Trang chủ · Học Viện · Chứng Chỉ Nghiên Cứu Thần Học
Giáo Lý Về Đức Thánh Linh
Pneumatology · 2 loạt bài · 8 bài học · Huy hiệu phục vụ: Giảng luận
Đây là khóa học chính thức của Third Millennium Ministries, học miễn phí trên nền tảng Nexus của Thirdmill (bài học bằng tiếng Anh; Nexus có giao diện tiếng Việt). Reformed Vietnam không lưu trữ video — mỗi loạt bài liên kết thẳng đến Nexus, nơi bạn xem video, đọc bản văn và làm bài kiểm tra để tích lũy chứng chỉ.
We Believe in the Holy Spirit
4 bài học · Thirdmill Nexus
- In the Trinity
Trong Ba Ngôi Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học trình bày Đức Thánh Linh là thành viên bình đẳng trong Ba Ngôi, và giáo lý về ngôi vị không được tạo dựng của Ngài đã phát triển ra sao. Phần Cựu Ước cho thấy Đức Chúa Trời mặc khải chính Ngài cách tiệm tiến: các tên gọi của Thần Đức Chúa Trời, bốn đặc điểm — ban lời tiên tri, xức dầu và ban quyền năng — chứng tỏ Ngài là Đức Chúa Trời, và những dấu hiệu ngôi vị như cảm xúc và ý chí. Phần Tân Ước cho thấy Chúa Giê-xu, nhất là trong bài giảng từ biệt Giăng 14–16, và các sứ đồ đã xác nhận Ba Ngôi. Phần lịch sử theo dõi Tín điều các Sứ đồ, thuật ngữ trinitas của Tertullian, Công đồng Constantinople năm 381, và sự phân biệt Ba Ngôi bản thể với Ba Ngôi kinh tế.
Thuật ngữ: Holy Spirit = Đức Thánh Linh · Trinity = Ba Ngôi · personhood = ngôi vị · inspiration = sự cảm thúc · anointing = sự xức dầu
Câu hỏi học tập
- Cựu Ước gợi ý về Ba Ngôi như thế nào, và vì sao giáo lý về Đức Thánh Linh phải mất nhiều thiên niên kỷ mới phát triển đầy đủ?
- Bốn đặc điểm nào trong Cựu Ước chứng tỏ Đức Thánh Linh là Đức Chúa Trời không được tạo dựng, chứ không chỉ là một tác nhân vô ngôi vị?
- Sự phân biệt giữa Ba Ngôi bản thể và Ba Ngôi kinh tế giúp chúng ta thờ phượng và cầu nguyện với Đức Thánh Linh ra sao?
Đọc thêm: Giáo lý câu 6 · Bách khoa: Ba Ngôi · Bách khoa: Đức Thánh Linh · Giăng 14
- In the World
Trong Thế Gian Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học trình bày công việc của Đức Thánh Linh trong thế gian qua bốn lãnh vực: sáng tạo, quan phòng, mặc khải và ân điển chung. Trong sáng tạo, Thần Đức Chúa Trời lượn trên mặt nước, ban sự sống và duy trì muôn vật. Trong quan phòng, Ngài cai trị thiên nhiên và các công việc của con người, hướng mọi sự về mục đích của Đức Chúa Trời. Trong mặc khải, bài học phân biệt mặc khải chung và đặc biệt, rồi xét cảm thúc Kinh Thánh, soi sáng bên trong, cùng các phép lạ và dấu kỳ. Trong ân điển chung, Ngài kiềm chế điều ác và đáp ứng nhu cầu hằng ngày của nhân loại. Bài học dùng năm lập trường trong Christ and Culture của Niebuhr để học viên đánh giá cách mình liên hệ với văn hóa.
Thuật ngữ: creation = sự sáng tạo · providence = sự quan phòng · revelation = sự mặc khải · common grace = ân điển chung · illumination = sự soi sáng
Câu hỏi học tập
- Đức Thánh Linh tham gia vào công cuộc sáng tạo và quan phòng như thế nào, theo Sáng Thế Ký 1:2 và Thi Thiên 104?
- Mặc khải chung khác mặc khải đặc biệt ở điểm nào, và vì sao cảm thúc khác với soi sáng?
- Ân điển chung giải thích ra sao việc người chưa tin vẫn kinh nghiệm điều tốt, và bạn đứng ở lập trường nào trong năm lập trường của Niebuhr về văn hóa?
Đọc thêm: Giáo lý câu 9 · Bách khoa: Sự quan phòng · Bách khoa: Đức Thánh Linh · Sáng Thế Ký 1
- In the Church
Trong Hội Thánh Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học trình bày công việc của Đức Thánh Linh trong cộng đồng giao ước qua ba lãnh vực: ân điển giao ước, Kinh Thánh và ân tứ thuộc linh. Về ân điển giao ước, Y-sơ-ra-ên xưa cũng được gọi là Hội Thánh, và Hội Thánh Tân Ước tiếp nối dân ấy thành một dân giao ước liên tục. Về Kinh Thánh, bài học đối chiếu ba quan điểm về cảm thúc — lãng mạn, máy móc và hữu cơ — rồi trình bày sứ điệp và mục đích của Kinh Thánh. Về ân tứ, bài học giải thích mục đích gây dựng Hội Thánh, lịch sử ân tứ từ thời Môi-se đến Tân Ước, và cách sử dụng ngày nay, kể cả cuộc tranh luận về ân tứ còn tiếp tục hay đã chấm dứt, cùng cách khám phá ân tứ của mình.
Thuật ngữ: covenant = giao ước · inspiration = sự cảm thúc · spiritual gifts = ân tứ thuộc linh · church = Hội Thánh · cessationism = thuyết ân tứ đã chấm dứt
Câu hỏi học tập
- Vì sao việc xem Y-sơ-ra-ên và Hội Thánh là một dân giao ước liên tục lại quan trọng cho việc hiểu công việc của Đức Thánh Linh?
- Quan điểm cảm thúc hữu cơ khác với cảm thúc lãng mạn và cảm thúc máy móc như thế nào?
- Ân tứ thuộc linh được ban để làm gì, và ba dấu hiệu nào giúp một tín hữu khám phá ân tứ của mình?
Đọc thêm: Giáo lý câu 3 · Bách khoa: Hội Thánh · Bách khoa: Giao ước · Rô-ma 12
- In the Believer
Trong Tín Hữu Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học trình bày công việc của Đức Thánh Linh trong việc áp dụng sự cứu rỗi cho từng tín hữu qua hai giai đoạn: sự trở lại và đời sống Cơ Đốc. Trong sự trở lại, cả Ba Ngôi đều tham gia: Ngài tái sinh người chết thuộc linh, cáo trách tội lỗi cho thấy tội lỗi lan tràn và vô vọng, áp dụng sự công chính của Đấng Christ trong sự xưng công chính, và biệt riêng tín hữu trong sự nên thánh. Trong đời sống Cơ Đốc, Ngài ngự trong tín hữu, tiếp tục nên thánh họ mà không loại bỏ hẳn sự hư hoại của tội lỗi, cầu thay cho họ theo ý muốn Đức Chúa Trời, và gìn giữ họ đến cuối cùng, được ví như ấn chứng, cho đến sự vinh hiển hóa trong trời mới đất mới.
Thuật ngữ: regeneration = sự tái sinh · justification = sự xưng công chính · sanctification = sự nên thánh · intercession = sự cầu thay · glorification = sự vinh hiển hóa
Câu hỏi học tập
- Đức Thánh Linh làm những công việc nào trong sự trở lại của một người, từ tái sinh đến xưng công chính và nên thánh?
- Hoa quả của Đức Thánh Linh khác với ân tứ thuộc linh như thế nào, và vì sao sự phân biệt này quan trọng?
- Việc Đức Thánh Linh cầu thay và gìn giữ tín hữu khích lệ bạn ra sao khi bạn không biết cầu nguyện thế nào cho phải?
Đọc thêm: Giáo lý câu 30 · Bách khoa: Sự tái sinh · Bách khoa: Sự nên thánh · Rô-ma 8
Building Biblical Theology
4 bài học · Thirdmill Nexus
- What Is Biblical Theology?
Thần Học Kinh Thánh Là Gì? Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học giới thiệu thần học Kinh Thánh: nó là gì và đã phát triển ra sao trong lịch sử. Phần định hướng phân biệt nghĩa rộng và nghĩa hẹp, đưa ra định nghĩa, và chỉ ra ba khía cạnh của giải kinh — lịch sử, văn học và chủ đề — trong đó thần học Kinh Thánh tập trung vào phân tích lịch sử. Phần lịch sử theo dõi sự ra đời của môn học từ bối cảnh Khai sáng, quan điểm lịch sử của Hegel, bài diễn văn năm 1787 của Gabler, và các thần học gia như Wright, Hodge, Warfield và Vos, với Vương quốc Đức Chúa Trời là trọng tâm chung. Phần mặc khải phân biệt mặc khải bằng hành động và bằng lời, rồi phác họa các đường nét: mục tiêu, những lúc lên xuống, và tính hữu cơ của lịch sử mặc khải.
Thuật ngữ: biblical theology = thần học Kinh Thánh · systematic theology = thần học hệ thống · revelation = sự mặc khải · kingdom of God = Vương quốc (Đức Chúa Trời) · redemptive history = lịch sử cứu chuộc
Câu hỏi học tập
- Thần học Kinh Thánh theo nghĩa hẹp khác với thần học hệ thống như thế nào, và vì sao nó tập trung vào phân tích lịch sử?
- Bài diễn văn năm 1787 của Gabler và quan điểm của Vos đã định hình thần học Kinh Thánh ra sao?
- Mặc khải bằng hành động khác mặc khải bằng lời ở điểm nào, và vì sao cả hai đều cần thiết?
Đọc thêm: Giáo lý câu 3 · Bách khoa: Mặc khải · Bách khoa: Vương quốc Đức Chúa Trời · Rô-ma 11
- Synchronic Synthesis of the Old Testament
Tổng Hợp Đồng Thời Cựu Ước Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học dạy cách nghiên cứu thần học của một thời kỳ trong lịch sử Cựu Ước như một tổng thể gắn kết, gọi là tổng hợp đồng thời. Phần định hướng giải thích hai thuật ngữ đồng thời và tổng hợp, đáp lại quan điểm cho rằng Cựu Ước thiếu tính logic, và dùng Rô-ma 5:12–14 làm ví dụ. Phần thông tin lịch sử cảnh báo cần cẩn trọng khi rút thông tin từ Cựu Ước, vì các tác giả dùng quy ước văn học khác với sử học hiện đại: thơ ca với hai thế giới và ẩn dụ, tường thuật với các chuẩn mực khác về tính toàn diện, chính xác và khách quan. Phần cấu trúc tổng hợp trình bày ba cấp độ: cơ bản, trung cấp như các giao ước, và phức tạp là Vương quốc Đức Chúa Trời.
Thuật ngữ: synchronic = đồng thời · synthesis = tổng hợp · covenant = giao ước · kingdom of God = Vương quốc (Đức Chúa Trời) · narrative = tường thuật
Câu hỏi học tập
- Tổng hợp đồng thời là gì, và Rô-ma 5:12–14 minh họa phương pháp này như thế nào?
- Vì sao cần cẩn trọng khi rút thông tin lịch sử từ thơ ca và tường thuật Cựu Ước?
- Giao ước và Vương quốc Đức Chúa Trời đóng vai trò gì trong các cấu trúc tổng hợp của một thời kỳ?
Đọc thêm: Giáo lý câu 3 · Bách khoa: Giao ước · Bách khoa: Cựu Ước · Rô-ma 5
- Diachronic Developments in the Old Testament
Phát Triển Xuyên Thời Gian trong Cựu Ước Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học dạy cách theo dõi thần học phát triển xuyên thời gian trong Cựu Ước, gọi là phân tích xuyên thời gian, đối chiếu với phương pháp đồng thời và cho thấy hai cách tiếp cận cần nhau. Phần định hướng giải thích sự phát triển đến từ mục đích và quan phòng của Đức Chúa Trời, dùng Ma-thi-ơ 19:3–9 về ly dị làm ví dụ, vì Đức Chúa Trời không đổi ý. Phần phát triển theo thời đại chia Cựu Ước thành các giao ước phổ quát, dân tộc và giao ước mới, với ba khía cạnh chung là nhân từ, trung thành và hậu quả. Phần phát triển theo chủ đề trình bày phép loại hình — định nghĩa, đặc điểm và cách nhận biết — qua hình bóng A-đam và trận lụt.
Thuật ngữ: diachronic = xuyên thời gian · covenant = giao ước · typology = phép loại hình · providence = sự quan phòng · kingdom of God = Vương quốc (Đức Chúa Trời)
Câu hỏi học tập
- Phân tích xuyên thời gian khác với phân tích đồng thời như thế nào, và vì sao hai phương pháp cần nhau?
- Sáu giao ước chính chia Cựu Ước thành những thời đại nào, và ba khía cạnh chung của mọi giao ước là gì?
- Phép loại hình là gì, và làm sao phân biệt nó với phép ẩn dụ khi nhận biết một hình bóng trong Cựu Ước?
Đọc thêm: Giáo lý câu 7 · Bách khoa: Giao ước · Bách khoa: Thần học giao ước · Ma-thi-ơ 19
- Contours of New Testament Biblical Theology
Đường Nét của Thần Học Kinh Thánh Tân Ước Nội dung AI soạn, chưa duyệt
Bài học trình bày những đặc điểm của thần học Kinh Thánh trong Tân Ước, nơi mặc khải đạt đến đỉnh điểm. Phần định hướng cho thấy mặc khải bằng hành động và bằng lời vẫn tiếp tục, ba cấp độ cấu trúc vẫn áp dụng, và toàn bộ Tân Ước có thể tóm gọn dưới Vương quốc Đức Chúa Trời. Phần phát triển cánh chung học theo dõi trọng tâm thời cuối qua năm giao ước Cựu Ước, rồi qua Do Thái giáo thế kỷ thứ nhất, Giăng Báp-tít và Chúa Giê-xu, nơi thời đại sẽ đến đã bắt đầu trong Đấng Christ. Phần cánh chung học Tân Ước trình bày ba giai đoạn — đã khai mở, đang tiếp diễn và sẽ hoàn tất — áp dụng cho Đấng Christ, sự cứu rỗi và sự vinh hiển hóa, rồi phân tích Công Vụ 1:6–8.
Thuật ngữ: eschatology = cánh chung học · kingdom of God = Vương quốc (Đức Chúa Trời) · salvation = sự cứu rỗi · glorification = sự vinh hiển hóa · new covenant = giao ước mới
Câu hỏi học tập
- Ba giai đoạn của cánh chung học Tân Ước — đã khai mở, đang tiếp diễn, sẽ hoàn tất — thể hiện ra sao trong sự cứu rỗi và sự vinh hiển hóa?
- Quan điểm về thời đại sẽ đến đã thay đổi như thế nào từ Cựu Ước qua Giăng Báp-tít đến Chúa Giê-xu?
- Câu hỏi của các môn đồ trong Công Vụ 1:6–8 dạy chúng ta điều gì về Vương quốc Đức Chúa Trời?
Đọc thêm: Giáo lý câu 37 · Bách khoa: Sự tái lâm · Bách khoa: Sự sống đời đời · Hê-bơ-rơ 1