Bản Tóm Tắt Lịch Sử Đời Sống Và Thời Đại Của Ông Baxter, Kèm Theo Bản Kê Các Mục Sư Bị Trục Xuất Sau Khi Vua Charles II Phục Vị Và Phần Tiếp Theo Lịch Sử Của Họ
Richard Baxter · An abridgement of Mr. Baxter's History of his life and times. With an
Bản dịch do AI (AI-2) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.
Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.
Mục lục
- Bản Tóm Tắt Lịch Sử Đời Sống Và Thời Đại Của Ông Baxter, Kèm Theo Bản Kê Các Mục Sư Bị Trục Xuất Sau Khi Vua Charles II Phục Vị Và Phần Tiếp Theo Lịch Sử Của Họ
- Chương IV. Những biến cố của lịch sử thời đại ấy, và những nhận xét của ông về chúng.
- Chương VII. Ông Richard Baxter.
- Chương VIII. Những giao dịch nhằm chữa lành các sự rạn nứt đã qua, sau khi vua Charles phục vị, và kết quả vô ích của chúng.
- Chương XVI. Các tác phẩm và trước tác của ông.
- Chương XVII. Năm 1688. Trường hợp của những người bất tuân, và cách họ bị đối xử; cùng tình trạng mới của mọi việc lúc bắt đầu triều đại của vua William và hoàng hậu Mary.
- CHƯƠNG XVIII. Trường hợp của những người bất đồng, và các vấn đề giáo hội khác, trong những năm tiếp theo của triều đại Vua William.
- CHƯƠNG XIX
- Chương V chứng minh rằng việc giới giáo sĩ mưu cầu một quyền độc lập không chỉ ngăn cản sự lan rộng thêm của Phúc Âm, mà còn là nguyên nhân khiến Phúc Âm đã mất đi quá nhiều lãnh thổ. Giáo lý về một chính quyền trong một chính quyền này, ông nói, hẳn đã được các hoàng đế dùng làm lập luận để biện minh cho cách họ đối xử với các Cơ Đốc nhân. Các tác giả ngoại giáo hẳn đã không ngừng chế nhạo các Cơ Đốc nhân về điểm này; họ cũng không thiếu sót đến nỗi bỏ qua việc đưa ra một điều gì đó trong những lời biện hộ thường xuyên của họ để biện minh cho mình. Họ không thể, trên giả thiết này, khẳng định tính vô tư của những người đầu tiên rao giảng Phúc Âm như một lý do cho chân lý của Phúc Âm. Giáo lý này gây thành kiến cho những kẻ vô tín chống lại Cơ Đốc giáo. Chính quyền độc lập này là dịp chính khiến Cơ Đốc giáo mất đi nhiều tỉnh thành tốt đẹp mà nó từng sở hữu, những tỉnh trở thành mồi ngon cho các dân tộc man rợ, và khiến những người bị chinh phục phải phục tùng tôn giáo của kẻ chinh phục. Nếu không phải vì tham vọng của các giám mục luôn tranh đấu với nhau vì quyền thống trị, bằng những lời nguyền rủa và khai trừ của họ, thì một tôn giáo vô lý như tôn giáo của kinh Cô-ran không bao giờ có thể bén rễ sâu đến thế, hay lan rộng xa và nhanh đến thế trong một thời gian ngắn như vậy. Và như quyền độc lập này đã gây ra chủ nghĩa Ma-hô-mét ở phương Đông, thì nó cũng gây ra chủ nghĩa giáo hoàng ở phương Tây.
- Chương VI chứng minh rằng điều này phá hoại nhất lợi ích của tôn giáo, và là nguyên nhân của sự hư hỏng mà Cơ Đốc giáo đang gánh chịu. Chương VII chứng minh rằng một quyền độc lập trong bất kỳ nhóm giáo sĩ nào cũng khiến mọi cuộc Cải Chánh đều bất hợp pháp, trừ khi những người được cho là có quyền này đồng ý. Và chương VIII chứng minh rằng quyền độc lập này đã là dịp gây ra vô vàn tai họa cho thế giới Cơ Đốc, và hoàn toàn không tương thích với hạnh phúc của xã hội loài người. Ông nói rằng rõ ràng từ mọi lịch sử, rằng theo mức độ quyền độc lập này mà giới giáo sĩ đã đạt được ở bất kỳ nơi nào, họ cũng đã khiến nơi ấy trở nên nghèo khó và đổ nát tương ứng. Ông nhắc đến những hậu quả đáng buồn ở các nước theo giáo hoàng, và cả ở giữa những người Tin Lành. Ông nhận xét rằng giới giáo sĩ ở Anh sau thời Phục hưng đã trở thành công cụ của những người theo giáo hoàng; họ ý thức điều này đến nỗi, trong ngày khốn khó, những người nổi bật nhất trong số họ, với sự tán thành chung của những người còn lại, đã long trọng tuyên bố sẽ giúp đỡ các anh em Tin Lành của mình, khi Chúa quan phòng đặt điều đó vào khả năng của họ. Thế nhưng khi Hội đồng Giáo sĩ năm 1689, nhờ ơn trời, có cơ hội thực hiện những lời hứa ấy, họ lại coi việc giữ đức tin với những người ly khai cũng ít quan trọng như một số công đồng trước đây giữ đức tin với những kẻ dị giáo; và vì thế với sự khinh miệt, họ đã bác bỏ mọi điều kiện hòa giải, và coi ngay cả việc người ta đề nghị với họ những thay đổi trong những việc không quan trọng, đủ để khiến việc tuân theo Hội Thánh trở nên dễ dàng đến nỗi ít người Tin Lành nào, dù trong nước hay ngoài nước, phải băn khoăn, là một sự xúc phạm không bao giờ được tha thứ; đó là nền tảng của mối thù dai dẳng mà vị vua vinh quang ấy, Đấng mà chúng ta mang ơn về tôn giáo và Hội Thánh của mình, đã bị đối xử cho đến cuối đời; các giám mục cũng không thể, ngay cả những vị đã nổi bật trong việc bênh vực Hội Thánh, nhận được sự đối xử tốt hơn.
Bản Tóm Tắt Lịch Sử Đời Sống Và Thời Đại Của Ông Baxter, Kèm Theo Bản Kê Các Mục Sư Bị Trục Xuất Sau Khi Vua Charles II Phục Vị Và Phần Tiếp Theo Lịch Sử Của Họ
AI, chưa duyệt
BẢN TÓM TẮT LỊCH SỬ ĐỜI SỐNG VÀ THỜI ĐẠI CỦA ÔNG BAXTER, KÈM THEO BẢN KÊ CÁC MỤC SƯ BỊ TRỤC XUẤT SAU KHI VUA CHARLES II PHỤC VỊ VÀ PHẦN TIẾP THEO LỊCH SỬ CỦA HỌ
Richard Baxter
Phần mở đầu của đoạn trích này đã bị hư hại nặng trong bản quét, nên nhiều câu chỉ còn lại từng mảnh rời rạc. [NEEDS REVIEW: đoạn đầu lời tựa bị mất và mờ, không khôi phục được nguyên văn] Tác giả cho biết ông đã bị lôi kéo vào một cuộc tranh luận với ông [NEEDS REVIEW: tên người tranh luận thứ nhất bị mờ trong bản quét] và ông Hoadly, và ông thấy cần phải tự biện minh, vì ông chỉ thuật lại theo lối lịch sử những điều người khác đã nói cùng với lý lẽ của họ, chứ không hề có ý nghĩ gây hấn với ai. Đã có nhiều sách xuất bản về mỗi phía của cuộc tranh luận, mà ít người có đủ thời giờ đọc cho phân biệt, và số người đọc rồi mà còn nhớ được lại càng ít hơn.
Vì vậy, trong ấn bản thứ hai này, tác giả đã thu thập những luận cứ chính của toàn bộ cuộc tranh luận, đồng thời dẫn tới các luận văn khác nhau, nơi độc giả có thể thấy những điểm đang được xét tới một cách đầy đủ hơn. Dù ông không dễ dàng bảo đảm rằng một số người không bị trình bày sai, ông vẫn có thể quả quyết rằng không có điều gì ông cố ý trình bày sai. Ông cũng ghi nhận rằng, theo trí nhớ của ông, ông đã bỏ qua hoàn toàn điều gì đó, và việc này đã khiến cho tác phẩm dài thêm đáng kể; nhưng ông không thể nghĩ rằng đa số độc giả lại cho đó là thiệt hại cho mình, và việc ấy cũng có thể đã giúp ông đỡ tốn không ít công sức.
Nếu có ai cho rằng chương ấy khô khan hay dài dòng, thì điều đó có lẽ lại khiến phần còn lại của tác phẩm trở nên dễ chịu hơn, vì tác giả đã cố gắng sắp xếp nó sao cho có một mạch lịch sử và luận cứ chạy xuyên suốt, để làm cho nó dễ tiếp nhận hơn đối với những độc giả còn xa lạ với các vấn đề này, nhưng vẫn đủ ngay thẳng để được thuyết phục, cũng như lịch sử có thể làm cho họ tỉnh ngộ. Ông cũng trình bày với tất cả sự công bằng có thể được những biến cố dẫn tới cuộc Cách mạng hạnh phúc cuối cùng của chúng ta, và về vấn đề bao dung mà những người Bất đồng giáo phái vào thời ấy có lý do để trông đợi; họ cũng không thiếu bất cứ bước đi thích hợp hay đúng đắn nào để đạt được điều đó, và việc nó không thành tựu không phải là lỗi của họ. Khi nào một cơ hội tốt đẹp như vậy sẽ trở lại, chỉ một mình Đức Chúa Trời biết mà thôi.
Ngoài những phần chú thích bên lề không nhỏ được thêm vào khắp nơi trong ấn bản thứ hai này, để xác nhận và làm sáng tỏ, còn có thêm nhiều luận văn tranh luận của cả hai phía, cùng với những ghi chú và nhận xét về các đoạn trong lịch sử đầy đủ của nước Anh, vốn phản ánh về các nhân vật hoặc về chính nghĩa ấy. Những phần thêm vào này chiếm trọn một phần ba của tập sách hiện tại. Trong đó có một số tường thuật về những nhượng bộ của các Ủy viên Giáo hội năm 1689; về cách cư xử của những người Bất đồng giáo phái sau khi họ được tự do; về những bất đồng giữa chính họ, và về cách họ bị các anh em trong Hội Thánh Anh đối xử; về toàn bộ cuộc tranh luận liên quan đến việc thỉnh thoảng tuân thủ nghi lễ; về những bất đồng của những người trong Hội Thánh đã được thiết lập với nhau, liên quan đến bản chất, quyền lực và đặc quyền của các Công hội, cùng nhiều vấn đề khác; với một sự trình bày trung thực về nội dung của một số luận văn về sự khoan dung, quyền lực của Hội Thánh, tự do, và nhiều vấn đề giáo hội khác, đã được xuất bản từ năm 1688 đến năm 1711. Và ở phần cuối, tác giả đã đính kèm Phụng vụ Cải chánh, vốn đã được soạn thảo và trình lên các giám mục năm 1661, để thế gian có thể xét xem các mục sư bị trục xuất có thường xuyên bị trình bày một cách bất công như những kẻ thù không thể hòa giải với mọi phụng vụ hay không.
Tác giả hoàn toàn không có lý do gì để hối tiếc về việc đã xuất bản ấn bản trước của tác phẩm này, bất chấp mọi lời phản ánh giận dữ mà ông đã gặp phải. Những lời cảm ơn lặp đi lặp lại mà ông đã nhận được từ khắp nơi, từ những người thuộc nhiều tính cách và giáo phái rất khác nhau, đối với ông còn hơn cả sự đền bù cho mọi lời cay độc và nọc độc mà những người khác đã tuôn ra dồi dào. Ông hoàn toàn không mong đợi rằng ấn bản hiện tại này sẽ hợp khẩu vị của những người đã nổi giận vì ấn bản trước. Nhưng họ có thể đi theo con đường của riêng họ; ông kêu cầu hậu thế, vì hậu thế mà ông đã bỏ ra một số công sức, và ông hy vọng hậu thế sẽ xét đoán mọi việc một cách bình tĩnh hơn thời đại đầy kích động mà chúng ta đang sống.
Thật vậy, ông đã chịu phần sỉ nhục của mình, nhưng ông còn xa mới nản lòng. Trong một số năm, dường như hiếm có một cuốn sách nhỏ nào ra đời bênh vực phía Hội Thánh mà trong đó ông không được vinh dự nhắc tới ở phần công kích. Nhưng lưỡi dao sắc bén của các tác giả ấy dường như đã có phần cùn đi, khi ông không để ý gì tới các cuộc tấn công của họ, cho tới khi một tác giả mới xuất hiện vào năm ngoái, là ông John Lewis, trước đây thuộc trường Exeter ở Oxford, nay là mục sư tại Margate. [NEEDS REVIEW: đoạn về ông Lewis bị xáo trộn nặng trong bản quét; chi tiết về lời buộc tội không khôi phục được đầy đủ] Ông Lewis dường như e sợ rằng tác giả sẽ được yên ổn, nên đã trình bày ông một cách khiến ông không thể giữ im lặng. Đó là một đòn tấn công mà tác giả thú nhận là mình ít ngờ tới nhất, xuất phát từ một người có tính cách như ông Lewis. Đã có thời, nếu trí nhớ của tác giả không lầm, và ông tin rằng mình có thể đưa ra bàn tay của một nhân chứng đã nghe tận tai nếu cần thiết, ông Lewis đã rất rộng lượng cảm ơn tác giả vì một điều gì đó, và cách trò chuyện cũng như cư xử của ông khi ấy khiến tác giả lo ngại rằng ông muốn có tiếng là người có tính khí và sự ôn hòa đặc biệt. Từ đó tới nay tác giả đã làm mất lòng ông bằng cách nào, tác giả không hay biết.
Tuy nhiên, nếu điều đó có thể làm ông Lewis hài lòng phần nào, tác giả xin cam đoan tại đây dưới danh nghĩa của mình, và chắc chắn sẽ giữ lời, rằng ông không có được một nửa lòng nhiệt thành đối với phe Bất đồng giáo phái như một số người mà ông Lewis biết có đối với một phe khác, là những người quá muốn độc chiếm lòng thương xót của giao ước của Đức Chúa Trời và sự ưu ái có lợi của con người chỉ cho những người mang khuôn mẫu và tính cách của riêng họ mà thôi. Hơn nữa, tác giả có thể đưa ra bằng chứng này: rằng ông sẵn sàng đi xa hơn nhiều trong việc dung thứ cho những lỗi lầm, yếu đuối và bất toàn đã biết của những người Bất đồng giáo phái mà ông đã gắn bó với họ, hơn là dung thứ cho những sai trật và bất quy tắc của phe mà họ đã tách ra, mà khi đã làm hết sức mình, họ vẫn không thể biện minh hay bào chữa được.
Tác giả rất muốn sắp xếp mọi việc sao cho những người đã mua ấn bản trước có thể có riêng phần thêm vào của ấn bản hiện tại; nhưng bản chất của tác phẩm không cho phép điều đó. Tuy nhiên, tác giả nay có thể cam đoan rằng trong bất kỳ ấn bản nào về sau, người ta sẽ cẩn thận ngăn ngừa mọi lời phàn nàn về thiệt hại trong phương diện ấy. Tác giả đã thực hiện một số thay đổi trong tiến trình của tác phẩm theo ước muốn của bạn bè, và đôi khi cũng được hưởng lợi từ sự giúp đỡ của họ. Tác giả thành thật thương xót những người có thể đã bị tổn thương bởi bất cứ điều gì trong tác phẩm, và nếu trong bất kỳ điểm nào tác giả đã bỏ lỡ chân lý, thì đó là do sai lầm chứ không phải do cố ý. Tác giả không có gì để thêm vào, ngoài điều này, như trước đây: rằng ông sẵn sàng đón nhận mọi thông tin tốt hơn, và ông chưa bao giờ từ chối sửa chữa sai lầm của mình khi được chỉ ra.
Để đáp ứng mong muốn của một số người muốn tìm hiểu tận đáy của cuộc tranh luận đã kéo dài giữa những người chủ trương sự hoàn hảo của Hội Thánh, và những người hành động theo nguyên tắc ngược lại, rằng cần phải có một cuộc cải chánh sâu hơn nữa mới có được một sự ổn định hạnh phúc, tác giả đã được yêu cầu chỉ ra những tác phẩm có thể được xét là chứa đựng sức mạnh của chính nghĩa của những người Bất đồng giáo phái. Để chiều theo ước muốn ấy, tác giả xin giới thiệu những tác phẩm sau đây cho những độc giả tò mò đọc, là những người không muốn nhận mọi sự theo lời người khác mà muốn tự mình xem xét.
Một bản tóm tắt những điều đáng ghi nhớ trong các thư từ của nhiều người tin kính và học thức trong thời chúng ta, là những người bênh vực và mong muốn cải chánh Hội Thánh chúng ta về kỷ luật và nghi lễ cho phù hợp với Lời thuần túy của Đức Chúa Trời và luật pháp của vương quốc chúng ta, in khổ tám.
Tác phẩm De Politia Ecclesiastica et Hierarchia Opposita, ba quyển, của Robert Parker người Anh, một người rất học thức trong vương quốc của Đức Chúa Trời, năm 1621, in khổ bốn.
Một luận văn học thuật chống lại việc đồng hóa với kẻ chống Christ trong các nghi lễ, đặc biệt là dấu thánh giá, năm 1607, in khổ lớn. Về sách này, xin xem tác phẩm Fresh Suit của Ames, trang 41.
Didoclavius, Altare Damascenum, khổ bốn, năm 1623. David Blondel, Apologia pro Sententia Hieronymi de Episcopis et Presbyteris, Amsterdam, năm 1646, khổ bốn. Ames, Fresh Suit chống lại các nghi lễ, năm 1633. Gillespie, Tranh luận chống lại các nghi lễ Thiên Chúa giáo của Anh, khổ bốn, năm 1637. Smectymnuus, khổ bốn, năm 1640, phần thứ nhất và phần thứ hai.
Các giấy tờ đã trao đổi trong hội nghị tại Savoy năm 1661, được in lần đầu ít lâu sau khi hội nghị kết thúc, và về sau in đầy đủ hơn trong cuốn Đời sống của Baxter in khổ lớn, và được tóm lược tại đây. Giám mục Stillingfleet, Irenicum, khổ bốn, năm 1662. Ông Corbet, khổ bốn, năm 1684. Ông Baxter, Sự không tuân thủ của Anh dưới thời vua Charles II và vua James II, khổ bốn, năm 1690. Vindiciae Fratrum Dissentientium in Anglia, và những tác phẩm khác.
Ai chịu khó đọc những tác phẩm ấy sẽ thấy rằng những người Bất đồng giáo phái có nhiều điều để nói nhằm tự biện hộ, và ít lý do để phải bận tâm vì những lời buộc tội mà những người yêu tranh cãi cho là thích hợp để lặp lại, dù những lời ấy đã nhiều lần được đưa ra chống lại họ và cũng nhiều lần được trả lời. Việc gì phải làm khác hơn là kéo dài một cuộc tranh luận, mà việc dàn xếp nó bằng một sự hòa giải thân thiện sẽ có lợi hơn cho lợi ích chung và sự bình an của chúng ta?
Mục lục của tác phẩm như sau. Chương thứ nhất: Tuổi thơ của ông Baxter, sự nghiêm túc từ sớm, và việc ông bước vào chức vụ; sự tiếp nhận ban đầu của ông và những lao động mục vụ đầu tiên; cùng những khó khăn ông gặp phải. Chương thứ hai: Những điều ông gặp phải lần đầu tại Kidderminster; những lao động không mệt mỏi của ông, và sự thành công đáng ngưỡng mộ của chức vụ ông tại nơi ấy. Chương thứ ba: Sự khởi đầu và nguồn gốc của nội chiến; một vài nét phác thảo về lịch sử thời đại, cho tới khi vua bị xử tử. Chương thứ tư: Những suy ngẫm về các giao dịch công cộng từ thời vua Charles I cho tới khi vua Charles II phục vị. Chương thứ năm: Cách ông Baxter tự xử trong những biến động công cộng và những thay đổi thường xuyên ấy; cách cư xử của ông trong quân đội và đối với Cromwell; những rắc rối ông gặp từ các bè phái thời ấy, cùng với tường thuật về sự khởi đầu, sự thịnh hành, các nguyên tắc và thực hành của họ. Chương thứ sáu: Sự hữu ích chung của ông trong toàn hạt, khi ông còn ở Worcestershire; công việc công cộng của ông qua những nỗ lực hòa giải và những cách khác. Chương thứ bảy: Các giao dịch nhằm hàn gắn những rạn nứt sau khi vua Charles II phục vị. Chương thứ tám: Đạo luật Đồng nhất, và những hệ quả của nó; cùng việc nhiều người xứng đáng bị tước đoạt và bị bịt miệng bởi đạo luật ấy. Chương thứ chín: Những căn cứ của các mục sư bị trục xuất; và những người khác đã hành động ra sao. Chương thứ mười: Dịp khiến ông Baxter tách khỏi dân yêu dấu của ông tại Kidderminster; cách ông cư xử với họ sau khi rời khỏi họ; những lao động của ông tại Luân Đôn cho tới khi ông bị bịt miệng. Chương thứ mười một: Tình trạng của ông và những người khác sau khi họ bị trục xuất, cho tới lệnh khoan dung năm 1672. Chương thứ mười hai: Tường thuật về tình trạng của họ từ thời lệnh khoan dung cho tới khi vua Charles II băng hà. Chương thứ mười ba: Tình trạng của họ dưới thời vua James II. Chương thứ mười bốn: Những thay đổi và cải thiện nhiều mặt của ông Baxter khi tuổi tác tăng lên; những lần được giải cứu và nâng đỡ của ông; bệnh tật cuối cùng và cái chết của ông; cùng sự quan tâm của những người có tiếng tăm dành cho ông. Chương thứ mười lăm: Những tác phẩm và văn bản của ông. Chương thứ mười sáu: Trường hợp của những người Bất đồng giáo phái, cách họ bị đối xử, và tình trạng mới của mọi sự khi bắt đầu triều đại của vua William và nữ vương Mary. Chương thứ mười bảy: Trường hợp của những người Bất đồng giáo phái trong những năm tiếp theo của triều đại vua William. Chương thứ mười tám: Tường thuật về những người Bất đồng giáo phái và những biến cố quan trọng khác dưới thời nữ vương Anne, cho tới khi bà băng hà năm 1711.
Trong số đông những người đã từng có ảnh hưởng đối với tình trạng của thời đại mình, một số đã lặng lẽ qua đi, hoặc đã làm hoen ố sự năng động của mình, đến nỗi tên tuổi của họ hoặc bị chôn vùi trong quên lãng, hoặc bị bêu xấu để làm gương cảnh cáo và kinh hãi cho hậu thế. Trong số những người đã tạo nên hình ảnh lớn nhất khi còn sống, hoặc được tán dương nhiều nhất sau khi qua đời, nhiều người mắc nợ danh tiếng đặc biệt của mình với gia tài đã sinh ra họ, với những sự giúp đỡ và thuận lợi đặc biệt mà họ được hưởng, hoặc với những tai nạn nào đó mà người thường không được hưởng. Trong khi đó, trong mọi thời đại vẫn luôn có một số người khác, là những người đã nổi bật nhờ những thiên phú đặc biệt và những hành động phi thường, đã vượt qua mọi đám mây ngăn trở ấy, và đã sống lâu hơn chính mình, để lại ánh sáng cho tên tuổi mình trong biên niên sử của thời gian. Công đức của họ lớn lao như vậy, và họ đã chứng tỏ là những phước lành lớn lao cho thế gian đến nỗi những nỗ lực nhằm hạ thấp họ đã dội ngược lại chính những kẻ tấn công, khiến họ phải mang lấy ô nhục. Dưới sự suy đồ lớn lao của thời đại hiện nay, vốn là vấn đề đáng phàn nàn một cách chính đáng, nhân vật của lịch sử sắp kể sau đây không thể bị phủ nhận là một trong số ấy. Tâm hồn ông quá lớn lao đối với một sự khen ngợi thấp hèn, và lòng tin kính cùng sự chính trực của ông quá hiển nhiên, nên không thể buộc tội ông một cách chính đáng là đã lạm dụng những khả năng phi thường của mình, hoặc đã sử dụng sai ảnh hưởng đáng kể của mình. Sự khởi đầu của ông thật thấp hèn, và dòng dõi của ông thật mờ nhạt; ông không có lợi thế bên ngoài nào để nâng cao và phân biệt mình, mà ngược lại, ông phải vượt qua nhiều khó khăn như hầu hết mọi người, thế mà công đức cá nhân đã nâng danh tiếng của ông lên tới mức nó sẽ sống lâu hơn mọi lời vu khống của những kẻ gièm pha ông.
Ông sinh ra tại Shropshire. Cha ông là một người tự do sở hữu ruộng đất trong hạt ấy, nhưng gia tài không lớn, lại còn vướng nợ nần đến mức không thể trả sạch nếu không có nhiều cần cù và quản lý khéo léo. Mẹ ông cũng thuộc cùng một hạt, là con gái của ông Richard Adeney ở Rowton, gần High Ercall. Ông sinh ra tại Eaton Constantine, một ngôi làng cách Shrewsbury khoảng năm dặm, vào ngày [NEEDS REVIEW: ngày sinh trong bản quét bị mờ, đọc được là ngày 12 hoặc 22 tháng Mười một năm 1615] năm 1615, và tại đó ông đã trải qua thời thơ ấu của mình, vốn không có gì đáng chú ý bằng sự biểu lộ sớm của một khuynh hướng tin kính, điều đã đem lại nhiều hy vọng lớn cho những ai quan sát ông. Tiến sĩ Bates tuyên bố trong bài giảng tại lễ tang của ông rằng ông đã nhận được lời chứng này về thời thơ ấu của ông từ chính cha ông: rằng khi ông còn là một cậu bé mặc áo dài, nếu nghe những đứa trẻ khác chơi đùa nói những lời tục tĩu, ông sẽ quở trách chúng, khiến những người nghe phải ngạc nhiên. Khi ông khoảng mười tuổi, cha mẹ đưa ông về nhà tại Eaton Constantine, nơi ông đã trải qua thời thơ ấu và tuổi trẻ của mình, và tại đó, theo sự suy ngẫm của người khôn ngoan, ông đã sớm nhận thấy sự hư không của thế gian.
Ông đã bất hạnh trong việc học vấn, cả về mặt tri thức lẫn lòng tin kính; các thầy dạy của ông đều là những người phóng đãng và dốt nát. Vì thiếu những người hướng dẫn tốt hơn, ông rơi vào tay những người đọc sách trong các làng mà ông sinh sống. Việc học vấn ở một góc xa xôi của đất nước như vậy không đạt tới trình độ cao; cũng không thể mong đợi nhiều tiến bộ trong một mảnh đất cằn cỗi như thế. Sự giúp đỡ lớn nhất của ông trong việc học ngữ pháp là từ ông John Owen, thầy dạy trường tự do tại Wroxeter, người mà ông đã theo học cho tới khi có một thời gian ông đứng đầu trường, và tiến bộ xa tới mức sự trợ giúp của thầy có thể đưa ông đi. Sau đó ông không có lợi thế của một nền giáo dục đại học, thế mà, dùng lời của tiến sĩ Bates đáng kính, nhờ phước lành thiêng liêng ban cho sự khéo léo và siêng năng hiếm có của ông, tri thức thánh của ông đã đạt tới mức độ xuất sắc mà ít người trong đại học từng đạt tới. Không ai khao khát sự giúp đỡ của đại học hơn ông, nhưng ông đã bị tước mất điều ấy bởi một đề nghị của thầy dạy mình, khiến ông rất buồn lòng. Khi ông sắp rời trường, ông Owen, có thể cho rằng xuất phát từ lòng tốt thật sự, đã đề nghị ông sống với ông Richard Wickstead, tuyên úy của Hội đồng tại Ludlow, người được nhà vua cấp trợ cấp để có một người hầu cận. Vì không còn ai khác dưới sự chăm sóc của ông, ông Wickstead đã trình bày việc ấy như là có lợi hơn một gia sư tại đại học. Đề nghị này dễ dàng được cha mẹ ông chấp nhận, vì họ hài lòng hơn nhiều với ý nghĩ có con trai ở gần mình thay vì ở một nơi xa hơn nhiều; và họ nhanh chóng chấp thuận. Nhưng kết quả không đáp ứng được kỳ vọng. Vì chính ông Wickstead không phải là một học giả lớn, và ông không chịu khó dạy dỗ học trò của mình, dù ngoài ra ông đối xử tốt với cậu. Vì vậy, lợi ích duy nhất của ông khi sống với ông Wickstead là được tự do sử dụng thư viện của ông ấy, vốn mở rộng cho ông; và vì ông có đủ thời giờ để học, ông đã tận dụng đặc quyền ấy tới mức tối đa. Sau khi đã trải qua một năm rưỡi với ông ấy, ông trở về nhà với cha mình; và ít lâu sau, theo yêu cầu của lãnh chúa Newport, ông đã thay thế vị trí của thầy dạy mình là ông John Owen trong vài tháng, trong khi ông Owen đang hao mòn vì bệnh lao phổi, căn bệnh mà ông qua đời sau đó.
Với ý định theo đuổi chức vụ mục sư, ông hết lòng khao khát sự chuẩn bị nào có thể giúp ông thích hợp cho chức vụ ấy. Khi thất vọng về hy vọng được vào đại học, ông đã dốc mình vào một quá trình học tập chuyên cần, dưới sự hướng dẫn của ông Francis Garbett, một người rất có tiếng tăm và giá trị, khi ấy là mục sư tại Wroxeter, và với sự trợ giúp của ông, ông đã học xong một khóa triết học. Sự siêng năng của ông thật lớn lao; và không điều gì làm ông phiền lòng cho bằng sự cản trở mà ông nhận được từ tình trạng sức khỏe yếu kém của thân thể, vốn rất đáng kể. Ông đã cố gắng sắp xếp việc học của mình dưới sự phục vụ cho thần học, và được sự khuyên bảo của nhiều mục sư lân cận, với sự giúp đỡ của họ, ông đang có những tiến bộ đầy hứa hẹn, cho tới khi một đề nghị mới được đưa ra, có vẻ rất hấp dẫn để gài bẫy ông, và suýt nữa đã chuyển hướng suy nghĩ của ông sang một con đường hoàn toàn khác, gây thiệt hại không thể nói hết cho chính ông và cho người khác. Nhưng mục đích của Đức Chúa Trời sẽ đứng vững.
Khi ông khoảng mười tám tuổi, ông Wickstead đã thuyết phục ông tạm gác những suy nghĩ về chức vụ mục sư, rời khỏi miền quê để đến triều đình, và tìm kiếm sự ủng hộ để có được một chức vụ nào đó tại đó, nhờ đó ông sẽ có cơ hội thăng tiến trong thế gian và trở nên lớn lao và đáng kể. Điều này làm hài lòng cha mẹ ông, và theo sự xúi giục của họ, ông đã lên Whitehall, được giới thiệu với ngài Henry Herbert, khi ấy là Chủ quản các trò giải trí của triều đình. Ông được tiếp đón một cách lịch sự và tử tế, nhưng ông không thấy điều gì hấp dẫn trong đời sống triều đình; trái lại, hằng ngày ông được tiếp đãi bằng những điều khiến ông rất khó chịu. Do đó, sau một tháng lưu lại, ông trở về miền quê, nối lại những mục đích trước đây của mình, và dốc mình vào việc học với sức sống mới, siêng năng hơn mức người ta dễ dàng tưởng tượng trong việc theo đuổi tri thức; cho tới khi cuối cùng, theo lời thỉnh cầu khẩn thiết của ông Richard Foley ở Stourbridge, ông đã nhận chức thầy dạy trường tự do mà ông Foley mới lập tại Dudley, có một thầy phụ giáo dưới quyền ông. Và tới lúc này, Đức Chúa Trời đã chuẩn bị ông cho công việc lớn lao trong Hội Thánh của Ngài, bằng cách đưa ông tới một sự nghiêm túc hơn mức bình thường, mà những phương tiện và phương pháp của sự nghiêm túc ấy rất đáng được trình bày.
Tình trạng của giới tăng lữ tại vùng quê nơi ông sinh sống rất đáng buồn: họ nói chung là lười biếng và đồi bại. Một số người, bằng cách làm giả giấy truyền chức, đã xoay xở để chuyển từ một chức vụ này sang một chức vụ khác. Thật đáng kinh ngạc khi phải nói rằng nhiều người trong số những người lân cận, vốn giữ chức vụ mục sư thánh, lại nổi tiếng về việc uống rượu hơn là về việc giảng dạy tốt hay sống tốt. Trong khắp vùng quê ấy, không có quá ba hay bốn người giảng dạy có năng lực, và dù tất cả họ đều là những người tuân thủ nghi lễ, họ vẫn bị đám dân thường chế giễu là những người Thanh giáo, chỉ vì họ không lơ là như những người lân cận của họ. Trong ngôi làng nơi ông sinh sống, hầu như không có dáng vẻ của sự tin kính nào; có khi cả năm không nghe được một bài giảng nào. Việc phụng vụ được thực hiện một cách rất vội vàng và thiếu tôn kính; và khi việc ấy xong, phần còn lại của ngày Chúa được cả làng dùng vào việc nhảy múa dưới cây cột tháng Năm và dưới một cây lớn. Trong những hoàn cảnh như vậy, thật đáng kinh ngạc là ông đã không trôi theo dòng chảy chung. Chính ông đã thừa nhận rằng tính phổ quát của sự bại hoại đôi khi đã chứng tỏ là một cám dỗ đáng kể đối với ông, nhưng lòng nhân từ của Đức Chúa Trời đã gìn giữ ông. Những lời dạy dỗ và gương mẫu tốt lành của cha ông đã giúp ích cho ông dưới mọi bất lợi ấy. Trong khi người khác dùng thời giờ vào việc nhảy múa, cha ông dùng thời giờ ấy vào việc đọc và cầu nguyện trong gia đình, và giới thiệu cho con trai mình một đời sống thánh khiết. Ông đặt con trai mình vào việc đọc cẩn thận phần lịch sử của Kinh Thánh, điều này khiến cậu yêu mến Kinh Thánh. Những lời nói nghiêm túc của cha về Đức Chúa Trời và về đời sau đã chiếm lấy tâm trí cậu bằng nỗi sợ phạm tội; đến nỗi cha ông đã trở thành khí cụ đầu tiên khiến cậu hết lòng tán thành một đời sống thánh khiết. Ông thấy cha mình bị sỉ nhục vì sự nghiêm túc ấy, và điều đó ảnh hưởng nhiều tới ông. Đám người tục tĩu chế giễu cha ông là người Thanh giáo, chỉ vì ông không buông thả và lơ là như họ; điều này đã khơi dậy sự phẫn nộ của cậu. Lúc đầu, thật vậy, khi nghe đa số nói một cách khinh miệt về những người Thanh giáo, cậu có khuynh hướng nghĩ rằng có cơ sở cho điều ấy: nếu không, tại sao lại có sự đồng thanh chung như vậy trong tiếng la ó chống lại họ? Và cậu còn quá xa lạ với họ nên không thể bênh vực họ. Nhưng khi cậu quan sát thấy chính cha mình, người mà cậu có bằng chứng tốt về lòng tin kính chân thành, lại bị gán cho cái tên ấy như một lời sỉ nhục bởi một đám người say xỉn ngu dốt, cậu bắt đầu nhận ra rằng lòng tin kính chính là căn nguyên của sự chê bai chung ấy. Vì cha cậu không bao giờ ngần ngại về kinh nguyện chung hay các nghi lễ, không bao giờ nói chống lại các giám mục, thậm chí cũng không cầu nguyện ngoài sách hay mẫu có sẵn; thế mà chỉ vì nhiệt thành với lòng tin kính và sự tiết độ, quở trách những kẻ say rượu và chửi thề, và thỉnh thoảng xen vào cuộc trò chuyện một vài lời bàn nghiêm túc về Kinh Thánh và đời sau, ông đã bị sỉ vả bằng những cái tên Thanh giáo, Người theo chủ nghĩa chính xác, và Kẻ giả hình; và những mục sư tuân thủ nghi lễ tin kính như vậy, mà vùng quê ấy có được, cũng gặp phải điều tương tự. Sự quan sát này khiến cậu ghét bỏ bạn bè của những kẻ nhạo báng ấy, và càng yêu mến tôn giáo hơn.
Tuy nhiên, sự bại hoại của cậu vẫn bộc lộ ra bằng nhiều cách trong thời thơ ấu. Cậu quen nói dối vì sợ bị sửa phạt. Đôi khi cậu cùng với những cậu bé hư khác đi ăn trộm trái cây trong vườn của người lân cận, dù ở nhà cậu đã có đủ. Cậu rất ham chơi, và chơi với lòng tham tiền bạc. Cậu bị mê hoặc bởi tình yêu đối với các truyện lãng mạn và những câu chuyện phù phiếm; và dù cậu không dám chửi thề, đôi khi cậu vẫn bị lôi kéo bắt chước những đứa trẻ khác trong những lời nói và hành động tục tĩu và dại dột. Cậu quá tự hào về những lời khen ngợi của các thầy dạy dành cho việc học của mình; và quá táo bạo và thiếu tôn kính đối với cha mẹ mình. Những điều này, trong những năm trưởng thành, cậu không thể suy ngẫm lại mà không có sự quan tâm, hối tiếc chân thành.
Nhưng khoảng năm thứ mười bốn của đời cậu, khi đang chịu một số sự cáo trách về tội lỗi mạnh hơn thường lệ, sau khi đã ăn trộm trái cây trong vườn của một người lân cận, Đức Chúa Trời đã khiến cậu gặp được cuốn Resolution của Parsons, theo bản hiệu đính của Bunny; trong việc đọc cuốn sách ấy, những ấn tượng đã được tạo ra trên tâm linh cậu mà không bao giờ phai nhạt cho tới ngày cậu qua đời. Bấy giờ Đức Chúa Trời đã đánh thức tâm hồn cậu một cách thấu đáo, và chỉ cho cậu thấy sự dại dột của việc phạm tội, sự khốn khổ của kẻ ác, sức nặng không thể diễn tả được của những sự đời đời, và sự cần thiết phải quyết tâm sống một đời sống thánh khiết hơn bao giờ hết. Trước đây cậu cũng thường có những suy nghĩ như vậy khuấy động trong tâm trí, nhưng nay chúng đến với cậu theo một cách khác, với cảm nhận, quyền năng và sự nghiêm túc đối với lòng cậu. Điều này đã khiến cậu sợ hãi về tình trạng của mình, và những nỗi sợ ấy đã thúc đẩy cậu tới sự ăn năn chân thành, xưng tội và cầu nguyện; và kết quả là một quyết tâm nghiêm túc thay đổi đường lối của mình. Sau đó, khi gặp được cuốn Bruised Reed của tiến sĩ Sibbes, cậu thấy cuốn sách ấy mở ra cho cậu nhiều hơn về tình yêu của Đức Chúa Trời đối với cậu, và cho cậu một sự nhận thức sống động hơn trước về mầu nhiệm của sự cứu chuộc, và thuyết phục cậu hơn bao giờ hết về việc cậu mắc nợ Chúa Giê-xu Christ biết bao. Nhờ việc đọc cuốn Repentance của ông Perkins, cuốn Nghệ thuật sống và chết cách tốt lành, và một số luận văn khác, cậu càng được thông tin và xác nhận thêm.
Ít lâu sau, khi đang mong đợi cái chết vì một cơn ho dữ dội kèm theo khạc ra máu, kéo dài hai năm, cậu đã được đánh thức để càng nghiêm túc và lo lắng hơn về tình trạng đời đời của linh hồn mình. Cậu nhận thấy mình còn thiếu quá xa cảm nhận và sự nghiêm túc mà một vấn đề có trọng lượng vô hạn như vậy đòi hỏi, đến nỗi cậu đã lâu nghi ngờ về sự chân thành của mình, và lo sợ rằng mình vẫn còn là người xa lạ với đời sống thuộc linh và thiêng liêng thật sự. Cậu tự ngạc nhiên về chính mình, rằng cậu có thể suy nghĩ và nói về tội lỗi và địa ngục, về Chúa Giê-xu Christ và ân điển, về Đức Chúa Trời và thiên đàng, mà lại không có nhiều cảm xúc hơn thế. Cậu hằng ngày kêu cầu Đức Chúa Trời chống lại sự chai cứng này, và mọi tiếng rên siết của cậu đều là để xin thêm sự ăn năn và một tấm lòng mềm mại. Và giữa những mong đợi về cái chết, và những nghi ngờ về sự chân thành của mình trong ân điển, cậu được giữ trong sự quan tâm về sự cứu rỗi của mình nhiều hơn mức mà một người có tính khí tự nhiên như cậu, theo sự đánh giá của chính cậu, có thể đạt tới bằng cách khác. Việc đọc cuốn Về Đức Tin của ông Ezekiel Culverwell vào thời ấy đã đem lại cho cậu nhiều sự khuây khỏa. Nhưng dù thỉnh thoảng cậu cũng có những tia hy vọng và an ủi lóe lên, nỗi sợ của cậu vẫn thường quay trở lại. Và cậu đã lâu bị giữ trong tình trạng như có tiếng gọi của cái chết đang đến gần ở một bên tai, và những câu hỏi của một lương tâm nghi ngờ ở bên tai kia.
Phương pháp mà Đức Chúa Trời vui lòng dùng với cậu, cậu thường ngưỡng mộ; và cậu nhận thấy mình nhận được nhiều lợi ích từ phương pháp ấy. Theo chính lời kể của cậu, phương pháp ấy đã giữ cậu khiêm nhường, và khiến sự kiêu ngạo trở thành một trong những tội lỗi đáng ghét nhất trên đời đối với cậu. Nó đã tách cậu khỏi sự nhẹ dạ vui đùa và hư không mà bản tính và tuổi trẻ nghiêng về; nó đã trang bị cho cậu để chống lại sự buông thả theo xác thịt bằng nỗi sợ; nó khiến cậu càng biết thưởng thức sự cứu chuộc hơn; nó khiến những suy nghĩ của cậu về Chúa Giê-xu Christ trở nên nghiêm túc và cảm động hơn; nó khiến thế gian dường như đối với cậu chỉ là một xác chết, không có sự sống hay vẻ đáng yêu nào; nó đặt cậu vào phương pháp học tập có lợi nhất; nó khiến cậu trước hết tìm kiếm vương quốc của Đức Chúa Trời và sự công chính của Ngài, và quan tâm nhất tới một điều cần thiết; trước hết xác định mục đích cuối cùng của mình, nhờ đó cậu được thúc đẩy chọn lựa và theo đuổi mọi việc học khác chỉ như là phương tiện để đạt tới mục đích ấy. Vì vậy, cậu đã học thần học thực hành trước tiên, trong những sách thực hành nhất, và với một phương pháp thực hành, nhắm tới việc thông tin và cải tạo tâm hồn mình trong mọi sự. Đến nỗi cậu đã đọc qua và tiêu hóa tất cả những sách thực hành mà cậu có thể gặp được, trước khi cậu động tới bất kỳ hệ thống thần học đáng kể nào. Nhờ đó, tình cảm của cậu đã đi cùng với sự phán đoán của cậu, và cậu theo đuổi mọi việc học của mình với sự không mệt mỏi và vui thích.
Những căn cứ chính của những nghi ngờ và sợ hãi của cậu về sự cứu rỗi là những điều sau đây. Vì cậu không thể lần theo một cách rõ ràng những hoạt động của Đức Thánh Linh trên lòng mình, theo phương pháp mà Bolton, Hooker, Rogers và nhiều nhà thần học khác mô tả; hoặc chỉ ra một cách chắc chắn thời điểm chính xác của sự hoán cải của mình. Vì cậu thiếu những nhận thức sống động về những sự thuộc linh như cậu có về những sự thuộc thể. Vì cậu đã từng chịu những sự cáo trách nồng nhiệt ngay từ thời thơ ấu, và thường nhận thấy có nhiều sợ hãi hơn là yêu thương trong các bổn phận và sự kiềm chế của mình. Vì sự đau buồn và hạ mình của cậu không lớn hơn. Và trên hết, vì cậu đã phạm tội một cách cố ý và có hiểu biết, sau khi cậu cho rằng mình đã thay đổi. Nhờ trò chuyện với những sách an ủi, nhờ sự giúp đỡ của các Cơ Đốc nhân khác, nhờ sự suy xét kỹ lưỡng, và nhờ sự tìm hiểu sâu hơn, cậu dần dần được thỏa mãn và yên lặng về những nghi ngờ ấy. [NEEDS REVIEW: câu cuối của đoạn trích bị cắt ngang ở cuối chunk, bản quét dừng giữa chừng tại "he found herein"]
Ân điển đặc biệt trong ông lúc ấy còn rất nhỏ bé; và về sự cứu rỗi của ông, ông nhận thấy ân điển chuẩn bị có ảnh hưởng lớn đến đâu. Ông thấy linh hồn hành động nhiều theo cách của thân thể, đến nỗi những điều thiêng liêng và xa xôi không dễ tác động lên nó và khuấy động các tình cảm bằng những điều hiện tại và cảm nhận được. Ông thấy rằng sự giáo dục là cách thông thường của Đức Chúa Trời để ban ân điển của Ngài, và không nên đặt nó đối lập với Đức Thánh Linh hơn là đặt Lời rao giảng, hay bất cứ phương tiện đã định nào khác mà qua đó phước lành của Ngài có thể đến. Ông thấy rằng, dù nỗi sợ không phải là ân điển, song nỗi sợ, vì là tình cảm dễ nảy sinh hơn và khó cưỡng lại hơn trong hai tình cảm ấy, thường ngăn cản mức độ yêu thương chân thật có thể nhận ra được. Và ông thấy rằng người thà từ bỏ tội lỗi của mình hơn là được phép giữ nó, và thà trở nên thánh khiết nhất hơn là được phép sống bất thánh, hay kém thánh khiết hơn, thì không phải là người không có ân điển [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu bị OCR làm hỏng nặng, câu kết không đọc được].
Điều khiến ông bối rối nhất, và gây cho ông nhiều phiền muộn nhất, là việc ông thấy mình, sau khi đã trở lại, vẫn phạm tội đã biết và cố ý. Điều này trong một thời gian dài ông không biết phải hòa giải thế nào với ân điển. Mỗi tội lỗi đã biết mà ông phạm phải, về mặt này, đều làm mới lại sự nghi ngờ của ông. Ông không thể đồng ý với những người cho rằng mỗi tội lỗi nghịch lại sự hiểu biết đều hủy bỏ ân điển trước đó; và rằng mỗi hành động ăn năn được đổi mới đều đi kèm với một sự tái sinh mới. Vì ông nghĩ rằng đó là tìm cách giải quyết một khó khăn bằng cách đưa vào một khó khăn lớn hơn. Cuối cùng ông dừng lại ở quan điểm sau đây, và quan điểm này đem lại cho ông sự thỏa lòng: rằng ân điển cứu rỗi thật sự đặt linh hồn vào trạng thái thù nghịch với tội lỗi xét như tội lỗi, và do đó thù nghịch với mọi tội lỗi đã biết; rằng sự thù nghịch này phải biểu lộ ra bằng sự chiến thắng, vì chỉ cố gắng suông thôi thì chưa phải là bằng chứng đầy đủ về sự chân thật; tuy nhiên sự chiến thắng này không phải là liên tục, vì nếu không thì người ngay thẳng sẽ chẳng bao giờ phạm tội cả; trong khi đó, người nào nói mình không có tội thì tự lừa dối mình. Nhưng con cái của Đức Chúa Trời vẫn luôn chiến thắng những tội lỗi chỉ rõ một đời sống gian ác, bất thánh, hay bất cứ tội lỗi riêng biệt nào biểu hiện một đời sống như thế, và biểu hiện một tấm lòng có tình yêu quen thuộc với thế gian nhiều hơn với Đức Chúa Trời. Vì vậy, dù trong những người ngay thẳng nhất, những cơn cám dỗ thuộc loại thấp hơn vẫn thường thắng thế, song khuynh hướng của linh hồn vẫn hướng về Đức Chúa Trời nhiều nhất. Và điều này rất có thể xảy ra, ngay cả khi tội lỗi được phạm với một mức độ suy tính nào đó. Vì ân điển có thể chỉ tranh đấu trong một khoảnh khắc trong một hành động rồi đột nhiên bị thắng; và nó cũng có thể tranh đấu lâu hơn, giữ tâm trí suy nghĩ về những động cơ ngăn cản, mà vẫn bị thắng. Vì không phải chỉ riêng độ dài của sự suy xét mới đủ để che chắn tấm lòng khỏi tội lỗi, mà còn cần sự sáng tỏ của ánh sáng và sự sống động trong những suy xét ấy; điều mà ngay cả những người tốt nhất cũng không phải lúc nào cũng kinh nghiệm. Và dù tội lỗi nhỏ cũng phải bị ghét, và sự vâng lời phổ quát phải chứng tỏ sự chân thật của chúng ta, và không một tội lỗi nào được cố ý tiếp tục giữ, song điều chắc chắn là các tôi tớ của Đức Chúa Trời không thường phạm những tội lỗi lớn lao và ghê gớm về bản chất, nhưng họ thường phạm một số tội lỗi nhỏ hơn, như những tư tưởng và lời nói vô ích, và sự uể oải trong các bổn phận thánh, cùng những điều tương tự; và kẻ cám dỗ thường lợi dụng ngay cả họ, bằng cách nói với họ rằng tội lỗi ấy nhỏ, và là thứ mà các tôi tớ của Đức Chúa Trời thường phạm. Và vì vậy, một lý do khiến những lời nói vô ích và những tư tưởng tội lỗi thường được phạm một cách có suy tính hơn cả những tội lỗi ghê gớm nhất, là vì linh hồn không được nỗi sợ và sự cẩn trọng đánh thức nhiều đến mức phải kháng cự. Tuy nhiên, những người tin kính, vì thường là những người hiểu biết nhiều nhất về các điều thuộc về Đức Chúa Trời, nên khi bị lôi kéo vào tội lỗi, họ thường phạm tội nghịch lại sự hiểu biết nhiều hơn người khác. Cùng với đó, có những tội lỗi khó tránh đến nỗi, và có những cơn cám dỗ mạnh mẽ đến nỗi, và linh hồn vào một số thời điểm lại uể oải và không sẵn sàng kháng cự cần thiết đến nỗi, những tư tưởng tốt đẹp vốn được dùng một cách có suy tính để chống lại chúng cuối cùng cũng bị đè bẹp và kém hiệu quả. Và đối với vốn ân điển quen thuộc hiện tại của chúng ta, nó không bao giờ tự nó đủ, nếu không có ân điển cộng tác từ Đấng Christ. Vì vậy, khi chúng ta chọc giận Ngài khiến Ngài rút lại sự giúp đỡ của Ngài, thì chẳng có gì lạ nếu chúng ta bộc lộ sự yếu đuối của mình, dù chúng ta không quay lui và không trở lại từ Đức Chúa Trời với thế gian.
Bất cứ khi nào những người có tâm tình như thế sa ngã vào tội lỗi, họ lại phục hồi nhờ sự ăn năn; bản chất mới, hay thói quen yêu thương thuộc về Đức Chúa Trời ở trong họ, sẽ loại trừ tội lỗi ngay khi có cơ hội. Dù trong lúc ấy, chẳng có gì đáng ngạc nhiên khi một điều như tội lỗi lại gây ra nỗi sợ và sự bất an. Và cách tốt nhất, khi mọi sự đã xong, để kìm nén những nghi ngờ và nỗi sợ, và duy trì sự an ủi, là duy trì sự vâng lời thực tế, và nhanh chóng ăn năn trở lại sau khi phạm tội. Những suy xét như thế là điều giúp ông được nhẹ nhõm và yên lòng. Và sự bình an của ông tăng lên nhiều khi ông thấy những người khác cũng ở trong tình trạng tương tự. Ông thấy trường hợp của mình không có gì đặc biệt; vì theo sự quan phòng của Đức Chúa Trời, ông được kêu gọi để an ủi những người khác cũng có cùng những lời than phiền. Khi ông giải đáp những nghi ngờ của họ, ông cũng giải đáp những nghi ngờ của chính mình; và lòng yêu thương mà ông buộc phải thể hiện đối với họ lại trở về với chính ông, và dần dần làm dịu sự xáo trộn của ông. Và tuy vậy, sau tất cả, ông vẫn bằng lòng với sự chắc chắn có tính xác suất thay vì sự chắc chắn không còn nghi ngờ. Và trong phần lớn cuộc đời ông, dù ông không có mức độ nghi ngờ nào gây phiền muộn lớn cho tâm linh ông, hay gây ra những nỗi sợ quấy rầy, song ông cũng không thể nói rằng ông có sự chắc chắn về sự chân thật của mình trong ân điển đến mức loại trừ mọi nghi ngờ và nỗi sợ ngược lại.
Từ năm hai mươi mốt tuổi cho đến gần hai mươi ba tuổi, sức khỏe của ông suy yếu đến mức ông khó mà nghĩ rằng mình có thể sống thêm hơn một năm nữa. Và khi thấy linh hồn mình đang suy ngẫm nghiêm túc về những vấn đề của đời sau, ông rất mong muốn truyền đạt những suy ngẫm ấy cho những tội nhân dốt nát, bất cẩn và tự phụ mà thế gian đầy dẫy. Vì vậy, dù ông có những sự nản lòng, do cảm nhận sự lớn lao và đáng kính sợ của công tác chức vụ, và do sợ mình sẽ bị nhiều người chê trách vì thiếu học vấn tại trường đại học, thiếu danh dự và chức vị; song vì nghĩ rằng mình sẽ sớm bước vào một thế giới khác, nên những mối quan tâm lớn lao về các linh hồn khốn khổ đã thúc đẩy ông dấn thân vào công tác ấy. Và khi thấy trong mình có lòng khao khát sự trở lại và sự cứu rỗi của con người, cùng với khả năng đủ để giúp thực hiện điều đó, ông kết luận rằng nếu chỉ một hoặc hai linh hồn nhờ phương tiện của ông mà được đem về với Đức Chúa Trời, thì điều đó cũng đủ đền bù cho bất cứ cách đối xử nào ông có thể gặp trong thế gian. Còn về sự xứng hợp trong điểm học vấn, ông quyết định phó mình cho sự phán xét của người khác. Và theo đó, ông đến với Giám mục Worcester; sau khi thẩm tra, vị giám mục đã phong chức cho ông, và đồng thời cấp cho ông giấy phép dạy học tại Dudley, nơi mà bạn ông là ông Foley đã chuẩn bị cho ông.
Trong những năm còn trẻ, ông gặp rắc rối với những tư tưởng đầu tiên của mình về những người không tuân thủ giáo hội. Ông nghe nói những người tuân thủ giáo hội thường bị chê bai, và bị mô tả là những người vô lý, nóng nảy; vì vậy, dù ông không quen biết cá nhân nào trong số họ, ông cũng sẵn sàng như người khác mà lên án họ [NEEDS REVIEW: một đoạn OCR hỏng nặng về những lời cầu nguyện sốt sắng và đời sống thánh khiết tại Shrewsbury và các sách Downham, Sprint đã không đọc được trọn vẹn]. Khi thấy những người như thế bị các giám mục làm cho im lặng và gây rắc rối, ông rất xúc động, và quyết tâm nghiên cứu cẩn thận nguyên nhân tranh luận giữa hai bên. Ông tham khảo ý kiến các mục sư lân cận, và đọc kỹ Tiến sĩ Burgess, người đã viết bênh vực sự tuân thủ giáo hội. Nhưng những người thuộc phía bên kia, vốn bị mô tả là những học giả tầm thường và những người ít học vấn, không thể thuyết phục được ông. Vì vậy ông kết luận rằng nguyên nhân của những người tuân thủ giáo hội là có thể biện hộ được, và lập luận của những người không tuân thủ thì yếu. Và do đó, dù lúc ấy ông chưa cân nhắc riêng từng điểm một cách rõ ràng, vì chưa từng đọc hết cuốn sách về sự phong chức, cũng chưa đọc hết một nửa cuốn sách Giảng luận, cũng chưa xem xét kỹ Sách Cầu nguyện chung, cũng chưa suy xét đúng mức một số điểm còn tranh cãi trong Ba mươi chín Tín điều; song vì các thầy dạy và các sách của ông đã khiến ông nói chung nghĩ rằng những người tuân thủ giáo hội có lý lẽ tốt hơn, nên ông đã gạt bỏ mọi hoài nghi riêng lẻ nhờ ý kiến ấy, và đã ký tên chấp thuận như thông lệ vào thời điểm ông được phong chức.
Nhưng khi đã ổn định tại Dudley, thường xuyên giảng dạy cả trong thị trấn lẫn các làng lân cận, ông có dịp và cơ hội nghiên cứu những vấn đề này kỹ hơn. Vì tại đó ông quen biết với một số người không tuân thủ giáo hội, những người mà ông cho là quá hay lên án và cay đắng trong những lời công kích sự tuân thủ giáo hội, trong khi ông vẫn thấy họ là những người lương thiện và tin kính. Họ cung cấp cho ông một số tác phẩm bênh vực phía của họ, và trong số đó có cuốn Fresh Suit against Ceremonies của Ames, mà ông đã đọc rất kỹ, đối chiếu với cuốn Rejoinder của Tiến sĩ Burgess. Và xét toàn thể, lúc ấy ông đi đến những kết luận sau đây. Ông cho rằng quỳ gối là hợp pháp, và mọi hoàn cảnh thuần túy do quan tòa ấn định, mà Đức Chúa Trời trong tự nhiên hay trong Kinh Thánh chỉ ấn định một cách tổng quát, cũng là hợp pháp. Về áo lễ trắng, ông còn nghi ngờ nhiều hơn, nhưng nghiêng về phía cho rằng nó hợp pháp; và dù ông có ý định không mặc nó cho đến khi bị bắt buộc, song ông không thấy làm sao mình có thể biện hộ cho việc từ bỏ chức vụ chỉ vì lý do đó; dù thực tế ông chưa bao giờ mặc nó. Về chiếc nhẫn trong hôn nhân, ông không có hoài nghi nào. Về dấu thập tự trong lễ báp-têm, ông cho rằng Tiến sĩ Ames đã chứng minh nó là bất hợp pháp; và dù ông không phải là không còn chút nghi ngờ nào về điểm này, song vì ông nghiêng về phía cho rằng nó bất hợp pháp nhất, nên ông không bao giờ dùng nó một lần nào. Về hình thức cầu nguyện và phụng vụ, ông cho là hợp pháp, và trong một số trường hợp có thể được áp đặt một cách hợp pháp. Riêng về Phụng vụ Anh, ông cho rằng nó có nhiều điều tốt đẹp và hiệu quả [NEEDS REVIEW: câu OCR về Phụng vụ Anh bị hỏng, ý về việc dùng nó trong sự thờ phượng công cộng thông thường không đọc được trọn vẹn], đến mức việc dùng nó không thể là bất hợp pháp đối với những người không thể làm tốt hơn. Ông mong muốn có kỷ luật trong Hội Thánh, và thấy những hậu quả buồn của việc thiếu kỷ luật, nhưng lúc ấy ông chưa nhận thức rõ như về sau rằng chính cơ cấu của chế độ giám mục theo giáo phận đã loại trừ kỷ luật ấy; mà ông nghĩ rằng điều đó chỉ do sự sao nhãng cá nhân của các giám mục mà thôi. Ông bắt đầu cho rằng việc ký tên chấp thuận là bất hợp pháp, và hối tiếc vì đã vội vàng chiều theo nó. Vì dù ông có thể dùng Sách Cầu nguyện chung, và chưa chống lại các giám mục giáo phận, song việc ký tên với cả tấm lòng rằng không có gì trong ba cuốn sách ấy trái với Lời Đức Chúa Trời là điều mà ông không dám làm, nếu phải làm lại. Vì vậy, việc ký tên chấp thuận, dấu thập tự trong lễ báp-têm, và việc ban Bữa Tiệc của Chúa một cách bừa bãi cho mọi người đến, dù họ không xứng đáng đến đâu, nếu họ chưa bị giám mục hay chánh án giáo hội, những người chẳng biết gì về họ, rút phép thông công, là những điều duy nhất mà cho đến lúc ấy, theo sự phán xét của ông, ông nghiêng về phía không tuân thủ giáo hội. Và tuy vậy, ngay cả về những điều này, ông vẫn giữ kín suy nghĩ của mình. Ông tiếp tục tranh luận với những người không tuân thủ giáo hội về những điểm họ khác biệt, đặc biệt là về việc quỳ gối khi dự nghi thức thánh; về điểm này, ông đã tranh luận bằng văn bản với một số người trong số họ, cho đến khi họ không cho là nên tiếp tục nữa. Ông thẳng thắn quở trách họ về sự cay đắng trong ngôn ngữ chống lại các giám mục và những người theo họ, và khuyên họ cố gắng kiên nhẫn và yêu thương, nhưng thấy tâm linh họ đã bị kích động quá mức bởi cách đối xử khắc nghiệt mà họ đã gặp, đến nỗi họ không nghe theo những lời khuyên của ông. Khi quan sát điều đó, ông đi đến kết luận này: người nào muốn có con cái thì phải làm cha; và người nào muốn làm bạo chúa thì phải bằng lòng với nô lệ.
Trong thời gian ở Dudley, ông có một thính giả đông đảo và một dân chúng dễ dạy để làm việc cùng. Trước đó thị trấn nổi tiếng về sự say sưa, nhưng ông thấy ở đó có sự sẵn sàng nghe Lời Đức Chúa Trời với sự vâng phục và cải đổi nhiều hơn ở hầu hết các nơi mà ông biết. Nhưng trong vòng ba phần tư năm, ông bị những lời nài xin tha thiết thuyết phục chuyển đến Bridgnorth, thị trấn thứ hai ở Shropshire, để làm phụ tá cho ông Madstard [NEEDS REVIEW: tên mục sư và chi tiết về lời mời ở Bridgnorth bị OCR làm hỏng một phần]. Công việc của ông ở đó đúng như ông mong muốn: không bị bắt làm bất cứ điều gì mà ông còn hoài nghi, và có triển vọng khá chắc về sự bình an và yên tĩnh, đó là lý do chính khiến ông lắng nghe đề nghị này. Vì Bridgnorth là một nơi được miễn trừ khỏi mọi quyền tài phán của giám mục, ngoại trừ cuộc thăm viếng ba năm một lần của Tổng Giám mục. Ở đó có một vị quan tòa giáo hội đặc biệt, người với tư cách là viên chức, duy trì một tòa án giáo hội thường trực, có quyền tài phán trên sáu giáo xứ nằm chung với nhau ở đó, tất cả đều hưởng đặc quyền miễn trừ này.
Ông Madstard, lúc ấy là mục sư, là một nhà thần học cao tuổi nghiêm nghị và trang trọng, rất lương thiện và có lương tâm, một nhà giảng thuyết xuất sắc, nhưng có phần phiền muộn vì sự thiếu thốn trong thu nhập, và còn nhiều hơn vì sự không sinh lợi của dân chúng của ông; vì ông không chỉ là mục sư mà còn là viên chức giáo hội nữa, điều này là sự bảo đảm cho người phụ tá của ông. Vì thu nhập của thị trấn không đáng kể, nên ông nhận giáo xứ [NEEDS REVIEW: tên làng gần Bridgnorth bị OCR làm hỏng] gần thị trấn, một làng chỉ có chừng hai mươi căn nhà, và mong muốn ông Baxter dành một nửa ngày của Chúa ở thị trấn và nửa còn lại ở làng. Dù về sau phần của ông phần lớn lại ở thị trấn. Tại đây ông không bị bắt làm điều gì mà ông cho là bất hợp pháp. Ông thường đọc Sách Cầu nguyện chung trước khi giảng, cả vào các ngày của Chúa lẫn các ngày lễ thánh; nhưng ông không bao giờ cử hành Bữa Tiệc của Chúa, cũng không bao giờ làm lễ báp-têm cho đứa trẻ nào với dấu thập tự, cũng không bao giờ mặc áo lễ trắng, và cũng không bao giờ bị bắt phải ra trước tòa án của giám mục nào. Ông thấy dân chúng ở đây nói chung dốt nát và lòng dạ chai cứng. Thị trấn phần lớn gồm các quán trọ và quán rượu, và không có ngành nghề chung nào để thuê mướn dân cư, điều này là sự hủy hoại của nhiều thị trấn lớn. Vì vậy, dù nhờ những lao nhọc đầu tiên của ông trong số họ, ông đã là công cụ trong sự trở lại của một số người, và được mọi người khen ngợi chung, song ông không thành công trong công tác của mình như về sau ở những nơi khác; việc nhậu nhẹt và bạn bè xấu đã khiến sự giảng dạy của ông trở nên vô hiệu.
Ông vừa mới ổn định ở đây chưa được bao lâu thì đã bị xáo trộn bởi Lời thề Et Cetera, do Hội đồng Giáo hội lúc ấy đang họp soạn ra. Mọi người đều bị bắt phải thề rằng họ sẽ không bao giờ đồng ý thay đổi chính quyền hiện tại của Hội Thánh, gồm các Tổng Giám mục, Giám mục, Trưởng giáo phận, Phó tế trưởng, cùng các chức vụ khác [NEEDS REVIEW: phần tranh luận chi tiết về Lời thề Et Cetera bị OCR làm hỏng nặng, kể cả đoạn về Giám mục Hall và các ý kiến khác nhau]. Những người chống lại lời thề này cho rằng việc thề theo một điều khoản mù mờ như Et Cetera là không thể chịu đựng được, vì nó bao gồm tất cả các viên chức của các tòa án giáo hội, kể cả các chánh án giáo dân, các phó chánh án, các ủy viên và các viên chức, tức là thề với một đám đông bất thường. Họ còn lập luận rằng loại chính quyền này thực tế có thể được thay đổi một cách hợp pháp bởi Vua và Nghị viện; vì vậy việc thề trước là sẽ không vâng theo một đạo luật như thế, theo cách đó, là biến lời thề thành một ràng buộc của sự bất tuân, gần như là nổi loạn. Họ thúc giục rằng điều đó trái với quyền tự do của thần dân được kiến nghị xin sửa chữa những bất công, trong số đó một nhánh của chính quyền này rất có thể được tính vào; và rằng điều đó trái với đặc quyền của Nghị viện khi áp đặt một lời thề như thế mà không có sự đồng ý của họ. Các mục sư lân cận đã họp nhau nhân dịp này để cân nhắc phải làm gì; một số ủng hộ, nhưng nhiều người hơn chống lại lời thề. Điều này khiến ông Baxter phải nghiên cứu lại vấn đề giám mục và cơ cấu chính quyền Hội Thánh; và sau khi đọc tác phẩm Dissertatio de Gubernatione Ecclesiae của Bucer, Altare Damascenum của Didoclavius, De Politeia Ecclesiastica của Parker, và Diocesan's Trial của Baynes, cùng với việc đối chiếu các lý lẽ với Giám mục Downing, ông bị thuyết phục rằng dù không phải mọi loại giám mục đều hoàn toàn bất hợp pháp, song cơ cấu giám mục theo giáo phận của Anh đã phạm tội làm hư hỏng các Hội Thánh và chức vụ, và hủy hoại kỷ luật thật của Hội Thánh, khi thay thế nó bằng một điều khác hẳn về bản chất. Vì vậy chính lời thề này, vốn được áp đặt nhằm bắt cả nước phải phục tùng các giám mục giáo phận một cách không thể thay đổi, lại là phương tiện lớn khiến ông xa rời họ, và không chỉ ông mà còn nhiều người khác cùng với ông. Những người trước đây cho rằng tốt nhất là cứ lo công việc của mình, sống yên tĩnh và để các giám mục yên, nay bị nỗi kinh sợ của một lời thề thúc đẩy phải nhìn quanh và hiểu mình đang làm gì. Những sự nóng nảy mới đã dấy lên giữa các phe tranh chấp, do những cuộc tranh luận mà lời thề này gây ra; và những người chống lại nó bắt đầu nghĩ tốt hơn về nguyên nhân của sự không tuân thủ giáo hội, và tôn trọng những người không tuân thủ hơn trước. Vì vậy, điều được định để hủy hoại họ lại hóa ra là một lợi thế lớn cho họ.
Thật không may, trong khi điều này chia rẽ Hội Thánh trong nước, thì Hội Thánh Scotland cũng đang bốc cháy khắp nơi. Vì khi mọi sự ở đó còn yên tĩnh dưới một chế độ giám mục ôn hòa hơn của chúng ta ở Anh, dù dân tộc ấy đã quen với chế độ trưởng lão, thì một Sách Cầu nguyện chung mới, tức là Sách Anh với một số thay đổi, đã bị áp đặt lên họ, cùng với các nghi lễ Anh. Điều này gây ra một cuộc nổi dậy ở Edinburgh và nhiều nơi khác. Một khi ngọn lửa đã bùng lên trong số họ thì không dễ dập tắt. Bất chấp mọi sự siêng năng và cẩn trọng của Bá tước Traquair, ủy viên của Vua, số người bất mãn tăng lên đến mức không thể chống lại họ; nhưng họ nắm quyền trên toàn xứ, phần lớn quý tộc đứng về phía các mục sư và những người theo họ. Sau đó tất cả họ cùng tham gia Giao ước Quốc gia, với cùng mục đích như trước đây dân tộc ấy đã làm chống lại Giáo hoàng, chế độ giám mục và mê tín, và để duy trì Phúc Âm và sự Cải chánh. Các Tiến sĩ Aberdeen không đồng ý với Giao ước, và nhiều tác phẩm đã qua lại giữa họ và những người lập giao ước về chủ đề này, cho đến khi cuối cùng các cuộc chiến tranh xảy đến đã chuyển các cuộc tranh luận sang một dòng khác.
Đúng vào cùng thời điểm ấy, một loại thuế mà Vua đã áp đặt ở Anh, gọi là Thuế Tàu, để tăng cường hải quân, đã gây ra sự bất mãn chung. Vì việc này được thực hiện mà không có sự đồng ý của Nghị viện, nên có sự xì xào khắp xứ, đặc biệt trong giới quý tộc và giới sĩ phu ở nông thôn; vì họ xem đó là sự lật đổ các luật căn bản hay hiến pháp của vương quốc, và của các Nghị viện cùng quyền sở hữu. Đây là tiếng kêu chung lúc ấy, rằng nếu một khi các Nghị viện và quyền sở hữu bị phá hủy, thì sẽ không còn sự bảo đảm nào về tài sản, tự do hay tính mạng, mà chỉ còn ý muốn của Vua mới là luật. Một số người từ chối nộp thuế này, và khiến các cảnh sát trưởng phải tịch thu tài sản. Các cảnh sát trưởng, dù sợ hậu quả về sau, vẫn làm theo lệnh của Vua. Ông Hampden và Huân tước Say đã đưa việc này ra kiện tụng; ông Oliver St. John và những người khác đã mạnh dạn bênh vực quyền lợi của dân chúng. Tất cả các thẩm phán, trừ Hutton và Crook, khi được tham khảo ý kiến, đều cho rằng Vua trong trường hợp cần thiết có thể áp đặt một loại thuế như thế; và vì vậy bản án đã được tuyên cho Vua trong vụ kiện, điều này khiến vấn đề càng gây ồn ào lớn hơn.
Ngay sau đó người Scotland tiến vào Anh với một đạo quân, được cho là được nhiều quý tộc Anh khuyến khích, những người nghĩ rằng không còn cách nào khác để khiến Vua triệu tập Nghị viện nhằm sửa chữa các rối loạn. Các Bá tước Essex, Warwick, Bedford, Clare, Bullingbrook, Mulgrave và Holland, cùng các Huân tước Say và Brook, được cho là thuộc liên minh này. Nhưng Heylin nói rằng người Scotland, sau khi vào, đã thuyết phục những người này về mối nguy hiểm của họ ở Anh nếu chính quyền chuyên chế tiếp tục; và vì vậy họ đã kiến nghị Vua triệu tập Nghị viện, đó là tất cả liên minh của họ. Và điều này xảy ra sau lần thứ hai họ vào Anh. Vua gặp người Scotland tại Newcastle; một hòa ước được kết luận, một Nghị viện được triệu tập, và người Scotland trở về nước. Nghị viện này nhanh chóng làm Vua không hài lòng, nên ông giải tán nó, và lại tiến hành chiến tranh chống lại người Scotland, mà ngoài những người khác, những người theo Giáo hoàng, nhờ phương tiện của Hoàng hậu, đã tự nguyện đóng góp. Do đó, người Scotland phàn nàn về các cố vấn xấu và những người theo Giáo hoàng, coi đó là nguyên nhân của những nguy hiểm mới của họ; và họ lại tập hợp quân đội, tiến vào Anh, mà vì đó đã có một hình thức cầu nguyện do các giám mục in ra, dù không có lệnh từ Vua [NEEDS REVIEW: đoạn chuyển tiếp giữa lần tiến quân thứ hai của Scotland và Nghị viện Dài bị OCR xáo trộn cột, thứ tự một số câu không chắc chắn]. Sau đó Nghị viện lại được quyết định triệu tập, và một thỏa thuận được lập ra; nhưng cả quân đội Scotland lẫn quân đội Anh đều không bị giải tán. Và như vậy, vào năm 1640, bắt đầu cái mà từ đó được gọi là Nghị viện Dài, Nghị viện nổi tiếng nhất từng họp ở Anh.
Trong những xáo trộn ở miền Bắc này, Bá tước Bridgwater, người làm Chủ tịch Hội đồng Xứ Wales, trên đường từ Ludlow đi qua Bridgnorth, đã nhận được lời tố cáo từ một số người ác ý trong thị trấn rằng ông Madstard và ông Baxter có thiếu sót về điểm tuân thủ giáo hội: không làm dấu thập tự, không mặc áo lễ trắng, không cầu nguyện chống lại người Scotland, những người vừa mới tiến vào Anh. Lời tố cáo được đưa ra vào ngày thứ Bảy. Ông Madstard hoảng sợ và bỏ đi, để lại ông Baxter cùng ông Swain, người đọc kinh, phải đứng một mình. Nhưng khi ngày hôm sau đến, vị Chủ tịch bỗng đổi ý, và đi xa đến tận Lichfield; ông yêu cầu các luật sư và quan chấp chính đi theo ông để báo cho ông biết những gì đã làm trong ngày ấy tại nhà thờ. Họ không quên vâng theo lệnh của ông, và đe dọa những điều ghê gớm về sự không tuân thủ; nhưng cuối cùng tất cả đều tan thành khói. Vì ông gửi lời đáp rằng ông không có quyền tài phán giáo hội, và vì vậy không thể can thiệp vào họ.
Khi Nghị viện đã họp, họ bắt tay vào việc cải cách Hội Thánh và nhà nước. Những bài diễn văn dài và kịch liệt đã được đưa ra chống lại Thuế Tàu, chống lại các thẩm phán đã tán thành nó, chống lại Lời thề Et Cetera, chống lại các giám mục và Hội đồng Giáo hội đã soạn ra nó, và chống lại Huân tước Strafford, Tổng Giám mục Laud và các cố vấn xấu khác. Lúc đầu có sự hòa hợp kỳ diệu giữa các thành viên, nhờ sự phức tạp của các quyền lợi trong những nguyên nhân ấy, mà mỗi người quan tâm nhất. Nghị viện theo đó gồm hai loại người, những người vì hoàn cảnh của nguyên nhân chung mà hợp nhất trong phiếu bầu và nỗ lực cải cách. Một phe không coi trọng lắm những thay đổi trong Hội Thánh, nhưng nói rằng nếu các Nghị viện một khi đã sụp đổ, và quyền sở hữu đã mất, chính quyền chuyên chế được thiết lập, và luật pháp phải phục tùng ý muốn của nhà vua, thì tất cả đều là nô lệ; và điều này họ cho là không thể chịu đựng được. Để sửa chữa điều đó, họ nói rằng không một người Anh chân chính nào có thể cho rằng bất cứ giá nào cũng là quá đắt. Những người này được dân chúng gọi là những người Cộng hòa Tốt. Phe kia là những người tin kính hơn, những người cũng cảm nhận những điều này, nhưng còn quan tâm nhiều hơn đến quyền lợi của tôn giáo. Họ kịch liệt lên án những đổi mới trong Hội Thánh, việc cúi mình trước bàn thờ, Sách Thể thao cho ngày Chúa, việc trục xuất các mục sư, Tòa án Cao ủy, việc bãi bỏ các buổi giảng luận và các bài giảng buổi chiều, việc đình chỉ hay làm im lặng nhiều mục sư vì thiếu sự tuân thủ vượt quá luật giáo hội, cùng những điều tương tự, mà họ cho là quan trọng hơn Thuế Tàu. Nhưng vì những người thuộc loại này đồng ý với những người kia trong việc bảo vệ tự do và quyền sở hữu, nên những người thuộc loại kia cũng dễ dàng đồng ý với họ trong việc chống lại các thủ tục của các giám mục, Tòa án Cao ủy, và những điều tương tự. Khi khuynh hướng của họ đã được biết, những lời phàn nàn và kiến nghị đã được gửi đến họ từ khắp nơi, liên quan cả đến những sự lấn lướt về giáo hội lẫn dân sự. Những việc lớn lao, trước đây được cho là không thể thực hiện, đã được hoàn thành trong một thời gian ngắn. Một đạo luật đã được thông qua chống lại Tòa án Cao ủy và quyền lực thế tục hay dân sự của các giáo sĩ. Một đạo luật khác quy định rằng Nghị viện không được giải tán nếu không có sự đồng ý của chính nó. Và một đạo luật khác về các Nghị viện ba năm một lần. Thậm chí cuối cùng, Vua đã bị thuyết phục phải hy sinh ngay cả người được sủng ái của mình là Huân tước Phó vương Strafford [NEEDS REVIEW: đoạn cuối về số phận của Strafford và câu kết về diện mạo mới của mọi sự bị OCR làm hỏng, không đọc được trọn vẹn]. Trong số những vấn đề quan trọng khác đã được quyết định, các kiến nghị từ khắp nơi lập tức được gửi lên chống lại các mục sư của họ, cáo buộc họ bất tài, giảng dạy sai lạc, đổi mới bất hợp pháp, hay gây tai tiếng. Ông John White làm chủ tịch, và là người xuất bản cuốn A Century of Scandalous Ministers, sau đó được tiếp nối bằng cuốn Second Century; cả hai đều đầy những chi tiết ghê tởm nhất, mà việc che giấu chúng chắc chắn đã phục vụ tôn giáo tốt hơn nhiều so với việc công bố chúng; việc công bố ấy chỉ làm trò cười cho những người vô thần, những người theo Giáo hoàng và những kẻ tục tĩu.
Trong số những người phàn nàn khác, thị trấn Kidderminster ở Worcestershire đã soạn một bản kiến nghị chống lại chánh xứ của họ và hai trợ tá của ông, vì bất tài trong chức vụ; và họ trao nó cho Sir Henry Herbert, người làm đại biểu cho Bewdley. Chánh xứ, vì biết rõ sự bất tài của mình, đã đồng ý dàn xếp công việc, và sẵn lòng dành sáu mươi bảng mỗi năm, trong số gần hai trăm bảng mà giáo xứ đáng giá, cho một nhà giảng thuyết do mười bốn người quản lý được chỉ định chọn lựa. Người được chọn sẽ giảng bất cứ khi nào ông muốn, chánh xứ vẫn đọc Sách Cầu nguyện chung, và làm mọi việc có thể gây hoài nghi; vì tất cả những điều ấy ông đã ký một trái phiếu ba trăm bảng. Sau đó, quan chấp chính của thị trấn và tất cả các quản lý đã mời ông Baxter đến giảng cho họ một bài giảng; và khi ông giảng một lần cho họ, ông đã được nhất trí chọn làm mục sư của họ. Như vậy ông đã được sự quan phòng đưa đến nơi mà phần lớn lao nhọc của ông tập trung, và nơi đem lại cho ông sự an ủi lớn nhất. Ông càng nghiêng về việc lắng nghe đề nghị này, vì đó là một hội chúng đông đảo và một nhà thờ thuận tiện nhất, một dân chúng phần lớn dốt nát, rất cần được dạy dỗ, nhưng trong số họ có một nhóm nhỏ những người đã trở lại, khiêm nhường và tin kính, có đời sống tốt đẹp, và không bị những người còn lại ghét bỏ nhiều; và vì vậy họ càng thích hợp để giúp đỡ thầy dạy của mình. Và họ chỉ mới có ít sự giảng dạy sống động và nghiêm túc trong số họ. Vì vậy ông đã định cư tại đây, và đưa ra nhận xét đáng chú ý này: trong tất cả những lần thay đổi của mình, ông chưa bao giờ đến một nơi nào mà trước đó ông đã mong muốn, định sẵn hay nghĩ tới, mà chỉ đến những nơi mà ông chưa từng nghĩ tới, cho đến khi lời mời đột ngột làm ông ngạc nhiên.
Ông đã trải qua hai năm tại Kidderminster trước khi chiến tranh bùng nổ, và hơn mười bốn năm sau chiến tranh; và trong suốt thời gian ấy ông không bao giờ đụng đến nhà xứ, dù được ủy quyền theo lệnh của Nghị viện. Nhưng chánh xứ già vẫn sống ở đó bình an và yên tĩnh, không bị quấy rầy gì. Ông thấy nơi ấy như một mảnh đất khô cằn và cằn cỗi; sự dốt nát và tục tĩu, như những cư dân bản địa của đất ấy, lan tràn trong số họ. Nhưng nhờ phước lành của Thiên đàng trên lao nhọc và sự vun trồng của ông, diện mạo của thiên đàng đã xuất hiện ở đó trong mọi trái của sự công chính. Lúc đầu, sự giận dữ và ác ý đã gây cho ông rất nhiều sự chống đối; nhưng nó sớm qua đi, và một phước lành đặc biệt từ Đức Chúa Trời đã ban cho những lao nhọc không mệt mỏi của ông trong số dân ấy một sự thành công chưa từng có.
Trước khi ông đến, thị trấn vốn nổi tiếng về sự phù phiếm, có một cuộc diễu hành hằng năm, trong đó họ đưa ra những hình người khổng lồ được sơn vẽ, để đi quanh các đường phố. Ông không quấy rầy họ, song đám đông thuộc loại xấu xa hơn vẫn còn chút ác ý muốn trút lên ông. Và có một lần tất cả đám đông dốt nát đều giận dữ điên cuồng chống lại ông, vì ông giảng cho họ giáo lý về tội lỗi nguyên thủy, và nói với họ rằng trẻ thơ, trước khi được tái sinh, có nhiều tội lỗi và sự bại hoại đến mức khiến chúng trở nên đáng ghê tởm trong mắt Đức Chúa Trời. Do đó, họ loan truyền khắp vùng rằng ông giảng rằng Đức Chúa Trời ghét và ghê tởm trẻ thơ. Vì vậy họ chửi rủa ông khi ông đi qua các đường phố. Đến ngày của Chúa tiếp theo, ông đã làm sáng tỏ và xác nhận giáo lý mà ông đã giảng trước đó; và chỉ cho họ thấy rằng nếu điều đó không đúng, thì trẻ thơ của họ không cần Đấng Christ, cũng không cần lễ báp-têm, hay sự đổi mới bởi Đức Thánh Linh. Và ông hỏi họ rằng liệu họ có dám nói rằng con cái của họ được cứu mà không cần Đấng Cứu Thế, hay chúng không phải là Cơ Đốc nhân hay không; và tại sao họ lại làm lễ báp-têm cho chúng, cùng những điều tương tự. Và sau đó họ xấu hổ đến mức im lặng.
Một lần khác, một trong những kẻ ăn xin say rượu của thị trấn đã tung ra lời vu khống về ông, rằng ông ở dưới một cái cây với một người đàn bà tai tiếng. Tất cả những kẻ say rượu đều đã truyền miệng điều đó, trước khi ông có thể tìm ra nguồn gốc. Ông đã khiến ba hoặc bốn người trong số họ bị ràng buộc phải giữ hạnh kiểm tốt; và chính kẻ say rượu đã tung ra lời vu khống ấy đã thú nhận trước tòa rằng hắn thấy ông vào một ngày mưa, cưỡi ngựa, đứng dưới một cây sồi mọc trong một hàng rào dày, và người đàn bà đứng đó để trú mưa, và hắn tin rằng họ không nhìn thấy nhau. Nhưng hắn nói điều đó như một trò đùa, và đám đông vui mừng vì có dịp trút ác ý của họ. Tất cả họ đều xin tha thứ; và ông đã xin quan tòa tha cho họ. Những chuyện như thế không phải là hiếm tại Kidderminster. Vì ông John Cross, người sau này qua đời khi làm mục sư tại phố Friday ở London, khi làm nhà giảng thuyết tại đó một thời gian trước đây, đã bị một người đàn bà vu khống công khai, và nói với dân chúng rằng ông muốn cưỡng hiếp bà ta. Ông Cross, vốn là người thận trọng, đã sai một người đến trước với quan chấp chính và quan tòa, để xin họ gọi bà ta đến thẩm tra; và ông đến sau, ngồi trong một chiếc áo khoác màu sẫm thông thường, giữa nhiều người khác, trong phòng khách của quan chấp chính, như thể ông là một trong các quan tòa. Quan chấp chính gọi bà ta vào, và bà ta trơ trẽn giữ nguyên lời cáo buộc. Quan chấp chính hỏi bà ta có biết người đàn ông ấy không, nếu bà ta nhìn thấy ông ta. Bà ta khẳng định một cách tự tin. Ông ta hỏi bà ta: có phải người này, hay người kia, hay người nọ, hay bất cứ người nào ở đây không? Bà ta nói: Ồ không, xin Đức Chúa Trời chớ để tôi cáo buộc bất cứ người nào trong số họ. Ông ta nói: chẳng phải tôi là người ấy sao? Và bà ta nói: không, bà ta biết rõ người đàn ông ấy. Và khi họ nói với bà ta rằng đây chính là ông Cross, bà ta quỳ xuống và xin ông tha thứ; và thú nhận rằng một trong những người láng giềng của ông, kẻ tố cáo lớn nhất của ông tại các tòa án của giám mục, đã thuê bà ta để [NEEDS REVIEW: câu chuyện bị cắt ngang ở cuối chunk, phần tiếp theo nằm ở chunk sau].
báo cáo việc đó. Nhưng người tốt ấy đã tha thứ cho cả hai người. Danh tiếng được thiết lập vững chắc nhất cũng hoàn toàn nằm trong tay kẻ thù hận và độc ác, nếu sự quan phòng khôn ngoan của Đức Chúa Trời không che chở và bảo vệ nó!
Một lần khác, khi Nghị viện gửi xuống một lệnh phá hủy mọi tượng và thập tự giá [NEEDS REVIEW: đoạn OCR bị hỏng nặng, chi tiết về lệnh và địa điểm không đọc được] trong các nhà thờ, hoặc trên các thập tự giá ở sân nhà thờ, ông Baxter tán thành việc vâng theo lệnh ấy. Người quản lý nhà thờ, khi thấy một cây thập tự giá ở sân nhà thờ, đã định phá bỏ nó, và việc này gây ra náo động. Dân chúng chạy đến cùng nhau, tưởng rằng ông Baxter là người chủ mưu, và họ đi tìm ông. Nhưng theo sự sắp đặt của sự quan phòng, lúc ấy ông đang đi dạo cách thị trấn khoảng một dặm, nếu không có lẽ ông đã bỏ mạng tại đó. Khi họ không tìm thấy ông, họ đi lang thang khắp nơi để tìm ông, và hai người hàng xóm đã chạy đến báo cho ông. Dân chúng nguyền rủa ông, nhưng khi gặp ông, ông đã nói chuyện với họ một cách ôn hòa, và ông sẵn lòng tha thứ cho họ, giải thoát họ khỏi tội lỗi ấy. Nhưng những người ấy quá kinh ngạc và xấu hổ, đến nỗi họ đã ăn năn và hòa thuận với ông.
Không phải vì ông là người có tài hùng biện, nhưng ông đã dốc hết sức mình một cách rất vất vả trong công việc của Chúa, và công việc ấy rất nổi bật, điều mà ông coi là do sự quan phòng của Đức Chúa Trời ban cho, và điều ấy đáng được ghi nhận.
Ngoài ra, ông còn có những buổi nhóm họp hằng tháng [NEEDS REVIEW: phần mô tả các buổi họp tháng bị OCR làm hỏng nhiều, chỉ đọc được đại ý]. Mỗi tháng một lần, các mục sư lân cận họp nhau để bàn về kỷ luật Hội Thánh và để tranh luận; trong các cuộc tranh luận ấy, ông thường là người điều hành, và ông chịu khó viết ra quyết định bằng văn bản. Ngoài ra, mỗi tháng ông còn gặp gỡ các mục sư xứng đáng khác để cùng nhau cầu nguyện và khích lệ lẫn nhau.
Ông cũng có những buổi nhóm riêng tư, trong đó người ta trình bày những nghi ngờ về lương tâm, và ông giải đáp cho họ; đôi khi người này, đôi khi người khác cầu nguyện, và đôi khi chính ông cầu nguyện cùng họ; và buổi nhóm kết thúc bằng một bài Thi Thiên. Mỗi tuần một lần, một số người trẻ tuổi, những người chưa thích hợp để cầu nguyện trong một hội chúng lớn như vậy, họp nhau riêng để tập luyện việc nhắc lại bài giảng và cầu nguyện.
Việc giảng công khai của ông gặp được một thính giả chăm chú và siêng năng. Hội chúng thường đầy chật. Dù nhà thờ rất rộng rãi và tiện nghi, nhưng sau khi ông đến đó, họ buộc phải xây thêm năm gác lửng để chứa người nghe. Các buổi nhóm riêng tư của họ cũng đầy người. Vào các ngày của Chúa, không thấy sự rối loạn nào trong thị trấn, nhưng khi đi qua các đường phố, người ta có thể nghe hàng trăm gia đình hát Thi Thiên và nhắc lại các bài giảng. Khi ông mới đến đó, có lẽ chỉ có khoảng một gia đình trong một con phố thờ phượng Đức Chúa Trời và kêu cầu danh Ngài; và khi ông rời đi, không còn quá một gia đình ở một phía của con phố mà không làm như vậy, và không tuyên xưng đời sống tin kính nghiêm túc đến nỗi cho thấy một số hy vọng về sự chân thành của họ. Thậm chí, trong những gia đình tệ nhất, các quán trọ và quán rượu, thường cũng có một vài người trong mỗi nhà tỏ ra tin kính.
Dù có những người chống đối, nhưng vẫn có sáu trăm người dự Tiệc Thánh, trong số đó không có đến mười hai người mà ông không có hy vọng tốt về sự chân thành của họ. Còn những người ít ỏi đồng ý dự Tiệc Thánh mà vẫn sống tai tiếng thì về sau đã bị khai trừ khỏi Hội Thánh. Ông có lý do chính đáng để hy vọng rằng nhiều người không tham dự sự thông công trong Tiệc Thánh với ông vẫn là những người thật sự kính sợ Đức Chúa Trời. Một số người trong số họ bị chồng, cha mẹ, chủ nhân ngăn cản, hoặc bị những người có quan điểm trái ngược thuyết phục, chứ không phải hành động theo khuynh hướng và ước muốn của chính mình. Dù có nhiều người bị giữ lại như vậy, họ vẫn chịu đựng một cách kiên nhẫn, và không chửi rủa, như thể có điều gì sai trái đã làm cho họ. Còn những thanh niên ngỗ ngược bị khai trừ thì thường chịu đựng một cách kiên nhẫn về mặt bề ngoài, dù lòng họ đầy cay đắng.
Khi ông bắt đầu gặp gỡ riêng từng gia đình và dạy giáo lý cho họ, có rất ít gia đình trong cả thị trấn từ chối đến; và số ít ấy là những người ăn xin ở cuối thị trấn, quá dốt nát đến nỗi xấu hổ vì sự dốt nát ấy bị lộ ra. Ít có gia đình nào ra về mà không có nước mắt, hoặc không có những lời hứa dường như nghiêm túc về một đời sống tin kính. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều người dốt nát và không tin kính; nhưng phần lớn họ ở trong giáo xứ, chứ không phải trong thị trấn, và ở những phần của giáo xứ xa thị trấn nhất. Và vì một phần của giáo xứ được giao cho người thế tục hưởng hoa lợi, phải nộp thuế thập phân cho những người giáo dân, còn phần kia nuôi dưỡng Hội Thánh, nên xảy ra việc hầu như tất cả những người ở phía giáo xứ nộp thuế thập phân cho Hội Thánh đều là những người tin kính, lương thiện, và nộp một cách vui lòng không tranh cãi, còn phần lớn những người xấu trong giáo xứ sống ở phía bên kia.
Một số người nghèo hiểu biết khá đầy đủ về toàn bộ giáo lý, và có thể phán xét trong những tranh luận khó khăn. Một số người trong số họ cầu nguyện giỏi đến nỗi ít mục sư nào vượt qua họ về trật tự và sự đầy dặn, về những lời lẽ thích hợp, và về sự hùng biện thánh khiết với lòng sốt sắng. Nhiều người trong số họ có thể cầu nguyện một cách đáng khen cùng với gia đình mình, hoặc cùng với người khác. Tâm tính của họ, và sự vô tội trong đời sống của họ, còn đáng khen hơn nhiều so với tài năng của họ. Những người tuyên xưng đời sống tin kính nghiêm túc thường có tâm trí và cách cư xử rất khiêm nhường, có thái độ hiền lành và yên lặng đối với người khác, và có sự không chỗ trách được và vô tội trong cách ăn ở.
Đức Chúa Trời cũng vui lòng ban cho ông sự khích lệ dồi dào trong các bài giảng mà ông giảng ở những nơi khác, như tại Worcester, Cleobury, Dudley, Sheffnal, và những nơi khác, nơi ông có đông đảo thính giả và nhiều người trở lại. Công lao của ông cũng không mất đi giữa các anh em trong chức vụ. Các cuộc tranh luận của họ rất có ích. Các buổi họp của họ không bao giờ gây tranh cãi, nhưng luôn luôn có ích. Khi ông đề xuất một phương cách về trật tự và kỷ luật Hội Thánh mà mọi người đều có thể đồng ý, để các Hội Thánh của họ không bị bỏ mặc không cai quản, cũng không rơi vào chia rẽ với nhau, ông được lắng nghe một cách sẵn lòng, và đề xuất của ông được đưa vào thực hành. Và khi ông cố gắng đưa tất cả họ cùng nhau vào công việc dạy giáo lý, và hướng dẫn từng gia đình một cách riêng tư, ông thấy hầu hết đều sẵn lòng đồng ý, và nhiều người thực sự tuân theo, rất hài lòng về điều đó. Tất cả những điều này ông tự do và hết lòng quy về sự quan phòng của Đức Chúa Trời.
Ông có nhiều thuận lợi dẫn đến thành công này. Ông đến với một dân chúng chưa bao giờ ngồi dưới một chức vụ đánh thức lương tâm trước đây. Chính ông đang ở trong sức mạnh của tinh thần, và có một cách truyền đạt rất tốt; và khi làm mọi việc trong tình trạng thân thể yếu đuối lớn lao, như một người sắp chết, ông càng thêm ấm áp và sốt sắng. Những kẻ thù lớn nhất của tôn giáo nghiêm túc trong thị trấn ấy đã bị chiến tranh cuốn đi. Ông cũng có sự ủng hộ của chính quyền về phía mình. Trước cuộc nội chiến, đám đông hỗn loạn đã đủ táo bạo để biến sự tin kính nghiêm túc thành trò cười chung, và gọi tất cả những ai không thờ ơ với Đức Chúa Trời, thiên đàng và linh hồn mình như họ là người Thanh giáo và kẻ câu nệ hình thức. Nếu một người không hoàn toàn hài lòng với những Hội Thánh rối loạn không kỷ luật, hoặc với những sự khai trừ của các quan tòa giáo hội là giáo dân, hoặc nếu họ chỉ ăn chay và cầu nguyện, hoặc rời bỏ một người đọc kinh dốt nát say rượu để nghe một mục sư tin kính ở giáo xứ bên cạnh, thì các điều khoản của giám mục sẽ tra hỏi họ, và tòa án tối cao của Hội Thánh sẽ hành hạ họ một cách nặng nề. Sau chiến tranh, tình hình về mặt này đã thay đổi rất nhiều: vì sự tin kính đã có được sự ủng hộ và danh tiếng. Điều này cũng giúp ông có được sự quan tâm lớn lao trong tình cảm của dân cư trong thị trấn, một điều không phải là không quan trọng. Việc chiếm được sự quý trọng và tình cảm của dân chúng, dù là một mục đích mà không ai ngoài những người kiêu ngạo và giả hình một cách trắng trợn nhắm tới, nhưng chắc chắn rằng lòng biết ơn đối với con người sẽ làm cho sứ điệp trở nên được yêu mến, và chuẩn bị rất nhiều cho dân chúng đón nhận lẽ thật.
Ông cũng được giúp đỡ rất nhiều bởi lòng sốt sắng và sự siêng năng của dân chúng ở đó, những người khao khát sự cứu rỗi của những người lân cận, và vì được phân tán khắp thị trấn, nên sẵn sàng trong mọi nhóm người để ngăn chặn những lời lẽ quyến rũ, bênh vực sự tin kính, và thuyết phục, quở trách, khích lệ khi có dịp. Đời sống thánh khiết, khiêm nhường, không chỗ trách được của những người tin kính cũng là một phước lành đặc biệt: những kẻ độc ác nhất cũng không thể nói rằng các tín đồ ở đây kiêu ngạo và tham lam như bất cứ ai. Nhưng đời sống không chỗ trách được của những người tin kính đã làm hổ thẹn những kẻ chống đối, và làm câm lặng sự dốt nát của những kẻ dại dột, và nhiều người đã được chinh phục bởi cách ăn ở của họ. Sự hiệp nhất và hòa thuận của họ cũng rất có lợi, cùng với sự tự do khỏi những bè phái và tà giáo đã lây nhiễm nhiều nơi khác. Không có mục sư nào chống lại mục sư, không có Hội Thánh nào chống lại Hội Thánh, không có bè phái nào chống lại bè phái, cũng không có Cơ Đốc nhân nào chống lại Cơ Đốc nhân. Ở những nơi khác, dân chúng thấy sự đa dạng của các bè phái, và điều đó cản trở rất nhiều sự trở lại của họ; họ bối rối, không biết nên theo phe nào, hay đi theo con đường nào; và vì vậy nhiều người sẽ không theo tôn giáo nào cả, nhưng chế nhạo những người mà họ thấy bất đồng với nhau. Nhưng ở đây họ không có sự vấp phạm hay phản đối như vậy; họ không thể hỏi: Chúng ta sẽ thuộc về Hội Thánh hay phe phái nào? Vì tất cả chỉ như một. Những người có khả năng nhất trong dân chúng khiêm tốn đến nỗi họ không bao giờ có khuynh hướng giảng dạy, cũng không phô trương tài năng của mình; nhưng học được từ sự kiêu ngạo của người khác, họ nghĩ rằng họ đã có đủ sự dạy dỗ từ các mục sư của mình, và tốt hơn là họ nên dốc sức để tiêu hóa những điều ấy, hơn là giảng dạy.
Các buổi nhóm được duy trì ấy rất có ích cho việc truyền bá sự tin kính. Những lẽ thật đã bị trượt mất nhờ đó được nhắc lại, và sự nghiêm túc trong tâm trí dân chúng được đổi mới. Những ước muốn tốt đẹp được nuôi dưỡng, và sự hiểu biết được khơi dậy. Nếu có ai được chạm đến trong buổi nhóm công khai, thì ngay sau đó họ sẽ lần lượt đến các buổi nhóm riêng tư. Và nguy cơ chia rẽ hay phân ly xa vời đến nỗi đây chính là phương tiện chính để ngăn ngừa chúng. Tất cả đều ở dưới sự giám sát và hướng dẫn của ông, ông thường hiện diện cùng họ, giải đáp những nghi ngờ của họ, làm câm lặng những phản đối, và điều hòa họ trong mọi việc. Ông thấy một số buổi nhóm riêng tư rất được dân chúng mong muốn. Nếu ông không cho phép họ những buổi nhóm hợp pháp và có ích như vậy, họ sẽ dễ chạy theo những buổi nhóm bất hợp pháp và có hại. Và vì vậy, bằng cách khích lệ họ theo cách ấy, trong việc thực hành thích hợp các khả năng của họ như nhắc lại bài giảng, cầu nguyện, và đặt câu hỏi, ông đã giữ họ khỏi sa vào việc thực hành rối loạn các khả năng ấy, theo gương của những người ly khai. Ngoài ra, còn có một số cuộc tranh luận công khai, nhờ đó dân chúng được ích lợi rất nhiều. Những người Quaker muốn gây rối loạn, và lập một buổi nhóm trong thị trấn, và chửi rủa ông Baxter một cách cay đắng; nhưng khi ông cho phép họ tranh luận, và vạch trần sự lừa dối của họ trước mặt dân chúng, thì không ai tiếp đón họ nữa, và họ không thu phục được một người cải đạo nào. Ông Tombes, người theo phái Báp-tít, là giảng viên tại Bewdley, đã làm lung lay một số người. Nhưng sau cuộc tranh luận với ông ấy, mà về sau sẽ nói đến, dân chúng được vững vàng, và sự lây nhiễm đã dừng lại.
Một thuận lợi khác của ông là sự lương thiện và siêng năng lớn lao của các phụ tá của ông. Ông Richard Sergeant, người đầu tiên trong số họ, rất vất vả, được yêu mến nhiều, có tinh thần hiền lành và khiêm nhường, và đời sống không chỗ trách được. Ông Humphry Waldern, người kế nhiệm ông, cũng vậy; điều này khiến dân chúng càng yêu mến chức vụ hơn, và càng sẵn lòng vâng phục sự hướng dẫn. Một thuận lợi khác là sự hiện diện và ủng hộ của các quan tòa hòa bình lương thiện. Đại tá John Bridges, một quý ông thận trọng và tin kính, là người bảo trợ cho chức vụ ấy, sống trong giáo xứ, và là một quan tòa hòa bình. Và một viên chấp chính, cùng các quan tòa trong hội đồng thành phố, thường là những người tin kính, và luôn là những người muốn được coi là như vậy, và sẵn sàng dùng quyền hành của mình để ngăn chặn tội lỗi và thúc đẩy điều thiện. Và khi có một lần một kẻ phá rối ngày Sa-bát tưởng rằng mình đã thắng thế các viên chức theo luật pháp, thì ông Sergeant Fountain, lúc ấy là thẩm phán của tòa lưu động, đã kìm hãm sự độc ác của hắn đến nỗi làm nản lòng tất cả những người khác khỏi bất kỳ mưu toan nào khác thuộc loại ấy. Sự sẵn lòng giúp đỡ người nghèo của ông cũng là một sự giúp đỡ lớn cho thành công của ông. Ông đã giúp họ một thời gian bằng lời khuyên về y học, và rất thành công; nhưng khi thấy việc ấy chiếm quá nhiều thời gian đến nỗi trở thành gánh nặng, cuối cùng ông đã đặt giữa họ một thầy thuốc siêng năng và khéo léo, và tự ràng buộc mình với người ấy bằng lời hứa rằng ông sẽ không hành nghề nữa trong những trường hợp thông thường. Nhưng ông luôn rộng rãi với túi tiền của mình. Thu nhập cố định của ông không quá 96 bảng mỗi năm; ngoài ra, một số năm ông còn có 60 hoặc 80 bảng mỗi năm từ những người bán sách trả cho các sách của ông; số tiền này được đem cho dân chúng, ngoại trừ phần cần thiết cho sự sinh sống thoải mái của ông, và điều ấy khiến họ sẵn lòng lắng nghe ông hơn nhiều. Một số con cái của họ có khả năng, ông đã đưa chúng ra khỏi trường học và gửi đến đại học, nơi ông nuôi dưỡng chúng bằng tiền của chính mình và của những người đóng góp khác; một số người trong số đó về sau đã trở thành những mục sư rất hữu ích. Việc ông cho đi là một điều được dân chúng đánh giá rất cao.
Dân chúng nói chung là những người có đủ thời gian để đọc hoặc nói về những điều thánh, và đó là một sự giúp đỡ khác. Đời sống độc thân của ông cũng là một thuận lợi về một số mặt. Vì không vướng bận việc gia đình, ông có nhiều thời gian rảnh rỗi và tự do hơn cho công việc của chức vụ mình. Và đó cũng là một niềm an ủi, vì cuối cùng có ít người xấu, nhưng một số thân nhân của họ đã trở lại. Nhiều người được tác động ở tuổi 14, 15, 16; điều này góp phần rất nhiều vào việc hòa giải tâm trí của cha mẹ và những người lớn tuổi với sự tin kính. Có nhiều người ở tuổi khá cao, mà sự trở lại của con cái họ là phương tiện chính để thắng hơn thành kiến, thói quen cũ và quan niệm cũ của họ. Nhiều người được Đức Chúa Trời phục hồi nhờ bệnh tật, và việc ông luôn từ chối những tổn hại của thời đại đã có ích cho nhiều người; và sự nhất trí của các mục sư trong vùng chung quanh, những người liên kết với nhau theo cách hòa thuận, cũng vậy. Phẩm chất của những kẻ tội lỗi công khai ở nơi ấy đến nỗi làm nản lòng người khác. Những kẻ nghiện rượu thì thú tính và lố bịch đến nỗi họ làm cho tội lỗi ấy, mà nguy cơ là lớn nhất, càng bị ghê tởm hơn. Phẩm chất của những kẻ bội đạo ở nơi ấy cũng đáng chú ý. Những kẻ sa ngã, mà số lượng không nhiều, là những người trước đây, vì thiếu sự hiểu biết vững chắc, sự khiêm nhường và sự chết đi đối với tội lỗi, đã gây ra nghi ngờ lớn nhất về sự bền vững của họ. Và họ sa ngã đến không gì ít hơn chủ nghĩa Familist và sự vô tín, chế giễu Kinh Thánh và những điều cốt yếu của Cơ Đốc giáo. Và như họ sa ngã khỏi đức tin, họ cũng sa vào rượu chè, cờ bạc, những cơn giận dữ, và một đời sống xấu xa thô bỉ; và do đó họ trở thành như những cột trụ và bia kỷ niệm về sự công bình của Đức Chúa Trời, để cảnh báo mọi người khác hãy coi chừng sự tự phụ, và các tà giáo, và việc rời bỏ lẽ thật và sự hiệp nhất của Cơ Đốc nhân. Một sự thúc đẩy đáng kể khác cho điều thiện của dân chúng là công việc đã nói đến trước đây về việc gặp gỡ riêng từng gia đình, và dạy giáo lý và hướng dẫn họ. Những điều được nói với họ một cách riêng tư, và khiến họ nhiều lần phải trả lời một cách cụ thể, đã đánh thức sự chú ý của họ, và dễ áp dụng hơn việc giảng công khai, và dường như tác động trên họ nhiều hơn.
Ví dụ về kỷ luật Hội Thánh sau đây đáng được ghi nhận. Có khoảng sáu hoặc bảy thanh niên gia nhập hội chúng, nghiện rượu chè, và một người trong số họ là một kẻ cứng đầu bướng bỉnh, một kẻ say rượu khét tiếng thường xuyên. Khi hắn dâng mình để dự Tiệc Thánh, hắn được khuyên răn về tội lỗi của mình, và được bảo rằng nếu không có một lời thú nhận ăn năn khiêm nhường, và một lời hứa sửa đổi, hắn phải bị tuyên bố là không thích hợp cho sự thông công trong Hội Thánh. Nghe vậy, hắn than khóc tội lỗi của mình với nỗi buồn lớn lao, và hứa sửa đổi; nhưng chẳng bao lâu hắn lại trở lại với tội ấy. Hắn được khuyên răn nhiều lần, và người ta đã cố gắng rất nhiều để đưa hắn đến sự đau buồn và quyết tâm; và hắn vẫn cứ thú nhận, mà vẫn cứ tiếp tục. Sau đó, ông Baxter cảnh cáo hắn một cách công khai, và cầu nguyện cho hắn nhiều ngày trong nhà thờ; nhưng hắn vẫn tiếp tục say rượu. Cuối cùng, ông tuyên bố hắn hoàn toàn không thích hợp cho sự thông công trong Hội Thánh, và yêu cầu mọi người tránh xa hắn, cố gắng thuyết phục hắn về sự khốn khổ của mình, và về sự cần thiết của sự ăn năn thật và sự cải cách. Sau khi bị đuổi ra, khi say rượu, hắn thường đứng ở chợ và như một người Quaker mà tiên tri về sự phán xét của Đức Chúa Trời chống lại họ, và nổi giận trước cửa nhà ông Baxter, chửi rủa ông một cách cay đắng; và có một lần hắn đi theo ông khi ông đi đến nhà thờ, và nắm lấy ông trong sân nhà thờ, với ý định giết ông; nhưng xảy ra là hắn chỉ nắm được áo choàng của ông, mà ông đã cởi nút và bỏ lại cho hắn; và trước khi cơn giận của hắn có thể làm gì hơn nữa, vì hôm ấy là ngày hội chợ, có một số người lạ ở sân nhà thờ đã kéo hắn đến quan tòa và gông cùm. Và như vậy hắn tiếp tục nổi giận chống lại ông khoảng một năm; rồi chết vì sốt, trong nỗi kinh hoàng lớn lao của lương tâm. Ba hoặc bốn người nữa bị buộc phải đuổi ra, một người vì vu khống, và những người còn lại vì say rượu; và họ nổi giận, và càng tệ hơn sau đó, và vì vậy trở thành những lời cảnh báo lớn cho người khác.
Một thuận lợi khác, để dẫn đến thành công của ông, là việc ông sắp xếp giáo lý của mình cho họ một cách thích hợp với mục đích chính của ông, mà vẫn phù hợp với khuynh hướng và bệnh tật của họ. Những nguyên tắc căn bản lớn lao của Cơ Đốc giáo, chứa đựng trong giao ước báp-têm, tức là sự hiểu biết đúng đắn và đức tin nơi Đức Chúa Trời, và sự vâng phục và yêu mến Ngài, cùng với sự hiểu biết về Đức Chúa Cha, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Thánh Hóa, và tình yêu cùng sự vâng lời đối với Ngài, và sự hiệp nhất với Hội Thánh phổ thông, và tình yêu đối với con người, và hy vọng về sự sống đời đời, là những điều mà ông khắc sâu vào tâm trí họ, để chúng trở thành đối tượng suy ngẫm và trò chuyện hằng ngày của họ, và thật sự là tôn giáo của họ. Tuy nhiên, ông thường đưa vào các bài giảng của mình một điều gì đó vượt trên sự hiểu biết của họ, và điều mà họ chưa biết trước đây, để họ được giữ khiêm nhường, vẫn sẵn lòng ở trong trạng thái học hỏi, và gia tăng sự hiểu biết của mình nhờ sự thêm vào hằng ngày so với những gì họ đã biết trước đây, và để lôi kéo họ bằng ước muốn và sự vui thích. Những điều mà họ chưa biết trước đây không phải là những tranh luận vô ích, không hướng đến sự gây dựng, cũng không phải những điều mới lạ trong giáo lý trái với Hội Thánh phổ thông; nhưng hoặc là những điểm có xu hướng làm sáng tỏ các giáo lý lớn lao của tôn giáo, hoặc thường là về phương pháp đúng đắn trong việc sắp xếp giáo lý. Vì ông đã tin chắc về sự cần thiết của việc quan sát điều này: vì khi dân chúng không học được gì hơn nữa, hoặc không thấy các mục sư vượt trội họ về tài năng, họ sẽ bị cám dỗ trở thành những người giảng dạy; và vì nghĩ rằng mình đã học được tất cả những gì mục sư của mình có thể dạy họ, họ sẽ khinh thường các mục sư, tranh cãi với giáo lý của họ, và chống lại họ bằng trí óc của mình, và nghe họ như những người phê phán chứ không phải như những người học trò, gây hại cho chính mình, và gây rối loạn cho Hội Thánh; và họ sẽ dễ dàng lôi kéo môn đồ theo mình. Quyền hành suông của Hội Thánh sẽ không đủ cho việc này, nếu không có khả năng đáng kể trong chức vụ.
Một thuận lợi khác của ông, xét về hoàn cảnh của dân chúng, là họ không giàu có. Thật ra có ít người ăn xin, vì nghề dệt vải thông thường của họ sẽ tìm được việc làm cho tất cả đàn ông, đàn bà và trẻ em có khả năng làm việc; nhưng không có thương nhân nào giàu có, vì thu nhập thường lệ của họ chỉ vừa đủ cho thức ăn và quần áo. Có lẽ ba hoặc bốn người, hay năm hoặc sáu người, có được năm hoặc sáu trăm bảng trong hai mươi năm; nhưng phần lớn họ sống không khá hơn những người thợ làm thuê là bao, sống qua ngày, ngoại trừ việc họ không lao động vất vả hoàn toàn như vậy. Điều này giữ họ khỏi rất nhiều cám dỗ đi kèm với sự giàu có, và khiến họ dễ uốn nắn và dễ vâng phục chức vụ hơn nhiều so với điều có thể mong đợi trong hoàn cảnh khác.
Việc ông không xen vào các vụ kiện tụng hay những việc đời cũng là một thuận lợi khác cho ông. Nhờ đó ông có nhiều thời gian hơn cho việc học hỏi, và tâm trí ông tự do hơn khỏi những vướng mắc, và ông tránh làm mất lòng dân chúng bằng những vụ kiện tranh chấp. Có ba hoặc bốn người hàng xóm lương thiện quản lý cho ông mọi việc thuộc loại ấy, và ông không bao giờ kiểm tra sổ sách của họ. Sau khi ông được xác nhận cho phép thu thuế thập phân theo quyền của mình, để cứu những người thu thuế khỏi các vụ kiện, ông đã ra lệnh rằng nếu có người nào từ chối trả mà nghèo khó, thì sẽ được tha cho họ; nhưng nếu những người ấy có khả năng, thì phần phải trả sẽ được đòi lại với sự giúp đỡ của quan tòa cùng với tiền bồi thường; và cả phần của ông lẫn tiền bồi thường đều sẽ được cho người nghèo. Khi điều này được biết đến, không ai có khả năng lại nhẫn tâm với người nghèo đến nỗi từ chối trả. Việc ông ở lại một nơi cũng là một thuận lợi nữa. Nhờ phương tiện này, hầu như tất cả những người tin kính ở nơi ấy đều do chính ông hướng dẫn và dạy dỗ; và ông ở lại để thấy họ lớn lên đến một mức độ vững chắc và trưởng thành nào đó. Tất cả những thuận lợi này ông đã ghi chú và ghi chép một cách rõ ràng, với sự quan tâm đúng đắn đối với sự quan phòng mà chúng là do đó mà có.
Một trong những khó khăn chính của ông khi ông định cư ở Kidderminster, về kỷ luật Hội Thánh, là làm thế nào để thiết lập một điều gì đó thuộc về kỷ luật, mà không hài lòng với cái bóng của nó thay vì thực chất, một mặt, hoặc không loại bỏ giáo xứ ra khỏi Hội Thánh, mặt khác. Sau khi suy nghĩ chín chắn về vấn đề, ông nói với dân chúng rằng ông không đến để lập một Hội Thánh mới, nhưng sẽ lấy giáo xứ làm Hội Thánh, trừ khi họ không muốn nhận mình là thành viên. Tất cả những ai nhận mình là thành viên trong Hội Thánh giáo xứ ấy, và muốn nhận ông làm mục sư của mình, đều được yêu cầu ghi tên mình, để biểu thị rằng họ đồng ý như vậy. Còn những người không muốn làm thành viên, và thà rút lui còn hơn sống dưới kỷ luật, ông mong họ được để yên. Và vì vậy, vì sợ kỷ luật, cả giáo xứ đều tránh xa, ngoại trừ sáu mươi người, trong khi tổng cộng có trên một ngàn sáu trăm người đến tuổi chịu trách nhiệm. Vì đó là việc làm của chính họ, và họ biết rằng mình có thể gia nhập khi nào mình muốn, nên họ yên lặng. Khi họ ngồi tại bàn của Chúa, ông công khai nói với họ rằng họ sẽ được tự do giữ tư thế của riêng mình. Và ông sẵn lòng làm báp-têm cho tất cả con cái của họ, dù là người trong giáo xứ hay người lạ, nếu họ trình bày cho ông, hoặc cách riêng tư hoặc cách công khai, một bản tường trình về đức tin của mình. Và nếu người cha là một tội nhân tai tiếng, ông bắt người ấy phải thú nhận tội lỗi của mình một cách công khai với vẻ ăn năn, trước khi ông làm báp-têm cho con của người ấy. Nếu người ấy từ chối, ông chờ cho đến khi người mẹ đến trình diện đứa trẻ. Vì ông hiếm khi, nếu có bao giờ, thấy cả cha lẫn mẹ đều thiếu hiểu biết đến nỗi, theo nghĩa của Hội Thánh, họ hoàn toàn không có khả năng.
Ông Ralph Clare, người sống trong giáo xứ, đã làm nhiều điều để cản trở thành công của ông hơn là một số đông người khác có thể làm. Ông quả thật là một người rất lịch sự và nhã nhặn, cư xử với nhiều sự tôn kính và kính trọng cá nhân, nhưng chỉ đến nhà thờ một lần vào các ngày của Chúa, và tránh né việc dự Tiệc Thánh, nên gương của ông đã gây hại rất nhiều; dù đồng thời việc ông gửi gia đình mình đến để được hướng dẫn và dạy giáo lý một cách riêng tư đã thuyết phục ngay cả những người tệ nhất cũng làm như vậy. Ông đã đề nghị với ông Baxter rằng ông sẽ thông công với ông, nếu ông chịu ban Tiệc Thánh cho ông trong tư thế quỳ gối, vào một ngày riêng biệt, và không cùng với những người nhận Tiệc Thánh trong tư thế ngồi. Trong câu trả lời sau đó, ông Baxter đề nghị rằng nếu ông Clare chịu vâng phục kỷ luật, và nhận ông làm mục sư của mình, và trước hết nghe những lý lẽ của ông, và nếu ông không thể thuyết phục ông, nhưng nếu ông Clare tuyên xưng rằng ông cho rằng nhận Tiệc Thánh mà không được đặt vào tay mình trong tư thế quỳ gối là một tội lỗi chống lại Đức Chúa Trời, và ông không dám trong lương tâm nhận lãnh cách khác, thì ông Baxter sẽ làm theo ý ông về việc ấy. Còn về việc làm vào một ngày riêng biệt, tách khỏi những người còn lại, thì điều đó sẽ gây ra một sự chia rẽ, mà ông Baxter cố gắng tránh hết sức có thể [NEEDS REVIEW: đoạn cuối về ông Clare bị OCR làm hỏng, chi tiết lập luận không đọc được đầy đủ].
Ông cũng gặp khó khăn về việc tịch thu thu nhập của giáo xứ Kidderminster, mà vì đó ông bị nhiều người phản ánh, nhưng rất bất công. Khi ông bị giữ lại khỏi nơi ấy vì bệnh tật kéo dài, không biết liệu Đức Chúa Trời có dùng ông thêm nữa hay không, dân chúng trong thị trấn cho rằng nên làm mới các cáo buộc chống lại vị mục sư cũ và người phụ tá của ông; và sau khi xét xử vụ việc, ủy ban đã tước bỏ vị trí ấy, nhưng không đặt ai vào đó, mà để lại lợi tức trong tay nhiều cư dân để trả cho một giáo viên, cho đến khi vị trí ấy được sắp xếp. Ông Baxter, dù được thúc giục khẩn thiết, đã từ chối chức mục sư chính xứ; và ông chỉ muốn nhận chức giảng viên, mà theo lời của chính ông lão ấy, ông thấy chỉ có ông Sergeant đang nắm giữ, người được ủy nhiệm để thi hành nhiệm vụ trong thời gian trống vị trí. Khi bị thúc giục mạnh mẽ một lần nữa để nhận chức mục sư chính xứ, ông vẫn từ chối; và ông đã tập hợp các quan tòa và công dân lại trong tòa thị chính, và nói với họ rằng dù ông được đề nghị vài trăm bảng mỗi năm ở nơi khác, nhưng ông sẵn lòng tiếp tục ở với họ trong chức giảng viên cũ của mình, mà ông đã có trước chiến tranh, nếu họ tăng khoản trợ cấp lên 160 bảng mỗi năm, và vâng phục giáo lý của Đấng Christ mà mục sư của họ sẽ truyền đạt cho họ, thì ông sẽ không bao giờ rời bỏ họ. Nhưng ông nói bóng gió rằng khoản trợ cấp này không nên lấy từ túi tiền của họ, cũng không lấy thêm từ thuế thập phân ngoài 60 bảng mà vị mục sư cũ trước đây đã tự ràng buộc phải trả cho ông, nhưng từ một khoản tăng thêm, có thể dễ dàng xin được; và phần còn lại ông không muốn dính dáng gì đến. Giao ước này được soạn thành các điều khoản, và được ký kết; và ông đã từ chối chức mục sư chính xứ và trách nhiệm mục vụ của giáo xứ, và chỉ nhận chức giảng viên. Và như vậy việc tịch thu vẫn tiếp tục nằm trong tay dân thị trấn, những người thu thuế thập phân, và trả cho ông không phải một trăm bảng như họ đã hứa, mà 80 bảng mỗi năm, hoặc 90 bảng là nhiều nhất, cùng với tiền thuê một vài căn phòng. Phần còn lại họ trả cho ông Sergeant, và khoảng 90 bảng mỗi năm cho vị mục sư cũ, và 6 bảng mỗi năm cho lãnh chúa để trả tiền thuê, ngoài các chi phí khác.
Nhưng khi họ đã tiếp tục lâu trong tình trạng ấy, họ sợ rằng mình sẽ mất vị trí ấy vào tay ủy ban, và vì vậy họ đã đi xin riêng một lệnh cho ông Baxter giữ chức vụ ấy; nhưng họ không bao giờ cho ông xem lệnh ấy, mà giữ kín, để bảo đảm vị trí khỏi bị bất ngờ chiếm lấy, và để hoàn trả những gì họ đã chi ra. Nhưng khi vua Charles từ Scotland kéo quân đến, vì nhà cửa của họ đầy lính, họ đã mang lệnh ấy đến cho ông, và nhờ ông, nếu ông không muốn thi hành nó, thì ít nhất hãy giữ nó an toàn, và bảo vệ họ khỏi bị thiệt hại nếu họ bị gọi ra để chịu trách nhiệm. Điều này được nhắc đến đặc biệt, để minh oan cho ông khỏi một số cáo buộc bất công đã đổ lên ông về vấn đề này.
Xét toàn thể, ông Baxter đã thấy công việc của Đức Thánh Linh ở Kidderminster lớn lao đến nỗi, và ông quý trọng dân chúng yêu mến ở nơi ấy đến nỗi ông sẽ không sẵn lòng đổi mối quan hệ của mình với họ để lấy bất kỳ chức vụ cao nào trong vương quốc, và ông cũng không thể rời bỏ họ mà không có nỗi đau buồn lớn lao [NEEDS REVIEW: đoạn kết chương III bị OCR làm hỏng nặng, chỉ đọc được đại ý].
Chương IV. Những biến cố của lịch sử thời đại ấy, và những nhận xét của ông về chúng.
Không lâu sau khi ông định cư ở Kidderminster, cuộc nội chiến bắt đầu, và thời đại đẫm máu kéo dài rất lâu, cho đến khi tình trạng suy yếu của vương quốc gần như tuyệt vọng và không thể chữa lành. Ông là một khán giả đau buồn trước sự hỗn loạn chung, và đã đưa ra một số nhận xét về những biến cố của thời đại, mà hậu thế không nên bỏ qua.
Quốc gia đã một thời gian trước đó ở trong tình trạng bất mãn. Tiếng kêu chung là đòi công lý trong việc trừng phạt những kẻ phạm tội. Điều này chống lại nhà vua, và là một nỗi phiền muộn lớn cho bạn bè và những người được vua yêu mến, vì không ai trong số họ biết bao giờ lượt của chính mình sẽ đến. Lãnh chúa giữ ấn Finch và thư ký Windebank đã chạy trốn ra nước ngoài và cứu lấy mình. Những kẻ có tội khác đã bị buộc tội nặng nề trong Nghị viện, và một số người trong số họ đã phải chịu trách nhiệm. Nhân dịp này, có một mưu toan rõ ràng [NEEDS REVIEW: chi tiết mưu toan và bức tranh biếm họa các nghị sĩ bị OCR làm hỏng, không đọc được].
Năm 1641. Sự bất mãn lớn nhất là đối với Bá tước Strafford, phó vương Ireland, và Tổng giám mục Laud. Cả hai đều bị đưa vào Tháp Luân Đôn, và một bản cáo trạng được soạn thảo chống lại họ, và nhanh chóng được tiến hành chống lại lãnh chúa phó vương, bởi những luật sư và quý ông có khả năng nhất trong Hạ viện. Đây là một vấn đề mà người ta đã bàn luận từ lâu; vì nhà vua không muốn đồng ý với cái chết của ông ấy, đã dùng mọi kỹ năng để ngăn chặn việc truy tố. Một sự chia rẽ đã nảy sinh giữa những người lớn. Các lãnh chúa Falkland và Digby, cùng những người có tiếng tăm đáng kể khác, muốn làm vui lòng nhà vua bằng cách tha cho ông ấy. Những người khác thì kịch liệt ở phía bên kia, nói rằng nếu một người mưu toan lật đổ luật pháp và tự do căn bản mà không phải chịu chết, thì điều đó sẽ khích lệ những người khác về sau làm điều tương tự. Dân chúng Luân Đôn đã kiến nghị Hạ viện đòi công lý, và theo sau họ bằng những tiếng kêu la và ồn ào; và một họa sĩ bất hạnh, những người ủng hộ việc cứu lãnh chúa phó vương, đã bị gọi là những người theo Strafford, và bị treo ngược chân lên tại Sở giao dịch. Cách hành xử này khiến lãnh chúa Digby và lãnh chúa Falkland hết lòng đứng về lợi ích của nhà vua; vì họ không kiên định như một số người khác, những người mà cả hy vọng, sợ hãi, hay bất mãn đều không thể làm xa rời khỏi chính nghĩa mà họ cho là tốt. Tuy nhiên, những người khác đã bị thử thách bằng lời đề nghị thăng chức. Lãnh chúa Say được phong làm thành viên Hội đồng Cơ mật; và ông Oliver St. John được phong làm luật sư của nhà vua, và những chức vụ khác. Nhưng những người ấy sẽ không nhận bất kỳ chức vụ nào, e rằng người ta nghĩ rằng họ tìm kiếm cho chính mình, hoặc phản bội chính nghĩa của mình.
Cuối cùng, Bá tước Strafford bị kết án, và nhà vua được yêu cầu ký dự luật, đã nhận lời khuyên của nhiều giám mục, trong số đó có Tổng giám mục Usher, và Tiến sĩ Juxon, giám mục Luân Đôn. Người trước được cho là đã nói với nhà vua rằng ông có thể hợp pháp đồng ý với phán quyết của họ, và phán quyết của họ là bản án ấy là công bình. Nhưng lời ghi chú bên lề đính chính điều này: Tổng giám mục Usher không hề đưa ra, cũng không tán thành, bất kỳ lời khuyên nào như vậy rằng nhà vua nên đồng ý với dự luật chống lại Bá tước Strafford; trái lại, ông đã nói với nhà vua rằng nếu nhà vua hài lòng, qua những gì đã nghe tại phiên tòa, rằng Bá tước không phạm tội phản quốc, thì nhà vua không nên, theo lương tâm, đồng ý với việc kết án ông ấy. Có lẽ điều này sẽ góp phần làm hài lòng độc giả khi so sánh lời tường thuật trong văn bản và lời ghi chú bên lề, với cuốn Tiểu sử Tổng giám mục Williams của Giám mục Hacket.
Có sự nóng nảy lớn lao giữa các thành viên Nghị viện. Một số người rất phản đối việc làm mất lòng và khiêu khích nhà vua, và do đó đặt quyền báo thù vào tay ông ấy. Họ lập luận như sau: Khi các ông đã làm mất lòng nhà vua đến mức tối đa, ông ấy vẫn sẽ là vua của các ông; và dù các ông có tranh luận đến bao lâu, cuối cùng các ông cũng phải bị giải tán. Các ông không có cách nào khác ngoài việc hoặc tự mình bị hủy hoại bởi sự bất mãn của ông ấy, hoặc tham gia vào một cuộc chiến tranh. Làm mất lòng ông ấy mà không khiêu khích ông ấy thì khác; nhưng làm mất lòng ông ấy đến mức khiêu khích ông ấy, và các ông có muốn bị cai trị bởi một vị vua ghét các ông không? Các ông càng xúc phạm ông ấy, các ông càng ít có thể tin cậy ông ấy; và khi lòng tin lẫn nhau đã mất, chiến tranh là điều không thể tránh khỏi. Và nếu chiến tranh xảy ra, các ông hoặc sẽ chinh phục, hoặc bị chinh phục, hoặc đi đến một thỏa thuận: Nếu các ông bị chinh phục, các ông và cả nước sẽ bị hủy hoại, và nhà vua sẽ trở nên chuyên chế, và coi thường Nghị viện, và cai trị theo ý mình muốn. Nếu các ông đi đến một thỏa thuận, thì hoặc là thỏa thuận mà các ông ép buộc ông ấy, hoặc là thỏa thuận mà ông ấy sẵn lòng chấp nhận: Nếu là thỏa thuận sau, thì có thể đạt được dễ dàng và rẻ hơn trước chiến tranh so với sau chiến tranh. Nếu là thỏa thuận trước, thì nó không thể có sức mạnh lớn; vì không có gì bạo lực mà bền lâu.
Những lời biện hộ của những người thuộc phe khác có bản chất như sau: Nếu nhà vua không bị làm mất lòng, thì Nghị viện không bao giờ nên được triệu tập, thuế tàu thuyền nên tiếp tục, và tài sản của thần dân cùng Nghị viện nên bị để cho lật đổ; những đổi mới trong Hội Thánh không nên bị kiểm soát, cũng không nên có bất kỳ sự ngăn chặn nào đối với những kẻ lật đổ chính quyền và tự do của chúng ta. Vậy thì không thành viên nào nên nói một cách tự do về bất kỳ điều nào trong những điều ấy trong Hạ viện; và chúng ta đến đây để làm gì, nếu nhà vua đã tự làm vui lòng mình mà không cần chúng ta? Hay chúng ta là những công cụ của ông ấy để dâng hiến tự do của dân chúng, và thiết lập những gì đã bắt đầu? Nghị viện tiến hành theo luật pháp, và trong những cuộc tranh luận mà vấn đề này gây ra, nhà vua nghĩ rằng họ không có nghĩa vụ phải cố gắng làm vui lòng ông ấy. Khi các ông đã ngồi lâu, và đã có quyền lực đối với những kẻ phạm tội, dù các ông không có quyền lực đối với con người của nhà vua, nhưng nếu ông ấy bảo vệ họ bằng vũ khí, các ông phải hoặc chinh phục ông ấy, hoặc bị chinh phục; và nếu các ông chinh phục ông ấy, các ông được lợi gì hơn? Ông ấy vẫn sẽ là vua của các ông [NEEDS REVIEW: câu bị cắt ngang ở cuối chunk, phần tiếp theo thuộc chunk sau].
[NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu của chunk bị OCR hỏng nặng, chỉ còn những mảnh rời rạc về các kiến nghị của đảng ở các quận, lòng thương xót của kẻ chiến thắng, và việc đồng ý hay không đồng ý trước một sự giải tán]
Nhiều sự việc xảy ra làm tăng thêm nỗi bất mãn. Các học việc ở Luân Đôn đã đưa một số thành viên Nghị viện lên theo cách náo loạn, và khi gặp một số giám mục đang trên đường tới Hạ viện trên xe ngựa, họ quên cả phép lịch sự, hô lên: “Không giám mục!” và chế nhạo, lăng mạ họ một cách thô lỗ. Các giám mục, trong cơn sợ hãi, họp nhau lại và tuyên bố rằng họ bị ngăn cản không thể tham dự Nghị viện vì những sự náo loạn ấy, rồi soạn một bản kháng nghị chống lại bất cứ điều gì được thông qua trong lúc họ vắng mặt. Bản kháng nghị này đã bị bỏ phiếu [NEEDS REVIEW: phán quyết của Nghị viện về bản kháng nghị bị OCR hỏng].
Những sự náo loạn ấy khiến nhà vua cảm thấy mình không an toàn, cả trong thành phố lẫn gần thành phố. Ngay cả chính giám mục Hall cũng nằm trong số những người bị xúc phạm. Khi một dịp khác, các kỵ binh của vua nắm được một số người trong đám đông ấy thì cắt tai họ. Lại có một cuộc xô xát khác quanh tu viện Westminster, khi một người [NEEDS REVIEW: tên người bị viên đá từ tường tu viện giết chết bị OCR hỏng] đang chỉ huy đám đông thì bị một viên đá từ tường tu viện giết chết.
Lòng ghen ghét giữa vua và Nghị viện thật lớn. Vua không tin cậy họ, vì cho rằng họ có ác ý với mình, mà không hề dựa vào những lời tuyên bố hay hứa hẹn của vua. Họ thì tin chắc rằng vua không thể lay chuyển, và rằng bất cứ điều gì có vẻ làm vừa lòng họ cũng chỉ nhằm đạt được lợi thế để rồi hoàn toàn hủy diệt họ, và rằng vua chỉ đang chờ một cơ hội như thế. Họ cho rằng vua hoàn toàn căm ghét họ, và vì những hành động của họ chống lại thuế tàu thuyền, các quan tòa, các giám mục của vua, cùng việc buộc tội vua vi phạm những lời hứa trước đây, nên họ không dám tin lời vua trong bất cứ điều gì. Sự nghi ngờ này của họ càng tăng thêm mãi.
Hai đạo quân của người Scotland và người Anh vẫn chưa giải tán ở miền Bắc, cho tới khi Nghị viện lo liệu tiền lương cho họ. Đạo quân Anh vì thiếu lương nên bất mãn. Nhân đó, người ta nuôi ý định đưa quân bất ngờ tiến lên Luân Đôn để khống chế Nghị viện. Âm mưu này bị phát giác, và một số sĩ quan cao cấp, như ngài Jacob Astley, O'Neal và ngài Fuller Hunks, đã bị thẩm vấn và thú nhận rằng một số người thân cận với vua đã thương lượng với họ về việc đưa quân lên. Những lời khai này được công bố, và khiến nhiều người tin rằng vua chỉ đang chờ đợi trong lúc làm ra vẻ yên lặng.
Để ngăn ngừa những sự xúc phạm, Nghị viện đã tự trang bị một đội cận vệ mà họ cho là đặc quyền của mình. Vua giải tán đội cận vệ ấy và đặt một đội cận vệ khác do chính vua chọn lên canh giữ họ. Điều này khiến họ trông như những tù nhân, và họ sợ rằng những người tạo thành đội cận vệ do vua chỉ định, nếu được lệnh, sẽ trở thành những kẻ thi hành cơn thịnh nộ của vua đối với họ. Vì thế họ giải tán đội cận vệ ấy và gọi đội cận vệ từ các trung đoàn của thành phố tới. Cuối cùng, vua, được khuyên rằng không nên đứng yên nhìn mình bị xúc phạm nữa, đã làm một bước chưa từng có tiền lệ là đột ngột tới Hạ viện cùng một toán kỵ binh mang gươm và súng lục, để buộc tội phản quốc năm thành viên của họ, tức là ông Pym, ông Hollis, ông Strode, ngài Arthur Haselrig và huân tước Mandeville, sau này là bá tước xứ Manchester.
Nếu vua bắt được họ ở đó, người ta cho rằng họ hẳn đã bị bắt giữ bằng vũ lực; nhưng vì được báo trước, họ đã vắng mặt, rút lui vào thành phố. Hạ viện vì thế bị báo động, như thể tự do hay tính mạng của họ sắp bị gươm giáo tấn công nếu họ không làm vừa lòng triều đình; và họ lập tức bỏ phiếu tuyên bố hành động này là vi phạm đặc quyền của họ và là hậu quả của những cố vấn xấu của vua, rồi công bố những phiếu bầu ấy để đánh thức dân chúng tới cứu giúp họ, như thể họ đang gặp nguy hiểm rõ ràng. Vua, vì bị thất vọng, đã công bố một bản tuyên cáo, trong đó vua buộc tội những người nói trên về tội phản quốc, vì đã xúi giục các học việc gây náo loạn, đưa kiến nghị, và những việc tương tự. Nhưng vua cũng thú nhận sai lầm của mình trong việc vi phạm đặc quyền của họ.
Không lâu sau, huân tước Digby và một số kỵ binh khác đã toan tính tại Kingston trên sông Thames để đột ngột tập hợp một toán kỵ binh, điều mà Nghị viện hết sức phẫn nộ. Nhưng toán quân ấy đã bị giải tán, và ông bị bỏ phiếu là kẻ phạm tội, bị ra lệnh bắt giữ. Ông trốn sang Pháp, rồi từ đó viết thư cho vua, những bức thư này bị chặn lại, khuyên vua rút khỏi thành phố tới một nơi vững chắc. Nghị viện coi đó như lời khuyên vua công khai gây chiến với họ.
Nhưng không có điều gì tác động tới dân chúng mạnh bằng cuộc tàn sát và nổi loạn ở Ireland. Người Công giáo Ireland đã bất ngờ nổi dậy cùng một lúc ở khắp mọi nơi trong vương quốc ấy, chiếm gần hết các thành trì trong nước, và thật lạ lùng là Dublin đã thoát được, nơi đáng lẽ cũng bị bất ngờ chiếm như những nơi khác. Phụ nữ và trẻ em bị đối xử tàn nhẫn nhất, phụ nữ bị mổ bụng và bị hành hạ một cách dơ bẩn và man rợ nhất. Hàng ngàn người trong số những người trốn thoát đã tới Dublin trong tình trạng trần truồng và gần như chết đói, rồi sau đó sang Anh để xin ăn. Vô số người bị dồn lại với nhau rồi xô xuống sông, quăng qua cầu và chết đuối.
Các nhân chứng đã thề trước các huân tước quan tòa rằng tại cầu Portdown, mỗi ngày đều hiện ra trước mắt khách qua đường một thị kiến: những người trần truồng đứng tới ngang mình dưới sông và kêu lên đòi báo thù, báo thù. Nói tóm lại, hầu như không có sử sách nào nhắc tới sự tàn bạo giống như thế này. Người Ireland tuyên bố rằng họ có ủy nhiệm của vua cho những gì họ làm. Nhiều người, ngay lúc ấy, cân nhắc mọi hoàn cảnh, đã tin đúng như vậy, trong khi những người khác cho đó là một lời vu khống hết sức bất công và nhục nhã đối với đức vua. Nhưng theo sự sắp đặt của Chúa quan phòng, một chi tiết đáng nhớ đã giúp đặt vấn đề này dưới ánh sáng đúng đắn.
Hầu tước xứ Antrim, một người nổi tiếng trong số quân nổi loạn, sau khi tài sản bị tịch thu, đã cho là phải, khi vua Charles đệ nhị phục vị, mà kiện xin trả lại tài sản. Người ta phản đối ông vì cho ông là một trong những quân nổi loạn. Vì thế ông đưa vụ kiện của mình lên vua và khẳng định rằng những gì ông làm là do sự đồng ý và thẩm quyền của vua cha. Vua giao vụ việc cho một số thành viên đáng kính trong Hội đồng Cơ mật xem xét những gì ông có thể trình ra. Sau khi xem xét, họ báo cáo rằng họ thấy ông có sự đồng ý của vua, hay thư chỉ thị của vua, cho những gì ông đã làm, điều này khiến nhiều người kinh ngạc. Do đó vua Charles đã viết thư cho công tước xứ Ormond và Hội đồng, ra lệnh trả lại tài sản cho ông, vì những gì ông làm là theo lệnh hay sự đồng ý của vua cha. Huân tước Mazarine và những người khác ở Ireland, chưa hoàn toàn hài lòng với điều này, đã cho là phải thúc đẩy vụ việc tới mức hầu tước xứ Antrim bị buộc phải trình ra tại Hạ viện một bức thư của vua Charles đệ nhất, trong đó vua ra lệnh cho ông cầm vũ khí. Bức thư ấy, khi được đọc tại Hạ viện, đã gây ra [NEEDS REVIEW: phản ứng của Hạ viện sau khi bức thư được đọc bị OCR hỏng].
Toàn bộ nội dung của bức thư, cùng với rất nhiều điều gây ngạc nhiên khác, đã được công bố trong một tập sách mỏng gọi là “Vụ giết người” gì đó [NEEDS REVIEW: tên tập sách mỏng bị OCR hỏng]. Vào thời điểm sự man rợ này xảy ra, khắp nước Anh tràn đầy sợ hãi. Dân chúng sợ hãi cả ở Luân Đôn lẫn khắp các quận, khi tin đồn về một âm mưu lan ra, họ nghĩ rằng người theo Giáo hoàng sắp cắt cổ họ, và nhiều người nghèo đã trốn đi ẩn náu. Nghị viện lo lắng gửi viện trợ tới Dublin để ngăn thành phố ấy bị mất. Vua thúc ép được tới đó, nhưng Nghị viện sợ rằng, khi đứng đầu hai đạo quân, vua sẽ hợp nhất cả hai chống lại họ, và vì vua vắng mặt sẽ gây rạn nứt và cản trở công việc của hai viện. Số ít người còn lại ở Dublin đã tự vệ, dù trong cảnh thiếu thốn cấp bách, và người Ireland đe dọa họ [NEEDS REVIEW: lời đe dọa của người Ireland và chi tiết ngày tháng bị OCR hỏng].
Khi họ xử lý xong công việc man rợ ở Ireland, họ sẽ tiến vào nước Anh và đối phó với Nghị viện và người Tin Lành ở đây. Những lời đe dọa này, cùng với tên tuổi của [NEEDS REVIEW: con số người bị giết bị OCR hỏng] người bị giết và việc thuật lại những sự tàn bạo của những kẻ ăn thịt người ấy, khiến hàng ngàn người ở Anh nghĩ rằng không gì cần thiết hơn là Nghị viện phải đặt đất nước vào tư thế sẵn sàng chiến đấu để tự vệ.
[NEEDS REVIEW: đoạn dài bàn về tính xác thực của bức thư Antrim và lời biện hộ của tác giả bị OCR hỏng nặng do các cột chữ xen lẫn nhau, không thể khôi phục chắc chắn]
Cuối cùng, vua rời Luân Đôn và đi về phía Bắc, rồi tiến quân tới Hull, nơi ngài John Hotham từ chối cho vua vào. Nghị viện công bố với dân chúng những phiếu bầu của họ rằng vua, bị các cố vấn xấu dẫn dắt, đang gây chiến chống lại họ. Họ bổ nhiệm các huân tước phó quận ở nhiều quận, còn vua bổ nhiệm những người khác bằng ủy nhiệm trưng binh, và mỗi bên ra lệnh cho các huân tước phó quận nói trên ổn định dân quân. Cả vua lẫn Nghị viện đều công bố những bản tuyên cáo biện minh cho chính nghĩa của mình.
Nghị viện chọn bá tước xứ Essex làm tổng tư lệnh và quyết tâm lập một đạo quân để bảo vệ vua, Nghị viện và tự do của thần dân chống lại các cố vấn xấu, đồng thời công bố một bản trình bày tình trạng vương quốc và một bản tuyên cáo về những nguyên nhân khiến họ cầm vũ khí. Hai văn kiện này chứa đựng toàn bộ sự biện minh của họ. Vua tới Nottingham, nơi vua dựng cờ hiệu. Chỉ có khoảng hai ngàn người tới với vua ở đó, trong khi người Luân Đôn nhanh chóng lấp đầy một đạo quân hùng mạnh cho bá tước xứ Essex, và công dân đã nộp tiền bạc và đồ bạc của mình, phụ nữ nộp nhẫn của mình tới Guildhall để trả lương cho quân lính. Vua từ Nottingham đề nghị hòa đàm và gửi một số đề nghị chung. Nghị viện gửi cho vua Mười chín Đề nghị của riêng họ, đề nghị rằng nếu vua giải tán quân đội, tới Nghị viện, giao những kẻ phạm tội cho tiến trình công lý hợp pháp, và những điều tương tự, thì vua sẽ được đối xử một cách trung thành và hiếu thảo. Điểm tranh chấp lớn nhất là dân quân. Vua viện dẫn rằng theo luật, dân quân thuộc về vua và vua sẽ không từ bỏ nó. Nghị viện viện dẫn rằng, trong tình trạng sự việc như lúc ấy, họ hoặc phải giữ chắc dân quân, hoặc phải mất đạo Tin Lành, luật pháp và tự do của đất nước, cùng chính mạng sống của mình.
Trong cuộc tranh chấp giữa vua và Nghị viện này, nói chung giới quý tộc đứng về phía vua. Một phần lớn các huân tước và nhiều thành viên Hạ viện đã sang phía vua. Một phần lớn các hiệp sĩ và quý ông ở Anh cũng theo vua, ngoại trừ ở Middlesex, Essex, Suffolk, Norfolk và Cambridgeshire, nơi quân đội của vua không bao giờ tới. Hầu hết các tá điền của họ đi theo họ, cùng với hầu hết những người nghèo hơn trong khắp quốc gia. Về phía Nghị viện, có phần nhỏ hơn trong giới quý tộc ở hầu hết các quận, và phần lớn nhất trong giới thương nhân và chủ đất tự do, cùng hạng người trung lưu, nhất là ở những thành phố và quận lệ thuộc vào nghề dệt vải và các ngành sản xuất tương tự. Theo họ còn có phần lớn hơn nhiều trong số những người khắp quốc gia vốn là bạn của đời sống đạo đức nghiêm túc, và là kẻ thù của hình thức bề ngoài, sự ô uế, mê tín và vô luân. Thật ra đây không đúng là cuộc chiến của giám mục, dù nhiều người gọi như vậy. Vì hàng ngàn người mong muốn có những giám mục tốt vẫn đứng về phía Nghị viện. Nhưng nói chung những người được gọi là Thanh giáo và người theo chủ nghĩa câu nệ, và những người sốt sắng sống tin kính nghiêm túc, cả mục sư lẫn dân chúng, đều theo Nghị viện. Về phía bên kia, những người sống buông thả, chửi thề, cờ bạc và uống rượu; những mục sư và dân chúng chống lại việc giữ ngày của Chúa một cách nghiêm ngặt, và ưa thích nhảy múa và vui chơi vào những mùa thánh ấy, những người đặt toàn bộ đạo của mình vào việc đi nhà thờ và nghe kinh nguyện chung, những người chống lại việc giảng dạy nghiêm túc và chống lại việc hạ bệ tất cả những ai nghiêm túc hơn họ, tất cả những người ấy đều theo vua suốt. Chỉ một sự xem xét này đã quyết định nhiều người tỉnh táo và lương thiện chọn đứng về phía nào.
Quốc gia từ lâu đã chia thành hai đảng về các vấn đề tôn giáo, và việc suy xét ngắn gọn về nguồn gốc và tiến trình của sự chia rẽ ấy càng làm sáng tỏ thêm những sự thù địch bất hạnh xảy ra vào thời ấy. Khi những người cải cách của chúng ta còn là kẻ lưu vong tại Frankfurt, họ đã chia rẽ nhau. Một phe chủ trương chế độ giám mục giáo phận, phụng vụ và nghi lễ Anh, để họ không phải rời xa người theo Giáo hoàng hơn mức cần thiết, cũng không tỏ ra thất thường vì rời bỏ những gì vua Edward đã bắt đầu. Phe kia chủ trương kỷ luật và cách thờ phượng của Calvin, chủ trương thiết lập kỷ luật giáo xứ thay cho kỷ luật giáo phận, và có một chính quyền trong mỗi Hội Thánh riêng biệt, chứ không chỉ một chính quyền trên một giáo phận hay nhiều trăm Hội Thánh, và một cách thờ phượng giản dị và nghiêm túc, phù hợp càng gần càng tốt với [NEEDS REVIEW: mẫu mực thờ phượng được nhắc tới ở đây bị cắt trong OCR].
Hai phe này trở về nước Anh, phe giáo phận được nữ vương Elizabeth ủng hộ và được thăng chức, và cách của họ được thiết lập. Phe kia đã kiến nghị, hy vọng và chờ đợi, nhưng bị ghẻ lạnh, quở trách và bị luật pháp trấn áp. Phe bị ghẻ lạnh ấy là những nhà giảng thuyết sốt sắng và sống thánh khiết. Nhiều giám mục thời ấy cũng vậy. Nếu những người kế tiếp họ cũng giống họ về mặt này, thì rất có thể họ đã được tôn trọng hơn và bị tấn công ít hơn. Nhưng khi Jewel, Pilkington, Grindal và những người tương tự qua đời, nhiều người kế tiếp họ là những người thuộc một khuôn mẫu khác. Những người chủ trương kỷ luật bị bịt miệng, như người ta gọi họ, bằng các bài viết, các cuộc trao đổi kín và đời sống tin kính của mình, đã tác động nhiều tới những người vốn mộ đạo. Vì thế quan điểm này lan rộng rất nhiều, rằng một kỷ luật giáo xứ công chính sẽ cải cách Hội Thánh rất nhiều, và rằng các giám mục giáo phận, bằng cách loại trừ kỷ luật ấy, đã nuôi dưỡng thói xấu. Phe chủ trương giám mục, thấy chức vụ, quyền lực, đất đai và lãnh địa của mình bị quan điểm này tấn công, cho là cần thiết phải càng ngày càng trấn áp những người cổ vũ nó. Do đó, khi đưa chế độ giám mục, phụng vụ và nghi lễ vào các bản cam kết mà họ áp đặt cho tất cả những ai muốn làm mục sư hay thầy giáo, họ đã giữ lại và loại bỏ nhiều người đáng kính.
Vì có những người chủ trương phụng vụ và nghi lễ nhưng không chủ trương giám mục giáo phận, mà chủ trương kỷ luật giáo xứ; có những người chủ trương giám mục nhưng không chủ trương nghi lễ; và có những người chủ trương những điều còn lại nhưng lại thắc mắc về một điểm nào đó; và ai không thể cam kết tất cả thì bị cấm rao giảng Phúc Âm. Trong khi đó, nhiều giám mục chỉ giảng rất hiếm hoi, và vô số nơi có những người đọc dốt nát không biết giảng, hoặc những nhà giảng thuyết yếu kém với những bài giảng rất tầm thường, và nhiều người trong số họ còn sống tai tiếng.
Họ gọi những người ấy là Thanh giáo, đó là tên mà họ thường được biết tới. Và theo thời gian, đám đông thô lỗ đã gọi tất cả những ai nghiêm túc và nghiêm túc sống đời thánh khiết là Thanh giáo, dù họ có tuân thủ tới đâu. Vì thế cùng một cái tên ấy, trong miệng giám mục, có nghĩa là một người không tuân thủ; và trong miệng một kẻ say rượu hay chửi thề dốt nát, nó có nghĩa là một người Cơ Đốc sống tin kính. Đám đông dốt nát, vì thấy các giám mục chống lại người Thanh giáo, nên càng thêm bạo dạn chống lại tất cả những người tin kính, vì họ chống lại người Thanh giáo, và vì họ sốt sắng theo con đường mà họ cho là phù hợp nhất với sự dốt nát và hình thức bề ngoài của mình [NEEDS REVIEW: câu về lợi ích của dân chúng bị xoắn lại trong OCR].
Nhiều người cũng bị đặt vào thế chống lại những người chủ trương kỷ luật bị bịt miệng, trong khi những người đủ tư cách nhưng xấu xa lại được khuyến khích và dung dưỡng trong hàng giáo phẩm, và hàng ngàn người trong dân chúng đang hư mất trong sự dốt nát và tội lỗi vì thiếu sự giúp đỡ. Việc ăn chay, cầu nguyện và các việc đạo đức khác bị trừng phạt tại tòa án Ủy hội Tối cao như thể còn nguy hiểm hơn thói say rượu thông thường. Các bài giảng buổi chiều và các buổi giảng luận, dù do những người tuân thủ tiến hành, cũng bị dẹp bỏ ở nhiều nơi. Một số lượng lớn các mục sư tuân thủ đã bị đình chỉ hay trừng phạt vì không đọc Sách Thể thao, hay vì vấn đề bàn thờ, và những việc tương tự. Và rất nhiều ngàn gia đình, cùng nhiều mục sư đáng kính, đã bị đuổi khỏi đất nước vì việc cúi lạy trước bàn thờ và các đổi mới khác, trong khi không ai biết những việc ấy sẽ kết thúc ở đâu. Cuối cùng, các giám mục tiến xa tới mức bắt người ta thề trung thành với toàn bộ chính quyền của họ bằng lời thề Et cetera, và họ tán thành thuế tàu thuyền cùng những sự xâm phạm khác vào quyền lợi dân sự của dân chúng. Đó là những nguyên nhân khiến rất nhiều người trong số những người được coi là mộ đạo nhất đã đứng về phía Nghị viện.
Thật vậy, người ta đã khẳng định rằng chính những nhà giảng thuyết gây rối đã xúi giục dân chúng và là nguyên nhân của mọi sự xáo trộn. Đó là một điều sai sự thật trắng trợn. Nhiều người thật sự đã bộc lộ sự không ưa Sách Thể thao, việc cúi lạy trước bàn thờ, việc làm giảm sút việc giảng dạy và việc bịt miệng các mục sư, và vui mừng vì Nghị viện đã toan tính cải cách; nhưng rất ít người trong số họ xúi giục gây chiến, mà còn sợ hãi những hậu quả. Nhưng điều chắc chắn là, dù họ có làm như vậy nhiều hay ít, thì hầu hết họ đều là những mục sư tuân thủ, vì luật pháp và các giám mục đã loại bỏ những người không tuân thủ từ lâu trước đó. Những người tạo thành Hội đồng Westminster, và những người khi ấy là niềm vinh dự của phe Nghị viện, hầu hết đều là những người cho tới lúc ấy vẫn tuân thủ, và coi những điều ấy là hợp pháp trong trường hợp cần thiết, nhưng mong mỏi sự cần thiết ấy được dẹp bỏ.
Khi đã có vinh dự được đứng về phía chính nghĩa, thì chắc chắn cả sự khôn ngoan của họ lẫn lợi ích của quốc gia đều đòi họ phải giữ một số giới hạn mà không đẩy sự việc tới cực đoan. Nếu họ chỉ cố gắng loại bỏ các quan tòa giáo luật là giáo dân, thu hẹp các giáo phận lại, thiết lập một kỷ luật phụ thuộc, và sửa chữa, cải cách phụng vụ sao cho không còn điều gì đáng bị phản đối một cách chính đáng, thì rất có thể điều ấy đã được chịu đựng một cách kiên nhẫn, và những sự rối loạn mà quốc gia sau đó sa vào đã được ngăn ngừa. Có lý do chính đáng để cho là như vậy, vì giám mục Ussher, Williams và Morton cùng nhiều nhà thần học theo giám mục khác với họ đã đồng ý về một số điểm cải cách. Họ đã lên án những đổi mới đáng chú ý nhất, cả về giáo lý lẫn kỷ luật, và đồng ý sửa đổi Kinh nguyện chung sao cho tránh được những sự phản đối chống lại nó.
Họ cho rằng các phán quyết và việc thi hành án của các tòa án công lý, vốn là hậu quả của luật pháp, và quyền lập pháp thuộc về vua, Nghị viện và các lãnh chúa, thì phải được bảo vệ. Họ cho rằng nếu các ủy nhiệm của vua khác với luật pháp và tòa án của vua, thì có thể chống lại những kẻ thi hành ủy nhiệm bất hợp pháp. Cuộc chiến, họ nói, không phải chống lại vua, mà chống lại những thần dân phạm tội của vua. Họ viện dẫn Barclay, Grotius với tác phẩm De Jure Belli et Pacis, và những tác giả khác [NEEDS REVIEW: tên hai tác giả còn lại bị OCR hỏng], những người đều thừa nhận tính hợp pháp của việc kháng cự trong một số trường hợp, và trong những hoàn cảnh như của họ lúc bấy giờ. Grotius nói riêng rằng nếu nhiều người cùng có một phần trong quyền tối cao, mà hành động chính yếu của nó là lập pháp, thì mỗi phần tự nhiên có quyền bảo vệ lợi ích riêng của mình trong chủ quyền chống lại phần kia nếu phần kia xâm phạm nó. Và rằng nếu trong một cuộc chiến như vậy họ chiến thắng, thì phe bị chinh phục sẽ mất phần của mình cho họ. Điều đó đúng tới mức, dù luật pháp có nói rằng một trong các phe sẽ có quyền về dân quân, thì cũng phải hiểu rằng phe ấy sẽ có quyền ấy chống lại kẻ thù ngoại quốc và kẻ phạm tội, chứ không phải chống lại phe còn lại.
Nhưng để tiếp tục câu chuyện: vua hành quân từ Nottingham tới Shrewsbury, và bổ sung quân đội của mình từ Shropshire, Worcestershire, Staffordshire và xứ Wales. Bá tước xứ Essex hành quân với một đạo quân hùng mạnh tới Worcester. Nhiều nhà thần học làm tuyên úy cho các trung đoàn khác nhau, như ông Stephen Marshall và tiến sĩ Burgess cho các trung đoàn riêng của vị tướng; ông Obadiah Sedgwick cho trung đoàn của đại tá Holles; tiến sĩ Calibute Downing cho trung đoàn của huân tước Roberts; ông John Sedgwick cho trung đoàn của bá tước xứ Stamford; tiến sĩ Spurstow cho ông Hampden; ông Perkins cho trung đoàn của đại tá Goodwin; ông Moor cho huân tước Saye; ông Adoniram Byfield cho ngài Cholmley; ông Nalton cho trung đoàn của đại tá Grantham; ông Simeon Ashe, hoặc cho huân tước Brook hoặc cho bá tước xứ Manchester; ông Morton xứ Newcastle cùng với đội kỵ binh của ngài Arthur Haselrig; cùng nhiều người khác nữa [NEEDS REVIEW: một số tên trung đoàn và người nhận trong danh sách tuyên úy bị OCR hỏng].
Ngày 23 tháng 10 năm 1642 là trận chiến tại Edge-Hill giữa hai đạo quân, trong đó lợi thế thuộc về phía Nghị viện. Quân đội của vua rút về phía Oxford, còn quân đội của Nghị viện tiến về phía Coventry để nghỉ ngơi và bổ sung. Còn có rất nhiều trận đánh khác, mà những ai muốn biết thêm có thể tham khảo các sử gia đã thuật lại chúng.
Nhưng điều mà xét toàn thể đã gây ra sự hủy hoại là đám đông trụy lạc khắp đất nước, được giới quý tộc của vua khích lệ và được binh lính thường trong quân đội của vua tiếp tay, đã coi tất cả những ai được gọi là Thanh giáo là kẻ thù của mình. Và dù một số quý tộc và sĩ quan cấp cao của vua lịch sự tới mức không làm điều như vậy, thì điều ấy cũng không bảo đảm an toàn cho vùng quê, trong khi đám đông làm bất cứ điều gì họ muốn. Vì thế, nếu ai nổi tiếng là một nhà giảng thuyết nghiêm túc, hay một người sống đạo đức, thì người ấy hoặc bị cướp bóc, hoặc bị hành hạ, và gặp nguy hiểm tới tính mạng. Và nếu một người chỉ cầu nguyện trong gia đình, hoặc chỉ bị nghe nhắc lại một bài giảng, hay hát một thi thiên, thì người ta lập tức hô lên: “Kẻ phản loạn, Đầu tròn!”, và mọi tiền bạc, của cải có thể mang đi của người ấy đều bị coi là có tội, dù bản thân họ vô tội tới đâu. Chính điều này đã lấp đầy các đạo quân và đồn lũy của Nghị viện bằng những người tỉnh táo và đạo đức. Hàng ngàn người không hề muốn dính líu tới chiến tranh, mà hết sức mong muốn sống bình an tại nhà, nhưng cơn giận dữ của binh lính và kẻ say rượu không để cho họ yên. Một số ở lại cho tới khi bị bỏ tù. Một số ở lại cho tới khi bị cướp bóc hai ba lần và không còn gì. Một số hoàn toàn mệt mỏi vì sự hành hạ của đủ mọi kẻ tới đóng quân trên đất của họ, và một số vì gương của hàng xóm mình. Nhưng hầu hết đều sợ mất mạng sống, nên tìm nơi ẩn náu trong các đạo quân của Nghị viện.
Sau khi chiến tranh đã kéo dài một thời gian, cuối cùng có một thay đổi lớn xảy ra về phía Nghị viện, và thay đổi này có những hậu quả đáng kể. Bá tước xứ Essex, vì suy yếu sau một tổn thất lớn ở Cornwall, đã bị gạt sang một bên và một vị tướng khác được chọn. Những lý do đưa ra cho sự thay đổi này là: vì sự buông thả của nhiều binh lính của ông, những người đã trở nên quá giống binh lính của vua về sự ô uế và dâm đãng; và đồng thời người ta nhấn mạnh rằng sự đào ngũ của ngài Faithful Fortescue, ngài Richard Grenville, đại tá Urry và những người khác là bằng chứng đầy đủ cho thấy những ai không có ý thức về tôn giáo thì không đáng tin cậy lắm, mà có thể dễ dàng bị mua chuộc bằng tiền để phản bội họ. Người ta cũng phát giác rằng phán đoán của bá tước xứ Essex chống lại việc kết thúc chiến tranh bằng gươm giáo, và rằng ông cùng những người khôn ngoan nhất quanh ông chỉ nhằm ép buộc một hòa ước hòa giải. Vì nếu vua chinh phục được, thì chính quyền của vương quốc sẽ trở nên độc đoán, và tài sản cùng tự do của thần dân sẽ mất đi; và nếu Nghị viện chinh phục được, thì Nghị viện sẽ nuốt chửng đặc quyền của vua và đặc quyền của các huân tước, mà không biết cách ổn định tình trạng của vương quốc hay Hội Thánh mà không gây tổn thương cho người khác, chạy tới cực đoan và chia rẽ lẫn nhau. Vì thế những người cải tổ mới cho rằng sự trì hoãn đã tạo lợi thế cho vua, làm kiệt quệ và hủy hoại đất nước, và nói rằng tại Edge-Hill, Newbury và những nơi khác, ông đã không truy kích thắng lợi của mình, mà đứng yên nhìn quân đội của vua rút lui, và không bao giờ đuổi theo họ, dù lúc ấy có thể dễ dàng kết thúc chiến tranh.
Nhưng động lực chính của sự thay đổi là sự thắng thế của lợi ích bè phái trong Hạ viện, kết hợp với lợi ích của Cromwell trong quân đội, và lúc ấy bắt đầu thắng thế khắp nơi. Nhiều người lương thiện và thông minh thật sự chủ trương cải tổ quân đội theo mô hình mới, loại bỏ những người buông thả hơn và nhận vào những người nghiêm túc và tỉnh táo hơn, nhưng Vane và Cromwell liên kết với nhau đã vượt mặt và qua mặt những người còn lại, và đã thúc đẩy lợi ích riêng của mình một cách thành công. Phương pháp họ dùng để thực hiện mưu đồ này mà không gây xáo trộn, bằng cách xúi giục chống lại chính họ những lực lượng mà họ giải tán, là một cuộc bỏ phiếu tự từ bỏ chức vụ trong Hạ viện, với mục đích này: vì các chức vụ chỉ huy trong quân đội có lương cao, và các thành viên Nghị viện nên giữ việc phục vụ Hạ viện, nên không thành viên Nghị viện nào được làm thành viên của quân đội. Điều này lập tức loại bỏ bá tước xứ Essex và bá tước xứ Manchester, hai vị tướng, cùng ngài William Waller, một thiếu tướng dũng cảm, và rất nhiều đại tá. Và để tránh bị nghi ngờ, chính Cromwell lúc đầu cũng bị loại bỏ. Sau đó họ chọn làm tướng ngài Thomas Fairfax, con trai của huân tước Ferdinando Fairfax, người đã từng tham chiến ở hải ngoại và đã chiến đấu dũng cảm cho Nghị viện ở Yorkshire. Ông được chọn vì ông không quá lớn cũng không quá xảo quyệt tới mức không thể bị Nghị viện chỉ huy, cũng không quá tinh ranh tới mức Cromwell không thể dùng ông làm công cụ.
Khi ông đã được chọn, những người của Cromwell không thể thiếu ông. Vì thế cuộc bỏ phiếu tự từ bỏ chức vụ phải được miễn trừ tới mức Cromwell có thể ở trong quân đội, dù không thành viên Hạ viện nào khác được phép như vậy; và thế là ông được phong làm trung tướng. Quân đội, sau khi được cải tổ theo mô hình mới như vậy, thật sự nằm trong tay Cromwell, dù bề ngoài dưới quyền chỉ huy của Fairfax. Không lâu sau sự thay đổi ấy là trận chiến tại Naseby, nơi quân đội của vua hoàn toàn bị đánh tan, và khoảng năm ngàn tù binh bị bắt, cùng với toàn bộ pháo binh và xe chở đồ của vua, và rất nhiều thư riêng của vua gửi cho hoàng hậu và những người khác trong tủ đựng thư của vua. Những bức thư này Nghị viện đã in ra, vì cho rằng chúng chứa những điều làm lu mờ rất nhiều danh tiếng về lời nói và chính nghĩa của vua. Cromwell trong quân đội làm mọi việc và chọn gần hết các sĩ quan. Ông đầu tiên phong Ireton làm tổng ủy viên. Và khi một đội kỵ binh hay một đại đội sắp được sắp xếp, hay một chức vụ sĩ quan quan trọng nào bị trống, thì ông chắc chắn đặt một người bè phái vào chỗ ấy. Và khi giai đoạn gay go nhất của chiến tranh đã qua, ông không còn chú trọng tới lòng dũng cảm bằng quan điểm nữa. Vì thế dần dần ông đã đặt phần lớn nhất của quân đội dưới quyền những người theo phái Báp-tít lại, phái phản luật pháp, phái tìm kiếm hay phái ly khai, trong trường hợp tốt nhất; và ông đã gắn kết tất cả họ lại với nhau bằng lợi ích chung mà họ cùng chia sẻ.
Sau đó Nghị viện bắt đầu lo lắng về việc giữ quân đội trong kỷ luật, chống lại những sự náo loạn và bất tuân. Nhưng một ông Henry [NEEDS REVIEW: họ của người điều đình với quân đội bị OCR cắt cụt] điều đình với họ, họ đã khiến Hạ viện giải tán gần hết các lực lượng trung thực ở các quận và các đồn lũy vốn có thể chống lại họ trong những mưu đồ của họ, và vì thế quân đội cứ tiến hành mà ít sợ bị chống đối. Mưu đồ tiếp theo của Vane và Cromwell là dùng quân đội để cải tổ Nghị viện theo ý mình. Với mục đích này, họ xúi giục Hạ viện thông qua một số phiếu bầu mà họ biết sẽ gây khó chịu nhất cho quân đội, rồi sau đó xúi giục quân đội phẫn nộ sâu sắc nhất vì những phiếu bầu ấy. Nghị viện đã bỏ phiếu rằng một phần quân đội sẽ sang Ireland, một phần bị giải tán, và một phần được giữ lại. Các sĩ quan nói với quân đội rằng điều này là để chia rẽ họ, tước đoạt tiền lương của họ, và giành lợi thế trên họ để hủy hoại họ với tư cách là những người bè phái, và những điều tương tự. Một phần thưởng hiếm hoi cho mọi công lao của họ! Tại Triploe-Heath, họ đã tham gia một cam kết gắn bó với nhau và đang soạn một bản tuyên cáo về những nỗi bất bình của mình, và một đại tá đã báo cáo việc này với Hạ viện. Cromwell đã cứng rắn phủ nhận việc ấy và nói đó là lời vu khống, dù ông ở sâu trong bí mật ấy, và về sau ông đã thừa nhận việc ấy khi ông đứng đầu họ trong cuộc nổi loạn của họ. Nghị viện ra lệnh cho tất cả những ai trung thành hãy rời bỏ họ; và một số sĩ quan, như một vị tướng [NEEDS REVIEW: tên vị tướng đầu tiên trong danh sách bị OCR hỏng], thiếu tá Alsop, thiếu tá Huntington và những người khác, cùng một số lượng đáng kể binh lính thường, đã làm như vậy; nhưng vì không thể tạo thành một lực lượng để chống lại họ, nên việc ấy đã chứng tỏ là một sự tăng cường lớn cho sức mạnh của họ. Vì giờ đây những người chống lại họ đã ra đi, họ lấp đầy những chỗ ấy bằng những người cùng tâm trí với mình, và vì thế về sau càng đoàn kết hơn bao giờ hết. Sau đó, Cromwell [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt cụt ở cuối chunk]
Những “con chiên vâng lời” của ông (như ông gọi họ) tiến thêm trong mưu đồ của mình, tiến gần thành phố hơn, và soạn một bản luận tội chống lại mười một thành viên tích cực nhất của Hạ viện: Ngài Philip Stapleton, Ngài William Lewes, Đại tá Hollis, Ngài John Maynard, ông Glyn, Đại tá Edward Harley, và những người khác. Và khi họ đã ép Hạ viện phải loại trừ những người ấy, dù không truy tố họ cũng không chứng minh họ có tội, thì họ đã tiến xa đến mức ấy rồi, họ trông đợi sẽ thấy Hạ viện rất dễ uốn nắn và nhún nhường, nhưng họ đã thất vọng. Thành phố lấy lại can đảm, và dưới quyền các Thiếu tướng Massey và những người khác, đã đứng về phía bảo vệ Nghị viện chống lại quân đội; nhưng quân đội nhanh chóng tiến lên, lòng dân thành phố chùng xuống, và họ để quân đội tiến vào thành phố trong vinh quang chiến thắng. Sau đó, Massey và Hollis cùng những thành viên bị luận tội khác chạy sang Pháp; và trong số những người còn lại có Ngài Philip Stapleton, người đã chết vì bệnh dịch gần Calais.
Về phần nhà vua, khi Oxford bị quân đội của Nghị viện vây hãm, không còn quân đội nào nữa, ông trốn về phương Bắc, và phó mình cho người Scotland, lúc ấy đang đóng quân ở đó với một đạo quân. Người Scotland bối rối không biết phải xử trí thế nào trong bước ngoặt hệ trọng này. Gửi ông trả lại cho Nghị viện Anh dường như là bất trung, khi ông đã phó mình cho họ; giữ ông lại sẽ chia rẽ hai vương quốc, và kéo theo một cuộc chiến tranh từ nước Anh, mà họ chưa chuẩn bị sẵn sàng. Sau nhiều bàn bạc lâu dài, họ quyết định giao ông cho các ủy viên của Nghị viện, với hai điều kiện: nhân thân của nhà vua phải được giữ gìn trong an toàn và danh dự; và quân đội của họ phải được trả ngay số lương còn nợ họ. Nghị viện bèn cử Đại tá Greaves và Thiếu tướng Brown đến hầu cận nhà vua tại Holmby House ở Northamptonshire. Cornet Joyce, theo thỏa thuận với bộ phận lãnh đạo của quân đội, đã đưa ông ra khỏi đó, và giữ ông trong vòng quân đội, cho đến khi họ đến Hampton Court, nơi ông được Đại tá Whalley canh giữ.
Lúc đầu quân đội nịnh bợ nhà vua; họ chê trách sự nghiêm khắc của Nghị viện, vốn đã từ chối không cho ông có các tuyên úy riêng của mình và những người bạn mà ông ưa thích nhất. Họ cho phép bạn bè và tuyên úy của ông đến với ông, và giả vờ rằng họ sẽ cứu ông khỏi những sự bất lịch sự của Nghị viện và của những người Presbyterian. Và khi Nghị viện đưa ra cho ông những đề nghị, họ cũng đưa ra những đề nghị riêng của họ. Nhưng thình lình họ bắt đầu kêu gào đòi công lý đối với ông. Một Hội đồng các Agitator được chọn ra trong quân đội, mà Đại tá James Berry làm chủ tịch. Họ soạn một văn kiện gọi là Thỏa ước của Nhân dân, làm mẫu mực hay hình thức cho một nền cộng hòa mới. Cromwell tỏ vẻ chống lại họ; và trong khi họ đang tranh cãi, một bức thư đến tay Đại tá Whalley (từ một bàn tay không rõ tên) ám chỉ một mưu đồ của các Agitator này nhằm bất ngờ bắt và giết nhà vua. Một số người nghĩ rằng bức thư này do một người bạn thật sự gửi đến, nhưng phần đông nghĩ rằng nó do Cromwell bày ra, để làm cho nhà vua sợ hãi mà chạy khỏi đất nước, hoặc lao vào một đường lối tuyệt vọng nào đó, có thể đem lại lợi thế cho họ chống lại ông. Đại tá đưa bức thư cho nhà vua xem; và nhà vua bèn trốn đi bí mật, chỉ với hai người thân tín, đến đảo Wight, phó mình cho Đại tá Hammond, người làm Thống đốc một lâu đài ở đó. Và tại đây Cromwell đã nhốt ông trong chuồng, và chắc chắn về ông hơn trước.
Trong khi nhà vua bị giam giữ, nhiều đạo quân được dấy lên để ủng hộ ông. Một đạo ở Pembrokeshire, do Thiếu tướng Langhorn chỉ huy; một đạo khác ở Scotland, do Công tước Hamilton chỉ huy; một đạo thứ ba ở Kent, do Lãnh chúa Goring chỉ huy; và một đạo thứ tư ở Essex, do Ngài Charles Lucas chỉ huy. Nhưng tất cả đều bị đánh bại. Nghị viện bèn gửi cho nhà vua, trong khi ông còn ở trong tình cảnh khó khăn ấy, một số đề nghị để ông đồng ý, hầu cho sự phục hồi của ông. Một số đề nghị ông chấp nhận, một số khác ông từ chối. Điều chủ yếu mà ông khựng lại là việc bãi bỏ hoàn toàn chế độ giám mục, và việc tước đoạt đất đai của các giám mục, các trưởng giáo sĩ và các hội đồng giáo sĩ. Về việc này, ông Marshall, ông Vines và Tiến sĩ Seaman được cử xuống làm ủy viên để bàn luận với ông, nhằm làm ông thỏa mãn. Họ tranh luận vấn đề với Tổng Giám mục Usher, Tiến sĩ Hammond, Tiến sĩ Sheldon và những thần học gia khác của nhà vua. Các cuộc tranh luận được in ra, và mỗi bên đều nghĩ rằng mình thắng thế. Tổng Giám mục Usher bèn đề nghị với nhà vua việc rút gọn chế độ giám mục xuống thành hình thức Presbyterian, mà nhà vua sẵn lòng chấp nhận; và nếu bên kia cũng chấp nhận, thì đó có thể đã trở thành nền tảng cho một thỏa thuận lâu dài.
Khi nhà vua gửi câu trả lời cuối cùng của mình cho Nghị viện, đã có những cuộc tranh luận sôi nổi trong Nghị viện, xem họ có nên bằng lòng với những nhượng bộ của ông như một cơ sở đủ cho hòa bình hay không. Và cuối cùng họ bỏ phiếu rằng những nhượng bộ của ông là cơ sở đủ cho một cuộc đàm phán trực tiếp với ông, và họ định sai người lên đón ông theo đó. Nhưng Cromwell và những người thân tín của ông, thấy rằng mọi mưu đồ của họ sẽ hoàn toàn thất bại theo cách tiến hành này, bèn sai Đại tá Pride đến Hạ viện với một toán lính, canh giữ cửa ra vào. Những thành viên nào hợp ý họ thì họ cho vào, những người khác thì họ đuổi đi, và một số thì họ bỏ tù; và phần còn lại của Hạ viện từ đó về sau được gọi là Nghị viện Rump. Những thành viên bị loại trừ và bị bỏ tù đã công bố một văn kiện gọi là Lời Biện hộ của họ; và một số người trong họ về sau muốn chen vào Hạ viện, nhưng lính canh giữ họ ở ngoài; và phe Rump được ca tụng là những người lương thiện duy nhất. Họ thông qua một cuộc bỏ phiếu để thiết lập một chính phủ không có vua và không có Thượng viện; và thế là các lãnh chúa bị giải tán, và những thành viên Hạ viện này ngồi lại và làm mọi việc một mình. Họ dựng lên một Tòa án Tối cao, đưa nhà vua ra xét xử, kết án ông, và dựng một đoạn đầu đài tại cổng Whitehall, rồi ở đó, trước một đám đông rất lớn, họ chặt đầu ông.
Tướng Fairfax đứng nhìn suốt thời gian ấy, đầy hối tiếc, nhưng bị lừa gạt và bị viên phó của mình lấn át. Vào lúc nhà vua chết, ông vô cùng bối rối, và khi ông Calamy cùng một số mục sư khác ở với ông muốn thuyết phục ông giải cứu nhà vua, những phiền muộn của ông làm ông rối trí đến nỗi họ không dám để ai nói chuyện với ông. Người ta nói rằng Cromwell giữ ông cầu nguyện và bàn bạc, cho đến khi việc ấy đã xong.
Trong những biến động này, có bằng chứng rất tốt cho thấy những người Công giáo đã nhúng tay đáng kể và có kết cục bi thảm của chúng. Trong tập hợp các thư từ ở cuối cuốn Tiểu sử Tổng Giám mục Usher của Tiến sĩ Parr, có một bức thư của Giám mục Bramhall (lúc ấy đang ở nước ngoài) gửi cho vị Tổng Giám mục ấy, trong đó có lời tường thuật sau đây: rằng vào năm 1646, theo lệnh từ Rô-ma, hơn một trăm giáo sĩ Công giáo đã được gửi vào nước Anh, gồm người Anh, người Scotland và người Ireland, và họ phải giữ liên lạc với những người Công giáo trong quân đội của nhà vua, những người chưa được cho biết bí mật lớn ấy. Khi bàn bạc với nhau vào năm 1647, tra hỏi lý do của những biện pháp của nhau, họ đưa ra các sắc lệnh và giấy phép làm bảo chứng cho mình. Thấy rằng mình có khả năng gây ảnh hưởng bí mật như vậy, họ viết thư cho các tu viện của họ, đặc biệt là những người Sorbonne, để hỏi xem việc trừ khử nhà vua có phải là điều đáng băn khoăn hay không. Câu trả lời gửi về là: việc ấy có thể làm một cách hợp pháp, vì sự thăng tiến của Giáo hội Mẹ. [NEEDS REVIEW: chi tiết đoạn chú thích về các tu sĩ Dòng Tên bị OCR làm hỏng nặng, kể cả đoạn trích từ Tiến sĩ Peter du Moulin]
Cũng phù hợp với lời tường thuật ấy là lời tường thuật của Tiến sĩ Peter du Moulin trong cuốn Biện hộ cho sự chân thành của đạo Tin Lành, viết để đáp lại một văn kiện của Dòng Tên gọi là Philanax Anglicus; trong đó ông cho biết rằng, một năm trước khi nhà vua chết, một số tu sĩ Dòng Tên người Anh được chọn đã được phái từ phe của họ ở Anh, trước hết đến Paris, để tham vấn Khoa Thần học Sorbonne, lúc ấy toàn là người Dòng Tên, và họ đặt câu hỏi này bằng văn bản: vì tình hình nước Anh có triển vọng thay đổi chính phủ, liệu người Công giáo có được phép thúc đẩy sự thay đổi ấy, vì sự thăng tiến và bảo đảm cho chính nghĩa Công giáo ở Anh, bằng cách trừ khử nhà vua hay không; câu hỏi ấy được trả lời khẳng định. Sau đó, những người ấy đến Rô-ma; ở đó cùng một câu hỏi được nêu ra và tranh luận, và Giáo hoàng cùng hội đồng của ông kết luận rằng người Công giáo thúc đẩy sự thay đổi chính thể ấy vừa hợp pháp vừa có lợi. Khi đòn đánh thực sự giáng xuống, và phe ấy kêu la phản đối, Giáo hoàng ra lệnh thu thập và đốt hết mọi giấy tờ về câu hỏi ấy. Theo lệnh ấy, một người Công giáo ở Paris có một bản sao những giấy tờ ấy bên mình, đã bị đòi giao nộp; nhưng ông ta từ chối giao ra, và đưa cho một người bạn Tin Lành của mình xem. Lời tường thuật này Tiến sĩ Du Moulin lần đầu công bố vào năm 1662. Nó lập tức gây kinh hoàng tại Somerset House, nơi Thái hậu lúc ấy cư ngụ cùng các tu sĩ Dòng Tên quanh bà, và nơi bà lúc ấy tiếp đãi chính vị lãnh chúa đã dẫn dắt các tu sĩ Dòng Tên trong hành trình kể trên, như một viên chức chính của nhà bà. Bằng cách ấy họ đòi công lý chống lại tác giả này, vì sự xúc phạm ông đã gây ra cho họ bằng một lời tường thuật như vậy. Tiến sĩ Du Moulin đề nghị đưa ra bằng chứng đầy đủ, bất cứ khi nào nhà cầm quyền yêu cầu, và đưa ra những nhân chứng còn sống về sự thật của nó. Vì vậy, sau khi cân nhắc, họ cho là tốt nhất nên giữ im lặng, không dám chọc giận ông thêm. Và họ không thúc ép gì hơn ngoài việc Ngoại trưởng, Ngài William Morrice, được lệnh viết thư cho ông, buộc ông phải kiềm chế không in ấn bất cứ điều gì trong tương lai về vấn đề Công giáo, theo cách thức ấy. [NEEDS REVIEW: một số câu trong đoạn chú thích này bị OCR làm hỏng, thứ tự các chi tiết về Somerset House và thư của Morrice chỉ khôi phục được theo đại ý]
Trong việc này, nhiều người đã tự do quy trách nhiệm cho những người Presbyterian, nhưng rất bất công. Ai muốn thấy họ được minh oan đầy đủ, có thể tham khảo cuốn Lời Bào chữa đầu tiên của những người Tuân thủ cho những người Không Tuân thủ, trong đó có ý định rõ ràng là gột sạch vết nhơ ấy. Cách cư xử của họ trong toàn bộ vấn đề được thuật lại đặc biệt ở đó, và sự vô tội của họ được làm sáng tỏ bằng bằng chứng xác thực.
Suốt thời gian này, các mục sư nói chung đều giảng dạy và cầu nguyện chống lại sự bất trung. Họ soạn một văn kiện gửi cho Tướng quân (đã được in ra), tuyên bố sự ghê tởm của họ đối với mọi hành vi bạo lực chống lại nhân thân của nhà vua, và thúc giục ông ta cùng quân đội của ông ta phải cẩn thận, đừng để mình bị lôi kéo vào việc ấy, kẻo họ trở thành những Agitator. Tháng Mười hai năm 1648, Tướng quân và quân đội gửi thư mời một số mục sư thành phố đến gặp các sĩ quan của quân đội, trong các cuộc bàn bạc của họ về vấn đề tôn giáo. Một số người trong họ, như ông Calamy, ông Marshall, ông Ashe, ông Whitaker, ông Sedgwick, và những người khác, đã đến dự, và bày tỏ sự ghê tởm của mình đối với các hành động của quân đội. Và về sau, hơn bốn mươi mục sư thành phố đã gửi một bức thư cho Tướng quân, chứng thực sự đồng tình của họ với các anh em kể trên; họ tự do tuyên bố chống lại việc bắt giữ và giam cầm nhân thân của nhà vua. Và về sau, khi phiên tòa xét xử nhà vua diễn ra, họ công bố một Lời Biện hộ cho chính mình, tuyên bố trước toàn thế giới rằng điều đã thúc đẩy họ lúc đầu đứng về phía Nghị viện là các Đề nghị và Lệnh của các lãnh chúa và dân biểu ngày 10 tháng Sáu năm 1642, về việc đem tiền và đồ bạc vào; trong đó họ được bảo đảm rằng số ấy sẽ không được dùng vào việc gì khác ngoài việc duy trì đạo Tin Lành, quyền uy của nhà vua, nhân thân của ông trong phẩm giá vương giả, dòng chảy tự do của công lý, luật pháp của đất nước, hòa bình của vương quốc, và các đặc quyền của Nghị viện, chống lại bất cứ thế lực nào chống đối chúng.
Họ tuyên bố rằng họ hoàn toàn không hài lòng với những diễn biến kể từ khi các thành viên Hạ viện bị loại trừ và bỏ tù; và họ thấy mình bị ràng buộc bởi bổn phận đối với Đức Chúa Trời, tôn giáo, nhà vua, Nghị viện và vương quốc, phải tuyên xưng trước Đức Chúa Trời, các thiên sứ và loài người rằng họ tin rằng việc lấy đi mạng sống của nhà vua theo cách xét xử đang chờ xử ấy không những không phù hợp với bất cứ lời nào của Đức Chúa Trời, với các nguyên tắc của đạo Tin Lành (vốn chưa từng bị vấy bẩn bởi dù chỉ một giọt máu của vua), hay với hiến pháp căn bản của vương quốc; mà còn trái ngược với chúng; cũng trái với Lời Thề Trung thành, Lời Tuyên thệ ngày 8 tháng Năm năm 1641, và Giao ước long trọng, mà họ không biết có quyền lực nào trên đất có thể giải thoát họ hay người khác khỏi bất cứ cam kết nào trong những cam kết ấy. Và cuối cùng, họ cảnh báo và khuyên nhủ, nhân danh Đức Chúa Trời vĩ đại, tất cả những người thuộc về các hội chúng và chức vụ của họ, hãy giữ chặt lấy đường lối của Đức Chúa Trời, các quy tắc của tôn giáo, và hiến pháp cùng chính phủ căn bản của vương quốc, đừng để mình bị dụ dỗ rời bỏ nó, bằng cách bị lôi kéo ký vào các mẫu mực hay Thỏa ước của Nhân dân mới đây, vốn trực tiếp có khuynh hướng lật đổ chính phủ căn bản; và hãy than khóc cay đắng vì tội lỗi của mọi hạng người, để máu của nhà vua khỏi đổ trên họ và trên đất nước.
Họ trình văn kiện ấy cho ông ta, khi nhà vua đang gặp nguy hiểm. Việc này cũng không chỉ là hành động của các mục sư thành phố mà thôi; vì có sáu mươi mục sư Presbyterian ở Luân Đôn đã ký vào văn kiện ấy, cùng với nhiều mục sư ở các tỉnh. Văn kiện này được ký bởi Cornelius Burges, Tiến sĩ Thần học, Charles Offspring, Thomas Temple, Tiến sĩ Thần học, William Gouge, Tiến sĩ Thần học, Samuel Clark, Thomas Gouge, Edward Stanton, Tiến sĩ Thần học, John Wall, William Blackmore, Francis Roberts, Robert Mercer, George Walker, Samuel Bolton, Ralph Robinson, Edmund Calamy, Matthew Haviland, John Glascock, Jeremiah Whitaker, John Sheffield, Daniel Cawdrey, William Harrison, Jonathan Lloyd, William Spurstow, Tiến sĩ Thần học, William Jenkyn, John Wells, Lazarus Seaman, Tiến sĩ Thần học, John Viner, Benjamin Needler, Simeon Ashe, Elidad Blackwell, Nathaniel Staniforth, Thomas Case, John Crosse, Stephen Watkins, Nicholas Proffet, John Fuller, Jacob Tice, Thomas Thorowgood, William Taylor, John Stileman, Edward Corbet, Peter Witham, Josias Bull, Henry Roborough, Francis Peck, John Downham, Christopher Love, Paul Russel, Arthur Jackson, J. Wallis, Tiến sĩ Thần học, Joshua Kirby, James Nalton, Thomas Watson, Arthur Barham, Thomas Cawton và William Wickins.
Việc công bố văn kiện này, mang tựa đề “Một Lời Trình bày nghiêm túc về những phán đoán của các mục sư Phúc Âm trong tỉnh Luân Đôn, trong một bức thư gửi cho Tướng quân và Hội đồng Chiến tranh, ngày 18 tháng Giêng năm 1648”, do một số người ký tên trao tận tay, là một việc liều lĩnh rõ ràng, trong tình hình lúc ấy, và có thể được xem một cách chính đáng là bằng chứng về sự chính trực và lương thiện lớn lao của những người đã ký tên vào đó. Và ai mà không đưa ra những lời phán xét thuận lợi nhất về những người có phẩm cách như vậy? Tác giả cuốn Lịch sử đầy đủ về nước Anh, in khổ lớn, quyển ba, trang 179, tuyên bố rằng, để công bằng với phần lớn các mục sư Presbyterian, phải thừa nhận rằng khi họ thấy quá muộn kết cục buồn thảm của sự việc, họ đã nỗ lực ngăn chặn hành vi ghê tởm là xử tử nhà vua. Nhưng, than ôi, tất cả đều vô ích. Tuy nhiên, nếu ông ta thật sự muốn làm công bằng cho họ, ông ta nên nói rằng họ đã hành động dũng cảm và kiên quyết như thời thế lúc ấy đòi hỏi. Và nếu ông ta thêm lòng nhân từ vào công bằng (vốn tạo thành một sự pha trộn tốt đẹp), ông ta có thể đã kiềm chế nhận xét cuối cùng của mình, trừ khi ông ta có bằng chứng rõ ràng trong tay rằng họ chỉ định lời trình bày của mình làm một sự phô trương vô nghĩa, không có hiệu quả gì; điều này, trong hoàn cảnh của họ, không có vẻ gì là có thể xảy ra. Và việc nghi ngờ bất cứ điều gì thuộc loại ấy, về những người mà uy tín của tôn giáo gắn liền với cách cư xử của họ, trừ khi có bằng chứng, sẽ không dễ dàng được bào chữa khỏi tội hay xét đoán người khác. Vì trong hoàn cảnh của họ, việc đưa ra một tuyên bố như vậy là để giải tỏa lương tâm của mình trước nguy hiểm lớn nhất, và chỉ riêng điều ấy cũng đủ là bằng chứng rằng họ nghiêm túc. Trong khi đó, nếu con người nói rồi lại rút lời về cùng một vấn đề, và cư xử một đằng năm nay, một nẻo năm sau, và có lợi ích xui khiến họ giảm nhẹ điều mình đã nói, và không dám đứng vững trên điều mình biết là đúng và phải (một trường hợp đôi khi đã được biết đến), thì thật khó biết khi nào họ nghiêm túc, hay khi nào hậu thế có thể tin cậy họ.
Và như vậy những biến động nội bộ này đi đến kết cục, mà ít người khởi xướng chúng lúc đầu nghĩ đến. Điều này không thể không làm ngạc nhiên mọi thế hệ tương lai.
Suy ngẫm về các giao dịch công cộng, từ cái chết của vua Charles Đệ nhất đến sự phục hồi của vua Charles Đệ nhị. Năm 1649. Sau khi nhà vua bị chém đầu, và phe Rump được thiết lập như một nền cộng hòa mới, vẫn còn nhiều trở ngại ngăn cản Cromwell đặt tay lên vương miện theo ý muốn của ông ta. Vẫn còn nhiều kỵ sĩ sẵn sàng cho những mưu đồ mới chống lại ông ta. Người Scotland quyết giữ giao ước và nhà vua. Quân đội cũng gây cho ông ta không ít khó khăn, vì quân đội phải được dạy lại tất cả những nguyên tắc mà ông ta đã cẩn thận gieo vào họ. Vì ông ta biết rất rõ rằng những nguyên tắc cần thiết để đưa ông ta lên ngôi vua sẽ là những nguyên tắc tệ hại nhất trên đời, một khi ông ta đã đạt được ngôi vua. Và đồng thời ông ta cũng biết rất rõ rằng các mục sư ở Anh và Scotland, cùng những người dân tỉnh táo kính trọng họ, rất chống đối ông ta. Về phần những người bảo hoàng, sau một số giằng co, ông ta đã nghiền nát họ, lợi dụng mọi mưu đồ của họ. Về phần quân đội, ông ta không bao giờ hoàn toàn hết lo lắng. Về phần toàn thể các mục sư, và phần tỉnh táo hơn của quốc dân, ông ta không bao giờ khiến họ hết lòng theo đuổi những mưu đồ tham vọng của mình; họ giữ yên lặng thật, nhưng không bao giờ thuộc về phe ông ta, và chỉ chờ một cơ hội thuận lợi để xoay chuyển cán cân. Và về phần người Scotland, dù lúc đầu họ gây khó khăn cho ông ta, nhưng cuối cùng ông ta đã thắng họ, và đạt được ý đồ của mình đối với họ.
Trong lúc ấy, nhiều người bị đuổi khỏi chức viện trưởng trong các trường đại học. Ông Simpson và ông Sadler được đưa vào thay thế họ. Tiến sĩ Reynolds bị đuổi khỏi chức trưởng khoa của Christ Church ở Oxford, và Tiến sĩ Owen kế nhiệm ông. Giao ước giờ đây bị gạt sang một bên, như một cuốn lịch đã hết hạn. Nhiều thần học gia theo phái giám mục viết ủng hộ Lời Cam kết (Engagement), và biện hộ cho việc nhận nó, dựa trên cùng một sự phân biệt giữa thực quyền và chính quyền hợp pháp, như về sau đã được ca tụng nhiều trong chúng ta. Nhiều người mang dấu ấn của phái giám mục đã in những lý lẽ của họ để nhận nó. Trong khi đó, các mục sư ở Cheshire và Lancashire cùng các vùng lân cận đã công bố những lý do họ từ chối Lời Cam kết.
Ngay sau cái chết của nhà vua, người Scotland sai sứ giả đến với con trai ông, Charles Đệ nhị, mời ông sang với họ và nhận vương miện. Nhưng họ thương lượng với ông về việc nhận giao ước, và từ bỏ các cuộc chiến tranh, cùng dòng máu đã đổ trong các cuộc chiến ấy bởi phe của cha ông. Nhu cầu của ông lớn đến nỗi ông không thể không tuân theo họ. Ông nhận giao ước, và công bố một tuyên bố với thế giới rằng ông làm việc ấy một cách tự nguyện và hết lòng, và rằng ông than khóc tội lỗi của nhà cha mình, thừa nhận tội về dòng máu của các cuộc chiến tranh vừa qua, vân vân, và do đó ông có toàn thể vương quốc dưới quyền chỉ huy và định đoạt của mình. Việc này vừa được biết đến, thì một cuộc xâm lược Scotland đã được quyết định, để ngăn người Scotland xâm lược nước Anh, mà không chờ đợi cho đến khi họ tiến vào đất nước như trước kia. Vì vậy Cromwell đã ập đến họ với một đạo quân, trước khi công việc của họ được ổn định hẳn. Không chậm trễ, ông ta tiến về phía Edinburgh, nơi quân đội Scotland đóng trong chiến hào. Nhưng sau nhiều cuộc giao tranh lẻ tẻ và chờ đợi lâu dài, khi ông ta vừa không thể dụ người Scotland ra khỏi chiến hào để giao chiến, vừa không thể tiến lên phía trước, thì binh lính của ông ta ngã bệnh, và chán ngán sự nghèo khó của xứ sở; và thế là, với một đạo quân suy yếu và rách rưới, ông ta rút lui để trở về nước Anh. Và nếu người Scotland chỉ để mặc ông ta đi, hoặc thận trọng đuổi theo ông ta, thì theo mọi khả năng họ đã bảo vệ được mình, và làm mất danh dự của ông ta. Nhưng cuối cùng họ kéo ra, đuổi theo ông ta, và đuổi kịp ông ta gần Dunbar, ép ông ta phải giao chiến bằng cách tấn công hậu quân của ông ta. Họ hoàn toàn bị đánh tan trong trận chiến, bộ binh của họ bị bắt, và kỵ binh của họ bị truy đuổi đến Edinburgh. Mười nghìn tù binh được đưa đến Newcastle, nơi vì bị bỏ mặc, phần lớn họ chết đói. Những lá cờ chiếm được được treo lên làm chiến lợi phẩm tại Westminster Hall, và không bao giờ được hạ xuống cho đến khi nhà vua được phục hồi.
Cromwell tiến vào Edinburgh trong vinh quang chiến thắng, và đuổi người Scotland đến Stirling, bên kia sông, nơi họ củng cố vị trí của mình. Ông ta chiếm được lâu đài Edinburgh bất khả xâm phạm, sau một cuộc vây hãm ngắn ngủi, rồi đưa quân đội của mình qua sông Stirling, truy đuổi người Scotland. Vua Charles cùng quân đội Scotland, không thể giao chiến với ông ta, vội vàng tiến về phía nước Anh, hy vọng rằng đông đảo người Anh sẽ gia nhập với ông. Nhưng nhiều điều cùng nhau ngăn cản sự gia tăng như ông mong đợi. Cách người Scotland ra đi thuyết phục người ta rằng nhu cầu đã ép buộc họ, và họ bị xem như một đạo quân đang chạy trốn hơn là đang hành quân. Cùng với đó, hoàn toàn không chắc chắn rằng đất nước sẽ bị đối xử ra sao, nếu lúc này người ta xuất hiện ủng hộ nhà vua, trước khi họ được bảo đảm một lệnh ân xá cho những rối loạn trước đây, và một sự giảm nhẹ những gánh nặng trước kia của họ. Và đồng thời, kết cục rất không chắc chắn; danh tiếng của chiến thắng mới đây tại Dunbar đã gây ấn tượng lớn, và cuộc truy đuổi nhanh chóng của Cromwell dấy lên một sự mong đợi như vậy, khiến người ta nói chung sẵn lòng xem sự việc sẽ nghiêng về phía nào khi hai đạo quân giao chiến, trước khi họ tự bộc lộ mình. Vì vậy, dù Bá tước Derby, Lãnh chúa Talbot và một số quý ông đã gia nhập quân đội của nhà vua, đất nước nói chung vẫn không theo gương của họ. Nhà vua đi qua Lancashire, và triệu tập Shrewsbury một cách vô ích, khi ông đi qua Shropshire. Nhưng trong khi mọi người đều nghĩ rằng ông đang vội vã tiến về Luân Đôn, nơi người ta thường e rằng ông có thể đạt được mục đích của mình, gia tăng sức mạnh, và không gặp sự kháng cự nào, thì ông lại quay về Worcester, và ở đó củng cố lại quân đội của mình. Năm 1651, Cromwell đuổi kịp ông ở đó, và tìm cách siết chặt ông. Nhưng không chịu bị nhốt kín, nhà vua quyết định tấn công ông ta; và lúc đầu người Scotland cư xử rất dũng cảm. Nhưng cuối cùng, nghĩ rằng mình có sự bảo đảm phía sau, họ rút lui vào thành phố, và đồng thời binh lính của Cromwell truy đuổi họ sát gót đến nỗi họ tiến vào thành phố cùng với họ. Sự bất ngờ này lớn đến nỗi toàn thể quân đội chạy xuyên qua thành phố trong hỗn loạn lớn, nhiều người bị giẫm đạp và bị giết trên đường phố, và họ hoàn toàn bị đánh tan. Trong cuộc chạy trốn của họ, Hầu tước Hamilton (trước là Bá tước Lanark) bị giết. Bá tước Derby và Đại úy Benbow ở Shrewsbury đều bị bắt và bị xử tử. Bá tước Lauderdale và Bá tước Crawford bị gửi làm tù binh đến Windsor, nơi họ bị giam giữ cho đến khi nhà vua được phục hồi.
Về phần vua Charles, khi ông tách khỏi các lãnh chúa của mình, ông đến Boscobel, nơi ông được giấu trong một cây sồi, theo cách mà người ta vẫn thường kể. [NEEDS REVIEW: đoạn trốn thoát sau Worcester bị OCR làm hỏng nặng — các chi tiết về những người phụ nữ ở Boscobel, hành trình cải trang làm người lữ hành, và cuộc truy lùng chỉ khôi phục được theo đại ý] Sau đó ông trốn thoát khỏi tay những người truy lùng, và cuối cùng sang được bên kia biển. Quân đội Scotland đã hoàn toàn tan rã ở Anh, một phần bị đưa đến Barbados và các đồn điền ở Mỹ, một phần quân đội của Cromwell được phái vào Scotland để tiếp tục chiến thắng; các đồn trú của họ cuối cùng bị chiếm lấy, và Thiếu tướng Monk được để lại ở đó, cùng với một số pháo đài, để giữ đất nước yên ổn.
Một thời gian ngắn trước trận Worcester, nhiều người bị bắt vì thư từ với vua Charles ở bên kia biển. Nhiều người trong họ là các mục sư Presbyterian, những người vì họp nhau để mưu tính cách quyên góp một số tiền nhỏ để cứu trợ Scotland, đã bị buộc tội âm mưu chống lại chính phủ. Trong số đó có ông Love, ông Jenkins, ông Case, ông Robinson, ông Heyrick, ông Nalton, ông Cawton, Tiến sĩ Drake và những người khác. Ông Nalton và ông Cawton chạy sang Hà Lan. Ông Love bị xét xử tại một tòa án, nơi Edmund Prideaux, một thành viên của phe Rump và là luật sư biện hộ cho khối thịnh vượng chung, cho rằng chức vụ của mình cho phép ông ta biện hộ chống lại mạng sống và dòng máu của người vô tội. Ông Love bị kết án và bị chặt đầu, chết không sợ hãi cũng không kiêu ngạo trong sự thách thức tuyệt vọng, mà với sự vui vẻ lớn lao, sự bình tĩnh không sợ hãi, và sự tự do trong lời nói, như thể ông chỉ đi ngủ, và ít bận tâm như những người đứng xem. Một quý ông đáng kính, ông Gibbons, bị chặt đầu cùng với ông vì cùng một lý do. Và vào lúc họ bị hành hình, hoặc rất gần lúc ấy trong ngày hôm đó, đã có trận sấm sét, chớp và bão tố khủng khiếp nhất mà người ta từng nghe thấy trong một thời gian dài trước đó. Đòn đánh này đâm sâu hơn vào gốc rễ của nền cộng hòa mới, so với điều người ta dễ dàng tin được từ xa. Những mục sư còn lại được thả ra, sau khi ông Jenkins rút lại lời và quy phục chính phủ.
Cromwell, được phấn khích bởi thành công của mình ở Scotland, giờ đây cho rằng mình có thể làm bất cứ điều gì mình muốn. Sau khi đã làm việc cho các chủ của mình là phe Rump, và tỏ vẻ như một đầy tớ của Nghị viện, ông ta bắt đầu mưu tính việc tự lập mình làm vua, theo cách mà trước đây ông ta đã làm với những người Presbyterian, để khiến họ trở nên đáng ghét bằng những biện pháp cứng rắn. [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu về việc Cromwell giải tán Nghị viện Rump bị OCR làm hỏng, một số câu về việc ông ta thương lượng riêng với các thành viên chỉ khôi phục được theo đại ý] Ông ta nói với quân đội của mình, như thể họ có ý định vĩnh viễn hóa chính mình, và không chịu trách nhiệm về tiền bạc của khối thịnh vượng chung. Rồi ông ta thương lượng riêng với nhiều người trong họ để họ tự giải tán, hầu một Nghị viện khác có thể được bầu chọn. Nhưng họ nhận thấy mối nguy hiểm, và lại càng muốn lấp đầy những chỗ trống bằng những cuộc bầu cử mới, điều mà ông ta hoàn toàn chống lại. Cuối cùng, mất kiên nhẫn vì sự trì hoãn thêm nữa, ông ta thình lình cùng một số binh lính đến Hạ viện, và trong một cơn giận dữ, quở trách các thành viên về lỗi lầm của họ; chỉ vào Vane, ông ta gọi ông ta là kẻ lừa đảo, chỉ vào Henry Martin, ông ta gọi ông ta là kẻ dâm đãng; và vì đã tìm được hai người như vậy để chê trách, ông ta coi như đương nhiên rằng tất cả đều không xứng đáng tiếp tục nắm chính phủ, và thế là ông ta giải tán họ. Ít người đau buồn vì họ bị gạt sang một bên, dù tất cả mọi người, ngoại trừ các giáo phái và quân đội, đều xem ông ta là kẻ phản bội, kẻ đã làm công cụ cho việc ấy.
[NEEDS REVIEW: đoạn về việc bãi bỏ các mục sư giáo xứ ở xứ Wales và thay bằng một số ít giảng sư lưu động bị OCR làm hỏng nặng, chỉ khôi phục được đại ý rằng dân chúng ít được nghe giảng và có nguy cơ bị lôi kéo theo các giáo phái]
Nền cộng hòa non trẻ như vậy bị bỏ lại không có người đứng đầu. Giờ đây dường như không còn gì đứng giữa Cromwell và vương miện nữa, vì phải có một người cai trị, và ai thích hợp hơn chính ông ta? Nhưng trước hết phải cẩn thận làm cho sự cần thiết của chính phủ của ông ta trở nên không thể chối cãi, và làm cho binh lính của ông ta hết yêu thích dân chủ, hoặc ít nhất làm cho những người gắn bó với dân chủ trở nên đáng ghét. Và vì vậy một Nghị viện phải được triệu tập, nhưng dân chúng vô đạo không được tin cậy giao cho việc lựa chọn; vì vậy binh lính, vốn đạo đức hơn, phải là những người lựa chọn. Và hai người trong mỗi hạt được các sĩ quan lựa chọn, theo lời khuyên của những người bạn theo giáo phái của họ ở khắp nơi. Nghị viện này, với sự khinh miệt, được gọi là Nghị viện Barebones. Hội đồng tôn giáo này ban hành một đạo luật rằng các quan tòa phải làm lễ kết hôn cho dân chúng thay vì các mục sư; rồi họ chuyển sang công việc về thuế thập phân và chức vụ mục sư. [NEEDS REVIEW: chú thích về nghi thức kết hôn trước quan tòa bị OCR làm hỏng, kể cả lời trích từ thư của ông Tallents ở Shrewsbury]
Trước đó, Cromwell đã cố tình đẩy họ vào hố, để họ phải mang ơn ông ta vì đã kéo họ ra. Cuối cùng, Harrison trở thành người đứng đầu phe giáo phái, và Cromwell giờ đây bắt đầu mưu tính việc đứng đầu một phe tỉnh táo hơn, vốn ủng hộ học vấn và chức vụ mục sư, trong khi ông ta vẫn là người bảo vệ bình đẳng cho tất cả. Cuối cùng, vấn đề được đưa ra bỏ phiếu trong Nghị viện này, xem tất cả các mục sư giáo xứ ở Anh có nên bị bãi bỏ ngay lập tức hay không. Và chỉ tình cờ, phe phản đối thắng với hai phiếu. Và người ta coi như đương nhiên rằng thuế thập phân và các trường đại học sẽ là những thứ tiếp theo bị bỏ phiếu bãi bỏ; và giờ đây Cromwell phải là vị cứu tinh của họ, nếu không họ sẽ diệt vong. Khi ấy, chính Cromwell và một số người khác nắm lấy thời cơ, và đưa ra bỏ phiếu xem Hạ viện có bất lực trong việc phục vụ khối thịnh vượng chung hay không, và có nên giao nộp quyền lực của mình cho Cromwell, người mà họ đã nhận quyền lực ấy từ tay ông ta hay không. Họ thắng trong cuộc bỏ phiếu khẳng định, rồi ra đi, và long trọng từ bỏ quyền lực của mình cho ông ta; ông ta bèn thắng thế hoàn toàn. Sự xảo quyệt của ông ta nằm ở chỗ này: ông ta gây ra và cho phép sự hủy diệt treo lơ lửng trên đầu quốc dân, để bắt buộc họ, dù muốn hay không, phải nhận ông ta làm người cai trị của họ, để ông ta có thể làm người bảo vệ của họ. Một hội đồng sĩ quan soạn một văn kiện gọi là Công cụ Chính phủ của khối thịnh vượng chung Anh, Scotland và Ireland. Văn kiện này lập Oliver Cromwell làm Lãnh chúa Bảo hộ của khối thịnh vượng chung. Thị trưởng Luân Đôn và các nghị viên, các thẩm phán và sĩ quan của quân đội bỗng nhiên được triệu tập đến Westminster Hall, và khi đọc văn kiện này, họ tấn phong Cromwell vào chức vụ Bảo hộ, và tuyên thệ cho ông ta theo [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối chunk]
Theo đó, nền Cộng hòa dường như một lần nữa lại có một người đứng đầu. Còn những việc làm của các Nghị viện mà ông triệu tập trong thời gian làm Hộ quốc công, việc họ làm ông phật ý khi xé nát Văn kiện của ông, và việc ông giải tán họ một cách thô bạo và cương quyết, thì những chi tiết có thể xem trong các sử gia đương thời.
Một trong những công trình chính của ông là việc thanh lọc chức vụ mục sư. Thượng hội đồng Westminster đã bị giải tán cùng với Nghị viện; vì vậy, một hội gồm các mục sư cùng một số người khác đã được Cromwell chọn để họp tại Whitehall, dưới tên gọi là Hội Thẩm tra, phần lớn là những người theo phái Độc lập, nhưng cũng có một số người theo phái Trưởng lão tham gia cùng họ, và họ có quyền xét duyệt tất cả những ai đến xin được bổ nhiệm hay tấn phong, và nếu không có sự chuẩn thuận của họ thì không ai được nhận. Chính họ xét duyệt tất cả những người có thể lên Luân Đôn; nhưng nếu có ai không thể lên được, hoặc có phẩm chất đáng ngờ, họ giới thiệu người ấy cho một số mục sư ở hạt nơi người ấy sinh sống, và chuẩn thuận người ấy nếu các mục sư ấy chuẩn thuận. Và dù có tất cả những lỗi lầm của họ, cũng phải nói điều này về những người Thẩm tra ấy, rằng họ đã làm rất nhiều điều ích lợi cho Hội Thánh, họ đã cứu nhiều hội chúng khỏi những thầy giảng dốt nát, vô đạo và say rượu. Hạng mục sư hoặc giảng chống lại đời sống thánh khiết, hoặc giảng như những người chưa bao giờ biết đời sống ấy là gì; tất cả những kẻ chỉ dùng chức vụ mục sư như một nghề thường để kiếm sống, và chẳng bao giờ có khả năng hoán cải một linh hồn, tất cả những hạng ấy họ thường loại bỏ; và thay vào đó họ nhận bất cứ ai là những người giảng nghiêm túc và có khả năng, sống đời sống tin kính, dù người ấy thuộc quan điểm nào mà còn có thể dung thứ được.
Ông có chính sách không làm cho các mục sư và những người khác không tán thành chính quyền của ông trở nên cay đắng; nhưng để cho mọi người sống yên ổn, không bắt họ thề trung thành; ngoại trừ các Nghị viện, vốn không được phép bước vào Hạ viện cho đến khi đã thề trung thành với ông. Đảng phái bè phái trong quân đội của ông và ở những nơi khác là những người ông chủ yếu tin cậy và làm hài lòng, cho đến khi nhờ sự phục tùng và yên lặng của dân chúng, ông tưởng mình đã vững vàng; rồi ông bắt đầu ngầm phá họ, và dần dần loại họ ra. Và dù ông đã nhiều lần lên tiếng bênh vực phái Anabaptist, giờ đây ông thấy họ quá cứng đầu, quá chống đối bất cứ chính quyền ổn định nào, và quá quyết tâm chỉ lo cho chính mình.
Ở Ireland, họ đã trở nên mạnh đến nỗi nhiều binh sĩ đã chịu tái báp-têm, như một con đường dẫn tới sự thăng tiến; và những ai chống đối họ đều bị đối xử bằng sự khắt khe thiếu yêu thương. Ông sai con trai là Henry sang Ireland, người đã mạnh mẽ trấn áp những tệ nạn như vậy và đối xử tử tế với mọi người, đến nỗi Thiếu tướng Ludlow, người từng đứng đầu phe chống đối ông, đã buộc phải phục tùng. Và dù ông đã lâu dung túng cho người bạn cũ là Harrison, nhưng khi thấy việc trấn áp ông ta sẽ được dân chúng chấp nhận, ông đã làm việc ấy một cách khéo léo, khiến cho người chỉ mới hôm qua còn chẳng kém ông bao nhiêu trở nên đáng khinh. Cũng dễ dàng như vậy, ông gạt Lambert sang một bên.
Cuối cùng, Cromwell, người đã thoát khỏi nhiều kẻ tìm cách giết ông, cũng không thoát khỏi đòn đánh của Đức Chúa Trời, mà chết vì cơn sốt, trước khi ông kịp hay biết. Ông chết khi một người táo bạo, thuộc phe đang thắng thế lúc bấy giờ, đang cầu nguyện cho ông, đã nói: Lạy Chúa, chúng con không cầu xin cho mạng sống của ông, mà cầu xin cho ông được phục vụ Ngài tốt hơn bao giờ hết. Đó là thứ mà một số người gọi là đức tin quả quyết, nghĩa là tin rằng mình sẽ nhận được bất cứ điều gì mình cầu xin, nếu mình chỉ vững vàng tin rằng mình sẽ nhận được điều ấy; dù đó là điều mà họ không có lời hứa nào khác, ngoài lời hứa về việc nhậm lời cầu nguyện tin cậy, mà họ đã hiểu sai. Chưa từng có người nào được ca tụng cao đến thế, hay bị nói xấu và phỉ báng thấp đến thế, như người này, tùy theo quyền lợi của mỗi người dẫn dắt sự xét đoán của họ.
Có một đoạn rất đáng nhớ liên quan đến ông trong cuốn Tiểu sử Tổng Giám mục Williams của Giám mục Hacket, rằng Giám mục Williams, người có lẽ am hiểu con người và sự việc cũng như hầu hết các chính khách mà nước này từng có, vào năm 1644 được vua Charles triệu từ xứ Wales, nơi ông đã lui về, và ông đã đến hầu vua tại Oxford theo lệnh. Trong số những lời khuyên khác ông đưa ra cho vua lúc bấy giờ, ông nói với vua rằng Cromwell, người mới được người anh em họ là Hampden đưa vào quân đội của Nghị viện, là kẻ thù lớn nhất mà nhà vua có; và vì vậy ông khuyên vua hoặc phải tìm cách lôi kéo ông ta về phía mình, hoặc phải cắt ngắn bước tiến của ông ta. [NEEDS REVIEW: phần tiếp theo của đoạn trích bị OCR làm hỏng nặng, không đọc được]
Xét toàn thể, ông Baxter đã để lại nhận định sau đây về ông ta: rằng ông ta bắt đầu từ thấp hèn mà vươn lên cao, và những gì tính ích kỷ cùng những mưu đồ xấu xa có thể làm được thì đã được thấy rõ nơi ông ta. [NEEDS REVIEW: đoạn nhận định bị OCR làm hỏng, chỉ còn đọc được ý chung]
Họ liền quyết tâm cho ông biết ai mới là chủ của ông, và rằng chính họ, chứ không phải ông, mới là những người được Đức Chúa Trời kêu gọi để làm những người bảo vệ chính cho quyền lợi của quốc gia. Ông không đáng sợ đối với họ như cha ông, vì vậy chẳng bao lâu mọi người đều mạnh dạn khinh miệt ông. Những người theo phái Ngũ Vương quốc dưới quyền Sir Henry Vane đã dấy lên một đảng ồn ào và dữ dội chống lại ông trong giới bè phái ở Luân Đôn. Rogers và Feake, cùng một số người khác cùng tính khí, đã thổi bùng ngọn lửa; nhưng Hội nghị tại Wallingford House mới làm nên việc chính. Tại đó người ta quyết định rằng Nghị viện của Richard phải bị giải tán; và rồi chính ông ta cũng nhanh chóng sụp đổ, việc ấy xảy ra gần như ngay khi vừa quyết định. Dù Đại tá Ingoldsby và một số người khác muốn trung thành với Hộ quốc công, và dám bất ngờ bắt giữ các thủ lĩnh của phe phái, và dù Nghị viện vẫn muốn trung thành với ông, nhưng trung đoàn kỵ binh của Berry cùng một số đơn vị khác đã sẵn sàng bắt đầu cuộc xung đột chống lại ông. Và ông, như vốn không tìm kiếm chính quyền, cũng quyết tâm rằng việc giữ ông ở lại chính quyền sẽ không phải trả giá bằng máu; vì vậy ông đã từ chức bằng một văn bản do chính tay ông ký, rồi rút lui, để mặc họ cai trị theo ý họ muốn. Người anh em rể của ông là Fleetwood, và người chú của ông là Desborough, đã say mê quyền lực đến mức trở thành những thủ lĩnh của âm mưu ấy.
Cốt lõi của sự việc là thế này: Oliver đã có lần khiến Fleetwood tin rằng ông ta sẽ là người kế vị mình, và đã lập một văn kiện cho mục đích ấy; nhưng di chúc cuối cùng của ông đã làm Fleetwood thất vọng. Tuy nhiên, giờ đây họ lập nên một nhóm nhỏ trong số họ, dưới tên gọi Hội đồng Nhà nước, trong đó Fleetwood đứng đầu, và Lambert đứng ngay sau ông ta.
Cả nước, đã chán ngán những thay đổi, chẳng bao lâu bộc lộ sự bất mãn của mình. Sir George Booth và Sir Thomas Middleton đã dấy binh ở Cheshire và Bắc xứ Wales cho vua Charles, nhưng vì bị những người theo phe Bảo hoàng đáng lẽ phải hợp sức với họ bỏ rơi, Lambert đã nhanh chóng đánh tan họ; và cùng lúc ấy Sir Arthur Haslerigge chiếm Portsmouth cho phe Rump. Monk thanh lọc quân đội của mình ở Scotland khỏi phái Anabaptist, rồi tiến quân vào nước Anh. Phe Rump, cùng với Haslerigge, đã chia rẽ quân đội trong nước, và do đó làm cho họ không còn khả năng chống lại Monk, người đã tiến quân với sự ngạc nhiên lớn của mọi người. Lúc đầu, ông hợp sức với phe Rump chống lại dân thành phố, và phá đổ các cổng thành để dọa họ; nhưng cuối cùng, khi được Sir Thomas Allen, lúc bấy giờ là Thị trưởng Luân Đôn, mời vào thành phố, ông lại hợp sức với dân thành phố chống lại phe Rump, và chính việc ấy đã làm thay đổi cán cân, đưa vua trở lại. Monk triệu tập các nghị sĩ cũ bị loại trừ, thỏa thuận với họ rằng họ chỉ ngồi vài ngày, rồi tự giải tán và triệu tập một Nghị viện khác. Họ đồng ý, bổ nhiệm một Hội đồng Nhà nước, rồi tự giải tán. Trong Hội đồng Nhà nước này, người ta đặt câu hỏi: nên đón vua trở lại theo Hiệp ước và Giao ước, hay hoàn toàn tin cậy nơi vua? Và người ta quyết định tin cậy vua một cách tuyệt đối, trong đó có người đã đặc biệt thuyết phục như vậy. Nghị viện mới họp lại, liền ấn định một Ngày Kiêng ăn và Cầu nguyện cho chính họ; Hạ viện chọn Tiến sĩ Gauden, ông Calamy và ông Baxter để điều hành công việc trong ngày ấy. Vào đúng ngày 1 tháng 5 năm 1660, họ nhất trí bỏ phiếu đón vua trở về, không một ai chống đối. Vua được đón từ Hòa Lan trở về, một số nhà thần học và những người khác đã được Nghị viện và thành phố cử đi đón vua, gồm ông Calamy, Tiến sĩ Manton, ông Bowles và những người khác; và nhà vua đã đưa ra những lời hứa khích lệ đến nỗi làm dấy lên nơi một số người trong họ những kỳ vọng rất cao. Và khi vua tiến vào thành phố, đi qua thành phố hướng về Westminster, các mục sư Luân Đôn đã đứng tại vị trí của mình đón vua với những lời hoan hô, và qua tay ông Arthur Jackson già, dâng lên vua một cuốn Kinh Thánh được trang trí lộng lẫy, mà vua đã nhận lấy và nói với họ rằng đó là quy tắc cho mọi hành động của vua.
Về phần ông Baxter, trong những biến động và xáo trộn ấy, cách cư xử của ông trong quân đội và ở những nơi khác đã khiến ông bị tấn công từ cả hai phía. Trong các vấn đề chính trị, ông cố gắng tránh những nguyên tắc phóng túng của những người chủ trương chế độ quân chủ tuyệt đối, và những quan niệm gây rối của những người vạch ra kế hoạch dân chủ; đồng thời, trong các vấn đề thuộc Hội Thánh, ông cũng e ngại không kém những sự lấn lướt độc đoán của các giám mục chuyên quyền, và những nguyên tắc cùng cách hành xử thiếu yêu thương và gây chia rẽ của các bè phái. Điều ấy khiến ông phải chịu hậu quả từ sự thù địch của mỗi phe, và gây cho ông rất nhiều rắc rối. Nhưng đồng thời lương tâm ông thỏa mãn với những biện pháp ông đã chọn; và ông không nghi ngờ rằng hậu thế, khi cơn nóng giận đã qua, sẽ xét đoán cách cư xử của ông thuận lợi hơn nhiều người đương thời của ông, là những người đã hành động vì ác ý và giận dữ, vì lòng nhiệt thành mù quáng trong những lời chỉ trích họ dành cho ông.
Ông hoàn toàn không khuyến khích những lời tiên đoán đột ngột, dù trước hay sau sự việc, dựa trên những kiểu tiên tri như thế; nhưng nỗi sợ ấy ông không thể gạt bỏ được, vì lời chép trong Ê-xê-chi-ên 33:33: Khi điều này ứng nghiệm, kìa, nó sẽ đến, thì chúng nó sẽ biết rằng có một đấng tiên tri ở giữa chúng nó.
Dân chúng trong vùng đã bị phá sản, cho đến khi lòng thương xót của người khác giúp họ có chỗ ăn ở. Còn nhà thờ của họ thì phải rất lâu sau mới được xây lại, và việc ấy chỉ thực hiện được sau hai lần quyên góp chung. Lần đầu trong hai lần ấy, khi chiến tranh đã kết thúc, ông lại đến giảng, để nhắc lại tội lỗi của họ đối với người mục tử trung tín của họ. Nhưng cả người giảng lẫn người nghe đều xúc động đến rơi nước mắt, đến nỗi ông chỉ có thể nói tiếp sau rất nhiều khó khăn.
Tại thành phố Worcester, đám đông, dù chẳng biết gì về ông, vẫn hô: Đánh đổ bọn Đầu Tròn, vì quá mất kiên nhẫn với họ, đến nỗi một số người rất lấy làm khó chịu. Ngay sau đó, các tuyên bố của vua được đọc tại Quảng trường Chợ ở Kidderminster, và Ủy nhiệm Trưng binh được thi hành; Huân tước Howard, người làm Phó tướng của Nghị viện phụ trách dân quân của hạt Worcester, đã không hành động. Do đó, đám đông trở nên quá nổi loạn và hung dữ, đến nỗi một người tỉnh táo khó có thể hy vọng được an toàn. Vì trong việc chuẩn bị cho cuộc chiến sắp tới, họ đã truyền nhau khẩu hiệu: Đánh đổ bọn Đầu Tròn; đến nỗi nếu một người lạ ở nhiều nơi tình cờ đi qua, có mái tóc ngắn và ăn mặc lịch sự, thì tiếng hô lại vang lên: Đánh đổ bọn Đầu Tròn, và họ xông vào đánh ngã người ấy ngay giữa phố, không ai dám đứng ra bênh vực.
Để tránh những vụ náo loạn như vậy, ông được khuyên nên tạm thời rời khỏi nhà; và ông đã làm theo lời khuyên ấy. Khi ông chỉ đi qua một góc ngoại ô của thành phố Worcester, đám đông, dù chẳng biết gì về ông, vẫn hô: Đánh đổ bọn Đầu Tròn, đến nỗi ông mừng rỡ thúc ngựa đi cho nhanh và rời khỏi đó. Ông lui về Gloucester, nơi ông gặp những con người lịch sự, nhã nhặn và tin kính, khác hẳn với dân Worcester, như thể họ đã sống dưới một chính quyền khác. Hạt này đứng về phía Nghị viện, trong khi Worcestershire, Herefordshire và Shropshire hoàn toàn đứng về phía vua. Chính trong thời gian lui về này, ông gặp người theo phái Anabaptist đầu tiên mà ông từng quen biết. Khoảng một tá thanh niên, hoặc hơn, có tài năng đáng kể, đã nhận quan điểm chống lại lễ báp-têm cho trẻ nhỏ, và đã chịu tái báp-têm, rồi ra sức lôi kéo những người khác theo họ, không xa Gloucester bao nhiêu. Mục sư của nơi ấy, ông Winnel, đã viết một tác phẩm đáng kể chống lại họ; nhưng vì cả nước lúc bấy giờ chưa có nhiều kinh nghiệm về khuynh hướng của những nguyên tắc của họ, nên những người không theo quan điểm của họ chỉ thương hại họ, nghĩ rằng đó chỉ là một ý tưởng kỳ quặc không có hại gì lớn, và trách ông Winnel vì sự gay gắt của ông.
Trong việc ấy, ông sẵn sàng vâng lời, và cùng với quan chức địa phương dâng lời tuyên thệ này cho dân chúng, để bảo vệ thân thể, danh dự và quyền hành của vua, quyền lực và đặc quyền của Nghị viện, quyền tự do của thần dân, và tôn giáo Tin Lành, chống lại kẻ thù chung. Nhưng điều này rõ ràng đã trở thành nguyên nhân gây ra những khốn khổ cho Gloucester. Vì trong khi phái Anabaptist gia tăng ở một phía, thì một ông Hart từ Herefordshire đến cùng với ông Vaughan, một quý ông, đã lôi kéo nhiều người sang chủ nghĩa phản luật pháp ở phía bên kia; hai điều ấy cùng nhau làm cho dân lành bị rối loạn, và làm mất đi cốt lõi của tôn giáo và lòng yêu thương trong họ, đến nỗi sự thịnh vượng của tôn giáo trong họ, vốn nổi bật như bất cứ nơi nào trong nước về sự lịch sự, dễ dạy và tin kính của dân chúng, đã bị suy giảm.
Sau khoảng một tháng ở Gloucester, những người láng giềng ở Kidderminster mong ông trở về, e rằng họ sẽ hiểu sự vắng mặt của ông hoặc là kết quả của nỗi sợ vì có tội lỗi nào đó, hoặc là dấu hiệu cho thấy ông chống lại vua. Khi ông về nhà, ông thấy đám đông say rượu rất hung hăng, đe dọa tất cả những người tỉnh táo, và hô lên khi gặp bất cứ ai trong họ trên đường phố. Họ giống như những con chó ngao bị xích vừa mới được thả ra, xông vào mặt tất cả những gì thuộc về tôn giáo, hay cả những gì thuộc về trật tự dân sự, đến trước mặt họ. Điều ấy buộc ông phải rút lui lần nữa. Ông đã trải qua vài ngày với họ cho đến khi cuộc hành quân của quân đội vua khiến họ phải rời đi. Vào ngày Chúa Nhật tiếp theo, ông giảng tại Alcester, và trong lúc ông giảng, tiếng đại bác cho họ biết rằng hai quân đội đã giao chiến; và đó là trận Edge-Hill. Buổi tối, nhiều binh sĩ chạy trốn quả quyết với họ rằng mọi sự đã mất về phía Nghị viện, và xe ngựa đã bị lấy, xe chở hàng đã bị cướp phá trước khi họ rời đi. Nhưng sau đó họ nhận được tin tốt hơn, rằng trong khi binh sĩ của Hoàng tử Rupert đang cướp phá xe chở hàng của cánh trái quân Essex mà họ đã đánh tan, thì quân chủ lực và cánh phải đã thắng phần còn lại của quân vua, và giành được chiến thắng trong ngày. Sáng hôm sau, ông đi xem cánh đồng nơi trận đánh đã diễn ra hôm trước, và thấy Bá tước Essex cùng phần còn lại của quân đội giữ vững mặt đất, và quân đội của vua với nhiều người chết nằm trên cánh đồng giữa hai bên, mà cả hai quân đội đều không tiến về phía nhau. Chẳng bao lâu sau, cả hai bên đều rút về nơi đóng quân để nghỉ ngơi.
Lúc này, ông Baxter rất bối rối, không biết phải đi theo hướng nào. Sống ở nhà thì rất khó chịu và nguy hiểm, vì binh sĩ khắp vùng quê quanh ông, cứ vài ngày hoặc vài tuần lại có một trận đánh, vẫn liên tục đi qua đi lại ở phía này hay phía kia, và sẵn sàng cướp phá bất cứ thứ gì đến trước mặt họ; mà ông lại không có gì khác để sinh sống ở một nơi an toàn. Cuối cùng, ông quyết định đến Coventry, nơi có một người quen của ông từ Bridgnorth, để ở đó cho đến khi một bên hay bên kia kết thúc chiến tranh. Vì người ta ít trông đợi chiến tranh kết thúc đến nỗi người ta thường nói đùa về việc ấy. Khi ông đã ở đó được một tháng, chiến tranh vẫn còn xa kết thúc như trước. Điều ấy khiến ông nghĩ đến việc lo liệu thêm cho bản thân, để khỏi trở thành gánh nặng cho bạn mình; và trong khi tâm trí ông đang bận rộn như vậy, theo sự sắp đặt của Chúa quan phòng, ủy ban và viên thống đốc của thành phố Coventry đã mời ông ở lại với họ, trú trong nhà của viên thống đốc, và giảng cho binh sĩ. Lời mời ấy rất phù hợp với nhu cầu của ông; và dù ông không muốn làm tuyên úy cho một trung đoàn, hay nhận một chức vụ, nhưng vì chỉ cần giảng một bài giảng một hoặc hai lần mỗi tuần trong đồn trú là đủ, ông đã sẵn sàng nhận lời mời cho đến khi ông có thể trở về nhà an toàn. Trong chức vụ này, ông theo đuổi việc học hành cũng chuyên cần như ở bất cứ nơi nào khác, và ông không bao giờ xen vào những việc ngoài chức vụ của mình.
Ông hết lòng tạ ơn Đức Chúa Trời vì sự yên tĩnh, an toàn và an ủi mà ông được hưởng trong thành phố này, trong khi những người khác đang ở trong nỗi kinh hoàng và sợ hãi khắp vùng quê. Chiến tranh còn xa mới kết thúc, và nó đã lan ra gần khắp đất nước. Chỉ có một số hạt, như Bedford và một phần của một số hạt khác, hoàn toàn đứng về phía Nghị viện, nên được hưởng một chút yên tĩnh. Còn Essex, Suffolk, Norfolk, Cambridgeshire, cùng với đảo Ely, thì chiến tranh chưa bao giờ đến gần họ. Phần còn lại của các hạt đều có đồn trú, và chỉ có rất ít giáo xứ mà tại một thời điểm nào đó máu đã không đổ. Những người tin kính ở Kidderminster rất muốn được yên ổn ở nhà, nhưng cũng bị buộc phải đến Coventry; ở đó, những ai có tài sản riêng thì sống bằng chi phí của mình, còn những người còn lại đành phải cầm vũ khí, làm lính đồn trú để kiếm bánh ăn. Ở Shropshire, nơi cha ông sinh sống, cả cha ông lẫn tất cả những người láng giềng nổi tiếng về cầu nguyện và nghe giảng đều bị binh sĩ của vua cướp phá, đến nỗi một số người trong họ gần như chẳng còn gì trong nhà ngoài đồ đạc vụn vặt. Dù cha ông không xen vào bên nào, chỉ lo việc riêng của mình, và không hề liên lạc gì với con trai. Cuối cùng, Đại tá Mitton và các quý ông khác ở Shropshire quyết định lập một đồn trú tại một thị trấn nhỏ trong hạt của họ, cách một nơi khác tám dặm, và ông Mackworth, ông Hunt cùng những người khác mời ông đi cùng họ, ông đã đồng ý, một phần vì đó là quê hương của ông, một phần vì ông sẽ được ở gần cha mình, và đồng thời hy vọng rằng ông sẽ có thêm nhiều người láng giềng ở Kidderminster ở quanh mình. Sau khi ở đó và tại đồn trú Longford khoảng hai tháng, và chuộc cha mình ra khỏi nhà tù tại Lilleshall, ông trở về Coventry, và ổn định trong nơi ở và công việc trước đây của mình, rồi theo đuổi việc học hành trong yên tĩnh.
Đồn trú Coventry gồm một nửa là dân quê, và một nửa là dân thành phố. Dân quê là những người đã bị buộc phải rời khỏi nơi cư trú của mình ở các vùng lân cận; và họ là những người tỉnh táo và có sự hiểu biết vững vàng như bất cứ đồn trú nào ở nước Anh. Nhưng một hoặc hai người theo Sir Henry Vane, từ New England đến, và một thợ may theo phái Anabaptist, đã gần như gây rối cho cả đồn trú, làm cho những binh sĩ lương thiện nhiễm quan điểm của họ. Vì vậy, ông buộc phải giảng suốt các tranh luận chống lại phái Anabaptist, và sau đó chống lại phái Ly khai, và nhờ đó giữ cho đồn trú được vững vàng. Phái Anabaptist đã sai người đến Bedford mời ông Benjamin Cox, một mục sư Anabaptist già, một người có học thức không tầm thường, mà ông đã tranh luận trước hết bằng lời nói, rồi sau đó bằng văn bản, và cuối cùng ông cho rằng nên ngừng lại. Kết quả chung là chỉ có vài người dân nghèo trong thị trấn bị lôi kéo đi, khoảng một tá đàn ông và đàn bà; nhưng binh sĩ và phần còn lại của thành phố vẫn giữ vững, không nhiễm bất cứ bè phái và kẻ gây chia rẽ nào. Trong khi ông sống ở đây trong hòa bình và tự do, như một người ở trong nhà khô ráo mà nghe bão tố bên ngoài, ông hằng ngày nghe tin về một trận đánh nào đó, hoặc về một đồn trú nào đó thắng hay thua, mà những chi tiết được các sử gia thời ấy thuật lại.
Khi Bá tước Newcastle đã thắng Huân tước Fairfax ở miền Bắc, và Hoàng hậu đã đưa nhiều binh sĩ theo Giáo hội La Mã từ nước ngoài về, cùng với những hoàn cảnh khác hợp lại khiến phe Bảo hoàng trở nên đáng sợ, Nghị viện vui mừng cầu xin sự giúp đỡ từ người Scotland, là những người mà quân đội của họ đã được trả lương rồi giải tán trước cuộc chiến ở nước Anh. Người Scotland đồng ý, nhưng đồng thời đưa ra một Giao ước để cả hai nước cùng nhận lấy, nhằm cải cách một cách dứt khoát, chống lại chủ nghĩa Giáo hoàng, chế độ giám mục chuyên quyền, sự ly giáo và sự tục tĩu. Giao ước này đã được Nghị viện trình lên Thượng hội đồng tại Westminster để xem xét.
Họ tuyên bố rằng điều họ chống đối là chế độ giám mục ôn hòa cổ xưa, trong đó một vị chủ tọa thường trực cùng với các trưởng lão cai quản mỗi Hội Thánh; chứ không phải là cơ cấu của nước Anh, trong đó một giám mục, không có sự tham gia của các trưởng lão, mà chỉ qua một tòa án do một quan chưởng ấn giáo dân điều hành, cai quản tất cả các mục sư và các Hội Thánh trong một giáo phận, cùng với rất nhiều viên chức mới nổi, vốn không được Hội Thánh thời đầu biết đến, trong các vấn đề thuộc đời. Do đó, đã có tranh luận trong Hội nghị. Một số người, được các nhà thần học Scotland thuyết phục, chống lại mọi hình thức giám mục; những người khác thì ủng hộ một chế độ giám mục ôn hòa. Nhưng những người trước không chịu ký Giao ước, cho đến khi có một sự thay đổi phù hợp với sự xét đoán của họ; và vì vậy một mệnh đề trong ngoặc đã được chấp nhận, mô tả loại chế độ giám mục chuyên quyền ấy, gồm các giám mục, các trưởng đoàn và hội đồng nhà thờ chính tòa, các phó giám mục, và tất cả các viên chức khác của Hội Thánh. Khi điều ấy đã được thỏa thuận, những người đầu tiên đã nhận Giao ước, và ông Baxter đã nhận Giao ước ấy cùng với lời giải thích công khai này, rằng khi nói đến chế độ giám mục chuyên quyền, chúng ta không có ý nói đến mọi chế độ giám mục, mà chỉ nói đến loại đã được mô tả như trên. Khi Nghị viện đã nhận Giao ước, họ gửi nó đi để mọi người nhận lấy, và khuyên nhủ toàn dân trong nước. Và sau khi chiến tranh kết thúc, họ đã khiến cho nhiều người phải nhận nó. Giao ước này đã được nhận lấy, người Scotland đã dấy lên một quân đội và tiến vào nước Anh, quét sạch miền Bắc; nhưng một phần quân đội của họ nằm yên không làm gì, và do đó trở thành gánh nặng. Điều này nảy sinh từ chính sách của Cromwell và phe của ông, là những người cho rằng họ không phải là công cụ thích hợp cho mục đích của mình, và do đó đã tìm cách làm suy yếu họ.
Việc nhắc đến Thượng hội đồng Westminster, nhân dịp bàn về Giao ước này, dường như đòi hỏi phải có một số giải thích về nó. Thượng hội đồng này không phải là một Hội nghị Giáo sĩ theo đúng luật, cũng không phải là một Hội nghị có quyền tự cho mình có quyền từ Đức Chúa Trời để lập ra những luật bắt buộc; nhưng Nghị viện, không có ý định triệu tập một hội nghị như vậy, mà chỉ muốn có một Hội đồng Giáo hội làm cố vấn cho chính họ, đã nghĩ rằng họ biết rõ nhất ai là người thích hợp nhất để cho họ lời khuyên, và vì vậy đã tự mình chọn tất cả các thành viên. Một số hạt có hai người, và một số hạt chỉ có một người. Và vì họ muốn tỏ ra vô tư, và để mỗi phe đều có tự do phát biểu, họ cũng chọn nhiều nhà thần học theo phái Giám mục uyên bác nhất, như Tổng Giám mục Usher, Tiến sĩ Holdsworth, Tiến sĩ Hammond, Tiến sĩ Wincop, Giám mục Westfield, Giám mục Prideaux, Giám mục Brownrigg, Tiến sĩ Sanderson, Tiến sĩ Hacket, và một số người khác để cùng tham gia với họ; nhưng những người ấy đã từ chối đến, vì đó không phải là một Hội nghị Giáo sĩ hợp pháp, và vì vua đã tuyên bố chống lại nó. Thật ra chỉ có một vài người đến, và trong số đó có Tiến sĩ Featley. Nhưng vì bị cáo buộc đã gửi tin tức cho vua tại Oxford về những gì diễn ra trong Thượng hội đồng và Nghị viện, ông đã bị giam cầm. Vị Chủ tọa đầu tiên của họ là Tiến sĩ William Twisse, một người rất nổi tiếng về trí tuệ kinh viện và văn chương.
Các nhà thần học này là những người có học thức uyên bác, tin kính, có khả năng mục vụ và trung tín. Nhưng Huân tước Clarendon, trong Hồi ký của ông, nói rằng một số người trong số họ có đời sống và cách cư xử tai tiếng, và hầu hết đều là những người có học thức kém cỏi, nếu không muốn nói là dốt nát một cách tai tiếng, và không có danh tiếng nào khác ngoài lòng ác ý đối với Hội Thánh nước Anh. Đây là một lời buộc tội rất nặng nề đối với một tập thể như vậy. Huân tước Clarendon chắc chắn là một người rất vĩ đại, nhưng lời chỉ trích này sẽ không làm cho lịch sử của ông được hậu thế tin cậy, vì hậu thế sẽ rất khó tìm được những người có đời sống tin kính mẫu mực hơn, và có khả năng mục vụ nổi bật hơn, trong số các bậc tiền bối ở bất cứ thời đại nào, hơn những người mà ông cố gắng phơi bày một cách như vậy. Ai có thể gọi ông Gataker, Giám mục Reynolds, Tiến sĩ Arrowsmith, Tiến sĩ Tuckney, Tiến sĩ Lightfoot, và những người khác là những người dốt nát một cách tai tiếng, hay có tài năng tầm thường? Hay ai có thể gọi Tiến sĩ Spurstow, ông Coleman, và những người khác là những người không có danh tiếng nào khác ngoài lòng ác ý đối với Hội Thánh nước Anh? Tôi đã thêm danh sách của Hội nghị này. Hãy để thế gian xét đoán nhà sử học qua Hội nghị, và xét đoán Hội nghị qua nhà sử học, tùy theo dịp. Tôi không thể nhận thấy lý do nhỏ nhất nào để sợ hậu quả, ở những nơi con người không bị thành kiến và thiên vị thô thiển nhất chi phối. Và vì vậy, tôi đã nghĩ rằng người biên soạn bộ Lịch sử Toàn vẹn của nước Anh, người trong Quyển III, trang 134, có nhắc đến lời phản ánh này của Huân tước Clarendon, đáng lẽ đã có thể nói thêm một lời, như ông đã làm trong nhiều dịp khác, với lý do ít hơn nhiều. Ông đáng được suy xét xem việc ông không nói gì trước một lời phản ánh vô căn cứ như vậy đối với một tập thể những người đáng kính như thế, có phải đã khiến nó trở thành ác ý của chính ông hay không; và liệu điều ấy có khả năng làm cho công trình lịch sử của ông được những người sẽ dấy lên sau này tin cậy hay không.
Danh sách các thành viên, theo như còn đọc được, gồm có: ông Philip Nye, ông Thomas Goodwin, ông Jeremiah Burroughs, ông William Bridge, ông Thomas Simpson, cùng những người được gọi là Anh em Bất đồng, là những người đã cùng làm việc với những người còn lại cho đến khi họ soạn xong Bản Tuyên xưng Đức tin, cùng với Giáo lý Vấn đáp Lớn và Nhỏ. Ngoài ra còn có ông Thomas Bayly, ông Francis Taylor, ông Thomas Young, ông Thomas Valentine, ông William Greenhill, ông Edward Peale, ông John Green, ông Andrew Pern, ông Samuel de la Place, ông John de la March, ông Philip Delme, ông Sydrach Simpson, ông John Langley, ông Richard Clayton, ông Arthur Salwey, ông John Ley, ông Charles Herle, người làm Chủ tọa sau Tiến sĩ Twisse, ông Herbert Palmer, người làm Phụ tá sau ông White, ông Daniel Cawdrey, ông Henry Painter, ông Henry Scudder, ông Thomas Hill, ông William Reynor, ông William Spurstow, ông Matthew Newcomen, ông John Conant, ông Edmund Staunton, ông Anthony Burgess, ông William Rathband, ông Francis Rous, ông Henry Wilkinson, ông Obadiah Sedgwick, ông Edward Corbet, ông Samuel Gibson, ông Thomas Coleman, ông Theophilus Gale, ông Peter Smith, ông John Maynard, ông William Price, ông John Wincop, ông Peter Sterry, ông William Mew, ông Benjamin Pickering, ông John Strickland, ông Humphrey Hardwick, ông Jasper Hicks, ông John Bond, ông Henry Hall, ông Thomas Ford, ông Thomas Thorowgood, ông Peter Clark, ông William Good, ông John Norgate, ông John Ward, ông Richard Byfield, ông Francis Woodcock, ông Jackson, ông William Carter, ông Backhurst, và các Ủy viên cho Scotland gồm Huân tước Maitland, Tiến sĩ Alexander Henderson, ông Samuel Rutherford, ông Robert Baillie. Các thư ký là ông Henry Roborough và ông Adoniram Byfield. [NEEDS REVIEW: nhiều tên trong danh sách bị OCR làm hỏng hoặc thiếu, và một số tên bị cắt mất]
Mỗi thành viên, khi được nhận vào Hội nghị này, đều phải tuyên thệ một lời hứa với nội dung sau: Tôi, A. B., xin nghiêm túc hứa nguyện trước mặt Đức Chúa Trời toàn năng rằng, trong Hội nghị này, nơi mà tôi tin rằng điều tôi tán thành phải phù hợp nhất với Lời Đức Chúa Trời; cũng không phải vì điểm nào khác, mà chỉ vì điều làm vinh hiển Đức Chúa Trời nhất, cùng sự bình an và [NEEDS REVIEW: câu tuyên thệ bị cắt ngang ở cuối đoạn trích, phần còn lại không có trong đoạn này]
Các chính phủ cứ mãi sa vào những cuộc tranh luận dài dằng dặc mà không đi đến quyết định, và trong khi việc định đoạt cứ bị trì hoãn như thế, phe đối lập có thời giờ để củng cố lực lượng. [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu bị OCR làm hỏng nặng, nhiều dòng chỉ còn ký tự rời rạc, không khôi phục được chi tiết]
Hội đồng gặp nhiều khó khăn, không chỉ từ các anh em trong Hội đồng mà còn từ ông Selden, người đã dùng khả năng của mình để gây trở ngại hơn là giúp đỡ, cùng với ông Coleman và những người khác, những nhân vật chính gây ra rất nhiều phiền toái. Dù vậy, xét cho cùng, phải công nhận rằng họ đã đi xa trong việc làm sáng tỏ những vấn đề được giao phó, hơn mức có thể trông đợi ở những con người trong hoàn cảnh của họ.
Một trong những công việc công khai cuối cùng của họ là bản kiến nghị gửi hai Viện xin tổ chức một ngày kiêng ăn, điều này được chấp thuận ngay; sau đó họ soạn một bức thư gửi các Hội Thánh khác nhau ở nước ngoài, trình bày hoàn cảnh và ý định của mình. Và khi được yêu cầu cho lời khuyên về việc ổn định giáo lý, sự thờ phượng và chính quyền Hội Thánh, sau một thời gian họ đã trình lên bản Tuyên xưng Đức tin, Giáo lý vấn đáp Lớn và Giáo lý vấn đáp Ngắn, Chỉ dẫn về sự thờ phượng công cộng của Đức Chúa Trời trong ba vương quốc Anh, Scotland và Ireland, cùng lời khuyên khiêm tốn của họ về chính quyền Hội Thánh. Ngay khi những văn kiện cuối cùng này được trình lên, hai Viện Quốc hội đã đồng ý ban hành các sắc lệnh, chỉ dẫn và biểu quyết để sớm thiết lập chính quyền Trưởng lão. Những văn kiện này được công bố với các tựa đề sau: Chỉ dẫn về việc chọn các trưởng lão cai trị trong mọi hội chúng, ngày 19 tháng 8 năm 1643; Quy tắc và Chỉ dẫn về việc đình chỉ khỏi lễ Tiệc Thánh của Chúa trong các trường hợp thiếu hiểu biết và gây gương xấu, ngày 20 tháng 10 năm 1645; Sắc lệnh về việc giữ những người gây gương xấu khỏi lễ Tiệc Thánh của Chúa, ngày 14 tháng 3 năm 1646; Sắc lệnh về việc phong chức mục sư bởi các trưởng lão, ngày 28 tháng 8 năm 1646; Sắc lệnh về việc nhanh chóng chia và ổn định các quận trong vương quốc thành các trưởng lão đoàn riêng biệt và các ban trưởng lão hội chúng, ngày 29 tháng 1 năm 1647. Sau đó, các cuộc tranh luận giữa các anh em bất đồng và phần còn lại của Hội đồng về chính quyền Hội Thánh được Quốc hội ra lệnh in ấn, và thế là ý định ổn định ấy chấm dứt.
Có một tác phẩm bị gán cho Hội đồng này một cách bất công, đó là các Chú giải Kinh Thánh thường mang tên họ. Đúng là, như lời tựa của các ghi chú ấy gợi ý, một số người từng được gọi là Hội đồng đã được dùng vào việc biên soạn những Chú giải đó, và một ủy ban đã cung ứng cho họ bất cứ sách vở nào họ cần. Một số người tham gia vào công việc ấy là thành viên của Hội đồng; nhưng công việc ấy không được thực hiện theo chỉ thị hay với sự đồng ý của Hội đồng, đa số những người làm việc ấy cũng không phải là thành viên Hội đồng, và Hội đồng cũng không xem xét lại tác phẩm khi nó hoàn thành. Vì vậy, không thể nói đó là tác phẩm của họ trên bất cứ phương diện nào. Tuy nhiên, đó là một tác phẩm có giá trị, và tôi sẽ ghi tên các tác giả thật, theo những tin tức tôi thu thập được.
Ông Ley, sau này là viện trưởng giáo phận Chester, đảm trách Ngũ Kinh. Ông Gouge đảm trách các sách Các Vua, Sử ký, E-xơ-ra, Nê-hê-mi và Ê-xơ-tê. Ông Meric Casaubon đảm trách Thi Thiên, ông Francis Taylor đảm trách Châm Ngôn, và Tiến sĩ Reynolds đảm trách Truyền Đạo. Ông Swa... [NEEDS REVIEW: tên tác giả Nhã Ca bị OCR làm hỏng] đảm trách Nhã Ca. Vị học giả Gataker đảm trách Ê-sai, Giê-rê-mi và Ca Thương; theo ý kiến của những thẩm phán có thẩm quyền, ông không thua kém bất cứ nhà chú giải nào, cổ hay kim, về những sách ấy. Ê-xê-chi-ên, Đa-ni-ên và các tiên tri nhỏ, lần đầu do ông Pemberton làm, lần thứ hai do Giám mục Richardson làm. Các ghi chú về bốn sách Phúc Âm là của ông Ley, và các ghi chú về các thư của Phao-lô là của Tiến sĩ Featley; phần sau này còn dang dở và chưa hoàn chỉnh, vì tác giả qua đời trước khi kịp xem lại hay hoàn thiện. Ngoài ra còn có hai người khác tham gia công việc này, là ông Downame và ông Reading, những người đảm trách các phần Kinh Thánh khác nhau được phân công cho họ.
Trong số các phần khác thuộc trách nhiệm của họ, có việc lập các ủy ban cho các quận khác nhau. Những người được bổ nhiệm, nói chung, đều được xác nhận qua lời thề của nhiều nhân chứng về năng lực và phẩm hạnh tốt của họ. [NEEDS REVIEW: một đoạn dài về các ủy ban quận và việc xét duyệt mục sư bị OCR làm hỏng nặng, không khôi phục được]
Khi ông Baxter còn cách Coventry không xa, ông đã đến thăm quân đội. Ông thấy nhiều binh sĩ thường và một số sĩ quan là những người chân thành, nghiêm túc và chính thống; nhưng một số ít người kiêu ngạo, tự phụ, nóng nảy đã chiếm những vị trí cao nhất, là những người được Cromwell sủng ái nhất, và bằng chính sự nóng nảy và năng nổ của mình đã lấn át số còn lại hoặc kéo họ theo mình, trở thành linh hồn của quân đội, dù số lượng ít hơn nhiều so với phần còn lại. Họ cho rằng sự quan phòng sẽ đặt sự tín thác vào tay họ; họ chẳng coi ra gì tất cả những người kính sợ Đức Chúa Trời và khôn ngoan nhất trong các đạo quân và đồn lũy mà không theo đường lối của họ. Bằng luật pháp hay bất chấp luật pháp, họ quyết tâm hạ bệ không chỉ các giám mục, sách cầu nguyện chung và các nghi lễ, mà cả bất cứ ai chống đối họ. Những người ly khai và các giáo phái là những người được tôn vinh nhất; nhưng Cromwell và hội đồng của ông đã liên kết với họ.
Ông Baxter đã từ chối lời mời làm mục sư của một hội chúng tụ họp ở Cambridge, sau này trở nên nổi tiếng, và ông đã gửi cho họ một bức thư từ chối, bày tỏ sự không đồng tình của mình đối với tính hợp pháp và sự tiện ích của đường lối hội chúng tụ họp ấy; và từ đó ông không còn nghe gì về họ nữa. Ông lấy làm tiếc về việc từ chối ấy, vì những người sau này cầm đầu phần lớn quân đội, và là những người đi đầu trong việc đưa ra các cáo buộc công khai, đã ở trong số họ; điều này khiến ông ước gì mình đã đến với họ. [NEEDS REVIEW: đoạn về trung đoàn của ông Baxter và các sĩ quan bị OCR làm hỏng, nhiều tên người và địa danh không đọc được]
Ông thấy công việc của mình trong quân đội là một nỗi đau hằng ngày: ông phải luôn tranh luận chống lại những kẻ dụ dỗ, và ông thấy nhiều người lương thiện nhưng phán đoán yếu kém, vì thiếu quen biết với những kẻ dụ dỗ như thế, đã bị lôi kéo vào đủ thứ sai lầm. Có lúc ông tranh luận chống lại chủ nghĩa vô chính phủ và dân chủ, có lúc chống lại chủ nghĩa phản luật pháp và chủ nghĩa Arminius; đến nỗi ông gần như luôn tranh luận với người này hay người khác, có lúc vì chính quyền dân sự, có lúc vì trật tự và chính quyền Hội Thánh, có lúc vì phép báp-têm, và thường xuyên chống lại chủ nghĩa phản luật pháp và thái cực ngược lại. Nhưng những cuộc tranh luận thường xuyên và gay gắt nhất của họ là về tự do lương tâm, như họ gọi: tức là chính quyền dân sự không có việc gì với các vấn đề tôn giáo, dù là cưỡng bách hay ngăn cấm, mà mỗi người đều có thể không chỉ tin và giữ, mà còn giảng dạy và làm trong các vấn đề tôn giáo bất cứ điều gì mình thích.
Ông cho rằng gần một nửa số người sùng đạo trong quân đội là những người chính thống, hoặc chỉ mắc những sai lầm có thể sửa chữa được; và gần một nửa còn lại là những người đã bước xa hơn vào con đường tranh chấp, đến mức không thể quay lại nếu không có sự giúp đỡ thích đáng. Nhưng một số ít người nóng nảy, tự phụ đã làm ầm ĩ hơn tất cả những người còn lại, và dắt quân đội đi theo ý mình. Ông cố gắng làm quen với họ, và thường tranh luận với họ; ông thấy họ phần lớn là những người đã tiếp thu những ý tưởng được nung nấu ở London giữa các nhóm ly khai cũ, và coi việc chửi rủa các mục sư, các nhà thờ giáo xứ và những người Trưởng lão là toàn bộ nội dung học tập và tôn giáo của mình; họ ít hiểu biết, nhưng dữ dội vì kiêu ngạo và tự phụ, sau khi đã chiến thắng lòng yêu thương đối với mọi phe phái khác ngoài phe mình. Một số người trong bọn họ trở thành trò cười của binh sĩ trước khi ông rời khỏi họ; và khi họ giảng dạy, vì họ vốn là những nhà giảng thuyết lớn, sự yếu kém của họ đã khiến họ bị khinh miệt. Phần lớn tai hại họ gây ra là do phát tán các sách nhỏ, mà binh sĩ háo hức đọc trong doanh trại khi không có ai bác bỏ chúng.
Nhưng còn có một phe nguy hiểm hơn trong số họ, chỉ riêng trong đội kỵ binh của Thiếu tá Bethel, thuộc trung đoàn của Whalley, là những người đi theo con đường trực tiếp của Dòng Tên. Trước hết họ kịch liệt lên án giáo lý về sự tuyển chọn, và ca ngợi quyền năng của ý chí tự do, cùng những điều tương tự. Rồi họ dữ dội chê bai bản dịch Kinh Thánh hiện hành, hạ thấp thẩm quyền của Kinh Thánh, dù họ không phủ nhận Kinh Thánh là thiêng liêng. Họ chê bai chức vụ mục sư đủ mọi loại, và tất cả các Hội Thánh của chúng ta; họ bôi nhọ gần như mọi hình thức thờ phượng thông thường của chúng ta, đặc biệt là việc hát Thi Thiên và việc thờ phượng gia đình thường xuyên; họ không chấp nhận lập luận nào từ Kinh Thánh trừ khi bằng lời lẽ rõ ràng; họ kịch liệt chống lại mọi chính quyền trừ chính quyền bình dân, và hoàn toàn chống lại bất cứ sự can thiệp nào của quan chức vào các vấn đề tôn giáo. Mỗi khi tranh luận, họ dữ dội như thể sẵn sàng rút gươm. Họ tin cậy vào mưu mẹo, sự khinh miệt và quyền lực hơn là lập luận. Những người này tránh mặt ông Baxter càng nhiều càng tốt; nhưng nếu có lần nào họ tranh luận, họ nhấn chìm mọi lý lẽ trong sự dữ dội, hung hăng và vô số lời lẽ. Họ ra sức tranh giành các chức vụ chỉ huy; và khi có chức vụ nào theo thứ tự thuộc về một người không cùng quan điểm với họ, họ chắc chắn sẽ tìm cách loại người ấy ra, và sẵn sàng nổi loạn nếu không được như ý. Trông như thể lò xo bí mật của họ nằm ngoài tầm mắt.
Chính những người này về sau được gọi là những người Leveller, nổi dậy chống lại Cromwell và bị bất ngờ đánh bại ở Burford; Thompson, tướng của họ, người đã bị giết trong cuộc nổi dậy năm 1649, cũng chẳng phải là người lớn hơn một hạ sĩ quan trong đội kỵ binh này, mà viên chuẩn úy và những người khác còn tệ hơn ông ta. [NEEDS REVIEW: đoạn ghi chú bên lề về Whalley và việc ông Baxter phơi bày các hành vi mờ ám bị OCR làm hỏng, không khôi phục được]
Ông hành quân cùng quân đội về phía tây chống lại Lãnh chúa Goring, và có mặt khi chiếm Bridgwater, trong cuộc vây hãm Bristol và lâu đài Sherborne; và khi họ hành quân qua vùng quê, khắp nơi họ đều nghe những câu chuyện kỳ lạ về sự vô đạo và những hành vi tàn bạo khủng khiếp của binh sĩ Lãnh chúa Goring. Một quý ông nghiêm túc mà ông trọ cùng ở South Petherton, Somerset, quả quyết với ông rằng một toán binh sĩ trong số họ đã chích ngón tay mình, để máu chảy vào một chén, rồi trong chén ấy họ uống mừng quỷ dữ. Ông ở cùng quân đội ba tuần trong cuộc vây hãm Exeter; và Whalley được lệnh từ đó đem một toán kỵ binh đi kiềm chế đồn lũy Oxford, cho đến khi quân đội có thể đến được. [NEEDS REVIEW: đoạn về Worcester và việc mất chức vụ chỉ huy bị OCR làm hỏng nặng]
Dù các mục sư có thành công trong việc giảng dạy và trò chuyện, các giáo phái vẫn gây nhiễm độc nhiều cho các vùng quê bằng sách nhỏ và trò chuyện của họ, và dân chúng, vốn ngưỡng mộ đạo quân chiến thắng, sẵn sàng tiếp nhận bất cứ điều gì họ ca ngợi. Khi đóng quân ở Amersham, Buckinghamshire, ông thấy một số người ở Chesham đã tổ chức một buổi họp công khai dưới hình thức hội thảo, được một giảng sư độc lập khuyến khích. Tại đó ông đã có một cuộc hội thảo kéo dài cả ngày với các binh sĩ, những người được cử đến để củng cố người dân Chesham và khiến dân chúng tin rằng quân đội là chính thống. Ông Baxter cho rằng mình có bổn phận phải đối đầu với họ, cùng với nhiều sĩ quan nghiêm túc và những người khác trong quân đội. Cuộc tranh luận bắt đầu, và ông đã tranh luận với chuẩn úy của Bethel cho đến khi người ấy bị đánh bại hoàn toàn; và khi họ bỏ đi, họ để lại ấn tượng rằng họ đã bị bác bỏ. Một tường thuật về việc này, do ông viết cho một người bạn trong một bức thư, có thể được xem trong cuốn Gangraena của Edwards, trong đó câu chuyện được công bố mà không nhắc tên ông, theo yêu cầu của ông. Ông nhận được nhiều lời cảm ơn vì công việc trong ngày ấy, trong đó có lời cảm ơn từ ông Croke và ông Allen. Nhờ đó, những người theo giáo phái nản lòng đến mức không bao giờ còn họp ở đó nữa.
Những trở ngại cho sự thành công trong công việc của ông là sự lạnh nhạt của Cromwell và các sĩ quan trưởng của ông ta, những người giữ ông xa lạ với các cuộc họp và hội đồng của họ; và sự bất lực của ông trong việc nói chuyện với nhiều người, vì doanh trại của binh sĩ rải rác quá xa. Vì vậy, phần lớn công việc ông làm ngoài trung đoàn của Whalley là nhờ sự giúp đỡ của ông Lawrence, cùng với một số người thuộc trung đoàn của tướng, và với Thiếu tá Harrison cùng một vài người khác. Dù có được thành công nào, ông cũng có lý do để e rằng nếu có đủ số mục sư, mỗi người làm phần việc của mình, toàn bộ âm mưu của phe giáo phái có thể đã bị phá vỡ, và vua, Quốc hội cùng tôn giáo được bảo toàn. Salmarsh và Dell là hai nhà giảng thuyết lớn tại tổng hành dinh; chỉ có ông Edward Bowles, người lương thiện và sáng suốt, là giữ vững lập trường với tướng quân. Cuối cùng ông Cook ở Rochester cũng đến quân đội để giúp đỡ, nhưng ông ta sớm chán nản. Thiếu tướng Berry, dù là bạn cũ của ông, chưa từng một lần đến thăm ông trong suốt hai năm ông ở trong quân đội, cũng không dành cho ông sự khích lệ nhỏ nhất nào, mà luôn nhìn ông bằng ánh mắt nghiêng ngó.
Khi cuộc vây hãm Worcester kết thúc, ông đến thăm bầy chiên của mình ở Kidderminster, những người mong rằng khi vùng quê đã được dọn sạch, ông sẽ trở về với họ và ổn định trong bình an giữa họ. Nhưng khi đến Coventry, ông lại tham khảo ý kiến các mục sư ở đó về bổn phận của mình; ông kể cho họ nghe mình đã thành công đến đâu, và với khó khăn nào. Ông nói với họ rằng công việc lớn nhất với nguy hiểm lớn nhất vẫn còn ở phía trước: rằng chiến tranh đã kết thúc, quân đội chắc chắn sẽ sớm tự đứng lên vì chính mình; rằng dù ông không thể nói mình có thể làm được điều gì lớn lao để ngăn chặn việc ấy, nhưng vì ông có chút ảnh hưởng, ông sẵn lòng tận dụng đến mức tối đa vì lợi ích chung. Xét toàn thể, các mục sư khuyên ông nên ở lại với quân đội, và trong một thời gian nữa vẫn xa bầy chiên của mình. Theo đó, ông trở lại quân đội một thời gian ngắn, nhưng rồi sớm bị tách khỏi họ vì sự yếu đuối của mình. [NEEDS REVIEW: đoạn về bệnh tật và nguy cơ tử vong của ông Baxter bị OCR làm hỏng, không khôi phục được chi tiết]
Và tại đây, bản tường thuật mà ông Baxter đã để lại cho hậu thế về các giáo phái nói chung xuất hiện một cách rất tự nhiên. Đây là những người mà ông đã siêng năng nhất, trong những thời kỳ này, tự đặt mình ra để chống đối, vì thấy trước khuynh hướng xấu của các nguyên tắc và thực hành của họ. Hãy nghe chính lời ông. Đây là những người, ông nói, đã nghiện ngập nhất sự chia rẽ, phân tách trong Hội Thánh, phe phái và bè đảng, và đã từ chối mọi điều kiện hòa hợp và hiệp nhất. Dù nhiều người trong số họ yếu kém và non nớt, họ vẫn dễ bị thổi phồng bởi những ý nghĩ cao về chính mình, và đánh giá quá cao chút ít hiểu biết và tài năng của mình, vốn không đặt họ lên trên sự thương hại của những người hiểu biết. Họ đã dấn thân vào những đường lối có khuynh hướng nâng họ lên trên dân thường, trong sự chú ý của thế gian, và đặt họ ở khoảng cách xa hơn với người khác so với điều Đức Chúa Trời cho phép, và tất cả những điều này dưới chiêu bài về sự tinh sạch của Hội Thánh. Trong việc theo đuổi mục đích của mình, ít có người Anabaptist nào mà không trở thành kẻ chống đối và gây rối cho các mục sư trung tín của Đức Chúa Trời trong xứ, gây rối cho dân chúng của họ, và cản trở sự thành công của họ, củng cố những kẻ chống đối họ, và làm mọi điều có thể để hạ bệ họ. Chỉ có điều họ không làm được là lật đổ họ hoàn toàn.
Họ, cùng với những người ly khai, những người theo Brown, những người theo gia đình Tình Yêu, và những người Quaker, đã chọn ra những mục sư tài năng và sốt sắng nhất để làm mục tiêu cho sự sỉ nhục và vu khống của họ, và tất cả chỉ vì những mục sư ấy cản đường mưu đồ của họ, và ngăn cản họ truyền bá quan điểm của mình. Họ chống lại cùng những con người mà những kẻ say rượu và chửi thề chống lại, và gần như theo cùng một cách: chửi rủa họ, tung ra những báo cáo sai sự thật về họ, và làm mọi điều có thể để hạ thấp họ, thậm chí còn tục tĩu hơn cả những kẻ tục tĩu, ở chỗ họ nói: "Hãy để Chúa được vinh hiển, hãy để Phúc Âm được truyền bá", và đã lạm dụng và xúc phạm Kinh Thánh cùng danh của Đức Chúa Trời, bằng cách gán Ngài cho phe phái và những hành vi sai trái của họ. Thật vậy, dù họ tưởng mình là những người hiểu biết và có lương tâm nhất trong xứ, nhưng đám đông trong bọn họ hiếm khi chùn bước trước bất cứ điều gì có vẻ thúc đẩy chính nghĩa của họ; mà bất cứ điều gì phe phái của họ trong quân đội làm, họ đều bênh vực và tán thành. Nếu họ hạ bệ Quốc hội, giam cầm các thành viên trung tín kính sợ Đức Chúa Trời, và giết vua; nếu họ đuổi phe Rump, nếu họ tự chọn một Quốc hội nhỏ của riêng mình, nếu họ dựng Cromwell lên, nếu họ dựng con trai ông ta lên rồi lại hạ ông ta xuống, nếu họ tìm cách áp đặt các hiệp ước lên dân chúng, nếu một tuần họ dựng lên một Hội đồng Nhà nước, và tuần khác phe Rump lại được phục hồi, nếu họ tìm cách hạ bệ các mục sư giáo xứ, đến mức làm rối loạn hoàn toàn tình trạng tôn giáo trong xứ; thì trong tất cả những việc này, các giáo phái ở ba vương quốc đều đi theo họ, và ngay cả các mục sư của họ cũng sẵn sàng dẫn dắt họ đồng tình.
Và tất cả những điều này chỉ bắt đầu từ những sự phân tách không có căn cứ, và từ việc phóng đại quá mức những lỗi lầm của các Hội Thánh, của dân thường, của sách Cầu nguyện chung và của chức vụ mục sư; những thứ ấy thật ra không phải là không có lỗi lầm đáng than khóc và sửa chữa. Nhưng họ tưởng rằng bất cứ điều gì cần sửa chữa cũng đòi hỏi sự phân tách ngoan cố của họ, và rằng họ được phép làm cho bất cứ điều gì sai trái trở nên đáng ghét; và vì nó có lỗi, nếu có ai quở trách họ vì nói dối về nó và làm cho nó sai trái hơn nhiều so với thực tế, thì người quở trách ấy liền bị coi là người bênh vực Antichrist hay Baal. Đối với hình thức thờ phượng chung, họ không có tên gọi nào hay hơn là thờ hình tượng, chống Đấng Christ, mê tín, thờ phượng theo ý riêng, và những tên tương tự. Trong khi đó, chính họ đầy dẫy những dục vọng xác thịt, ích kỷ, phe phái, rối loạn, những lời lặp lại vô ích, những cách diễn đạt không lành mạnh và đáng ghê tởm, và giáo lý của họ đầy dẫy sai lầm và rối ren; và những cái dầm trong mắt mình lại chẳng làm họ khó chịu chút nào. Họ không chịu thông công với Hội Thánh nào dung túng những người thiếu hiểu biết hay chửi thề, dù chính họ chưa bao giờ làm phần việc của mình để những người ấy bị loại ra, mà chỉ trông đợi các mục sư làm mọi việc mà không có họ; nhưng họ không chút ngần ngại thông công với những người đã phá vỡ lời thề và giao ước với Đức Chúa Trời và con người, đã nổi loạn chống lại mọi loại chính quyền được thiết lập, ngay cả chính quyền do họ dựng lên, và đã làm mọi điều ác đã kể trên.
Tôi biết, ông nói, những lời cáo buộc tương tự cũng bị một số người, vì thiếu hiểu biết hay ác ý, áp dụng cho những người không phạm những điều như thế, và những người ấy sẽ phật ý tôi, và nói rằng tôi vu khống họ. Nhưng há chẳng nên quở trách người ta chỉ vì một số người bị vu khống sao? Há những kẻ giả hình lại được thoát khỏi sự kết án và đoán phạt, chỉ vì những kẻ gian ác gọi người kính sợ Đức Chúa Trời là kẻ giả hình sao? Khốn cho người nào không có một người quở trách trung tín; nhưng ngàn lần khốn cho kẻ ghét sự quở trách. Và khốn cho những kẻ thà để tội lỗi được che đậy và giữ trong danh dự, hơn là để phe phái mình bị mất danh dự. Và khốn cho xứ sở mà danh tiếng của con người giữ tội lỗi trong danh dự. Chính Kinh Thánh cũng không tha cho Nô-ê, Lót, Đa-vít, Ê-xê-chia, Giô-si-a hay Phi-e-rơ, mà phơi bày và làm hổ thẹn tội lỗi của họ trước mọi thế hệ. Thế mà, than ôi, lòng của nhiều người, mà có thể hy vọng là thật sự sùng đạo, sẽ chống lại kẻ nào dám nói cho họ biết những việc làm sai trái của những người cùng quan điểm với họ, và kêu gọi họ ăn năn. Hội Thánh của Đấng Christ, những người tỉnh táo, lành mạnh và sùng đạo, giống như Đấng Christ bị đóng đinh giữa hai tên tội phạm: những kẻ bắt bớ tục tĩu và hình thức ở một bên, và những kẻ cuồng tín ở bên kia, trong mọi thời đại đã nghiền nát hạt giống thuộc linh, như lúa bị nghiền giữa hai thớt cối. Và dù tội lỗi của họ đã hủy hoại chính họ và chúng ta, bịt miệng hàng trăm mục sư, làm tan tác các bầy chiên, khiến chúng ta trở thành đối tượng bị ghét và khinh miệt của thế gian vô đạo, thành lời đàm tiếu và sự hoang tàn trên đất, nhưng ít có ai trong số họ than khóc tội lỗi mình, mà lại biện minh cho chính mình và những việc làm sai trái của mình, và tên tội phạm ăn năn thì chúng ta không hề biết đến. Và vì hậu thế phải biết họ đã làm gì, để làm hổ thẹn xứ sở chúng ta và chức vụ thánh của chúng ta, thì họ cũng hãy biết thêm điều này nữa, để làm hổ thẹn chính họ, rằng mọi tai họa đã giáng xuống chúng ta do sự chia rẽ của chúng ta đã được nhiều người thấy trước từ lâu; và họ đã được nói cho biết và cảnh báo năm này qua năm khác. Họ đã được bảo rằng một nhà chia rẽ chống lại chính nó thì không thể đứng vững, và rằng đường lối họ đi sẽ mang lại cho họ sự hổ thẹn, biến một cuộc cải cách đầy hy vọng thành trò cười, và khiến xứ sở nơi họ sinh ra trở thành nơi tai họa và khốn khổ; nhưng lời cảnh báo chẳng có ý nghĩa gì đối với họ; mà những người xưng mình là tín đồ dễ bị dẫn dắt này đã mù quáng đi theo một số ít thầy dạy tự phụ đến chỗ khốn khổ ấy, và không lời cảnh báo hay phương tiện nào có thể ngăn họ lại được.
Một số ít thành viên bất đồng của Hội đồng Westminster đã bắt đầu tất cả những điều này, và đẩy nó đi xa. Người tốt lành là ông Jeremiah Burroughs đã gia nhập với họ trên danh nghĩa; nhưng vì ông không bao giờ thực hành đường lối tụ họp Hội Thánh của họ, nên cuối cùng ông đã bằng lòng hiệp nhất theo các điều kiện được đưa ra cho họ, và đã viết một cuốn sách tuyệt vời về sự chia rẽ trong lòng. Sau đó họ gia tăng, và những người khác gia nhập với họ, một phần vì cứng đầu và một phần vì mưu mẹo, đã làm bùng lên ngọn lửa của chúng ta, và giữ cho vết thương của chúng ta mở toang; như thể trên đời này không có ai đáng kể ngoài họ. Và vì có quân đội và những người đại diện trong thành phố sẵn sàng tiếp sức cho họ, họ đã ngăn cản mọi phương thuốc một cách hiệu quả, cho đến khi họ đập tan mọi thứ thành từng mảnh như một tấm kính vỡ. Ôi, kiêu ngạo có thể làm được gì, và những nguyên tắc sai lầm cùng phe phái sẽ che giấu những hành vi sai trái nào! Người ta có thể tưởng rằng dù quan điểm của họ chắc chắn là đúng, và trật tự Hội Thánh của họ là tốt, nhưng lợi ích của Đấng Christ, linh hồn con người, và những chân lý lớn hơn, đáng lẽ phải được coi trọng hơn đường lối của họ, và rằng họ đáng lẽ không nên xé áo của Đấng Christ ra từng mảnh, chỉ vì nó thiếu đường viền đăng ten của họ.
Nhiều giáo phái mới cũng nảy sinh trong những thời kỳ này, mà giáo lý của họ gần như giống nhau, dù họ mang những tên gọi và hình thức khác nhau. Về Sir Henry Vane và những người theo ông: Henry Vane đã có một nhóm môn đồ, những người đầu tiên theo ông ở New England, khi ông làm thống đốc ở đó. Nhưng quan niệm của họ lúc ấy còn thô sơ và chưa được tiêu hóa, và phe phái của họ nhanh chóng bị sự quan phòng của Đức Chúa Trời làm cho rối loạn. Một bà Dyer, nhân vật chính của giáo phái ấy, trước hết đã sinh ra một quái thai, có các bộ phận của gần như mọi loài sinh vật: một số bộ phận giống người, nhưng xấu xí và đặt sai chỗ, và một số giống thú, chim và cá, có sừng, vây và móng vuốt; và khi đứa trẻ chào đời, giường sinh đã bị vỡ, và các bà đỡ buộc phải rời khỏi phòng. Bà Hutchinson, người đàn bà chính trong số họ, và là nhà giảng thuyết của họ, người mà các tín đồ thường tụ họp để nghe giảng, cũng sinh ra nhiều quái thai cùng một lúc; và bị trục xuất vào một đồn điền, bà đã bị người da đỏ giết chết ở đó. Sir Henry Vane, khi còn làm thống đốc, đã bị phát hiện là người ủng hộ họ, và phải lên tàu đi Anh trước khi nhiệm kỳ thống đốc của ông kết thúc. Sang Anh, ông trở thành công cụ gây tai họa lớn hơn cho một dân tộc có tội. Được bầu làm nghị sĩ Quốc hội, ông rất tích cực, lúc đầu ủng hộ chính nghĩa của Quốc hội, và dùng tài năng, sự tinh vi và lòng nhiệt thành lớn lao của mình để thúc đẩy nó, không phải không thành công, trong Quốc hội, thành phố và vùng quê. Khi Bá tước Strafford bị cáo buộc, ông đã lấy được một tờ giấy từ tủ tài liệu của cha mình, người từng là quốc vụ khanh, và tờ giấy ấy là phương tiện chính dẫn đến việc kết án Strafford. Đối với hầu hết những thay đổi tiếp theo, ông là người ở bên trong Hạ viện giống như Cromwell ở bên ngoài. Tài năng lớn và cây bút sắc bén của ông thể hiện rõ trong cuốn sách của ông về sự tự do lương tâm, và trong các tác phẩm khác.
Điều bất hạnh của ông nằm ở chỗ này: giáo lý của ông được hình thành và diễn đạt một cách mơ hồ đến mức ít ai hiểu được; vì vậy ông chỉ có ít môn đồ thật sự. Lãnh chúa Brooke đã bị giết trước khi ông đưa vị ấy đến chỗ trưởng thành. Ông Sterry được cho là cùng quan điểm với ông, vì là bạn thân của ông; nhưng ông ta nổi tiếng vì sự mơ hồ trong giảng dạy. Ngài Benjamin Rudyerd thường nói về ông rằng ông quá cao siêu cho thế gian này, và quá thấp kém cho thế gian sắp đến. Ông Sprigg là môn đồ công khai chính của ông, và ông ta quá nổi tiếng qua một cuốn sách giảng luận của mình. Sự mơ hồ của Sir Henry được một số người quy cho việc ông không hiểu chính mình, nhưng những người khác quy cho chủ ý; vì ông đủ khả năng nói rõ ràng khi ông muốn. Hai điều mà ông thành công nhất, và nói rõ ràng nhất, là lời kêu gọi tha thiết của ông cho tự do lương tâm phổ quát, chống lại việc quan chức can thiệp vào tôn giáo, và việc ông dạy những người theo mình chửi rủa chức vụ mục sư, thường gọi họ là áo đen, thầy tu, và những tên gọi khác mang mùi vị sỉ nhục. Khi Cromwell đã lợi dụng ông làm người bạn chắc chắn nhất của mình được bao lâu có thể, và đã đi cùng ông xa đến mức đường lối của họ còn chung nhau, vì Vane theo chủ nghĩa dân chủ cuồng tín còn Cromwell theo chủ nghĩa quân chủ, thì cuối cùng không còn cách nào khác, họ phải chia tay; và Cromwell đã gạt ông ra với sự khinh miệt. Vane, khi bị gạt sang một bên như thế, đã viết cuốn sách mang tên Suy ngẫm của người ẩn dật; trong đó phần hay nhất trong các quan điểm của ông được diễn đạt sao cho chỉ khiến ít người trở thành môn đồ của ông. Cuốn Câu hỏi chữa lành của ông được viết rõ ràng hơn. Khi Cromwell qua đời, ông đã lôi kéo được Ngài Arthur Haslerigge làm người ủng hộ thân cận của mình về các vấn đề dân sự, và dựng lại phe Rump cùng một Hội đồng Nhà nước, và nắm phần lớn quyền lực vào tay mình. Khi đang ở đỉnh cao quyền lực, ông bắt tay vào việc hình thành một Thịnh vượng chung mới, và cùng với một số người ủng hộ mình soạn ra mô hình, vốn là chính quyền bình dân; nhưng theo đó, những người được ông tin cậy phải là dân chúng.
Ông Baxter đau lòng đến tận đáy lòng khi thấy một vương quốc khốn khổ bị quăng quật lên xuống trong bất an như thế, các mục sư bị làm cho đáng ghét và sẵn sàng bị đuổi ra, một cuộc cải cách bị giày đạp dưới chân, và Quốc hội cùng lòng đạo đức bị làm trò cười, trong khi hầu như không ai nghi ngờ rằng ông ta là lò xo chính của tất cả. Vì vậy, khi viết chống lại những người theo Giáo hoàng, và bênh vực tôn giáo đã cải cách chống lại họ, khi họ quy tội giết vua cho những người Tin Lành, ông đã chứng minh rằng những người Tin Lành, đặc biệt là những người Trưởng lão, ghê tởm việc ấy, và đã chịu khổ nhiều vì chống đối nó; và rằng đó là hành động của quân đội Cromwell và các giáo phái, trong số đó ông nêu tên những người theo Vane như một loại; và ông đã chỉ ra rằng các tu sĩ và tu sĩ Dòng Tên là những kẻ lừa dối họ, và dưới nhiều lớp vỏ ngụy trang đã rải rác trong số họ. Và khi ông May nói với ông rằng Vane đã ở Ý lâu, ông nói rằng thật đáng chú ý là ông ta đã mang về từ đó bao nhiêu giáo lý của mình; trong khi thực tế chứng minh rằng ông ta chỉ ở Pháp và Thụy Sĩ, trên biên giới nước Ý. Nghe vậy, Sir Henry vô cùng tức giận, đe dọa ông rất nhiều, và nói chống lại ông trong Hạ viện. Và một người tên là Stubbs, người từng bị đánh roi trong nhà hội nghị ở Oxford, đã viết một cuốn sách cay độc bênh vực ông ta; từ một người theo Vane, Stubbs sau đó trở thành người theo quốc giáo, rồi thành thầy thuốc, và bị chết đuối trong một vũng nước nhỏ hay con suối, khi đang cưỡi ngựa gần Bath. Việc ông Baxter viết chống lại ông ta là một phương tiện làm giảm danh tiếng của ông ta, và khiến người ta coi ông ta đúng như Cromwell, người hiểu ông ta rõ hơn, đã gọi ông ta, tức là một kẻ lừa bịp. Và vì vậy ông ước gì mình đã dùng phương pháp ấy sớm hơn nhiều. Nhưng cả xứ đều vang lên cơn giận của ông ta và mối nguy hiểm của ông Baxter, và mọi người đều chờ đợi sự hủy hoại tức thì của ông bởi tay ông ta. Nhưng để cho ông ta thấy rằng mình không có ý rút lại, như các tay sai của ông ta muốn thuyết phục ông, ông cũng viết chống lại cuốn Câu hỏi chữa lành của ông ta, trong một lời tựa trước cuốn Holy Commonwealth của mình. Và bàn tay của sự quan phòng đã giữ tay ông ta lại, không cho ông ta thi hành cơn thịnh nộ lên ông Baxter.
Khi vua Charles trở lại, Vane bị Quốc hội tra hỏi cùng với những người khác, nhưng dường như mạng sống của ông ta được bảo đảm. Nhưng khi bị đưa ra trước vành móng ngựa, ông ta đã nói một cách táo bạo để biện minh cho chính nghĩa của Quốc hội và những gì ông ta đã làm, đến mức làm vua tức giận, và khiến vua quyết định xử tử ông ta. Khi ông ta đến Tower Hill để chịu chết, và muốn nói với dân chúng, ông ta bắt đầu một cách quả quyết đến mức khiến các sĩ quan ngăn ông ta nói. Không ai có thể chết với vẻ ngoài quả cảm và không sợ hãi hơn ông ta, dù trước đó người ta cho ông ta là người nhút nhát. Đến nỗi cách chết của ông ta đã mang lại cho ông ta nhiều lời tán dương hơn tất cả các hành động trong đời ông ta. Và khi ông ta đã chết, bài diễn văn mà ông ta định nói đã được in ra, và sau đó các quan điểm của ông ta được bạn bè ông ta diễn đạt rõ ràng hơn chính ông ta.
Một giáo phái khác nổi lên lúc ấy là những người Seekers, tức những người Tìm kiếm. Họ dạy rằng Kinh Thánh không chắc chắn; rằng các phép lạ hiện tại là cần thiết cho đức tin; rằng chức vụ mục sư của chúng ta là hư không và không có thẩm quyền; và rằng sự thờ phượng và các nghi thức của chúng ta là không cần thiết hay vô ích, vì Hội Thánh thật, chức vụ mục sư, Kinh Thánh và các nghi thức đã bị mất, và họ đang tìm kiếm chúng. Những người theo Giáo hoàng đã ấp ủ và thúc đẩy giáo phái này. Một số người trong số họ là những người theo Giáo hoàng thật sự, và những người khác là những kẻ vô thần. Tuy nhiên, họ đã liên kết với những người theo Vane, và ẩn náu dưới bóng của họ, như thể họ là cùng một thứ.
Một phái khác được gọi là Ranters. Họ cũng lấy việc đề cao ánh sáng của tự nhiên, dưới danh nghĩa Đấng Christ ở trong con người, và hạ thấp Hội Thánh, Kinh Thánh, chức vụ mục sư, sự thờ phượng và các nghi thức thánh làm công việc chính của mình, và kêu gọi người ta lắng nghe Đấng Christ ở bên trong mình. Nhưng đồng thời, họ gắn liền với một giáo lý phóng túng đáng nguyền rủa, đưa họ đến một đời sống ô uế ghê tởm. Họ dạy, giống như phái Familists, rằng Đức Chúa Trời không đoái đến hành động của con người bên ngoài, mà chỉ đoái đến tấm lòng; và đối với người thanh sạch thì mọi sự đều thanh sạch, ngay cả những điều bị cấm. Và như thể được Đức Chúa Trời cho phép, họ nói những lời phạm thượng khủng khiếp nhất, và nhiều người trong số họ thường xuyên phạm tội gian dâm. Đến nỗi một bà mẹ có tiếng là đoan trang, bị những người này làm cho hư hỏng, đã trở thành một gái điếm trơ trẽn đến mức bị diễu qua các đường phố Luân Đôn trên xe chở tội nhân. Chưa từng có một phái nào dấy lên trên đời lại là lời cảnh báo lớn tiếng hơn cho những người xưng nhận đạo, phải khiêm nhường, kính sợ và tỉnh thức. Chưa bao giờ thế gian được bảo cho biết một cách rõ ràng hơn rằng, sự kiêu ngạo thuộc linh của những tân tín hữu chưa vững vàng trong đạo sẽ dẫn đến đâu, và họ có thể bị cuốn đi xa đến mức nào trong dòng chảy của các phái và bè đảng. Họ thường thốt ra những lời thề, lời nguyền rủa và phạm thượng khủng khiếp nhất, như là kết quả của tri thức, theo một giọng điệu cuồng tín mà họ cho là do Đức Thánh Linh tác động.
Nhưng những sự gian ác khủng khiếp của phái này không chỉ nhanh chóng dập tắt phái ấy, mà còn làm mất uy tín của mọi phái ly khai, và khôi phục uy tín cho chức vụ mục sư và cho những Cơ Đốc nhân điềm đạm, nhiều như bất cứ điều gì từng làm được. Vì thế ma quỷ và các tu sĩ Dòng Tên nhanh chóng nhận ra rằng con đường ấy không phục vụ mục đích của họ, nên họ đột ngột đổi sang một con đường khác, và biến thành phái Quakers, những người chỉ là phái Ranters đảo ngược: từ sự phạm thượng và ô uế khủng khiếp chuyển sang một đời sống khắc khổ cực độ. Giáo lý của họ phần lớn giống với giáo lý của phái Ranters. Họ lấy ánh sáng mà mỗi người đều có trong mình làm quy tắc đầy đủ, và do đó Kinh Thánh và chức vụ mục sư bị coi nhẹ. Họ nói nhiều về sự ngự trị và hành động của Đức Thánh Linh trong chúng ta, nhưng nói ít về sự xưng công chính, sự tha tội, và sự hòa giải với Đức Chúa Trời qua Chúa Giê-xu Christ. Họ viện cớ lệ thuộc vào sự dẫn dắt của Đức Thánh Linh để chống lại những giờ cầu nguyện định sẵn, chống lại các nghi thức thánh và chức vụ mục sư. Họ không muốn Kinh Thánh được gọi là Lời của Đức Chúa Trời. Lòng nhiệt thành chính của họ thể hiện trong việc chửi rủa các mục sư là kẻ làm thuê, kẻ lừa dối và tiên tri giả, và trong việc từ chối cởi mũ trước quan tòa, cùng những điều tương tự. Lúc đầu họ thường run rẩy và đôi khi nôn mửa trong các buổi nhóm họp, và giả vờ bị Đức Thánh Linh tác động một cách mãnh liệt; nhưng nay điều đó đã chấm dứt, họ chỉ nhóm lại, và ai giả vờ được Đức Thánh Linh cảm động thì nói; đôi khi họ không nói gì cả, mà ngồi im lặng một giờ hoặc hơn, rồi ra về. Có một thời, một số người trong số họ đi trần truồng đến nhiều thị trấn và thành phố lớn trong nước, như một hành động tiên tri. Một số người trong số họ đã chết đói và chết đuối trong cơn u sầu, những người khác đã nhận việc dùng quyền năng của Đức Thánh Linh để làm cho họ sống lại; như trường hợp của một người tên Pearson tại Claines gần Worcester, nơi họ lấy một người ra khỏi mộ, là người đã tự kết liễu đời mình, và truyền cho người ấy trỗi dậy và sống; nhưng họ đã phải xấu hổ. Lãnh tụ chính của họ là James Nayler, đã đóng vai Đấng Christ tại Bristol, theo phần lớn lịch sử của Phúc Âm, và đã bị giam lâu trong nhà tù Bridewell vì việc đó, và bị Quốc hội cho xỏ lưỡi như một kẻ phạm thượng. Nhiều tu sĩ Phanxicô và những người theo Giáo hoàng khác đã được chứng minh là những người thuyết giảng trong các buổi nhóm của họ. Nhưng William Penn, người cải cách hiện đại của họ, đã làm cho phái này trở nên ôn hòa hơn, và đã thiết lập một loại chức vụ mục sư trong số họ.
Phái Behmenists là một phái khác, có quan điểm rất giống với các phái trước; họ chủ trương sự đầy đủ của ánh sáng tự nhiên, và lệ thuộc vào các sự mặc khải, cùng những điều tương tự, nhưng họ ít người hơn, và ôn hòa hơn nhiều so với các phái còn lại. Giáo lý của họ có thể thấy trong các sách của Jacob Behmen, đối với bất cứ ai không có việc gì khác để làm ngoài việc tốn rất nhiều thời gian để biết rằng những lời khoa trương của ông chẳng qua cũng chỉ là điều trước kia đã dễ dàng biết được theo cách thông thường.
Một người sáng lập phái khác là Tiến sĩ Gibbon, người đã tốn rất nhiều công sức để bảo vệ một hệ thống thần học mà ông mang đi khắp nơi. Hệ thống này ông giới thiệu như là những điều kiện và phương pháp duy nhất để giải quyết mọi nghi ngờ trong thần học, và để hiệp nhất mọi Cơ Đốc nhân trên khắp thế giới. Khung hệ thống của ông là sản phẩm của một đầu óc mạnh mẽ, và được sắp đặt một cách kín đáo và khéo léo để mở đường cho một thứ Giáo hoàng theo Socinus, hay một sự pha trộn giữa Giáo hoàng và một nửa chủ nghĩa Socinus. Còn có nhiều người sáng lập phái khác nữa, như Tiến sĩ Gell, nổi tiếng qua một tập sách in khổ lớn; và một ông Parker, người được Bá tước Pembroke ủng hộ, và đã viết một cuốn sách chống lại Bản Tuyên xưng Đức tin của Hội đồng, trong đó ông bênh vực phần lớn các giáo lý của Giáo hoàng, và chống lại chúng bằng thái độ khinh miệt mang tính Giáo hoàng, nhưng lại không nhận Giáo hoàng làm đầu, mà đặt hệ thống giáo lý của mình dưới danh nghĩa Đức Thánh Linh, giống như người theo Giáo hoàng đặt dưới danh nghĩa Giáo hoàng. Nhiều người trong số này, dù không tự nhận mình là người theo Giáo hoàng, vẫn dùng sự khôn khéo tinh vi để thúc đẩy phần lớn sự nghiệp của Giáo hoàng, và len lỏi vào giới mộ đạo, hoặc dưới cớ khắc khổ, hãm mình, thông công với thiên sứ, hoặc ánh sáng rõ ràng hơn.
Trong số những người theo Cromwell mà ông Baxter nghi là người theo Giáo hoàng, có một số người giữ các chức vụ thấp hơn, và giao thiệp nhiều nhất với binh lính; nhưng dường như không có sĩ quan cấp cao nào như vậy, dù đã bị họ dụ dỗ. Những người theo Socinus trong thời kỳ này cũng có phần gia tăng nhờ một ông Biddle, có thời làm hiệu trưởng tại Gloucester, người đã viết chống lại thần tính của Đức Thánh Linh, rồi sau đó chống lại thần tính của Đấng Christ. Những người theo ông nghiêng nhiều về chủ nghĩa độc thần tự nhiên.
Trở lại với ông Baxter. Việc giữ dân chúng của ông tại Kidderminster khỏi bị lôi kéo đã là một công việc khó khăn, và ông đã ngăn họ khỏi việc nhận Giao ước, vì cho rằng điều đó gây vấp phạm cho lương tâm họ; hơn nữa, ông còn bị trách nhiều vì đã ngăn các mục sư dâng Giao ước đó cho dân chúng của họ. Tại thành phố Worcester, nơi nhiều người đã nhận Giao ước, ông không thể hiểu làm sao họ có thể biện minh cho việc đó, và ông không bao giờ cho rằng một người tin Đức Chúa Trời lại chơi đùa với một lời thề đáng sợ như vậy, như thể những lời thề quốc gia và cá nhân có thể dễ dàng bị phá bỏ như dây trói của Sam-sôn. Khi Giao ước mới xuất hiện, ông đã nói và giảng chống lại nó, và khuyên người ta đừng nhận nó. Khi đang ở cùng một số quý ông tại Worcestershire, ông lập tức viết ra hơn hai mươi câu hỏi chống lại nó, định viết thêm gần bằng ấy nữa chống lại các điều khoản còn lại, chỉ về ý nghĩa và hoàn cảnh của nó; nhưng một người có mặt đã lấy bản sao các câu hỏi đó, và sau này chúng được xuất bản trong một cuốn sách dưới tên của Henry Hall, chính là người đã bị giam lâu vì viết chống lại Cromwell.
Một số thần học gia viết bênh vực Giao ước đã giải thích như sau: nói đến chính thể cộng hòa, họ muốn nói loại chính thể cộng hòa đang tồn tại lúc bấy giờ; nói đến đã được thiết lập, họ chỉ muốn nói trên thực tế, chứ không phải trên quyền pháp lý; và nói đến không có vua, họ muốn nói dù trong một thời gian không có vua. Ông Baxter cố gắng thuyết phục mọi người rằng đó chỉ là trò gian lận, vì ai cũng có thể dễ dàng biết rằng những người áp đặt Giao ước đã có ý nghĩa khác; và cũng rõ ràng rằng, theo ý nghĩa hiển nhiên thông thường trong cách dùng của con người, những lời đó là lời hứa hay cam kết của một thần dân, với tư cách là thần dân, đối với một hình thức chính phủ được cho là đã được thiết lập; và lòng trung thành hay trung tín của thần dân đối với người cai trị không thể được bày tỏ bằng những lời rõ ràng hơn. Với những cách giải thích và sự uốn cong lương tâm như vậy, bất cứ lời thề hay lời hứa phản nghịch nào cũng có thể được nhận lấy, và không một ràng buộc nào của xã hội còn có ý nghĩa nhiều với những người giải thích lời lẽ như thế.
Ông Baxter chưa trở về Kidderminster được bao lâu sau khi rời quân đội, thì đã nổ ra một cuộc tranh luận lớn giữa ông và ông Tombs. Ông Tombs là người láng giềng của ông tại Bewdley, cách đó không quá hai dặm; vì phủ nhận lễ báp-têm cho trẻ sơ sinh, và đã viết một hai cuốn sách chống lại lễ ấy, ông rất muốn truyền bá quan điểm của mình và các tác phẩm của mình; và ông coi ông Baxter là người cản trở chính của mình, dù ông Baxter chưa bao giờ can thiệp vào vấn đề đó. Ông Tombs thường xuyên tham dự bài giảng hằng tuần của ông Baxter tại Kidderminster, chờ cơ hội để đưa ra cuộc tranh cãi đó trong buổi trao đổi; nhưng ông Baxter đã khéo léo tránh né đến nỗi ông Tombs không biết bắt đầu ra sao. Cuối cùng ông Tombs thúc giục ông Baxter đưa ra nhận định của mình về các tác phẩm của ông, mà ông cho là không thể bác bỏ được. Ông Baxter thẳng thắn nói với ông rằng những tác phẩm đó không làm ông thỏa mãn để theo ý kiến của ông Tombs, nhưng không đi xa hơn. Sau đó ông Tombs không còn tham dự bài giảng nữa, và không thể tránh khỏi việc kéo ông Baxter vào một cuộc tranh luận; vì dân chúng của ông Tombs đòi phải có những luận cứ viết tay của ông Baxter về vấn đề đó, nếu không họ sẽ đổ lỗi cho ông. Ông Baxter hỏi họ liệu họ có muốn tiếp tục chưa quyết định cho đến khi ông Tombs và ông có các tác phẩm viết tay, việc đó có thể mất vài năm hay không; vì từ khi ông Blake và ông đã tranh luận về vấn đề đó mà vẫn chưa đưa cuộc tranh cãi đến kết luận. Nhưng không một lý lẽ nào cũng làm họ thỏa mãn, và cuối cùng ông Baxter bảo ông Tombs rằng, nếu họ nhất định phải tranh luận, thì tốt nhất là làm theo cách ngắn gọn và thỏa đáng nhất, tức là dành trọn một ngày cho cuộc tranh luận, và ông sẽ tham dự để dân chúng của ông Tombs được nghe. Khi ông Tombs chấp nhận đề nghị, ông Baxter đã đến Bewdley, và tổ chức một cuộc tranh luận trong nhà thờ của ông Tombs vào một ngày đã thỏa thuận, từ chín giờ sáng đến năm giờ chiều, trước một hội chúng đông đúc. Toàn bộ thời gian được dùng để bàn về quyền được hưởng lễ báp-têm của con cái các tín hữu. Cuộc tranh luận đã làm thỏa mãn mọi người dân tại Bewdley và vùng phụ cận đến nghe, cũng như chính dân chúng của ông Tombs, ngoại trừ khoảng hai mươi người mà ông ta đã làm cho theo ý mình, những người đã gia nhập hội thánh của ông ta, mà theo chỗ ông Baxter biết thì đã tăng lên hơn hai mươi hai người.
Khi quân đội sắp sửa tiến đánh vua Charles đệ nhị và người Scotland, ông Baxter đã viết thư cho một số sĩ quan để nói cho binh lính biết tội lỗi của họ, và khuyên họ bắt đầu tự biết mình. Ông nói với họ rằng, thật lạ lùng khi những người đã từng khoe khoang về tình yêu thương đối với mọi người tin kính, và đã biện hộ cho việc đối xử dịu dàng với những kẻ bắt bớ họ hay kiềm chế họ, cuối cùng lại sẵn sàng nhúng tay vào máu của những người mà lòng đạo đức của nhiều người trong số đó họ không thể phủ nhận. Đồng thời, nhóm Rump ra lệnh rằng mọi mục sư phải giữ những ngày hạ mình, để kiêng ăn và cầu nguyện cho sự thành công của họ tại Scotland, và những ngày tạ ơn cho các chiến thắng của họ tại đó, nếu không sẽ bị trừng phạt. Ông Baxter và các láng giềng của ông tưởng rằng mình sẽ bị đuổi ra. Nhưng dù có sự không tuân thủ chung trong những vùng đó, tất cả đều thoát được, ngoại trừ một người. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về trường hợp ngoại lệ này bị hỏng nặng, không đọc được]
Thay vì cầu nguyện và giảng cho họ, khi bất cứ ủy viên hay binh lính nào là thính giả của ông, ông cố gắng giúp họ hiểu rằng việc ép buộc người ta cầu nguyện cho sự thành công của những kẻ đang vi phạm giao ước của mình, và đi theo một sự nghiệp như thế để giết anh em mình, là một tội ác lớn đến mức nào; và việc ép buộc người ta tạ ơn Đức Chúa Trời về mọi sự đổ máu của họ, và làm cho các mục sư và các nghi thức của Đức Chúa Trời trở nên hèn hạ, và phục vụ cho những tội ác như vậy, bằng cách ép buộc người ta chạy đến với Đức Chúa Trời vì những sứ mạng đẫm máu và tàn phá như thế, là điều gì; và việc trở thành những kẻ giả hình như vậy, bắt bớ và đuổi những người giảng Phúc Âm, trong khi giả vờ thúc đẩy Phúc Âm và tự do của lương tâm mềm yếu, là điều gì. Các thính giả của ông hài lòng với giáo lý của ông, nhưng các ủy viên thì tỏ vẻ khó chịu, nhưng để ông yên. Và binh lính nói rằng ông rất giống một người yêu hòa bình, đến nỗi ông sẽ không bao giờ yên cho đến khi bị ngắn đi một cái đầu. Tuy nhiên, không ai trong số họ can thiệp vào ông thêm nữa ngoài lời nói, và ông không hề bị ai trong số họ, trong suốt những thời kỳ đó, cấm giảng một bài giảng nào, ngoại trừ một lần quan trưởng tối cao đã mời ông giảng tại phiên tòa lưu động, rồi sau đó nhắn lời, nhân danh ủy ban, bảo ông đừng giảng nữa, nói rằng do ông Moore, mục sư tại trường đại học Worcester, ủy ban đã nói với ông rằng họ muốn ông đừng giảng trước các quan tòa, vì ông giảng chống lại nhà nước. Nhưng sau đó họ biện minh rằng việc đó chỉ hoàn toàn vì lòng tốt đối với ông, để ngăn ông khỏi tự chuốc lấy nguy hiểm và rắc rối.
Khi Cromwell đã nắm được quyền thế, những người điềm đạm bị chia rẽ về cách cư xử đối với ông. Ông đã đưa mọi việc đến mức không còn triển vọng nào khác ngoài sự hủy diệt, nếu ông không được nhận làm người cai trị. Ông đã lợi dụng những người theo phái cuồng nhiệt nhiều hơn là chỉ để chiến đấu cho ông. Cuối cùng họ đã phục vụ ông bằng những tà thuyết của họ, sự thù địch của họ đối với học vấn và chức vụ mục sư, và những đòi hỏi tai hại của họ, vốn dẫn đến hỗn loạn, nhiều như họ đã từng phục vụ ông trước kia bằng lòng dũng cảm trên chiến trường. Trong đó có nhiều mưu kế của ông, là ông có thể tùy ý khơi dậy một hình ảnh đáng sợ nào đó về những kẻ kích động, những người bình đẳng, hay những kẻ tương tự, những kẻ, như đã từng làm cho vua phải hoảng sợ rời khỏi Hampton Court, thì sau đó cũng hữu ích trong việc làm cho dân chúng phải chạy đến với ông để được che chở, để bàn tay đã làm họ bị thương có thể chữa lành cho họ. Cuối cùng, ông trở thành người bảo trợ cho chức vụ mục sư, nhưng vẫn bảo đảm cho mọi người khác được tự do của họ. Một số người thấy được mưu đồ của ông đã kêu lên rằng, thà tất cả chúng ta đều chết, và thấy cả thuế thập phân lẫn các trường đại học đều bị lật đổ, còn hơn là bằng bất cứ cách nào phải phục tùng những sự chiếm đoạt gian dối như vậy. Những người khác nói rằng, chính sự quan phòng của Đức Chúa Trời, dù là công cụ nào, đã đưa chúng ta vào tình trạng cần thiết này, mà chúng ta không thể ngăn chặn được; và khi đã ở trong đó, chúng ta không bị buộc phải chọn sự hủy diệt cho chính mình. Do đó, sự cần thiết đòi hỏi chúng ta phải chấp nhận bất cứ ai cai trị chúng ta mà có khả năng giải cứu chúng ta. Nhưng phần lớn các mục sư đi theo con đường trung dung, và bày tỏ lương tâm của mình như sau: Chúng ta thừa nhận rằng Đức Chúa Trời toàn năng đã cai trị trên tất cả những biến động lớn lao này, và đã cho phép sự bội tín của con người cùng sự thành công của họ. Và vì lợi ích chung là mục đích của mọi chính phủ công chính, chúng ta không được làm bất cứ điều gì chống lại lợi ích đó, càng không được làm điều gì để phá hủy nó, dưới cớ chống lại kẻ chiếm đoạt, hay khôi phục người cai trị hợp pháp; vì nếu công trình bị phá đổ, đất đai bị chuyển nhượng, chức vụ mục sư bị hạ bệ, thuế thập phân bị bán hay trao cho dân chúng để lôi kéo họ, thì bất cứ điều gì chúng ta đóng góp vào đó cũng là chống lại vua và vương quốc, và chỉ là cắt cổ vua một cách tử tế, để phá hủy chính thể cộng hòa hầu ông có thể làm chủ nó. Do đó, việc đồng ý với bất cứ người cai trị nào khác ngoài vua, hay nhận một cam kết, hay lời thề trung thành với họ, là bất hợp pháp đối với chúng ta; nhưng việc phục tùng họ bằng cách sống yên lặng tại vị trí của mình, và sử dụng các tòa án công lý theo luật pháp, thậm chí đòi hỏi sự bảo vệ ngay cả từ kẻ chiếm đoạt, thì không phải là bất hợp pháp. Vì chức vụ của người cai trị, trong khi ông ta còn ở đó, vẫn bảo đảm cho chúng ta quyền đòi hỏi công lý từ ông ta, và chấp nhận công lý từ ông ta; nhưng điều đó hoàn toàn không buộc chúng ta phải vâng lời ông ta hay đồng ý với sự chiếm đoạt của ông ta, cũng như chúng ta có thể đòi hỏi công lý từ một tướng cướp, hay một thuyền trưởng của bọn cướp biển đã chiếm con tàu chúng ta đang ở, nhưng chúng ta không bị buộc phải đồng ý với chính phủ của hắn, hay chính thức vâng lời hắn; ngược lại, chúng ta phải từ chối quyền cai trị của hắn, tuyên bố Cromwell và những người theo ông là phạm tội phản nghịch và nổi loạn, trầm trọng thêm bởi sự bội tín, và làm mọi điều chúng ta có thể chống lại sự chuyên chế của hắn, miễn là không gây hại cho xã hội. Vì vậy, bổn phận của chúng ta là giữ cho tình trạng mọi việc được nguyên vẹn hết sức có thể, cho đến khi Đức Chúa Trời vui lòng khôi phục vua, để vua thấy được một quốc gia trọn vẹn, chứ không phải một đống đổ nát không thể sửa chữa được.
Phù hợp với điều đó là cách thực hành của ông Baxter, người đã một cách đúng lúc và ôn hòa, qua việc giảng dạy và in ấn, lên án sự chiếm đoạt, và sự lừa dối đã gây ra sự chiếm đoạt đó, cùng với sự giả hình đi kèm. Nhưng ông không cho rằng bổn phận của mình là phải lên án một cách không đúng lúc hay thiếu khôn ngoan đến mức có thể chọc giận Cromwell gây hại. Và càng như vậy vì, khi Cromwell dường như vẫn giữ sự tán thành chung của mình đối với đời sống tin kính, và đối với mọi điều tốt lành, ngoại trừ những điều mà lợi ích của sự nghiệp tội lỗi của ông buộc ông phải chống lại, thì ông Baxter nhận thấy ý định của Cromwell là làm điều tốt về mặt chính, và thúc đẩy Phúc Âm cùng lợi ích của Phúc Âm trong những điểm mà lợi ích riêng của ông không chống lại. Và đó là phương tiện chính mà sau khi Cromwell đã ngồi vững trên yên ngựa, ông đã tin cậy để củng cố địa vị của mình, tức là bằng cách làm điều tốt, để dân chúng có thể yêu mến ông, hoặc ít nhất cũng sẵn lòng chấp nhận chính phủ của ông vì điều tốt đó, dù họ chống lại chính phủ ấy vì nó là một sự chiếm đoạt.
Ông Baxter đã từng giảng trước mặt Cromwell, sau khi Cromwell trở thành Người Bảo hộ, nhờ sự sắp xếp của Huân tước Broghill và Bá tước Warwick, khi ông đang ở Luân Đôn, nhân dịp mà chúng ta sẽ nghe nói đến trong chương tiếp theo. Ông không biết cách nào tốt hơn để thúc giục Cromwell làm bổn phận của mình, ngoài việc giảng về 1 Cô-rinh-tô 4, 10, chống lại những sự chia rẽ và những điều tai hại do chúng gây ra cho Hội Thánh; cho thấy các chính trị gia duy trì những sự chia rẽ như vậy để phục vụ cho mục đích riêng của họ là điều tai hại đến mức nào, để họ có thể ngồi yên trong vùng nước đục, và giữ Hội Thánh trong tình trạng yếu đuối vì những sự chia rẽ của nó, e rằng Hội Thánh đủ sức làm phật lòng họ. Một thời gian ngắn sau, Cromwell cho gọi ông đến nói chuyện; và khi ông đến, Cromwell chỉ có ba người thân tín nhất ở cùng. Cromwell bắt đầu một bài diễn văn dài dòng và tẻ nhạt với ông, về sự quan phòng của Đức Chúa Trời trong việc thay đổi chính phủ, và về việc Đức Chúa Trời đã sắp đặt nó ra sao, cùng những việc lớn lao đã được thực hiện trong nước và ngoài nước, trong hòa bình với Tây Ban Nha và Hà Lan, cùng những việc khác. Khi Cromwell đã nói như vậy khoảng một giờ, ông Baxter nói với ông rằng đó là sự hạ mình quá lớn khi cho ông biết đầy đủ như vậy về tất cả những vấn đề vượt quá tầm của ông; nhưng những người lương thiện trong nước vẫn coi chế độ quân chủ cổ xưa là một phước lành, chứ không phải là một điều ác, và khiêm tốn xin ông kiên nhẫn để ông Baxter được hỏi ông rằng, họ đã đánh mất phước lành đó bằng cách nào, và sự đánh mất đó được chuyển giao cho ai? Trước câu hỏi đó, Cromwell có phần nổi giận, và nói với ông rằng không có sự đánh mất nào cả, mà Đức Chúa Trời đã thay đổi nó theo ý Ngài muốn; rồi ông quay sang chỉ trích Quốc hội đã chống lại ông, và nêu tên bốn hay năm nghị sĩ là những người quen biết chính của ông Baxter, những người mà ông Baxter cho rằng mình phải bênh vực trước cơn giận của Người Bảo hộ. Và như thế bốn hay năm giờ đã trôi qua, dù ít có kết quả gì.
Vài ngày sau, Cromwell lại cho gọi ông đến, để nghe nhận định của ông về tự do lương tâm, điều mà Cromwell giả vờ rất nhiệt thành ủng hộ; và gần như toàn bộ Hội đồng Cơ mật đều có mặt. Sau khi Cromwell lại có một bài diễn văn chậm rãi và tẻ nhạt, ông Baxter chỉ nói với ông một chút về nhận định của mình; và khi hai người có mặt đã kéo dài thêm rất nhiều thời gian bằng những bài diễn văn, đến nỗi bốn hay năm giờ đã trôi qua, ông Baxter nói với ông rằng, nếu Cromwell chịu khó đọc, ông có thể cho Cromwell biết ý mình bằng văn bản trong hai tờ giấy, nhiều hơn là bằng cách nói như thế trong nhiều ngày; và rằng ông có một bản văn về chủ đề đó, viết cho một người bạn, mà nếu Cromwell chịu xem và cho phép thay đổi tên người, thì sẽ hiểu đầy đủ ý của ông. Sau đó ông Baxter đã gửi bản văn đó cho Cromwell, nhưng ông nghi ngờ không biết Cromwell có bao giờ đọc nó hay không. Vì điều này đã rõ ràng đối với những ai có giao thiệp với Cromwell, rằng những gì Cromwell học được phải đến từ chính ông ta; ông ta có khuynh hướng nói nhiều giờ hơn là nghe một giờ, và ít để ý đến những gì người khác nói, khi chính ông ta đang nói.
Trong thời kỳ nội chiến, và sau đó, những tranh cãi về chính thể Hội Thánh đã ở trên miệng của hầu hết mọi người, và gây ra tiếng ồn lớn, vì được các chính trị gia và thần học gia tranh luận sôi nổi bằng lời nói và bằng văn bản, điều đó khiến ông Baxter thấy cần phải tự mình nghiên cứu nghiêm túc nhất về những điểm đó, kết quả là ông đi đến kết luận rằng, trong bốn đảng phái tranh luận, tức là phái Erastian, phái Giám mục, phái Trưởng lão, và phái Độc lập, mỗi phái đều có một số chân lý đặc biệt mà các phái khác đã bỏ qua, hoặc ít để ý đến, và mỗi phái đều có những sai lầm riêng của mình, vốn tạo lợi thế cho đối thủ của họ; dù tất cả đều có nhiều chân lý chung đến nỗi đã có thể làm cho các vương quốc này được hạnh phúc, nếu chân lý đó được thực hành một cách đồng lòng và điềm đạm, bởi những người khôn ngoan và yêu thương.
Phái Erastian, ông cho rằng đã trình bày đầy đủ hơn những phái khác về quyền lực của quan chức trong các vấn đề tôn giáo; rằng mọi quyền lực cưỡng chế chỉ nằm trong tay họ; và rằng không có quyền lực như vậy thuộc về các mục sư hay các viên chức của Hội Thánh. Ông không thể không tán thành quan điểm của họ rằng quyền lực mục vụ chỉ mang tính thuyết phục, dù có thẩm quyền và do Đức Chúa Trời thiết lập; và rằng các mục sư là những viên chức do Đức Chúa Trời lập nên, những người không chỉ thuyết phục bằng bài giảng hay lời nói chung, mà còn bằng sự coi sóc đặc biệt đối với đoàn chiên riêng của mình; và có thể lấy sự ủy thác hay mệnh lệnh của Đức Chúa Trời làm căn cứ cho những lời thuyết phục của mình về những gì họ nói và làm; nhưng với tư cách là mục sư, họ không có quyền lực thế tục hay cưỡng chế; và trừ khi quan chức cho phép các viên chức của mình làm như vậy, họ không thể đụng đến thân thể hay tài sản của con người, cũng không thể ép buộc lương tâm.
Phái Giám mục dường như đối với ông, ở điểm này, có lý lẽ đứng về phía mình, rằng đã có một sự ưu việt trong Hội Thánh nguyên thủy trên các giám mục hay mục sư cố định, được duy trì bởi các sứ đồ và nhà truyền giáo, cùng các viên chức Hội Thánh không cố định khác; dù ông cho rằng còn là vấn đề đáng bàn, liệu họ là những người cai trị đúng nghĩa, hay chỉ cai quản họ bằng sự nổi bật của các ân tứ và đặc quyền không thể sai lầm của mình. Và đối với các giám mục cố định của các Hội Thánh địa phương, cao hơn trưởng lão về cấp bậc, dù không có gì trong Kinh Thánh ủng hộ họ, nhưng việc họ được tiếp nhận trong mọi Hội Thánh quá sớm và quá phổ biến, đến nỗi ông sẵn lòng chấp nhận họ, và quyết tâm không bao giờ chống đối họ.
Đối với phái Trưởng lão, ông không thể không tán thành nguyên tắc chính của họ; vì ông thấy rằng chức vụ của các trưởng lão giảng dạy được mọi người thừa nhận; và chức vụ này, phục vụ dưới quyền Đấng Christ, tham dự vào quyền tiên tri, quyền thầy tế lễ, và quyền vương giả, theo ông là điều hiển nhiên. Đối với ông, cả từ Kinh Thánh, từ thời cổ đại, và từ bản chất thuyết phục của chính thể Hội Thánh, đều cho thấy rõ rằng mọi trưởng lão đều là người cai quản Hội Thánh cũng như là người dạy dỗ Hội Thánh; và rằng sự hiệp hội của các trưởng lão là cần thiết cho chính thể của Hội Thánh.
Đối với phái Độc lập, ông thấy phần lớn trong số họ đều nhiệt thành, và nhiều người trong số họ có học thức, kín đáo và tin kính, có khả năng phục vụ rất nhiều trong Hội Thánh. Khi tra cứu Kinh Thánh và thời cổ đại, ông thấy rằng lúc ban đầu, một Hội Thánh được cai quản và một Hội Thánh thờ phượng cố định đều là một; rằng các Hội Thánh lúc đầu không lớn hơn các giáo xứ của chúng ta ngày nay; rằng họ là những xã hội Cơ Đốc nhân hiệp nhất để thông công cá nhân, chứ không chỉ để thông công qua các cuộc họp của các viên chức và đại biểu trong các hội đồng, như nhiều Hội Thánh hiệp hội với nhau. Ông cũng thấy một sự quan tâm đáng khen đối với sự thánh khiết nghiêm túc và kỷ luật trong phần lớn các Hội Thánh Độc lập, và thấy rằng một số người theo phái Giám mục, Giám mục Ussher là một trong số đó, theo lời chính ông ấy nói với ông Baxter, cho rằng mỗi giám mục đều độc lập đối với hội đồng, và các hội đồng không phải để cai quản nhiều bằng để hòa hợp.
Những tranh cãi khác cũng trong thời kỳ đó đã rất sôi nổi. Trong mọi tranh cãi, ông đều sẵn lòng giữ mình và người khác khỏi những cực đoan. Đối với phái Anabaptist, dù ông đã viết nhiều chống lại họ, ông thấy nhiều người trong số họ là những người điềm đạm, tin kính, chỉ khác nhau ở một điểm duy nhất là lễ báp-têm cho trẻ sơ sinh. Và đối với điểm đó, khi tra cứu thời cổ đại, ông nhận xét rằng, dù lễ báp-têm cho trẻ sơ sinh được giữ trong Hội Thánh, nhưng một số người, cùng với Tertullian và Nazianzen, cho rằng nên trì hoãn lễ ấy cho đến khi đến tuổi khôn thì tiện hơn; và một số người để thời gian làm lễ báp-têm tùy theo tự do của mỗi người, và không ép buộc ai phải chịu lễ báp-têm lúc còn nhỏ, mà chỉ khi đến tuổi trưởng thành, không chỉ Constantine, Theodosius và những người tương tự, mà cả Augustine cũng vậy, cùng nhiều con cái của cha mẹ Cơ Đốc, đã trì hoãn lễ báp-têm của mình rất lâu. Không có gì tự do hơn lễ báp-têm trong thời nguyên thủy. Đối với một số người, lễ ấy được ban khi còn nhỏ, đối với một số người khi đã trưởng thành, và đối với một số người ngay trước khi chết. Mọi hình phạt của việc trì hoãn chỉ là vẫn bị coi là dự tòng hay người chờ đợi. Trong những khác biệt giữa phái Arminian và phái chống Arminian, ông sớm nhận thấy khó tìm được một đảng phái nào nhận thức đúng tình trạng thật của các cuộc tranh cãi khác nhau; và rằng khi những điểm không được mặc khải bị gạt sang một bên, và những tranh cãi về từ ngữ được tách ra một cách đúng đắn khỏi những tranh cãi về sự việc, thì những khác biệt về sự việc còn lại ít hơn và nhỏ hơn nhiều so với điều mà phần lớn những người tranh cãi tin tưởng. Thật vậy, ông thấy những khác biệt về giáo lý với người theo Giáo hoàng cũng bị che khuất rất nhiều, và hiếm khi được trình bày đúng; trong những điểm về sự xưng công chính, sự bảo đảm, sự bền đỗ của các thánh, ý chí tự do, và những điểm tương tự, sự hiểu biết, phân biệt và giải thích công chính rất hiếm. Xét toàn thể, ông đi đến kết luận này: rằng người nào muốn mưu cầu phúc lợi cho Hội Thánh, phải cố gắng hết sức để thúc đẩy mọi chân lý và điều tốt lành mà bất cứ đảng phái nào nắm giữ, và loại bỏ mọi sai lầm và điều ác của họ; chứ không lấy tất cả những gì bất cứ đảng phái nào đã ôm lấy làm của riêng mình. Và quả thật, không có đảng phái nào mà không có điều gì ông không thích, vì cho là sai lầm và xấu xa.
Ba điều ông không thích ở phái Erastian: họ làm quá nhẹ quyền lực của chức vụ mục sư và Hội Thánh, cùng việc khai trừ khỏi Hội Thánh; họ làm cho điều về sự hiệp thông của các thánh trở nên quá không quan trọng, bằng cách làm cho Hội Thánh phổ biến hơn đối với những người không ăn năn so với điều Đấng Christ muốn; và họ làm hại anh em mình khi buộc tội họ đòi hỏi, như từ Đức Chúa Trời, một quyền lực cưỡng chế trên thân thể hay túi tiền của con người, điều mà mọi Cơ Đốc nhân ôn hòa đều từ chối, vì họ không giả vờ có quyền lực cưỡng chế nào, mà chỉ áp dụng Lời của Đức Chúa Trời vào lương tâm con người. Có nhiều điều ông hoàn toàn không thích ở phái Giám mục giáo phận. Họ đã tiêu diệt kỷ luật thật của Đấng Christ, điều mà các nguyên tắc và tình trạng Hội Thánh của họ dường như làm cho không thể thực hành và không thể thực hiện được; trong khi một giám mục, cùng với tòa án giáo hội của mình, nắm quyền cai trị duy nhất trên một ngàn hay nhiều trăm Hội Thánh, thậm chí trên nhiều ngàn người mà khuôn mặt của họ họ không bao giờ có thể thấy được; mà không thiết lập bất cứ chính thể giáo xứ nào dưới quyền họ. Họ biến các Hội Thánh giáo xứ thành những nhà nguyện và trường học Cơ Đốc, trong khi các mục sư chỉ có quyền dạy dỗ và thờ phượng, chứ không có quyền cai quản; các mục sư không có quyền giảng dạy, cũng không có quyền cử hành các nghi thức thánh [NEEDS REVIEW: câu OCR gốc bị đứt gãy, nghĩa chính xác của mệnh đề này chưa chắc chắn]. Họ thay đổi hình thức cổ xưa của trưởng lão và giám mục; họ thi hành chính thể Hội Thánh theo cách thế tục; và họ làm khổ những Cơ Đốc nhân lương thiện, những người cho rằng các nghi lễ của họ là bất hợp pháp, và bịt miệng những giảng sư tin kính có khả năng, những người không dám ký tên và thề vâng lời họ, cùng những điều tương tự. Trong cách của phái Trưởng lão, ông không thích chức vụ trưởng lão giáo dân, là những người không có sự tấn phong, cũng không có quyền giảng dạy hay cử hành các nghi thức thánh.
Một số người trong số họ chủ trương ràng buộc quan chức phải tịch thu tài sản hay bỏ tù người ta, chỉ vì họ bị khai trừ khỏi Hội Thánh; và như vậy ép buộc người ta phải ở trong Hội Thánh trái với ý muốn của họ, vì sợ bị phá sản trên đời. Trong khi ông hoàn toàn thỏa mãn rằng một người mà lương tâm không thể cảm nhận một sự khai trừ công chính, trừ khi nó được hậu thuẫn bằng tịch thu tài sản và bỏ tù, thì không xứng đáng làm thành viên của một Hội Thánh Cơ Đốc trong sự hiệp thông của các thánh, hơn một xác chết xứng đáng làm thành viên của một tổ chức.
Một số người trong số họ, ông thấy, cũng quá chống lại tự do như những người khác quá ủng hộ tự do, và dường như họ cho rằng bằng phiếu bầu và con số có thể làm được điều mà tình yêu thương và lý trí phải làm. Và khi phái Độc lập nói rằng, một Hội Thánh thờ phượng và một Hội Thánh được cai quản là một và phải là một, còn phái Trưởng lão thì, trong thực hành, lại muốn sắp xếp sao cho chúng không ở đâu là một cả, mà mười hay mười hai Hội Thánh thờ phượng phải làm thành một Hội Thánh được cai quản. Nay dù mười hay mười hai Hội Thánh có thể được quản lý tốt hơn một ngàn hay nhiều trăm Hội Thánh; và dù tốt hơn cho mục sư của mỗi Hội Thánh được cai quản đoàn chiên riêng của mình, phối hợp với trưởng lão hay hội đồng, còn hơn là hoàn toàn không có gì, và như vậy điều này vẫn tốt hơn rất nhiều so với khung giáo phận; nhưng dường như nó dọn đường cho khung giáo phận. Trong cách của phái Độc lập, ông không thích việc họ coi nhẹ sự tấn phong; việc họ cũng có chức vụ trưởng lão giáo dân trong số mình; và việc họ khắt khe hơn về tư cách của thành viên Hội Thánh so với điều Kinh Thánh, lý trí, hay thực hành của Hội Thánh phổ quát cho phép. Vì nếu một khi bạn vượt quá bằng chứng của một sự xưng nhận nghiêm túc và điềm đạm, như một dấu hiệu đáng tin và đầy đủ của quyền làm thành viên, bạn sẽ không bao giờ biết dừng ở đâu; mà ý kiến của Hội Thánh sẽ vừa là quy tắc vừa là quan tòa, và người ta sẽ được cho vào hay bị giữ lại, tùy theo mức độ rộng rãi khác nhau của quan điểm hay lòng yêu thương, nơi các viên chức hay thành viên khác nhau của các Hội Thánh. Ông nhận thấy một khuynh hướng lớn trong cách của họ dẫn đến chia rẽ và chia rẽ nhỏ hơn nữa, và nuôi dưỡng các tà thuyết và phái ly khai; và hoàn toàn không tán thành việc họ làm cho dân chúng, bằng đa số phiếu bầu, trở thành người cai quản Hội Thánh trong việc khai trừ, tha thứ, cùng những việc khác, mà Đấng Christ đã làm thành những hành vi của chức vụ; và để họ cai quản những người cai quản họ, và cai quản chính mình. Ông cũng không thích việc họ quá coi nhẹ các hội đồng, sự cứng nhắc quá mức của họ chống lại việc tiếp nhận Cơ Đốc nhân từ các Hội Thánh khác, và việc họ làm cho một mục sư dường như không phải là mục sư đối với bất cứ ai ngoài đoàn chiên riêng của mình. Trong nhiều điều trong số đó, sự ôn hòa của một hội đồng tại New England đã tìm ra một tính khí tốt hơn nhiều so với điều mà các anh em ở đây có thể tìm thấy. Và đối với phái Anabaptist, ông biết rằng họ đã bất công loại trừ trẻ sơ sinh của các tín hữu khỏi việc bước vào giao ước và Hội Thánh của Đức Chúa Trời một cách long trọng; và đã biến quan điểm của mình thành căn cứ để tách khỏi các Hội Thánh và sự hiệp thông của anh em mình một cách tội lỗi; và rằng trong số họ đã mọc lên cỏ dại của nhiều sai lầm; và rằng chia rẽ, chia rẽ nhỏ hơn nữa, chê bai mục sư, bè đảng, kiêu ngạo, và những thực hành gây gương xấu là [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn bị cắt ở cuối chunk, phần còn lại nằm ở chunk tiếp theo]
Sau khi đã đứng yên một thời gian như một người chỉ quan sát, và tự thỏa mãn với việc ước muốn và cầu nguyện cho hòa bình, chỉ thỉnh thoảng thốt ra một lời hướng về hòa bình trong các tác phẩm thực hành của mình, thì cuối cùng ý thức về bổn phận đã thúc đẩy ông cố gắng, bằng cách nỗ lực, đưa tất cả các đảng phái tranh cãi này đến một thực hành hòa hợp về những điều mà tất cả đều đồng ý; gom lại tất cả những gì là chân thật và tốt lành trong số tất cả họ, và thúc đẩy điều đó hết sức mình, loại bỏ phần còn lại; và thúc đẩy sự phục hồi lòng yêu thương Cơ Đốc, điều mà bè đảng và tranh luận đã dập tắt một cách đáng thương. Và dù ông không có triển vọng nào về thành công lớn trong việc này, ông vẫn viết nhiều thư về những vấn đề này cho ông Anthony Burgess, ông Richard Vines, và ông Gataker, và đề nghị thiết lập một kỷ luật có quy tắc nào đó bằng thỏa thuận giữa các mục sư tại Luân Đôn, điều đó sẽ làm cho kỷ luật ấy được chấp nhận rộng rãi hơn là khi đến từ một góc riêng tư, nhưng ông đã bị thoái thác bằng nhiều cớ khác nhau.
Nhưng hoàn cảnh riêng của ông buộc ông phải tìm kiếm một phương pháp kỷ luật có quy tắc nào đó cho dân chúng của chính mình; và ông cũng nhận thấy rằng, nếu một số mục sư có thể đồng ý với nhau về một cách thức, dân chúng sẽ dễ dàng phục tùng hơn nhiều so với cách thức của bất cứ mục sư đơn lẻ nào. Đối với dân chúng của chính ông,
Họ là những người lương thiện, khiêm nhường và dễ dạy, không gắn mình với đảng phái nào, và ghét sự chia rẽ, vì họ nhận thấy chia rẽ dẫn đến sự suy tàn của tôn giáo. Các mục sư ở vùng quê quanh ông cũng là những người tin kính, nghiêm túc, khiêm nhường, và cũng không vướng vào đảng phái; đó là một lợi thế lớn cho ý định của ông. Ông mở lòng mình với họ trong một buổi họp mà ông sắp xếp sau một bài giảng tại Worcester. Tất cả đều tán thành đề nghị của ông, và họ cùng mong muốn ông soạn thảo mẫu của một thỏa thuận chỉ chứa bấy nhiêu trật tự và kỷ luật của Hội Thánh mà phái Giám mục, phái Trưởng lão và phái Độc lập đều đồng ý là thuộc về các mục sư của mỗi Hội Thánh địa phương. Vì ý định là không đưa vào điều gì mà bất cứ ai cũng cần phải bất đồng; mục đích không phải là tranh luận để đưa nhau đến gần hơn trong quan điểm, mà trước hết là đồng ý trong thực hành những điều mà mọi người đều thừa nhận. Theo đó, ông đã soạn một số điều khoản để cùng đồng thuận, nhằm đưa các Hội Thánh về một trật tự nào đó, làm cho các mục sư yên tâm trong việc cử hành các nghi thức thánh, và ngăn những người tin kính hơn khỏi tách ra, mà không mâu thuẫn với phán đoán của bất cứ đảng phái nào đã nói đến. Sau nhiều buổi họp để xem xét và thẩm tra các điều khoản, và sau khi sửa đổi một vài đoạn, các mục sư của Worcestershire và một số người ở vùng lân cận đã nhất trí đồng ý với chúng, và liên kết với nhau để giúp đỡ lẫn nhau và hòa thuận trong công việc của mình. Tên của họ như sau.
Ông Andrew Tristram, mục sư tại Bridgnorth. Ông Thomas Baldwin tại Chad... Ông Joseph Baker tại Worcester. Ông Henry Oasland tại Bewdley. Ông William Spicer tại Stone. Ông Richard Sergeant, ông John Reynolds tại Wolverhampton, ông Joseph Rocke tại Rowley, ông Richard Wolley tại Salwarp, ông Giles Wolley, ông Humphrey Waldern tại Broome, ông Edward Bowchier tại Church-hull, ông Ambrose Sparry tại Martley, ông William Kimberley tại Neen, ông Benjamin Baxter tại Upton upon Severn, ông Dowley tại Stoke, ông Stephen Baxter, ông Thomas Bromwick tại Kempsey, ông J. Nott tại Sheriffhales, ông George ... tại Evesham, ông John Spilsbury tại Bromsgrove, và ông Juice tại Worcester. Tất cả đều là những người đáng kính, nổi tiếng về lòng tin kính, sự ôn hòa và chức vụ mục sư.
Sau khi tất cả đã đồng ý trong hiệp hội này, họ công khai trình bày trước dân chúng những phần cần đến sự đồng thuận và thực hành của họ, trao cho mỗi gia đình một bản in, và dành đủ thời gian để họ xem xét và hiểu rõ, rồi sau đó đưa vào thực hiện. Ông Baxter đã xuất bản toàn bộ bản thỏa thuận, cùng với lý do và lời giải thích cho từng điểm, trong một cuốn sách gọi là Christian Concord. Trong hiệp hội của họ, họ thỏa thuận về một buổi họp hằng tháng tại một số thị trấn chợ nhất định. Họ kiên trì giữ các buổi họp này. Tại Kidderminster, mỗi tháng một lần có một buổi họp gồm các quan tòa hòa giải sống cùng họ, ba hay bốn mục sư, vì giáo xứ có bấy nhiêu mục sư, cùng ba hay bốn chấp sự và những người tin kính trong hội chúng, những người không giữ chức vụ nào khác mà được chọn hằng năm làm người quản lý toàn thể Hội Thánh.
Tại buổi họp này, họ khuyên răn những người vẫn không ăn năn về bất cứ tội lỗi gây gương xấu nào, sau khi đã khuyên răn riêng trước mặt hai hay ba người; họ hết sức dịu dàng thuyết phục họ ăn năn, cố gắng làm cho họ nhận biết tội lỗi và sự nguy hiểm của mình, và cầu nguyện với họ nếu họ đồng ý. Nếu không thể thuyết phục họ ăn năn, họ yêu cầu họ gặp tất cả các mục sư tại buổi họp hằng tháng khác, luôn diễn ra vào ngày hôm sau buổi họp giáo xứ này. Tại đó, những lời khuyên răn và khích lệ được nhắc lại, và một số mục sư của các giáo xứ khác cố gắng làm cho vấn đề thấm thía, để người phạm tội không nghĩ rằng đó chỉ là ý kiến của mục sư địa phương, và ông làm vậy vì ác ý hay thiên vị. Nếu người phạm tội vâng phục trong sự ăn năn, xưng nhận tội lỗi của mình và hứa sửa đổi, công khai nhiều hay ít tùy theo bản chất của gương xấu, thì họ cùng nhau cầu nguyện cho sự ăn năn thật và sự tha thứ của người ấy, và khích lệ người ấy thêm nữa về bổn phận trong tương lai. Nhưng nếu người ấy vẫn cứng lòng không ăn năn, thì với sự đồng ý của mọi người, mục sư địa phương sẽ công khai khuyên răn người ấy, và Hội Thánh sẽ cầu nguyện cho người ấy, thường là ba ngày khác nhau liên tiếp. Và nếu người ấy vẫn không ăn năn, Hội Thánh được yêu cầu tránh xa người ấy, như một người không xứng đáng với sự thông công của họ. Phương pháp tương tự cũng được tất cả các mục sư và Hội Thánh liên kết tuân theo. Cùng lúc đó, các mục sư của Cumberland và Westmorland cũng đi theo cùng một đường lối, áp dụng gần như cùng một phương pháp để thực hành kỷ luật Hội Thánh, và trao đổi thư từ với các mục sư của Worcestershire về vấn đề này; một số hạt khác cũng vậy.
Trong các buổi họp của các mục sư Worcestershire, họ nghiên cứu làm sao để các bài giảng mà họ thiết lập trong hạt có thể lan đến mọi nơi trong hạt đang cần đến. Vì khi Quốc hội thanh lọc chức vụ mục sư, họ đã loại bỏ những người kém cỏi và gây gương xấu nhất, như những kẻ nghiện rượu nặng và những người tương tự; cũng như một số ít người tử tế từng chống lại họ trong chiến tranh, hay chủ trương cúi lạy trước bàn thờ, cùng những đổi mới tương tự. Nhưng họ đã để lại gần một nửa số mục sư, những người không đủ tốt để làm được nhiều việc, mà cũng không đủ xấu để bị loại bỏ như những người hoàn toàn không thể chịu đựng được. Những người này không có kiến thức sâu về thần học, cũng không sốt sắng cho đời sống tin kính; họ giảng một cách yếu ớt những điều đúng thật, và không sống trong tội lỗi khét tiếng nào. Vì những người này không bị loại bỏ, dân chúng của họ rất cần được giúp đỡ; bởi lối giảng tối tăm, buồn ngủ của họ chỉ đem lại ít lợi ích. Vì vậy, người ta quyết định rằng một số mục sư có năng lực hơn nên thường xuyên tự nguyện giúp đỡ họ. Ông Baxter đã xin được số tiền 30 bảng Anh thu được tại bữa tiệc hằng năm của những người Luân Đôn gốc hạt đó, để hỗ trợ một chương trình giảng như vậy trong một năm, và vì thế kế hoạch được che đậy dưới cái tên Bài giảng của người Luân Đôn, nhờ đó tránh được sự khó chịu. Họ chọn bốn người xứng đáng là ông Andrew Tristram, ông Henry Oasland, ông Thomas Baldwin và ông Joseph Treble; mỗi người đảm nhận ngày của mình mỗi tháng một lần, tức là cứ mỗi ngày của Chúa thì một trong bốn người giảng, và giảng tại những nơi cần nhất, hai lần vào ngày của Chúa. Nhưng để tránh mọi hậu quả xấu và sự khó chịu, đôi khi họ cũng đến các hội chúng của những mục sư có năng lực hơn, và bất cứ nơi nào họ đến, họ cũng nói điều gì đó để lôi kéo dân chúng tôn trọng và đặc biệt quý trọng mục sư của chính họ; để dù các mục sư ấy yếu kém đến đâu, họ cũng thấy rằng ý định không phải là kéo lòng dân chúng ra khỏi họ, mà là củng cố tay họ và giúp họ trong công việc. Chương trình giảng này đã làm được rất nhiều điều tốt; và dù những người Luân Đôn chỉ hỗ trợ một năm, nhưng một khi đã bắt đầu, các mục sư vẫn tự nguyện tiếp tục, ông Baxter nhiệt tình không kém ai; và họ cứ tiếp tục cho đến khi bị cấm giảng và cửa nhà thờ bị đóng lại trước mặt họ.
Nhưng đối với một người như ông Baxter, chỉ hữu ích trong hạt mà ông sống thôi thì chưa đủ; ông sốt sắng tìm kiếm và cẩn thận tận dụng mọi cơ hội để phục vụ chung. Vào thời của Rump, tức thời Cộng hòa, những người Anabaptist, Seeker và những người khác đã chống đối mạnh mẽ đến nỗi người ta rất sợ cuối cùng họ sẽ thắng thế trong việc chống lại thuế thập phân và chức vụ mục sư. Nhân đó, ông đã soạn một bản kiến nghị bênh vực chức vụ mục sư, và thu được nhiều ngàn chữ ký tại Worcestershire, vì vậy bản kiến nghị được in với tên gọi là Kiến nghị của hạt Worcestershire. Bản kiến nghị được ông Thomas Foley và Đại tá John Bridges trình lên, và nhận được một câu trả lời tử tế, đầy hứa hẹn, dường như dẫn đến một giải pháp nào đó. Các giáo phái rất giận dữ chống lại bản kiến nghị; một người trong số họ đã viết một bài đả kích chống lại nó, [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về việc phát bản sao cho các nghị sĩ bị hỏng nặng] nhưng chỉ một hai ngày sau, Quốc hội đã bị giải tán.
Tiếp theo là cuộc tranh luận về các điều căn bản. Trong văn kiện mà nhờ đó Oliver được lập làm Người Bảo hộ, có tuyên bố rằng mọi người đều được tự do thực hành tôn giáo của mình, nếu họ tuyên xưng đức tin nơi Đức Chúa Trời qua Chúa Giê-xu Christ. Khi văn kiện này được đưa ra thảo luận tại Quốc hội, và khi bàn đến những lời đó, một số nghị sĩ khẳng định rằng nếu họ chỉ nói đến đức tin nơi Chúa Giê-xu Christ thì điều đó bao hàm không ít hơn toàn bộ tôn giáo; mục đích là mọi người đều phải được hưởng tự do xứng đáng, nếu họ giữ các điều căn bản. Vì vậy, một ủy ban được giao việc này đã yêu cầu một số nhà thần học đưa ra các điều căn bản của tôn giáo, để làm tiêu chuẩn cho sự khoan dung. Mỗi người đưa ra người của mình. Chúa Broghill, sau này là Bá tước Orrery và Chúa Chủ tịch Munster, khi từ chối nhiệm vụ đó, đã đề cử ông Baxter thay thế; sau đó ông được triệu đến và nhận lấy công việc khó khăn này. [NEEDS REVIEW: danh sách các nhà thần học khác trong ủy ban và phần mở đầu công việc của họ bị OCR làm hỏng nặng]
Khi ông đến nơi, họ đã bắt đầu và đã soạn một vài điều căn bản, mà họ gọi là các điều căn bản, trước khi ông đến. Về phần mình, ông cho rằng khi nêu câu hỏi về những gì là căn bản, cần phải phân biệt giữa ý nghĩa hay nội dung, với lời lẽ: chỉ có ý nghĩa mới thực sự là căn bản, còn lời lẽ chỉ căn bản đến mức cần thiết để diễn đạt ý nghĩa đó. Theo ông, có gì là thiết yếu hay căn bản trong tôn giáo ngoài những gì chứa trong giao ước báp-têm, tức là: tôi tin Đức Chúa Trời là Cha, Con và Đức Thánh Linh, và dâng mình cho Ngài, từ bỏ xác thịt, thế gian và ma quỷ? [NEEDS REVIEW: phần tiếp theo của lời tuyên xưng giao ước báp-têm bị OCR làm hỏng] Không có lời lẽ nào trên đời có thể diễn đạt tôn giáo của chúng ta mà không cần đến những lời này; và đối với lời tuyên xưng công khai và việc được nhận vào sự thông công, ông cho rằng bấy nhiêu cũng đủ: nói chung, tôi tin mọi điều trong Kinh Thánh chính điển thánh; đặc biệt, tôi tin rõ ràng mọi điều chứa trong Tín điều các Sứ đồ, tôi ao ước mọi điều chứa trong Bài cầu nguyện của Chúa, và tôi quyết tâm vâng theo Mười Điều Răn, cùng bất cứ điều gì khác mà tôi có thể học biết về ý muốn của Đức Chúa Trời. Còn đối với mọi điểm khác, ông cho rằng để giữ cả lẽ thật lẫn hòa bình, chỉ cần hứa không giảng chống lại chúng hay mâu thuẫn chúng, dù người ta không tin chúng, cũng đủ. Vì vậy, ông đề nghị trình lên Quốc hội Tín điều, Bài cầu nguyện của Chúa và Mười Điều Răn, như những điều thiết yếu hay căn bản của đức tin cần thiết cho sự cứu rỗi.
Khi người ta phản đối rằng một người Công giáo La Mã hay một người theo Socinus cũng có thể ký vào những điều này, câu trả lời của ông là: điều đó càng tốt hơn, và càng thích hợp hơn để làm căn cứ cho sự hòa hợp. Nhưng nếu họ sợ phải hòa hợp với người Công giáo La Mã và người theo Socinus, thì không nên tránh điều đó bằng cách đặt ra một quy tắc hay tiêu chuẩn đức tin mà người Công giáo La Mã và người theo Socinus sẽ không ký, hay bằng cách ép buộc người khác ký nhiều hơn những gì họ có thể ký, mà bằng cách gọi họ ra chịu trách nhiệm khi họ giảng hay viết điều mâu thuẫn hoặc lạm dụng quy tắc mà họ đã ký. Tuy nhiên, họ vẫn giữ đường lối đã bắt đầu, và vì vậy tất cả những gì ông còn có thể làm là cố gắng ngăn họ nhân các điều căn bản lên một cách không cần thiết. Cuối cùng, một đề nghị được đưa vào cùng với các đề nghị khác dưới tiêu đề Kinh Thánh, rằng không ai có thể biết Đức Chúa Trời để được cứu rỗi bằng bất cứ phương tiện nào khác. Ông khẳng định rằng điều này vừa không căn bản vừa không đúng thật, vì đức tin có thể được gây dựng bởi sự dạy dỗ của người khác mà người nghe không hề biết rằng có Kinh Thánh. Ông đã tranh luận về điểm này, và sau đó trình bày lý do của mình bằng văn bản. Và nếu ông không làm được điều tốt nào khác trong số họ, thì ít nhất ông cũng ngăn họ đẩy nhiều điều lên cao như lẽ ra có thể đã xảy ra. [NEEDS REVIEW: đoạn kết của cuộc tranh luận về các điều căn bản bị OCR làm hỏng nặng] Sau đó, mọi việc đi đến chỗ không có kết quả gì.
Lẽ thật và hòa bình là điều mà người tốt lành này theo đuổi suốt đời mình. Ông không ngại bất cứ công sức nào có thể góp phần cho cả hai. Ông quyết tâm tận dụng những cơ hội thích hợp để làm việc với tất cả các đảng phái mà quốc gia đã bất hạnh bị chia ra, hy vọng rằng ít nhất ông cũng có thể giúp dọn đường cho thành công của những người khác, khi thời điểm thuận lợi đến, dù những nỗ lực của ông có vô ích và không kết quả. Ông Vines ca ngợi phán đoán và học vấn của Tiến sĩ Ralph Brownrigg, Giám mục Exeter, và khuyên ông chọn vị này làm người thích hợp nhất để đàm phán về sự hòa hợp với đảng Giám mục; ông đã viết thư cho vị giám mục và gửi cho ông một số điều khoản hòa hợp. Vị giám mục trả lời bằng một bức thư rất tử tế, bày tỏ sự sẵn lòng theo đuổi công việc đó, và gửi một câu trả lời chi tiết cho các đề nghị của ông, chấp nhận những điểm chính mà ông mong muốn, những điểm mà nếu được chấp nhận khi nhà vua trở lại thì đã có thể hiệp nhất mọi đảng phái. Vì vị giám mục chấp nhận, cùng với Giám mục Usher, rằng mỗi trưởng lão đều là và phải là người cai quản cũng như là người dạy dỗ đoàn chiên của mình; và rằng các hội đồng phụ thuộc, giống như các hạt trưởng nông thôn, có thể được thiết lập tại mỗi thị trấn chợ, hay trong một số khu vực giới hạn nhất định. Và một thỏa thuận tốt đẹp với đảng Giám mục có thể đã được hy vọng ngay cả lúc đó, nếu Oliver, khi nắm chính quyền trong tay, đã không loại bỏ các mục sư gây gương xấu, những người sau đó bị trục xuất khắp cả nước, cùng với tất cả những người đứng về phía nhà vua chống lại Quốc hội. Điều này làm cho họ tức giận đến nỗi gạt bỏ mọi ý nghĩ về thỏa thuận.
Ông Martin Johnson, một mục sư lân cận tại Womborne, sau này là mục sư tại Spalding ở Lincolnshire, người mà dù có nguyên tắc cao, vẫn là người yêu mến mọi người lương thiện, và thường xuyên tham dự các buổi giảng và tranh luận tại Kidderminster, đã viết thư cho ông Baxter về sự cần thiết của việc phong chức theo Giám mục. Trả lời ông, ông Baxter khẳng định rằng không có sự cần thiết tuyệt đối nào như vậy, rằng một người có thể là mục sư thật dù được phong chức bởi các trưởng lão; và trong trường hợp cần thiết, việc nhận chức vụ mục sư là hợp pháp. [NEEDS REVIEW: câu về việc ông Johnson chống đối phán đoán này trong một thời gian bị OCR làm hỏng] Cuối cùng, khi đã bị thuyết phục, ông Johnson đã nhượng bộ vấn đề này.
Tại đây, chúng tôi xin thêm một bản tóm tắt ngắn gọn các lập luận và lời đáp lại. Ông Johnson đưa ra bốn lý do khiến ông sốt sắng bênh vực cho một sự kế tiếp không gián đoạn trong chức vụ mục sư.
Thứ nhất, ông nhấn mạnh sự nghiêm túc của các nhà thần học của chúng ta trong nỗ lực chứng minh rằng các giám mục của chúng ta vào thời vua Edward VI và Nữ hoàng Elizabeth đã được phong chức bởi các giám mục, để chống lại những lời vu cáo của Sanders, Kellison, Champney và những người khác. Ông cho rằng công sức của các nhà thần học trong việc này có thể đã được tiết kiệm, nếu một sự kế tiếp rõ ràng không phải là cần thiết.
Ông Baxter trả lời ông rằng, trong một trường hợp như thế này, an toàn hơn nhiều nếu trước hết xem xét sự kiện, và chứng minh rằng đã có một sự kế tiếp như vậy, trước khi khẳng định sự cần thiết của nó. Tuy nhiên, vì ông Johnson đi theo hướng ngược lại, ông Baxter sẽ đi theo ông. Lập luận này, ông nói với ông Johnson, khi được xem xét kỹ, sẽ chỉ còn là: bất cứ điều gì các nhà Cải chánh cho là cần phải chứng minh chống lại người Công giáo La Mã thì thực sự là như vậy. Nhưng ngoài việc không có hệ quả logic nào trong đó, khi người ta thừa nhận tính có thể sai lầm, còn đáng chú ý nữa là các giám mục Anh có thể có những mục đích khác khi cố gắng làm rõ sự kế tiếp, ngoài việc tuân theo một sự cần thiết được giả định: họ có thể nhằm bác bỏ đối thủ trên chính lập trường của đối thủ; hay họ có thể nhằm chứng tỏ rằng dù sự cần thiết của một sự kế tiếp rõ ràng được chấp nhận, họ cũng không cần phải chấp nhận rằng chức vụ của họ là vô hiệu. Thật vậy, rõ ràng trên thực tế là dù những người có quan điểm cao như Montague và Laud đã cùng với người Công giáo La Mã bênh vực sự cần thiết của một sự kế tiếp riêng biệt, thì đó không phải là đường lối của các tổ phụ chân chính đầu tiên của Hội Thánh Anh, những người chỉ tranh luận về sự kế tiếp chống lại người Công giáo La Mã theo lối ad hominem, như chúng ta vẫn nói, để thuyết phục họ một cách hiệu quả hơn; và vì vậy họ đã tốn nhiều công sức để bác bỏ câu chuyện hoang đường về lễ phong chức Nag's Head, để chứng tỏ người Công giáo La Mã là những kẻ vu cáo. Cũng đáng chú ý là những người có quan điểm cao như vậy, những người nhiệt thành khẳng định có sự gián đoạn trong sự kế tiếp, [NEEDS REVIEW: đoạn tiếp theo về thái độ của họ đối với chức Giám mục thời Nữ hoàng Elizabeth bị OCR làm hỏng nặng] lại tự mình nhiệt thành chống lại chức Giám mục thời Nữ hoàng Elizabeth.
Lý do thứ hai của ông Johnson là thế này: nếu không có một sự kế tiếp rõ ràng, chúng ta là những mục sư hiện nay không thể nói rằng mình có thẩm quyền từ Chúa Giê-xu Christ, vì chúng ta phải nhận thẩm quyền ấy từ Ngài hoặc trực tiếp hoặc gián tiếp. Khẳng định rằng mình nhận thẩm quyền trực tiếp từ Chúa Giê-xu Christ là điều viển vông. Nếu chúng ta nhận thẩm quyền ấy gián tiếp từ Chúa Giê-xu Christ, thì phải nhận qua sự trung gian của một người nào đó, mà cuối cùng người ấy đã nhận thẩm quyền trực tiếp từ Ngài. Điều này không thể xảy ra nếu sự kế tiếp bị gián đoạn. Nếu người ta nói rằng thẩm quyền được truyền từ Chúa Giê-xu Christ qua sự trung gian của Lời đã được viết ra, ông trả lời rằng Lời viết ra không phải là phương tiện thích hợp để truyền thẩm quyền như vậy trong thời nay; và lý do là vì Lời viết ra không đụng đến bất cứ cá nhân cụ thể nào trong thời của chúng ta. Vì Lời đã được viết ra không nêu tên bất cứ cá nhân cụ thể nào, cũng không chỉ định họ, cũng không đưa ra bất cứ mô tả chung nào có thể được áp dụng một cách cá nhân và cụ thể cho bất cứ ai trong số họ. Nếu có một mô tả chung nào có thể ban thẩm quyền, thì nó phải được diễn đạt bằng những lời có ý này: những người được đủ tư cách như thế này và như thế này sẽ là mục sư của Lời; trong khi Kinh Thánh chỉ nói rằng những người giảng Lời sẽ được đủ tư cách như thế này và như thế này, nhưng giả định rằng những người được đủ tư cách như vậy nhận thẩm quyền của mình bằng một cách khác. Thẩm quyền, theo quan niệm của ông, rất khác với khả năng đảm nhận một công việc, hay ý muốn đảm nhận nó, hay sự thuận tiện về nơi cư trú để thi hành nó, hay ước muốn của những người mời một người đảm nhận nó. Một người có thể có tất cả những điều đó mà vẫn thiếu thẩm quyền. Dù tất cả những điều đó cùng hội tụ trong trường hợp của một quý ông, ông ta vẫn chưa phải là quan tòa hòa giải, cho đến khi tên ông ta có trong ủy nhiệm thư của quan chức tối cao, và ông ta đã tuyên thệ như một sự cam kết với vị quan chức ấy về việc trung thành thi hành nhiệm vụ. Cũng vậy, một người không trở thành mục sư được ủy quyền, dù tất cả những hoàn cảnh ấy cùng hội tụ, cho đến khi Chúa Giê-xu Christ, Đấng Cai trị Tối cao của Hội Thánh Ngài, qua các giám mục là những đại diện của Ngài, ghi tên người ấy vào ủy nhiệm thư, và nhận sự bảo đảm tương hỗ từ người ấy về việc trung thành thi hành bổn phận của mình.
Trả lời điều này, ông Baxter nói rằng một sự thiết lập có thể đến từ Chúa Giê-xu Christ một cách gián tiếp, hoặc xét về một người trung gian, hoặc xét về một dấu hiệu trung gian mà thôi. Và người trung gian có thể là nguyên nhân có thẩm quyền, tự mình đã nhận quyền lực từ Đức Chúa Trời và như từ chính mình mà truyền lại cho người khác; hoặc người ấy chỉ là nguyên nhân tình cờ; hoặc hành động của người ấy chỉ là điều kiện cần thiết. Nói một cách tuyệt đối, loại trừ mọi người trung gian và dấu hiệu, thì không ai từng nhận được quyền lợi nào được truyền đạt hay bổn phận nào được áp đặt bởi Đức Chúa Trời, trừ phi có lẽ sự ghi khắc trực tiếp, hay sự mặc khải siêu nhiên của Đức Thánh Linh cho một tiên tri hay sứ đồ nào đó, có thể được nói là làm được điều đó. Đức Chúa Trời là nguồn tuyệt đối của mọi quyền lực, đến nỗi không ai có thể có hay ban quyền lực nào ngoài cách nhận từ Ngài và theo ủy nhiệm của Ngài; và cách chung để con người ban quyền lực ấy phải là bằng sự bày tỏ ý muốn của Đức Chúa Trời; và đến mức ý muốn ấy có thể được nhận biết đầy đủ, thì không cần gì hơn nữa cho việc truyền đạt quyền lực. Con người làm trung gian theo ba cách trong việc chỉ định cá nhân. Khi họ có thẩm quyền cai trị người khác, họ truyền một cách hiệu quả cho các viên chức cấp dưới quyền lực thuộc về chức vụ của họ. Cách trung gian này không phải lúc nào cũng cần thiết, nếu có thể nói là cần thiết, trong Hội Thánh. Chính người Công giáo La Mã cũng thừa nhận rằng Giáo hoàng của họ được ủy quyền mà không cần cách hiệu quả này; vì không ai có quyền giáo hoàng để truyền cho ông ta. Và đó là giáo lý xưa của Hội Thánh, vào thời Thánh Cyprian, rằng mọi giám mục đều bình đẳng, không ai có quyền trên người khác, nhưng tất cả đều nhận quyền lực trực tiếp từ Chúa Giê-xu Christ. Cách thứ hai là khi những người có thẩm quyền ngang nhau thực hiện việc chỉ định; ở đây không thể có hiệu quả đúng nghĩa, vì những người phong chức không có quyền lực đặc biệt nào trên những người họ phong chức, hay trên các Hội Thánh mà họ phong chức cho. Hành động của họ chỉ là một điều kiện tiên quyết cần thiết. Cách trung gian thứ ba là chỉ bằng sự bầu chọn của những người cấp dưới. Còn về Lời đã được viết ra, trong trường hợp các người phong chức thiếu vắng, Lời ấy là một công cụ trung gian đầy đủ; cùng với khả năng, sự sẵn lòng và cơ hội, là những điều cần thiết để đủ tư cách.
Việc thiết lập các quan chức dân sự, trong trường hợp các mục sư thiếu vắng, là một phương tiện khác nữa, khác với Kinh Thánh. Khi các mục sư thiếu vắng, các quan chức dân sự là những người phán xét; nếu cả hai đều thiếu vắng, dân chúng có sự phán đoán phân biệt mà không có quyền cai trị: sự phán đoán phân biệt của họ có đủ sự bày tỏ về sự thiết lập hiệu quả của Đức Chúa Trời, trong luật pháp của Đức Chúa Trời, trong khả năng, sự sẵn lòng và cơ hội của cá nhân, và trong sự sẵn lòng của dân chúng.
Lời của Đức Chúa Trời đã không để chúng ta trong sự không chắc chắn như lối lập luận này dường như ám chỉ. Vì chúng ta thấy Đức Chúa Trời đã xác định trong Lời ấy rằng sẽ có các mục sư; Ngài cũng đã xác định bản chất công việc và quyền lực của họ, đối tượng mà quyền lực ấy hướng đến, và mục đích mà nó được dùng. Các cá nhân được mô tả theo tư cách của họ, trong các sách Ti-mô-thê và Tít. Và tất cả những gì còn lại phải làm chỉ là phán đoán và xác định cá nhân nào có khả năng nhất; và đến mức đó, việc phán đoán ấy trở thành phương tiện để người ấy nhận quyền lực. Việc phán đoán và xác định này phải dựa trên các dấu hiệu, từ tư cách của cá nhân phù hợp với quy tắc. Và Đức Chúa Trời đã đặt các viên chức Hội Thánh làm những người phán xét có thẩm quyền thông thường cho câu hỏi: ai là người đủ tư cách? Vì vậy, không chỉ ý nghĩa của Lời Đức Chúa Trời trong vấn đề này là những người giảng phải được đủ tư cách như thế này và như thế này, mà còn là những người được đủ tư cách như thế này và như thế này sẽ được chỉ định để giảng Lời. Và nghĩa vụ trong việc này vẫn còn hiệu lực, dù cách phong chức của họ có thể chấm dứt. Và trong trường hợp như vậy, việc chỉ định của quan chức dân sự hay sự bầu chọn của dân chúng, khi nhận biết được các tư cách, là sự chỉ định đầy đủ cho cá nhân ấy; và trên sự chỉ định đó, Lời của Đức Chúa Trời truyền quyền lực cho người ấy.
Đức Chúa Trời không hề tự ràng buộc mình trong Kinh Thánh để ban cho mọi Hội Thánh cơ hội được phong chức mục sư một cách chính quy. Trái lại, trên thực tế, ở nhiều nơi việc đó là không thể về mặt đạo đức hay tự nhiên; như trong Hội Thánh La Mã, nơi không có lễ phong chức nào mà không kèm theo những điều kiện tội lỗi, bằng những lời thề hay lời tuyên xưng gian ác; hay ở một số vùng xa xôi trên thế giới, nơi không có mục sư nào. [NEEDS REVIEW: câu nối tiếp về trường hợp lễ phong chức không thể thực hiện được bị OCR làm hỏng] Nhưng giả sử trường hợp như vậy chưa từng xảy ra, thì lễ phong chức vẫn có thể không thực hiện được; và vì vậy nó không thể là một bổn phận không thể miễn trừ. Hơn nữa, lý do khiến tôi bị buộc phải tìm lễ phong chức từ một viên chức Hội Thánh hơn là từ một quan chức dân sự, là vì Đức Chúa Trời đã chỉ định người ấy vì trật tự, như người thích hợp nhất để làm việc đó và ngăn ngừa sự xâm nhập và lạm dụng. Nhưng khi những người phong chức chính quy tỏ ra bất tài hay gian ác, mục đích ấy thất bại, và ngày nay trong Hội Thánh La Mã cũng vậy. Đức Chúa Trời không ban cho ai quyền lực để hủy diệt Hội Thánh, mà để bảo tồn và truyền bá Hội Thánh. Vì vậy, khi con người dùng quyền lực của mình để hủy diệt Hội Thánh, chúng ta không nên nhận lễ phong chức từ họ.
Việc Đức Chúa Trời không bao giờ muốn rằng sẽ hoàn toàn không có chức vụ mục sư, lâu hơn thời gian mà con người có thể được phong chức một cách chính quy, ông đã chứng minh bằng nhiều lý do. Vì chức vụ mục sư là điều cần thiết thường xuyên cho chính sự tồn tại của Hội Thánh, trong khi việc phong chức có thẩm quyền của Hội Thánh chỉ cần thiết cho sự thịnh vượng của Hội Thánh. Vì vậy, sự thiếu vắng của điều sau không gây ra sự thiếu vắng của điều trước. Đức Chúa Trời thường để cho Hội Thánh của Ngài rơi vào rối loạn và bệnh tật, trong khi Ngài vẫn bảo tồn sự tồn tại của Hội Thánh. Đồng thời, Đức Chúa Trời đã không gắn bó một cách không thể tách rời một mục đích chắc chắn và cần thiết với một phương tiện duy nhất, có thể thay đổi và không chắc chắn. Chức vụ mục sư là mục đích chắc chắn và cần thiết; việc phong chức chính quy của Hội Thánh là một phương tiện có thể thay đổi và không chắc chắn. Hơn nữa, Đức Chúa Trời đã không đặt vào tay các giám mục hay những người phong chức khác quyền lực để hủy diệt Hội Thánh của Ngài mãi mãi, như họ có thể làm nếu chức vụ mục sư gắn bó một cách không thể tách rời với việc phong chức có thẩm quyền của họ. Họ có thể dễ dàng làm điều đó, vì việc có phong chức cho người khác kế tiếp họ hay không nằm trong ý muốn của họ; và nếu họ không phong chức, sự kế tiếp sẽ bị gián đoạn và chức vụ phải chấm dứt. Nói rằng điều này không nên giả định là vô ích, khi không có lời hứa hay sự chắc chắn nào về điều ngược lại. Và khi đã quá rõ ràng rằng những người phong chức có thể trở nên dị giáo, và từ chối phong chức cho bất cứ ai ngoài những người cũng sẽ dị giáo như vậy, thì trường hợp lễ phong chức chính quy không thể thực hiện được là điều có thể xảy ra. Thời kỳ ly giáo của phái Arian là như vậy; và đối với số ít người không trở nên dị giáo, họ có thể kèm theo lễ phong chức những áp đặt và điều kiện nặng nề đến nỗi những người kính sợ Đức Chúa Trời chính đáng từ chối phục tùng họ. Họ sắp xếp mọi việc đến nỗi những người có lương tâm buộc phải không được họ phong chức; và do đó họ có quyền lực hủy diệt Hội Thánh, điều mà nếu chỉ khẳng định về các Hội Thánh trong một quốc gia thôi cũng không đúng.
Hơn nữa, Đức Chúa Trời đã đặt ra như một điều cần thiết không thể thiếu cho dân Ngài cho đến cuối thế gian, là phải nhóm lại trong các hội chúng trang trọng để thờ phượng công khai. Điều này không thể thực hiện được nếu không có chức vụ mục sư; và vì vậy chức vụ ấy phải có, dù việc phong chức có thẩm quyền của Hội Thánh có thiếu vắng. Sự thiếu vắng như vậy không bao giờ có thể miễn trừ cho một xứ hay một dân tộc khỏi sự thờ phượng công khai của Đức Chúa Trời, vì nếu không có sự thờ phượng ấy, Cơ Đốc giáo sẽ sớm tàn lụi. Hơn nữa, luật tự nhiên, cùng với Lời đã được viết ra rõ ràng và không thể thay đổi, đồng ý với luật ấy, đòi hỏi con người phải thi hành chức vụ mục sư, khi họ có đủ khả năng cho việc đó và có nhu cầu không thể chối cãi về việc đó; sự thiếu vắng của các người phong chức không thể ban sự miễn trừ. Việc có bổn phận trong trường hợp cần thiết như vậy, ngay cả đối với những người chưa được phong chức, hiện rõ ở chỗ chức vụ mục sư bao gồm những việc làm thương xót lớn nhất cho linh hồn con người. Ở một nơi bị dịch bệnh, nơi không có sự giúp đỡ tốt hơn, một người có kiến thức vừa đủ vẫn bị buộc phải cho lời khuyên, dù ông ta không phải là thầy thuốc. Trong một cuộc tấn công bất ngờ của kẻ thù vào doanh trại, nếu các chỉ huy bị bắt hay vắng mặt, những người lính giàu kinh nghiệm nhất có thể thay thế vị trí của họ. Trong những trường hợp như vậy, Salus Populi Suprema Lex, sự an toàn chung là luật cao nhất, thắng thế khắp nơi; và cũng có lý do tương tự để Salus Ecclesiae là Suprema Lex, sự an toàn của Hội Thánh phải là luật cao nhất, mà không câu nệ vào hình thức, khi tất cả đang bị đe dọa. Chúa chúng ta đã dạy chúng ta rằng các nghi lễ và những điều chỉ mang tính quy định phải nhường chỗ cho những điều thuộc đạo đức tự nhiên và thực chất; và khi hai bổn phận cùng đến mà không thể thực hiện cả hai, thì bổn phận lớn hơn phải được chọn. Lễ cắt bì, dù được truyền dạy nghiêm ngặt như vậy, đã được miễn trừ trong bốn mươi năm liên tiếp trong đồng vắng; huống chi dưới Phúc Âm, Đức Chúa Trời lại càng muốn những điều bên ngoài và hình thức phải nhường chỗ cho thực chất.
Hơn nữa, có sự tương đồng lớn giữa quyền lực thế tục và quyền lực Hội Thánh. Nếu sự gián đoạn trong sự kế tiếp theo cách thông thường truyền đạt quyền lực dân sự khiến một quốc gia không còn quyền lực hay thẩm quyền thật, thì hầu hết các nước cộng hòa, đặc biệt là nước Anh này, nơi dòng kế tiếp đã nhiều lần bị gián đoạn, đã tan rã từ lâu rồi. Nhưng kết luận ấy rõ ràng phá hủy mọi chính quyền dân sự. Nay, sự cần thiết của một sự kế tiếp không gián đoạn trong việc truyền đạt quyền lực Hội Thánh cũng không lớn hơn sự cần thiết trong việc truyền đạt quyền lực thế tục. Vì vậy, ông Baxter yêu cầu ông Johnson áp dụng những gì ông đã nói về việc một mục sư nhận quyền lực Hội Thánh một cách gián tiếp hay trực tiếp, và nếu gián tiếp thì bằng sự trung gian của Kinh Thánh, là điều không đụng đến các cá nhân cụ thể, vào trường hợp vua Charles I nhận quyền lực dân sự hay thẩm quyền của mình trong quốc gia này; điều mà ông nghĩ sẽ giúp ông Johnson nhận ra lập luận của mình yếu ớt đến đâu. Hơn nữa, việc thiếu lễ phong chức có thẩm quyền của Hội Thánh trong trường hợp cần thiết cũng không làm cho các hành động của những người cai quản Hội Thánh ngày nay trở nên vô hiệu, cũng như sự tiếm quyền không thể chối cãi đã không làm cho các hành động mục vụ của các thầy tế lễ trước khi Chúa Giê-xu Christ qua đời trở nên vô hiệu. Và nếu các hành động của họ không vô hiệu, thì lễ phong chức của họ cũng không vô hiệu. Việc các thầy tế lễ trong thời Đấng Cứu Thế của chúng ta không bước vào chức vụ một cách chính đáng, và việc các hành động của họ không vô hiệu đối với người khác, hiện rõ qua việc Chúa Giê-xu Christ dạy con người phải phục tùng họ. Nay, thật khó đưa ra lý do vì sao thời đó lại không cần một sự kế tiếp không gián đoạn nhiều như bây giờ. Thật ra, nhu cầu thời đó còn lớn hơn về nhiều mặt, vì chức tế lễ được cố định trong một gia đình, và những điều tương tự. Hơn nữa, khi Đức Chúa Trời ràng buộc dân Ngài vào một bổn phận, Ngài sẵn sàng ban cho họ phước lành là mục đích của bổn phận ấy, nếu họ vâng lời. Nay Đức Chúa Trời bắt buộc nhiều người phải phục tùng các hành động mục vụ của một số người được phong chức không chính quy, thậm chí của những kẻ tiếm quyền; và Ngài đã không bắt buộc dân chúng phải dò xét kỹ lưỡng về sự kêu gọi của một mục sư mà họ thuộc về, nếu họ thấy ông ta đủ khả năng và trung tín trong công việc mục vụ. Thật vậy, dân chúng không thể biết hay phán đoán về vấn đề một sự kế tiếp rõ ràng. Nếu họ biết các mục sư của mình đã được phong chức, làm sao họ biết được tình hình của những người đã phong chức cho họ, hay của nhiều mắt xích khác trong chuỗi mà cuối cùng phải dẫn quyền lực của họ từ chính Chúa Giê-xu Christ bằng sự kế tiếp cá nhân? Hơn nữa, nếu các sự cử hành, ngay cả của những kẻ tiếm quyền, là vô hiệu, và do đó lễ phong chức của những kẻ như vậy cũng vô hiệu, thì những người vô tội và các Hội Thánh sẽ phải chịu khổ, thậm chí bị hủy hoại, chỉ vì lỗi lầm của người khác. Nếu Phó vương Ireland hay Phó vương Naples qua đời, và có người giả mạo chữ ký và ấn tín của nhà vua khéo đến nỗi các quý tộc và dân chúng không thể nhận ra, rồi gắn sự giả mạo ấy vào một văn kiện ban chức vụ, trình cho dân chúng và nhận quyền lực nhờ đó; nếu người này tiếp tục thi hành quyền lực ấy trong một năm, trước khi nhà vua cách chức ông ta hay sự lừa dối bị phát hiện, thì mọi hành động của ông ta phải có hiệu lực đối với lợi ích của nước cộng hòa, dù đối với chính ông ta chúng là phản nghịch. Và ông ta truyền quyền lực từ nhà vua cho các viên chức cấp dưới, những người chưa từng tự mình nhận quyền lực nào. Trường hợp của các mục sư cũng vậy. Hơn nữa, lễ phong chức của các quan chức dân sự đã đủ dùng trong trường hợp cách chính quy thiếu vắng trước thời Chúa Giê-xu Christ, và vì vậy ngày nay cũng có thể như vậy. Thế là Sa-lô-môn đã loại bỏ A-bi-a-tha và đặt Xa-đốc vào chức thầy tế lễ thượng phẩm; và quyền của các quan chức dân sự trong các vấn đề của Hội Thánh không phải là một nghi lễ hay điều tạm thời. Một lần nữa, khi bất cứ viên chức nào của đền thờ bị phát hiện là không có chức danh chính đáng, và do đó bị loại bỏ, nhưng không một hành động nào của họ trong thời gian tại chức bị coi là vô hiệu. Điều này hiện rõ trong E-xơ-ra 2:62, Nê-hê-mi 7:64-65 và 13:29-30; và nếu vậy, lễ phong chức của họ cũng không vô hiệu, và cũng không thể vô hiệu trên một giả định tương tự. [NEEDS REVIEW: câu nối tiếp về các viên chức đền thờ bị loại bỏ bị OCR làm hỏng]
Hơn nữa, cá nhân sẽ là đối tượng của quyền lực mục vụ có thể được xác định một cách thông thường, hay ít nhất đôi khi, bằng sự bầu chọn của dân chúng, rồi được trình cho các mục sư để phong chức. Nếu vậy, thì chính cá nhân ấy, khi đã được dân chúng xác định, cũng có thể được trình trực tiếp cho Đức Chúa Trời để phong chức, trong trường hợp không có người phong chức. [NEEDS REVIEW: đoạn về những người có khả năng nhận biết tư cách và việc sắp đặt mục sư bị OCR làm hỏng nặng] Trong trường hợp không có người phong chức, một người đủ tư cách chính đáng được dân chúng chọn sẽ nhận thẩm quyền từ Lời của Đức Chúa Trời, vì Lời ấy ban thẩm quyền cho cá nhân đã được chỉ định hay xác định như vậy. Vì bất cứ khi nào hai bên được đặt làm nguyên nhân cùng tác động, như ở đây các mục sư là những người phong chức và dân chúng là những người chọn, mà một bên thiếu vắng, thì quyền lực và bổn phận hoàn toàn thuộc về bên còn lại. Hơn nữa, nếu Lời mô tả các cá nhân đến mức dân chúng có thể nhận biết họ nhờ mô tả ấy, thì những người khác cũng có thể chỉ định họ nhờ mô tả ấy. Vì những người khác có thể thấy những gì một giám mục có thể thấy, và ít nhất trong trường hợp cần thiết, họ có thể làm điều đó.
mà các giám mục quyết định, mà vẫn truyền quyền năng ấy khi vị giám mục đã quyết định về người sẽ nhận lấy nó. Và cũng tương tự như vậy, khi trong trường hợp quyền năng ấy đã được quyết định theo một cách nào đó. Luật pháp của Đức Chúa Trời phải được hiểu theo hình thức này: Ta ủy quyền cho những người sẽ được quyết định một cách chính đáng, theo bản mô tả này, và bởi vì những quyết định thuộc chức vụ là con đường thông thường, đều đặn, với sự đồng ý của dân chúng, nên thông thường Ta ủy quyền cho những người mà quyền năng thuộc Hội Thánh sẽ quyết định, theo bản mô tả này. Như vậy, chính Đức Chúa Trời, bởi luật pháp của Ngài, là Đấng ban quyền năng ấy.
Dân chúng, bởi quyền phán đoán của mình, phải nhận biết xem một vị giám mục có phong chức cho họ một người phù hợp với bản mô tả trong Kinh Thánh hay không; vì họ bị buộc phải khước từ một người như vậy nếu người đó là kẻ dị giáo hay người không tin, càng không nên nhận người đó làm mục sư hay giám mục của mình. Lại nữa, trường hợp có thể rất rõ ràng người mà Đức Chúa Trời chỉ định là ai, để không còn chỗ cho tranh cãi về điều đó. Chẳng hạn khi một người có đủ mọi phẩm chất thấy được về năng lực, lòng đạo đức, và đời sống công chính; có ý muốn làm công việc ấy; có cơ hội làm việc ấy, bởi được quyền đời cho phép, và rảnh rang khỏi những ràng buộc khác, cùng các điều tương tự. Khi lòng dân chúng hướng về người ấy; và không có đối thủ cạnh tranh, hoặc không có nhiều người đến nỗi tất cả đều có thể được chọn: khi tất cả những điều ấy cùng hội tụ, thì không còn tranh cãi ai phải là người ấy. Nhưng ngay cả khi những điều ấy cùng hội tụ, các ứng viên vẫn phải tìm kiếm sự tiếp nhận có trật tự ở nơi có thể được, chứ không tự mình làm quan xét về sự xứng hợp của mình, ở nơi đã có những quan xét khác do Đức Chúa Trời chỉ định. Nhưng nếu những quan xét ấy thiếu vắng, hoặc có khuynh hướng đến nỗi họ sẽ không chấp thuận ai cả, trừ phi theo những điều kiện do chính họ đặt ra, thì một hình thức hay một điểm về trật tự không được đặt lên trên sự cứu rỗi linh hồn loài người, cùng ích lợi chung và sự an toàn của Hội Thánh.
Lại nữa, nếu trong trường hợp thiếu một quan chức hợp pháp, dân chúng có thể quyết định về một cá nhân cụ thể mà Đức Chúa Trời sẽ ủy quyền, mặc dù Kinh Thánh không nêu tên cá nhân nào của thời đại này, thì họ cũng có thể làm như vậy đối với chức vụ mục sư cũng như đối với chức quan. Nếu điều này không được phép đối với chính quyền đời, thì chúng ta hầu như sẽ chẳng có quan chức nào trên thế gian ngoại trừ do sự xâm nhập bằng bạo lực, điều còn tệ hơn nhiều so với việc dân chúng bầu chọn. Mà Kinh Thánh cũng không can thiệp nhiều hơn vào các cá nhân cụ thể trong trường hợp này so với trường hợp kia.
Lúc đầu, ông Johnson phàn nàn rằng ông không thấy ông Baxter, qua lời đáp này, đã trả lời lập luận thứ hai của ông, là lập luận chứa sức mạnh của vụ việc; nhưng sau khi suy xét chín chắn hơn, ông thừa nhận với ông Baxter rằng ông đã gợi ý điều giúp chính ông trả lời được lập luận ấy, và đã làm ông hoàn toàn thỏa mãn. Vì ông đã thuyết phục ông rằng mặc dù sự kế tục trong việc phong chức có thể bị gián đoạn, chúng ta vẫn có thể rút thẩm quyền từ Chúa Giê-xu Christ qua trung gian của Lời đã được viết ra, hay thật ra qua chính luật tự nhiên, là luật bắt buộc mọi người làm điều lành nào họ có thể làm khi có cơ hội, và khi có sự cần thiết phải giúp đỡ. Và vì thế ông không nghi ngờ gì rằng một người có thể có đủ bằng chứng về ý muốn của Chúa Giê-xu Christ kêu gọi mình ra làm nhiệm vụ, và do đó ban cho mình thẩm quyền đầy đủ cho công việc ấy, mặc dù người ấy có thể thiếu sự phong chức theo đúng nghi thức thông thường. [NEEDS REVIEW: một đoạn OCR bị hỏng nặng giữa phần này, một số câu về sự phong chức và bằng chứng không đọc được]
Lập luận thứ ba của ông Johnson lấy từ sự khích lệ mà việc thừa nhận rằng một sự kế tục rõ ràng là không cần thiết sẽ đem lại cho những kẻ xâm phạm và lấn chiếm chức vụ mục sư.
Ông Baxter đáp rằng bất kể những người như vậy có thể lấy cớ khích lệ nào, thì cũng không có sự khích lệ chính đáng nào được ban cho họ. Những điều tốt nhất, như việc rao giảng về ân điển tự do, và các điều tương tự, có thể trở thành dịp khích lệ con người phạm tội; nhưng vì thế mà không nên phủ nhận chúng. Vì sự kế tục rõ ràng không phải là cần thiết, thì không lập tức suy ra rằng những kẻ lấn chiếm phải được đón nhận; vì họ khinh thường hay bỏ qua trật tự của Đức Chúa Trời. Nếu Đức Chúa Trời bảo họ hãy đi làm việc trong vườn nho của Ngài, nhưng vì trật tự mà hãy vào bằng cửa này, thì kẻ nào không chịu vào bằng cửa của Ngài là đầy tớ bất tuân, và không được đón nhận cho đến khi người ấy ăn năn. Nhưng nếu chính Đức Chúa Trời đóng cửa ấy lại, thì không cần một sự miễn trừ rõ ràng nào cho việc không vào bằng cửa ấy. Và việc sự cần thiết có thể được viện dẫn ở nơi nó không thật, thì không suy ra rằng nó không thể được viện dẫn ở nơi nó thật. Mặc dù nhiều người có thể bị trí tưởng tượng dẫn dắt, và chạy đi trước khi được sai phái, nhưng vẫn phải tìm những cách khác để ngăn chặn họ, ngoài một giả định mà hậu quả của nó thật tai hại. Nhưng bất kể ai tự ý lấy quyền tự do nào mà không có lệnh, thì người ấy hẳn phải có một tấm lòng rất cứng cỏi mới đành bỏ mặc một dân tộc như dân tộc này, huống chi là cả thế gian, trước nguy cơ rõ ràng bị hư mất đời đời, và sự thờ phượng Đức Chúa Trời bị loại bỏ hoàn toàn, nếu sự kế tục ấy bị gián đoạn.
Lập luận thứ tư của ông Johnson lấy từ sự cần thiết của việc đặt tay trong lễ phong chức.
Ông Baxter đáp rằng bất kể có sự khích lệ nào, những điều ấy cũng không được đẩy đi quá xa. Có thể có sự cần thiết của việc phong chức mà không có sự cần thiết của việc đặt tay theo một cách thức nhất định, cũng như không có sự cần thiết nào về một phương thức hay sự tiện lợi nào khác như đã từng được yêu cầu hay sử dụng. Vì Chúa Giê-xu Christ hay các sứ đồ của Ngài không nhắc đến cách phong chức nào khác, ngoài việc phong chức kèm theo lời cầu nguyện chung, hay chỉ đặt tay lên đầu trần, hay chỉ bằng tiếng Syriac, tiếng Hê-bơ-rơ, tiếng Hy Lạp hay tiếng La-tinh, hay chỉ trên người tỉnh táo, tiết độ và có hạnh kiểm tốt: và vì thế không có cách nào khác; nhưng điều này là tuyệt đối cần thiết cho sự tồn tại của chức vụ. Nhưng lập luận như vậy là vô lý, thì lập luận kia cũng vậy. Nó tệ chẳng khác nào nếu có người đã lập luận với dân Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng như thế này: Đức Chúa Trời không nhắc đến cách nào khác để kết giao ước, hay để gia nhập Hội Thánh, ngoài phép cắt bì; và vì thế không có cách nào khác, nhưng điều này là cần thiết cho địa vị Hội Thánh và quyền lợi trong giao ước. Không có nhà thần học nào mà không thừa nhận rằng một số trường hợp phải được phán xét, và một số luật pháp phải được giải thích theo ý nghĩa thật của luật pháp, như Chúa Giê-xu Christ đã dạy người Pha-ri-si trong trường hợp của Đa-vít, các thầy tế lễ, và các môn đồ của Ngài vò bông lúa mà ăn.
Cũng như dường như Ma-thi-ơ và các sứ đồ khác đã được phong chức mà không có việc đặt tay, thì Grê-gô-ri-ô Thaumaturgus cũng đã được Phaedimus phong chức, cả hai đều trái với ý muốn của ông, và khi ông còn cách xa ba ngày đường. Grê-gô-ri-ô thành Nyssa nhắc đến việc này, trong bài diễn văn về đời sống của Thaumaturgus; và cho chúng ta biết rằng khi Grê-gô-ri-ô tránh bàn tay của vị giám mục, vị ấy đã bởi lời cầu nguyện và những lời trang trọng mà biệt riêng ông ra, dù ông vắng mặt, cho chức tế lễ. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về hình thức phong chức này bị hỏng một phần] Và việc đó thật sự là một sự biệt riêng có thẩm quyền cho Đức Chúa Trời với tư cách giám mục, và là việc lập ông lên trên Hội Thánh ấy bởi lời cầu nguyện, và những lời trang trọng về sự biệt riêng.
Sau đó có một sự khác biệt, không phải về lễ báp-têm cho trẻ sơ sinh, mà về sự tách ra vì cớ lễ ấy; và một lá thư của ông về chủ đề ấy sẽ rất đúng lúc. Nghe vậy, ông Baxter đã viết thư cho ông ấy; và chứng minh bằng nhiều lập luận rằng mặc dù ông ấy vẫn giữ ý kiến của mình về lễ báp-têm cho trẻ sơ sinh, ông ấy vẫn không nên lấy đó làm lý do để từ chối thông công với các anh em có ý kiến khác: các lập luận của ông đã tác động trên ông ấy đến nỗi làm ông ấy thỏa mãn. Về sau, ông ấy trình bày cùng những suy xét ấy cho ông Allen, là người cũng thỏa mãn: và do đó họ với sự đồng ý chung đã giải tán Hội Thánh của họ, và rất sốt sắng lo việc đưa các anh em của họ trở lại.
Có sự tranh luận trong các hội nghị ấy, xem có đủ lý do cho một sự dời đổi hay không, nhưng sự khác biệt lớn nhất là về điểm phong chức. Vì trong khi có đề nghị rằng trong trường hợp bất cứ mục sư nào của họ dời đi hay qua đời, nếu mục sư kế tiếp được phong chức, hoặc bởi bất cứ mục sư còn lại nào của Hội Thánh ấy, hoặc bởi bất cứ mục sư nào của các Hội Thánh khác, thuộc Hội Thánh của họ hay của người khác, thì họ sẽ được công nhận là mục sư: thì lại có yêu cầu rằng họ phải được công nhận là mục sư, dù chưa bao giờ được bất cứ mục sư nào của Hội Thánh mình, hay của Hội Thánh khác, phong chức. Điều ấy đã làm ngưng trệ tiến trình. Một thời gian ngắn trước đó, ông Baxter đã có những trao đổi với một người về vấn đề này. [NEEDS REVIEW: đoạn chuyển tiếp này trong OCR bị hỏng nặng, tên người đối thoại và một số chi tiết không đọc được]
Chương VII. Ông Richard Baxter.
Ông Clare đã đề nghị, để đạt được sự đồng ý huynh đệ, rằng các Cơ Đốc nhân có thể có tự do quản lý các công việc tôn giáo theo ý họ muốn, trong gia đình mình, mà không bị quấy rầy; sự tục tĩu có thể bị ngăn chặn và trừng phạt khắp nơi; rằng phải hết sức cẩn thận về năng lực và lòng đạo đức của các mục sư trong Hội Thánh; rằng không mục sư nào bị ép buộc trên các bầy chiên mà không có sự đồng ý của họ; rằng các mục sư phải được thúc giục dạy giáo lý từng người một; rằng phải có sự tuyên xưng đức tin và sự thánh khiết cách công khai, khi bước ra khỏi địa vị trẻ sơ sinh để vào địa vị thành viên trưởng thành của Hội Thánh; rằng các nghi lễ tượng trưng và huyền bí không được ép buộc trên người ta trái với lương tâm họ, hay một hình thức cầu nguyện không được áp đặt đến nỗi ngăn trở sự tự do cầu nguyện theo sự đa dạng của hoàn cảnh và dịp tiện; rằng các mục sư của mỗi Hội Thánh địa phương có quyền nghe các cáo buộc về dị giáo hay gương xấu, công khai khuyên bảo kẻ phạm tội khi có dịp, và kêu gọi họ ăn năn, tha thứ cho người ăn năn và loại bỏ kẻ không ăn năn: rằng các mục sư lân cận hiệp lại vì sự hiệp nhất và thông công, có thể tổ chức các hội đồng hàng tháng tại mỗi thị trấn có chợ, có một chủ tịch thường trực; rằng mọi mục sư phải chịu trách nhiệm về hạnh kiểm của mình tại đó, và những việc quan trọng hơn của các Hội Thánh riêng lẻ được quyết định tại đó: rằng mỗi quý phải có một hội đồng gồm tất cả các mục sư của mỗi hạt, có một chủ tịch thường trực; để nhận các đơn kháng cáo, mà không phá hủy quyền năng của các mục sư riêng lẻ, hay của các hội đồng nhỏ hơn, và rằng không chủ tịch nào được phong chức, cách chức, đình chỉ, hay khai trừ, mà không có sự đồng ý của hội đồng: rằng các hội đồng quốc gia gồm các chủ tịch của cả các hội đồng giáo phận lẫn các hội đồng cấp dưới; hoặc gồm các chủ tịch giáo phận, và hai người từ mỗi hạt, được tự do chọn bởi đa số phiếu của tất cả các mục sư: rằng không bản cam kết nào được yêu cầu nơi các mục sư, ngoài việc cam kết với Kinh Thánh, và các tín điều cổ xưa, và với các điều cần thiết về đức tin và thực hành được diễn đạt bằng ngôn ngữ Kinh Thánh, và việc từ bỏ mọi dị giáo trái với những điều ấy: rằng không mục sư nào bị cách chức trừ phi vì bất tài, sao nhãng hay gương xấu, đã phạm trong vòng hai năm trước khi bị cáo buộc.
Khi vua Charles trở về, có một số giấy tờ trao đổi giữa ông Baxter và tiến sĩ Hammond, về một sự thỏa thuận với phe giám mục, những giấy tờ ấy đã qua tay của Sir Ralph Clare. Ông Baxter đề nghị rằng người ta không nên bị trừng phạt về mặt ấy bằng hình phạt thân thể, trừ phi bằng cách tước quyền công dân. Tiến sĩ Hammond, trong thư trả lời, đã đổ mọi sự thay đổi hay giảm bớt lên vua và nghị viện, mà không có sự nỗ lực đặc biệt nào để hoàn thành chúng: mặc dù sự qua đời của ông, xảy ra đúng lúc vua mới trở về, là một mất mát lớn và chung; vì rất có thể lòng đạo đức, sự khôn ngoan, và ảnh hưởng của ông đã có tác động đáng kể cho điều tốt hơn, nếu Đức Chúa Trời đã gìn giữ mạng sống của ông.
Ngoài tất cả những nỗ lực ấy, và rất nhiều nỗ lực khác của ông vì hòa bình giữa các tín đồ Tin Lành, ông còn thường xuyên tranh luận chống lại những người theo Giáo hoàng. Trước tiên ông viết ba bài tranh luận chống lại họ: một bài để chứng minh tôn giáo Tin Lành là thật; một bài khác để cho thấy tôn giáo của họ không an toàn; và bài thứ ba để chứng minh rằng họ đã phá đổ đức tin, bởi cách giải quyết đức tin sai lầm của họ. Tiếp theo ông viết một tác phẩm chống lại chủ nghĩa Giáo hoàng, chứa đựng bản tóm tắt những lý do ôn hòa và hiệu quả chống lại tôn giáo của họ: và về sau ông xuất bản cuốn Chìa khóa cho người Công giáo, để vạch trần sự giả dối của các tu sĩ Dòng Tên, và làm thỏa mãn mọi người chỉ thật lòng muốn hiểu, xem chính nghĩa của Hội Thánh La-mã hay của các Hội Thánh Cải chánh là bởi Đức Chúa Trời. Ngoài những tác phẩm ấy, ông còn tiến hành một số cuộc tranh luận riêng với nhiều người La-mã, như ông Johnson, còn gọi là Terret, và những người khác. Và chỉ cần cộng thêm tất cả những điều ấy vào sự siêng năng lao nhọc của ông giữa bầy chiên của chính mình, cùng nhiều tác phẩm thực hành mà ông đã xuất bản, thì bất cứ ai cũng sẽ kinh ngạc mà hình dung làm sao một người yếu đuối như vậy, luôn bị nhiều bệnh tật đeo đuổi, lại có thể làm được nhiều việc đến thế: nhưng một tấm lòng đầy tình yêu đối với Đức Chúa Trời, và cháy bỏng lòng sốt sắng vì vinh hiển của Ngài, đã đưa ông vượt qua tất cả, và khiến ông trở nên một điều kỳ diệu trong thời đại của mình. [NEEDS REVIEW: một số tựa sách và tên tác phẩm trong đoạn này OCR bị hỏng, chỉ dịch theo ý nghĩa rõ ràng]
Chương VIII. Những giao dịch nhằm chữa lành các sự rạn nứt đã qua, sau khi vua Charles phục vị, và kết quả vô ích của chúng.
Khi vua được đón nhận với sự vui mừng chung, thì sự mong đợi của mọi người rất khác nhau, tùy theo lợi ích và động cơ riêng của mỗi người. Một số người thuộc phe giám mục ôn hòa và thẳng thắn nghĩ đến sự hòa giải và hiệp nhất với những người Trưởng lão. Phần khôn khéo hơn trong phe ấy biết rằng mọi quyền năng, danh dự, và lợi tức xưa của họ sẽ được phục hồi cho họ, và họ sẽ không để ai chia sẻ với mình, ngoại trừ những người hoàn toàn cùng tâm trí và cùng đường lối với họ. Nhưng nhiều người Trưởng lão có hy vọng lớn được ưu đãi. Họ dễ dàng đến gặp nhà vua, và với ý định dùng cơ hội ấy cho ích lợi chung, đã đến yết kiến Ngài cùng với lãnh chúa Manchester, trình lên sự suy xét nghiêm túc của Ngài về sự hiệp nhất của các thần dân Ngài trong các vấn đề tôn giáo, mà nếu Ngài vui lòng can thiệp, thì Ngài đang có một thời cơ thuận lợi nhất để thực hiện; và nài xin rằng chỉ những điều cần thiết mới được yêu cầu. [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu chương VIII trong OCR bị hỏng nặng ở nhiều chỗ, một số câu về các phe phái và lời thỉnh cầu không đọc đầy đủ được]
Ngoài những lời hứa riêng từ những người có quyền thế, họ còn có sự bảo đảm từ chính vua Charles, trong bản Tuyên cáo từ Breda, gửi cho mọi thần dân yêu dấu của Ngài, ngày 4 tháng 4 năm 1660, trong đó có những lời này: Chúng tôi tuyên bố sự tự do cho các lương tâm mềm yếu, và rằng không ai sẽ bị quấy rầy, hay bị tra hỏi, vì những khác biệt về quan điểm, mà những khác biệt ấy không làm xáo trộn sự bình an của vương quốc.
Họ cũng trình bày các điều kiện hiệp nhất; rằng việc thực hành kỷ luật thật sự của Hội Thánh có thể được phép; và rằng các mục sư trung tín muốn thực hành kỷ luật ấy không bị đuổi ra, cũng không có những người bất xứng bị áp đặt trên dân chúng. Vua tuyên bố Ngài rất hài lòng với khuynh hướng hòa hợp của họ, và quyết tâm làm phần của Ngài để thúc đẩy việc ấy: nhưng Ngài nói với họ rằng sự thỏa thuận này không thể mong đạt được bằng cách đưa một phe về với phe kia, mà bằng cách mỗi bên bớt đi một phần, và gặp nhau ở giữa đường; rằng nếu việc ấy không thành, thì lỗi là tại chính họ, chứ không phải tại Ngài: thật vậy, Ngài quyết tâm đạt được sự hiệp nhất, và Ngài sẽ tự mình kéo hai phe xa cách lại với nhau, cùng các điều tương tự. Và do đó Ngài yêu cầu họ dâng lên Ngài một số đề nghị để đạt được sự thỏa thuận về chính quyền Hội Thánh, là sự khác biệt chính, mà nếu có thể điều chỉnh một cách thân thiện, thì sẽ ít có nguy cơ bất đồng trong những điều khác. Đồng thời, Ngài yêu cầu họ ghi xuống mức tối đa mà họ có thể nhường nhịn. Họ thưa với Ngài rằng họ chỉ là số ít, và không có ủy nhiệm từ các anh em để bày tỏ ý kiến của các anh em; và vì thế xin phép được thông báo cho các anh em ở các tỉnh, để họ có thể biết ý của các anh em ấy. Vua nói rằng việc ấy sẽ quá lâu, và gây quá nhiều ồn ào, và vì thế Ngài muốn nhận các đề nghị từ chính họ, là những người có thể lấy thêm những người đang ở trong thành phố mà họ cho là tốt. Nghe vậy, họ tuyên bố rằng họ không thể giả vờ nói thay cho, hay ràng buộc người khác; và vì thế những gì họ làm chỉ có ý nghĩa là ý kiến của bấy nhiêu người đang hiện diện. Vua nói với họ rằng điều ấy sẽ được hiểu như vậy; và rằng Ngài không có ý triệu tập một hội nghị của phe kia, mà sẽ đưa đến một số ít người mà Ngài cho là thích hợp: và rằng nếu Ngài cho là tốt mà tham khảo ý kiến của một số ít người ở mỗi bên, vì sự thỏa mãn của chính Ngài, thì không ai có lý do gì để phật ý. Họ cũng nài xin vua rằng cùng lúc họ dâng các sự nhượng bộ của mình lên nhà vua, thì các anh em ở phe bên kia cũng phải đưa ra các sự nhượng bộ của họ, ghi rõ mức tối đa mà họ có thể bớt đi và nhường nhịn về phía họ, để hòa hợp; để khi cả hai bên đều được xem xét và so sánh với nhau, thì một sự phán đoán có thể được hình thành tốt hơn. Vua hứa với họ rằng điều ấy sẽ được thực hiện.
Sau đó, các mục sư họp nhau ngày này qua ngày khác tại Sion College, để tham khảo công khai với bất cứ anh em nào muốn tham gia cùng họ; để không ai có thể nói rằng họ bị loại trừ. Nhiều mục sư trong thành phố đã đến với họ; và nhiều mục sư ở các tỉnh, lúc ấy đang ở trong thành phố, cũng tham gia cùng họ; như tiến sĩ More, về sau là giám mục tại Ireland, ông Fulwood, về sau là phó tế trưởng của Totnes, và những người khác; nhưng ông Matthew Newcomen là người thường xuyên nhất. Trong khoảng ba tuần, họ đồng ý với một bản đề nghị, phần lớn do ông Calamy, tiến sĩ Reynolds và tiến sĩ Worth soạn thảo, trong đó, sau một lời thỉnh cầu khiêm nhường gửi lên nhà vua, và bốn yêu cầu sơ bộ, tức là: lòng đạo đức nghiêm túc có thể được ủng hộ; một mục sư có học thức và đạo đức trong mỗi giáo xứ được khích lệ; việc công khai nhận lấy giao ước báp-têm cách cá nhân phải đi trước việc được nhận vào Bàn Tiệc của Chúa; và ngày của Chúa phải được giữ thánh cách nghiêm ngặt; họ đề nghị chấp nhận chức chủ tịch nguyên thủy thật sự và cổ xưa trong Hội Thánh, với sự pha trộn thích đáng các trưởng lão, để tránh những sự bại hoại, thiên vị, chuyên chế và những điều ác khác, vốn thường xảy ra trong việc quản trị bởi một người duy nhất. Những điều mà họ chủ yếu chê trách trong cơ cấu của Anh quốc là phạm vi rộng lớn của giáo phận giám mục, việc họ ủy nhiệm các ủy viên, chưởng ấn, và viên chức thay mình hành động; việc họ chiếm lấy quyền phong chức và quyền tài phán duy nhất; và việc hành động một cách độc đoán trong các cuộc thăm viếng, các điều khoản, việc đưa vào các nghi lễ mới, việc đình chỉ các mục sư theo ý muốn: và để cải cách những điều ác ấy, họ đề nghị rằng việc Giám mục Usher rút gọn chế độ giám mục về hình thức chính quyền hội đồng đã được nhận trong Hội Thánh cổ xưa, phải là nền tảng cho một sự dung hòa, và rằng các giám mục phụ tá phải được các hội đồng tương ứng chọn lựa; các hiệp hội phải có phạm vi vừa phải, các mục sư không phải chịu lời thề, hay lời hứa vâng phục các giám mục của mình, vì họ phải chịu trách nhiệm về bất cứ sự vi phạm luật pháp nào; và rằng các giám mục không cai trị theo ý muốn và sở thích, mà theo các quy tắc, giáo luật và hiến pháp sẽ được phê chuẩn và thiết lập bởi đạo luật của nghị viện.
Về phụng vụ, họ thừa nhận tính hợp pháp của một hình thức thờ phượng công cộng đã được quy định; nhưng xin rằng một số nhà thần học có học thức, đạo đức, và ôn hòa, thuộc cả hai phe, có thể được dùng để soạn một phụng vụ mới, hay để cải cách phụng vụ cũ, thêm vào một số hình thức thay đổi khác bằng ngôn ngữ Kinh Thánh, để dùng theo sự chọn lựa của mục sư. Về các nghi lễ, họ khiêm nhường trình bày rằng sự thờ phượng Đức Chúa Trời đã hoàn hảo mà không cần chúng; rằng Đức Chúa Trời đã tuyên bố Ngài là Đức Chúa Trời hay ghen trong các vấn đề thờ phượng; rằng các Hội Thánh Cải chánh ở nước ngoài, phần lớn đã loại bỏ các nghi lễ còn được giữ lại tại đây; rằng tại Anh quốc, từ thời Cải chánh, chúng luôn là vấn đề tranh cãi và tranh luận; rằng chúng đã gây ra việc làm cho nhiều mục sư đạo đức và hữu ích phải im lặng, và gây ra nhiều sự tách rời khỏi Hội Thánh; rằng xét cho cùng chúng chỉ là những điều không quan trọng, và theo bản chất của chúng thì có thể thay đổi; và vì thế họ nài xin rằng việc quỳ gối khi dự Tiệc Thánh không bị ép buộc, và việc cúi đầu trước danh Giê-xu hơn là trước danh Christ hay Em-ma-nu-ên phải bị bãi bỏ; và rằng phải cẩn thận ngăn ngừa những sự đổi mới trong tương lai trái với luật pháp; để sự thờ phượng công cộng có thể được tự do, không chỉ khỏi lỗi lầm mà còn khỏi sự nghi ngờ.
Ngay sau khi vua trở về, nhiều mục sư xứng đáng trong số họ, sau khi bị đuổi khỏi các chức vụ bị tịch thu, đã sớm được ổn định lại trong các chức vụ của mình. [NEEDS REVIEW: đoạn dài về các chức vụ bị tịch thu, ấn Broad Seal, và các sự ban tặng chức vụ trong OCR bị hỏng nặng và xen kẽ hai cột, không khôi phục đầy đủ được; chỉ dịch phần ý nghĩa rõ ràng] Các mục sư khi yết kiến nhà vua cùng với các đề nghị của mình, đã bày tỏ sự thỏa mãn đầy đủ của họ về mọi điều, ngoại trừ việc những người như vậy phải bị đuổi ra, là những người đang ở trong bất cứ lợi tức nào trước kia thuộc về một người không quá bất tài hay trụy lạc; nhưng họ khiêm nhường nài xin rằng mọi người đã kế tiếp những người gây gương xấu đều có thể giữ vị trí của mình. Họ còn xin rằng ấn Broad Seal đã ban tặng các chức vụ ấy phải bị thu hồi, và rằng nhà vua vui lòng công bố ý muốn của Ngài rằng không lời thề hay bản cam kết nào, cũng không sự từ bỏ chức vụ nào, được yêu cầu nơi bất cứ ai, cho đến khi thấy được kết quả của sự thỏa thuận mong muốn. Vua đối xử với họ rất tôn trọng, và nhắc lại những lời tuyên bố về lòng mong mỏi tha thiết của Ngài đối với sự dung hòa; Ngài nói với họ rằng Ngài rất hài lòng vì họ ủng hộ phụng vụ, và nhường nhịn về bản chất của chế độ giám mục; và hứa với họ rằng những nơi mà các đương sự cũ đã qua đời, theo như mong muốn của họ, sẽ được xác nhận cho những người đang giữ chức vụ.
Trong khi nhà vua đã hứa với họ rằng họ sẽ gặp một số nhà thần học của phe bên kia, và xem các đề nghị của phe ấy, thì họ rất thất vọng khi thấy không ai trong số ấy xuất hiện. Nhưng họ sợ gây phật ý, bằng cách tranh luận hay phàn nàn. Sau một thời gian chờ đợi các sự nhượng bộ và dung hòa của các nhà thần học thuộc phe giám mục để đạt hòa bình, cuối cùng họ nhận được một bản trả lời gay gắt, dưới hình thức phản bác các đề nghị mà họ đã dâng lên nhà vua. Trong bản trả lời ấy, các vị ấy tuyên bố về các yêu cầu sơ bộ của họ rằng họ không thấy có thể ban thêm sự bảo đảm nào nữa, ngoài những gì đã được luật pháp của vương quốc thiết lập sẵn. Về sự tự do tôn giáo riêng tư, họ cho rằng họ được tự do hưởng điều ấy, miễn là không mở ra một kẽ hở cho các giáo phái tổ chức các buổi nhóm riêng tư, mà hậu quả của việc ấy không ai có thể chịu trách nhiệm trước nhà nước: rằng họ ủng hộ một mục sư đạo đức trong mỗi giáo xứ, nhưng không biết việc người ấy cư trú trong giáo xứ của mình có nghĩa là gì, cũng không biết từ ấy có thể được mở rộng đến đâu, cũng không biết có thể có thêm sự cung cấp nào nữa cho việc ấy; về việc xác nhận đức tin, và việc giữ những người gây gương xấu khỏi sự thông công, họ cho rằng Hội Thánh đã cung cấp đầy đủ: và về việc tuân giữ ngày của Chúa, họ tuyên bố luật pháp của đất nước còn nghiêm khắc hơn luật pháp của bất cứ Hội Thánh Cải chánh nước ngoài nào. Về chính quyền Hội Thánh, họ tuyên bố ủng hộ hệ thống phẩm trật cũ mà không có bất cứ thay đổi nào; và ám chỉ một cách ác ý rằng những nhận xét của phe kia về hậu quả của việc một người duy nhất quản trị trong Hội Thánh cũng có thể áp dụng cho nhà nước dân sự. Về phạm vi của giáo phận, họ tuyên bố nó đủ phù hợp với chức vụ giám mục: và việc quản trị quyền tài phán thuộc Hội Thánh bởi các chưởng ấn, và các viên chức tương tự, là đều đặn xét về đại thể.
Về việc Giám mục Usher rút gọn chế độ giám mục, họ bác bỏ nó vì không nhất quán với hai bài luận khác của ông, và vì xét cho cùng nó chỉ là một đống những quan niệm riêng tư: họ ca ngợi phụng vụ là không thể chê trách được, và cho rằng không thể nói là nó bị áp đặt quá nghiêm khắc, khi các mục sư không bị từ chối việc thực hành các ân tứ của mình trong việc cầu nguyện trước và sau bài giảng. Tuy nhiên, họ tuyên bố rằng loại cầu nguyện ấy chỉ là một phong tục không có thẩm quyền lớn, và đã trở thành thông dụng chỉ do sự dung thứ, mà không có nền tảng nào khác trong luật pháp và giáo luật. Tuy nhiên, họ vẫn đồng ý sửa lại phụng vụ, nếu nhà vua cho là thích hợp. Về các nghi lễ, họ không thể từ bỏ một nghi lễ nào; vì họ không thể nghĩ rằng sự thỏa mãn của một số cá nhân riêng tư lại được đặt lên bàn cân chống lại sự bình an chung, và sự đồng nhất của Hội Thánh. Thật vậy, nếu có bất cứ sự giảm bớt nào được thực hiện, họ thỏa mãn rằng những tâm trí bất an sẽ chỉ nhờ đó mà được khích lệ để đưa ra những đòi hỏi lớn hơn nhiều.
Vì mô hình chính quyền của Giám mục Usher là kế hoạch mà các mục sư Trưởng lão lúc ấy trình lên vua, nên tôi sẽ đính kèm tại đây một bản sao của nó, để mọi người có thể biết cụ thể đó là điều gì mà vị giám mục đã đề nghị. [NEEDS REVIEW: toàn bộ trích dẫn dài mô hình của Giám mục Usher, gồm nhiều trích dẫn La-tinh và tiếng Anh cổ, trong OCR bị hỏng nặng, rời rạc và xen kẽ, không khôi phục đầy đủ được; chỉ giữ lại phần ý nghĩa rõ ràng dưới đây] Trong mô hình ấy, các trưởng lão được giao phó việc thi hành các nghi thức thánh theo luật của Chúa Giê-xu Christ; các lời khuyên răn trong Hội Thánh được ban ra cùng với các sự sửa phạt thuộc linh; và sự phán xét được đưa ra với sự khuyên bảo lớn lao, như trước mặt Đức Chúa Trời, và là sự báo trước rõ nhất về sự phán xét sẽ đến, nếu có ai phạm tội đến nỗi bị loại khỏi sự thông công trong lời cầu nguyện, trong hội họp, và trong mọi sự tương giao thánh. Các chủ tịch cai trị là những trưởng lão đã được chấp thuận, là những người đã đạt được vinh dự ấy, không phải vì phần thưởng, mà vì tiếng tốt. Họ không phải là ai khác hơn những người mà từ tay họ, người ta vẫn thường nhận lấy các nghi thức thánh. Vì thế, trong các vấn đề phán xét thuộc Hội Thánh, Cornelius, giám mục thành Rô-ma, đã dùng đến quyết định của việc nhóm họp các trưởng lão và phó tế lại với nhau. Cũng vậy, Cyprian viết cho Cornelius về hàng giáo phẩm thịnh vượng đang cư trú và cùng cai trị với ông tại đó.
Sự hiện diện của hàng giáo phẩm được coi là cần thiết đến nỗi trong các vấn đề thuộc về tòa án giám mục, đến nỗi tại Công đồng Carthage lần thứ tư, người ta đã kết luận rằng vị giám mục không được xét xử vụ việc của ai mà không có sự hiện diện của hàng giáo phẩm; điều này cũng được suy ra trong các giáo luật của Egbert, là người từng là tổng giám mục thành York trong thời Saxon, và về sau được đưa vào chính thân thể của luật giáo hội. [NEEDS REVIEW: trích dẫn La-tinh của Công đồng Carthage và Egbert trong OCR bị hỏng một phần]
Thật vậy, trong Hội Thánh của chúng ta, loại chức chủ tịch này [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích, phần còn lại thuộc đoạn trích tiếp theo]
Chính thể Trưởng lão đã bị bàn cãi từ lâu, thế nhưng vì nó vẫn tuyên xưng rằng mỗi mục sư đều có quyền cai quản Hội Thánh, cũng như quyền ban phát giáo lý và các nghi thức thánh, và việc hạn chế thi hành quyền ấy chỉ phát xuất từ phong tục hiện nay đã được tiếp nhận trong vương quốc này, nên không ai có thể nghi ngờ rằng, bằng một luật khác của đất nước, trở ngại này hoàn toàn có thể được dỡ bỏ. Và độc giả vô tư có thể nhanh chóng nhận thấy, qua việc đọc các đề xuất tiếp theo, rằng hình thức cai quản cổ xưa này, nhờ phiếu bầu hiệp nhất của giới giáo sĩ, có thể dễ dàng được phục hồi trở lại đến mức nào, và chỉ cần rất ít vẻ thay đổi bên ngoài thì các hội nghị công đồng của các mục sư ở mỗi giáo xứ cũng có thể hòa hợp được với quyền chủ tọa của các giám mục ở mỗi giáo phận và mỗi tỉnh giáo.
Trong mỗi giáo xứ, vị quản nhiệm, hay mục sư đương nhiệm, cùng với viên quản lý nhà thờ và các trợ viên, có thể mỗi tuần lưu ý đến những người sống một cách tai tiếng trong hội chúng ấy; những người này sẽ nhận những lời khuyên răn và quở trách khác nhau, tùy theo tính chất tội lỗi của họ đáng chịu; và nếu bằng cách này mà không thể cải hóa được họ, họ có thể bị trình lên công đồng hằng tháng gần nhất, và trong thời gian chờ đợi, họ sẽ bị mục sư ngăn không cho đến bàn Tiệc của Chúa.
Công đồng hằng tháng: Vì theo một đạo luật ban hành năm thứ hai mươi sáu triều vua Hen-ri thứ tám, được phục hồi năm đầu triều nữ vương Ê-li-sa-bét, các giám mục phụ tá được lập ra tại hai mươi sáu địa điểm khác nhau trong vương quốc này, nên số lượng các vị ấy rất có thể được điều chỉnh cho phù hợp với số lượng các hạt trưởng lão ở nông thôn, mà mỗi giáo phận được chia nhỏ thành đó; khi việc này đã xong, vị giám mục phụ tá, thay thế vị trí của những người mà trong Hội Thánh cổ xưa được gọi là [NEEDS REVIEW: chức danh cổ xưa bị OCR làm hỏng], có thể mỗi tháng triệu tập một công đồng gồm tất cả các quản nhiệm, hay các mục sư đương nhiệm, trong phạm vi quản hạt, và theo đa số phiếu bầu của họ mà quyết định mọi vấn đề được đưa ra tranh luận trước mặt họ. Trước công đồng này, quản nhiệm và các viên quản lý nhà thờ có thể trình những người không ăn năn, là những người mà dù đã bị khuyên răn và bị đình chỉ khỏi nghi thức thánh vẫn không chịu sửa mình; nếu họ vẫn cứ ngoan cố và không thể sửa trị được, án tuyệt thông có thể được công đồng tuyên bố chống lại họ và thi hành tương ứng tại giáo xứ nơi họ sinh sống. Đến đây cũng có thể quy chiếu những vấn đề liên quan đến các mục sư giáo xứ, dù liên quan đến giáo lý hay hạnh kiểm của họ, cũng như việc xét xử mọi ý kiến mới, tà giáo và sự chia rẽ nảy sinh trong phạm vi ấy.
Công đồng giáo phận: Công đồng giáo phận có thể họp một hoặc hai lần mỗi năm, tùy theo điều gì được cho là thuận tiện nhất; tại đó, tất cả các giám mục phụ tá và các quản nhiệm hay mục sư đương nhiệm còn lại, hoặc một số người nhất định được chọn ra từ mỗi hạt trong giáo phận ấy, có thể họp lại; với sự đồng ý của họ, hoặc đa số trong số họ, mọi việc có thể được quyết định bởi giám mục hay giám thị, gọi bằng tên nào cũng được, hoặc khi vị ấy vắng mặt thì bởi một trong các giám mục phụ tá mà vị ấy ủy nhiệm thay mình.
Tại đây, mọi vấn đề quan trọng hơn có thể được xem xét, và các mệnh lệnh của các công đồng hằng tháng được duyệt lại, và nếu cần thì sửa đổi. Và nếu tại đây cũng có vấn đề khó khăn nào không thể được quyết định trọn vẹn, vấn đề ấy có thể được chuyển lên công đồng tỉnh giáo hoặc công đồng toàn quốc kế tiếp.
Công đồng tỉnh giáo và công đồng toàn quốc: Công đồng tỉnh giáo có thể gồm tất cả các giám mục và giám mục phụ tá, cùng những giáo sĩ được bầu ra từ mỗi giáo phận trong tỉnh giáo. Vị trưởng giáo của mỗi tỉnh giáo có thể làm người điều hành cuộc họp này, hoặc thay vị ấy là một giám mục nào đó do vị ấy chỉ định, và mọi vấn đề được sắp xếp tại đó theo sự đồng ý chung, như trong các hội nghị trước. Công đồng này có thể họp ba năm một lần, và nếu quốc hội đang họp vào lúc ấy, cả hai vị trưởng giáo và các công đồng tỉnh giáo trong nước có thể hiệp lại với nhau và tạo thành một công đồng toàn quốc; trong đó, mọi đơn kháng cáo từ các công đồng cấp dưới có thể được tiếp nhận, mọi đạo luật của họ được xem xét, và mọi hiến chế thuộc về Hội Thánh trong toàn quốc được thiết lập.
Không lâu sau đó, thay cho những nhượng bộ của các giám mục giáo phận, các mục sư được cho biết rằng nhà vua sẽ đưa tất cả những gì ngài cho là thích hợp để ban cho họ vào hình thức một bản Tuyên cáo, và họ sẽ được xem bản ấy trước khi nó được công bố, và được tự do trình bày điều gì họ không thích, vì không phù hợp với sự hòa hợp mong muốn. Và một bản sao của bản Tuyên cáo nói trên đã được gửi đến họ theo đó bởi ngài Đại pháp quan. Sau khi đã đọc kỹ bản ấy, họ soạn một bản kiến nghị gửi lên nhà vua, và kèm theo một số nhận xét về bản Tuyên cáo; nhưng khi bản ấy được trao cho ngài Đại pháp quan, ngài đã gạt nó sang một bên và không bao giờ triệu họ đến để trình lên nhà vua; mà chỉ yêu cầu những điểm cụ thể về các thay đổi mà họ muốn kiên trì. Họ đã trao cho ngài một bản tóm tắt các điểm cụ thể như ngài mong muốn, và ngài dành thời gian để xem xét. Và sau tất cả, một ngày đã được ấn định để bệ hạ xem xét bản Tuyên cáo như ngài Đại pháp quan đã soạn thảo, để phê chuẩn điều gì ngài thích và sửa đổi phần còn lại sau khi nghe cả hai bên. Đến ngày đã hẹn, nhà vua đến nhà ngài Đại pháp quan, cùng với các công tước xứ An-bơ-môn và Oóc-môn, bá tước xứ Man-chét-tơ, bá tước xứ Ăng-gờ-le-xi, và huân tước Hôn-lít, cùng tiến sĩ Sên-đơn, giám mục Luân Đôn, tiến sĩ Hin-chơ-mơn, giám mục xứ Sa-lít-bơ-ri, tiến sĩ Cô-xin, giám mục xứ Đơ-rum, tiến sĩ Gô-đơn, giám mục xứ Éc-xơ-tơ, tiến sĩ Hắc-cơ, tiến sĩ Ba-ruých và tiến sĩ Gơ-ning, cùng những người khác, về một phía; về phía bên kia là tiến sĩ Rây-nôn, ông Ca-la-mi, ông Át-sơ, tiến sĩ Goa-lít, tiến sĩ Man-tơn, tiến sĩ Spơ-xtâu, ông Bác-xtơ và một số người khác. Công việc trong ngày hôm ấy không phải là tranh luận, mà là khi ngài Đại pháp quan đọc qua bản Tuyên cáo, mỗi bên sẽ nói lên điều mình không thích, và nhà vua sẽ quyết định bản ấy phải như thế nào theo ý ngài.
Có nhiều cuộc tranh cãi qua lại về chức giám mục và việc tái phong chức, cùng những điểm cụ thể trong bản Tuyên cáo; và khi toàn bộ bản ấy đã được đọc qua, ngài Đại pháp quan rút ra một tờ giấy khác, cho biết nhà vua cũng đã nhận được đơn kiến nghị của những người Độc lập và những người theo phái Báp-tít xin được tự do, và vì vậy ngài đọc thêm một phần bổ sung của bản Tuyên cáo, với ý rằng những người khác cũng được phép nhóm họp để thờ phượng theo tôn giáo, miễn là họ không làm rối loạn hòa bình; và không một quan tòa hòa bình hay viên chức nào được quấy rầy họ. Vì phần này được thiết kế để bảo đảm tự do cho những người theo Giáo hội La Mã, nên khi đọc nó xong, mọi người đều im lặng chung. Các giám mục cho rằng đó là một điểm tế nhị, nên không nói gì; những người Trưởng lão sợ lên tiếng chống lại nó, e rằng mọi giáo phái và đảng phái sẽ coi họ là nguyên nhân gây ra những đau khổ của các giáo phái ấy, và họ sẽ bị mô tả là thiên vị một cách thô thiển, khi mong muốn tự do cho chính mình mà lại không muốn người khác cũng có tự do với mình. Cuối cùng, ông Bác-xtơ, sợ rằng sự im lặng của họ có thể bị hiểu sai, đã nói với ý rằng, tiến sĩ Gơ-ning, ít lâu trước đó khi nói chống lại các giáo phái, đã nêu tên những người theo Giáo hội La Mã và những người theo phái Sô-xi-ni-ăng; rằng về phần họ, họ không mong muốn được ưu đãi chỉ riêng cho mình, và sự nghiêm khắc hà khắc chống lại người khác; nhưng như họ khiêm tốn cảm tạ bệ hạ vì sự khoan dung đã tuyên bố dành cho chính họ, thì họ cũng phân biệt đảng có thể dung thứ với đảng không thể dung thứ; đối với đảng trước, họ khiêm tốn cầu xin sự khoan dung và ưu ái công bằng; nhưng đối với đảng sau, như hai loại người vừa được nhắc đến, về phần họ, họ không thể lấy việc dung thứ những người ấy làm lời cầu xin của mình. Bệ hạ đáp rằng đã có đủ luật chống lại những người theo Giáo hội La Mã; và ông Bác-xtơ trả lời rằng họ hiểu câu hỏi là liệu những luật ấy có nên được thi hành hay không.
Sau đó, nhà vua, sau khi đã quyết định điều gì ngài muốn giữ lại trong bản Tuyên cáo về mặt ý nghĩa, đã chỉ định bốn vị thần học để quyết định về câu chữ trong các chỗ sửa đổi, nếu có bất đồng nào; đó là giám mục Mót-lây, giám mục Hin-chơ-mơn, tiến sĩ Rây-nôn và ông Ca-la-mi; và nếu họ bất đồng, bá tước xứ Ăng-gờ-le-xi và huân tước Hôn-lít sẽ quyết định. Và cuối cùng bản ấy được ban hành sau khi đã sửa đổi như vậy, với quyền cai quản mang tính mục vụ và thuyết phục còn lại cho các mục sư cùng với các trưởng lão, đến nỗi nó đã thích hợp để trở thành một công cụ của sự hòa hợp và hòa bình, nếu được luật pháp xác nhận, và như thế sự chia rẽ có thể đã được chữa lành, sau khi sách nghi lễ được sửa đổi, như bản Tuyên cáo đã hứa. Một số mục sư được đề nghị các chức vụ cao: ông Ca-la-mi được đề nghị chức giám mục xứ Cô-ven-tri và Lít-chi-phin, tiến sĩ Rây-nôn được đề nghị chức giám mục xứ No-ruých, ông Bác-xtơ được đề nghị chức giám mục xứ He-rơ-phót, tiến sĩ Man-tơn được đề nghị chức trưởng giáo xứ Rô-chét-tơ, tiến sĩ Bết được đề nghị chức trưởng giáo xứ Cô-ven-tri và Lít-chi-phin, và ông Ét-uốt Bâu-lơ được đề nghị chức trưởng giáo xứ Doóc; nhưng tất cả đều từ chối, vì không chắc chắn về sự bền vững của các điều khoản trong bản Tuyên cáo, ngoại trừ tiến sĩ Rây-nôn, là người khi nhận chức giám mục xứ No-ruých đã tuyên bố rằng ông nhận chức ấy theo các điều khoản đã nêu trong bản Tuyên cáo, chứ không phải theo cách thức chức giám mục đã tồn tại trước đây ở Anh; và rằng ông sẽ không giữ hay thi hành chức ấy lâu hơn thời gian ông có thể thi hành theo các điều khoản ấy.
Trong bản Tuyên cáo đề ngày hai mươi lăm tháng mười năm một nghìn sáu trăm sáu mươi, nhà vua đã bày tỏ như sau: Khi chúng ta còn ở Hà Lan, chúng ta đã được nhiều mục sư nghiêm trang và uyên bác từ quê nhà đến thăm, là những người được xem là những người bênh vực có năng lực và chủ chốt nhất cho các quan điểm Trưởng lão, và chúng ta đã có nhiều cuộc trao đổi với họ, trong chừng mực vô số công việc đang đặt trên chúng ta lúc ấy cho phép; và chúng ta đã rất hài lòng và an ủi khi thấy họ là những người đầy lòng yêu mến chúng ta, nhiệt thành vì hòa bình của Hội Thánh và nhà nước, và không phải là kẻ thù, như người ta đã đồn về họ, của chức giám mục hay sách nghi lễ; mà chỉ khiêm tốn mong muốn những thay đổi trong cả hai, sao cho, mà không làm lung lay nền tảng, có thể xoa dịu tốt nhất những rối loạn hiện nay, mà tình trạng bất ổn của thời đại và sự nhạy cảm của lương tâm một số người đã gây ra. Để thực hiện điều ấy tốt hơn, chúng ta đã có ý định, ngay khi chúng ta mới đến vương quốc này, [NEEDS REVIEW: câu bị OCR làm hỏng nặng, ý về việc triệu tập các thần học gia]...
Chúng ta cũng không cần tuyên bố lòng quý trọng và yêu mến cao độ mà chúng ta dành cho Hội Thánh Anh như đã được thiết lập; chúng ta cũng không cho rằng sự tôn kính đối với những quyết định xưa kia, hay sự nhún nhường, chứ không phải sự áp đặt độc đoán, đối với một số điểm riêng về nghi lễ, mà lòng đạo đức, sự sùng kính và trật tự của thời trước có thể đã đưa vào, lại không phù hợp với thời hiện nay; mà trái lại, chính lòng đạo đức và sự sùng kính ấy, vì sự cải thiện chúng mà các nghi lễ có thể lần đầu tiên được đưa vào, có thể bị tổn hại, và do đó rất có thể được miễn trừ. Và chúng ta không chút nghi ngờ rằng các giám mục hiện nay sẽ cho rằng những nhượng bộ nhằm xoa dịu những rối loạn hiện nay là rất công bằng và hợp lý, và sẽ hết lòng tuân theo chúng.
Tóm tắt những nhượng bộ này như sau: Nhà vua tuyên bố ngài sẽ cổ vũ quyền năng của đời sống tin kính, khuyến khích việc thực hành tôn giáo cả nơi công cộng lẫn nơi riêng tư, chăm lo để ngày của Chúa được dành cho các việc thánh, không có những trò tiêu khiển không cần thiết; và rằng những mục sư bất tài, lơ là và tai tiếng sẽ không được phép ở trong Hội Thánh. Rằng các giám mục sẽ không phong chức, hay thi hành bất kỳ phần nào của quyền xét xử thuộc về kỷ luật của Hội Thánh, nếu không có lời khuyên và sự trợ giúp của các trưởng lão, và sẽ không làm gì hay áp đặt điều gì, ngoài điều phù hợp với các luật đã biết của đất nước; rằng các chánh án giáo hội, các viên chức ủy nhiệm và các viên chức giáo hội sẽ bị loại khỏi các hành vi xét xử, quyền của các mục sư trong các hội chúng riêng của họ được khôi phục, và quyền tự do được ban cho tất cả các mục sư để nhóm họp hằng tháng, nhằm thi hành quyền mục vụ mang tính thuyết phục, để cổ vũ tri thức và đời sống tin kính trong bầy chiên của họ. Rằng các mục sư sẽ được miễn khỏi việc ký tên theo như giáo luật yêu cầu, và lời thề vâng phục theo giáo luật, và sẽ nhận sự phong chức, bổ nhiệm và giới thiệu, thi hành chức vụ và hưởng lợi tức của các giáo xứ của họ, mà không bị buộc phải làm những việc ấy. Và rằng việc sử dụng các nghi lễ sẽ được miễn trừ, ở những nơi mà các nghi lễ ấy bị phản đối về lương tâm. Những nhượng bộ này đã làm hài lòng rất nhiều mục sư trong và quanh Luân Đôn, và họ đã dâng một bản kiến nghị bày tỏ lòng biết ơn, và bản ấy đã được tiếp nhận một cách nhân từ.
Thế nhưng sau tất cả, bản Tuyên cáo này không có hiệu lực nào, ngoại trừ việc đình chỉ trong một năm luật pháp mà về sau đã có hiệu lực. Ở các vùng quê xa xôi, một số người hung hăng đến nỗi họ truy tố các mục sư tại các phiên tòa lưu động và phiên tòa theo quý, bất chấp bản Tuyên cáo, coi nó chẳng khác gì một tờ giấy vô giá trị. Nhưng khi có đơn trình lên nhà vua và ngài Đại pháp quan về những trường hợp cụ thể, [NEEDS REVIEW: đoạn về sự can thiệp của nhà vua bị OCR làm hỏng] đã được giải quyết một cách thuận lợi. Nhưng về vấn đề cai quản Hội Thánh, không một nhượng bộ nào trong bản Tuyên cáo được đưa vào thực thi.
Tuy nhiên, vì trong bản Tuyên cáo đã hứa rằng sách nghi lễ sẽ được duyệt lại và cải cách, và những điều khoản mới được soạn bằng ngôn ngữ Kinh Thánh, phù hợp với từng phần thờ phượng, để con người có thể dùng điều khoản nào trong số ấy tùy ý mình; nên cuối cùng một ủy ban đã được ban cấp cho một số người được chỉ định, để họp lại vì mục đích ấy. Các ủy viên về một phía là tổng giám mục xứ Doóc, các giám mục xứ Luân Đôn, Đơ-rum, Rô-chét-tơ, Chi-chét-tơ, Sa-rum, Goa-xét-tơ, Linh-côn, Pi-tơ-bơ-rơ, Chét-tơ, Các-lai và Éc-xơ-tơ; và về phía bên kia là tiến sĩ Rây-nôn, nay là giám mục xứ No-ruých, tiến sĩ Túc-cây, tiến sĩ Cô-năng, tiến sĩ Spơ-xtâu, tiến sĩ Goa-lít, tiến sĩ Man-tơn, ông Ca-la-mi, ông Bác-xtơ, ông Giác-xơn, ông Kê, ông Cơ-lác, ông Niu-cô-men. Các trợ viên về một phía là tiến sĩ Ơn, tiến sĩ Hây-lin, tiến sĩ Hắc-cơ, tiến sĩ Ba-ruých, tiến sĩ Gơ-ning, tiến sĩ Pi-ơ-xơn, tiến sĩ Pi-ơ-xơ, tiến sĩ Spa-râu và ông Thoóc-đai; và về phía bên kia là tiến sĩ Hóc-tơn, tiến sĩ Gia-côm, tiến sĩ Bết, ông Râu-lin-xơn, ông Cu-pơ, tiến sĩ Lai-líp-phút, tiến sĩ Cô-lin, ông Uốt-bờ-rít và tiến sĩ Đơ-rây. Hội nghị Sa-voi, và nơi ở của giám mục Luân Đôn tại đó, được chỉ định làm nơi họp. Khi họ đã họp tại đó, giám mục Luân Đôn nói với các mục sư rằng, chính họ, chứ không phải các giám mục, đã tìm kiếm cuộc hội nghị này, vì mong muốn có những thay đổi trong sách nghi lễ; và do đó, không có việc gì phải làm ngoài việc họ đã đưa vào bằng văn bản tất cả những gì họ có để nói chống lại sách ấy, cùng tất cả các mẫu bổ sung và các thay đổi mà họ mong muốn. Các mục sư đề nghị một cuộc hội nghị thân thiện, theo như ủy ban, vì cho rằng điều ấy có khả năng góp phần giải quyết nhanh chóng hơn, thay vì một công việc dài dòng vô tận bằng văn bản, và ngăn cản sự quen biết và hiểu biết lẫn nhau, điều có thể giúp cho sự hòa hợp dễ dàng hơn. Nhưng giám mục Luân Đôn nhất quyết khẳng định rằng không việc gì được làm cho đến khi mọi phản đối, thay đổi và bổ sung đều được đưa vào cùng một lúc. Và sau một số tranh luận, người ta thỏa thuận rằng họ sẽ đưa tất cả các phản đối của mình vào một lúc, và tất cả các bổ sung của mình vào một lúc khác. Các phản đối đã được soạn thảo theo đó bởi tiến sĩ Rây-nôn, tiến sĩ Goa-lít, ông Ca-la-mi, ông Niu-cô-men, tiến sĩ Bết, ông Cơ-lác, tiến sĩ Gia-côm và những người khác, và sau một thời gian được trình lên các giám mục.
Trong văn kiện này, họ đề xuất rằng các lời cầu nguyện và tài liệu của sách nghi lễ không được chứa điều gì đáng ngờ, hay bị tranh cãi giữa những người tin kính, uyên bác và chính thống. Rằng như các nhà cải cách lúc đầu đã soạn sách nghi lễ sao cho có khả năng nhất để thu phục những người theo Giáo hội La Mã, và lôi kéo họ vào sự hiệp thông của Hội Thánh mình, bằng cách thay đổi càng ít càng tốt so với các mẫu La Mã trước đây đang dùng; thì nay, theo cùng một quy tắc khôn ngoan, sách ấy cũng có thể được soạn sao cho thu phục được sự phán đoán và lòng yêu mến của tất cả những ai, trong những điều cốt yếu của đạo Tin Lành, đều cùng một niềm tin. Rằng việc lặp lại và đối đáp giữa viên thư ký và dân chúng có thể được bỏ đi. Rằng các lời cầu xin trong kinh cầu nguyện có thể được kết thành một lời cầu nguyện trang trọng duy nhất, do mục sư dâng lên, chứ không phải để phần cầu xin chỉ được dân chúng thốt lên. Rằng trong sách nghi lễ không có điều gì ủng hộ việc giữ mùa Chay như một kỳ kiêng ăn theo tôn giáo. Rằng việc giữ các ngày lễ thánh và các đêm vọng theo tôn giáo được bỏ đi. Rằng sách nghi lễ không được áp đặt đến mức hoàn toàn loại trừ ân tứ cầu nguyện trong bất kỳ phần nào của sự thờ phượng công cộng. Rằng bản dịch Kinh Thánh mới được dùng thay cho bản dịch cũ, là bản ở nhiều chỗ đáng bị phản đối một cách chính đáng. Rằng các bài học trong Ngụy thư có thể được bỏ đi. Rằng mục sư không bị bắt buộc phải đọc lại sách nghi lễ vào [NEEDS REVIEW: chi tiết về ngày và giờ đọc lại bị OCR làm hỏng].
Cũng đáng chú ý là đề xuất quan trọng về tài liệu này đã bị sử gia gần đây của chúng ta bỏ qua hoàn toàn, trong tập thứ ba của bộ Lịch sử đầy đủ nước Anh, khổ lớn, trang hai trăm ba mươi lăm, mặc dù nó xứng đáng được nhắc đến chẳng kém gì các đề xuất khác. Tôi để độc giả đoán lý do vì sao điều ấy lại bị bỏ qua, trong khi điều đi trước và điều theo sau đều được thuật lại một cách tỉ mỉ. Điều ấy xem ra có khả năng là cố ý hơn là vô tình.
Rằng ngày Chúa nhật được gọi là ngày của Chúa. Rằng những từ ngữ lỗi thời được đổi thành những từ ngữ được tiếp nhận chung và dễ hiểu hơn. Rằng không phần nào của Cựu Ước, hay sách Công vụ, được gọi hay đọc như các thư tín. Rằng cụm từ giả định tất cả những người trong sự hiệp thông đều là người tin kính cần được sửa đổi, và việc chăm sóc thích đáng không được thực hiện [NEEDS REVIEW: câu bị OCR làm hỏng nặng]. Rằng các lời cầu nguyện trong các lời cầu xin có thể có độ dài vừa phải hơn, điều ấy sẽ có lợi hơn cho sự gây dựng, và có xu hướng làm cho dân chúng thêm kính trọng. Rằng sách nghi lễ có thể được sắp xếp sao cho bao gồm tổng kết tất cả những tội lỗi thường phải xưng ra trong lời cầu nguyện của Hội Thánh, và tất cả những lời cầu xin và lời cầu nguyện tương tự, thường được dâng lên Đức Chúa Trời; và giáo lý vấn đáp kèm theo có thể tóm tắt tất cả những giáo lý cần phải tin, và những giáo lý ấy được trình bày một cách rõ ràng. Rằng các nghi lễ không cần thiết trong bản thân chúng, vốn đã gây ra những chia rẽ đáng buồn và là nguồn gốc của nhiều điều ác, có thể không bị sách nghi lễ áp đặt, mà được để tự do. Sau những đề xuất chung này, rất nhiều phản đối riêng đã được thêm vào, liên quan đến từng phần của sách nghi lễ và những đoạn văn trong đó; trong số đó, những phản đối sau đây là chính.
Về kinh cầu nguyện buổi sáng và buổi tối, họ phản đối phần trong quy định nói về các đồ trang trí dùng trong nhà thờ, là phần để ngỏ khả năng đưa trở lại áo lễ dài, áo dài trắng và các phẩm phục khác; phản đối việc bỏ đi lời tôn vinh ở cuối bài cầu nguyện của Chúa, việc lặp lại thường xuyên câu Vinh hiển thuộc về Cha; phản đối việc hát các bài học, thư tín và Phúc Âm; và phản đối việc dùng bài ca Ngợi khen thay vì một Thi Thiên hay thánh ca Kinh Thánh. Trong kinh cầu nguyện, họ phản đối cách diễn đạt tội chết, và đề nghị đổi thành tội nặng hay tội nghiêm trọng; phản đối cách diễn đạt chết đột ngột, và đề nghị đổi thành chết đột ngột mà chưa chuẩn bị; và phản đối việc cầu nguyện cho tất cả những ai đi lại bằng đường bộ và đường biển một cách quá phổ quát, điều họ muốn diễn đạt một cách không xác định, là những ai đi lại, vân vân. Trong lời cầu nguyện chung cho ngày Giáng Sinh, họ phản đối từ ngày nay, được dùng liên tiếp hai hoặc ba ngày; và họ phản đối một số cách diễn đạt trong nhiều lời cầu nguyện chung khác cho các dịp lễ. Trong nghi thức cử hành Tiệc của Chúa, họ phản đối thời gian ấn định để báo trước cho mục sư là quá ngắn, khi chỉ giới hạn ở tối hôm trước hoặc buổi sáng, đối với những người có ý định dự Tiệc. Họ phản đối quy định về việc mục sư ngăn những người không đủ tư cách khỏi bàn Tiệc của Chúa, vì cho rằng nó chưa đủ rõ ràng và mạnh mẽ. Về việc đọc lại Mười Điều Răn tại đó, họ phản đối việc bỏ đi lời mở đầu của các điều răn; phản đối cách đọc điều răn thứ tư; phản đối [NEEDS REVIEW: phản đối về việc đọc một phần Kinh Thánh hơn các phần khác bị OCR làm hỏng]; và phản đối những lời cầu nguyện ngắn xen kẽ của dân chúng, trong khi một lời cầu nguyện thích hợp duy nhất để kết thúc của mục sư sẽ tốt hơn nhiều. Về các bài khuyên răn, họ phản đối một số bài trong đó, vì không thích hợp để đọc tại buổi Tiệc; và trong khi có câu nói rằng một người không nên đến dự Tiệc nếu không có lòng tin trọn vẹn, họ phản đối câu ấy, vì nó có xu hướng làm nản lòng những người đang gặp phiền muộn trong tâm trí. Họ phản đối lời cầu nguyện trong lúc thánh hiến, vì chưa đủ rõ ràng và phân biệt, việc bẻ bánh thậm chí còn không được nhắc đến; và phản đối việc bắt mục sư trao bánh và rượu vào tay từng người dự Tiệc, với những lời riêng biệt cho mỗi người; và phản đối việc bắt mọi người phải quỳ gối, và bắt mỗi giáo dân phải dự Tiệc ba lần mỗi năm. Về lễ báp-têm, họ phản đối việc bị bắt buộc phải làm báp-têm cho con cái của tất cả những ai đến; phản đối sự ngắn ngủi của lời báo trước được nêu khi một đứa trẻ sắp được làm báp-têm; phản đối việc giao ước với những người bảo trợ, mà bỏ qua cha mẹ, là những người mà theo quyền của họ, đứa trẻ được làm báp-têm; phản đối việc giới hạn lễ báp-têm chỉ ở bồn báp-têm; phản đối cách diễn đạt trong lời cầu nguyện đầu tiên, về việc thánh hóa sông Giô-đanh và mọi nguồn nước, bởi lễ báp-têm của Đấng Christ; phản đối việc những người bảo trợ hứa và trả lời nhân danh hài nhi; phản đối cách diễn đạt trong lời cầu nguyện thứ hai về việc tiếp nhận [NEEDS REVIEW: cụm từ về sự tha tội và tái sinh thuộc linh bị OCR làm hỏng], và phản đối cách diễn đạt trong lời cầu nguyện sau lễ báp-têm, là cách diễn đạt hàm ý rằng dường như mọi đứa trẻ được làm báp-têm đều được Đức Thánh Linh tái sinh; và phản đối dấu thập tự.
Trong giáo lý vấn đáp, họ phản đối việc nhắc đến cha đỡ đầu và mẹ đỡ đầu như những người đã trao [NEEDS REVIEW: phần về lời hứa trong lễ báp-têm bị OCR làm hỏng]; phản đối việc đọc lại các điều răn theo bất kỳ cách nào khác ngoài bản dịch mới; phản đối việc nhắc đến chỉ hai nghi thức thánh là cần thiết chung cho sự cứu rỗi, trong khi chỉ có hai nghi thức; phản đối việc dường như đặt lễ báp-têm dựa trên đức tin và sự ăn năn thực tế, và điều ấy đặc biệt như được thực hiện bởi lời hứa của những người bảo trợ; và phản đối việc bỏ qua phần giải thích riêng về đức tin, sự ăn năn, hai giao ước, sự xưng công chính, sự nên thánh, sự làm con nuôi và sự tái sinh. Phản đối quy định khẳng định sự cứu rỗi chắc chắn và không còn nghi ngờ của các hài nhi đã được làm báp-têm, mà không có ngoại lệ. Phản đối việc dùng lễ xác nhận một cách hời hợt. Phản đối giả định trong lời cầu nguyện rằng tất cả những ai đến để được xác nhận đều có Thánh Linh của Đấng Christ và sự tha thứ mọi tội lỗi của họ. Phản đối việc đặt nền tảng lễ xác nhận trên thực hành của các sứ đồ, trong lời cầu nguyện sau khi đặt tay; và phản đối việc bắt buộc phải nhận lễ xác nhận như điều tuyệt đối cần thiết cho Tiệc Thánh. Trong hôn nhân, họ phản đối việc bắt buộc phải dùng nhẫn; phản đối cách diễn đạt, với thân thể tôi, tôi thờ phượng nàng. Trong nghi thức thăm viếng người bệnh, họ phản đối mẫu tuyên bố tha tội, vì nó không đủ rõ là chỉ mang tính tuyên bố và có điều kiện; và phản đối việc bắt mục sư phải ban nghi thức thánh cho mọi người bệnh nào mong muốn. Trong nghi thức an táng, họ phản đối việc mục sư bị bắt buộc phải ra đón thi hài; phản đối việc dùng chung cách diễn đạt rằng Đức Chúa Trời tiếp nhận linh hồn của tất cả những ai được đưa đến an táng, điều ấy không đúng đối với những người sống và chết trong những tội lỗi tai tiếng; phản đối việc tạ ơn Đức Chúa Trời cách sốt sắng vì đã giải thoát tất cả những ai được đưa đến an táng khỏi những khốn khổ của thế gian đầy tội lỗi này, vân vân, điều ấy có thể làm cho kẻ ác thêm cứng lòng, và không phù hợp với lòng bác ái hợp lý rộng lớn nhất; và phản đối việc hy vọng [NEEDS REVIEW: phần cuối về hy vọng cho trạng thái phước hạnh của người quá cố bị OCR làm hỏng nặng].
Các mục sư mong muốn được tự do dùng, thay cho các mẫu đang dùng trước đây, hoặc thay cho một số mẫu trong đó mà họ còn áy náy về bất kỳ phần nào của sách nghi lễ, những mẫu bổ sung mới cho sách nghi lễ, ở những nơi mà người ta hài lòng với sách cũ, nhưng để cứu giúp những ai không dám dùng sách cũ. Việc soạn thảo các mẫu bổ sung hay mẫu mới này được một mình ông Bác-xtơ đảm nhận; ông đặt tên cho nó là Phụng vụ Cải cách, và khi các mục sư đọc nó, nó được tán thành chung. Và để thế gian có thể xét đoán những mẫu ấy thuộc loại nào, mà các mục sư [NEEDS REVIEW: câu về việc trình bày Phụng vụ Cải cách bị OCR làm hỏng], toàn bộ Phụng vụ Cải cách này được thêm vào ở cuối tập sách này, đúng như nó đã được soạn thảo lúc bấy giờ.
Sử gia trong bộ Lịch sử đầy đủ nước Anh, khổ lớn, trang hai trăm ba mươi lăm, đã đưa ra lời phê bình sau đây: Khi việc soạn thảo các mẫu bổ sung được giao riêng cho ông ấy, ông đã soạn một mẫu tuyệt đối của riêng mình, và đặt tên là Phụng vụ Cải cách; như thể ông có đủ khiêm tốn để nghĩ rằng sách nghi lễ cũ, do một số vị xưng đạo và tử đạo rất uyên bác biên soạn, giờ đây phải nhường chỗ cho một mẫu mới, do một người duy nhất soạn thảo, và người ấy, xét về học vấn, thua kém nhiều anh em của mình. Nhưng nếu vị tác giả này công bằng đến mức đọc những lý do mà ông Bác-xtơ đã đưa ra cho việc ông làm điều mà ông ấy mô tả là quá tự phụ như vậy, ông hẳn đã thấy ít lý do cho lời nhận xét của mình. Vì ý định của sách phụng vụ này không phải là để hất sách cũ ra, hay [NEEDS REVIEW: câu về mục đích của Phụng vụ Cải cách bị OCR làm hỏng một phần], mà là bằng cách giúp họ có những mẫu lấy ra từ Lời Đức Chúa Trời. Giả sử sách nghi lễ cũ, theo ý kiến của nhiều người, đã không đạt được mục đích lớn lao này; người khác vẫn khó hiểu vì sao điều ấy lại có vẻ quá vô lý, trừ khi việc một người soạn một sách phụng vụ hoàn toàn theo Kinh Thánh, thay cho một sách được tạo thành từ những cụm từ của con người, mà một số cụm từ trong đó đáng bị phản đối một cách chính đáng, lại là điều không thể giải thích được. Phải thừa nhận rằng sách nghi lễ cũ được soạn thảo bởi nhiều vị xưng đạo và tử đạo, và vì lý do ấy, nó đáng được tôn trọng; và đó là một bước tiến lớn của họ khi loại bỏ khỏi sự thờ phượng công cộng nhiều điều bại hoại như họ đã làm, vào thời điểm mà sách nghi lễ này được rút ra từ nhiều mẫu đang dùng trong vương quốc này trước đây. Nhưng việc theo đuổi ý định của họ, để làm cho sự thờ phượng công cộng ngày càng theo Kinh Thánh hơn, cũng chỉ là một phần trong đó. Và nếu họ sống lại từ cõi chết, có lý do chính đáng để tin rằng họ hẳn đã tán thành sách ấy một cách chung, và hoàn toàn không coi nó là điều làm giảm giá trị của họ, mà hẳn đã hoan nghênh nó như một công trình tốt đẹp xây dựng trên nền tảng của họ. Giả sử người soạn thảo Phụng vụ Cải cách này, xét về học vấn, thua kém nhiều anh em của mình, thì từ đó cũng không suy ra rằng ông thực sự thua kém họ nhiều về tri thức hữu ích và năng lực quý giá, như tác giả này dường như muốn ám chỉ; cũng không có sự thiếu khiêm tốn nào, khi các anh em của ông giao cho ông việc đảm nhận này. Và hơn nữa, khi họ đã tán thành khi đọc nó, và cùng tham gia trình bày nó, thì trên thực tế, nó đã trở thành của chính họ, và đủ để biện minh cho [NEEDS REVIEW: phần kết của lời biện hộ bị OCR làm hỏng].
Cũng xuất hiện rõ ràng từ lời tựa đặt trước sách ấy. Và một số người trong số họ, như mọi người đều biết, đã được đào tạo tại các trường đại học, và được hoan nghênh lớn trong thế gian, thế nhưng lại không hề cho rằng ông Bác-xtơ thua kém họ chút nào. Thật vậy, một số người, vốn không có khả năng thiên vị ông Bác-xtơ, đã cho rằng tác phẩm này của ông là tác phẩm hay nhất thuộc loại ấy mà họ từng thấy.
Tiến sĩ A-len ở Huntingdonshire, một giáo sĩ trong công đồng này, đã cố gắng thuyết phục tiến sĩ Sên-đơn, lúc ấy là giám mục Luân Đôn, về sau là tổng giám mục, rằng họ có thể cải cách sách nghi lễ sao cho không một người nghiêm túc nào có thể phản đối; nhưng ông được khuyên nên thôi, vì những gì sẽ xảy ra đã được quyết định, hay đã được định đoạt. Các vị thuộc phe cao cấp đã quá tỉ mỉ và chính xác, đến nỗi họ thậm chí còn không chịu bỏ qua các bài học trong Ngụy thư; đến nỗi, sau một cuộc giằng co lâu dài tại nhà công đồng về vấn đề ấy, một vị tiến sĩ tốt lành cuối cùng đã bước ra với niềm vui lớn, rằng họ đã thắng lợi về sách Bên và con rồng.
Trong khoảng thời gian này, công đồng giáo hội đã được bầu chọn, và việc bầu chọn này đã bị hoãn lại một cách khéo léo cho đến bây giờ. Nếu công đồng đã được triệu tập khi nhà vua mới lên ngôi, giới giáo sĩ cấp dưới hẳn đã chống lại các giám mục giáo phận. Nhưng về sau, nhiều trăm người đã bị đuổi ra, để các mục sư cũ bị truất quyền, dù phẩm chất của họ có thấp kém đến đâu, cũng có thể trở lại. Và quan điểm về việc tái phong chức đã được đưa ra, tất cả những mục sư nào, trong hai mươi năm liên tiếp, trong khi các giám mục bị gạt sang một bên, đã được phong chức mà không có giám mục giáo phận, thì ở nhiều vùng quê đã bị từ chối quyền bỏ phiếu trong việc bầu chọn các giáo sĩ cho công đồng. Nhờ những phương tiện ấy, và nhờ nhiều áy náy lương tâm của các mục sư, là những người cho rằng việc dính líu đến việc chọn một hội nghị như thế là bất hợp pháp, phe giám mục giáo phận đã hoàn toàn thắng thế trong cuộc bầu chọn. Cuộc bầu chọn diễn ra tại Luân Đôn, ngày hai tháng năm năm một nghìn sáu trăm sáu mươi mốt. Ông Ca-la-mi và ông Bác-xtơ đã được bầu chọn với đa số ba phiếu. Nhưng giám mục Luân Đôn đã tử tế miễn cho họ bằng cách chọn những người khác thay thế; và như thế thành phố Luân Đôn đã không có giáo sĩ nào trong công đồng. Ngày bốn tháng năm, văn kiện phản đối được nộp tại một cuộc họp với các giám mục, ngày bảy tháng năm, [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt ngang ở cuối chunk, phần tiếp theo về cuộc họp tại trường Sion chưa hoàn chỉnh trong OCR]
Năm 1661, tại Luân Đôn, việc lựa chọn người cho năm tới đã diễn ra. Một số người Presbyterian vì cớ lương tâm mà vắng mặt, nên phía giáo phận đã thắng thế, nắm giữ quyền sở hữu và quyền cai quản. Quốc hội mới và Hội đồng Giáo hội ngồi lại, gồm những người hết lòng theo phe giáo phận. Ngày 22 tháng Năm, theo lệnh của Quốc hội, Lời Thề và Giao Ước Quốc Gia đã bị đốt.
Sau đó một đạo luật được ban hành liên quan đến các mục sư [NEEDS REVIEW: các điều khoản pháp lý chi tiết bị OCR làm hỏng nặng, không đọc được chắc chắn], trong đó nói đến việc một mục sư được phong chức bởi bất cứ thẩm quyền nào khác, trước ngày 25 tháng Mười Hai, đủ 24 tuổi, và đã được đề cử, được đặt vào chức vụ, đang thực sự nắm giữ và hưởng lợi tức của một giáo phận, giáo xứ hay chức vụ có chăm sóc linh hồn trong Hội Thánh Anh, thì được tuyên bố là người giữ chức hợp pháp, như thể người ấy đã được trình diện, bổ nhiệm, tấn phong và nhận chức theo đúng luật, và đã đọc và ký các điều khoản theo đạo luật đã định. Ít lâu sau, trong cùng năm ấy, một đạo luật khác về việc quản lý các tập đoàn thành phố cũng được ban hành, trong đó có điều rằng không ai được giữ chức vụ trong bất cứ tập đoàn nào nếu không [NEEDS REVIEW: điều kiện tuyên thệ trong bản OCR bị hỏng, không đọc được].
Trong lúc ấy, các mục sư đã soạn một bản kiến nghị trình lên các giám mục, cùng lúc với bản Phụng vụ đã cải cách. Họ trình bày với lòng khiêm nhường và tha thiết, xin các giám mục xem xét. Ông Baxter cũng đã nói chuyện với họ nhằm thúc đẩy sự hòa hợp của Hội Thánh, và dùng nhiều lý lẽ cảm động để khuyên họ tuân theo, nói với họ những lời đại ý rằng: sự tự do mà Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài đã ban cho các Hội Thánh là hãy dùng những điều cần thiết một cách cần thiết, và những điều không cần thiết một cách không bắt buộc, và hãy chịu đựng nhau trong tình yêu thương, miễn là họ sống hòa bình với nhau. Các mục sư nói rằng, nếu những điều ấy có thể chịu đựng được, thì họ không xin sự khoan dung mà thôi.
Các giám mục, sau một thời gian trì hoãn, đã gửi cho họ một bản giấy lập luận chống lại những ngoại lệ của họ, mà không có bất cứ sự giảm nhẹ hay sửa đổi nào đáng kể. Cuối cùng, khi thời hạn của Ủy ban sắp hết và chỉ còn mười ngày, các mục sư đã gửi thư xin được hội kiến trực tiếp về nội dung của các bản giấy ấy; điều này được chấp thuận.
Tại cuộc gặp ấy, bản trả lời cho bản giấy cuối cùng của họ đã được trao cho họ. Các mục sư tha thiết thúc giục hãy dùng chút thời gian còn lại vào những cuộc hội kiến đem lại hòa bình, hướng đến các mục đích đã nêu trong Tuyên ngôn và Ủy ban, và nói với các giám mục rằng những cuộc tranh luận mà các giám mục lôi kéo họ vào không phải là điều được mong muốn, cũng không phải là điều góp phần nhiều nhất cho các mục đích ấy. Có lý do để nghĩ rằng phần lớn các giám mục và các tiến sĩ có mặt tại các cuộc họp ấy đã không đọc bản Phụng vụ đã cải cách, hay bản trả lời của các mục sư đối với những lý lẽ chống lại các ngoại lệ mà họ đã đưa ra. Vì các bản ấy đã vội vàng được đưa lên và mang đi mà không được xem xét kỹ từng phần, trừ khi là xem riêng tư, điều mà đối với phần lớn họ cũng còn đáng nghi, ngoại trừ những người trực tiếp trả lời từng phần. Bởi vì khi trong cuộc tranh luận cuối cùng, ông Baxter rút ra bản tóm tắt để đối chiếu với bản trả lời của họ, vốn do ông Calamy viết, nhằm liệt kê ngay từ đầu những mâu thuẫn thô thiển nhất mà họ vẫn bênh vực và từ chối sửa chữa, thì cả nhóm dường như xấu hổ và im lặng, nhờ đó ông nhận ra họ chưa đọc những gì trong đó. Thậm chí, người đứng đầu trong số họ còn thú nhận, khi nghe đọc lời tựa ấy, rằng họ không biết có điều như vậy.
Các mục sư lại thúc giục họ theo đúng lời lẽ của Tuyên ngôn và Ủy ban. Họ nói với các giám mục rằng các mục đích được nêu ra là: để loại bỏ mọi ngoại lệ, và mọi dịp gây ngoại lệ và bất đồng giữa các thần dân tốt; để làm thỏa mãn những lương tâm mềm yếu; và để khôi phục và duy trì sự bình an và hiệp nhất trong các Hội Thánh. Và phương tiện là: thực hiện những sửa đổi và cải chính hợp lý và cần thiết, theo sự thỏa thuận là cần thiết và thích hợp, để làm thỏa mãn những lương tâm mềm yếu. Điều này cho thấy một số sửa đổi phải được thực hiện. Các giám mục cứ khăng khăng vào hai chữ: những sửa đổi cần thiết, và những sửa đổi được thỏa thuận. Các mục sư trả lời rằng chữ cần thiết chỉ về mục đích, tức là việc làm thỏa mãn những lương tâm mềm yếu, và được gắn liền với chữ thích hợp; và thật lạ lùng khi nhà vua đã từ lâu và công khai xác định mục đích, và bảo họ chỉ bàn về phương tiện, mà cuối cùng họ lại dám trái ý vua, tự xác định mục đích, và do đó cho rằng không có phương tiện nào là cần thiết, như thể mọi công việc của họ từ trước đến nay chỉ là trò đùa.
Nhưng không có điều gì khác được nhượng bộ, vì vậy một cuộc tranh luận đã được thỏa thuận, để xem những sửa đổi ấy có cần thiết hay không. Trước khi cuộc tranh luận ấy kết thúc, thời hạn của Ủy ban sắp hết; các mục sư nói với các giám mục rằng phương pháp ấy không thể nào giữ họ khỏi việc hội kiến trực tiếp cho đến chỉ còn vài ngày trước khi Ủy ban hết hạn, rồi sau đó chẳng làm gì khác ngoài việc tranh cãi làm mất thời gian. Có lúc, giữa đùa và thật, người ta đã đề nghị rằng các giám mục nên dùng một nửa thời gian, nếu các mục sư chịu in ấn những gì họ đã dâng lên, và các mục sư dùng nửa còn lại, để cuộc tranh luận có thể diễn ra trên những điều kiện công bằng; nhưng điều này đã bị từ chối.
Các mục sư trả lời rằng họ là bên bào chữa, phải minh oan cho mình trước những lời buộc tội, vì họ đang bị đe dọa sẽ bị rút phép thông công, bị bịt miệng, bị giam cầm và bị hủy hoại. Đối lại, họ kêu gọi các giám mục hãy cho thấy thẩm quyền từ Đức Chúa Trời cho những sự áp đặt như vậy. Họ yêu cầu các giám mục chứng minh rằng Đức Chúa Trời đã ủy quyền cho họ làm điều ấy; và nếu không, thì rõ ràng những sự áp đặt ấy không thể nào dẫn đến hòa hợp, và việc giữ chúng trước mắt thế giới chỉ là phá hoại Ủy ban của nhà vua.
Một giám mục đã nhận lời sẽ tranh luận về phía các giám mục, sau khi các mục sư đã hoàn thành vai trò của bên phản đối, và điều này được chấp nhận. Ba người mỗi bên đã được chọn để điều hành cuộc tranh luận. Các giám mục chọn tiến sĩ Pearson, tiến sĩ Gunning và tiến sĩ Sparrow; các mục sư chọn tiến sĩ Bates, tiến sĩ Jacomb và ông Baxter. Họ đã gặp nhau để tranh luận theo đó. Nhưng có quá nhiều người phát biểu, quá nhiều lần ngắt lời, và quá nhiều cuộc cãi vã nhỏ mang tính cá nhân, đến nỗi cuộc tranh luận hầu như chẳng đem lại kết quả gì.
Tuy vậy, một điểm đã được nêu rõ: nếu các giám mục có quyền ra lệnh, và việc cãi nhau rồi giữ lấy mối cãi nhau ấy là sai, thì toàn bộ lỗi lầm phải thuộc về những người đòi quyền ấy một cách bất công, chứ không thuộc về các mục sư. Vì vậy, khi kết thúc công việc, toàn bộ cuộc tranh cãi sẽ quy về điểm này: đối với các luật lệ của Hội Thánh, sự vâng phục có phải là điều bắt buộc hay không. Thật đáng tiếc khi điểm duy nhất này đã không được bàn luận thấu đáo, trong khi đang có một cơ hội tốt đẹp như vậy! Bất cứ ai cũng có thể xét xem lỗi thuộc về ai, khi các mục sư thì sốt sắng, còn các giám mục thì chần chừ.
Cuối cùng, giám mục Cosins đưa ra một bản giấy, được cho là từ một nhân vật đáng kính, như một phương pháp để chấm dứt cuộc tranh cãi tội lỗi về những sự áp đặt trong Hội Thánh. Điều chính trong bản giấy này là một đề nghị buộc những người khiếu nại phải phân biệt giữa những điều họ tố cáo là tội lỗi, và những điều mà họ chỉ cho là không thích hợp. Các mục sư bên phía các mục sư được yêu cầu soạn một bản trả lời cho bản giấy ấy trước sáng hôm sau; họ đã làm như vậy và nộp lên, nhưng chỉ đứng tên riêng của họ. Trong bản trả lời này, họ tố cáo tám điều là hoàn toàn tội lỗi và trái với Lời Đức Chúa Trời: rằng không mục sư nào được phép làm báp-têm nếu không dùng dấu thập tự giá theo nghi thức đã định; rằng không mục sư nào được phép đọc, cầu nguyện hay thi hành các phần khác trong chức vụ của mình nếu không dám mặc áo lễ trắng; rằng không ai được nhận vào Lễ Tiệc Thánh nếu không dám nhận trong tư thế quỳ gối, và mọi mục sư đều bị buộc phải từ chối Lễ Tiệc Thánh đối với những người như vậy; rằng các mục sư bị ép buộc phải tuyên bố mọi trẻ sơ sinh được báp-têm đều đã được tái sinh bởi Đức Thánh Linh, dù là con của người Cơ Đốc hay không; rằng các mục sư bị ép buộc phải trao Mình và Huyết của Đấng Christ cho những người không xứng hợp, cả khi khỏe mạnh lẫn khi đau yếu, và phải trao tận tay với lời áp dụng cá nhân, và những người ấy bị ép phải nhận lấy trái với ý muốn của mình, trong lương tâm biết mình không xứng hợp; rằng các mục sư bị ép phải giải tội cho những người không xứng hợp, và giải tội ấy bằng những lời lẽ tuyệt đối; rằng họ bị ép phải tạ ơn Đức Chúa Trời về mọi người mà họ chôn cất, như những anh em mà Đức Chúa Trời đã giải cứu và đem về với Ngài; và rằng không ai được làm người giảng đạo nếu không dám ký tên xác nhận rằng không có gì trong Sách Cầu Nguyện Chung, Sách Phong Chức và Ba Mươi Chín Điều Tín Lý là trái với Lời Đức Chúa Trời. Và họ cam kết sẽ chứng minh điều ấy.
Sau nhiều lời bàn luận lan man, họ cuối cùng đã đi đến một cuộc tranh luận được thực hiện bằng văn bản. Lập luận duy nhất được bàn đến là tính tội lỗi của việc buộc các mục sư phải từ chối Lễ Tiệc Thánh đối với tất cả những ai không dám nhận trong tư thế quỳ gối.
Một sử gia về sau đã nhận xét rằng thật lạ lùng khi những người này dám nêu tám điều bất hợp pháp trong Phụng vụ, trong khi họ không thể khẳng định bất cứ điều nào trong số ấy tự nó là bất hợp pháp, mà chỉ lập luận hoàn toàn trên sự áp đặt bất hợp pháp của chúng, điều mà họ cũng có thể làm bằng cùng một lập luận đối với tám trăm điều vô hại và vô tội khác. Và ông ta thêm rằng càng lạ hơn nữa khi trong tám điều tội lỗi mà họ liệt kê, hai điều, tức điều thứ năm và thứ sáu, là hoàn toàn sai trong giả định của chúng: vì theo Phụng vụ, mục sư không bị ép buộc phải cử hành nghi thức thánh hay ban sự giải tội cho những người không xứng hợp. Nếu vị này đã xét rằng tính không có căn cứ của việc giữ những sự áp đặt như vậy trong Hội Thánh mới là điều mà ông Baxter và các anh em ông dâng mình chứng minh, đối lại với những người sốt sắng giữ chúng, và việc những điều bị áp đặt tự nó có bất hợp pháp hay không, tách khỏi mọi hoàn cảnh theo nghĩa siêu hình, thì ít liên quan đến trường hợp này đến đâu, thì sự lạ lùng trong cách hành xử của họ đã biến mất. Vì dù cùng một lập luận có thể áp dụng cho tám trăm điều vô hại, nếu có nhiều điều như vậy bị áp đặt, thì điều đó cũng không suy ra rằng lập luận ấy không tốt và không có giá trị đối với tám điều đã nêu, trong đó họ cho rằng mình sẽ bị ràng buộc bởi quyền lực của Hội Thánh, và không thể nào chứng minh sự tuân theo của mình là hợp pháp. Và dù tác giả này tuyên bố rằng điều thứ năm và thứ sáu là hoàn toàn sai trong giả định, ông ta vẫn phải để cho người khác thấy lạ rằng ông ta lại nêu điều này với nhiều vẻ chắc chắn như vậy, trong khi ông ta không thể không biết rằng từ trước đến nay vẫn có một phe trong Hội Thánh trình bày các mục sư như đang bị bắt buộc phải cử hành nghi thức thánh và ban sự giải tội cho tất cả những ai xin nhận, không phân biệt, và phe này cũng không thiếu quyền lực để đè bẹp những người có nhận thức khác trong vấn đề này.
Cuộc tranh luận tại Savoy cũng bàn đến ý nghĩa của đoạn Kinh Thánh nổi tiếng trong Rô-ma 14:1-3: “Hãy tiếp nhận kẻ yếu đuối trong đức tin, chớ tranh luận về những điều nghi ngờ. Người này tin rằng mình được ăn mọi thứ; người kia yếu đuối, chỉ ăn rau. Người ăn chớ khinh dể kẻ không ăn; người không ăn chớ xét đoán kẻ ăn; vì Đức Chúa Trời đã tiếp nhận người.” Các mục sư đã lập luận từ đoạn này rằng việc buộc các mục sư phải từ chối Lễ Tiệc Thánh đối với tất cả những ai không dám nhận trong tư thế quỳ gối là một sự áp đặt tội lỗi, vì đó là việc buộc họ phải từ chối Lễ Tiệc Thánh đối với những người mà Đức Thánh Linh đã đòi hỏi phải tiếp nhận, tức là những người yếu đuối trong đức tin, những người bị cáo buộc không có lỗi gì lớn hơn là lầm lẫn coi những điều hợp pháp là bất hợp pháp. Và họ đã viện dẫn đoạn Kinh Thánh này để chứng minh điều ấy. Các giám mục trả lời rằng có sự khác biệt giữa những điều hợp pháp đến nỗi có thể làm được, và những điều hợp pháp mà một quyền lực hợp pháp đòi hỏi, vì cả hai đều có thể gọi là hợp pháp. Những người kia vẫn cứ viện dẫn đoạn Kinh Thánh ấy, lập luận rằng dù sứ đồ nói ở đó về những điều hợp pháp mà không bị truyền lệnh, nhưng chính sứ đồ, với tư cách là một người cai quản Hội Thánh, cũng đã truyền lệnh cho các người cai quản Hội Thánh cũng như những người khác phải tiếp nhận những người bất đồng và chịu đựng họ, chứ không lấy những điều như vậy làm cớ để quở trách hay khinh dể họ. Các giám mục trả lời rằng đoạn Kinh Thánh ấy không đúng với vấn đề, vừa vì nó nói về những điều hợp pháp mà không bị truyền lệnh, trong khi cuộc tranh luận là về những điều hợp pháp và bị truyền lệnh một cách hợp pháp, vừa vì [NEEDS REVIEW: một phần lập luận của các giám mục trong bản OCR bị hỏng, không khôi phục được].
Các mục sư tiếp tục lập luận rằng đoạn Kinh Thánh ấy nhất thiết bao gồm việc tiếp nhận người ta vào sự thông công của Hội Thánh, vì nó đòi hỏi việc tiếp nhận nói chung, trong đó sự thông công trong Lễ Tiệc Thánh là một phần. Họ nói rằng đoạn Kinh Thánh ấy không chỉ nói về những điều hợp pháp mà không bị truyền lệnh, mà nói về những điều một phần không bị truyền lệnh và một phần bị truyền lệnh. Vấn đề không phải là ăn hay không ăn thịt, giữ ngày hay không giữ ngày, là điều không trái với luật nào. Nhưng việc lầm lẫn coi những điều hợp pháp là bất hợp pháp, và coi những điều không quan trọng là cần thiết, và việc dâng sự tự do cho phía bên kia, là trái với các điều răn của Đức Chúa Trời. Còn đối với những điều mà cần phải có sự chịu đựng, đoạn Kinh Thánh hàm ý rằng chúng không được truyền lệnh bởi bất cứ ai dưới hình phạt nào mà không phù hợp với sự chịu đựng ấy; vì không ai có căn cứ để loại bỏ những người mà Đức Chúa Trời đã đòi hỏi phải tiếp nhận, và không thể làm gì để loại bỏ họ vì cớ sự yếu đuối như vậy mà không phạm tội rõ ràng, không vi phạm luật pháp của Đức Chúa Trời, Đấng đã đòi hỏi những người như vậy không được loại bỏ vì cớ những điều khác nhau. Vì những điều được nói đến trong đoạn ấy không những đã được truyền lệnh, mà còn bị cấm truyền lệnh, ngoại trừ trong mức độ phù hợp với sự chịu đựng và khoan dung mà Đức Chúa Trời đòi hỏi.
Họ đã đưa vấn đề đến sát với trường hợp trước mắt như sau: những người mà sứ đồ Phao-lô nói đến phải được tiếp nhận và chịu đựng, dù họ phạm tội trong sự yếu đuối của mình khi từ chối điều không phải là tội lỗi như thể nó là tội lỗi. Vì vậy, dù có thừa nhận rằng việc từ chối quỳ gối như thể đó là điều tội lỗi rõ ràng là không có căn cứ, thì những người từ chối quỳ gối vẫn phải được tiếp nhận và chịu đựng. Và điều này lại càng đúng hơn, vì những người từ chối quỳ gối, tệ nhất cũng chỉ vi phạm điều răn của loài người; trong khi những người mà sứ đồ Phao-lô nói đến đã vi phạm các điều răn của Đức Chúa Trời, mà vẫn phải được chịu đựng. Họ chứng minh rằng đoạn Kinh Thánh ấy phải được hiểu về sự thông công của Hội Thánh, từ hoàn cảnh của các lời lẽ, từ các đoạn Kinh Thánh song song, và từ lời chứng của những nhà giải kinh nổi tiếng nhất là Hammond và Grotius.
Thứ hai, trong phần còn lại của cuộc tranh luận, khi các nhà thần học thuộc phe giám mục là bên phản đối, họ đưa ra một lập luận mà mệnh đề lớn của nó là: mệnh lệnh nào chỉ truyền một hành động tự nó là hợp pháp thì không phải là tội lỗi. Ông Baxter phủ nhận điều này. Những người phản đối lại củng cố nó bằng một tam đoạn luận khác, mà mệnh đề lớn của nó là: mệnh lệnh nào truyền một hành động tự nó là hợp pháp, và không truyền một hành động hay hoàn cảnh nào khác là bất hợp pháp, thì không phải là tội lỗi. Ông Baxter cũng phủ nhận điều này, đưa ra lý do kép: vừa vì một điều có thể tình cờ trở thành tội lỗi dù tự nó không phải là tội lỗi, và có thể bị truyền lệnh một cách bất hợp pháp, dù sự tình cờ ấy không nằm trong mệnh lệnh; vừa vì nó có thể bị truyền lệnh dưới một hình phạt bất công. Do đó những người phản đối lại thúc ép thêm như sau: mệnh lệnh nào truyền một hành động tự nó là hợp pháp, và không truyền một hành động nào khác mà qua đó một hình phạt bất công được áp đặt, cũng không có hoàn cảnh nào mà từ đó, trực tiếp hay tình cờ, một tội lỗi phát sinh mà người ra lệnh phải đề phòng, thì không phải là tội lỗi. Ông Baxter vẫn kiên trì phủ nhận, và đưa ra lý do này: vì hành động đầu tiên được truyền lệnh có thể tình cờ là bất hợp pháp, và bị truyền lệnh dưới một hình phạt bất công, dù không có hành động hay hoàn cảnh nào khác là như vậy. Do đó những người phản đối lại một lần nữa đưa ra mệnh đề này: mệnh lệnh nào truyền một hành động tự nó là hợp pháp, và không truyền một hành động nào khác mà qua đó một hình phạt bất công được áp đặt, cũng không có hoàn cảnh nào mà từ đó, trực tiếp hay tình cờ, một tội lỗi phát sinh mà người ra lệnh phải đề phòng, thì có trong nó mọi điều cần thiết cho tính hợp pháp của một mệnh lệnh, và đặc biệt không thể phạm tội vì truyền một hành động tình cờ là bất hợp pháp, cũng không vì truyền một hành động dưới một hình phạt bất công. Ông Baxter cũng phủ nhận mệnh đề này, vì những lý do đã nêu trên, hàm ý rằng một mệnh lệnh như vậy không nhất thiết có mọi điều cần thiết cho tính hợp pháp của nó.
Giám mục Morley đặc biệt phản đối khẳng định của ông Baxter, cho rằng khẳng định ấy không những sai, mà còn phá hoại mọi thẩm quyền, cả của loài người lẫn của Đức Chúa Trời, vì nó không những phủ nhận quyền của Hội Thánh trong việc lập các giáo luật để sắp xếp và cai quản Hội Thánh tốt hơn, mà còn lấy đi mọi quyền lập pháp khỏi nhà vua và Quốc hội, và thậm chí khỏi chính Đức Chúa Trời. Vì không có hành động nào tự nó tốt đến nỗi không thể tình cờ trở thành tội lỗi; và nếu việc truyền lệnh cho một hành động như vậy có thể là tội lỗi, thì mọi mệnh lệnh đều phải là tội lỗi. Và nếu việc truyền lệnh là tội lỗi, thì Đức Chúa Trời không thể truyền lệnh điều gì, vì Ngài không thể phạm tội; và các vua, Quốc hội và Hội Thánh cũng không nên truyền lệnh điều gì, vì họ không nên phạm tội.
Ai muốn xem một bản tường thuật rõ ràng về vấn đề này, có thể đọc thư của ông Baxter gửi cho dân yêu dấu của ông tại Kidderminster, về những nguyên nhân khiến ông bị giám mục Worcester cấm giảng trong giáo phận của vị ấy; cùng với thư trả lời của giám mục ấy; và một số nhận xét ngắn gọn về thư của giám mục. Thư này được in năm 1662.
Ông Baxter trả lời đại ý rằng một mệnh lệnh có thể có những tình cờ làm cho việc áp đặt ngay cả một điều hợp pháp cũng trở thành tội lỗi. Lấy ví dụ về trường hợp đang được các bên tranh luận xem xét: giả sử việc quỳ gối khi nhận Lễ Tiệc Thánh tự nó là hợp pháp, nhưng nếu nó bị áp đặt bằng một hình phạt vượt xa tội lỗi một cách không thể so sánh được, thì hình phạt ấy là một tình cờ của mệnh lệnh, và làm cho mệnh lệnh ấy trở thành tội lỗi nơi người ra lệnh.
Như vậy là hết cuộc tranh luận tại Savoy, và những nỗ lực hòa giải theo căn cứ của Ủy ban nhà vua. Nhưng có thể thêm một vài nhận xét về tính cách và cách cư xử của các ủy viên. Một sử gia về sau, khi ông ta nhận xét rằng các nhà thần học Presbyterian đã quá tin cậy vào sự khích lệ mà họ nhận được từ nhà vua và các vị quan lớn của vua, và vào những bảo đảm của một số thành viên lãnh đạo Quốc hội, thì ông ta rất có thể đúng. Nhưng khi ông ta thêm rằng họ đã lầm lẫn về giá trị của chính nghĩa của mình, thì ông ta đã đắc thắng trước khi chiến thắng, trừ khi ông ta đã đưa ra một sự xem xét thích hợp về những lý lẽ của họ.
Tổng giám mục Frewen của York là một người hòa bình, không thường xuyên đến các cuộc họp, và chỉ phát biểu lúc khai mạc Ủy ban, rồi tuyên bố công khai rằng mình không biết rõ những gì được dự định, và do đó ông giao mình cho giám mục Sheldon, vì vị này đã được nhà vua chỉ dẫn đầy đủ. Ông qua đời năm 1664. Giám mục Morley của Worcester, về sau là của Winchester, cũng là một nhân vật đáng chú ý. Hai đoạn văn liên quan đến ông đáng được ghi lại. Đoạn thứ nhất do tiến sĩ Bates kể lại trong bài giảng tang lễ cho ông Baxter, như sau: khi quan thị vệ Manchester nói với nhà vua, trong lúc Đạo luật Thống nhất đang được bàn luận, rằng ông lo sợ các điều khoản của nó quá cứng nhắc đến nỗi nhiều mục sư sẽ không tuân theo, nhà vua trả lời: “Ta e rằng họ sẽ tuân theo.” Và người ta còn thuật lại một cách đáng tin rằng vua đã nói: “Bây giờ chúng ta biết ý của họ rồi, chúng ta sẽ bắt tất cả bọn họ phải làm kẻ gian ác nếu họ tuân theo.” Về sau tính khí của vua có dịu lại chút nào hay không, xin để người khác xét đoán. Điều này có vẻ hơi theo chiều hướng ấy, ở chỗ khi cháu của vua là Sir Joseph Sheldon, người làm thị trưởng Luân Đôn năm 1676, xin lời khuyên của vua về cách cư xử trong năm làm thị trưởng của mình, vua đã không trả lời gì khác ngoài câu này: “Hãy xét, anh họ ạ, rằng như ta là Tổng giám mục Canterbury, thì anh cũng là thị trưởng Luân Đôn.”
Tinh thần của vị giám mục này có thể dễ dàng nhận ra bởi bất cứ ai chịu khó đọc bài công kích nóng nảy và đầy cảm xúc của ông chống lại ông Baxter, và lời tường thuật của ông gửi cho dân chúng Kidderminster về nguyên nhân khiến ông bị trục xuất. Trong bài công kích ấy, cùng với nhiều điều khác, ông khẳng định với sự nóng nảy tột độ rằng chế độ quân chủ không thể tồn tại nếu không có chế độ giám mục; rằng ông, với tư cách là giám mục Worcester, là mục sư duy nhất và trực tiếp của mọi người trong giáo phận của mình; và rằng người nào, dù đã được phong chức hợp pháp, mà giảng cho bất cứ hội chúng nào mà không có giấy phép của giám mục, thì không vào bằng cửa, và do đó là kẻ trộm và kẻ cướp. Nhưng về sau, khi thấy những biện pháp nghiêm khắc đã dùng ít thành công, ông có thể đã trở nên ôn hòa hơn đôi chút, tôi có một vài lý do để tin như vậy, từ một đoạn chuyện đặc biệt được truyền đến tôi theo một cách mà tôi không nghi ngờ gì về sự thật của nó. Đó là: khi được thị trưởng của một tập đoàn thành phố ở tỉnh, người có lòng nhiệt thành vượt quá cả sự khôn ngoan lẫn lòng nhân từ của mình, hỏi ý kiến về phương pháp nào nên dùng để tận diệt những người cuồng tín trong năm làm thị trưởng của mình một cách hiệu quả, thì vị giám mục nay đã già, trước hết đã giảng về tình thân hữu cho ông ta, bằng cách ra lệnh cho ông ta một ly rượu Canary mỗi khi ông ta nêu câu hỏi ấy trong đám đông; và khi ở riêng, đã khuyên ông ta hãy để những người ấy sống yên ổn, vì trong nhiều người trong số họ, ông hài lòng thấy có sự kính sợ Đức Chúa Trời thật; và họ không có khả năng bị thu phục bằng sự nghiêm khắc và khắc nghiệt.
Giám mục Morley là người thường xuyên tham dự và là người phát biểu chính trong số các giám mục, luôn bày tỏ ý mình với lòng nhiệt thành và sốt sắng lớn lao, và thường xuyên ngắt lời những người phía bên kia trong lúc họ đang nói. Ông là người quản lý toàn bộ công việc, và không muốn nhượng bộ điều gì có vẻ như ôn hòa. Ông là người sống lâu nhất trong số họ.
Giám mục Cosins của Durham thường xuyên có mặt trong số họ, và nổi tiếng về hai điều. Thứ nhất, vì ông thông thạo một cách xuất sắc các giáo luật, công đồng và các giáo phụ, mà ông dường như nhớ rất sẵn mỗi khi có dịp trích dẫn. Thứ hai, vì sự cởi mở của ông. Vì như ông có trí tuệ và cách cư xử thẳng thắn, ông cũng chịu đựng sự tự do trong lời nói nhiều hơn, và hòa nhã và thân mật hơn các giám mục còn lại. Khi các mục sư mong muốn rằng các giám mục nên thi hành quyền lực trong Hội Thánh với sự khuyên bảo và đồng ý của các trưởng lão, giám mục Cosins liền trả lời: “Nếu bệ hạ ban điều này, bệ hạ sẽ làm cho các giám mục của bệ hạ không còn là giám mục nữa.” Nhưng điều đáng chú ý hơn là một đoạn trong di chúc của ông, được in cả bằng tiếng Anh và tiếng La-tinh cùng với bài giảng tang lễ và tiểu sử của ông. Đoạn ấy được chép lại từ trang 126, đại ý rằng: tôi coi đó là bổn phận của tôi, và của tất cả các anh em tôi, đặc biệt là các giám mục và mục sư của Hội Thánh, phải hết sức cố gắng, tùy theo mức độ ân điển ban cho mỗi người trong chúng ta, để cuối cùng chấm dứt những khác biệt về tôn giáo, hoặc ít nhất làm cho chúng giảm bớt.
Giám mục Hinchman, lúc ấy của Salisbury, về sau là của Luân Đôn, cũng có sự hiểu biết tốt về các giáo phụ và công đồng. Ông nói năng điềm đạm và chậm rãi, và không nói thường xuyên, nhưng ông cũng cao ngạo trong các nguyên tắc và quyết tâm của mình như bất cứ ai trong số họ; và ông cùng với giám mục Sheldon và giám mục Morley đã quản lý mọi việc. Giám mục Sanderson của Lincoln thỉnh thoảng có mặt, nhưng không nói thường xuyên. Sự học rộng và giá trị lớn lao của ông được biết đến qua các công trình của ông, tức là các bài giảng về bổn phận của lương tâm, và các bài giảng của ông. Ông đã rất già vào thời điểm diễn ra Hội nghị Savoy, và một phần vì tuổi tác, một phần vì sự cay đắng còn lại do những đau khổ của mình, nên ông hơi khó tính. Về sau, khi gần qua đời, ông đã ra lệnh đốt cuộn danh sách các mục sư dành cho kỷ luật mà ông vẫn giữ trước mắt mình, và nói rằng ông muốn chết trong hòa bình. Ông cũng đã xin rằng các mục sư bị trục xuất có thể được đối xử lại một cách tốt đẹp, nhưng lời xin ấy đã bị những người đã qua mặt ông bác bỏ, vì cho là quá muộn.
Giám mục Gauden không bao giờ vắng mặt, và thường đứng về phía các mục sư, và dù ông có ngòi bút cay độc, ông là vị điều hòa duy nhất trong số các giám mục, ngoại trừ giám mục Reynolds. Ông không xen vào bất cứ cuộc tranh luận hay điểm học thuật nào, nhưng có lời lẽ điềm đạm, trôi chảy và hùng biện, và nếu mọi người đều cùng ý với ông, thì đã có sự hòa giải. Nhưng sau nhiều ngày hội nghị lúc ban đầu, khi các mục sư đã nhận được một số nhượng bộ ôn hòa từ ông, và từ giám mục Cosins nhờ qua ông, thì những người còn lại đến vào cuối và phá vỡ tất cả. Giám mục Lucy của St. David nói một hai lần vài lời một cách điềm đạm, và giám mục Nicholson của Gloucester cũng vậy, và giám mục Griffith của St. Asaph, dù không phải là ủy viên. Giám mục King của Chichester đã không xuất hiện; giám mục Warner của Rochester cũng vậy, ngoại trừ một hai lần, và lần ấy cũng không nói gì. Giám mục Laney của Peterborough thỉnh thoảng có mặt, nhưng không nói nhiều. Tuy nhiên, có một lần ông đã nói quá nhiều. Vì khi ông Baxter tố cáo những sự áp đặt là tội lỗi, ông đã bị cáo buộc là thiếu lòng nhân từ và táo bạo, vì qua đó ông tố cáo mọi Hội Thánh của Đấng Christ là phạm tội. Ông Baxter khẳng định rằng có nhiều Hội Thánh cải cách thoát khỏi những sự áp đặt như vậy; nhưng dù không có, ông cũng cho rằng việc tố cáo toàn thể Hội Thánh và thế giới là phạm tội không phải là kiêu ngạo hay thiếu lòng nhân từ. Vì trong nhiều điều, tất cả chúng ta đều vấp phạm; và sự thoát khỏi tội lỗi là đặc quyền của Hội Thánh khải hoàn. Giám mục Laney liền kêu lên rằng những người công chính [NEEDS REVIEW: câu nói của giám mục Laney bị cắt ngang ở cuối đoạn trích, bản OCR không khôi phục được phần còn lại].
Ông Pierce, trong lời biện hộ đầu tiên của mình, trang 35, nói rằng giám mục Laney này rất ôn hòa trong việc cai quản của mình. Vào thời kỳ đỉnh cao của ông, trước ngày Thánh Bartholomew, ông đã nói trong phòng riêng với một số giáo sĩ của mình về những gì ông sắp làm, và như thể ông có thể phủi tay, ông nói: “Không phải tôi, mà là...” [NEEDS REVIEW: phần còn lại của câu nói trong bản OCR bị hỏng]. Và ông có thể, theo cách nói của chính ông đối với một người hay e ngại, nhắm mắt làm ngơ, và để cho một người bất tuân đáng kính giảng công khai rất gần ông, trong nhiều năm liền, sau khi ông chuyển đến một giáo phận khác.
Giám mục Walton xứ Chester, người xuất bản bộ Kinh Thánh đa ngữ, lúc ấy cũng có mặt ở đó, nhưng ít nói. Giám mục Stern xứ Carlisle, về sau là Tổng Giám mục York, là người rất điềm đạm, lương thiện và khắc khổ, nhưng thiếu lòng nhân ái. Vì khi ông Baxter đang trình bày về các giám mục, và nói rằng không nên đặt ra quá nhiều điều trong toàn quốc khiến lương tâm người ta phải vấp phạm, ông Stern đã ngắt lời và nói rằng, trong toàn quốc này, ông sẽ không để cho một người nào không tuân phục. Ông Baxter không đáp lại gì khác ngoài câu này: một nửa sự nghiêm nghị như thế của một vị giám mục đáng kính cũng đủ để giúp ông có một cách giải thích tốt hơn về chữ “quốc gia”, theo cách các tác giả theo chế độ quân chủ thường dùng. Và hoàn cảnh của họ thật đáng buồn, nếu sau khi đã chịu đựng biết bao gian khổ và được vua tôn vinh bằng những lời chứng như họ đã nhận, họ lại phải chịu những lời chê trách đầy ác ý như những kẻ phản nghịch, mà không có căn cứ nào, khi họ đang cầu xin sự khoan dung. Vì vậy ông tuyên bố rằng ông chưa bao giờ bị lừa dối bởi vẻ bề ngoài của một người nhiều như lần này.
Giám mục Reynolds, như đã nói, trong những ngày đầu đã nói rất nhiều, bênh vực phần còn lại về sự giảm nhẹ và ôn hòa; về sau ông ngồi cùng các giám mục còn lại, thỉnh thoảng thêm vào một lời làm dịu và mềm mỏng. Ông là một người đáng kể và có liêm chính lớn, nhưng vì quá hiền lành và vì sự kính trọng quá mức, đầy sợ hãi đối với những người lớn, nên hoàn toàn không thích hợp để đối phó với họ. Ông mang trong lòng và trong tâm can mình những vết thương của Hội Thánh cho đến khi xuống mồ, như nhiều người biết ông đều rõ.
Ông Baxter không nhớ đã từng gặp Tiến sĩ Earle, về sau là Giám mục xứ Salisbury, nhưng ông nghe người ta kể về ông như sau: ông là người có thể làm được nhiều điều thiện, có tấm lòng nhân ái, và là người đã chết mà không để lại nhiều nỗi buồn cho những kẻ cho rằng cái chết của ông là xứng đáng, vì ông đã hết sức lao động cho Đạo luật Ba Dặm [NEEDS REVIEW: chi tiết về Đạo luật Ba Dặm trong đoạn OCR hỏng].
Vào lúc kết thúc ngày cuối cùng, hai bên đã thỏa thuận rằng không bên nào được trình lên vua điều gì buộc tội bên kia, ngoài những gì được giao bằng văn bản; và rằng cả hai bên đều đồng ý về các điểm chính của sự hiệp nhất và hòa bình. Nhưng sau tất cả, sự bất đồng vẫn còn về những điểm phụ thuộc.
Sau khi cuộc tranh luận kết thúc, tất cả các mục sư đã gặp nhau và đồng ý về những sự giảm nhẹ mà họ sẽ xin các giám mục cho phép. Trước hết họ đến với ngài Đại Pháp quan và cầu xin sự giúp đỡ của ông để bản Tuyên ngôn của vua còn được đưa thành đạo luật, và hỏi ông họ nên tiến hành thế nào. Ông đồng ý cho họ trình lên vua một bản tường trình về công việc của họ trong một bản kiến nghị, và khi họ đã soạn xong, ông xem qua; sau một vài sửa đổi, bản kiến nghị được trình lên vua bởi Giám mục Reynolds, Tiến sĩ Bates, Tiến sĩ Manton và ông Baxter, cùng ông Calamy. Trong bản kiến nghị này, họ trình bày một cách cụ thể về tiến trình công việc của mình, và bày tỏ như sau: “Dù dường như chúng tôi đã lao nhọc vô ích, chúng tôi vẫn sẽ đặt công việc hòa giải và hòa bình này dưới chân bệ hạ, khẩn cầu bệ hạ tiếp tục theo đuổi quyết tâm phước hạnh ấy cho đến khi thành công. Chúng tôi không thể không tin rằng, khi bệ hạ lấy sự đồng ý của chúng tôi về một phụng vụ làm nền tảng có thể suy ra sự đồng ý chung của chúng tôi, bệ hạ không có ý rằng chúng tôi sẽ không có sự hòa hợp nào ngoài việc đồng ý với mọi sự thay đổi. Và khi bệ hạ an ủi chúng tôi bằng quyết tâm kéo chúng tôi lại gần nhau, bằng cách mỗi bên nhường nhịn những gì có thể, bệ hạ không có ý rằng chúng tôi sẽ là chiếc thuyền, còn họ là bờ sông không được nhúc nhích. Và khi bệ hạ truyền cho chúng tôi bằng sắc lệnh phải thương lượng về những thay đổi cần thiết, chúng tôi tin chắc rằng ý của bệ hạ không phải là lương tâm chúng tôi phải bị ép buộc thực hành mọi điều mà chúng tôi cho là trái luật, mà không được giảm bớt dù chỉ một nghi lễ; hay cuộc thương lượng của chúng tôi chỉ là để cải đạo bên này sang ý kiến của bên kia; và rằng mọi hy vọng hòa hợp hay tự do của chúng tôi chỉ nằm ở việc tranh luận để các giám mục trở thành người không tuân phục, hay chúng tôi phải tuân theo họ trong mọi nghi lễ.”
Họ tiếp tục: “Xin Đức Chúa Trời bảo vệ bệ hạ và dân sự của bệ hạ, và vì những nhu cầu ấy vẫn còn, chính những nhu cầu đã khiến bệ hạ ban ra bản Tuyên ngôn đầy ân huệ, chúng tôi hết sức khiêm nhường và tha thiết khẩn cầu bệ hạ rằng lợi ích của bản Tuyên ngôn ấy được tiếp tục cho dân sự của bệ hạ, và đặc biệt là những phần bổ sung được thực hiện cho phụng vụ như đã bày tỏ trong đó. Chúng tôi sẽ chờ đợi trong hy vọng rằng một tai họa lớn cho dân sự của bệ hạ như việc mất đi quá nhiều mục sư tài năng và trung tín mà những sự áp đặt nghiêm khắc sẽ đuổi ra, sẽ không bao giờ được ghi lại trong lịch sử triều đại của bệ hạ; nhưng khi những trở ngại cho sự hòa hợp ấy được dẹp bỏ, các vương quốc của bệ hạ sẽ thịnh vượng trong đạo đức và hòa bình.”
Nhưng mọi lời khẩn cầu của họ đều không ngăn được một trong những tai họa lớn nhất giáng xuống một vùng đất và một dân tộc tội lỗi. Họ tìm kiếm hòa bình với sự tha thiết hết mức, nhưng nhìn chung chỉ nhận lại sự sỉ nhục. Tất cả họ đều bị gán nhãn là những người Trưởng lão cứng nhắc, dù họ chưa bao giờ dâng một bản kiến nghị nào xin thiết lập chế độ Trưởng lão, mà chỉ bênh vực chế độ Giám mục nguyên thủy. Trong lời đàm tiếu chung của những kẻ cho rằng chống đối họ là có lợi cho mình, họ bị mô tả là những người nổi loạn nhất trên đời, không đáng được đối xử như con người hay hưởng bất cứ tự do nào. Họ không thể ra ngoài mà không gặp những lời sỉ nhục hằng ngày và những câu chuyện giả dối bịa đặt về họ. Tiếng kêu thường trực là họ đang âm mưu, hay đang xúi giục dân chúng chống lại chính quyền. Vì lúc ấy có vô số sinh viên đang há miệng chờ được thăng tiến, và nhiều quý ông muốn vươn lên trong đời, những người ấy nhanh chóng nhận ra điều gì làm đẹp lòng những kẻ mà họ phải nhờ cậy để vươn lên, và thế là ra sức chửi rủa, vu khống và tàn ác đối với tất cả những ai mà họ thấy bị ghét bỏ. Và kẻ nào có thể thuyết phục một thế hệ ham mê thế gian về bất cứ điều gì cũng là con đường sẵn sàng dẫn đến sự thăng tiến của hắn, thì chắc chắn hắn sẽ được noi theo và được thực hiện triệt để bằng mọi khả năng của họ.
Nhiều mục sư đáng kính, cùng những quý ông điềm đạm và những người khác, đã bị bỏ tù ở nhiều quận khắp đất nước, dưới cớ âm mưu, vào cuối năm này. Vào tháng Mười một, một ông Ambrose Sparry, một mục sư điềm đạm và có học, chưa bao giờ ủng hộ phe Nghị viện hay chiến tranh, và có quan điểm ôn hòa về chế độ Giám mục, đã bị bắt. Ông có một người hàng xóm độc ác mà ông đã quở trách về tội ngoại tình; người này ôm hận, cho rằng nay đã đến lúc trả thù, nên đã cùng đồng bọn làm giả một bức thư, như thể từ một người giấu tên, gửi cho ông Sparry, nói rằng ông và thuyền trưởng Tarrington phải sẵn sàng với tiền bạc và vũ khí [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng, chi tiết âm mưu không đọc được đầy đủ].
Ông Tarrington về sau, vào năm 1681, đã công bố một bản vạch trần đầy đủ về âm mưu Trưởng lão giả tạo đầu tiên. Trong bản vạch trần ấy, ông tuyên bố ông chỉ thuật lại những gì ông có thể chứng minh bằng thư từ và nhiều nhân chứng còn sống; và bản tường trình của ông chưa bao giờ bị công khai bác bỏ. Ông nói rằng nhiều người, cả giáo sĩ lẫn giáo dân, vì không thích bản Tuyên ngôn của vua về các vấn đề Hội Thánh, đã quyết tâm đẩy mọi việc lên đến cực điểm; và rằng một số người lãnh đạo bên Hội Thánh đã bị nghe nói rằng họ muốn có một đạo luật được soạn thảo sao cho chạm đến mọi người Thanh giáo trong vương quốc; và rằng nếu họ nghĩ có người nào sẽ uốn nắn lương tâm mình để được bao gồm trong đó, họ sẽ chèn thêm những điều kiện và lời cam kết khác, để những người ấy không được hưởng lợi gì. Để dọn đường cho việc ấy, họ bày ra một âm mưu Trưởng lão, được đặt ra ở khoảng ba mươi sáu quận khác nhau. Về quận Worcester, ông kể lại cùng một câu chuyện như ông Baxter đã kể, chỉ thêm nhiều chi tiết. Ông nói rằng nhiều bức thư đã được soạn và giao bởi Sir John P. cho một người hàng xóm là Richard J., để chuyển cho một người tên Cole ở Martley; người này cùng một người khác lại mang chúng về cho Sir John P., nơi chúng xuất phát, và làm chứng rằng anh ta thấy gói thư bị một người bán hàng rong người Scotland bỏ lại dưới một hàng rào. Trong gói thư ấy, khi mở ra, người ta thấy nhiều bức thư tiết lộ một âm mưu nổi loạn. Có nhiều bức thư gửi cho thuyền trưởng; một bức từ ông Baxter ở Kidderminster, ám chỉ rằng ông đã chuẩn bị một nhóm người đáng kể được vũ trang đầy đủ, sẵn sàng vào thời điểm đã định; và một bức khác từ ông Sparry, ám chỉ rằng ông đã sắp xếp ba trăm đồng tiền gửi trong tay một người bạn, vân vân. Ngay lập tức dân quân của quận được huy động, và thành phố Worcester đầy lính ngay trong đêm gói thư được mở ra. Sáng hôm sau, thuyền trưởng bị một đội kỵ binh bắt và đưa về Worcester làm tù nhân; cùng với ông Sparry, bà Osland, ông Moor và ông Brian, các mục sư, cùng một số người khác. Tất cả đều bị giam chặt mười ngày; đến lúc ấy, vì các đội dân quân đã mệt mỏi, phần lớn họ được thả ra sau khi trả tiền [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng về điều kiện thả tù].
Khi các đội dân quân rút lui, người ta huy động sáu mươi lính bộ binh, được trả lương gấp đôi và gọi là đội lính của giáo sĩ, để canh giữ những tội nhân này. Ngoài ra họ còn có một tòa án canh gác tại tòa thị chính Worcester. Tại đó họ thực hiện một hành động hiệp sĩ đáng chú ý: một người nghèo đi ra khỏi nhà của một trong những người lính, người lính nói với ông rằng ông Osland là kẻ phản nghịch và nổi loạn. Người nghèo bênh vực mục sư của mình và minh oan cho ông; vì thế ông bị đưa với lòng nhiệt thành lớn đến tòa án canh gác. Người chủ trì ở đó, không ai khác hơn là một người giữ ngựa, ra lệnh trói ông già lại, đầu gối chạm gáy, buộc tội ông có dính líu đến âm mưu Trưởng lão, và dọa sẽ đối xử nghiêm khắc nếu ông không thú nhận. Ông già chịu đựng cơn giận ấy với lòng kiên nhẫn lớn và không đáp lại một lời nào. Vì thế người có quyền ấy giận dữ đến mức đặt những que diêm đã châm lửa vào giữa các ngón tay ông và đốt cháy đến tận xương, để bắt ông thú nhận. Người đàn ông ấy vẫn còn sống khi thuyền trưởng viết bản tường trình của mình, và ông nêu tên ông ta, nói rằng có vô số người làm chứng cho sự việc ấy, những người mà ông viện đến.
Cuối cùng, bà Tarrington phát hiện ra âm mưu giả tạo, qua lời thú nhận mà người được Sir P. thuê mang gói thư đến cho Cole ở Martley đã nói với anh trai bà, và bà báo cho chồng bà đang bị giam; ông lập tức kiện những kẻ đã bỏ tù ông. Được thả ra cuối cùng, ông lên Luân Đôn và thuyết phục được Bá tước Bristol trình với vua về việc các quan của vua đã lừa dối vua bằng những âm mưu giả tạo như thế. Vì vậy các phó quận trưởng được triệu đến Hội đồng Cơ mật. Họ cố gắng tự minh oan và xin được tham khảo ý kiến những người ở quê nhà. Nhưng về sau, Sir J., một trong số họ, bắt thuyền trưởng về tội phản quốc. Ông lại được thả ra nhờ Bá tước Bristol xin vua can thiệp; và khi trở về quê, ông kiện ngược lại những kẻ đã kiện ông. Nhưng trong vòng sáu tháng, người ta đã mua chuộc những kẻ làm chứng thề chống lại ông rằng ông đã nói những lời phản nghịch chống lại vua và chính quyền. Vì việc này, ông bị xét xử tại phiên tòa lưu động ở Worcester trước Thẩm phán Twisden, và sau khi xét xử đầy đủ, bồi thẩm đoàn lập tức tuyên ông vô tội. Và một trong các nhân chứng, người mà ông nêu tên, về sau đã thú nhận rằng ông ta đã nhận ba mươi bốn đồng tiền để làm chứng gian [NEEDS REVIEW: con số và chi tiết OCR mờ].
Âm mưu giả tạo này cũng đang diễn ra ở Oxfordshire cùng lúc ấy. Một người lạ đến một buổi tối gặp ông Matthew Martin, thư ký thị trấn, và đưa cho ông một bức thư; khi ông đã mở ra và xem xét, ông lập tức mang nó đến cho thị trưởng. Bức thư viết như sau: “Ông Martin, tôi cầu xin ông hãy bảo tất cả những người này...” [NEEDS REVIEW: phần đầu thư OCR hỏng nặng, chỉ đọc được ý chung về việc tập hợp người]. Bức thư tiếp tục nói về việc Tiến sĩ Greenwood đã sai ông Corbs, người thợ cắt tóc, chuẩn bị sẵn nhóm học trò của ông trong đêm ấy; và ông đã viết cho ông Hickman để chuẩn bị người của ông cùng lúc ấy; và Tiến sĩ Gawin đã sai ông Cornish chuẩn bị người của ông cùng lúc ấy; và ông đã sai Tiến sĩ Connaught chuẩn bị người của ông. Và tất cả các học trò sẽ gặp nhau trong vườn của Tiến sĩ Rogers. “Tôi cầu xin hãy gửi súng hỏa mai đến đó, vì tôi định tự mình có mặt ở đó. Và xin hãy đưa cho người mang thư này năm đồng tiền từ quỹ chung. Và tôi cầu xin hãy nhớ đến tôi với sáu người không nêu tên. Năm quận sẽ nổi dậy trong đêm ấy không sai.” “Tôi không cần viết thêm. Khẩu hiệu là: Đức Chúa Trời là khẩu hiệu, và xin hãy nói với tất cả bọn họ như vậy.” Trong bức thư này có một danh sách dài các tên người được chọn ra. Thị trưởng Oxford lập tức phái một sứ giả mang thư đến cho Lãnh chúa Falkland, lúc ấy là quận trưởng của quận; và gửi một bức thư khác với cùng nội dung đến cho thư ký ghi biên bản của Oxford, một trong các nghị sĩ của họ. Hôm sau, hai phó quận trưởng cho gọi ông Martin, lúc đầu dọa sẽ bắt giam ông; nhưng suy nghĩ lại, họ cho ông về. Và ngay trong đêm ấy, nhiều dân quân kéo vào thị trấn và canh gác hai ngày trong thành phố. Vì vậy, nếu ông Martin không dùng phương pháp khôn ngoan như thế, nếu ông chậm lại một đêm, bức thư có thể đã bị tìm thấy trong người ông; và Oxford hẳn đã nhanh chóng đầy những kẻ âm mưu và tù nhân không kém gì Worcester. Cùng lúc ấy, ông Andrew Parsons bị đối xử rất nghiêm khắc, và bị xét xử vì giảng đạo phản nghịch ở Shropshire, và bị kết tội; nhưng vì sự bóp méo trắng trợn ấy mà cả thế gian đều kêu lên xấu hổ; và Lãnh chúa Newport đã xin vua ân xá cho ông.
Cũng có một âm mưu giả tạo tương tự ở Yorkshire. Mục đích lớn mà tất cả những phương pháp ấy nhắm đến là khiến Nghị viện tin rằng tuyệt đối cần phải ban hành một đạo luật nghiêm khắc chống lại loại người bồn chồn ấy, những người không bằng lòng với sự ân xá của vua mà luôn âm mưu quấy rối chính quyền. Và họ đã đạt được mục đích của mình. Những âm mưu và xáo trộn ấy ở nhiều quận trong nước diễn ra vào tháng Mười và tháng Mười một năm 1661. Và ngày 20 tháng Mười một, vua xuất hiện tại Hạ viện sau một kỳ hoãn họp và đọc một bài diễn văn, trong đó có những lời này: “Tôi rất buồn rằng tâm trạng và tình cảm chung của toàn quốc đối với tôi lại không tốt như tôi mong đợi... vẫn còn nhiều công cụ độc ác hoạt động ngày đêm để quấy rối sự bình an chung và khiến người ta nghi ngờ lẫn nhau; có lẽ đáng để các ông quan tâm và cảnh giác mà đưa ra những biện pháp thích hợp cho những căn bệnh mới ấy, và nếu các ông tìm ra những căn bệnh mới, hãy tìm những phương thuốc mới.”
Khi Hạ viện sau bài diễn văn này bước vào thảo luận, Sir J. P., một trong các hiệp sĩ đại diện cho quận Worcester, đứng lên và công khai báo tin về một âm mưu Trưởng lão nguy hiểm đang diễn ra; và rằng nhiều kẻ chủ mưu chính hiện đang bị giam tại Worcester. Thông tin tương tự cũng được đưa ra bởi một số nghị sĩ đại diện cho Oxfordshire, Herefordshire, Staffordshire và những nơi khác. Thật vậy, đó là tiếng kêu chung; tất cả các sách nhỏ in vào thời ấy đều nói về chuyện đó. Và chính trong kỳ họp này mà dự luật về sự đồng nhất đã được Hạ viện thông qua. Và tiếng kêu chung do những âm mưu giả tạo ấy gây ra đã thúc đẩy dự luật ấy rất nhiều, như bất cứ ai chịu khó đọc kỹ lịch sử thời ấy cũng sẽ dễ dàng nhận xét.
Mặc dù có tất cả những nỗ lực ấy, ông Calamy và một số mục sư khác vẫn dùng ảnh hưởng mà họ có với những người có danh tiếng và địa vị để khiến Nghị viện thông qua bản Tuyên ngôn của vua thành luật; và đôi khi ngài Đại Pháp quan và những người khác cho họ một vài hy vọng. Nhưng khi đến lúc thử thách, họ đã thất vọng; bản Tuyên ngôn bị bác bỏ. Và như vậy bản Tuyên ngôn không chỉ chết đi, mà mọi cố gắng cho sự hiệp nhất và hòa bình đều chấm dứt. Trái lại, một đạo luật nghiêm khắc về sự đồng nhất được đưa ra, cố ý làm cho gánh nặng của sự tuân phục nặng hơn bao giờ hết. Lý lẽ, kiến nghị và lời khẩn cầu, dù được hậu thuẫn bởi biết bao lý do quan trọng, đều bị coi thường như những điều vô ích. Dường như những kẻ đã nắm quyền cho rằng đó là điều duy nhất cần thiết, một điều cần thiết đến nỗi không được nghe bất cứ lý lẽ nào chống lại nó, rằng những người được gọi là Trưởng lão phải bị ép buộc làm điều mà họ cho là bội thề công khai, hoặc bị đuổi khỏi chức vụ và niềm tin cả trong Hội Thánh lẫn trong nước. Trong khi đạo luật này còn đang chờ đợi, các mục sư, xen kẽ như họ có cơ hội, đã nhận được những lời hứa dứt khoát từ một số người có địa vị lớn rằng vua sẽ ban cho họ, bằng con đường khoan dung, điều đã bị từ chối họ bằng con đường mà họ mong muốn nhất; và rằng trước khi đạo luật được thông qua, người ta sẽ cẩn thận giữ lại cho vua quyền miễn trừ đạo luật ấy đối với những người đã có công với vua lúc phục vị, hoặc những người vua muốn. Nhưng cuối cùng, đạo luật được thông qua với đa số phiếu sít sao; và những người bạn lớn của họ đã bỏ rơi họ trong lúc khó khăn. Và khi về sau, với sự khuyến khích hết mức từ những người có quyền, họ đã soạn một bản kiến nghị trình lên vua xin khoan dung, họ bị dọa nghiêm khắc rằng sẽ phạm tội khinh thường vương quyền vì một cố gắng táo bạo như vậy, dù họ đã soạn bản kiến nghị cẩn thận đến mức nó không mở rộng đến những người theo Thiên Chúa giáo. Đạo luật nghiêm khắc này, khi được thông qua, chỉ cho tất cả các mục sư không thể tuân phục một thời gian không dài hơn cho đến ngày Thánh Bartholomew, ngày 24 tháng Tám năm 1662, khi tất cả họ đều bị đuổi ra. Khi ngày ấy đến, nó mang lại nhiều vui mừng cho một số người, và nỗi đau đớn nặng nề cho những người khác.
Trong số những người khác, có một nhận xét của một người có danh tiếng mà tôi không thể bỏ qua: “Nếu tất cả các mục sư đều tuân phục, người ta hẳn đã nghĩ rằng trong tôn giáo chẳng có gì cả; rằng đó chỉ là điều để nói trên bục giảng và phục vụ một mưu đồ chính trị, trong khi các mục sư thay đổi theo chiều hướng nào của nhà nước cũng được; nhưng những người này, từ bỏ sinh kế của mình và phơi bày bản thân cùng gia đình trước những điều ác bên ngoài, thay vì tuân phục những điều bị áp đặt, không phù hợp, theo họ hiểu, với Phúc Âm mà họ rao giảng, đã thuyết phục người ta rằng trong tôn giáo có thực tại, và đã kìm hãm chủ nghĩa vô thần.”
Đạo luật về sự đồng nhất này, đã gây ra một sự thay đổi lớn như vậy ở mọi nơi trong nước, bằng cách đuổi ra biết bao người quý giá và hữu ích, mà một bản tường trình cụ thể và riêng biệt hơn nay được đưa ra trong một quyển riêng, đã được thông qua trong cơn nóng giận, nhưng hậu quả của nó đã kéo dài. Những mối thù cá nhân đã ảnh hưởng quá nhiều đến một số người nhiệt thành nhất trong việc thúc đẩy nó. Nhưng hậu thế, khi đam mê và thành kiến đã mòn đi, sẽ phải hối tiếc về hậu quả. Một số người đã ca ngợi nó như một điều anh hùng; nhưng nó chỉ là lời mở đầu cho một bi kịch chưa đạt đến hồi kết cuối cùng. Những người khác đã cố gắng biện minh cho nó; nhưng thật khó mà nói gì để bào chữa cho nó. Một tác giả, khi nói về Đạo luật về sự đồng nhất, nói rằng nó được thấy là cần thiết cho hòa bình và an toàn của nhà nước, cũng như cho điều tốt và vinh quang của Hội Thánh. Về hòa bình và an toàn của nhà nước, những mục sư này đã gây nguy hiểm cho nó như thế nào? Nhiều người trong số họ đã chịu khổ vì vua, và đã đóng góp hết sức mình cho việc phục vị của vua; nhìn chung họ đón tiếp vua với niềm vui lớn và đồng tâm với vua; và họ chỉ cần tự do lương tâm để trở thành những thần dân vui vẻ và vâng phục như bất cứ ai trong nước. Nếu không có những âm mưu giả tạo đáng xấu hổ như âm mưu của thuyền trưởng Tarrington đã nói ở trên, thì đã không có ý nghĩ nào về nguy hiểm cho hòa bình hay an toàn công cộng; một sự kính sợ và kiềm chế như tác giả ấy nói đến không thể nào có vẻ là thích hợp trên bất cứ căn cứ nào. Nhưng thật khó khăn khi người ta vận dụng trí óc để tạo ra những nhu cầu, để họ có cớ mà đối xử nặng nề với những người mà họ có ác cảm, nhằm đáp ứng những nhu cầu ấy. Và về Hội Thánh, nếu điều này là vì điều tốt của Hội Thánh, tôi không biết điều gì sẽ là thiệt hại cho Hội Thánh; nếu điều này là vì vinh quang của Hội Thánh, thật khó mà nói điều gì sẽ là ô nhục cho Hội Thánh. Đối lại với phán đoán của tác giả ấy, tôi xin đưa ra phán đoán của ông Pierce, người không kém phần đáng được coi trọng dù ông không phải là một chức sắc cao cấp, ông nói: “Tôi nghĩ rằng Cơ Đốc giáo chung đã chịu thiệt hại nhiều vì việc bịt miệng và hạ thấp họ.”
Người viết phần tóm lược này, có lý do để tự coi mình là một người chịu khổ đáng kể vì đạo luật ấy, dù lúc ấy chưa sinh ra, hy vọng có thể, mà không gây khó chịu, nhỏ một giọt lệ khi nhớ đến đám tang của biết bao người đáng kính trong Y-sơ-ra-ên chúng ta, những người đã bị chôn cùng nhau trong một ngôi mộ chung. Họ không phải là một nhóm nhỏ bé không đáng kể, chỉ vài chục mục sư được chấp nhận và hữu ích, những người đã bị đạo luật này đuổi khỏi Hội Thánh, mà là hàng trăm người. Họ không tự ném mình ra khỏi chức vụ; nhưng đã bị đuổi ra một cách cưỡng bức. Họ đã cầu xin được tiếp tục với mọi sự tha thiết có thể tưởng tượng, và đưa ra những lập luận không thể bác bỏ trong bản kiến nghị xin hòa bình của họ, nhưng đã bị từ chối. Họ không bị đuổi ra vì không cần thiết để tiếp tục công việc của Phúc Âm trong nước: vì vẫn còn, và vẫn còn cho đến nay trong chúng ta, nhiều vùng hoang vắng bị bao phủ bởi sự ngu dốt và sự ô uế; và còn nhiều việc phải làm để hướng dẫn chung, khích lệ và cải cách, hơn tất cả những lao nhọc chung của họ có thể đáp ứng đầy đủ; thế mà họ vẫn bị đuổi ra. Đây là một hành động không có tiền lệ; một hành động tương tự mà thế giới Cơ Đốc chưa từng thấy.
Trong các cuộc bách hại của phái Arian xưa, nhiều chục người rao giảng trung tín và chính thống về Phúc Âm đời đời đã bị giết và lưu đày; trong trường hợp này, hai ngàn người cùng một lúc bị bịt miệng ngay khi họ còn sống, và bị kết án phải im lặng trong chính quê hương mình, và lại bị chính anh em mình kết án, dù lao nhọc của họ được kêu gọi và tha thiết mong muốn. Trước đây người ta từng cho là một điều kinh khủng nhất, và đã khiến các sử gia đời sau phải kêu lên đầy bi thảm, rằng khoảng ba bốn chục giám mục cùng một lúc bị đày đến đảo Sardinia bởi người Vandal; và quả thật là như vậy, vì nhờ đó họ bị tách khỏi bầy chiên của mình, dù họ vẫn còn tự do dùng lưỡi và ngòi bút; nhưng trong trường hợp này, số người gấp ba mươi lần đã bị tách khỏi bầy chiên yêu dấu của họ, và lại bị tách bởi những người cùng tuyên xưng một đức tin chính thống với họ; và dù họ được phép ở lại trong đất nước nơi họ sinh ra và lớn lên, họ đã bị biến thành biết bao người câm, và bị gạt sang một bên như những người vô dụng. Tôi đã đọc về hai trăm mục sư vào năm 1549 bị vua Ferdinand xứ Bohemia lưu đày; và về sự tàn phá lớn lao gây ra giữa các mục sư ở Đức vài năm sau đó bởi Sắc lệnh Tạm thời của Hoàng đế; nhưng cả hai cộng lại còn kém xa đạo luật nổi tiếng này, không chỉ về số người liên quan, mà còn về những khó khăn tiếp theo mà các mục sư ấy phải chịu. Vì trong cả hai trường hợp ấy, họ có tự do rao giảng Phúc Âm ở nơi khác. Nhưng ở đây, hết trở ngại này đến trở ngại khác được thêm vào, để những khó khăn càng thêm nặng nề; vì vậy các mục sư bị bịt miệng không còn chỗ nào cho bất cứ sự hữu ích nào nữa, ở bất cứ đâu.
Cũng có một sự thay đổi lớn lao được thực hiện ở Anh, khi đạo Tin Lành được thiết lập thay cho sự mê tín của Giáo hoàng; nhưng nó không thể sánh được với sự thay đổi gây ra trong chúng ta khi chế độ Giám mục giáo phận được tái lập. Trước đây có tám mươi quản nhiệm, năm mươi giáo sĩ nhà thờ chính tòa, mười lăm hiệu trưởng các trường cao đẳng, mười hai phó tổng giám mục, mười hai trưởng giáo phận, và sáu viện trưởng nam và nữ bị đuổi ra; nhưng những người ấy được tha thứ hơn biết bao so với hai ngàn mục sư giảng đạo, những người không mệt mỏi trong nỗ lực truyền bá tri thức, đức tin và sự thánh khiết! Sự dịu dàng dùng đối với những người thuộc loại trước, để dẹp bỏ mọi căn cứ vấp phạm hay bất mãn, hầu họ có thể bị cám dỗ bước vào cơ cấu quốc gia, là điều rõ ràng và hiển nhiên; nhưng tôi không cần hỏi liệu những người không tuân phục nghèo khổ có gặp được cách đối xử tương tự hay không. Khi những người trước ngoan cố từ chối tuân phục, họ bị đuổi ra, và sự an toàn của nhà nước đòi hỏi điều ấy, vì họ thừa nhận một đầu ngoại quốc. Nhưng những người sau bị đuổi ra bởi những người cùng một đức tin, chỉ vì họ khác biệt trong những điều được thừa nhận là ngoài bản chất, và không có sự tốt lành nội tại nào. Sau tất cả, những người trước được đối xử với sự khoan dung và dịu dàng lớn lao, miễn là họ sống yên lặng và không nhắm cao hơn quyền tự do riêng tư về quan điểm và cách thức của mình; nhưng liệu những người không tuân phục có xứng đáng với bất cứ ân huệ nào như vậy không? Hay đúng hơn, họ đã không bị áp bức đến cùng cực, cố ý để họ bị thúc đẩy tạo ra một lợi ích cho một sự khoan dung như thế, một sự khoan dung sẽ mở cửa cho kẻ thù chung sao?
Điều này còn lạ lùng hơn là việc bắt chước họ, trong việc dành cho một số đông như vậy bất cứ khoản trợ cấp nào cho sự sinh sống của họ từ những sinh kế mà họ bị đuổi ra [NEEDS REVIEW: đoạn cuối OCR hỏng nặng, câu văn bị cắt ngang ở cuối chunk].
Cách đối xử ấy, theo nhiều người sống trong thời đó, còn được xem là hết sức khoan dung, nếu đem so sánh với cách đối xử dành cho phe Giám mục ở Scotland sau khi Vua William lên ngôi một cách tốt đẹp, hoặc với cách cư xử của phe đối lập đối với những người theo phe Giám mục sau cuộc Phục hưng của Vua Charles. Còn có điểm nào tương đồng giữa hai trường hợp hay không, xin để cho bất cứ ai phán xét, chỉ cần xét rằng, mặc dù Trưởng lão chế là chính thể đã được luật pháp thiết lập ở Scotland, cũng như Giám mục chế ở Anh, thế mà khi Scotland mới ổn định trở lại, các mục sư Giám mục ở đó — trừ những người tai tiếng một cách hiển nhiên, hoặc đang giữ những chức vụ mà các mục sư Trưởng lão còn sống trước kia đã bị trục xuất khỏi đó — vẫn được hưởng các chức vụ của mình trọn đời, với điều kiện không khó hơn là tuyên thệ trung thành với chính quyền dân sự. Và nhiều người như thế vẫn tiếp tục giữ chức vụ ở đó mà không bị quấy rầy cho đến nay.
Nhưng xin trở lại vấn đề. Nếu những mục sư bị trục xuất, những người đã bị đối xử khắc nghiệt như vậy, hoặc là toàn thể, hoặc là phần lớn, đều là kẻ thù của mọi trật tự và kỷ cương, thì sự đối xử ấy còn có thể chịu đựng được hơn nhiều. Nhưng thực tế hoàn toàn trái ngược với lời ám chỉ bất công như thế, vì kỷ luật có quy củ chính là điều họ biện hộ, và chế độ Giám mục ôn hòa chính là điều mà hầu hết họ sẵn lòng phục tùng. Bất cứ ai tố cáo họ là ưa thích tình trạng vô chính phủ và hỗn loạn đều không biết con người họ, cũng không biết cách họ giao tiếp với nhau. Cương lĩnh của Tổng Giám mục Ussher, đã trình bày trước đây, họ hẳn đã vui mừng đón nhận, kèm theo sự khoan dung thích đáng dành cho những anh em có tầm nhìn không rộng bằng họ. Dù họ có lỏng lẻo về đạo đức hay tai tiếng trong đời sống, thì cách đối xử với họ có thể được biện minh một cách công bằng. Nhưng họ hoàn toàn không như vậy, trái lại họ gương mẫu về sự nghiêm khắc chẳng kém bất cứ ai trong nước. Nếu họ chỉ được trang bị xoàng xĩnh cho công tác mục vụ, thì Hội Thánh có lẽ đã được lợi khi mất họ. Nhưng thay vào đó, chúng ta có thể khẳng định một cách chắc chắn rằng ít có thời đại nào sản sinh ra hai nghìn người được trang bị tốt hơn cho công tác mục vụ công khai, siêng năng hơn trong công tác ấy, được chấp nhận hơn và thành công hơn trong việc giảng dạy, so với những người đã bị trục xuất. Hãy kể đến ông Baxter ở Kidderminster, ông Bowles ở York, ông Newcomen ở Manchester, ông Reyner ở Lincoln, ông Elkanah Wales, ông Heron ở Breadsall, ông Angier ở Denton, ông Hughes ở Plymouth, ông Ben ở Dorchester, ông Manton ở Luân Đôn, ông Allen ở Taunton, cùng nhiều người khác nữa.
Nhưng người ta nói rằng họ là những người cố chấp một cách không thể chịu nổi. Lời này đã được nhiều người nhắc lại. Nhưng có ai tưởng tượng được rằng, chỉ vì tính khí cố chấp, con người ta lại hy sinh tất cả, từ bỏ sinh kế của mình, và phơi bày chính mình cùng gia đình ra cảnh khốn cùng và túng thiếu hay sao? Chẳng lẽ một đời sống thoải mái lại không đáng ao ước đối với họ như đối với người khác? Có thể tin được rằng họ mù quáng đến nỗi không nhìn thấy quyền lợi của chính mình nằm ở đâu, và không biết điều gì có sức quyến rũ để khiến họ kháng cự hay sao? Chẳng lẽ họ không có khả năng nhận được những chức vụ béo bở như hàng xóm của họ sao? Vậy tại sao họ lại bỏ qua những chức vụ ấy, mà thay vào đó ôm lấy sự nghèo khó và nhục nhã, phơi bày mình trước những gian khổ và khắc nghiệt, là những điều tự chúng không thể tỏ ra đáng chọn đối với bất cứ ai? Có thể giải thích điều này bằng cách nào khác, nếu không phải là lương tâm đã chi phối họ? Và như vậy, chẳng phải họ đáng được xem xét một cách khoan dung hơn hay sao?
Hoặc giả sử rằng, trong một số lượng lớn như thế, có một số người yếu kém và chỉ có những ân tứ tầm thường, thì vẫn còn những người khác có tài năng và học vấn đáng kể. Xin làm chứng: Tiến sĩ Bates, Tiến sĩ Owen, ông Corbet, ông Tindal, ông Charnock, ông Fairfax, ông Pool, ông Clarkson, ông Dunn, cùng nhiều người khác. Nếu có một số người trước kia đã nghiêm khắc và cứng rắn, thì cũng có những người khác từ trước đến nay vẫn hành xử với sự ôn hòa và nhân từ lớn lao, như Tiến sĩ H..., Tiến sĩ Grew, ông Fairclough, cha và con, ông Warren, ông Venner ở Canterbury, ông Philip Henry, cùng nhiều người khác. Và mặc dù phải thừa nhận rằng một số người chống đối hoàng quyền, thì vẫn có những người khác đã chịu khổ vì trung thành với hoàng quyền, như các mục sư ở Lancashire, nhiều người trong số họ đã chịu khổ vì từ chối [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng về lý do từ chối của các mục sư Lancashire], và như ông Cock, ông Kirby và ông Harries, những người đã liều mạng sống để đưa Charles II trở về. Thế mà đạo luật ấy không tạo ra sự khác biệt nào. Nó không tha cho tuổi tác, tài năng, cũng không xét đến công lao nào đã làm, mà san bằng tất cả những gì cản đường nó, và không nói thứ ngôn ngữ nào khác ngoài việc hoặc tuân theo, hoặc bị phá hủy.
Nếu đạo luật ấy chỉ nhắm đến việc ngăn chặn điều ác, thì nó còn có thể được biện minh. Nhưng dưới vỏ bọc ấy, nó đã ngăn chặn việc làm điều lành, và làm điều lành cho biết bao người, cho hàng trăm và hàng nghìn linh hồn, bởi những con người mà lòng họ tha thiết hướng về việc ấy và không muốn sống vì bất cứ mục đích thấp hèn nào khác. Chúng ta có phải nghĩ rằng lòng đạo đức ít được coi trọng, khi những người hướng dẫn từng trải và giàu kinh nghiệm như thế phải bị buộc rời khỏi các Hội Thánh, để nhường chỗ cho những thanh niên non nớt, chưa được trang bị, khi những người đầy lòng yêu mến Đức Chúa Trời và linh hồn của dân mình phải nhường chỗ cho những kẻ coi trọng chức tước hơn tôn giáo chân thật hay sao? Đức Chúa Trời cấm điều này là trường hợp chung. Nhưng việc nó xảy ra trong nhiều trường hợp riêng lẻ thì quá hiển nhiên, không thể chối cãi được. Chúng ta có phải nói rằng lòng thương xót đã rời khỏi mặt đất, khi biết bao người được giáo dục tử tế đã bị đẩy đi đào đất, đi ăn xin, hoặc chết đói? Bị đuổi khỏi tài sản của mình để đề phòng những tội lỗi trong tương lai? Bị ném ra thế gian rộng lớn mà không có phương tiện sinh sống nào thấy được? Bất cứ điều gì có thể giúp họ được cứu trợ hay nhẹ nhõm đều bị gạt bỏ như điều không thể chịu đựng được.
Họ không chỉ bị loại khỏi các chức vụ, mà còn bị cắt đứt mọi hy vọng kiếm sống, trong chừng mực sự cần cù và mưu mẹo của kẻ thù họ có thể vươn tới. Không còn lấy một chức phó tế nghèo, không một nhà nguyện hẻo lánh, không một ngôi trường nào còn lại cho họ. Thậm chí, dù họ đề nghị giảng dạy mà không lấy công, như một số người trong họ đã làm, thì điều đó cũng không được phép. Họ chỉ xin tự do lương tâm, để giảng dạy và thờ phượng Đức Chúa Trời theo quy tắc và sự đơn sơ nguyên thủy, và xin đừng bị trục xuất, bị tuyệt thông, và bị buộc phải bỏ đói, chỉ vì họ không thể đồng ý với những điều họ không thể tin, cũng không thể thề nguyện trái với lương tâm mình. Nhưng họ đã bị gạt bỏ một cách khinh miệt.
Và tất cả những điều này là vì cái gì, nếu không phải để thúc đẩy sự đồng nhất? Một từ ngữ thật quyến rũ! Vì chính sự việc ấy vẫn còn phải được tìm kiếm, ngay cả giữa những người chủ trương nó, bởi bất cứ ai biết sự khác biệt giữa các nhà thờ chính tòa và các nhà thờ giáo xứ. Nhưng chắc chắn đó là một phương pháp kỳ lạ: đi tìm cách khiến mọi người cùng một tâm trí, một khuôn mẫu và một đường lối, bằng cách xé nát, chia rẽ và làm tan nát các mục sư và dân chúng! Đó chỉ là một thứ đồng nhất giả tạo, ngăn cản sự hiệp một, bằng cách biến Hội Thánh thành một đảng phái. Mục đích của tất cả những việc ấy là gì, nếu không phải là để tự đặt mình vào trong hay ra ngoài bằng những sự phân biệt, và để thiết lập những điều áp đặt? Những điều áp đặt này, trong mọi thời đại, đã được những người có nguyên tắc lỏng lẻo nuốt lấy một cách tham lam, trong khi chúng lại là cạm bẫy đối với những người có lương tâm nhất, là những người cẩn thận xem xét mọi sự, và không giỏi luồn lách, né tránh, mặc dù họ cũng có khả năng soạn ra những lời lẽ quanh co như hàng xóm của họ, nhưng lại muốn làm mọi sự trong sự chân thành tin kính, không có sự mập mờ hay giữ lại.
Khi việc ổn định công khai chưa được khép lại bằng một tiếng kêu chung chống lại những người tốt này, những người chỉ mong muốn phục vụ Đức Chúa Trời một cách trung tín và sống hòa thuận với hàng xóm, như thể họ không được phép sống trên mặt đất. Tội của họ là gì? Chắc chắn không phải điều gì mà Đức Chúa Trời đã tuyên bố là tội lỗi, mà chỉ là điều đã trở thành tội bởi luật pháp của nhà nước, và do đó sẽ không còn là tội nữa bất cứ khi nào luật ấy được bãi bỏ. Không có gì khác ngoài điều có thể đã được dung thứ một cách an toàn, mà không gây thiệt hại hay nguy hiểm cho Hội Thánh hay quốc gia, như sự kiện đã chứng tỏ kể từ khi một sự khoan dung hợp pháp được ban cho họ. Nhưng nếu việc từ chối tuân theo những điều áp đặt như thế, vốn không tỏ ra nằm trong phạm vi ủy quyền của những người áp đặt, thực sự là có tội, thì nó cũng không thể là tội ở mức độ rất cao. Và sự khôn ngoan của chính quyền ở đâu khi đe dọa tất cả những ai không chịu ăn bánh lúa mạch đen, tất cả những ai không chịu tuân theo bất cứ thời trang chung nào, bằng việc bị tù đày hay lưu đày? Người ta có nên đập vỡ đầu óc của con người chỉ để giết một con rận trên trán họ hay không? Điều này có phù hợp với quy tắc cân xứng hay không? Có công bằng hay không, khi vì những điều như thế, dù có lỗi lầm đến đâu, vẫn có thể để lại cho một người tư cách là một Cơ Đốc nhân tốt và một trong những thần dân tốt nhất, mà người ấy lại bị đối xử như thể đã đánh mất các đặc quyền khi sinh ra và quyền lợi chính đáng của mình với tư cách là Cơ Đốc nhân?
Họ cho rằng việc chống lại những sự tiếm quyền của con người trong những việc thuộc về Đức Chúa Trời là một phần của lòng trung tín cần thiết đối với Đức Chúa Trời. Họ hiểu rằng luật của Đức Chúa Trời buộc họ phải giữ gìn sự tinh sạch của sự thờ phượng Cơ Đốc. Giả sử họ đã lầm lẫn trong việc áp dụng riêng lẻ nguyên tắc chung này, thì họ có đáng bị trừng phạt như thể đã nổi loạn và chối bỏ những tín điều căn bản nhất của đức tin hay không? Nghèo khó và khinh miệt, tịch thu tài sản và tù đày, có phải là phương tiện thích hợp để thuyết phục lương tâm họ hay không, hay đúng hơn là cạm bẫy để phản bội họ, khiến họ hành động trái với lương tâm mình? Giáo lý Cơ Đốc có lan truyền trong thế gian bằng những đường lối và phương pháp đã được dùng để ấn định và thiết lập sự đồng nhất hay không? Có phù hợp với tình yêu thương Cơ Đốc hay không, khi cố tình làm cho các điều khoản trở nên chật hẹp để người ta phải ngần ngại, rồi sau đó lại trách cứ con người vì họ không tuân theo? Hay khi đuổi họ ra khỏi Hội Thánh, rồi lại tuyệt thông họ vì họ vắng mặt? Trong một cuộc ổn định mới sau thời kỳ hỗn loạn, có phải là chính sách khôn ngoan khi làm mất lòng và chọc giận một tập thể những người tỉnh táo như bất cứ ai trong nước, là những người thực sự tạo nên sức mạnh của quốc gia, chỉ để làm vừa lòng hạng người lỏng lẻo hơn, mà nguyên tắc và cách thực hành của họ làm suy yếu các ràng buộc của chính quyền và mở ra kẽ hở cho sự hỗn loạn hay không? Hay có phải là cách chắc chắn nhất để ngăn chặn chủ nghĩa Giáo hoàng, khi làm suy yếu bàn tay của một số kẻ thù tận tâm và có lương tâm của nó, và hy sinh họ cho cơn thịnh nộ của các tay sai của Rô-ma, là những kẻ chống đối họ quyết liệt nhất, vì họ không còn hy vọng nào lôi kéo họ làm bất cứ điều gì có vẻ như tiến về phía Tòa Rô-ma, hay nổi loạn chống lại một quyền tài phán ngoại quốc, điều mà một số anh em của họ tỏ ra dễ nghiêng theo hơn hay không?
Một lần nữa, những người hành động trong việc này có đối xử với người khác như họ muốn người khác đối xử với mình hay không? Chẳng phải họ đã cay đắng than phiền, trong thời kỳ Khoảng trống quyền lực, về sự khắc nghiệt trong cách đối xử với họ hay sao, và điều đó xảy ra khi chính họ cũng ý thức được rằng mình đã đối xử khắc nghiệt hơn nhiều với anh em mình trước kia, tại Tòa án Ủy hội Tối cao và những nơi khác, khi quyền lực còn nằm trong tay họ? Lấy oán trả oán chỉ là lời biện hộ trong miệng của mọi kẻ hồ đồ mà thôi. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng nặng về người Scotland và khoản đã trả trước, không khôi phục được ý đầy đủ]
Phần lớn họ bị trục xuất vào lúc hữu ích nhất trong đời, khi họ thích hợp nhất cho công việc phụng sự, trong khoảng từ ba mươi đến năm mươi tuổi. Trong công tác mục vụ riêng tư, họ đã làm ích lợi cho linh hồn của nhiều người, và điều này, tạ ơn Đức Chúa Trời, quá hiển nhiên không thể chối cãi được. Vậy thì họ còn có thể làm được bao nhiêu điều tốt lành nữa, nếu họ được giữ lại trong cơ cấu quốc gia công khai? Và đất nước phải quy sự mất mát những lao động quý giá của họ cho ai, nếu không phải cho những người hăng hái ủng hộ các nghi lễ và lễ nghi? Kết quả của sự nhiệt thành của những người cuồng tín ấy là gì? Họ có đạt được mục đích của mình và ấn định sự đồng nhất hay không? Hay họ đã đẩy sự việc đi xa đến mức cuối cùng mọi việc quay ngược lại với chúng ta, và tất cả những gì thân yêu và quý giá đối với chúng ta đều gặp nguy hiểm, khi [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng về việc lên ngôi và vai trò của những người từng bị bách hại, không khôi phục được đầy đủ]? Và những người hung hăng nhất khi còn nắm quyền trong việc truy tố những người Tin Lành bất đồng chính kiến, thì nay gia đình và tài sản của họ ra sao? Hay ký ức về những chính khách tích cực nhất trong việc này đã được sự quan phòng của Đức Chúa Trời đối xử như thế nào về mặt này? [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng nặng về sự chu cấp kín nhiệm và một mục sư đếm số người bị trục xuất quanh mình, chỉ khôi phục được ý chung]
Người ta ghi nhận rằng, mặc dù họ thường gặp cảnh túng thiếu, nhưng họ không bị bỏ rơi. Thậm chí cùng một người ấy, khi đã trải qua tuổi trẻ rồi đến tuổi già, đã quan sát thấy rằng, mặc dù nhiều mục sư bị trục xuất đã rơi vào cảnh rất thấp hèn, có nhiều con cái, bị bách hại hành hạ rất nhiều, và bạn bè của họ phần lớn nghèo khó và không thể nâng đỡ họ, thế mà trong suốt thời gian quan sát của mình, ông chưa từng biết, cũng không nhớ là đã từng nghe nói về bất cứ mục sư bất đồng chính kiến nào bị giam tù vì nợ nần. Sự quan phòng đã thay thế sinh kế cho những người đã rời bỏ sinh kế của mình vì lương tâm. Họ trước hết bị đuổi khỏi tài sản của mình, rồi khỏi mọi đoàn thể, với mục đích tách họ khỏi những người láng giềng tử tế, và mọi phương tiện sinh sống đều bị cắt đứt khỏi họ, và [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng về các bản án và biện pháp chống lại họ, không khôi phục được chi tiết].
Nhiều người trong số những người được nuôi dưỡng cho chức vụ mục sư mà họ nay đang phục vụ trong đó đã qua đời trong bình an, và yên nghỉ trong mồ mả của mình một cách danh dự. Liệu chủ nghĩa bất đồng chính kiến có chết cùng với họ hay không? Ước gì nó đã chết, với điều kiện các nguyên nhân của nó đã được loại bỏ bằng một sự hòa giải chân thành. Ước gì nó đã chết, nếu trong nó không có gì ngoài tính khí, sự tưởng tượng và thành kiến, như một số người vẫn khẳng định. Nhưng chừng nào nó còn dựa trên những nguyên tắc vững chắc như chương tiếp theo sẽ trình bày, chừng nào vẫn còn một cái ách như thế giữa chúng ta, khiến việc bước vào Hội Thánh còn đòi hỏi nhiều hơn là điều cần thiết để bước vào cổng thiên đàng, thì còn phải trông đợi rằng chủ nghĩa bất đồng chính kiến sẽ tiếp tục. Và nếu có một số người, vì không hài lòng, không thể hòa nhập với cơ cấu quốc gia, và sẽ tiếp tục là những người bất đồng chính kiến, thì họ phải có người phục vụ mình trong những việc thánh. Và nếu họ không có người nào làm mục sư giữa họ mà có học vấn và chịu khó đạt được những phẩm chất cần thiết cho việc ấy, thì họ có khả năng sẽ chọn những người kém phẩm chất hơn, từ chính giữa họ, cho mục đích ấy. Và nếu những người giữa các tín đồ bất đồng chính kiến mà Đức Chúa Trời đã khiến họ hướng về chức vụ mục sư và trang bị cho họ, lại quay sang những nghề nghiệp khác, thì các tín đồ bất đồng chính kiến sẽ còn được phục vụ tệ hơn, và lợi ích chung của tôn giáo cuối cùng sẽ bị thiệt hại. Còn chúng ta, những người bước lên thay thế những người đã tuân giữ một cách cao quý nguyên tắc Thanh giáo xưa kia, vốn thật ra cũng là nguyên tắc của các nhà cải chánh đầu tiên, về sự cần thiết của một cuộc cải cách sâu xa hơn trong Hội Thánh, để đạt được các mục đích lớn lao và hiệu quả hơn của Cơ Đốc giáo, nếu chúng ta, những người đứng vào chỗ của những người đã liều tất cả để làm chứng cho nguyên tắc này, thay vì làm bạo lực đối với lương tâm mình, chỉ cần noi theo đức tin và sự nhẫn nại, lòng đạo đức và sự tinh sạch của họ, chỉ cần dự phần cùng một Thần Linh thiêng liêng đã hành động trong họ, và chỉ cần có cùng một sự hiện diện của Đức Chúa Trời ở cùng để dẫn dắt, nâng đỡ và an ủi chúng ta, thì chúng ta có thể không sợ hãi về kết quả. Chúng ta không cần ghen tị với ai về các chức vụ của họ, chúng ta có thể hài lòng về tính tốt lành của chính nghĩa mình, chúng ta không cần sợ rằng mình không thể chứng tỏ mình trước mặt Đức Chúa Trời, trước Quân vương, trước Quốc hội, trước thế giới Cơ Đốc, và trước lương tâm của chính mình, cũng như trước mọi quan tòa vô tư.
Không thể cho rằng hai nghìn người, chọn ở bất cứ đâu, đều phải cùng một tâm trí. Trong số các mục sư bị loại trừ, có sự khác biệt về quan điểm. Một số người có thể đã đi xa hơn nhiều so với những người khác trong việc tuân theo thẩm quyền, nhưng vì các điều khoản tuân phục đã được ấn định như vậy, nên họ không dám tuân theo. Một số người vấp phải vì lý do này, những người khác vì lý do khác, và một số người vì nhiều lý do cùng một lúc, vì sợ rằng mình sẽ xúc phạm Đức Chúa Trời. Nhiều con mắt đã dõi theo họ, sự từ chối của họ là công khai, khoảng trống do việc trục xuất họ gây ra thật rộng lớn và nghiêm trọng, và hậu quả rất đáng kể. Những lời chỉ trích sau đó giáng xuống họ thật khắc nghiệt và nặng nề, và cuối cùng việc chà đạp tất cả họ, như một bầy những kẻ phàn nàn vô lý và cố chấp, đã trở thành thời thượng. Hậu thế phải và sẽ phán xét vụ việc này, khi cả nguyên đơn lẫn bị đơn đều đã nằm trong mồ mả. Để giúp đỡ và hỗ trợ họ, tôi đã soạn thảo ở đây lời biện hộ của những người đã chịu khổ, và khi đem so sánh với các lập luận và lời đáp của phe đối lập, điều đó sẽ giúp ích cho việc đưa ra một phán xét vô tư. Tôi chỉ mong người ta lưu ý rằng bản tóm tắt sau đây chứa đựng những lý do của những người ôn hòa nhất và ít ưa thích sự tách biệt nhất.
Những điều áp đặt lên họ, nếu họ muốn giữ sinh kế của mình hay bất cứ chức vụ nào trong Hội Thánh đã được thiết lập, là năm điều sau đây. Họ phải được phong chức lại, nếu trước kia chưa được phong chức theo Giám mục chế. Họ phải tuyên bố sự đồng ý chân thành và không giả dối với tất cả và mọi điều chứa đựng và quy định trong và bởi Sách Cầu nguyện chung, cùng việc cử hành các nghi thức thánh, và các nghi lễ khác của Hội Thánh Anh, cùng với sách Thi Thiên, và thể thức lập, phong chức và tấn phong các Giám mục, Linh mục và Phó tế, v.v., kèm theo một lời cam kết tương đương được thêm vào. Họ phải tuyên thệ vâng phục theo giáo luật, và thề phục tùng vị giám mục quản hạt của mình, theo các giáo luật của Hội Thánh. Họ phải từ bỏ Giao ước long trọng và Liên minh. Và họ cũng phải từ bỏ việc cầm vũ khí với bất cứ cớ nào chống lại nhà vua, hay bất cứ người nào được nhà vua ủy quyền. Tất cả những điều này đều được áp đặt một cách nghiêm ngặt, không có bất cứ điều gì để giảm nhẹ hay làm dịu đi, cũng không có chỗ cho sự miễn trừ, đến nỗi nếu bất cứ ai chỉ ngần ngại một điểm, và có thể tuân theo mọi điểm còn lại, thì người ấy cũng chắc chắn bị trục xuất, như thể đã ngần ngại tất cả. Và tất cả những điều này quả thật đã bị nhiều người ngần ngại, là những người, sau khi cân nhắc chín chắn, không thể xem chúng, trong hoàn cảnh lúc bấy giờ, chỉ là những điều khác biệt hay chỉ bất tiện mà thôi, nhưng đã từ chối chúng vì cho rằng chúng hoàn toàn là tội lỗi, theo ánh sáng tốt nhất mà họ có thể đạt được qua những sự tìm kiếm hết sức của mình. Tôi sẽ xem xét chúng một cách riêng rẽ, theo thứ tự tôi đã nêu ra.
Thứ nhất. Họ phải được phong chức lại, nếu trước kia chưa được phong chức theo Giám mục chế. Điều này rõ ràng trong Đạo luật về Sự đồng nhất, theo đó đã quy định rằng, từ sau lễ Thánh Bartholomew năm 1662, không một người đương nhiệm nào đang giữ bất cứ giáo xứ, chức phó tế hay lợi tức nào, mà không thuộc các chức thánh do phong chức Giám mục, được hưởng chức vụ ấy, mà sẽ bị tước đoạt, các chức vụ giáo hội của ông ta trở nên trống như thể ông ta đã chết một cách tự nhiên, v.v. Thật ra vẫn còn chỗ cho việc nhận các chức Giám mục, nếu trước đó còn thiếu, trong khoảng thời gian từ khi đạo luật được thông qua cho đến lễ Bartholomew.
Nhưng quyền lực của Quốc hội thì sao? Vì họ đã được phong chức bởi một hội đồng các mục sư cao niên, những người lúc bấy giờ đang nắm giữ quyền lực ấy. Và sau khi đã kiểm tra kỹ lưỡng về phẩm chất của họ, họ đã được biệt riêng ra một cách trang trọng cho chức vụ thánh bằng sự kiêng ăn, cầu nguyện và đặt tay, và đã có phước lành của thiên đàng đi kèm với công tác thánh của họ trong nhiều năm, thế mà giờ đây họ vẫn phải bị kết án im lặng, trừ khi được phong chức lại theo Giám mục chế.
Đây là điều họ không thể phục tùng, vì theo nhận thức của họ, điều đó sẽ làm mất hiệu lực của lần phong chức đã qua. Đối với họ, đây dường như không phải là chuyện nhẹ nhàng, mà rất hệ trọng, vì sự bình an của lương tâm họ, uy tín của các Hội Thánh Cải chánh ở hải ngoại, và lợi ích cùng phúc lợi của dân chúng mà họ đã lao nhọc giữa họ, đều liên quan rất mật thiết đến việc này. Lương tâm họ không cho phép họ đùa giỡn với những việc thánh, bằng cách giả vờ được Đức Thánh Linh cảm động để nhận lấy chức vụ phó tế, trong khi họ biết mình đã được đặt vững chắc vào chức vụ trưởng lão cao hơn. Đối với họ, đó dường như là việc lấy danh Đức Chúa Trời làm chơi, khi cầu nguyện một cách trang trọng với Ngài để xin điều mà họ chắc chắn rằng mình đã có rồi, và tỏ ra như lần đầu tiên được trao một thẩm quyền thánh mà họ đã nhận được từ lâu trước đó. Họ cũng không dám khinh miệt các Hội Thánh Cải chánh ở hải ngoại như vậy, vì sự phục tùng trong điểm này, theo nhận thức của họ, sẽ hàm chứa sự khinh miệt ấy, bằng cách chối bỏ các Hội Thánh ấy và các mục sư của họ, là những người không có sự phong chức nào khác ngoài sự phong chức mà chính họ trước kia đã nhận được. Và đồng thời, họ không dám làm mất hiệu lực các công tác mục vụ đã qua của mình, đến nỗi gây ra những mối nghi ngờ không dứt cho những người đã ở dưới sự chăm sóc mục vụ của họ.
Thật ra, một số người đã thúc giục họ, để họ yên tâm, rằng việc phong chức Giám mục theo yêu cầu không nhằm làm mất hiệu lực các công tác mục vụ đã qua của họ, mà chỉ để họ đủ tư cách phục vụ trong Hội Thánh Anh quốc gia đã được thiết lập, rằng các nghi thức họ trước kia đã cử hành vẫn được công nhận là có giá trị, vì những người mà họ đã áp dụng dấu ấn của giao ước trong lễ báp-têm thì không bị yêu cầu phải chịu báp-têm lại. Và rằng nghi lễ theo quy định, bằng việc đặt tay của Giám mục, có thể được xem như một sự công nhận thẩm quyền mục vụ của họ, và sự trao quyền ấy dưới cơ cấu quốc gia đã được thiết lập, hơn là một sự phong chức lại. Đối với điều này, họ dễ dàng đáp lại rằng, về việc không bắt những người họ đã làm báp-têm trước kia phải chịu báp-têm lại, thì đó chẳng hơn gì điều người ta vẫn làm, trong trường hợp trẻ em trong lúc nguy cấp đã được làm báp-têm bởi những người giáo dân thuần túy, thậm chí bởi bất cứ bà đỡ mê tín nào, và do đó điều này còn xa mới chứng tỏ được điều gì liên quan đến tính hợp lệ của các hành động trước kia của họ với tư cách là mục sư, là những hành động liên quan đến các nghi thức khác cũng như lễ báp-têm. Và về lời ám chỉ còn lại, rằng sự phục tùng trong điểm này có thể được xem như một sự công nhận thẩm quyền mục vụ của họ hơn là một sự phong chức lại, họ đáp rằng điều đó trông giống như việc đóng dấu hai lần, vì việc bày tỏ ý nghĩa ấy bằng lời lẽ rõ ràng đã bị từ chối một cách dứt khoát, cùng một thể thức phải được dùng trong trường hợp của họ, như thể họ lúc ấy mới lần đầu tiên bước vào chức vụ, không có một sự thay đổi nhỏ nhất nào, và việc họ lúc ấy được phong chức theo cùng một cách thức như người ta vẫn làm nếu họ chưa từng là mục sư, là điều do chính những người, trong mọi dịp, đã tuyên bố việc được phong chức hai lần là hoàn toàn không có căn cứ, yêu cầu. Do đó, họ đã chất vấn những người ấy bằng lập luận này: Hoặc họ trước kia là những mục sư chân thật theo nhận thức của những người ấy, hoặc không phải. Nếu không phải, thì làm sao họ dám mạo hiểm đưa ra một sự công nhận, và thừa nhận quyền lợi trước đó của họ, bằng cách xác nhận nó với một hình thức bổ sung? Nếu họ thừa nhận họ trước kia là mục sư, thì tại sao họ lại muốn phong chức cho họ theo cùng một cách thức như họ vẫn làm nếu họ chưa từng là mục sư, và như vậy mâu thuẫn với nguyên tắc đã tuyên bố của chính họ về tính không có căn cứ của việc phong chức hai lần? Nhưng trong một số trường hợp, để đặt vấn đề vượt khỏi mọi tranh cãi, người ta còn yêu cầu phải từ bỏ một cách rõ ràng lần phong chức trước kia bởi các trưởng lão, trước khi có thể nhận được phong chức Giám mục. Để chứng tỏ rằng đây không phải là một lời khẳng định vô căn cứ, tôi đã đính kèm một bản từ bỏ chính thức, đã được yêu cầu trong giáo phận Chester, trước khi có thể nhận được các chức Giám mục.
Bản từ bỏ ấy, dịch từ tiếng La-tinh, có ý rằng người ký tên hoàn toàn từ bỏ và từ nhiệm chức vụ mà mình đã nhận được từ một số trưởng lão nào đó, và khiêm tốn cầu xin Đức Giám mục Chester cho phép mình được nhận vào chức phó tế thánh theo phong tục và nghi lễ của Hội Thánh Anh. Việc bắt buộc những người đã được phong chức một cách có quy củ bởi các trưởng lão trước kia phải chịu phong chức Giám mục lại, có khuynh hướng, và thật ra theo ý định chung là làm mất hiệu lực các chức vụ đã qua của họ, làm mất giá trị các công tác mục vụ tiếp theo của họ, và đồng thời phản ánh lên các Hội Thánh ngoại quốc, là những Hội Thánh không dám phục tùng điều ấy.
Về điểm này, cuộc tranh luận còn tiếp tục với những người bênh vực việc phong chức lại. Một tác giả, trong sách biện hộ cho việc phong chức lại, đã đưa ra lý do lớn rằng phong chức Giám mục là sự phong chức có quy củ, có trật tự trong Hội Thánh của Đấng Christ, và việc rời khỏi nó là nguyên nhân của mọi sự rối loạn. Ông ta khẳng định rằng những người không có phong chức ấy hoàn toàn không đủ tư cách để hành động như mục sư, v.v. Đáp lại ông ta, tác giả này đã chỉ ra rằng lập luận ấy phản ánh lên nhiều chứng nhân chịu khổ của Đấng Christ, những người đã đứng lên bênh vực chân lý và sự tinh sạch của Phúc Âm, và phản ánh lên hầu hết các Hội Thánh Cải chánh hiện đang tồn tại, rằng nó đặt nặng một chi tiết hơn là thực chất chính, và rằng nó sẽ không thể chịu đựng được nếu bị phản bác lại. Sau đó, tác giả đã chứng minh từ Kinh Thánh và lý trí rằng việc phong chức bởi các trưởng lão là hợp lệ, và không khiến việc phong chức lại trở nên cần thiết.
Mặt khác, ông Hoadly, trong sách biện hộ cho việc phong chức Giám mục, lập luận như sau. Ông ta nói rằng các Giám mục có quyền duy nhất trong việc phong chức, theo luật pháp, và trong một nghìn năm trăm năm mươi năm, họ đã có mọi quyền mà tập quán lâu đời có thể ban cho. Nhưng điều đó không suy ra rằng họ có quyền tự nhiên để có quyền lực độc quyền như thế, và chỉ riêng việc chiếm hữu, dù kéo dài bao lâu, cũng không ban cho quyền lực cái gọi là quyền ấy. Ông ta thêm rằng, vì các quy tắc trong Kinh Thánh được hướng đến các chức vụ trong Hội Thánh, nên... [NEEDS REVIEW: đoạn OCR hỏng về suy luận từ các quy tắc Kinh Thánh và chức vụ, không khôi phục được đầy đủ] Ông ta còn nói rằng các sứ đồ đã lập các Giám mục trong các Hội Thánh của Đấng Christ, và để quyền phong chức các trưởng lão trong tay họ, và điều này được chứng minh bằng lời chứng của các tác giả trong thời ấy và các thời sau, là lời chứng phổ quát và nhất trí như người ta có thể hợp lý mong đợi hay đòi hỏi. Điều này được học giả Blondel trình bày một cách đầy đủ, và gần đây hơn, bởi tác giả khéo léo của sách về Kỷ luật của Hội Thánh nguyên thủy, chương hai và ba. Và nếu những người thiết lập các Giám mục hiện đại của chúng ta, họ cũng không thể chứng tỏ quyền phong chức nằm trong tay họ, loại trừ các trưởng lão khác. Và mắt xích cuối cùng trong chuỗi lập luận này là bằng chứng ấy càng đáng được coi là có căn cứ hơn, vì nó thường được thừa nhận trên cơ sở Kinh Thánh Tân Ước, là Kinh Thánh không thể phủ nhận là đã xuất phát từ thời các sứ đồ, và đã được các sứ đồ viết ra, hay bởi những người được các sứ đồ chấp thuận, hơn là bởi bất cứ bằng chứng nào khác.
Tôi đáp lại rằng lời chứng của các tác giả cổ xưa về chế độ Giám mục mà cuộc tranh luận của chúng ta bàn đến, và lời chứng về các sách Tân Ước, rất khác nhau, xét về tính sớm sủa và tính nhất trí, về tính chính điển và bằng chứng phụ trợ. Lời chứng họ đưa ra về Kinh Thánh chỉ là vấn đề sự kiện đơn thuần, mà tính đáng tin cậy của nó phụ thuộc vào sự liêm chính của họ. Nhưng lời chứng mà một số người trong họ đưa ra về việc thiết lập chế độ Giám mục bởi các sứ đồ, lại liên quan đến một vấn đề sự kiện kèm theo sự phán đoán của họ, mà tính đáng tin cậy của nó phụ thuộc vào bằng chứng họ đưa ra. Họ thường quy bằng chứng của mình về Kinh Thánh, nhưng chừng nào chúng ta còn không thể tìm thấy điều đó trong Kinh Thánh, thì chúng ta thà đi theo sự phán đoán của chính mình hơn là của họ, và điều đó đặc biệt đúng khi một số người trong họ trình bày chế độ ấy một cách rõ ràng chỉ như một sự thiết lập thuần túy vì khôn ngoan, được định ra để ngăn ngừa sự chia rẽ và ly giáo. Trong khi chúng ta từ chối tin vào bản tường trình của họ về các tác giả Tân Ước, chúng ta lại từ chối bằng chứng tốt nhất thuộc loại ấy mà vấn đề có thể chịu đựng được. Sau đó, ông Hoadly đã rất cố gắng để củng cố và nâng đỡ lời chứng từ các Giáo phụ về điểm này, nhằm chống lại những sự phản đối của tôi, và tôi có sẵn một bản đáp lại, vốn từ lâu đã được công bố, nếu không phải vì tôi không muốn làm gián đoạn công việc tốt hơn của ông ta. Nhưng sau khi đã cân nhắc tất cả những gì ông ta đã nói, tôi vẫn còn phải tìm kiếm bằng chứng rằng chế độ Giám mục giáo phận, hay việc giới hạn việc phong chức cho các Giám mục cấp trên, loại trừ các trưởng lão, là một sự thiết lập bởi các sứ đồ. Và nếu không phải như vậy, thì các trưởng lão có thể phong chức, giảng dạy và cử hành các nghi thức thánh một cách có căn cứ, và không cần phải chịu phong chức lại.
Thứ hai. Họ phải tuyên bố sự đồng ý chân thành và không giả dối với tất cả và mọi điều chứa đựng và quy định trong và bởi Sách Cầu nguyện chung, và việc cử hành các nghi thức thánh, cùng các nghi lễ khác của Hội Thánh Anh...
Các mục sư cũng phải ký tên, và ký với cả tấm lòng, vào những lời này: rằng sách Cầu nguyện chung, và sách về việc phong chức giám mục, linh mục và phó tế, không chứa điều gì trái với Lời Đức Chúa Trời; rằng sách ấy có thể được dùng một cách hợp pháp; và rằng chính họ sẽ dùng mẫu thức được quy định trong các sách ấy trong sự cầu nguyện công cộng và việc cử hành các nghi thức, và không dùng mẫu thức nào khác.
Đạo luật Thống nhất còn quy định rằng lời tuyên bố này phải được công bố bằng lời nói trước công chúng bởi mọi người muốn giữ chức vụ của mình, vào một ngày Chúa nhật nào đó trước ngày 24 tháng Tám năm 1662; và bởi mọi người sau đó được bổ nhiệm vào bất cứ chức vụ nào trong Hội Thánh, trong vòng hai tháng sau khi họ thực sự nhận chức vụ ấy. Việc ký tên cũng được đòi hỏi một cách nghiêm ngặt không kém lời tuyên bố. Nhưng nhiều người không thể đồng ý về điểm này, vì những lý do quan trọng.
Thứ nhất, vì rất ít người, nếu có ai, từng thấy sách ấy với mọi điều mà họ phải tuyên bố đồng ý và ưng thuận, trước thời hạn mà luật định. Vì sách Cầu nguyện chung với những sự thay đổi và sửa chữa, như người ta gọi chúng, do hội nghị soạn ra, mãi đến vài ngày trước đó mới ra khỏi nhà in. Đến nỗi, trong số bảy nghìn mục sư, chỉ rất ít người ở trong hoặc gần Luân Đôn mới có thể có được một cuốn sách với những sự thay đổi ấy để tuyên bố sự đồng ý và ưng thuận của mình.
Ông Ollyffe, trong tác phẩm bênh vực sự tuân thủ của các mục sư, phàn nàn một cách gay gắt về những bài giảng từ biệt của các mục sư không tuân thủ khi họ chia tay dân sự của mình lúc bị trục xuất. Và dù lúc ấy, khi người ta đang trong cơn nóng giận rõ rệt, điều đó có vẻ thế nào đi nữa, thì nhìn từ xa, nó vẫn hiện ra như một sự khó khăn lớn, đến nỗi thật đáng ngạc nhiên là có nhiều người có thể hành động trong một vấn đề quan trọng như vậy dựa trên một đức tin mù quáng, hơn là việc một bài giảng như thế lại được giảng trong những hoàn cảnh như vậy.
Tuy nhiên, về sự khó khăn này, ở bất cứ nơi nào nó được nêu ra, ông cho biết ông đã nghe nói từ các mục sư lân cận rằng họ đã gửi người lên Luân Đôn và cho sao chép những sự sửa đổi và thay đổi; nhưng ông vẫn hy vọng rằng lời cáo buộc nêu ra ở đây đối với rất nhiều nghìn mục sư là không có căn cứ. Về điều này, câu trả lời của tôi, trong tác phẩm bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa, phần hai, trang 100 và 101, là như sau: có lẽ đó có thể là một trường hợp đặc biệt, vì tôi có trong tay chứng cứ của một mục sư bị trục xuất đáng kính khác, nay đã qua đời, rằng điều này là đúng trong thực tế; và rằng một số người, ngay cả ở Luân Đôn, chưa từng đọc sách ấy trước khi bày tỏ sự đồng ý và ưng thuận; và rằng ở Middlesex, ít giáo xứ có sách ấy cho đến một tuần, hai tuần, ba tuần hay một tháng sau đó. Nhưng đối với các bản sao viết tay của những sự sửa đổi, chúng rất dễ bị lạm dụng và sai sót, đến nỗi thật đáng ngờ là người ta có thể tin cậy chúng đến mức nào.
Và vì ông rất sẵn lòng cho rằng có thể có sự nhầm lẫn, tôi sẽ chỉ đưa ra một nhân chứng xác nhận của chính ông, đó là tác giả đáng kính của tác phẩm bênh vực người tuân thủ cho người không tuân thủ, trong lời biện hộ thứ hai, trang 35, nói rằng một nhà thần học có nhiều năm kinh nghiệm và học thức trong giáo phận Lincoln đã đưa ra một lý do trong bài giảng từ biệt của mình, rằng ông bị buộc phải im lặng theo luật pháp vì đã không ký tên hay đồng ý với một cuốn sách mà ông chưa từng thấy. Và tác giả ấy nói thêm rằng đó cũng là trường hợp của nhiều người khác trong giáo phận ấy; và rằng ông B. ở W., thuộc hạt L., đã bị ông Edward trục xuất, dù ông đưa ra lý do rằng sách ấy đã không được đưa đến cho ông trước ngày 24 tháng Tám, cũng như ông đã không bị tuyên bố là mất chức trước khi ông có cơ hội đọc kỹ sách ấy.
Thứ hai, khi họ có cơ hội đọc kỹ sách ấy, họ gặp phải một số điều mà sau khi tìm kiếm kỹ lưỡng nhất mà họ có thể thực hiện, dường như với họ là không phù hợp với Lời Đức Chúa Trời. Với sự nhận thức ấy, mà họ không có quyền năng thay đổi, thì việc họ đi tuyên bố sự hài lòng rằng trong sách không có gì trái với Lời Đức Chúa Trời, và không có gì ngoài điều họ vừa có thể xác nhận là đúng vừa có thể ưng thuận là tốt để dùng, và ký tên vào điều đó bằng chính tay mình, sẽ là làm bạo lực đối với lương tâm của chính họ, và cùng một lúc áp đặt lên chính họ và lên người khác [NEEDS REVIEW: phần tiếp theo bị OCR làm hỏng nặng, không đọc được].
Người ta không thể không cho rằng những người soạn ra lời tuyên bố bắt buộc này đã tưởng tượng rằng sách Cầu nguyện rơi xuống giữa họ ngay từ trời, và rằng họ xem nó như một điều gì khác với sự tuân thủ. Xem các bài giảng ngày 20 tháng Giêng, đặc biệt bài giảng năm 1656, trong đó, với một chút nóng nảy, tác giả thừa nhận bằng bấy nhiêu lời rằng sách ấy được Đức Thánh Linh soi dẫn. Cả hai người ấy cũng chạm đến điểm này về sau nữa. Vì khi phụng vụ lần đầu được soạn thảo vào thời vua Edward VI, vua đã gửi sách ấy cho các lãnh chúa và dân chúng họp tại nghị viện, và sau khi xem xét sách ấy, họ đã tuyên bố trong đạo luật tạ ơn của mình rằng sách ấy được soạn ra nhờ sự trợ giúp của Đức Thánh Linh, năm thứ hai đời Edward VI.
Một người khác không chỉ hài lòng khẳng định điều này, mà còn cho là phải chứng minh nó, và lập luận của ông ta thật đặc biệt đến nỗi tôi không thể không chép lại. Trong mọi nghi thức của sách ấy, ông ta bám lấy nghi thức hôn nhân, và đặc biệt là lời cầu nguyện đầu tiên trong nghi thức ấy, cầu xin Đức Chúa Trời toàn năng ban phước cho đôi vợ chồng sắp cưới, như Y-sác và Rê-bê-ca. Từ đó ông ta lập luận như sau: lời cầu nguyện này hoặc là do Đức Thánh Linh đọc cho những người soạn sách Cầu nguyện chung, hoặc là do những người soạn ấy tự làm ra mà không có sự đọc cho của Đức Thánh Linh; nhưng không phải do họ tự làm ra mà không có sự đọc cho của Ngài; vì nếu như vậy, họ hẳn đã làm theo lý trí con người, và như thế hẳn đã nói: xin ban phước cho họ, Chúa ơi, như Ngài đã ban phước cho Áp-ra-ham và Sa-ra, hay như Ngài đã ban phước cho Gia-cốp và Ra-chên; và họ đã có lý do theo con người cho điều đó. Vì Áp-ra-ham là người bạn đầu tiên của Đức Chúa Trời, Gia-cốp là người được Đức Chúa Trời yêu quý cách đặc biệt. Nhưng Đức Thánh Linh phán: không phải như vậy, cũng không phải như vậy; mà hãy là: xin ban phước cho họ như Y-sác và Rê-bê-ca. Và đối với điều này không có lý do theo con người, nhưng có một lý do thuộc về Đức Chúa Trời, đó là: Áp-ra-ham đã có Ha-ga, rồi sau đó là Kê-tu-ra, ngoài Sa-ra. Gia-cốp đã có Lê-a, Xinh-ba và Bi-la. Nhưng Y-sác chỉ có Rê-bê-ca mà thôi. Và vì vậy Đức Thánh Linh phán: đừng nói, xin ban phước cho họ như Áp-ra-ham và Sa-ra, hay xin ban phước cho họ như Gia-cốp và Ra-chên; vì như thế người ta có thể dễ nghĩ rằng họ có thể có nhiều vợ cùng một lúc, nếu không phải là một số vợ lẽ; nhưng hãy nói: xin ban phước cho họ như Ngài đã ban phước cho Y-sác và Rê-bê-ca. Hãy cho họ biết, một người đàn ông chỉ nên có một người vợ, đặc biệt là trong cùng một thời gian.
Ít lâu sau, ông ta nói thêm: vậy thì chắc chắn được phước là những người chết trong khi duy trì sách phụng vụ ấy, sách mà không thể mâu thuẫn, hoặc các nghi thức của nó, với Đức Thánh Linh. Phải thừa nhận đây là cách nói thẳng thắn. Thế nhưng những người không tuân thủ đáng thương đã không có sự phân biệt như những vị có mắt sáng như vậy được ban cho. Nếu họ phải có các mẫu cầu nguyện, họ mong rằng các mẫu ấy có thể phù hợp với lý trí con người, chứ đừng gán cho Đức Thánh Linh mà không có bằng chứng tốt hơn về sự thần cảm của sách Cầu nguyện chung, điều đã khiến họ khó chịu về lời tuyên bố như đã đòi hỏi nơi họ.
Hơn nữa, lời tuyên bố như thế, theo sự nhận thức của họ, cũng chẳng khác gì điều được đòi hỏi hay thực hiện đối với chính sách của Đức Chúa Trời, tức Kinh Thánh. Thật vậy, họ tự hỏi liệu nhiều người tỉnh táo có thể đã không ngần ngại tuyên bố bấy nhiêu điều về bất cứ bản sao nào của Kinh Thánh hiện còn trên thế giới hay không, vì hầu như không có bản nào được tìm thấy mà lại không có những lỗi và sai sót như thế, đến nỗi có thể khiến người ta phải mất cơ hội hợp pháp của chức vụ mình.
Họ cũng cho rằng các lãnh chúa, trong nhật ký của Thượng viện, đã có cùng ý nghĩa với các mục sư bị trục xuất về điểm này, dù các vị ấy không đồng ý về việc dùng những điều được quy định mà thôi thì chưa đủ đáp ứng luật pháp. Vì từ chính nhật ký của các lãnh chúa, tôi đã đưa ra bằng chứng rằng khi dự luật được gửi xuống Hạ viện, họ đã tìm thấy những dấu vết như thế về sự yếu đuối của con người trong cách soạn thảo và cấu trúc, và trong các nghi thức riêng của sách ấy, đến nỗi họ không dám tiến tới việc ký tên và tuyên bố như đã đòi hỏi, cho đến khi họ có thể nhận được sự thỏa mãn về một số điều có trọng lượng và hệ quả lớn. Khi hội nghị kết thúc, các lãnh chúa đã bỏ phiếu đồng ý với Hạ viện, và bỏ đi điều khoản bổ sung đã nêu trước đó. Điều này đáng lẽ đã có thể được phép quyết định phần này của cuộc tranh cãi.
Nhưng ông Ollyffe, trong tác phẩm bênh vực sự tuân thủ của các mục sư, trang 106, lại cho rằng tôi có điều đó từ một vị quý ông lớn tuổi nào đó, và rằng nó không có lợi cho lập trường của tôi như tôi trình bày. Và ông Hoadly, trong tác phẩm bênh vực lý do tuân thủ, cũng nói rằng ông đã nghe tính xác thực của bản tường thuật của tôi bị tranh cãi nhiều. Trong lúc đó, tôi đã trích dẫn nhật ký của các lãnh chúa làm chứng cứ, và giới thiệu họ và những người khác đến đó để được thỏa mãn; và đối với bất cứ vị quý ông nào cũng không khó để xem được nhật ký ấy, nếu người ấy chịu khó xem xét. Nếu có ai xem xét nó mà vẫn còn nghi ngờ về ý nghĩa và ý định của các nhà lập pháp, tôi sẽ lấy làm lạ về điều đó, và tuyệt vọng rằng việc tranh luận sẽ đạt được mục đích nào.
Các lãnh chúa nhắm đến việc tuyên bố rằng chỉ việc dùng suông mới được có ý định, để một số người có thể nhờ đó mà được nhẹ nhõm; và vấn đề đã rõ ràng về phía ấy nếu Hạ viện đồng ý. Nhưng Hạ viện từ chối cho phép việc dùng suông là đủ, và lôi kéo đa số các lãnh chúa theo mình, trên thực tế đã quyết định rằng họ đặt lên lời tuyên bố đồng ý và ưng thuận ý nghĩa ấy, rằng nó không chỉ là việc dùng suông mà thôi, và vẫn để chỗ cho người ta không tán thành bất cứ điều gì chứa trong hay quy định trong sách Cầu nguyện chung. Những ai giải thích khác đi, và tự cho mình quyền giải thích trái với chính các nhà lập pháp, [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn này bị OCR làm hỏng, không đọc được đầy đủ].
Thứ nhất, việc ký tên và tuyên bố như đã đòi hỏi, họ thấy, sẽ bao hàm giáo lý về sự tái sinh qua báp-têm thật sự, và sự cứu rỗi chắc chắn kéo theo đó, và điều ấy bất kể những người chịu báp-têm có phải là đối tượng xứng hợp của báp-têm hay không. Nó sẽ là sự tán thành điều khoản ở cuối nghi thức công cộng về báp-têm, trong đó nói rằng: nhờ Lời Đức Chúa Trời mà chắc chắn rằng những trẻ em chịu báp-têm, chết trước khi phạm tội thật sự, đều được cứu. Giá mà họ đã trích dẫn chỗ ấy thì tốt biết bao; vì các mục sư bất đồng tự do thú nhận sự dốt nát của mình, rằng họ không biết có lời nào như vậy trong Kinh Thánh.
Nó cũng sẽ là sự đồng ý dùng thường xuyên sau báp-têm lời tạ ơn ấy: chúng con hết lòng tạ ơn Cha nhân từ nhất, rằng Cha đã vui lòng tái sinh hài nhi này bởi Đức Thánh Linh của Cha. Bấy giờ, khi họ buộc phải làm báp-têm cho mọi người đến, mà không được tự do từ chối con cái của những kẻ gian ác hay những tội nhân tai tiếng nhất, miễn là chúng có người đỡ đầu, để rồi ngay khi nghi thức kết thúc liền chúc tụng Đức Chúa Trời vì đã tái sinh chúng bởi Thánh Linh Ngài, và đặt xuống như điều chắc chắn không nghi ngờ rằng chúng được cứu; và cho đến lúc ấy đó là bổn phận không nghi ngờ của họ phải tránh sự đồng thuận. Vì ai có thể nghi ngờ được rằng việc chúc tụng Đức Chúa Trời với sự tin chắc về điều mà họ không tin là thật, và đặt xuống như điều chắc chắn không nghi ngờ từ Kinh Thánh điều mà trong Kinh Thánh không có nền tảng nào, dù là nhỏ nhất, sẽ là tội lỗi nơi họ?
Họ thấy con cái của những cha mẹ gian ác nhất, của những người đàn bà dâm đãng và những kẻ ngoại tình sống công khai trong mọi tội lỗi khét tiếng, và hoàn toàn không có Đức Chúa Trời trong thế gian, được làm báp-têm mà không ngần ngại; và nhiều đứa trong số chúng chết ngay sau khi chịu báp-têm. Bấy giờ, làm sao họ có thể giả vờ chắc chắn bởi Lời Đức Chúa Trời, và vượt khỏi mọi nghi ngờ, rằng tất cả những đứa trẻ như vậy đều lên thiên đàng, khi Đức Chúa Trời đã tuyên bố một cách rất tích cực trong điều răn thứ hai rằng Ngài sẽ phạt tội lỗi của cha mẹ trên con cái, đến đời thứ ba và thứ tư? Ít nhất điều này cũng có thể khiến vấn đề trở nên đáng ngờ đối với họ.
Giả sử một vua Cơ Đốc chinh phục một xứ của những người ngoại, và đưa con cái của họ ra chịu báp-têm, và chúng lập tức qua đời, ít nhất là trước khi phạm tội thật sự, thì sự cứu rỗi của tất cả những đứa trẻ như vậy có chắc chắn và vượt khỏi mọi nghi ngờ, và điều này được Lời Đức Chúa Trời làm rõ hay không? Con người có quyền năng làm cho trẻ thơ chắc chắn được cứu rỗi hay không? Con người có quyền năng giết một hài nhi đáng thương, và chọn thời điểm để làm việc đó. Nhiều người đàn bà dâm đãng giết con mình trước khi chịu báp-têm, và họ cũng có thể làm việc đó ngay sau khi chịu báp-têm, để chắc chắn, theo giả thuyết này, đưa chúng lên thiên đàng, nơi chúng sẽ không bao giờ đến được nếu không có sự ăn năn cay đắng và buồn rầu. Và như vậy, vị vua và kẻ chinh phục nói trên, sau khi nhờ báp-têm đã ban cho chúng tấm hộ chiếu chắc chắn và không thể nghi ngờ, ngay cả vì lòng nhân từ và tử tế, có thể lập tức cắt đứt mạng sống của những hài nhi đáng thương ấy; và như vậy, không còn nguy hiểm nào nữa, ban cho chúng sự hưởng phước đời đời. Nhưng các mục sư của chúng ta không thể hiểu nổi rằng bất cứ người phàm nào lại có quyền năng như vậy trên linh hồn, như điều này sẽ dẫn đến.
Về điểm này, tôi xin nói rõ rằng tôi không hề có ý dùng bản văn này để kết án trẻ thơ phải hư mất; ông Hoadly, trong tác phẩm về lý do tuân thủ, trang 2, thường nhắc đi nhắc lại điều đó về sau. Trong khi thực ra tôi không hề có ý nghĩ ấy, và tôi tin rằng mục sư bị trục xuất mà tôi lấy ý ấy từ ông cũng vậy. Về phần tôi, tôi không chủ trương kết án một cách tích cực, khi không có căn cứ tốt, và nhất là tôi không muốn nghiêm khắc với trẻ thơ. Nhưng việc đưa mọi trẻ thơ chịu báp-têm lên thiên đàng một cách không nghi ngờ thì chắc chắn là quá lỏng lẻo. Việc Đức Chúa Trời thăm phạt tội lỗi của cha mẹ trên con cái không được đưa ra ở đây như một luận cứ rằng Ngài định cho trẻ thơ xuống địa ngục vì tội lỗi của cha mẹ chúng; mà như một bằng chứng rằng chúng ta nên thận trọng hơn là nói về sự cứu rỗi không nghi ngờ, trong trường hợp của mọi trẻ em chịu báp-têm; vì nơi nào Đức Chúa Trời thăm phạt vì tội lỗi, dù Ngài sẽ lo liệu để làm việc đó phù hợp với sự công chính của Ngài, thì ở đó có thể không có bằng chứng về sự cứu rỗi mà trong bất cứ ý nghĩa chấp nhận được nào cũng có thể gọi là không nghi ngờ.
Một số người đã trả lời trong trường hợp này, để làm nhẹ bớt sự phản đối của các giám mục, rằng việc khẳng định sự tái sinh qua báp-têm là điều chính yếu được có ý định; và rằng các nhà thần học họp tại Phòng Giê-ru-sa-lem đã bị gió thổi lạc hướng, khi họ bỏ đi điều khoản về sự cứu rỗi không nghi ngờ khỏi điều khoản cuối cùng của nghi thức về sự xác nhận, rồi đưa nó vào nghi thức báp-têm trong sách Cầu nguyện chung mới. Và ông Baxter cho chúng ta biết rằng khi trong cuộc tranh luận công khai với các giám mục, ông nêu trường hợp những giáo dân của mình tuyên xưng đức tin, nhưng lại nói rằng ông sẽ đến và làm lời tuyên xưng chung cho con mình, thì ngay cả tiến sĩ Sanderson, giám mục Lincoln, cũng đáp lại, và không một giám mục nào phản đối, rằng nếu có người đỡ đầu thì đứa trẻ đã có đủ tư cách; và giám mục Morley cùng những người khác cũng xác nhận điều đó. Bấy giờ, những người đỡ đầu này, như ông Baxter nói, không phải là người nhận nuôi, cũng không phải là chủ sở hữu, nên chúng ta không thể thấy chắc chắn trong Lời Đức Chúa Trời rằng mọi người mà họ đưa đến chịu báp-têm đều được cứu; không, cũng không phải mọi người mà những Cơ Đốc nhân vô đạo và giả hình đưa đến. Vì giao ước có thể cứu con cái của một tín hữu như thế nào, khi chính giao ước ấy không cứu cha mẹ như một tín hữu? Và một số vị quý ông ngay cả trong Hạ viện, thuộc phe Hội Thánh, đã tuyên bố rằng họ không thể ký tên vào điều khoản này, về sự cứu rỗi chắc chắn và không nghi ngờ của trẻ thơ chịu báp-têm.
Trong điểm này, họ có sự đồng tình của nhiều nhà thần học cải chánh nổi tiếng nhất, và của nhiều tác giả được chúng ta ngưỡng mộ nhất; và họ có câu trả lời hiển nhiên này: rằng lời tạ ơn sau báp-têm nhắc đến việc tái sinh bởi Đức Thánh Linh, điều mà dường như ông Hoadly, trong tác phẩm về lý do tuân thủ, cũng thừa nhận. Ngoài ra, ý nghĩa của Hội Thánh về điểm này được làm rõ đầy đủ bởi nghi thức xác nhận, trong đó vị giám mục cử hành, trong lời cầu nguyện đầu tiên dâng lên Đức Chúa Trời, diễn đạt như sau: Đức Chúa Trời hằng sống, Đấng đã vui lòng tái sinh các tôi tớ này của Ngài bởi nước và Đức Thánh Linh, và đã ban cho họ sự tha thứ mọi tội lỗi của họ. Điều này, khi nói về mọi người đến, là điều mà ai cũng biết là có rất ít sự cẩn thận, khiến mọi người liên quan có căn cứ để tự nghĩ mình đã được tái sinh đầy đủ rồi, và cho rằng Hội Thánh không nghĩ họ cần nhắm đến sự tái sinh nào xa hơn, một khi họ đã chịu báp-têm và được xác nhận. Đây là điều dường như có hệ quả nguy hiểm đến nỗi các mục sư của chúng ta không dám đồng tình hay tán thành nó dưới bất cứ hình thức nào, vì sợ góp phần làm cho vô số tạo vật hư không, buông thả, bất cẩn và yên tâm bị cứng lòng trong một sự nhầm lẫn tai hại về sự an toàn của tình trạng mình.
Thứ hai, sự đồng ý, ưng thuận và ký tên này, cùng những điều khác, còn liên quan đến việc dùng người đỡ đầu nam và nữ trong báp-têm, loại trừ cha mẹ. Ông Ollyffe nói rằng cha mẹ không bị loại trừ hay bị chen lấn bởi việc dùng người đỡ đầu, và nói rằng quyền của họ được bảo đảm, và lợi ích của họ được quan tâm xuyên suốt. Và dù ông thừa nhận sự bất cẩn quá phổ biến của người đỡ đầu, ông vẫn phủ nhận rằng sự đồng ý và ưng thuận như đã đòi hỏi lại khuyến khích điều đó chút nào. Và ông ca ngợi sự cẩn thận của một số người nhằm ngăn ngừa sự lạm dụng, điều mà ông tuyên bố mình ghê tởm. Ông Hoadly, trong tác phẩm về lý do tuân thủ, trang 52 trở đi, nói rằng cha mẹ phải lo liệu người đỡ đầu, và việc dâng con mình cho Đức Chúa Trời qua người đỡ đầu cũng là hành động và việc làm của cha mẹ, như thể chính họ không có người đỡ đầu. Việc lạm dụng một thể chế không phải là luận cứ đủ chống lại chính thể chế ấy. Ông không thể thấy sự bất công nào trong việc giao phó nghi thức này. Và dù ông than thở về việc ít người đỡ đầu quan tâm đến phần nghiêm túc trong chức vụ của họ, ông vẫn hy vọng có một số người nhạy bén với bổn phận của mình đến nỗi không bỏ qua cơ hội nào để làm tròn bổn phận.
Đáp lại, tôi nói, trong tác phẩm bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa, phần hai, trang 151, rằng điều đáng phàn nàn ở đây là người đỡ đầu nam và nữ, theo phương pháp của Hội Thánh, được nhận vào làm các bên trong sự thỏa thuận liên bang giữa Đức Chúa Trời và người chịu báp-têm, điều mà cha mẹ không được phép làm trong công việc chính đáng của mình. Nếu cha mẹ không được phép làm điều này, thì rõ ràng họ bị loại trừ. Và nơi nào quyền dâng hiến hay ràng buộc thuộc về cha mẹ, thì cha mẹ không thể chuyển nhượng nó. Và khi những người thay thế được chọn để ràng buộc con cái của người khác thuộc về Chúa, dù họ không có quyền ràng buộc chúng, và họ lập giao ước thay cho chúng, và khi con cái lớn lên được dạy rằng chúng bị ràng buộc bởi lời hứa ấy; và lời hứa và lời thề này nhân danh chúng được trình bày trong nghi thức như điều mà quyền lợi của chúng trong các phước hạnh của giao ước tùy thuộc vào, thì tôi không thể thấy việc này đứng trên một nền tảng đúng đắn.
Một thể chế của Đức Chúa Trời thì không được gạt sang một bên khi bị lạm dụng; nhưng một thể chế thuần túy của con người thì khác, đặc biệt khi bản thân nó phải chịu những phản đối chính đáng, như thể chế này, vốn đã bị nhiều người phàn nàn một cách chính đáng, cả trong Hội Thánh lẫn ngoài Hội Thánh, như một dịp lớn gây ra sự xúc phạm chung đối với nghi thức này. Và vì vậy, trong khi các vị này than thở về việc ít người đỡ đầu quan tâm đến phần nghiêm túc trong chức vụ của họ, điều mà xét đến mức độ ấy là tốt, tôi xin phép, cùng với các mục sư bị trục xuất, phàn nàn không chỉ vì nó loại bỏ quyền của cha mẹ trong việc dâng con mình chịu báp-têm, điều mà việc cử hành nghi thức ấy cho trẻ thơ trước hết dựa vào, mà còn vì nó mở ra một cánh cửa rộng cho sự xúc phạm một trong những nghi lễ trang nghiêm đáng kính nhất của đạo thánh của chúng ta. Vì người đỡ đầu nam và nữ không được đòi hỏi phải chọn lựa với sự cẩn thận và thận trọng thích đáng; và trong trường hợp của nhiều người, thật sự không thể tìm được người bảo trợ nghiêm túc nào; cũng không phải họ chỉ thích hợp để đưa con cái của Cơ Đốc nhân mà thôi, cũng không chỉ đưa những đứa trẻ mà họ nhận làm con mình, mà không có sự phân biệt nào, họ có thể đưa con cái của bất cứ người vô thần hay kẻ dụ dỗ nào.
Khi đức tin của người đỡ đầu được cho là có lợi cho đứa trẻ, chứ không phải đức tin của cha mẹ, thì điều này cũng là một sự xúc phạm đối với nhiều người. Trong khi Đức Chúa Trời không đòi hỏi đức tin hay sự ăn năn nào nơi trẻ thơ, mà chỉ đòi hỏi chúng là dòng dõi của những tín hữu, và được dâng cho Ngài như vậy. Và rồi họ thấy rằng tục lệ chất vấn trẻ thơ thật vô lý đến nỗi không thể bênh vực được. Nhà thần học uyên bác Sag... nói rằng lời tuyên xưng tối thiểu của trẻ thơ, vốn được đưa ra trước tuổi thứ tám và thứ chín, nên dành cho người trưởng thành, là những người không cần người đỡ đầu, trong khi Hội Thánh lại lo liệu một cách thừa thãi cho họ. [NEEDS REVIEW: đoạn về Sag... và tục lệ chất vấn bị OCR làm hỏng, chỉ dịch được ý chính].
Họ cũng thấy rằng việc đưa trẻ thơ đến giếng báp-têm, gây ra một sự ồn ào lớn như vậy, và khiến chính họ phải chịu trách nhiệm về tội nói dối và thề dối trước mặt Đức Chúa Trời và Hội Thánh, là điều không thể chịu đựng được. Vì kinh nghiệm cho thấy rằng dù có vẻ trang nghiêm nào trong việc cam kết một lời hứa như vậy, họ vẫn không bao giờ, hoặc rất hiếm khi, thực hiện nó. Một số người trong số họ không bao giờ gặp lại đứa trẻ sau ngày chịu báp-têm, cũng không bao giờ hỏi thăm về nó nữa. Thật vậy, dù họ đứng ra bảo trợ thay cho hài nhi, họ vẫn tự cho mình thật sự không bị ràng buộc vào điều gì, mà xem mọi việc chỉ là nghi thức và phép lịch sự suông. Giả sử một người cha sau đó chất vấn những người đỡ đầu của mình và nói: các ông đã hứa khi đứng làm người bảo trợ cho con tôi tại giếng báp-têm, rằng sẽ nhắc nhở nó nhớ đến bổn phận, nghe giảng, và được dạy dỗ tốt về những điều sơ học và nguyên tắc của đạo; nhưng các ông đã không làm việc đó, và vì sự sao nhãng của các ông, nó không nghe giảng, không được dạy giáo lý, không từ bỏ công việc của ma quỷ, mà đang ở trên con đường dẫn đến hư mất, bất chấp sự cam kết của các ông. Những người này sẽ trả lời cha mẹ của đứa trẻ điều gì khác ngoài điều này? Chúng tôi có nên trông nom nó hay trông nom ông? Nó là con của ai, của ông hay của chúng tôi? Nó là trách nhiệm chính đáng của chính ông, bất chấp việc chúng tôi đứng tại giếng báp-têm; nó được giao phó cho sự tin cậy của ông, và vì vậy nếu nó làm khác đi điều tốt vì thiếu sự chăm sóc của ông, thì lỗi sẽ thuộc về ông, và huyết của nó sẽ ở trên đầu ông như người phạm tội duy nhất. Và thật vậy, khó có điều gì hiển nhiên hơn cho sự quan sát, đó là lỗi không được quy cho người đỡ đầu nam và nữ nếu con cái không được kỷ luật và giáo dục tốt, họ cũng không tự trách mình, hay tỏ ra có lương tâm nào trong vấn đề này, dù rõ ràng là nếu họ không thực hiện các giao ước của mình hết khả năng, họ đã phá vỡ đức tin của mình. Vì những lý do ấy, họ không dám bằng bất cứ cách nào đồng ý khuyến khích một tập tục hư hỏng như vậy.
Sự đồng ý, ưng thuận và ký tên này cũng sẽ buộc các mục sư phải từ chối nghi thức báp-têm cho những người không có người đỡ đầu, dù họ có quyền thật sự đối với nghi thức ấy, và nhờ đó được công nhận một cách long trọng như những thành viên bẩm sinh của Hội Thánh hữu hình. Một số người đã nghi ngờ tính thực tế của bổn phận này, nhưng trên những căn cứ rất yếu, theo như người ta thấy. Vì ông Ollyffe nói rằng ông chưa bao giờ hứa sẽ từ chối báp-têm cho những người không có người đỡ đầu; và rằng trong sách mà ông đã ký tên không có lời nào như vậy; và về phần tôi, tôi không biết trong sách có mẫu thức nào về báp-têm mà không có người đỡ đầu hay không. Và ông nói thêm rằng mẫu thức này phải được dùng khi có lý do và sự cần thiết lớn; và mục sư là người xét đoán duy nhất về lý do và sự cần thiết này; và rằng nếu người ta cương quyết ngần ngại về người đỡ đầu thì đó là một lý do hay sự cần thiết lớn; và rằng ông và các bạn lân cận của ông không biết có bổn phận nào theo luật pháp mà tiến sĩ F. phải chịu, để cứng rắn như lời ghi bên lề của tôi trình bày ông ta. Nếu điều này đứng vững, tôi sẽ vui mừng; nhưng tôi nghi ngờ điều đó, và tôi đã đưa ra lý do vì sao, trong tác phẩm bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa, phần hai, trang 172 trở đi.
Lời nói thẳng thắn của ông Rastrick đáng kính gửi giám mục White ở Peterborough trong cuộc thăm viếng của giám mục ấy rất đáng để ông Ollyffe suy xét. Ông nói: tôi đã nhận thấy rằng khi những người như đức giám mục đến tra hỏi về việc thực hành của một số người trong chúng tôi, ngài xét đoán nó theo chữ của sự tuân thủ, được hiểu và giải thích theo ý nghĩa nghiêm ngặt và cứng nhắc nhất có thể: ngài thúc ép chúng tôi về những lời hứa và sự ký tên của chúng tôi, và ngài phóng đại sự thiếu sót nhỏ nhất đến mức cao nhất. Đến nỗi chúng tôi bị mắc bẫy trong trường hợp này; trước hết được dụ dỗ vào bằng những cách giải thích có vẻ hợp lý, rồi sau đó bị tra tấn, căng thẳng và bóp nghẹt không thương tiếc. Xem thư ông gửi cho tôi, ở cuối tác phẩm bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa, phần ba, trang 32. Mong sao ông Ollyffe không bao giờ có lý do cho một lời phàn nàn tương tự.
Ông Hoadly gộp điểm thứ hai này với điểm thứ tư và thứ năm lại với nhau; và xét việc từ chối báp-têm cho những người không có người đỡ đầu, và cho những người không chịu dùng dấu thánh giá, và việc từ chối tiệc thánh cho những người không chịu nhận lãnh khi quỳ gối, như những điều kiện của sự thông công, và những sự áp đặt. Ông khẳng định rằng các giám mục có quyền quy định những điều bị phàn nàn nhiều như vậy. Họ có quyền này, ông nói, vì họ có bổn phận lo liệu việc bảo tồn trật tự, và vì bản chất của mọi xã hội mà các nhà cai trị phải có quyền sắp đặt điều gì dường như với họ là tốt nhất cho vẻ đẹp và lợi ích của các xã hội ấy. Ông ám chỉ rằng các mục sư bị trục xuất hẳn đã cùng với các giám mục áp đặt và quy định một số điều về thời gian, địa điểm và phụng vụ; và nói rằng các giám mục có quyền quy định trong trường hợp này cũng như trong trường hợp kia; và từ đó ông đưa ra một luận cứ mà ông dường như cho là không thể trả lời được. Ông nói thêm, trang 78, rằng các nhà cai trị của Hội Thánh khi đòi hỏi những điều như đã nói, đã không truyền lệnh gì ngoài điều mà nếu mọi người nghiêm túc tuân theo, thì chắc chắn là vì ích lợi của Hội Thánh, và vì vậy họ đã làm tròn bổn phận của mình, và không thể bị cáo buộc là phạm tội. Và rằng sự không tương xứng của hình phạt không làm cho mệnh lệnh trở nên bất hợp pháp; vì nếu như vậy thì các nhà cai trị của Hội Thánh không thể truyền lệnh gì cả. Và nếu có ai chịu khổ trong những trường hợp này, thì điều đó không phải là do những mệnh lệnh được đưa ra một cách chính đáng.
Nhưng tôi đã trả lời điều này một cách riêng biệt trong phần mở đầu của phần hai của tác phẩm của tôi về [NEEDS REVIEW: tên tác phẩm bị OCR làm hỏng, không đọc được]. Trước hết, thẩm quyền của các giám mục để quy định việc thờ phượng, ngoài những hoàn cảnh cần thiết, hay tối đa là những hoàn cảnh thích hợp, là gì? Hãy để những giới hạn của ủy nhiệm này được nêu rõ và giới hạn, để người ta có thể biết khi nào nó được dùng một cách đúng đắn, và khi nào nó bị vượt quá. Hãy để những người được ban thẩm quyền này được mô tả theo những phẩm chất cần thiết của họ. Và hãy nêu rõ những quy định thuộc về Hội Thánh nào là phải vâng theo, và sự vâng lời nào là phải có đối với chúng; và hãy chứng minh rằng sự vâng lời như vậy là bổn phận; và hãy để bằng chứng ấy là trực tiếp chứ không phải suy luận; hay nếu một luận cứ được rút ra từ những hệ quả của việc từ chối vâng lời về một phía, thì luận cứ đối nghịch từ những hệ quả của việc vâng theo sự vâng lời như vậy cũng phải được cân nhắc về phía kia. Và vì bổn phận này, nếu có thật, phát sinh từ ý muốn của Đức Chúa Trời, hãy để điều đó được chứng minh với mức độ rõ ràng có thể tương xứng với mức độ quả quyết mà người ta khẳng định nó. Chỉ cần những điều như thế được làm rõ, người ta sẽ thấy chúng ta sẵn sàng chịu thuyết phục. Nhưng tôi được biết rằng người ta không thể chấp nhận được rằng, dù mọi điều tôi nêu ra đều có thể chứng minh chắc chắn như bất cứ điều gì trong toán học, việc đặt một vấn đề quan trọng như vậy vào tình thế ấy vẫn là một điều rất vô lý, vì rất ít người liên quan có khả năng hiểu được sự chứng minh như vậy về nhiều điểm trong số ấy. Ở đây, điều được mong muốn không phải là sự chứng minh toán học, mà là bằng chứng như bản chất của sự việc có thể chịu đựng, và bằng chứng như có thể trông đợi trong những vấn đề thuộc bản chất này, và như phù hợp với khả năng của những người liên quan. Và cho đến khi điều này được đưa ra, về phần tôi, tôi phải được miễn thứ nếu những quan niệm của tôi về quyền năng và thẩm quyền thuộc về Hội Thánh vẫn còn [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt ở cuối chunk, phần còn lại thuộc chunk tiếp theo].
nhưng họ có thể biện minh cho điều đó đến mức nào thì sẽ là một cuộc tra xét khá chặt chẽ. Tôi nhớ trong Tiểu sử của ông Henry, có một đoạn đáng ghi chú nhân dịp này. Một giáo dân của Tiến sĩ F. ở Whitchurch muốn con mình được báp-têm bởi một người khác mà không cần dấu thánh giá, cha mẹ đỡ đầu, nếu chính ông không làm việc đó. Ông đã từ chối cả hai; và bằng thư, ông đã trả lời như sau. Về phần tôi, ông nói, tôi tự do bày tỏ suy nghĩ của mình rằng việc thúc ép nghiêm ngặt các nghi lễ không quan trọng đã gây hại nhiều hơn lợi: Và có thể nếu mọi người đều được để tự do trong đó, thì đã có thể có nhiều sự hiệp nhất hơn, mà không kém sự đồng nhất là bao. Nhưng tôi có quyền gì để tự miễn trừ cho chính mình, khi hiện nay tôi đang bị ràng buộc bởi luật pháp và lời thề? Và ông kết luận, tôi rất đau buồn về tình trạng bất hạnh của chính tôi và các mục sư khác, những người hoặc phải mất tình yêu của giáo dân nếu họ không chiều theo họ, hoặc phải phá vỡ các nghĩa vụ long trọng của mình để làm vừa lòng họ.
Sự tự do và cởi mở này chắc chắn trung thực hơn, dù đi kèm với sự cứng rắn, so với những người giả vờ tự miễn trừ cho chính mình khi đang bị ràng buộc như vậy.
Các mục sư của chúng ta cho rằng một sự thỏa thuận như thế là bất hợp pháp. Họ không dám vô cớ tước đoạt của các linh hồn những thành viên hữu hình của Hội Thánh, càng không dám vì một sáng chế của con người, không cần thiết, nếu không muốn nói là bại hoại, mà định tội họ. Họ không dám lập giao ước để cướp mất của Đấng Christ và Hội Thánh những thành viên hữu hình mà không được gì; và phó thác những người mà họ biết rõ Ngài sẵn sàng tiếp nhận làm của Ngài cho lòng thương xót ngoài giao ước của Đức Chúa Trời; và như thế đồng lõa đặt ý muốn và lời khuyên của con người chống lại Đấng Christ, Đấng đã phán: Đừng cấm chúng nó; và đã nổi giận với những kẻ cấm chúng nó đến cùng Ngài. Và đối với họ, thật kỳ lạ khi cùng những người ấy lại vội vã từ chối lễ báp-têm cho các trẻ thơ đáng thương chỉ vì thiếu một hình thức, trong khi họ vẫn cho rằng lễ báp-têm sẽ mang lại cho các em một sự bảo đảm chắc chắn về sự cứu rỗi, như đã gợi ý trước đây. Một người trong số họ đã bày tỏ về vấn đề này như sau.
Lẽ nào một mục sư dám giữ lại bao nhiêu điều tốt lành, và gây ra bao nhiêu điều ác cho linh hồn của các trẻ thơ đáng thương, khi từ chối cho chúng được làm con cái của Đấng Christ, chỉ vì [NEEDS REVIEW: cụm từ bị OCR làm hỏng quanh bản chất của lễ báp-têm]? Ngoài sự vô đạo và bất kính của một thủ tục như vậy, vị mục sư ấy, theo chính đức tin của ông, sẽ là tàn nhẫn và không thương xót nhất khi làm như thế, và đáng bị, nếu có thể, tẩy bỏ tư cách Cơ Đốc nhân của chính mình một lần nữa, và bị đẩy vào giữa những kẻ ăn thịt người, như một kẻ đã chìm sâu hơn và đắm mình trong sự vô nhân đạo dã man của chúng hơn bất cứ kẻ nào trong bọn chúng: Thế mà nếu ông là một người con đích thực của Hội Thánh, và tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc đã định cho mình, ông không được báp-têm cho bất cứ trẻ thơ nào mà không có cha mẹ đỡ đầu, dù em được cứu hay bị hư mất. Điều này vượt quá khả năng họ có thể nuốt trôi hay tiêu hóa.
Sự đồng ý, tán thành và ký tên này cũng sẽ bắt buộc họ phải ghi dấu các trẻ thơ trong khi cử hành lễ báp-têm bằng dấu thánh giá thoáng qua, và từ chối lễ báp-têm cho con cái của những người từ chối dấu ấy. Cần lưu ý rằng trong phụng vụ cổ xưa, không chỉ người được báp-têm mà dầu cũng được dùng: Và người ta cho rằng dầu nay đã bị bỏ đi, thì dấu thánh giá cũng có thể bị bỏ đi như vậy. Nhưng ông Ollyffe, trong tác phẩm Bảo vệ, nói rằng trong Sách Cầu Nguyện Chung còn có một nghi thức báp-têm khác, mà mục sư được phép dùng vì những lý do lớn lao và cần thiết, trong đó dấu này không được quy định. Và về việc dùng dấu thánh giá, ông nói rằng nó không ở trong, mà ở sau lễ báp-têm; và ông biện hộ cho việc dùng nó. Và trong phần phụ lục, ông nói rằng người trưởng thành có thể được báp-têm mà không phải tuân theo việc dùng dấu ấy; và nếu khi lễ báp-têm đã xong, người được báp-têm từ chối dấu thánh giá, mục sư cũng không thể làm gì được. Tác giả của Lý do Tán thành, trang 37, 58, nói rằng họ quả thật phải là những người rất bất công, nếu tưởng tượng rằng Hội Thánh cho rằng có ân điển nào được tạo ra bởi dấu thánh giá, hay bởi việc dùng nó, và vì vậy không cần để ý đến họ. Rằng lễ báp-têm vẫn đầy đủ mà không cần một lời cầu nguyện nào; thế mà điều đó không chống lại việc dùng lời cầu nguyện trong nghi lễ long trọng ấy, cũng không mạnh hơn trong việc chống lại việc dùng dấu thánh giá. Và về việc ghi dấu cho trẻ thơ bằng dấu ấy, ông nói rằng nó không phải là dấu hiệu của bất cứ ân điển thuộc linh nào, cũng không được giả vờ là do Đấng Christ truyền dạy, cũng không phải là phương tiện nhờ đó chúng ta nhận được ân điển nào, hay là lời cam đoan để bảo đảm ân điển ấy cho chúng ta. Và ông tuyên bố rằng ông không cho rằng việc chúng ta bày tỏ sự bất đồng của mình là lý do để hoàn toàn bỏ qua dấu này [NEEDS REVIEW: câu kết bị OCR làm hỏng].
Về việc dùng dấu thánh giá trong lễ báp-têm, người ta trả lời rằng một số người chống đối nó hơn những người khác: Nhưng phần đông các mục sư bị cấm giảng đều coi nó như một nghi thức thánh được thêm vào nghi thức mà Chúa phước hạnh của chúng ta đã lập; Vì ở đó có một dấu hiệu hữu hình bên ngoài; một hình ảnh thoáng qua của cây thập tự, do người hành động như một mục sư của Đấng Christ tạo ra, và được người chịu báp-têm nhận lãnh trên trán. Điều được biểu thị vừa là công việc cứu chuộc đã mua lấy ân điển, vừa là ân điển được ban cho như hoa trái của sự mua chuộc ấy. Giáo luật thứ 30 đã diễn tả như sau: Đức Thánh Linh, qua miệng của sứ đồ, đã tôn vinh danh của thập tự giá đến nỗi, dưới danh ấy Ngài đã bao hàm không chỉ Đấng Christ chịu đóng đinh, mà cả sức mạnh, hiệu quả và công đức của sự chết và sự thương khó của Ngài, cùng với mọi sự an ủi, hoa trái và lời hứa mà chúng ta nhận được hay trông đợi nhờ đó. Hội Thánh Anh đã giữ lại việc dùng dấu ấy trong lễ báp-têm, noi theo các Hội Thánh nguyên thủy và thuộc sứ đồ, và coi nó là một nghi lễ bề ngoài hợp pháp, và một huy hiệu đáng tôn trọng, nhờ đó trẻ thơ được dâng hiến để phục vụ Đấng đã chết trên thập tự giá, như có thể thấy qua lời lẽ của Sách Cầu Nguyện Chung: chúng ta tiếp nhận đứa trẻ này vào hội chúng của bầy chiên của Đấng Christ, và ghi dấu nó bằng dấu thánh giá, để làm dấu rằng nó sẽ không hổ thẹn xưng nhận đức tin nơi Đấng Christ chịu đóng đinh, và sẽ dũng cảm chiến đấu dưới cờ hiệu của Ngài chống lại tội lỗi, thế gian và ma quỷ, và sẽ tiếp tục làm người lính và tôi tớ trung thành của Đấng Christ cho đến cuối đời, A-men.
Như vậy, điều được biểu thị là Đấng Christ chịu đóng đinh, cùng với các ích lợi của thập tự giá Ngài. Và hình ảnh của thập tự giá được định để tạo ra ân điển này, bằng cách biểu thị gây cảm động; Và nó được làm thành một cách rõ ràng dấu hiệu giao ước của con người, nhờ đó người ấy tự ràng buộc mình giữ lòng trung tín; cam kết rằng mình sẽ không hổ thẹn xưng nhận đức tin nơi Đấng Christ chịu đóng đinh, v.v. Mọi bổn phận giao ước mà con người phải giữ đều được hứa hẹn qua đó: Và giáo luật tuyên bố nó là một dấu hiệu dâng hiến. Vì vậy, nó dường như là một nghi thức thánh của con người, được thêm vào nghi thức của Đấng Christ. Và dù nó chỉ là một ràng buộc về phía con người, và không có gì trong đó là sự bảo đảm về phía Đức Chúa Trời, điều mà người ta thường đáp lại; thế mà hiểu như vậy, nó dường như không phải là một sự xúc phạm nhỏ. Vì nó có vẻ như lễ báp-têm như Đấng Christ đã định, được coi là một ràng buộc chưa đủ vững chắc và mạnh mẽ, và vì vậy cần thêm một điều gì đó để nhờ đó con người có thể bị ràng buộc chặt chẽ hơn với Ngài, và bị buộc chặt hơn vào bổn phận của mình. Các tổ phụ của chúng ta, những người biết bất cứ điều gì thuộc loại này cũng sẽ bị một vị vua trần gian oán giận, không thể hiểu được trên cơ sở công chính nào chúng ta dám liều lĩnh hơn với Đấng Lập Pháp vĩ đại trong Hội Thánh Cơ Đốc. Và dù trong công thức lời lẽ được dùng, dấu thánh giá được nói là để làm dấu rằng người ấy sẽ không hổ thẹn xưng nhận đức tin, thì quyền năng và hiệu lực của dấu này vẫn khiến người ta hiểu lầm trong dân chúng.
Dù các Cơ Đốc nhân thời nguyên thủy có thể dùng dấu thánh giá, thì chính lý do đã thúc đẩy họ dùng nó khi đối chiếu với người ngoại đạo, theo phán đoán của các mục sư bị cấm giảng, lẽ ra phải khiến chúng ta ngày nay hoàn toàn bỏ dùng nó, khi đối chiếu với những người theo Giáo hoàng. Khi ấy, các tín đồ tự ghi dấu mình bằng dấu thánh giá, để phân biệt mình với người ngoại đạo, là những kẻ khinh miệt thập tự giá, cùng với mọi dấu hiệu và biểu tượng của nó: Và với lý lẽ tương tự, họ nghĩ rằng ngày nay chúng ta nên kiêng làm như vậy, để phân biệt mình với những người theo Giáo hoàng thờ hình tượng; là những kẻ mê tín tôn thờ thập tự giá, dại dột tự ghi dấu mình bằng dấu ấy trong mọi dịp, cho rằng mình không phải là người Công giáo tốt nếu không làm như vậy, và đặt không ít hy vọng và lòng tin cậy vào nó để được giải thoát và bảo vệ khỏi mọi điều ác, và được trang bị và ban cho mọi điều tốt lành. Nay, để họ có thể làm chứng cho sự không ưa thích và ghê tởm của mình đối với sự hư không của những người theo Giáo hoàng trong việc này, họ không thể thành thật đồng ý và tán thành việc giữ lại dấu này.
Nhưng sự xúc phạm của họ càng tăng lên nhiều hơn, vì việc dùng hay bỏ dấu ấy không được để cho sự xét đoán của mục sư, mà ở bất cứ nơi nào dấu ấy bị từ chối, lễ báp-têm đều bị từ chối. Vì việc ký tên được yêu cầu đã ràng buộc một cách rõ ràng là không được dùng bất cứ hình thức nào khác, vì vậy chắc chắn không được dùng hình thức khác trong nghi thức báp-têm, ngoài hình thức trong sách. Và hình thức báp-têm được ghi trong đó không thể được dùng bởi một người bỏ qua dấu thánh giá. Họ không thể đồng ý trong việc này, vì họ thấy rằng một lời hứa và giao ước như được yêu cầu, luôn dùng dấu ấy trong lễ báp-têm, là đồng ý thay đổi các điều khoản của giao ước và nghi thức thánh của Đấng Christ, và mâu thuẫn với một trong những luật căn bản của Ngài. Hãy báp-têm, Đấng Christ phán, cho mọi người đã trở nên môn đồ; mọi người ăn năn và tin. Không, Hội đồng Giáo hội nói, đừng báp-têm cho bất cứ ai được đưa ra, dù họ có mọi điều cần thiết để trở nên môn đồ của Đấng Christ, trừ khi họ chịu nhận hình ảnh thoáng qua của cây thập tự, để làm nghĩa vụ thêm nữa của họ. Ở đây có một sự xâm phạm rõ ràng vào quyền vương giả của Đấng Cứu Thế của chúng ta, khi đặt ra những điều khoản thông công mới, mà họ không dám đồng lõa: và khóa cửa đối với những người mà họ biết Đấng Christ sẵn sàng tiếp nhận: Và thẳng thừng loại bỏ những người mà Ngài đòi hỏi họ phải báp-têm. Và điều này, theo như những người khác đánh giá, theo sự xét đoán của họ là một tội lỗi có tính chất nghiêm trọng, và sự đồng ý với nó cũng vậy.
Thứ năm, sự đồng ý, tán thành và ký tên này sẽ bắt buộc họ phải loại khỏi sự thông công mọi người không chịu nhận lễ ấy trong tư thế quỳ gối. Rằng điều đó sẽ bắt buộc họ trong việc này là rõ ràng; vì giáo luật cấm các mục sư, dưới hình phạt bị đình chỉ, không được ban nghi thức thánh cho bất cứ ai không quỳ gối, giáo luật này giải thích ý nghĩa của quy tắc trong phụng vụ, và hàm ý rằng, hãy ban cho họ trong tư thế quỳ gối, cũng tương đương với, chỉ ban cho những người như vậy mà thôi. Thật vậy, các nhà tranh luận phía Hội Thánh tại Hội nghị Savoy đã viện dẫn rằng phụng vụ chỉ đòi hỏi lễ ấy phải được ban trong tư thế quỳ gối, nhưng không cấm ban cho những người khác: Nhưng điều đó đã bị các ủy viên khác phản bác một cách chung, và đặc biệt là những người nắm được bí mật. Và quả thật, điều này sẽ đặt phụng vụ và các giáo luật mâu thuẫn với nhau; trong khi thực ra chúng đều là một thể thống nhất. Ông Ollyffe, trong tác phẩm Bảo vệ, trang 54, ở đây đã rất thẳng thắn để mặc những người áp đặt phải tự xoay xở: Nhưng ông bênh vực tư thế quỳ gối. Ông nói rằng tư thế mà Đấng Cứu Thế của chúng ta đã dùng thường được thừa nhận; và ông đòi hỏi bằng chứng về việc Ngài dùng tư thế ngồi bàn: Và ông bóng gió rằng ông và các anh em của ông chưa bao giờ bước vào bí mật của những người chủ trương loại bỏ những ai không quỳ gối; và rằng giáo luật về vấn đề ấy chẳng liên quan gì đến lời tuyên bố và việc ký tên. Lời đáp của tôi, trong tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa, phần 2, trang 200, là như sau: Nếu tôi tuân theo những áp đặt vì tôn trọng thẩm quyền của những người áp đặt, tôi sẽ cho rằng mình bị bắt buộc phải tôn trọng ý nghĩa của họ về những áp đặt ấy. Tôi đưa ra cho ông những lý do vì sao có thể Đấng Cứu Thế của chúng ta đã dùng tư thế ngồi bàn tại bữa Tiệc Thánh; Và tôi thêm rằng, nếu ông và các anh em của ông không nắm được bí mật của phe Hội Thánh Cao, thật đáng tiếc khi họ ủng hộ họ trong các phương pháp của họ, và làm tay sai bênh vực chính nghĩa của họ, dựa trên những nguyên tắc mà chính họ sẽ không thừa nhận. Và nếu ý nghĩa của Hội Thánh đòi hỏi quỳ gối là mọi người đều phải quỳ gối; và việc quỳ gối do Hội Thánh đòi hỏi này là một trong những nghi lễ đã được đồng ý và tán thành, thì lời tuyên bố và việc ký tên được thực hiện để tuân theo Đạo luật Thống nhất, phải là một thỏa thuận loại trừ những người từ chối quỳ gối, điều mà các mục sư bị trục xuất không dám đồng lõa. Ai muốn xem thêm về vấn đề này, có thể tham khảo tác phẩm Bảo vệ thứ hai của ông Ollyffe, và tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa của tôi, phần 3, trang 329.
Tôi chỉ thêm rằng việc quỳ gối khi dự Tiệc Thánh đã được Giáo hoàng Honorius ra lệnh, năm 1214. Ở đây, nghi thức thánh đã trở thành một thần tượng, Giám mục Jewel nói trong cuốn sách đầu tiên chống lại Harding. Xem Giáo luật, quyển 3, chương 1, điều 10. Và điều này, tôi nghĩ, rất đáng được cân nhắc thêm trong trường hợp của bất cứ ai còn nghi ngại về việc quỳ gối, hơn là điều mà ông Hoadly dường như thừa nhận; ông so sánh việc một người nghi ngại quỳ gối khi dự nghi thức thánh, vì sợ đồng điệu với người Công giáo La Mã trong sự thờ hình tượng của họ, với việc người ấy nghi ngại nhận nghi thức thánh vào một thời điểm đặc biệt này hơn là thời điểm khác, điều mà chưa bao giờ được giả vờ, cũng chưa được viện dẫn, và cũng không thể đứng vững với một chút lý lẽ nào. Xem tác phẩm Lý do Tán thành của ông, trang 72, 73.
Như vậy, việc bị ràng buộc phải loại khỏi sự thông công những người không dám nhận lễ ấy trong tư thế quỳ gối là điều họ không thể đồng ý: Vì đó là việc đặt ra những điều khoản thông công mới trong Hội Thánh; mâu thuẫn với các điều khoản mà Đấng Christ đã định, đòi hỏi mọi Cơ Đốc nhân phải tiếp nhận nhau trong tình yêu thương và hòa thuận, chứ không phải để tranh luận về những điều nghi ngờ: Tước đoạt quyền của các chi thể của Đấng Christ; xâm phạm lương tâm của con người; và xé rách Hội Thánh bằng cách chia rẽ. Ngay cả những người trong số họ không thể kết tội việc quỳ gối là tội lỗi, và chính họ có thể tuân theo việc ấy, vẫn e ngại việc loại trừ người khác vì một lý do như thế, bởi vì nó còn xa mới là một vấn đề cần thiết. Và đồng thời, con người có thể có lý do rất chính đáng để ngần ngại chấp nhận việc thay đổi tư thế mà Đấng Cứu Thế của chúng ta đã dùng khi cử hành; và e ngại việc có vẻ đồng điệu với những kẻ thờ hình tượng, khi dùng tư thế mà ai cũng biết là người theo Giáo hoàng dùng với ý định thờ lạy, đối với các yếu tố; điều này, dù bị Hội Thánh Anh phủ nhận, vẫn dễ bị hiểu lầm. Giả sử một người, khi tra cứu lịch sử Hội Thánh, thấy rằng tư thế quỳ gối khi dự Tiệc Thánh chưa bao giờ được đòi hỏi trong Hội Thánh, cho đến khi giáo lý về sự biến thể được thiết lập! Chỉ riêng điều này, dù ông không có gì thêm để viện dẫn, cũng có thể là một lý do chính đáng khiến ông e ngại tư thế ấy. Nhưng việc các mục sư tham gia vào bất cứ sự kết hợp nào như thế, để bị bắt buộc phải nói với một người như vậy khi người ấy đến dự Tiệc Thánh: Thật vậy, thưa ông, trong khi ông còn nghi ngại điều này, dù tôi có thể thương hại ông vì sự yếu đuối của ông, tôi vẫn không thể nhận ông là một Cơ Đốc nhân, họ cho là khắc nghiệt: Và càng khắc nghiệt hơn, vì người ta đã không chăm sóc ngang nhau để giữ khỏi Tiệc Thánh những người rõ ràng không đủ tư cách, và không xứng đáng, hoặc vì ngu dốt, hoặc vì vô đạo đức; trừ phi bằng một phương pháp có khả năng gây hại nhiều hơn là lợi.
Việc bị ràng buộc phải loại khỏi sự thông công những người không dám nhận lễ ấy trong tư thế quỳ gối, là điểm duy nhất được tranh luận tại Hội nghị Savoy. Các mục sư khẳng định điều này là tội lỗi: Và họ không chỉ khẳng định điều đó, mà còn đưa ra để chứng minh những lý do như sau. Vì điều đó sẽ bắt buộc họ từ chối Tiệc Thánh cho người ta, vì họ không dám đi ngược lại thực hành của các sứ đồ, và của Hội Thánh phổ quát trong nhiều trăm năm sau các sứ đồ; và các giáo luật của những hội đồng đáng kính nhất. Vì điều đó sẽ bắt buộc họ từ chối Tiệc Thánh cho những người mà Đức Thánh Linh đã đòi hỏi họ phải tiếp nhận vào đó. Vì đó là việc áp đặt lên Hội Thánh những điều vốn không cần thiết, với hình phạt cao nhất; tức là loại khỏi sự thông công: Vì đó là việc đi ngược lại quy tắc lớn của lòng thương xót, Ta muốn lòng thương xót, chứ không muốn của lễ, Và dùng quyền năng ấy để hủy hoại, quyền năng vốn được ban để dùng cho sự gây dựng. Ai muốn xem những lý do này được triển khai và mở rộng, có thể tham khảo Tiểu sử của ông Baxter in khổ lớn, trang 346, 347, và các tác phẩm khác được nêu tên trong đoạn này.
Thứ sáu, sự đồng ý, tán thành và ký tên này sẽ là sự cho phép và tán thành khẳng định ấy; rằng Giám mục, Linh mục và Phó tế là ba chức vụ riêng biệt trong Hội Thánh theo sự bổ nhiệm thiêng liêng. Vì ông Ollyffe, trong tác phẩm Bảo vệ của ông, nói rằng sự đồng ý, tán thành và ký tên cho phép điều ấy về ba chức vụ riêng biệt; rằng cuộc tranh luận chống lại nó thu nhỏ lại thành một cuộc tranh cãi về từ ngữ: Vì Giám mục và Trưởng lão có thể là cùng một chức vụ trong một khía cạnh, và là những chức vụ khác nhau trong một khía cạnh khác. Ông Hoadly, trong tác phẩm Lý do Tán thành, trang 105, v.v., dường như nghĩ rằng sự đồng ý, tán thành và ký tên không bắt buộc phải đồng ý với điều này; hay nếu nó bắt buộc, ông nói rằng những sự phản đối chống lại nó là gay gắt và vô lý. Vì khẳng định này không hàm ý gì hơn là một chân lý hiển nhiên, rằng đã có ba chức vụ trong Hội Thánh, từ thời các sứ đồ, điều đã được thừa nhận, và đã được ông Baxter thừa nhận trong số những người khác. Lời đáp của tôi, trong tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa, phần 2, trang 209, v.v., là như sau, rằng nếu Giám mục và Trưởng lão hành động theo cùng một ủy nhiệm trong các phần khác nhau của việc phục vụ và quản trị, điều mà tôi nghĩ có bằng chứng tốt, và bằng chứng mà tôi chưa bao giờ thấy được trả lời một cách công bằng, thì họ không thể là những chức vụ riêng biệt, theo sự bổ nhiệm thiêng liêng, hay từ thời các sứ đồ, điều mà đối với tôi là một. Và nếu các Phó tế giảng dạy, là các Phó tế của Hội Thánh Anh, đã không được biết đến trong thời các sứ đồ, điều này thừa nhận một bằng chứng dễ dàng, thì khi ấy cũng không thể có ba chức vụ riêng biệt từ thời của họ. Và dù xét theo chiều hướng tốt nhất, thật khó khăn, khi điều phụ thuộc là một vấn đề thực tế, để bắt một người phải tuyên bố hay thừa nhận rằng điều đó là hiển nhiên đối với mọi độc giả siêng năng, trong khi điều đó đã bị tranh cãi bởi những người tra cứu siêng năng và vô tư không kém.
Trong Sách Phong chức, sách đã được đồng ý và tán thành như chính Sách Cầu Nguyện Chung, người ta khẳng định rằng: Điều đó là hiển nhiên đối với mọi người siêng năng đọc Kinh Thánh và các tác giả cổ xưa, rằng từ thời các sứ đồ, đã có những chức vụ này, trong Hội Thánh của Đấng Christ, Giám mục, Linh mục và Phó tế, với những chức năng riêng biệt; Và quả thật toàn bộ Sách Phong chức dường như được viết ra để ủng hộ chế độ Giám mục [NEEDS REVIEW: đoạn OCR tiếp theo về Sách Phong chức bị hỏng nặng]. Nhưng cứ cho rằng một cách công bằng rằng Giám mục, Linh mục và Phó tế đã có những quyền năng riêng biệt như người ta nói, và nếu sau đó bất cứ ai còn tranh cãi về việc họ sẽ được gọi là ba chức vụ, chức năng hay cấp bậc, thì [NEEDS REVIEW: câu kết của lập luận này bị OCR làm hỏng]. Ai muốn xem thêm về vấn đề này, có thể tham khảo tác phẩm Bảo vệ Ngắn của ông Ollyffe, trang 196, tác phẩm Bảo vệ Lý do Tán thành của ông Hoadly, trang 66, và tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa của tôi, phần 3, trang 356. Tôi chỉ thêm một đoạn trích từ Gassendi: Liệu chức Giám mục có nên được xếp vào hàng các chức vụ hay không; giữa các nhà thần học thì chưa thống nhất. Nhưng mọi người đều đồng ý rằng xưa kia, giữa Giám mục và Trưởng lão không có sự phân biệt nào. Tuy nhiên, người ta xác lập rằng một cách đúng nghĩa chỉ có hai chức vụ được nói đến, là chức Phó tế và chức Trưởng lão, và đó là những chức vụ duy nhất mà Hội Thánh nguyên thủy [NEEDS REVIEW: phần cuối của đoạn trích La-tinh bị OCR làm hỏng].
Chính họ cũng đã siêng năng đọc Kinh Thánh và các tác giả cổ xưa, mà không thể thấy bằng chứng về ba chức vụ và chức năng riêng biệt: Và vì vậy, việc nhượng bộ một lời tuyên bố và ký tên có thể hàm ý điều ngược lại, sẽ là sự gian dối trắng trợn: Họ cũng nghĩ rằng họ có lý do chính đáng để tin rằng Calvin, Beza, và nhiều người khác trong số các nhà Cải chánh đầu tiên; và những người như Bucer, Calderwood, John Reynolds, Ames, Ainsworth, và nhiều người Tin Lành lỗi lạc khác, những người có những quan niệm hoàn toàn khác về vấn đề này, đã siêng năng đọc cả Kinh Thánh và các tác giả cổ xưa, cũng như những người lân cận của họ. Họ cũng không thể thấy lý do nào để tin chắc rằng những người như Selden, Bishop Edward Reynolds, và nhiều người khác, những người cho rằng Kinh Thánh không lập ra một hình thức riêng biệt nào, đã hoàn toàn không quen thuộc với Kinh Thánh hay các Giáo phụ. Họ cũng không nghĩ rằng cần phải hạ thấp một người như Tổng Giám mục Usher xuống thành một kẻ mới học trong cả hai lĩnh vực, dù ông thường tuyên bố đó là quan điểm của mình, rằng các Giám mục không phải là một chức vụ khác biệt, mà là một cấp bậc khác biệt trong cùng một chức vụ; Không, họ thấy rằng ngay cả Hội Thánh Anh trước kia cũng có một quan điểm khác, như có thể thấy trong các Giáo luật của Aelfric gửi cho Giám mục Wulfstan, kết luận rằng chỉ có bảy chức vụ trong Hội Thánh, và Giám mục và Trưởng lão không phải là hai, mà là một. Và Giám mục Stillingfleet đã chứng minh, như họ nghĩ, bằng bằng chứng đầy đủ, rằng Tổng Giám mục Cranmer, và các nhà Cải chánh khác của Hội Thánh Anh có cùng quan điểm ấy; và cho rằng không có sự khác biệt nào về chức vụ giữa Giám mục và Trưởng lão, mà chỉ khác về cấp bậc. Vậy thì làm sao họ có thể nhượng bộ một việc ký tên và tuyên bố như thế, việc ký tên này sẽ trình bày đó là quan điểm của họ, rằng Giám mục, Linh mục và Phó tế là ba chức vụ riêng biệt, trong khi họ nghĩ điều ngược lại, và có những người đồng hành tốt trong quan điểm ấy?
Ngoài những điều trên, còn có những điều khác, có thể ít được một số người coi trọng hơn những điều trước, nhưng vẫn là những điều mà họ không thể đồng ý và tán thành, khi lý trí và lương tâm chống lại họ.
Thứ nhất, họ không thể đồng ý tuyên bố về mọi người được chôn cất rằng họ đều được cứu, ngoại trừ những người bị tuyệt thông và những người tự sát. Những lời trong nghi thức An táng người chết là như sau: Vì Đức Chúa Trời toàn năng, bởi lòng thương xót lớn lao của Ngài, đã vui lòng tiếp nhận linh hồn của người anh em thân yêu đã qua đời ở đây về với Ngài: và sau đó; Chúng con hết lòng tạ ơn Ngài vì Ngài đã vui lòng giải thoát người anh em này của chúng con khỏi những khổ nạn của thế gian tội lỗi này. Và lại nữa; Để chúng con được nghỉ ngơi trong Ngài, như hy vọng của chúng con là người anh em này đang được nghỉ ngơi. Điều này họ không thể nào chấp thuận. Vì dù họ thấy mình bị ràng buộc phải phán đoán theo giới hạn tối đa của lòng nhân ái về mọi người, thậm chí cả những người mà họ không muốn đổi linh hồn với họ, cũng không muốn ở trong tình trạng của họ sau khi chết dù đổi lấy mười ngàn thế gian, thế mà một cách tích cực và không có bất cứ giới hạn hay phân biệt nào, nói và quả quyết về mọi người mà họ chôn cất, rằng Đức Chúa Trời trong lòng thương xót lớn lao đã lấy linh hồn người ấy ra khỏi thân thể bằng sự chết: Và đã tiếp nhận linh hồn ấy về với Ngài; điều này vượt quá đức tin của họ, và họ không thấy điều gì giống như vậy trong Phúc Âm, là Phúc Âm nói hoàn toàn bằng một ngôn ngữ khác đối với và về những tội nhân không ăn năn. Không thể chối cãi được rằng hàng ngàn người bị sự chết cắt đứt giữa lúc còn trong tội lỗi của họ; say sưa; tà dâm; thề thốt; và những tội khác [NEEDS REVIEW: đoạn liệt kê tội lỗi bị OCR làm hỏng một phần]. Ông Ollyffe viện dẫn rằng nghi thức này có thể được dùng một cách an toàn tại mộ của một số người; nhưng nói rằng việc đồng ý dùng sách không bắt buộc phải dùng nghi thức này tại mộ của mọi người. Và dù có một giáo luật đe dọa đình chỉ các mục sư từ chối chôn cất bất cứ ai trừ người bị tuyệt thông, thế mà ông bóng gió rằng ở đâu một mục sư còn nghi ngại việc dùng nghi thức này, ông chỉ cần lấy ngựa và cưỡi ra khỏi thị trấn, và sẽ không gặp nguy hiểm lớn về việc ấy. Hoặc ông có thể bỏ qua những gì dễ bị hiểu sai, v.v. Ông Hoadly, Lý do Tán thành, trang 112, v.v., nói rằng ông sẽ không làm phiền chính mình hay chúng ta bằng việc tìm kiếm một ý nghĩa đúng đắn nào đó có thể có, trong đó một số đoạn trong nghi thức An táng bị phản đối có thể được hiểu. Ông thẳng thắn thừa nhận rằng trong những trường hợp như đã nhắc đến, của những người bị cắt đứt giữa lúc còn trong những tội lỗi hiển nhiên, như say sưa, ngoại tình, giết người, v.v., hình thức này hoàn toàn không thích hợp. Chỉ có điều ông viện dẫn cho việc Đức Chúa Trời tiếp nhận linh hồn của người anh em đã qua đời về với Ngài, theo cách thông thường: Và ông vẫn chủ trương hy vọng vượt quá những gì người khác có thể thấy lý do. Nhưng sau cùng, ông không nghĩ rằng một mục sư bị bắt buộc phải dùng những câu bị phản đối, trong những trường hợp như thế; Và ông khẳng định rằng việc bỏ qua những câu này trong những trường hợp như vậy, không trái với ý định của Hội Thánh khi quy định hình thức này, mà còn phù hợp với ý định ấy hơn là việc dùng chúng.
Làm sao có thể nói được rằng Đức Chúa Trời đã lấy đi những người như vậy ra khỏi thế gian này bằng sự chết, trong lòng thương xót, trong lòng thương xót lớn lao? Trong khi trên thực tế, ngay trong cùng một khoảnh khắc, họ đã bị lấy đi khỏi sự lạm dụng lâu dài lòng nhẫn nại của Ngài, và khỏi sự không ăn năn của chính họ. Thế mà vị linh mục không chỉ phải nói rằng Đức Chúa Trời đã lấy đi mọi người như vậy, trong lòng thương xót, trong lòng thương xót lớn lao, mà còn phải quả quyết một cách tích cực rằng Đức Chúa Trời đã tiếp nhận họ về với Ngài, tức là vào Thiên đàng. Trong khi Kinh Thánh nói một cách rõ ràng rằng những kẻ ngoại tình, những kẻ tà dâm, những kẻ say sưa sẽ không bao giờ được vào Thiên đàng: Thế mà qua đó họ phải tự bắt buộc mình, trong sự đối nghịch hoàn toàn, khi chôn cất bất cứ kẻ ngoại tình, kẻ tà dâm, hay kẻ say sưa nào đã biết rõ, phải tuyên bố và quả quyết rằng linh hồn người ấy đã đi đến đó. Họ không thể thấy làm sao lòng nhân ái có thể bào chữa cho những sai lầm và dối trá nguy hiểm. Bằng phương tiện này, họ thấy mình sẽ bị bắt buộc phải tuyên bố tại ngôi mộ rằng người ấy được cứu, trong khi tại bục giảng và trong các tác phẩm của mình, họ cho rằng mình bị bắt buộc phải tuyên bố điều ngược lại. Có một câu chuyện riêng tư rằng một Tổng Giám mục đã hỏi một người rằng ông muốn nói đến những phần nào của Sách Cầu Nguyện Chung; Và ông đã nhắc đến nghi thức An táng này, và vị Tổng Giám mục ấy đã thú nhận với ông rằng chính ông cũng ít hài lòng với nghi thức ấy đến nỗi, chính vì lý do đó mà ông chưa bao giờ nhận một chức vụ chăm sóc linh hồn; Ông Ollyffe kể lại câu chuyện riêng tư này; và ông Hoadly nói rằng ông thấy tính xác thực của nó bị nghi vấn nhiều; và vì vậy, để làm cho họ thỏa mãn, tôi sẽ kể cho họ rằng tôi có câu chuyện này dưới nét chữ của ông Stancliffe, người đã viết đoạn ấy, cùng với nhiều điều khác thuộc kiến thức riêng của ông, bên lề cuốn sách, và sau đó đã cho tôi mượn cuốn sách ấy để tôi dùng. Và tôi cho rằng không ai biết ông, và biết sự tự do của ông với Tiến sĩ Tillotson, sẽ ngần ngại tin vào câu chuyện này. Ai muốn xem thêm về sự phản đối này, có thể tham khảo tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa của tôi, phần 2, trang 219, v.v., tác phẩm Bảo vệ thứ hai của ông Ollyffe, trang 203, tác phẩm Bảo vệ Lý do Tán thành của ông Hoadly, trang 80, và tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa của tôi, phần 3, trang 323, 403.
Tôi chỉ thêm rằng các Giám mục và các nhà thần học đã họp tại nhà của Giám mục Lincoln ở Westminster, năm 1641, về những thay đổi, đã chủ trương thay đổi cụm từ trong nghi thức này, trong hy vọng chắc chắn và vững vàng về sự sống lại đến sự sống đời đời, và đặt nó như sau: biết một cách chắc chắn rằng người chết sẽ sống lại.
Họ cũng sẽ gặp nguy hiểm, vì qua đó họ tuyên bố Đức Chúa Trời đã tiếp nhận linh hồn của những người ấy, dù họ vẫn kiên trì trong lối sống phóng túng và buông thả cho đến cuối cùng. Họ cũng không dám định tội một kẻ ngoại tình, kẻ tà dâm, hay kẻ say sưa đã biết rõ, khi người ấy còn sống, mà lại cứu người ấy khi người ấy đã chết. Họ cũng không thể giao phó thân thể người ấy cho mặt đất, trong hy vọng chắc chắn và vững vàng về sự sống lại đến sự sống đời đời. Những lời này nhất thiết phải được nói với sự quy chiếu về người lúc ấy đang được chôn cất, vì chúng là sự tiếp nối của lời tuyên bố trước đó: tức là việc Đức Chúa Trời tiếp nhận linh hồn người ấy về với Ngài. Vì tiếp theo đó, điều làm cho việc này không còn nghi ngờ, trong lời cầu nguyện chung cuối cùng, rằng khi chúng con lìa đời này, chúng con được nghỉ ngơi trong Ngài, tức là trong Đấng Christ, và hy vọng của chúng con là người anh em này đang được nghỉ ngơi. Nay, họ nghĩ rằng thật dễ dàng tiên liệu nhiều trường hợp, trong đó họ sẽ còn xa mới có bất cứ hy vọng chắc chắn và vững vàng nào về một sự sống lại hạnh phúc, đến sự sống đời đời và sự cứu rỗi, mà trái lại sẽ có một nỗi sợ chắc chắn và vững vàng về sự chết đời đời và sự hư mất. Và đồng thời, đối với họ, dường như đó chỉ là một sự lạm dụng lòng nhân ái, khi họ phải có những hy vọng như vậy đối với những người chết trong những tội lỗi thô thiển như vậy, như sự phản loạn hay phạm thượng mà không ăn năn, trong khi lương tâm của nhiều người trong số họ quá mềm yếu để cho phép họ thừa nhận những điều như vậy [NEEDS REVIEW: đoạn cuối của lập luận về nghi thức An táng bị OCR làm hỏng một phần].
Thứ hai, họ không thể đồng ý với quy tắc để tìm ra ngày Lễ Phục Sinh. Trong Sách Cầu Nguyện Chung, ông Ollyffe, trong tác phẩm Bảo vệ, trang 70, 71, hỏi vì sao họ không thể dùng một quy tắc nói chung là tốt; vì trong vòng xoay của hàng chục năm, quy tắc ấy đã được biết là có một số ngoại lệ? Ông Hoadly, Lý do Tán thành, trang 122, nói rằng, giả sử quy tắc này là sai, một người vẫn có thể với lương tâm an toàn, vừa tuyên bố sự đồng ý và tán thành của mình, vừa ký tên: Và ông thêm rằng sự sai lầm được giả định của quy tắc này hoàn toàn dựa trên sự hiểu lầm của chúng ta về bảng trong Sách Cầu Nguyện Chung, cũng như các lịch thông thường đồng ý với bảng ấy. Chỉ có điều chúng ta, ông nói, phán đoán về mặt trăng theo các lịch thông thường, là những lịch được ghi xuống theo các pha của lịch; và quy tắc nói về các mặt trăng như chúng được tìm thấy trong lịch riêng của chúng ta, theo cách tính đang được dùng trước cuộc cải cách ấy. Nhân đó, tôi, trong tác phẩm Bảo vệ Sự Không Tán thành Ôn hòa, phần 2, trang 241, đã thêm một số nhận xét đặc biệt của một người bạn đáng kính, người được mọi người biết ông cho là có đầu óc toán học tốt, để chứng tỏ rằng các anh em của chúng ta không có lý do lớn lao nào để đắc thắng về điểm này, Nhưng ông Hoadly dường như sẽ không dính dáng gì đến ông ấy, cho đến khi ông ấy học thêm [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích].
Thật là thiếu lễ độ, chứ chưa nói đến tôn giáo, khi chế nhạo và xúc phạm Kinh Nguyện Chung, và cũng là thiếu khôn ngoan khi xen vào điều mình hoàn toàn không hiểu. Chính ông Hoadly, dù là một người vĩ đại như Tiến sĩ Wallis, cũng từng bị cho là đã không hiểu đúng vấn đề này, dù ông là người tuyên bố đã bỏ nhiều công sức để làm sáng tỏ nó hoàn toàn. Tôi đã xin bạn tôi một lần nữa xem xét lại vấn đề, với sự trợ giúp của ánh sáng mới này, và cho tôi biết suy nghĩ của ông; ông đã làm theo, và với sự cho phép của ông, tôi xin trình bày những suy nghĩ ấy tại đây.
Để xét xem quy tắc trong Sách Nguyện Chung, dùng để tìm ra ngày Lễ Phục Sinh mãi mãi, có xứng đáng được tán thành và đồng ý như một quy tắc sẽ luôn luôn đúng hay không, trước hết chúng ta phải biết Lễ Phục Sinh được hiểu là gì. Nếu đó là một lễ kỷ niệm hằng năm về sự sống lại của Chúa chúng ta, mà Ngài muốn Hội Thánh Cơ Đốc tuân giữ trong mọi thời đại và mọi nơi, thì chúng ta không thể không nghi ngờ mạnh mẽ, nếu không muốn nói là tin chắc, rằng không có quy tắc nào có thể tìm ra được một ngày như thế, nhất là khi chúng ta đã có một lễ kỷ niệm hằng tuần về sự sống lại ấy theo thẩm quyền của Kinh Thánh, như chúng ta tin chắc. Quả thật, chúng ta có thấy chữ Phục Sinh trong Công vụ 12:4, do các dịch giả của chúng ta đưa vào bản văn, là những người rõ ràng đã muốn thiên vị cho điều này; nhưng ngay cả họ cũng đã thừa nhận ở phần lề rằng theo tiếng Hy Lạp, từ đó phải là Lễ Vượt Qua, và không nghi ngờ gì, đó chính là Lễ Vượt Qua thuần túy của người Do Thái, mà Hê-rốt muốn kết thúc và làm cho trọn vẹn bằng sự tử đạo của Phi-e-rơ.
Việc Sứ đồ Phao-lô đã nói với người Ga-la-ti, trong Ga-la-ti 4:9-11, rằng: Sao các ngươi lại trở lại với những yếu tố yếu đuối và nghèo hèn, mà các ngươi muốn làm nô lệ lại? Các ngươi giữ ngày, giữ tháng, và giữ năm, cũng chẳng bênh vực gì cho ngày Lễ Phục Sinh cùng các lễ di động phụ thuộc vào nó, hay các lễ cố định đi kèm với chúng. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về lịch Do Thái và bảng trong Sách Nguyện Chung bị hư hỏng nặng, không đọc được trọn vẹn]
Cũng không thể nào chúng ta đạt tới sự chắc chắn như trong thư chung của Công đồng Ni-cê đầu tiên, rằng bất cứ điều gì được quyết định trong các công đồng thánh của các giám mục đều phải được xem là ý muốn của Đức Chúa Trời. Chúng ta cần một lời chắc chắn hơn thế, vì với tư cách là người Tin Lành, chúng ta xem mọi người đều có thể sai lầm; và cùng với Hội Thánh Anh, chúng ta tin rằng ngay cả các công đồng cũng có thể sai lầm, và thực sự đã sai lầm. Chúng ta cũng không thấy rằng các giáo luật được gán cho các sứ đồ là thực sự thuộc về giáo luật, hay thực sự là nguyên bản; vì vậy, theo giáo luật thứ bảy hay thứ tám trong số đó, nếu bất cứ giám mục, trưởng lão hay chấp sự nào giữ ngày Lễ Vượt Qua trước ngày xuân phân thì sẽ bị cách chức, điều này dường như không phải là điều Công đồng Ni-cê có trước mặt mình.
Nếu có người nói, như dường như mọi người đều đồng ý khi bàn về quy tắc tìm ngày Lễ Phục Sinh, rằng ngày Lễ Phục Sinh là ngày mà Công đồng Ni-cê đã chỉ định, thì có lẽ vẫn còn đáng đặt câu hỏi rằng liệu Lễ Vượt Qua nguyên thủy và cổ xưa hơn của các Cơ Đốc nhân có phải là một sự chiều theo người Do Thái một cách có chủ ý hay không, vì người Do Thái vốn rất nhiệt thành với luật pháp; tức là, trong chừng mực Cơ Đốc giáo có thể chấp nhận được, chẳng hạn như về việc dùng bánh không men hay những điều tương tự.
Ngay cả Sứ đồ Phao-lô cũng nói với các môn đồ tại Ê-phê-sô, trong Công vụ 18:21, rằng: Tôi nhất định phải giữ lễ sắp đến tại Giê-ru-sa-lem. Có thể những Cơ Đốc nhân khác, ở nơi có thể đến được, cũng làm như vậy; và ít nhất, các Cơ Đốc nhân rải rác khắp nơi giữa các dân ngoại cũng sẽ có phần nào lưu ý đến thời điểm của Lễ Vượt Qua. Và có thể đặt câu hỏi rằng, nếu có một Lễ Vượt Qua của Cơ Đốc nhân, thì nó có nên vẫn được hướng dẫn theo thời điểm của Lễ Vượt Qua của người Do Thái, như được đặt nền trên sự chỉ định của chính Đức Chúa Trời trong Xuất Ê-díp-tô Ký 12 hay không. Những ai muốn giữ một lễ kỷ niệm hằng năm về sự sống lại của Đấng Cứu Thế chúng ta cũng không thể làm điều đó một cách thích hợp hơn là ngay sau lễ trọng thể ấy, lễ ấy tự nhiên nhắc nhớ đến sự đóng đinh của Ngài, khi Đấng Christ, Chiên Con Lễ Vượt Qua của chúng ta, đã bị giết vì chúng ta, như chép trong 1 Cô-rinh-tô 5:7.
Có lẽ việc giữ đúng ngày Lễ Vượt Qua cho mục đích ấy không thích hợp bằng, như trường hợp của những người Quarto-decimani, là những người mang tên ấy vì giữ ngày mười bốn của tháng đầu tiên làm ngày Lễ Phục Sinh của họ; cũng không thích hợp khi họ ăn mừng trong lúc phần lớn các Cơ Đốc nhân đang nghiêm trang kiêng ăn, như được ám chỉ trong thư chung đã nhắc đến ở trên. Tuy nhiên, họ không bị khiển trách vì tính tháng đầu tiên theo cách của người Do Thái, vì cách ấy có thể bị thay đổi và làm cho trễ hơn bởi những tháng nhuận của họ. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về tháng Ve-Adar và việc điều chỉnh năm theo ngày xuân phân bị hư hỏng nặng, chỉ đọc được ý chung về việc thêm tháng thứ mười ba]
Thư chung của công đồng quả thật có ám chỉ, nhưng chưa rõ ràng, rằng công đồng xem đó là điều đáng hổ thẹn khi người Do Thái có cớ khoe khoang rằng các Cơ Đốc nhân không thể giữ các lễ di động của mình mà không cần sự giúp đỡ của giáo lý hay sự hướng dẫn của người Do Thái. Có thể vì một lý do nào đó như thế, và vì một cách tính dễ dàng hơn, Công đồng Ni-cê đã đặt ra một tháng đầu tiên cho riêng mình, mà không bị ràng buộc vào tháng đầu tiên của người Do Thái; tuy nhiên, họ vẫn giữ ngày mười bốn của tháng đầu tiên, nhưng không quên lưu ý đến ngày xuân phân.
Quả thật, dường như các giáo phụ đã không chỉ định gì thêm về ngày Lễ Phục Sinh bằng các giáo luật hay bằng bất cứ cách nào khác, ngoài việc họ xét là đúng khi toàn thể thế giới Cơ Đốc tuân giữ cùng một ngày; và họ xem việc tuân theo phong tục Do Thái trong việc giữ ngày ấy là điều rất vô lý. Dường như họ đã để việc ấn định hay tìm ra ngày ấy cho các biện pháp và quy tắc mà Hội Thánh Rô-ma khi ấy đang dùng, mà không nói rõ những quy tắc ấy là gì. Nhưng dường như người ta đã suy đoán hơn là chứng minh rằng công đồng, hay Hội Thánh Rô-ma, đã ấn định ngày Lễ Phục Sinh là ngày Chúa Nhật tiếp theo sau ngày trăng tròn rơi vào, hay rơi vào ngay sau, ngày xuân phân; nhưng nếu trăng tròn ấy rơi vào ngày Chúa Nhật, thì ngày Chúa Nhật tiếp theo mới là ngày Lễ Phục Sinh.
Trong khi đó, thay vì nói trăng tròn đầu tiên rơi vào, hay rơi vào ngay sau, ngày xuân phân, thì quy tắc trong Sách Nguyện Chung để tìm ngày Lễ Phục Sinh mãi mãi lại nói trăng tròn đầu tiên rơi vào ngay sau ngày hai mươi mốt tháng Ba. Quả thật, vào thời Công đồng Ni-cê đầu tiên, nói ngày xuân phân hay nói ngày hai mươi mốt tháng Ba thì cũng như nhau, vì ngày xuân phân khi ấy rơi vào ngày đó. Nhưng nếu họ đã nói, hay đã có ý nói, ngày xuân phân cho mọi thời gian về sau, thì quy tắc của chúng ta không phải lúc nào cũng chỉ ra được ngày Lễ Phục Sinh mà họ đã định. Ngày xuân phân nay rơi vào khoảng ngày chín hay ngày mười tháng Ba. Cũng không thể nghĩ một cách hợp lý rằng Công đồng Ni-cê lại định ngày Lễ Phục Sinh phải theo ngày xuân phân thực sự; bằng không, đã chẳng cần nhắc đến ngày xuân phân, mà chỉ cần nhắc đến ngày hai mươi mốt tháng Ba, là ngày chỉ trùng với ngày xuân phân vào thời ấy mà thôi.
Hơn nữa, chu kỳ của mặt trăng mà việc ấn định ngày Lễ Phục Sinh phụ thuộc vào, như những người có học đều biết, là không chính xác, mà theo thời gian sẽ sai lệch một cách đáng kể. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR dài về cách hiểu chữ "sau" trong quy tắc, về trăng tròn vào đầu ngày 21 tháng Ba và cách tính bao hàm, bị hư hỏng nặng, chỉ đọc được ý chung về sự mơ hồ và lẫn lộn của quy tắc]
Nhìn chung, nếu tôi có thể thấy rằng quy tắc ấy có thể được hiểu một cách công bằng sao cho hòa hợp được với bảng trong Sách Nguyện Chung, thì cũng phải xét rằng điểm này từ trước đến nay không phải là, và cũng không được họ xem là, sự phản đối duy nhất hay chính yếu của họ đối với sự tuân thủ. Dù tôi có làm mất lòng ít hơn hay nhiều hơn khi kém dễ chịu hơn trước đây thì cũng không quan trọng bằng sự thật của vấn đề.
Một lý do nữa khiến họ không tuân thủ là họ phải đồng ý đọc các bài đọc Ngụy Kinh trong các Hội Thánh công cộng, điều mà họ không thể đồng ý, vì những truyền thuyết hoang đường về Tô-bít và con chó của ông, về Ben và con rồng, về Giu-đít và Ba-rúc, cùng những sách khác. Họ thấy rằng những sách ấy không chỉ phải được đọc trọn vẹn, cả buổi sáng lẫn buổi tối, trong hai tháng liền nhau, mà tất cả chúng còn được đặt dưới cùng một danh hiệu chung là Kinh Thánh, trong thứ tự đọc, mà không có một ghi chú phân biệt nào để phân biệt sách này với sách khác. Trong khi đó, cũng trong thứ tự ấy, như được thể hiện qua lịch, một số sách thuộc chính điển thánh lại hoàn toàn bị bỏ qua, không bao giờ được đọc; một số sách chỉ được đọc rất ít; một số sách chỉ được đọc một nửa; và nhiều sách bị cắt xén và rút ngắn ở một số chương.
Ông Ollyffe, trong tác phẩm bênh vực sự tuân thủ của các mục sư, trang 71 và các trang tiếp theo, thừa nhận rằng các mục sư được truyền lệnh đọc các bài đọc Ngụy Kinh, nhưng cho rằng điều đó được để tùy theo sự xét đoán của họ; và nói rằng khi mục sư bắt đầu hay kết thúc một bài đọc Ngụy Kinh, ông có thể nói với dân chúng rằng đó là Ngụy Kinh, và như thế ngăn ngừa mọi sự lạm dụng. Ông Hoadly, trong tác phẩm Lý do tuân thủ, trang 123 và 124, không thấy rằng việc đọc trong Hội Thánh những sách có nhiều điều hữu ích và tốt đẹp, cùng với một vài câu chuyện bị nghi là hoang đường, là điều trái phép; và nói rằng nếu việc ấy có thể làm mà không phạm tội, thì thà đọc nhiều điều hữu ích, và một câu chuyện hoang đường một hai lần trong năm, còn hơn là chia rẽ Hội Thánh vì cớ ấy. Ông còn nói thêm rằng Hội Thánh đã phân biệt đầy đủ giữa các sách Ngụy Kinh và Kinh Thánh chính điển; rằng một số chương chính điển có thể không thích hợp và khó hiểu, trong khi nhiều bài đọc Ngụy Kinh lại có ích hơn và gây dựng hơn; và ông khẳng định rằng chúng ta không thể chứng minh được rằng có ai từng bị thứ tự đọc các bài học dẫn đến việc đánh đồng các sách Ngụy Kinh với các sách chính điển; và ông chưa từng biết hay nghe nói về một trường hợp nào như thế.
Câu trả lời của tôi có thể xem trong tác phẩm Bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa, phần hai, trang 247 và các trang tiếp theo, trong đó, cùng với những điều khác, tôi đưa cho ông Hoadly một trường hợp về một người, trong cơn bão gió kinh hoàng năm 1703, vì cảm động mà muốn đọc một chương, và đã đọc trúng một chương trong Ngụy Kinh; khi bị một mục sư nghiêm trang quở trách, người mà tôi nghe được câu chuyện này, ông ta đã thẳng thắn nói với ông rằng ông ta xem Ngụy Kinh cũng thực sự là Kinh Thánh thánh như bất cứ sách nào được đóng chung trong Kinh Thánh của ông. Ai muốn xem thêm về điểm này, ngoài bài đáp của tôi, có thể tham khảo tác phẩm Bênh vực thứ hai của ông Ollyffe về sự tuân thủ của các mục sư, trang 219, tác phẩm Bênh vực Lý do tuân thủ của ông Hoadly, trang 94, và tác phẩm Bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa của tôi, phần ba, trang 335 và 408. Tất cả những điều ấy gộp lại, tôi nghĩ, có thể giúp bất cứ ai xét đoán trong vấn đề này.
Tôi chỉ xin nói thêm rằng việc đọc tất cả các bài đọc Ngụy Kinh là trái với Công đồng Lao-đi-cê xưa, giáo luật thứ 59, là giáo luật cấm đọc chúng trong Hội Thánh. Lời của giáo luật ấy là: Không được phép đọc trong Hội Thánh những sách ở ngoài chính điển, mà chỉ được đọc những sách chính điển của Cựu Ước và Tân Ước. Việc đọc các bài đọc Kinh Thánh chính điển thay cho các sách Ngụy Kinh là một trong những sửa đổi đã được Tổng Giám mục Armagh, Giám mục Lincoln, Tiến sĩ Prideaux, Tiến sĩ Ward, Tiến sĩ Brownrigg, Tiến sĩ Featly và những người khác đồng ý, khi họ họp nhau theo lệnh của các lãnh chúa, tại nhà của Giám mục Lincoln ở Westminster, năm 1641.
Vì dù họ có thể tự do thừa nhận rằng có nhiều điều quý giá trong các sách Ngụy Kinh, dù có tất cả những lỗi lầm của chúng, họ vẫn không thể tôn trọng chúng đến mức xem chúng là thích hợp để đọc trong các Hội Thánh thay cho Kinh Thánh thánh. Họ được củng cố trong điều này khi thấy ngay cả những giám mục và tiến sĩ nổi tiếng của Hội Thánh cũng thừa nhận rằng trong các sách ấy có những câu chuyện sai lầm và hoang đường. Và họ sợ góp phần làm cho nhiều người yếu đuối và dốt nát trong nước lầm lạc, khi xem các sách ấy có thẩm quyền ngang bằng với Kinh Thánh thánh; vì vậy, càng có thêm lý do để họ không tuân thủ.
[NEEDS REVIEW: đoạn OCR về bản dịch Thánh Vịnh và việc tán thành bản Thánh Vịnh trong Sách Nguyện Chung bị hư hỏng rất nặng, nhiều dòng chỉ còn mảnh vỡ, không khôi phục được trọn vẹn; ý chung còn đọc được là các mục sư bị trục xuất cho rằng bản Thánh Vịnh cũ tốt hơn, và họ không thể tán thành một bản văn mà họ thấy có nhiều sai lầm rõ ràng]
Một lý do nữa là họ phải tán thành và đồng ý với Tín điều Athanasius. Trong tín điều ấy có câu này: Đức tin này, trừ khi mỗi người giữ trọn vẹn và không hư hỏng, thì không nghi ngờ gì, người ấy sẽ hư mất đời đời. Điều này đối với một số người dường như rất khắc nghiệt. Dù họ tán thành tín điều nói chung một cách chân thành như các anh em mình, và xem nó là một lời giải thích tuyệt vời về giáo lý Ba Ngôi, họ vẫn không thể xem mình được kêu gọi để xét đoán người khác đến mức kết luận chắc chắn rằng tất cả những ai không khéo léo trong mầu nhiệm ấy đến mức tin mọi lời viết trong đó thì đều bị đoán phạt đời đời. Một trong các điều của tín điều này là: Đức Thánh Linh bởi Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con mà ra. Trong điều này, Hội Thánh Hy Lạp đã khác với Hội Thánh La-tinh, và cho rằng Đức Thánh Linh chỉ bởi Đức Chúa Cha mà ra. Và hệ quả là Hội Thánh Hy Lạp phải bị xem là chắc chắn bị đoán phạt, một sự kết án thiếu bác ái mà họ không dám đồng tình.
Hơn nữa, một số mục sư bị trục xuất, cũng như nhiều người trong số những người đã tuân thủ, khi xét đến sự nhân từ của Đức Chúa Trời, đã có lòng bác ái rộng lớn và bao dung đến mức cho rằng bất cứ ai bước đi một cách chân thành theo ánh sáng mình có, với sự ăn năn chung về những sai lầm không thấy được của mình, thì đều ở trong tình trạng được Đức Chúa Trời chấp nhận, nhờ giao ước đã lập với A-đam sa ngã, với Nô-ê, và những người khác. Những người như thế cho rằng thật vô lý khi bị ép phải từ bỏ lòng khoan dung lớn lao như thế, cho đến khi họ thấy có lý do mạnh mẽ hơn được đưa ra để bênh vực nguyên tắc cho rằng bất cứ ai không tin chính xác từng điểm của Tín điều Athanasius thì chắc chắn phải hư mất đời đời.
Khi tôi nhắc đến sự phản đối này từ Tín điều Athanasius trong một buổi họp để đủ điều kiện thi hành chức vụ công cộng theo Đạo luật Khoan dung, một người đã thương hại tôi vì điều ấy. Nhưng tôi thú thật, tôi không thấy vì sao điều đó lại ngăn tôi nhắc đến một sự phản đối mà rất nhiều người đưa ra và nhấn mạnh. Ông Hoadly, trong tác phẩm Lý do tuân thủ, trang 134, nói rằng dù trong Tín điều Athanasius không có gì mà không thể nói với lương tâm ngay thẳng, ông vẫn không thấy việc phụng vụ công cộng sẽ thiệt hại gì nếu không bao giờ đọc câu kết án nào trong đó. Thậm chí, ông còn cho rằng giáo lý Ba Ngôi sẽ được bảo đảm tốt hơn, và chính tín điều này sẽ được đón nhận tốt hơn, nếu không có những câu như thế. Trong tác phẩm Bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa của tôi, phần hai, trang 264 và 265, tôi nói với ông Ollyffe, điều mà dường như ông không biết gì, rằng các mục sư bất đồng chính kiến quanh Luân Đôn, họp thành một đoàn thể, đã trình bày ý nghĩa của họ về các điều khoản khi họ ký tên vào các điều khoản ấy, và trong số đó có điều khoản thứ tám; trong lời chú giải về điều khoản ấy, các câu kết án của tín điều này được minh nhiên loại trừ khỏi việc ký tên, dù các câu ấy được viết rõ ràng trong phụng vụ, là điều mà người ta phải tán thành và đồng ý. Điều này đã được in dưới nhan đề: Ý nghĩa của Richard Baxter về các điều khoản tôn giáo đã ký tên, in cho Benjamin Cox tại phố Ludgate, năm 1689, khổ bốn. Và cũng có điều tương tự như thế được làm tại một số nơi khác trong nước. Chúng ta, trong phương diện này, chỉ cho thế gian biết rằng chúng ta tin tín điều này, nhưng chúng ta không hề tuyên bố niềm tin rằng tất cả những ai có niềm tin khác về một số câu trong đó thì sẽ hư mất đời đời, hay không thể được cứu. Tôi biết có một số người, nếu họ thấy có lý do để nghĩ rằng điều này không đứng vững, thì sẽ công khai từ bỏ việc ký tên vào các điều khoản ấy, như họ đã từng công khai ký tên. Ai muốn xem thêm về điều này, có thể tham khảo tác phẩm Bênh vực thứ hai của ông Ollyffe, trang 237, tác phẩm Bênh vực Lý do tuân thủ của ông Hoadly, trang 102, và tác phẩm Bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa của tôi, trang 338 và 411.
Một lý do nữa là họ phải tán thành và đồng ý với quy định ở cuối nghi thức Thêm Sức, rằng không ai được nhận vào Tiệc Thánh cho đến khi người ấy đã được Thêm Sức, hay đã sẵn sàng và mong muốn được Thêm Sức. Ông Ollyffe, trong tác phẩm bênh vực sự tuân thủ của các mục sư, trang 83, nói rằng có những người có thể mong muốn được Thêm Sức, nhưng vì một số điều còn vướng mắc trong nghi thức, họ có thể bị ngăn trở không thực sự được Thêm Sức. Ông Hoadly, trong tác phẩm Lý do tuân thủ, trang 134, nói rằng đây quả thật là một nỗi oan ức lớn, khi tất cả những ai được nhận vào Tiệc Thánh đều bị bắt buộc phải long trọng tuyên xưng trước giám mục giao ước báp-têm của mình, và nhận lời cầu nguyện của giám mục, cùng những điều khác. Nhưng dường như mục đích của sự sắp xếp giáo hội là giữ người ta khỏi Tiệc Thánh vì những vướng mắc của họ trong trường hợp này, điều mà các mục sư bị trục xuất không dám đồng tình. Đối với bất cứ ai xem nhẹ điều này, thì đối với họ, đó là một nỗi oan ức lớn khi người ta bị giữ khỏi Tiệc Thánh cho đến khi giám mục đặt tay trên họ, và chứng nhận cho họ bằng dấu hiệu của ân huệ và sự nhân từ đầy ân điển của Đức Chúa Trời đối với họ, như cách diễn đạt được dùng trong nghi thức, đối với những người được Thêm Sức.
Dù nhiều mục sư bị trục xuất rất mong muốn phục hồi nghi thức Thêm Sức, và dù nghi thức ấy sẽ vô cùng hữu ích nếu được thực hiện với sự nghiêm trang và đứng đắn thích hợp, việc từ chối Tiệc Thánh đối với những người từ chối được Thêm Sức theo cách của giám mục vẫn là điều họ không biết làm sao để biện minh. Họ thấy đó là điều nhiều người còn vướng mắc. Và dù những vướng mắc ấy là đúng hay sai, trong khi những người ấy vẫn sẵn lòng tuyên xưng giao ước báp-têm của mình một cách hiểu biết và nghiêm túc trước Hội Thánh và trước các mục tử của mình, biết những người lao khổ giữa họ và cai quản họ trong Chúa, kính trọng họ trong tình yêu thương vì công việc của họ, và sống hòa thuận với nhau, thì họ không dám, chỉ vì những người ấy vướng mắc nghi thức giáo phận này, mà loại họ khỏi sự thông công của Hội Thánh của Đấng Christ. Vì vậy, họ không dám tuyên bố tán thành quy định đòi hỏi điều ấy, cũng không tán thành và đồng ý với nó như là điều không trái với Lời Đức Chúa Trời.
Đây là những lý do đã được đưa ra, in ấn và công bố, khiến họ từ chối sự tán thành, đồng ý và ký tên vào Sách Nguyện Chung, cùng mọi điều chứa trong đó, là điều thứ hai bị Đạo luật Đồng nhất bắt buộc một cách nghiêm ngặt.
Thứ ba, họ còn bị bắt buộc phải tuyên thệ vâng phục giáo luật, và thề vâng lời giám mục của mình theo các giáo luật của Hội Thánh. Về quan niệm tuyên thệ theo các giáo luật, ông Baxter đã bị ông Hoadly phản bác trong tác phẩm của mình, và điều ấy không nhất quán với những gì ông đã trình bày ở nơi khác. Ông Hoadly dường như ám chỉ rằng lời thề giáo luật không bắt buộc phải tuân theo các giáo luật nhiều hơn lời thề trung thành; và ông cáo buộc các mục sư bất đồng chính kiến với nhiều điều vô lý. Ông Hoadly cũng vậy, trong tác phẩm Lý do tuân thủ, trang 136, đã tranh luận với việc thêm vào những chữ "theo các giáo luật của Hội Thánh", là những chữ không có trong lời thề; và ám chỉ rằng một người có thể được phong chức trong Hội Thánh mà không cần tuyên thệ vâng phục giáo luật. Ông cho rằng ý nghĩa của lời thề không gì hơn là: Tôi thề rằng tôi sẽ vâng theo sự vâng phục xứng đáng, theo luật pháp của Hội Thánh của Đấng Christ, từ một trưởng lão cấp dưới đối với giám mục của mình, miễn là giám mục không truyền điều gì mà tôi xét theo lương tâm là trái phép và không ngay thẳng. Lời thề ấy, ông nói, giả định rằng mọi điều giám mục truyền đều có thể là trái phép; và không thể liên quan đến các giáo luật, trừ khi các giáo luật ấy là những mệnh lệnh của một giám mục cụ thể; và như thế, nó để lại quyền tự do chất vấn chúng; và chỉ có thể liên quan đến những mệnh lệnh trong tương lai. Vì vậy, ông đưa ra ý kiến rằng những sự phản đối rút ra từ các giáo luật, khi tuyên thệ, cũng không có trọng lượng hơn những sự phản đối rút ra khi tuyên thệ trung thành.
Tôi đáp lại điều này, trong tác phẩm Bênh vực sự không tuân thủ ôn hòa, phần hai, trang 274, rằng ý nghĩa thích hợp của chữ "giáo luật" là theo các giáo luật; vì vậy, sự vâng phục giáo luật phải là sự vâng phục theo các giáo luật. Khi chúng ta thề trung thành, chúng ta tự ràng buộc mình với những luật pháp lo liệu cho việc bảo vệ và hỗ trợ nhân thân, vương miện và phẩm vị của hoàng tử chúng ta, cùng sự kế vị như đã được ấn định. Những luật pháp khác, chúng ta bị bắt buộc phải tuân theo theo hiến pháp của chúng ta, nhờ sự đồng ý của các đại diện của chúng ta trong nghị viện; điều mà tôi không thấy các giáo luật năm 1603 có được, để làm cho chúng có tính ràng buộc. Nhưng những ai thề với giám mục thường của mình thì, theo ý định của việc thề ấy, bị ràng buộc phải vâng lời ông một cách hợp giáo luật; và các giáo luật được các giám mục giải thích và củng cố trong các bài giảng thăm viếng của họ; và chúng là tiêu chuẩn để xét xử những ai thề vâng lời chúng. Những giáo luật ấy là luật pháp mà theo đó, sự vâng phục thuộc về một trưởng lão cấp dưới đối với giám mục của mình, trong phần Hội Thánh của Đấng Christ được gọi là Hội Thánh Anh. Vì vậy, tôi nghĩ lời thề ấy phải có phần nào liên quan đến chúng.
[NEEDS REVIEW: đoạn OCR về hình thức tuyên thệ khi phong chức giám mục, trưởng lão và chấp sự, cùng câu hỏi đặt ra cho trưởng lão và chấp sự, bị hư hỏng rất nặng, chỉ còn mảnh vỡ, không khôi phục được nguyên văn]
Các giám mục cũng không được tự do đòi hỏi bất cứ điều gì họ muốn. Họ cũng bị ràng buộc bởi luật pháp như những người khác. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR tiếp theo về lịch sử lời thề vâng phục giáo luật và các giáo luật năm 1603 bị hư hỏng nặng, nhiều câu chỉ còn mảnh vỡ]
Dù sự vâng phục được thề trong trường hợp này bị giới hạn vào những điều hợp pháp và ngay thẳng, họ vẫn thấy rõ rằng người ta giả định và coi là đương nhiên rằng các giáo luật đang có hiệu lực không đòi hỏi điều gì khác ngoài những điều như thế, mà không để cho người ta tự do chọn giáo luật nào mình sẽ vâng theo và giáo luật nào mình sẽ từ chối. Đó là một sự tự do mà họ không thấy có giám mục nào trong nước sẵn lòng cho phép bất cứ giáo sĩ nào của mình. Vì vậy, dù trong lời thề có sự giới hạn về mặt chữ, họ vẫn thấy rõ rằng nó chỉ được áp dụng cho những mệnh lệnh trong tương lai, trong khi nghĩa vụ tuân theo những điều đã được các giáo luật ấn định trước như là luật pháp, và được tuyên bố là hợp pháp và ngay thẳng, vẫn được giả định và coi là đương nhiên. Vì chắc chắn Hội Thánh đại diện, trong các công đồng khác nhau của mình, không thể bị những người tuyên bố rất tôn kính mọi chỉ thị của nó xem là có thể đòi hỏi những điều mang bất cứ tính chất nào khác. Nay, khi xem xét các giáo luật, họ không thể hài lòng rằng nhiều điều trong đó đòi hỏi xứng đáng với tính chất ấy. Trái lại, họ không bị thuyết phục, mà cho rằng nhiều điều khác, mà các giáo luật ấy đòi hỏi phải là vấn đề thực hành thường xuyên của họ, đối với họ sẽ là trái phép và không ngay thẳng; vì vậy, họ không dám đặt mình dưới một nghĩa vụ gài bẫy như thế.
Họ có lý do hay không khi vướng mắc về việc tuân theo các giáo luật như lời thề vâng phục giáo luật đòi hỏi, xin để cho bất cứ người vô tư nào xét đoán, khi tôi đã trình bày vắn tắt trước họ các giáo luật mà họ vướng mắc không tuân theo, cùng với những sự phản đối của họ đối với các giáo luật ấy.
Theo giáo luật thứ tư, bất cứ ai cáo buộc Sách Nguyện Chung chứa đựng điều gì trái với Kinh Thánh thì sẽ bị tuyệt thông ngay lập tức, và không được phục hồi trừ khi bởi giám mục địa phương, hay tổng giám mục, sau khi người ấy ăn năn và công khai rút lại sai lầm độc ác như thế của mình. [NEEDS REVIEW: một đoạn OCR ngắn về giáo luật thứ tư và ý kiến của ông Hoadly bị hư hỏng, không đọc được trọn vẹn]
Dù cho việc cáo buộc Sách Nguyện Chung như thế có được thừa nhận là một sai lầm, họ vẫn không thể thấy rằng nó nhất thiết phải là một sai lầm có tầm mức và sự độc ác lớn đến mức người ta phải lập tức bị tuyệt thông vì cớ ấy; bằng không, nếu mọi sai lầm lớn hơn điều có thể cho là sai lầm ấy đều phải lập tức bị tuyệt thông, thì Hội Thánh sẽ chỉ còn lại rất thưa thớt. Họ cũng không thể đồng ý với cách tuyệt thông như thế, khi người ta bị tuyên án tuyệt thông trước khi được nghe tự biện hộ cho mình, hay được nhắc nhở về tội lỗi của mình và được kêu gọi ăn năn. Những sự tuyệt thông thuộc loại này, họ không dám công bố khi được truyền lệnh, vì sợ xúc phạm Đấng Christ và làm tổn hại Hội Thánh. Và đối với những ai muốn đổ lỗi trong trường hợp như thế cho mệnh lệnh của cấp trên, họ cho rằng điều ấy mở đường cho việc thi hành bất cứ sự bất công hay gian ác nào theo mệnh lệnh của cấp trên.
Theo giáo luật thứ năm, tất cả những ai khẳng định rằng bất cứ điều nào trong Ba Mươi Chín Điều khoản đã được đồng ý trong công đồng năm 1562 là sai lầm, hay là điều mà người ta không thể ký tên với lương tâm an toàn, thì sẽ bị tuyệt thông ngay lập tức, và những điều tương tự. [NEEDS REVIEW: đoạn cuối của chunk bị cắt giữa chừng tại phần bàn về Điều khoản thứ hai mươi; phần tiếp theo thuộc về chunk sau]
Các mục sư bị bịt miệng không thể thấy có căn cứ nào cho thứ quyền bính như thế được gán cho Hội Thánh, để trói buộc con người trong những điều mà Đấng Christ đã không trói buộc, cũng như họ không dám hứa hay thề sẽ thi hành việc tuyệt thông theo những điều luật ấy. Ngoài ra, họ không thể không coi đó là một sự lạm dụng lớn việc tuyệt thông, khi biến nó thành điều cần thiết cho sự thông công trong Hội Thánh đến nỗi mọi sự bất đồng đều phải lập tức bị loại bỏ. Hơn nữa, họ thấy Giám mục Jeremy Taylor đã lật đổ Điều khoản thứ chín về tội nguyên tổ, và Tiến sĩ Hammond đã diễn giải lại Điều khoản thứ mười bốn và phủ nhận Điều khoản thứ mười bảy; những người theo hai vị này rất đông, và theo điều luật này tất cả đều đương nhiên bị tuyệt thông. Đó là điều mà họ không dám đồng tình, vì dễ dàng thấy trước rằng việc này sẽ biến các Điều khoản thành cỗ máy gây tranh cãi và chia rẽ không dứt.
Theo Điều luật thứ sáu, tất cả những ai khẳng định rằng các nghi lễ và nghi thức của Hội Thánh Anh là mê tín, hoặc là những điều mà người có lòng sốt sắng và tin kính, dù được quyền bính hợp pháp truyền lệnh, cũng không thể với lương tâm tốt mà chấp thuận và sử dụng khi có dịp, đều đương nhiên bị tuyệt thông. Ông Ollyffe nói rằng các mục sư không có liên quan gì đến điều luật này, nhưng ông nên nói thêm: trừ khi họ bị gọi đến để công bố những sự tuyệt thông mà điều luật ấy đe dọa, điều mà không ai có thể bảo đảm cho họ khỏi gặp phải trong mọi thời sau này. Vì tuy có người chủ trương cứ để các điều luật này nằm yên, lại có người khác tha thiết muốn chúng được đánh thức dậy.
Trong điều luật này, Hội Thánh dường như tự cho mình một quyền lực quá đáng, khi đặt nặng đến mức ấy lên từng nghi thức của mình, đến nỗi lập tức tuyệt thông những người chỉ trình bày bất cứ nghi thức nào trong số đó là không có căn cứ. Người ta còn chưa nói nặng đến thế về Mười Điều Răn hay bất cứ điều nào trong Tín Điều. Nhưng ngoài ra, các mục sư bị trục xuất vốn cho rằng những điều kể trên là không có căn cứ, nên không thể đồng ý tự tuyệt thông chính mình và những người cùng quan điểm với mình.
Theo Điều luật thứ bảy, những ai khẳng định rằng chính thể của Hội Thánh Anh, gồm các tổng giám mục, giám mục, trưởng giáo hạt, phó trưởng giáo hạt và các chức vụ khác trong Hội Thánh ấy, là trái với Lời Đức Chúa Trời, đều bị tuyệt thông. Ông Ollyffe cũng tuyên bố rằng họ không có liên quan gì đến điều luật này, nhưng về phần mình, tôi không thấy nó đã bị bãi bỏ bởi Đạo luật Khoan dung như thế nào; và nếu nó đã bị bãi bỏ, tôi cũng không nghĩ sẽ có hại gì cho các mục sư hay tín hữu trong Hội Thánh nếu nó cứ tiếp tục bị bãi bỏ và không bao giờ có hiệu lực trở lại.
Tuy một số mục sư bị bịt miệng có thể đi xa hơn những người khác trong việc thuận phục chế độ giám mục giáo phận, nhưng khi xét toàn bộ hình thức chính thể ấy theo điều luật này, họ thấy nó đầy dẫy sự hư hỏng. Quyền mục vụ mà Đấng Christ đã đặt nơi các mục sư của từng hội chúng riêng biệt đã bị lật đổ, và quyền chìa khóa bị trao vào những bàn tay không thích hợp; và việc các giám mục cai quản Hội Thánh qua người khác, theo cách thế tục, thậm chí qua những giáo dân làm nhân danh họ những việc mà chính họ không biết gì, thì theo sự phán đoán của họ không thể hòa hợp với Lời Đức Chúa Trời. Vì vậy họ không dám tự trói buộc mình để tuyệt thông tất cả những ai chỉ đưa ra những lời phê phán như thế về cơ cấu của chính thể giáo hội, như cơ cấu ấy thật sự đáng bị phê phán.
Theo Điều luật thứ tám, những ai khẳng định rằng hình thức và cách thức tấn phong và thánh hiến giám mục, linh mục hay phó tế chứa đựng điều gì trái với Lời Đức Chúa Trời đều đương nhiên bị tuyệt thông. Đây cũng là một điều luật khác mà ông Ollyffe tuyên bố là ông không có liên quan gì, và tôi sẽ rất hài lòng nếu các tòa án giáo hội cứ để ông yên, không gọi ông đến để công bố bất cứ sự tuyệt thông nào khiến ông phải tin rằng mình có liên quan đến nó.
Cho dù giả sử trong sách tấn phong không có gì sai trái, thì niềm tin vào sự vô tội của nó, theo sự đánh giá của các mục sư bị bịt miệng, cũng không thể một cách chính đáng được coi là vấn đề quan trọng đến mức cần thiết cho sự cứu rỗi, hay đến mức người ta phải bị đuổi khỏi Hội Thánh vì thiếu niềm tin ấy. Do đó họ không thể tuyên thệ để bước vào một sự liên kết như thế, khiến họ có thể bị buộc tội về những hậu quả của nó.
Theo các Điều luật thứ chín, thứ mười và thứ mười một, những ai tách mình khỏi Hội Thánh Anh, và những ai thừa nhận các hội đoàn ấy là Hội Thánh thật, đều bị tuyệt thông, và chỉ được phục hồi bởi tổng giám mục. Ông Ollyffe cũng tuyên bố là ông không có liên quan gì đến các điều luật này, nhưng nếu ông có một giáo xứ trong giáo phận của một số giám mục vào cuối triều vua Charles đệ nhị, ông hẳn đã thấy mình có liên quan đến chúng một cách đau buồn, trừ khi ông đã công bố việc tuyệt thông chống lại một số người lương thiện như bất cứ ai trong giáo xứ của ông.
Họ không dám thề thuận phục những điều luật như thế, vì họ cho rằng chúng rất thiếu tình yêu thương. Nếu một Cơ Đốc nhân yếu đuối và lầm lạc vẫn có thể là một Cơ Đốc nhân thật, dù có lỗi lầm, thì họ không thấy vì sao một hội chúng tin kính nhưng lầm lạc lại không thể là một Hội Thánh thật, dù có lỗi lầm. Cho dù chấp nhận rằng những người tách khỏi Hội Thánh Anh và những người theo họ thật sự có sai lầm, họ vẫn không thấy làm sao những sai lầm ấy có thể được coi là sánh được với sai lầm của những người theo giáo hoàng, mà Hội Thánh Rô-ma của họ vẫn được nhiều người thuộc phe giám mục thừa nhận là một Hội Thánh thật. Cũng không thể có căn cứ nào để khẳng định rằng sự ngu dốt, sai lầm hay hư hỏng của những người ly khai ấy lại lớn bằng một nửa những gì có thể thấy nơi người Mạc Tư Khoa, người Hy Lạp, người Abyssinia, người Copt, người Jacobite, người Nestorius và người Armenia, mà những hội thánh ấy vẫn thường được thừa nhận là Hội Thánh thật. Sự lớn lao của những sai lầm nơi những người tách khỏi Hội Thánh Anh không thể khiến họ thôi là Hội Thánh thật, khi những Hội Thánh sai lầm hơn nhiều vẫn được coi là thật. Việc họ được nhóm họp và duy trì mà không có sự đồng ý của nhà cầm quyền cũng không lập tức khiến họ không thể là Hội Thánh thật, vì ai kết án họ chỉ vì lý do ấy thì cũng phải đồng thời phủ nhận tất cả các Hội Thánh của Đấng Christ đã tồn tại trên thế giới trong nhiều trăm năm, vốn đều chung một hoàn cảnh như vậy. Các mục sư bị bịt miệng cho rằng rất phải lẽ khi để mặc những người bị giới hạn trong tình yêu thương như thế cho chính họ, vì họ coi đó là bổn phận của mình phải đón nhận như anh em tất cả những ai kính sợ Đức Chúa Trời và làm việc công chính, và coi tất cả những ai có đức tin và sự thờ phượng Cơ Đốc thật là những phần thật của Hội Thánh Đấng Christ, dù quan điểm hay cách thức riêng của họ khác nhau đến đâu, hay dù có những thiếu sót nào nơi họ mà vẫn tương hợp với một tấm lòng và đời sống ngay thẳng, trung thực.
Theo Điều luật thứ hai mươi bảy, không mục sư nào được cố ý ban lễ Tiệc Thánh cho ai khác ngoài những người quỳ gối. Ông Ollyffe không thể hình dung làm sao một giám mục lại có thể loại một người khiêm nhường và hay áy náy khỏi bàn Tiệc Thánh chỉ vì một cử chỉ; nhưng nếu điều ấy xảy ra và mục sư bị đình chỉ, ông nói người ấy phải thuận phục. Nhưng theo tôi, tốt hơn cho ông là tránh tự trói buộc mình vào những điều luật dễ vấp phạm như thế. Các mục sư bị bịt miệng không dám thề thuận phục điều này, vì những lý do đã nêu trước đây dưới đề mục thuận phục và đồng ý.
Theo Điều luật thứ hai mươi tám, các mục sư bị buộc phải từ chối những người đến dự Tiệc Thánh từ các giáo xứ khác. Ông Ollyffe nói rằng một mục sư có thể bị đình chỉ vì việc này, nhưng tôi hy vọng ông sẽ để người khác có tự do cho rằng khôn ngoan và an toàn hơn khi tránh rơi vào bất cứ nghĩa vụ nào, thay vì liều lĩnh bị trói buộc như thế. Các mục sư bị bịt miệng không thể thuận phục điều này, vì trong một số trường hợp việc tiếp nhận những người dự Tiệc Thánh từ các giáo xứ khác có thể là một bổn phận. Chẳng hạn, nếu mục sư đương nhiệm của một giáo xứ lân cận là người xấu xa hay gây gương xấu, hoặc các nghi thức thánh được quản lý theo cách không phù hợp với sự gây dựng của tín hữu trong giáo xứ, thì việc từ chối tiếp nhận những người ấy vào sự thông công, theo sự nhận thức của họ, sẽ là thiếu tình yêu thương một cách nghiêm trọng.
Theo Điều luật thứ ba mươi tám, một mục sư hối tiếc về việc mình đã ký tên thuận phục, hoặc về sau bỏ sót bất cứ hình thức hay nghi thức nào đã quy định, thì trước hết bị đình chỉ, rồi bị tuyệt thông, rồi bị cách chức khỏi chức vụ mục sư. Ông Ollyffe tuyên bố họ không có liên quan gì đến điều này, nhưng điều này cũng có khả năng được nhấn mạnh như bất cứ điều nào trong toàn bộ các điều luật, vào năm 1661 và về sau, tức là thời gian mà chương này đặc biệt nói đến. Các mục sư bị bịt miệng nhận thấy điều này trong nhiều trường hợp có thể đồng nghĩa với việc đồng ý đuổi một người ra khỏi Hội Thánh chỉ vì người ấy sống theo lương tâm, điều mà họ e ngại sẽ làm nản lòng một số người đáng được khích lệ như bất cứ ai.
Theo Điều luật thứ năm mươi bảy, tất cả những ai đi xin lễ báp-têm cho con cái mình, hay xin dự Tiệc Thánh cho chính mình, từ giáo xứ khác có mục sư giảng dạy, thay vì từ giáo xứ của mình vì mục sư ở đó không giảng dạy, thì bị đình chỉ, và sau một tháng thì bị tuyệt thông. Ông Ollyffe cho rằng họ không có liên quan gì, và tôi thành thật mong ông không bao giờ thấy mình bị bó buộc bởi điều gì như thế; nhưng nếu Đạo luật Khoan dung bị bãi bỏ, có lẽ một số người mà ông quý mến, cả mục sư lẫn tín hữu, sẽ gặp nguy hiểm không nhỏ vì điều này. Các mục sư bị bịt miệng không thể thuận phục điều này, vì họ nhận thấy có nhiều nhu cầu thúc đẩy dân chúng đến với các mục sư giảng dạy hơn là xua đuổi họ khỏi các mục sư ấy. Và dù họ không cho rằng các nghi thức thánh là vô hiệu khi được cử hành bởi những mục sư không đủ tư cách, họ vẫn không thể không coi là tội lỗi việc hoặc làm cho một người ngu dốt và gây gương xấu, vốn đã xâm nhập vào chức vụ mục sư, thêm cứng lòng trong sự phạm thánh của mình, hoặc khuyến khích những người cần được dạy dỗ tốt hơn cứ bằng lòng với một mục sư như thế.
Theo Điều luật thứ năm mươi tám, mỗi mục sư khi đọc kinh cầu nguyện công cộng, hay cử hành các nghi thức thánh, hay các nghi lễ khác của Hội Thánh, đều bị buộc phải mặc áo lễ trắng dài tay cho đàng hoàng và đoan trang, do giáo xứ đài thọ, nếu không sẽ bị đình chỉ. Áo lễ trắng, với tư cách là một phẩm phục mang tính biểu tượng, là điều mà họ thấy nhiều mục sư uyên bác và xuất sắc trong các thời trước đã chống đối; và đó là một việc quá nhỏ, quá ít cần thiết hay hữu ích thật sự, và những điều lớn lao cần chú ý trong việc thi hành chức vụ Phúc Âm lại quá ít tùy thuộc vào nó, đến nỗi ngay cả những người thà thuận phục nó còn hơn bị tước mất việc thi hành chức vụ công cộng, vẫn không dám đồng tình trong việc đình chỉ những người khác áy náy về nó hơn chính họ, như họ hẳn phải làm nếu họ thuận phục điều luật này. Ông Ollyffe ở đây cho rằng áo lễ trắng chẳng qua chỉ là một y phục phân biệt, nhưng Giám mục Taylor nói rằng nó biểu thị sự trong sạch và chân thật; những người khác nói nó biểu thị ánh sáng, và những người khác nữa nói sự nhanh nhẹn, liêm chính và sự trông đợi vinh quang. Các mục sư bị trục xuất không biết có thẩm quyền nào có quyền đe dọa đình chỉ vì thiếu sót trong một việc nhỏ như thế, nên không thể tham gia vào điều này.
Theo Điều luật thứ sáu mươi tám, các mục sư bị buộc phải làm lễ báp-têm cho mọi trẻ em không trừ ai, khi các em được dâng cho họ với mục đích ấy. Ông Ollyffe nói rằng họ không bị buộc phải làm lễ báp-têm cho mọi người đến xin, và cho rằng hiện nay không có khác biệt giữa thực hành của những người thuận phục và những người không thuận phục khi họ còn tại chức; và rằng nếu điều luật này bị theo đuổi một cách nghiêm khắc thì phải có sự thuận phục, và không có gì lạ khi một người tốt trong một số trường hợp buộc phải chịu khổ. Người ta đáp lại rằng điều luật rất rõ ràng, và việc bước vào Hội Thánh, thề thuận phục vị giám mục quản hạt, mà lại không để ý đến điều luật này thì không phải là công bằng. Khi những người không thuận phục trước đây còn ở trong các nhà thờ công cộng, họ được tự do từ chối làm lễ báp-têm cho con cái của những cha mẹ được biết là không phải Cơ Đốc nhân, hay là những người gây gương xấu nghiêm trọng; điều này không còn được để lại cho họ theo điều luật này, như đã được thừa nhận tại Hội nghị Savoy.
Tuy một số mục sư bị bịt miệng khắt khe hơn những người khác trong quan niệm về những đối tượng đủ tư cách chịu lễ báp-têm, họ vẫn nói chung chống lại việc thuận phục điều luật này, vì họ không tin rằng con cái của mọi người đến xin, chẳng hạn con cái của những người vô thần, ngoại đạo, Do Thái, dị giáo hay phạm thượng, những người có thể tùy dịp được dâng lên như những người khác, lại thuộc giao ước ân điển đến mức có quyền được long trọng thâu nhận vào các phước hạnh của giao ước ấy. Và cho đến khi họ được thuyết phục về điều này bằng bằng chứng rõ ràng, họ cho rằng việc ra lệnh vâng lời trong điểm này, dưới hình phạt đình chỉ, là một sự thống trị quá lớn trên đức tin của con người. Họ cũng nhận thấy việc thề vâng lời trong điều này, xét về hiệu quả, là đồng ý làm ô uế một trong những định chế thiêng liêng nhất của tôn giáo.
Theo Điều luật thứ bảy mươi hai, các mục sư bị cấm không được giữ các buổi kiêng ăn riêng tư trong bất cứ dịp nào, hay thậm chí chỉ hiện diện tại đó, nếu không sẽ bị đình chỉ lần đầu, tuyệt thông lần thứ hai, và cách chức lần thứ ba. Ông Ollyffe nói rằng những thời gian kiêng ăn được luật pháp cho phép thì vị giám mục không nên định thêm thời gian nào khác, và rằng điều luật chỉ cấm kiêng ăn vì những mục đích gây rối. Tôi đáp rằng Giám mục Grindal cũng như các Thanh giáo xưa có ý kiến khác. Những buổi nhóm gây rối được nói đến trong điều luật chính là những buổi tiên tri của Grindal; và những buổi nhóm như thế thì không ai có tôn giáo nghiêm túc nên đồng tình ngăn cản. Về phần mình, các mục sư bị bịt miệng không thể không cho rằng những người không được tin cậy để kiêng ăn và cầu nguyện với dân chúng của mình khi có dịp cần, trong khi luật pháp vẫn mở ra để trừng phạt mọi sự lạm dụng, là những người không xứng đáng với chức vụ thiêng liêng và đáng tôn trọng ấy. Và vì coi đây là một phần trong chức vụ của mình, họ không thể từ bỏ nó hơn là từ bỏ tự do rao giảng Phúc Âm khi nào và ở đâu nhu cầu đòi hỏi.
Theo Điều luật thứ một trăm mười hai, mục sư cùng với các viên chức giáo xứ bị buộc mỗi năm, trong vòng bốn mươi ngày sau lễ Phục Sinh, phải trình lên giám mục hay chánh án của ngài tên và họ của tất cả giáo dân từ mười sáu tuổi trở lên mà đã không dự Tiệc Thánh vào lễ Phục Sinh trước đó. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về lời đáp của ông Ollyffe cho điều luật 112 bị hư hỏng nặng, chỉ đọc được ý chính là mục sư có thể báo cáo tình hình giáo xứ mà không tố cáo những người không dự lễ] Cùng với điều luật này là quy định trong sách Cầu nguyện chung, ở cuối nghi thức Tiệc Thánh, buộc mỗi giáo dân phải dự Tiệc Thánh ít nhất ba lần trong một năm, trong đó lễ Phục Sinh là một lần. Và nếu họ từ chối sau khi bị trình báo, họ sẽ bị tuyệt thông, và có thể bị giam trong tù cho đến chết, theo lệnh bắt người bị tuyệt thông.
Các mục sư bị bịt miệng không dám đồng tình trong điều này, vì sợ những hậu quả của nó. Nếu quả thật họ có hy vọng nào ép buộc giáo dân của mình, bằng nỗi sợ nhà tù, ra khỏi sự ngu dốt, vô tín và không tin kính, họ hẳn đã coi đó là một việc rất yêu thương; nhưng trong khi những tư cách cần thiết và thích đáng còn thiếu, họ không biết rằng việc ép buộc họ đến với nghi thức thánh có thể không ép họ vào sự phạm thánh và ô uế, dẫn đến sự hư mất và hủy hoại của họ. Đồng thời, họ biết đây là một đường lối sẽ làm cho những người ý thức được sự không xứng đáng của mình phải rối loạn vì sợ hãi, hay những Cơ Đốc nhân u sầu, dưới sự cám dỗ, run rẩy vì sợ mình rước lấy sự đoán phạt cho chính mình. Nói tóm lại, họ tin chắc điều này sẽ làm đầy Hội Thánh bằng những người đáng lẽ phải được giữ tránh xa; sẽ gây ra việc quăng vật thánh cho chó; sẽ ngăn cản mọi khả năng kỷ luật, và sẽ là rào cản đối với sự trong sạch, vốn là một mục đích lớn của Cơ Đốc giáo.
Bỏ qua những điều còn lại, ba điều luật cuối cùng liên quan đến thẩm quyền của các công đồng: theo đó tất cả những ai khẳng định rằng một công đồng được triệu tập bởi thẩm quyền của nhà vua không phải là Hội Thánh Anh chân thật theo hình thức đại diện, hay rằng những người vắng mặt cũng như những người hiện diện đều không phải thuận phục các sắc lệnh của hội đồng như thế trong các vụ việc thuộc về giáo hội, khi đã được thẩm quyền của nhà vua phê chuẩn, đều bị tuyệt thông. Ông Ollyffe tuyên bố ông không có liên quan gì đến các điều luật này, nhưng các mục sư có thể bị gọi đến bởi giám mục của mình. Và trong những việc như thế này, thật là khó khăn khi người ta tự trói buộc mình phải nói dối theo ý của người khác.
Họ không thể tự buộc mình thuận phục các điều luật này, vì tính không chắc chắn, mơ hồ và có thể tranh cãi của những vấn đề chứa đựng trong đó, mà vì lý do ấy họ không thể cho là nền tảng vững chắc cho một hình phạt nặng như tuyệt thông. Việc một công đồng là Hội Thánh Anh chân thật theo hình thức đại diện dường như đối với các mục sư bị bịt miệng rất đáng nghi vấn, không chỉ vì giáo dân, mà họ coi là một phần của Hội Thánh, hoàn toàn bị loại trừ, mà còn vì giới giáo sĩ cũng còn xa mới được đại diện một cách công bằng trong đó. Về hiệu lực của các điều luật của những công đồng như thế đối với những người vắng mặt cũng như những người hiện diện, họ cho rằng nó tùy thuộc vào quốc hội, mà sự phê chuẩn của quốc hội họ coi là cần thiết để các điều luật ấy có bất cứ hiệu lực hay ý nghĩa nào. Nhưng dù họ có sai lầm trong những điểm như thế này, mà họ cho là chưa được tra xét một cách chặt chẽ, thì việc một người phải bị sửa phạt nhẹ nhàng, chứ không phải bị tuyệt thông, vì thận trọng và dè dặt trong những việc mơ hồ như thế, vẫn là điều phải lẽ.
Đức giám mục đáng kính của Salisbury, trong sách Suy ngẫm về một cuốn sách liên quan đến quyền của một công đồng Anh, cũng thừa nhận điều này khi nói về một công đồng: nó không thể được gọi là một cơ quan đại diện chân thật của Hội Thánh, dù hiện nay nó là một cơ quan hợp pháp. Trong hạ viện của công đồng, thuộc tỉnh Canterbury, có hơn hai mươi trưởng giáo hạt tự cho mình có quyền ngồi đó; có ngần ấy đại diện của các hội đồng giáo sĩ, và sáu mươi phó trưởng giáo hạt, cùng khoảng ba mươi tám giáo sĩ được giới giáo sĩ bầu chọn. Như thế, các trưởng giáo hạt và các hội đồng giáo sĩ, vốn ban đầu có thẩm quyền nhờ các sắc lệnh giáo hoàng, và nay chỉ tiếp tục được miễn trừ và giữ quyền tài phán nhờ một điều khoản trong đạo luật năm thứ hai mươi lăm triều Henry đệ bát, lại có ảnh hưởng trong công đồng lớn hơn toàn thể giới giáo sĩ. Tất cả những người này đều do nhà vua hay các giám mục bổ nhiệm. Sáu mươi phó trưởng giáo hạt đều do giám mục bổ nhiệm, và thẩm quyền của họ mới có gần đây, và chỉ là một định chế của loài người. Ngoài ra còn có ảnh hưởng của các giám mục trong việc quyết định chỉ hai người trong số tất cả những người được bầu chọn tại các phó giáo hạt trong giáo phận của họ; vì vậy giới giáo sĩ cấp dưới không thể nói là được đại diện một cách bình đẳng ở đó. Dù một số người nhiệt thành giận dữ có thể vui thích về bất cứ điều gì gây khó khăn cho một bậc đáng kính lớn như thế của Hội Thánh họ, không có người vô tư nào lại không nghĩ rằng ngài đáng được đối xử tốt hơn nhiều so với cách mà Điều luật 139, nếu được thi hành, sẽ đối xử với ngài.
Thật vậy, dường như việc chúng ta đã có quá nhiều sách vở, mà nhiều cuốn trong số đó cũng khá dày, mới được xuất bản gần đây về vấn đề này, và với sự nhiệt thành và hăng hái, mà rốt cuộc vẫn còn là một tranh cãi về thẩm quyền này thuộc về đâu, thì cũng chẳng ích gì mấy. Đối với những người đứng ngoài vô tư, thật đáng chú ý rằng sau sự cứng rắn như thế trong việc khẳng định thẩm quyền của Hội Thánh đối với các vấn đề giáo hội, rốt cuộc vẫn còn là một tranh cãi về thẩm quyền ấy được đặt ở đâu. Tiến sĩ Wake nói: thẩm quyền ấy ở nơi nhà vua, như trước đây ở nơi các hoàng đế Cơ Đốc, và thật ra ở nơi mọi vua chúa Cơ Đốc, cho đến khi có sự tiếm quyền của giáo hoàng. Tiến sĩ Kennet cũng nói như vậy. Xin lỗi quý vị, Tiến sĩ Atterbury nói, thẩm quyền ấy không chỉ ở nơi nhà vua, mà là một phương pháp sẽ lật đổ các quyền và tự do căn bản của Hội Thánh và giới giáo sĩ Anh; nó sẽ đem sự nô lệ vào trong Hội Thánh, rồi sự nô lệ ấy cũng sẽ lan vào nhà nước. Một công đồng có quyền cố hữu để ban hành các điều luật giáo hội, với tư cách là một công đồng giáo hội. Vị quý ông đã đảm nhận việc bênh vực quyền cố hữu của công đồng từ đó đã nhận được sự thăng tiến đáng kể, như một phần thưởng cho công việc của ông. Nhân đó, Đức giám mục Salisbury trong sách Suy ngẫm, trang 7 và 8, đưa ra nhận xét đáng chú ý này: người ta thường cho rằng trong giới giáo sĩ, các vấn đề giáo hội chỉ có thể được xét xử bởi những người nhận quyền trực tiếp từ Đức Chúa Trời; và vì giới giáo sĩ nhận ủy nhiệm từ Ngài, nên đó cũng là giáo lý được chấp nhận rằng nhà vua cũng nhận quyền từ Đức Chúa Trời; và do đó Hội Thánh phải được cai quản bởi nhà vua và công đồng; và sách các điều luật, vì chỉ được thẩm quyền hoàng gia phê chuẩn, dường như trao cho điều này một thẩm quyền đến mức một người đáng lẽ chỉ phải bị sửa phạt nhẹ nhàng, nếu hóa ra đó là một sai lầm. Người ta không bao giờ nghĩ quốc hội là do quyền thiêng liêng; vì vậy, đối với những người đặt toàn bộ hiến pháp giáo hội của chúng ta trên nền tảng quyền thiêng liêng, việc giới hạn quyền này trong tay những người mà họ tin là hành động theo ủy nhiệm thiêng liêng là một hệ quả phù hợp với nguyên tắc của họ.
Nhưng vị tác giả ấy nói rằng ông chưa bao giờ có ý nghĩ như thế. Ông luôn nghĩ rằng nhà vua không phải là đầu của Hội Thánh theo cách nào khác ngoài việc ngài là đầu của nhà nước, nơi quyền hành pháp được đặt để, và là đầu của quyền lập pháp, cùng với toàn thể quốc hội của ngài. Nhưng tác giả này biết rõ giáo lý mà ông đưa ra đã bị lên án đến mức nào, và bởi ai, cách đây không lâu; vì vậy chỉ cần thêm một chút ôn hòa cũng là phải lẽ, nếu ông cho là thích hợp để chê trách nó. Và một chút trước đó, khi nói về châm ngôn của Tiến sĩ Atterbury rằng quyền tối cao không chỉ ở nơi nhà vua, mà được đặt nơi toàn thể cơ quan lập pháp, ông cho là thích hợp để tuyên bố: tôi thú nhận tôi luôn có ý nghĩ này; nhưng tôi nhớ rằng trong số những người kia, cách đây không lâu, điều này đã bị coi chẳng khác gì dị giáo. Giờ đây bất cứ ai cũng có thể xét đoán xem có lạ lùng và khó hiểu hay không khi chúng ta đã có một cuộc tranh cãi gay gắt như thế ở Anh, kể từ thời Cải Chánh, về thẩm quyền giáo hội, và điều đó lại xảy ra giữa những người đã đẩy thẩm quyền ấy lên đến tột đỉnh và nghiêm khắc nhất chống lại những người nghèo khó bất đồng với họ.
Còn về uy tín và danh tiếng của các điều luật của bất cứ công đồng hay hội đồng giáo hội nào như thế, họ không thể không nghĩ rằng uy tín ấy tùy thuộc nhiều hơn vào sự phù hợp của chúng với Lời Đức Chúa Trời, hơn là vào những lời khen ngợi mà những người ban hành và những người ngưỡng mộ chúng dành cho chúng. Nhưng Hội Thánh mà Đấng Cứu Thế của chúng ta đã thường xuyên khuyên bảo sự hiền lành và dịu dàng, lại chỉ nên là một lời nói và một đòn đánh hay sao? [NEEDS REVIEW: đoạn chuyển tiếp về quyền bính giáo hội ở Anh bị OCR làm hư hỏng nặng, một số câu chỉ khôi phục được ý chính] Người theo giáo hoàng cho rằng họ có sự không thể sai lầm ở đâu đó trong số họ, nhưng họ không đồng ý về việc đặt nó ở đâu: một số đặt nó nơi giáo hoàng, một số nơi công đồng chung, và một số nơi cả hai hợp lại. Cũng vậy, những quý ông này cho rằng có một thẩm quyền giáo hội lớn lao, để quy định các nghi lễ và nghi thức, và để thiết lập và thúc đẩy sự đồng nhất, ở đâu đó trong số họ; nhưng cho đến ngày nay họ vẫn chưa đồng ý về việc đặt nó ở đâu. Một số đặt nó nơi nhà vua, một số nơi công đồng, và một số nơi ba đẳng cấp của vương quốc, gồm vua, các lãnh chúa và dân thường, có hay không có công đồng. Và quan điểm về phương diện này trong Hội Thánh chúng ta chẳng phải đã thay đổi theo thời gian, hoàn cảnh và thời thế nhiều như quan điểm trong Hội Thánh Rô-ma về sự không thể sai lầm mà họ yêu chuộng hay sao? Và chẳng phải rõ ràng là hà khắc khi các điều luật vẫn còn hiệu lực, theo đó những người không rõ ràng về thẩm quyền của một công đồng lại bị tuyệt thông, trong khi ngay cả ngày nay các bên tranh luận đều thừa nhận rằng các quyền và năng lực của một công đồng Anh mới chỉ được tra xét rất ít hay sao? Cuộc tra xét đã được theo đuổi một cách sôi nổi như thế chẳng phải tự nhiên dẫn đến một cuộc tra xét sâu hơn về bản chất thật sự và phạm vi của thẩm quyền giáo hội mà Chúa phước hạnh của chúng ta, Đấng Lập Pháp vĩ đại của Hội Thánh, đã đặt vào bất cứ bàn tay nào ngoài tay Ngài hay sao? Vì người ta cũng dễ dàng giả sử rằng nhiều điều đã bị nhận lấy theo sự tin cậy mù quáng, và nhiều sai lầm đã phạm phải, về bản chất và phạm vi của quyền lực như thế, như về nơi chốn mà quyền lực ấy được đặt để hay sao? Nếu chúng ta chỉ thấy người ta bỏ ra ngần ấy công sức cho vấn đề này như họ đã bỏ ra cho vấn đề kia, chúng ta hẳn đã hy vọng một kết quả tốt đẹp. Cho đến lúc ấy, chúng ta nghĩ rằng cả cha ông chúng ta lẫn chúng ta đều rất chính đáng khi từ chối thuận phục các điều luật mà trong việc soạn thảo chúng, thật đáng nghi ngờ liệu những người soạn thảo có vượt quá thẩm quyền của mình hay không. Tuy nhiên, dùng cụm từ của Đức giám mục Salisbury, chúng ta không thể không nghĩ rằng một người đáng lẽ chỉ phải bị sửa phạt nhẹ nhàng, chứ không phải bị tuyệt thông, vì thận trọng và dè dặt trong những việc mơ hồ như thế, cho đến khi, qua việc tra xét riêng từng quan điểm của người ấy, hóa ra người ấy đang sai lầm.
Nhiều người đã biện hộ rằng lời thề vâng lời theo giáo luật không bắt buộc phải chấp thuận mọi điều trong các điều luật. Đối với điều này, các mục sư bị bịt miệng đáp rằng, theo sự phán đoán của họ, trường hợp của một mục sư cũng giống như trường hợp của một quan tòa hòa giải. Dù một quan tòa hòa giải không bị lời thề bắt buộc phải chấp thuận mọi luật của đất nước, ông vẫn bị buộc phải thi hành tất cả các luật ấy theo chức vụ của mình, khi ông được gọi đến. Cũng vậy, một mục sư khi tuyên lời thề vâng lời theo giáo luật thì bị buộc phải thi hành các điều luật, và đặc biệt những điều luật mà trong đó sự tuyệt thông được tuyên bố, khi được vị giám mục quản hạt của mình gọi đến. Ông Ollyffe nói rằng trường hợp của mục sư không giống trường hợp của quan tòa hòa giải, nhưng sự phân biệt ấy đã được trả lời đầy đủ ở nơi khác.
Người ta còn biện hộ thêm rằng nhiều điều luật trong số này đã không còn được dùng đến, và do đó đã hết hiệu lực, giống như nhiều luật của đất nước đã lỗi thời. Đối với điều này, câu trả lời thật dễ dàng: nhiều điều luật đã được nhắc đến và phản đối trước đây thậm chí còn không thể giả vờ là đã không còn được dùng đến; và nhiều điều trong số đó ít bị bỏ không dùng đến hơn vào thời các mục sư bị trục xuất so với một số thời kỳ về sau. Nhưng chừng nào còn chưa có tuyên bố công khai nào giúp phân biệt, trong số các điều luật vốn đều được ban hành bởi cùng một thẩm quyền, điều nào còn ràng buộc và điều nào đã lỗi thời, cũng như chưa có tự do phán đoán nào trong vụ việc được để lại cho các mục sư riêng lẻ, thì chừng ấy lời biện hộ này tỏ ra không có sức mạnh nào. Vì dù bất cứ điều luật nào trong số đó có vẻ đã bị bỏ không dùng đến đến đâu, nếu vị giám mục quản hạt cho là thích hợp để can thiệp bằng thẩm quyền của mình nhằm khôi phục nó, thì lời thề vẫn bắt buộc phải thuận phục.
Một lý do chính khác khiến họ áy náy khi tuyên lời thề vâng lời theo giáo luật là vì họ thấy chính thể giám mục được quản lý bởi các tòa án của chánh án giáo hội, vốn được giữ nhân danh giám mục, trong khi chính các giám mục không được phép hành động trong các tòa án ấy, nơi những giáo dân thi hành quyền chìa khóa của Hội Thánh, bằng những sự tuyệt thông và tha tội mang tính quyết định. Họ thấy từ “vị giám mục quản hạt” được nhắc đến trong lời thề có thể mang nhiều nghĩa khác nhau. Từ ấy không chỉ có nghĩa là giám mục của giáo phận, mà còn là các thẩm phán trong các tòa án của ngài. Đây là nghĩa mà Cousin đưa ra trong các bảng của ông, và mọi luật gia dân sự đều đồng ý. Còn về những chức vụ khác được thêm vào trong lời thề, mà sự thuận phục phải được thề hứa đối với họ, họ không thấy làm sao có thể hiểu ít hơn là tất cả các phó trưởng giáo hạt, viên chức, ủy viên và người thay thế, cùng với những người phục vụ còn lại trong các tòa án ấy.
Các mục sư bị bịt miệng không dám tự trói buộc mình bằng lời thề vào một sự thuận phục như thế, vì sợ đồng tình trong việc lật đổ chức vụ mục vụ. Họ không thể nghĩ rằng việc cử hành nghi thức thánh là công việc riêng và đặc thù của các mục sư chăn bầy, nếu quyền chìa khóa không thuộc về họ. Ông Ollyffe nói rằng các mục sư không bị lời thề trói buộc vào các tòa án này, và rằng không phần nào của quyền mục vụ mà Đấng Christ đã ban cho các mục sư bị lấy đi khỏi họ. Nhưng nếu từ “vị giám mục quản hạt” không có trong lời thề, thì nó có trong lời hứa tấn phong, mà xét ra cũng gần như một. Nó để lại một sự mơ hồ lớn, và trong tình trạng hiện nay của mọi việc, nó thật dễ gây vấp phạm. Vì nhà vua cũng là một vị giám mục quản hạt. Tổng giám mục là vị giám mục quản hạt của toàn tỉnh dưới quyền ngài. Giám mục là vị giám mục quản hạt trong giáo phận của ngài. Thế nhưng dưới từ này còn bao gồm tất cả những người mà quyền tài phán quản hạt trong các vụ việc giáo hội vốn thuộc về theo quyền, dù do đặc quyền hay do tập quán. Ông Ollyffe còn nói thêm rằng các mục sư không bị buộc phải mù quáng tuân theo quyết định của các tòa án trong bất cứ việc gì, đặc biệt là không trong việc tuyệt thông và tha tội; và không hiến pháp nào có thể hoàn hảo đến mức những người có lương tâm đôi khi lại không bị phơi bày trước những đau khổ. Ông Hoadly nói rằng ông không thấy điều này liên quan gì đến vấn đề trước mắt, và ông không nghĩ tôi có thể đưa ra trường hợp nào về các mục sư đã chịu khổ đáng kể vì từ chối vâng lời. Nhưng sau tất cả, ông tuyên bố rằng việc người ta trước hết tự dâng mình vào chức vụ mục sư trong Hội Thánh, tức là trên thực tế tuyên bố rằng họ sẵn sàng thuận phục những điều luật liên quan đến cách cư xử của họ mà hiện đang có hiệu lực, rồi về sau lại hành động theo ý mình mà không để ý đến các điều luật ấy, là không công bằng và có vẻ không chân thành. Đối với điều này, xin thêm rằng việc ngăn ngừa bất cứ điều gì như thế là một trong những mục đích của lời thề, điều rất có thể xảy ra, và tôi không thấy chúng ta cần mong muốn gì hơn nữa để bênh vực sự không thuận phục của chúng ta trong phương diện này. Những việc này tôi đã xét riêng biệt ở nơi khác, và độc giả muốn thấy thêm về vấn đề này có thể tham khảo các sách đã dẫn. Về phần tôi, tôi cho rằng thật là một khó khăn lớn khi phải tự buộc mình phải vui lòng tuân theo những lời khuyên tin kính, và thuận phục những phán quyết tin kính, của các tòa án theo luật giáo hội, vốn thật sự nắm giữ quyền bính giáo hội trong tay mình theo hiến pháp của chúng ta, trong khi các giám mục chỉ có cái tên mà thôi. [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt cụt ở cuối chunk]
Vì công dụng chính đáng nhất của chìa khóa là xét đoán một cách có thẩm quyền xem ai được nhận vào sự thông công trong Lễ Tiệc Thánh, và ai phải bị ngăn lại. Nếu chỉ trao các dấu hiệu mà không xét đoán trao cho ai mới là việc thuộc về mục sư, thì người ấy chỉ thấy bằng mắt của người khác.
Bấy giờ, đó là nhận thức đã được xác quyết của họ, rằng trong một vấn đề có hậu quả lớn lao như thế, bổn phận của họ là phải thấy bằng chính mắt mình, chứ không hành động một cách mù quáng; và rằng Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng ta, đã ban cho tất cả những người làm mục sư mức độ quyền năng cần thiết để bảo đảm những mục đích trực tiếp của chức vụ họ. Quyền năng như thế thật có thể bị lạm dụng, và vì vậy họ không hề — như một số người đã cáo buộc họ — chống lại việc phải chịu trách nhiệm trong trường hợp lạm dụng như vậy. Nhưng đồng thời họ cũng nhận thức rằng, một sự kháng cáo trong trường hợp như thế sẽ thích hợp hơn nhiều nếu được đệ trình lên một hội đồng, mà việc hội đồng ấy có một chủ tịch cố định sẽ không làm đa số họ khó chịu, nhất là nếu vị chủ tịch ấy do chính hội đồng bầu ra; hoặc lên một cuộc họp gồm một phần là các mục sư và một phần là các đại biểu từ các Hội Thánh lân cận, hơn là lên một nhóm luật sư hay tranh cãi, những người mà sự dính líu vào những vấn đề như thế họ coi là phi lý cũng như phi Kinh Thánh, và cách xử lý của những người ấy có nhiều khả năng được tính toán cho lợi riêng của họ hơn là cho danh dự của tôn giáo và sự tinh sạch của Hội Thánh.
Còn về điều khoản do sách kinh nguyện chung quy định trước nghi thức Tiệc Thánh, tức là khi một mục sư ngăn một người nào khỏi nghi thức thánh, ông phải trong vòng bốn mươi ngày trình báo với vị giám mục quản hạt, để vị ấy xử lý họ theo các giáo luật; họ không thể chấp nhận điều ấy, vì họ không thỏa mãn về những căn cứ mà các vị quản hạt ấy — dù là giáo dân thuần túy, mục sư đơn thuần, hay giám mục giáo phận — đã dành riêng quyền xét xử những vấn đề thuộc loại này cho chính mình, trong khi theo phán đoán của lẽ thường, việc ấy thích hợp hơn cho những người có cơ hội biết rõ từng cá nhân, hơn là cho những người hoàn toàn xa lạ. Họ cũng càng thêm không ưa phương thức tố tụng này, vì sự khó khăn, rườm rà, phiền nhiễu và tốn kém của nó; vì số người sẽ phải bị tố cáo nếu tuân theo giáo luật; vì sự cản trở lớn lao mà nó sẽ gây ra cho công việc mục vụ của họ; và nói tóm lại, vì sự bất khả thi của việc duy trì bất kỳ kỷ luật thực sự nào theo cách như vậy. Họ càng được củng cố trong quan điểm này bởi sự quan sát và kinh nghiệm, vì trong suốt thời gian sống dưới các giám mục, ông chưa từng biết một người nào bị ngăn khỏi nghi thức thánh, ngoại trừ một người theo phái Thanh giáo, người đã ngần ngại nhận lễ trong tư thế quỳ gối.
Chính phe thuộc Hội Thánh cũng không phải là không nhạy cảm trước những sự hư hỏng trong phương diện này. Trong số những người khác, Giám mục Burnet, ở phần kết của bộ Lịch sử Cải cách xuất sắc của ông, đã ghi chú rằng có một điều — chúng ta thành thật mong còn nhiều điều nữa — vẫn còn thiếu để hoàn tất cuộc Cải cách của Hội Thánh này, đó là việc khôi phục một kỷ luật nguyên thủy đối với những kẻ gây gương xấu, việc thiết lập chính quyền của Hội Thánh vào tay những người thuộc Hội Thánh, và lấy nó ra khỏi tay giáo dân, những người đã quá lâu làm ô uế nó, và đã phơi bày thẩm quyền của Hội Thánh cùng các hình phạt của Hội Thánh, nhất là sự tuyệt thông, trước sự khinh miệt của cả dân tộc; nhờ đó, sự tôn kính đáng dành cho những điều thánh đã mất đi rất nhiều, và hình phạt đáng sợ nhất trong mọi hình phạt nay đã trở nên bị khinh bỉ và coi thường nhất.
Giám mục ấy cũng đã lưu ý đến tình trạng kiêm nhiệm nhiều chức vụ và không cư trú tại nhiệm sở, như được một đạo luật thông qua dưới triều vua Henry VIII cho phép, mà ông nói rằng đạo luật ấy đã là dịp gây ra [NEEDS REVIEW: câu gốc bị OCR làm hỏng nặng, không đọc được trọn vẹn lập luận về đạo luật này]. Và rằng Công đồng Trent, trong những phương diện này, đã ban hành các giáo luật chống lại những sự lạm dụng vẫn còn được luật pháp duy trì trong chúng ta.
Còn về việc phải phục tùng những quyết định và mệnh lệnh của các vị quản hạt ấy, trong đó họ không còn, bởi lời thề và giao ước này, lấy một chút phán đoán tự quyết nào, họ không dám cam kết hay ràng buộc mình, vì sợ tán thành sự phạm thánh mang tính cướp đoạt điều thánh. Vì nếu chỉ là giáo dân thuần túy, không được kêu gọi và không đủ tư cách, mà chiếm đoạt những phần khác của chức vụ mục sư, nhất là việc quản trị nghi thức thánh — như người ta thường đánh giá — thì họ cho rằng việc những người ấy chiếm đoạt quyền chìa khóa cũng phải như vậy. Và nếu các giám mục coi việc các trưởng lão tự ý thi hành quyền năng trong trường hợp này là sự chiếm đoạt, vì cho rằng quyền ấy là riêng và đặc thù của chính các giám mục, thì họ không thể thấy vì sao họ lại không nên phán đoán việc ấy càng là sự chiếm đoạt hơn nữa nơi giáo dân.
Còn về sự tuyệt thông và sự tha tội, họ coi đó là những vấn đề rất nghiêm trọng, và không dám đùa cợt với chúng. Nếu các giám mục có thể tin cậy lương tâm mình nơi các vị chánh án giáo hội của họ, và để cho những người ấy tuyên án nhân danh họ, mà không bao giờ nghe hay xét xử các vụ việc đang chờ xử; và chịu để họ tuyệt thông những người mà họ không biết mình tuyên án nặng nề ấy trên ai, cũng không biết vì sao mình làm vậy, thì đối với chính các mục sư, họ không thể hiểu được điều ấy, nhưng cũng không thể giúp gì được; và họ không phải chịu trách nhiệm về điều ấy. Nhưng khi những vấn đề này được đưa về tận cửa nhà họ, và người ta yêu cầu họ cũng phải tin cậy lương tâm mình nơi cùng những bàn tay ấy, họ xin được miễn cho, cho đến khi họ được thỏa mãn hơn về điểm này. Họ không thể chịu nhận và công bố những bản tuyệt thông một cách mù quáng, kẻo họ phải chịu trách nhiệm về những sự bất hợp lệ và lạm dụng trong đó; và trở thành công cụ để quấy rầy, hành hạ và hủy hoại những người có đạo đức có lẽ cũng bằng bất kỳ ai trong các giáo xứ của họ. Họ cũng không dám đồng ý công bố sự tha tội cho những kẻ ăn chơi khét tiếng, những người có lẽ đã không đưa ra bằng chứng nào khác về sự ăn năn tội lỗi của mình, ngoài việc trả các khoản phí của tòa án. Những điều này, họ biết rõ, đã phơi bày các hình phạt của Hội Thánh trước gương xấu và sự khinh miệt, và vì vậy họ không muốn tiếp tay cho chúng.
Cũng cần ghi nhận rằng một vị giám mục đã cấm bất kỳ giáo sĩ hay linh mục nào trong chức thánh được làm chánh án giáo hội, và trình bày điều ấy như là nguyên nhân của đủ mọi sự hư hỏng. Một số người đã bị phó cho Sa-tan chỉ vì một đồng xu nhỏ. Điều này đã làm cho sự tuyệt thông trở nên đáng khinh. Vì thật khó thuyết phục những trí hiểu yếu đuối rằng điều gì chỉ có một hình phạt cho đủ mọi loại tội lỗi thì có thể là từ Đức Chúa Trời, hay rằng việc đối xử với những người chỉ ngần ngại một nghi lễ cũng như với những kẻ phạm tội tà dâm hay một tội chết khác là phải lẽ. Giám mục Taylor, trong cuốn Ductor Dubitantium, cho chúng ta biết rằng vì một nguyên cớ tầm thường mà cắt một người khỏi sự thông công của Hội Thánh, thì cũng giống như người trong truyện ngụ ngôn, thấy một con ruồi đậu trên trán người láng giềng, bèn lấy rìu đập cho nó bay đi, và như thế đã đánh vỡ óc người ấy. Ấy thế mà một vị cố vấn nghiêm nghị, người gần đây đã gửi cho tôi một gói những gợi ý được soạn với nhiều nhiệt thành và sốt sắng, lại quên mất tư cách của mình đến nỗi nói với tôi bằng bấy nhiêu lời rằng Nữ hoàng và Nghị viện có thể, nếu muốn, thông qua một đạo luật rằng bất kỳ người nào làm một việc ô uế nào đó sẽ bị tuyệt thông. Điều này, tôi nghĩ, cho thấy ít sự quan tâm thật sự nào đối với Hội Thánh hay quốc gia, nơi một người tự xưng là như vậy.
Còn việc phải tuyên một lời thề vâng phục theo giáo luật như thế, và lập một giao ước như thế, mà vẫn giữ lại cho mình quyền về sau sẽ phản đối các mệnh lệnh của vị quản hạt, khi các mệnh lệnh ấy phù hợp với những quy tắc thường trực của việc quản trị thuộc Hội Thánh; hoặc coi nhẹ các giáo luật vốn được định làm những quy tắc thường trực cho sự vâng phục của họ, trước khi các giáo luật ấy bị bãi bỏ và thay thế; họ không thể coi đó là gì khác ngoài sự giả hình trắng trợn. Và vì vậy họ cho rằng an toàn hơn nhiều là hoàn toàn bỏ qua lời thề này, và giữ mình khỏi bất kỳ ràng buộc gài bẫy nào như thế.
Thứ tư, họ cũng bị yêu cầu phải từ bỏ Giao ước Liên minh Trang trọng. Vì Đạo luật Thống nhất đã được đa số các mục sư bị trục xuất năm 1662 coi là một sự khó khăn rất lớn. Điều này đã ngăn cản một số người tuân phục, là những người đã tuân phục sau năm 1682, khi họ không còn bị buộc phải làm vậy nữa. Ấy thế mà ông Ollyffe, khi viết chống lại chương này, lại gạt bỏ mọi sự xem xét về nó; và ông Hoadly cũng không cho rằng nên nói gì về nó. Vì vậy tôi sẽ không nói thêm gì về nó nữa, ngoại trừ một đoạn đáng chú ý được chứng thực đầy đủ gửi đến tôi, cho thấy người ta có thể dễ dàng bị lôi kéo làm theo láng giềng của mình, nhận lấy mọi sự một cách đại khái, mà không suy xét đúng mức như thế nào. Một quý ông người Kent kia, thấy mình đã suy yếu vì tuổi tác, đã xem lại một bộ sưu tập giấy tờ đáng kể mà ông đã thu thập trong nhiều năm, và chia chúng thành hai đống; ý định dành một đống cho ngọn lửa, và đống kia để giữ lại cho hậu thế dùng. Trong lúc đang làm việc ấy, ông được vị mục sư của giáo xứ đến thăm; vị mục sư hỏi lý do ông chia giấy tờ như vậy, và quý ông ấy đã tự do cho ông biết. Tình cờ, một bản sao của Giao ước Liên minh Trang trọng, trước khi nó được hai Viện thông qua, đã hiện ra trong số còn lại trước mắt vị giáo sĩ. Vị giáo sĩ xin được xem qua nó, nói rằng ông chưa từng đọc Giao ước. Quý ông ấy bảo rằng điều đó thật lạ, vì ông đã chính thức từ bỏ nó, và tuyên bố với cả thế giới rằng nó không ràng buộc bất kỳ ai đã thề nó. Đó là điều mà ông ta ít nhận biết đến nỗi quý ông ấy đã phải lấy sách kinh nguyện chung ra, và chỉ cho ông ta lời Tuyên bố trong Đạo luật Thống nhất, để thuyết phục ông ta.
Lời Tuyên bố ấy buộc mọi giáo sĩ, trước lễ thánh Bartholomew năm 1662, phải ký tên vào những lời sau: Tôi, A. B., tuyên bố rằng tôi cho rằng không có nghĩa vụ nào đặt trên tôi hay bất kỳ người nào khác, từ lời thề thường gọi là Giao ước Liên minh Trang trọng, để mưu cầu bất kỳ sự thay đổi hay sửa đổi nào về chính quyền, hoặc trong Hội Thánh hoặc trong quốc gia; và rằng chính giao ước ấy tự nó là một lời thề bất hợp pháp; và đã được áp đặt lên các thần dân của vương quốc này, trái với các luật pháp và quyền tự do đã biết của vương quốc này.
Mặc dù nhiều mục sư bị trục xuất đã không thề giao ước này, và nhiều người hơn nữa từ trước đến nay vẫn chống lại việc áp đặt nó, nhưng lương tâm họ vẫn không cho phép họ chịu một sự từ bỏ như thế, mà khó có thể tìm được một trường hợp tương tự trong bất kỳ thời đại nào. Họ tin chắc rằng, mặc dù một lời thề có thể bị áp đặt một cách tội lỗi và thề một cách tội lỗi, nó vẫn ràng buộc trong một vấn đề hợp pháp và cần thiết; và họ thấy đó là quyết định của những nhà luận lý đạo đức nổi tiếng nhất. Về phần giao ước này, họ tin chắc rằng nó vừa hợp pháp vừa cần thiết, và vì vậy họ không thể tuyên bố mọi người đều thoát khỏi mọi nghĩa vụ bởi nó, mà không vi phạm các quyền của lương tâm. Việc mỗi người, trong vị trí và phạm vi thích hợp của mình, mưu cầu sửa đổi chính quyền Hội Thánh, trong mức độ mà người ấy tin chắc rằng nó có khiếm khuyết, đã hiện ra với họ như một vấn đề bổn phận; và là điều mà giao ước ấy, trong chừng mực ấy, đã ràng buộc tất cả những ai đã thề nó, đến nỗi tất cả các vua chúa và giám mục trong toàn thể thế giới Cơ Đốc cũng không thể ban một sự miễn trừ trong trường hợp này. Nhưng việc mỗi người trong chức thánh phải quyết định cho tất cả mọi người trong ba vương quốc đã thề giao ước rằng họ không hề bị ràng buộc bởi nó chút nào, họ coi là một trường hợp tiếm quyền chưa từng có tiền lệ. Họ nhớ rằng chính vua Charles đã thề nó tại Scotland, với mọi vẻ nghiêm túc và trang trọng có thể có; và họ không dám liều lĩnh gây nguy hại cho linh hồn của vua ấy, bằng cách đồng tình với một quyết định luận lý công khai lỏng lẻo như thế, để củng cố vua ấy trong niềm tin rằng vua không bị ràng buộc gì bởi giao ước, trong mức độ những gì nó chứa đựng là hợp pháp; họ cũng không thể thấy làm sao họ có thể trả lời trước Đức Chúa Trời nếu họ đã làm vậy. Người ta đã viện dẫn rằng giao ước trái với luật pháp của Anh. Người ta cũng viện dẫn rằng nó trái với luật pháp của Scotland. Và vì vậy, mặc dù người ta đã thừa nhận rằng nó không ràng buộc con người ở đây tại Anh, họ vẫn không thể thấy mình có căn cứ nào để quyết định rằng nó sẽ không ràng buộc ai trong vương quốc Scotland. Nhưng nói tóm lại, họ không dám liều lĩnh cám dỗ chính nhà vua, và hàng ngàn thần dân của vua, vào tội thề dối; hay làm cho họ chai cứng dưới tội ấy; bằng cách tuyên bố rằng họ không hề bị ràng buộc bởi việc giao ước, trong khi không thể chứng minh được rằng việc giao ước là bất hợp pháp.
Các mục sư hẳn đã sẵn lòng ký tên rằng giao ước không ràng buộc bất kỳ ai phải bất trung với chính quyền mà họ đang sống dưới đó, hay nổi loạn chống lại nhà vua, hay mưu cầu thay đổi chế độ quân chủ của chúng ta, hay tước đoạt của nhà vua bất kỳ quyền và đặc quyền chính đáng nào của vua; họ cũng sẵn lòng từ bỏ mọi mưu toan đưa bất kỳ loại thay đổi nào vào cơ cấu thuộc Hội Thánh theo một cách náo loạn và bất hợp pháp. Nhưng xa hơn thế họ không dám đi, vì sợ góp phần vào tội lỗi của cả dân tộc.
Thứ năm, ngoài lời thề trung thành và tối cao, tất cả những người trong chức thánh đều bị Đạo luật Thống nhất buộc phải ký tên vào một lời tuyên bố hay thừa nhận chính trị khác có nội dung sau: Tôi, A. B., tuyên bố rằng việc cầm vũ khí chống lại nhà vua, với bất kỳ cớ nào, là không hợp pháp; và rằng tôi ghê tởm quan điểm phản loạn cho rằng cầm vũ khí bởi thẩm quyền chống lại nhân thân của vua, hay chống lại những người được vua ủy nhiệm, là hợp pháp.
Đó là một lời tuyên bố mà tất cả tài nghệ, trí khôn và ảnh hưởng của một số người có địa vị và quyền lực lớn trong Viện Quý tộc cũng không thể làm cho thông qua, nhưng đã bị chống đối với sự rõ ràng và sức thuyết phục của lý lẽ, cùng với sự quả quyết, như thể họ đang cứu một dân tộc, bằng cách chống lại đạo luật kiểm tra ấy. Lời tuyên bố này liên quan đến năm 1675, và vì nó không thể trở thành một dự luật, nên hẳn là khó mà áp đặt nó lên các mục sư.
Mặc dù các mục sư bị bịt miệng cũng tự do như bất kỳ ai khác đối với lời thề trung thành, và sẵn sàng đưa ra cho chính quyền bất kỳ sự bảo đảm nào có thể hợp lý đòi hỏi về một sự phục tùng hòa bình, nhưng họ vẫn không chịu lập và ký tên vào lời tuyên bố này, vì sợ góp phần phản bội các quyền tự do của đất nước họ. Vì nhận thấy rằng luật pháp và ủy nhiệm của nhà vua rất có thể trái ngược nhau, họ coi đó là bổn phận của những người Anh như những người tự do, phải tuân theo luật pháp hơn là ủy nhiệm; nhưng họ không thể nhận ra làm sao việc làm như vậy có thể hòa hợp với lời tuyên bố này. Người ta bảo họ rằng, khi một lệnh thi hành án, trong một dịp công cộng, được ban ra và đến tay viên cảnh sát trưởng; nếu có người chống lại việc thi hành nó, thì viên cảnh sát trưởng sẽ huy động lực lượng dân quân của quận, và trong việc ấy ông ta hành động bởi thẩm quyền của nhà vua. Vì, bởi thẩm quyền của nhà vua cũng đồng nghĩa với bởi luật pháp, hay nhân danh nhà vua theo luật pháp. Thấy rằng viên cảnh sát trưởng của một quận có thể hành động chống lại những kẻ chống đối trong trường hợp như thế, bất chấp ủy nhiệm của họ, vì luật pháp bênh vực ông ta, họ không thể thấy trên căn cứ nào mà quan điểm được định để bị từ bỏ bởi lời tuyên bố này lại có thể được trình bày là phản loạn và đáng ghê tởm. Họ không thể thấy vì sao một dân tộc lại phải lo lắng đến thế về các luật pháp để bảo đảm an toàn cho mình, nếu một vị đại pháp quan giữ ấn lớn của nhà vua lại ở trên tất cả các luật ấy, và có thể bằng cách đóng dấu các ủy nhiệm mà gạt bỏ chúng theo ý muốn. Hơn nữa, việc loại trừ mọi ngoại lệ, trong một lời tuyên bố như thế, bằng một điều khoản có tính chất không với bất kỳ cớ nào, đã hiện ra với họ như là sự hủy diệt tài sản, sự hy sinh mọi điều thân yêu và quý giá cho ý muốn của hoàng tử và dục vọng của các triều thần của vua, bằng cách làm cho con người không còn khả năng tự vệ cho mạng sống, quyền tự do và tài sản của mình, khi bị những kẻ tự xưng là được ủy nhiệm tấn công.
Họ thấy thật gay gắt khi cho rằng, nếu những người Công giáo La Mã, hoặc bằng quyền lực hoặc bằng sự bất ngờ, đã nắm được nhà vua vào tay họ — như nhà Guise đã từng đối xử với vua Pháp — và đã thuyết phục vua, vì sợ hãi, ban hành các ủy nhiệm dưới tay và ấn của vua có tính hủy hoại Hội Thánh và quốc gia, thì dân tộc này từ đó sẽ không thể tránh khỏi bị hủy hoại, và vua cùng vương quốc sẽ [NEEDS REVIEW: đoạn gốc bị OCR làm hỏng và cắt ngang tại đây, không đọc được phần kết của câu]. Điều này hiện ra với họ quá thô thiển đến nỗi họ không thể nuốt trôi được. Họ quá yếu đuối, theo cách nói của mình, đến nỗi coi việc tự vệ là một phần của luật tự nhiên; và nghĩ rằng toàn thể một dân tộc, bởi luật ấy, có quyền tự vệ chống lại những kẻ tấn công công khai của mình. Nhưng điều an ủi họ dưới sự yếu đuối này là các tác giả cổ đại, các giám mục thời xưa của Hội Thánh, và các nhà văn Cơ Đốc; các nhà văn chính trị nổi tiếng nhất, dù là người Công giáo La Mã hay người Tin Lành; các sử gia, luật gia dân sự và giáo luật hiện đại nổi tiếng nhất; nhất là những người như Thuanus, Gothofred, Barclay và Grotius; cùng với những nhân vật nổi bật ngay trong Hội Thánh Anh, như Giám mục Bilson, Giám mục Jeremy Taylor và ông Hooker, đều đồng tình với họ trong cùng một quan điểm; và họ khiêm tốn hơn là chỉ một lần gạt bỏ tất cả những người ấy như là bị lừa dối và sai lầm.
Và trên thực tế, sau tất cả những lời la ó của các anh em hay lăng mạ họ, họ rất thỏa mãn rằng những người hăng hái nhất cho lời tuyên bố này, và dữ dội, háo hức nhất trong việc hạ thấp và phơi bày những người ngần ngại nó, sẽ không giữ vững nó, nếu bất kỳ lúc nào họ thấy mọi sự đã đến mức cực đoan; như sự kiện về sau đã chứng thực. Vì sau tất cả tiếng ồn ào khắp cả dân tộc về tính phản loạn của quan điểm cầm vũ khí bởi thẩm quyền của nhà vua, chống lại nhân thân của vua hay những người được vua ủy nhiệm; và về tính bất hợp pháp của việc làm như vậy trong bất kỳ trường hợp nào; cuối cùng đã đến một thời điểm, khi một nhân vật kia được gọi là Hoàng tử Orange đổ bộ, mà để bảo đảm tôn giáo, quyền tự do và tài sản, mọi tầng lớp và phẩm chất, cả giáo sĩ lẫn giáo dân, đã tìm thấy chỗ cho một ngoại lệ đặc biệt — nơi mà trước kia họ không cho phép bất kỳ trường hợp nào — đã liều lĩnh liên kết với một hoàng tử ngoại quốc mà họ đã mời đến để trợ giúp mình, chống lại nhân thân của vị vua có chủ quyền của họ là vua James, và những người được vua ủy nhiệm.
Còn về các mục sư nghèo bị trục xuất, những người đã chịu những khó khăn như thế vì từ chối lời tuyên bố này, họ đã ra đi với lời chứng danh dự này từ những người quan sát vô tư, mà hậu thế sẽ dành cho họ, mặc dù thời đại hiện tại có thể ganh tị với họ, rằng chính nhờ sự từ chối ấy, họ, mỗi người tại vị trí và địa vị của mình, đã giúp sức, trong mức độ họ có thể, để dọn đường cho cuộc Cách mạng Vinh quang muộn màng ấy, mà chúng ta nợ mọi hạnh phúc hiện tại của mình, và mọi hy vọng tương lai của mình; trong khi những người thúc đẩy lời tuyên bố này, và tất cả những ai gắn bó với nó, không thể đóng góp gì trong trường hợp này, mà không thách thức nguyên tắc yêu quý nhất của họ; nguyên tắc mà trong hai mươi năm đã làm cho các bục giảng vang lên, và máy in phải rên rỉ.
Phải thừa nhận rằng hai điểm cuối cùng này, về việc từ bỏ giao ước, và việc ký tên vào lời tuyên bố chính trị chống lại việc cầm vũ khí trong bất kỳ trường hợp nào, đã một thời gian không còn được khăng khăng đòi hỏi đối với những người bước vào chức vụ mục sư trong Hội Thánh đã được thiết lập. Điểm trước đã được đạo luật ấn định chỉ đến năm 1682, rồi sau đó tự nhiên hết hiệu lực. Điểm sau còn tiếp tục đến cuộc cách mạng muộn màng của chúng ta, rồi sau đó — như đã đến lúc — đã bị thay thế.
Vì những lý do như thế, các mục sư bị trục xuất đã không dám tuân theo Đạo luật Thống nhất, và gia nhập cơ cấu quốc gia đã được thiết lập. Từ đó họ đã bị vu cáo và bôi nhọ với mọi sự tự do có thể tưởng tượng được. Nhưng sau tất cả, phải thừa nhận điều này; rằng nếu họ đã lầm trong vấn đề này, thì đó là vì sợ lầm; và vì vậy họ xứng đáng được tôn trọng hơn là bị sỉ nhục, vì họ đã hành động như những người liêm chính, theo ánh sáng mà họ có. Một số người trong họ chịu ảnh hưởng của một số cân nhắc này nhiều hơn những người khác; nhưng tất cả gộp lại đã đem đến cho họ sự thỏa mãn dồi dào khi từ bỏ các bổng lộc của mình, khi họ thấy mình không thể giữ chúng mà vẫn giữ được sự bình an và an toàn của lương tâm mình. Mặc dù trên thực tế, các nhà luận lý đạo đức giỏi nhất cũng thừa nhận rằng, nếu chỉ một điều, mà sau khi tìm kiếm và tra xét họ nhận thấy là tội lỗi, đã bị bắt buộc phải có để tiếp tục giữ vị trí của mình, thì họ đã bị buộc phải rời bỏ chúng. Ở đây có rất nhiều điều mà họ thấy mình không thể nhượng bộ mà không phạm tội: vì vậy họ đã không nhượng bộ. Không một ai trong họ lại chịu nhượng bộ điều gì đủ để làm cho họ trở thành mục sư, trong thời các sứ đồ hay về sau: nhưng ách nay đặt lên họ quá nặng, đến nỗi cả họ lẫn cha ông họ đều không thể mang nổi; và mặc dù cha ông họ đã than phiền trong nhiều năm, ách ấy nay còn nặng hơn bao giờ hết.
Vì vậy, từ đây về sau, các cửa Hội Thánh đã đóng lại trước mặt họ với sự khinh miệt, và những người khác đã lấp đầy các chỗ trống của họ; và họ bị bỏ lại để dùng thời gian của mình trong cô tịch và ẩn dật, chuẩn bị cho một thế giới khác, như thể không còn hữu dụng gì nữa trong thế giới này. Họ đã bị thuyết phục nhiều lần rằng hãy từ bỏ chức vụ mục sư, khi họ bị từ chối quyền tự do thi hành nó một cách công khai; nhưng đa số họ không thể thỏa mãn về nhiều phương diện. Họ sợ tội bội tín phá vỡ lời thề tấn phong của mình, bởi lời thề ấy họ đã ràng buộc mình với việc siêng năng thi hành chức vụ của mình. Họ sợ tội phạm thánh khi chuyển nhượng những người đã được dâng hiến cho Đức Chúa Trời. Đối với họ, thật lạ lùng khi các anh em mình lại phóng đại tội phạm thánh khi chuyển nhượng các đồ dùng và đất đai đã được dâng hiến, trong khi cùng lúc lại sẵn lòng chuyển nhượng những người đã được dâng hiến, và tỏ ra tán thành việc ấy; trong khi, theo nhận thức của họ, đất đai và tài sản chỉ là để phục vụ những người được dùng trong sự phục vụ thiêng liêng. Nhiều người trong dân của họ đã đòi hỏi sự tiếp tục của mối quan hệ và chức vụ mục sư ấy, và đã phó thác mình cho sự hướng dẫn của họ trong những việc thuộc về Đức Chúa Trời.
Về điểm này, ông Hoadly lập luận rằng không điều gì nên được hàm ý trong một lời thề và sự dâng hiến như thế mà lại trái với sự phục vụ Đức Chúa Trời, và không phù hợp với ích lợi của Hội Thánh Cơ Đốc. Và rằng vì vậy, nếu các mục đích của họ có thể được thúc đẩy tốt hơn bằng cách từ bỏ chức vụ mục sư hơn là tiếp tục giữ nó, thì họ đã không bội tín cũng không phạm thánh nếu họ từ bỏ nó, mà đúng hơn là nếu họ tiếp tục giữ nó. Câu trả lời của tôi là: khi những người có đủ tư cách dâng mình cho sự phục vụ Đức Chúa Trời trong công việc mục sư, thì điều ấy nhất thiết hàm ý — dù có nói ra hay không — rằng họ cam kết lấy đó làm công việc của cả đời mình. Và khi họ đã cam kết như vậy, mặc dù sự thay đổi hoàn cảnh có thể gây ra sự thay đổi trong cách thức thi hành chức vụ của họ, nhưng không sự thay đổi hoàn cảnh nào có thể làm cho việc tiếp tục giữ chức vụ mục sư — trong mức độ họ còn có khả năng tự nhiên và đạo đức, cùng cơ hội thực sự — thôi không còn là bổn phận của họ. Tôi cũng không thể thấy làm sao việc hành động trong chức vụ thánh này, theo quy tắc của Lời Chúa, lại có thể trái với sự phục vụ Đức Chúa Trời, hay thực sự không phù hợp với ích lợi của Hội Thánh Cơ Đốc.
Họ cũng sợ tội phải chịu trách nhiệm về việc hủy hoại các linh hồn, bằng cách tự bịt miệng mình; và sợ phải chịu trách nhiệm về những hậu quả của việc bỏ bê thúc đẩy ích lợi của các linh hồn theo cách mục sư, nếu có ai hư mất, là những người mà họ đã có thể giúp đỡ và dạy dỗ. Lời nguyền rủa và số phận của người đầy tớ vô ích đã chôn giấu ta-lâng của mình, trong Ma-thi-ơ 25, đã tác động mạnh đến họ; và họ không thể chịu nổi ý nghĩ phải đối diện với một sự đối xử tương tự. Hơn nữa, họ thấy nhu cầu của dân chúng tại hầu hết các vùng trong quốc gia là rất lớn, bất chấp sự chu cấp hợp pháp dành cho họ; nhiều mục sư trong các Hội Thánh công cộng phải chăm sóc nhiều linh hồn hơn mức mà nhiều người mới đủ sức đảm đương. Họ cũng thấy rằng các thành phố đông dân, và những vùng quê dốt nát, cần được giúp đỡ nhiều hơn mức mà các mục sư giáo xứ đã, hay có thể, cung cấp cho họ.
Ông Hoadly phủ nhận rằng họ đã bị kết án như những đầy tớ vô ích, nếu họ đã từ bỏ việc thi hành chức vụ công khai ấy, khi họ không thể liên kết với Hội Thánh đã được thiết lập: vì ông nghĩ rằng bằng cách làm vậy họ đã tham vấn cho sự bình an của Hội Thánh, và vinh hiển của Đức Chúa Trời, chứ không phải đặt mình ra ngoài mọi khả năng làm ích cho linh hồn con người. Câu trả lời của tôi là: nếu họ đã có thể là những đầy tớ hữu ích trong chức vụ mục sư nếu họ đã tuân phục, thì hẳn là vì họ có đủ tư cách cho sự phục vụ. Nếu vậy, vì cớ bình an mà họ cứ giữ mình không được dùng đến, thì ta-lâng của họ vẫn không được sử dụng; và vì vậy họ đã là những đầy tớ vô ích theo nghĩa chân thật nhất. Và không có sự so sánh nào giữa việc giúp nhiều linh hồn đến thiên đàng, là điều sẽ xảy ra trong trường hợp này, với một sự đồng thuận về hình thức và nghi lễ dưới danh nghĩa thúc đẩy sự bình an của Hội Thánh, là điều duy nhất được theo đuổi trong trường hợp kia. Trong lúc đó, các mục sư bị trục xuất đã khao khát sự bình an, và không từ chối điều gì để có được nó mà họ có thể làm, mà không phạm tội với Đức Chúa Trời, và làm bạo lực lương tâm mình. Và như mọi sự đã được sắp đặt, nếu họ đã tuân phục, và hoàn toàn im lặng, thì họ đã xa rời việc tham vấn cho sự bình an thật sự của Hội Thánh đến nỗi họ đã khuyến khích sự chuyên chế và áp đặt, mà một khi đã nhượng bộ, thì khó có thể giới hạn được.
Ông Hoadly cũng cho rằng việc viện dẫn nhu cầu của dân chúng để biện minh cho việc thi hành chức vụ công khai của họ là không chân thành, và rằng một thực hành như thế không thể nào dựa trên một lý do như vậy. Ông tuyệt đối không thừa nhận bất kỳ nhu cầu thực sự nào cho việc thi hành chức vụ công khai của họ; nhưng nói rằng điều này không thể là lý do thật sự cho thực hành của họ, và vì vậy không nên được viện dẫn để biện minh cho nó. Câu trả lời của tôi là: vì có một ta-lâng mà họ bị ràng buộc phải sử dụng để tôn vinh Đấng đã ban nó, và để ích lợi cho các bạn đầy tớ của mình; nên sự xem xét nhu cầu của dân chúng tại hầu hết các vùng trong quốc gia giúp làm sáng tỏ con đường của họ: vì nó đem đến cho họ một cơ hội phục vụ nào đó, và chỗ trống để trở nên hữu ích ở một mức độ nào đó, mà không hề có tinh thần chỉ trích.
Họ cũng bị tác động bởi nhiều đoạn Kinh Thánh; một số đoạn hàm ý về tính lâu dài của chức vụ mục sư, nơi đã có một sự truyền trao chức vụ: Ma-thi-ơ 5:13, 14; Ma-thi-ơ 28:19, 20; Ê-phê-sô 4:10 trở đi; 1 Ti-mô-thê 4:15, 16; Ma-thi-ơ 24:45, 46, 48. Và những đoạn khác biện hộ cho sự cần thiết của việc giảng dạy, ngay cả khi quan tòa cấm đoán: Công vụ 4:19; Công vụ 5:28; 1 Cô-rinh-tô 9:14, 16; Công vụ 4:29; 2 Ti-mô-thê 4:1, 2; 1 Ti-mô-thê 6:13, 14. Họ cũng thấy đó là bổn phận của mình phải cầu nguyện xin Đức Chúa Trời sai đến những người làm công trung tín, theo Ma-thi-ơ 9:38 và Lu-ca 10:2; và không thể không nghĩ rằng việc dâng lên một lời cầu xin như thế là chế nhạo Ngài, trong khi những người như họ, đã được kêu gọi, đủ tư cách, được thừa nhận và được kế tiếp, lại thôi không lao động nữa.
Ông Hoadly nói rằng, cho dù đã từng có một sự truyền trao chức vụ mục sư, cũng không có gì trong bất kỳ đoạn nào trong các đoạn này hàm ý về tính lâu dài như đã tranh luận; và ông xét từng đoạn một cách chi tiết trong nhiều trang liên tiếp. Tôi trả lời rằng, chỉ cần những đoạn này chứng minh rằng chức vụ mục sư là cho cả đời, nơi các mục đích của nó được bảo đảm, là đã đủ để đạt được mục đích mà các đoạn này được đưa ra.
Ông Hoadly cũng nói rằng ông không biết ai chủ trương rằng chỉ riêng mệnh lệnh của quan tòa cũng đủ để ràng buộc một mục sư phải từ bỏ việc thi hành chức vụ của mình một cách công khai; nhưng nói thêm rằng có thể có những cân nhắc đủ sức khiến một mục sư phải tuân theo một mệnh lệnh như thế của quan tòa; và rằng các đoạn Kinh Thánh này [NEEDS REVIEW: phần tranh luận của ông Hoadly tại đây bị OCR làm hỏng, không đọc được trọn vẹn]. Câu trả lời của tôi có thể xem trong phần biện hộ cho phái Không tuân phục hiện đại, phần ba.
Ông Hoadly cũng phủ nhận rằng tình trạng thiếu thốn và không đủ tư cách của một số mục sư trong Hội Thánh đã được thiết lập, và đồng thời không cho phép điều này là một lý do đủ để dân chúng liên kết với các Hội Thánh tách riêng: vì Hội Thánh vẫn đã có sự chu cấp đầy đủ cho họ. Và ông nói thêm rằng, tại những nơi mà lời biện hộ này có thể được viện dẫn với vẻ hợp lý nhất, thì còn chưa chắc dân chúng có được lợi gì khi từ bỏ mục sư giáo xứ của mình hay không. Tôi trả lời rằng, cho dù sự chu cấp thường trực của Hội Thánh để giúp đỡ con người trên đường lên thiên đàng có tốt đến đâu về loại hình của nó, điều ấy vẫn không suy ra được rằng một Cơ Đốc nhân lương thiện năm 1662 đã bị ràng buộc phải dùng một mục sư dốt nát, cẩu thả được cử đến làm người kế nhiệm, thay vì vị mục sư trước kia của mình, là người mà dưới sự hướng dẫn của vị ấy ông đã kinh nghiệm nhiều về sự hiện diện của Đức Chúa Trời; hay rằng vị mục sư có một người kế nhiệm như thế đã bị ràng buộc phải im lặng khi người ấy đến, mặc dù dân chúng tha thiết xin ông tiếp tục công việc của mình.
Tóm lại, sau khi cân nhắc chín chắn toàn bộ vấn đề, và sau cuộc tìm kiếm kỹ lưỡng nhất, họ nhận thức đó là một bổn phận không thể miễn trừ đặt trên họ, với tư cách là con người và mục sư, bởi nghĩa vụ của luật pháp Đức Chúa Trời về tình yêu thương, và bởi sức ràng buộc của lời thề và sự tự dâng mình của chính họ cho sự phục vụ Đức Chúa Trời, trong việc sử dụng các ta-lâng của mình, thuộc về con người, Cơ Đốc và mục sư, để tìm cách cứu các linh hồn của dân chúng; và vì vậy để giảng dạy, dạy dỗ và khuyên bảo họ, theo cách thức có vẻ dẫn đến việc công khai ấy một cách thích hợp nhất. Họ không thể thấy từ đâu mà các quan tòa dân sự hay các giám mục lại có quyền kết án họ phải hoàn toàn im lặng, chừng nào các vị ấy còn không thể chứng minh nơi họ có sự bội đạo, tà giáo, hay bội tín, hay bất kỳ điều gì không phù hợp với sự bình an công cộng. Và vì vậy, khi kiên trì trong công việc mà Đức Chúa Trời và nhu cầu của các linh hồn kêu gọi họ làm, họ cho rằng sự nhẫn nại là bổn phận của mình, đối với mọi sự chịu khổ mà họ có thể gặp phải; và về phương diện này, họ đã cố gắng trang bị cho mình mạnh mẽ hết mức có thể.
Ông Hoadly cũng ám chỉ rằng những lập luận này sẽ không đúng đối với những người đã được tấn phong vào chức vụ mục sư trong chúng ta kể từ Đạo luật Thống nhất; tôi trả lời rằng chúng đã không được đưa ra cho mục đích ấy; và tuy nhiên chúng vẫn có sức mạnh trong trường hợp của chúng ta nữa, trong mức độ có sự tương đồng về hoàn cảnh. Các tác phẩm trình bày toàn bộ vấn đề một cách riêng biệt là: cuốn Nonconformity Stated and Argued của Baxter, trang 156; cuốn Plea for Peace của ông, trang 229; cuốn Apology for the Nonconformist Ministers của ông, in khổ bốn; cuốn Sacrilegious Desertion of the Holy Ministry Rebutted của ông, in khổ tám; và cuốn Call to Archippus của Allen.
Quyết tâm tiếp tục thi hành chức vụ, với sự thỏa lòng rằng mình đang đi trong con đường của bổn phận, các mục sư ấy không thiếu người nghe và người ủng hộ. Thật vậy, nhiều lập luận và lời xúi giục đã được dùng để khiến dân chúng hoàn toàn không còn đoái hoài đến những mục sư bị loại bỏ này, nhưng lòng kính trọng của dân chúng đối với họ đã ăn sâu quá rồi, và căn cứ của sự bất mãn thì quá rõ ràng, còn sự chăm sóc để gỡ bỏ căn cứ của những lời phản đối thì lại quá hời hợt, nên họ không mấy bị lay chuyển bởi những cuộc tấn công ấy.
Nhiều người trong dân chúng đã nhận được ích lợi từ công lao của những mục sư này trước khi họ bị trục xuất, và do đó họ thấy mình có bổn phận phải gắn bó với họ. Thứ nhất, thấy họ bị gạt bỏ mà không có tội danh nào đáng kể bị cáo buộc chống lại họ, dân chúng cho rằng thật vô nhân đạo và tàn nhẫn nếu bỏ rơi họ. Thứ hai, một số người trong số họ đã tin chắc vào tính chính đáng của sự nghiệp mà các mục sư ấy đang dấn thân, và thấy cần thiết, để đạt được những mục đích lớn lao của tôn giáo một cách rộng rãi hơn, mà chính mình cũng phải đứng về cùng một sự nghiệp và gắn bó với cùng một nguyên tắc. Thứ ba, trái với những người cho rằng Hội Thánh đã hoàn hảo đến mức không cần sửa đổi gì nữa, và thấy rằng bổn phận của các mục sư của mình, dù bị các quan chức cầm quyền làm cho im lặng, vẫn là tiếp tục thi hành chức vụ, dân chúng tin chắc rằng mình có bổn phận phải nâng đỡ và khích lệ họ trong việc đó. Thứ tư, họ cũng không thể không ưa thích công lao của những mục sư mà sự vững vàng trong ân tứ và sự sẵn lòng canh giữ linh hồn họ đã được họ kinh nghiệm trước kia, hơn là những người đến thay thế họ, những người mà họ hoàn toàn xa lạ, và đối với những người ấy, trong trường hợp tốt nhất, họ cũng còn rất nhiều điều không chắc chắn.
Ông Hoadly cho rằng lập luận này chỉ có thể đưa ra mà ít có mục đích thực tế, ngoài việc làm cho đủ số, bởi vì ít có mục sư bị trục xuất nào tự giới hạn mình trong những nơi mà họ bị trục xuất, và ít có tín hữu bất đồng nào ngần ngại rời bỏ một mục sư vì bất cứ sự khác biệt nhỏ nhặt hay sự bất mãn vô căn cứ nào, dù họ đã thấy ân tứ của ông ta phù hợp đến đâu. Ông cho rằng ngay cả khi lập luận này hoàn toàn vắng mặt, thì số người bất đồng ở Anh cũng sẽ không ít đi. Trái lại, tôi tin chắc rằng nếu lập luận này đã vắng mặt, thì số người bất đồng hẳn đã rất ít. Vì chính ích lợi mà dân chúng nhận thấy, ít nhất là ích lợi mà họ đã nhận được qua các mục sư bị trục xuất, đã khiến họ gắn bó với các mục sư ấy vào năm 1662, và cùng một lý do ấy vẫn còn đúng cho đến ngày nay đối với những người hành động theo nguyên tắc khi gắn bó với những người kế nhiệm các mục sư ấy. Điều này rất phù hợp với việc họ thay đổi mục sư khi hoàn cảnh của họ thay đổi.
Ông Hoadly cũng đặt vấn đề rằng, nếu mọi người bước vào Hội Thánh đều phải bị bắt buộc chấp nhận một sự thiết lập nào đó cùng với một số điều khoản và điều kiện, thì trong trường hợp ấy vẫn có người bị trục xuất, và ông hỏi liệu những người đã bỏ rơi họ có nên bị coi là tàn nhẫn hay không. Ông lại nói thêm rằng lập luận này ít có ý nghĩa gì đối với thời hiện tại, nếu không đặt nền tảng cho những sự chia rẽ liên tục khỏi một Hội Thánh đã được thiết lập, dù Hội Thánh ấy có hoàn hảo đến đâu. Tôi đáp rằng họ chống lại một sự thiết lập như thế, một sự thiết lập loại trừ bất cứ mục sư nào có đủ tư cách, hữu ích và siêng năng ra khỏi mọi khả năng phục vụ công khai. Nếu các điều khoản chỉ khiến ít người phản đối, thì chỉ ít người bị loại ra bởi sự thiết lập ấy mà thôi. Và nếu có sự khoan dung dành cho số ít ấy, thì mọi việc đã dễ dàng rồi. Giá như họ chỉ có được điều mà họ tha thiết xin, đó là sự hiệp nhất trong những điều cần thiết, sự tự do trong những điều không quan trọng, và lòng yêu thương trong mọi sự, thì mọi việc đã êm thấm.
Ông Hoadly lại nói rằng những người nghe và dân chúng có thể tiếp tục hiệp thông với Hội Thánh Anh mà không cần nghĩ rằng Hội Thánh ấy hoàn hảo đến mức không cần sửa đổi, và không cần từ bỏ sự nghiệp mà họ đang dấn thân. Ông cho rằng họ không đạt được mức độ hoàn hảo lớn hơn trong những Hội Thánh riêng mà họ đã lập nên, rằng việc tách ra khỏi một Hội Thánh để đạt được một sự cải cách xa hơn là không hợp lý và không thể bênh vực được, rằng phương pháp mà họ và những người kế nhiệm họ theo đuổi không có khả năng làm cho Hội Thánh Anh hoàn hảo hơn dù chỉ một mức độ, và rằng nếu đây là một lập luận tốt cho sự tách ra, thì sẽ luôn luôn có nhu cầu tách ra, vì ngay cả những sự sửa đổi của chính họ cũng không làm cho Hội Thánh hoàn hảo đến mức cùng một cớ để cải cách ấy không còn nữa. Những gợi ý này tôi đã xem xét và trả lời một cách riêng biệt.
Lập luận cho rằng dân chúng có bổn phận nâng đỡ các mục sư ấy cũng bị cho là ngụy biện, vì nếu dân chúng không vì những lý do khác mà bị bắt buộc phải tham dự các buổi nhóm của các mục sư ấy, thì họ cũng không thể bị bắt buộc làm điều đó chỉ để nâng đỡ và khích lệ họ, và họ cũng sẽ không làm điều đó chỉ vì lý do ấy mà thôi. Tôi đáp rằng điều được giả định là họ đã coi trọng công lao của các mục sư ấy, vì đã được ích lợi bởi công lao ấy, và họ đã tin chắc vào tính chính đáng của sự nghiệp mà các mục sư ấy chịu khổ vì nó, cũng như vào bổn phận của chính mình là phải dấn thân vào cùng một sự nghiệp. Khi đã chứng tỏ điều này, cùng với bổn phận của các mục sư là tiếp tục công lao của họ, thì điều tất yếu suy ra là mọi người đã tin như vậy đều bị ràng buộc phải nâng đỡ và khích lệ các mục sư ấy đến mức tạo cho họ cơ hội thi hành chức vụ bằng cách vui vẻ tham dự công lao của họ, và cũng phải chu cấp cho họ nữa, trong khả năng của mình. Điều này lại càng đúng hơn, vì họ và gia đình họ đã bị những người cầm quyền tìm cách làm cho nghèo đói và chết đói.
Thứ năm, dân chúng không thể thấy làm sao việc một người bảo trợ tiến cử và việc một giám mục bổ nhiệm lại có thể khiến cho mọi người trong một giáo xứ lập tức có bổn phận tuyệt đối phải chấp nhận cách hành xử của một mục sư trong những điều thánh. Điều đó quả thật có thể về mặt pháp lý cho ông ta quyền hưởng thuế thập phân và sự chu cấp, nhưng không thể khiến ông ta trở thành mục sư của bất cứ ai nếu không có sự đồng ý của chính người ấy. Trật tự giáo xứ, theo họ nghĩ, có những lợi ích của nó và cần được ưu tiên khi không có lý do nặng nề hơn chen vào. Nhưng họ không thể thấy trong đó có điều gì mang tính tuyệt đối cần thiết. Họ cũng không thể hòa giải sự khẳng định về một sự cần thiết như vậy, dù được luật pháp của đất nước xác lập, với những quyền bất khả xâm phạm của bản tính con người, những quyền ấy để cho một người được tự do chọn một mục sư cho linh hồn mình, cũng như chọn một thầy thuốc cho thân thể mình, hay một luật sư cho tài sản của mình.
Vì vậy, như các mục sư hay các giám mục có thể xét đoán ai là người xứng đáng được phong chức và đưa vào chức vụ, thì các quan chức cầm quyền và những người bảo trợ cũng có thể xét đoán và chọn lựa ai trong số các mục sư ấy sẽ nhận các chức vụ công khai, sự chu cấp và sự ủng hộ. Thế mà dân chúng vẫn giữ quyền chọn ai sẽ là mục sư của mình. Nếu người bảo trợ đưa ra một người không xứng đáng và dân chúng từ chối người ấy, ông ta có thể đưa ra những người khác. Nếu họ tiếp tục không đồng ý, vấn đề dễ dàng được dàn xếp bằng cách để cho người bảo trợ chọn ai sẽ nhận chức vụ và thuế thập phân, còn dân chúng chọn ai sẽ là mục sư của mình. Nếu họ đi sang một giáo xứ khác, sự bất tiện cũng không lớn. Nếu một số người trong số họ cùng nhau chọn một mục sư và sống một cách hòa bình và yên lặng, thì điều đó không có hại gì. Người bảo trợ có quyền của mình trong việc tiến cử người nhận sự chu cấp công khai. Mục sư của giáo xứ cũng có quyền của mình, vì ông ta có những gì mà sự chu cấp công khai được luật pháp ấn định, và đó cũng là tất cả những gì mà việc bổ nhiệm của giám mục và việc tiến cử của người bảo trợ có thể cho ông ta quyền hưởng. Đồng thời dân chúng cũng có quyền của mình, đó là trong khi đóng thuế thập phân theo luật pháp phải đóng cho mục sư của giáo xứ, họ được chọn ai sẽ là mục sư của mình, mà không làm hại giám mục, người bảo trợ, mục sư của giáo xứ, hay bất cứ ai khác.
Ông Hoadly nói rằng quyền chọn mục sư của mình, theo chính quan điểm của chúng ta, không thuộc về dân chúng đến mức họ không thể hợp pháp từ bỏ nó vì một số lý do, thậm chí không thuộc về họ đến mức họ không nên làm bổn phận đó. Ông nói rằng ở những giáo xứ mà dân chúng chọn mục sư của mình, có những sự chia rẽ và tranh cãi lớn nhất, có những mục sư không đủ tư cách như ở những nơi khác, và có lẽ có số người bất đồng đông nhất. Ông nói rằng hiến pháp không bao giờ có thể được sắp đặt hay khéo léo sắp xếp đến mức mọi tín hữu riêng lẻ đều được ở dưới chức vụ của người mà họ muốn chọn hơn hết mọi người khác. Ông nói rằng ông Baxter đã có một cảm nhận về những lợi ích của sự hiệp thông giáo xứ đến mức ông đã khuyên dân chúng ở Kidderminster nên tham dự các buổi nhóm của mục sư giáo xứ của họ, và rằng giả sử một mục sư không đủ tư cách được đặt trong một giáo xứ, thì những giáo dân của ông ta cũng không lập tức ở trong tình trạng tuyệt vọng như người ta mô tả. Tất cả những điều này tôi đã xem xét và trả lời một cách riêng biệt.
Thật vậy, thật khó cho quan chức cầm quyền nói rằng: anh phải nhận thầy thuốc này hoặc không có thầy thuốc nào, trong khi có lẽ một thầy thuốc khác hợp với thể chất riêng của họ hơn; hay anh phải nhận luật sư này hoặc không có luật sư nào, trong khi có lẽ họ biết một người khác thích hợp hơn nhiều để quản lý công việc của họ. Cũng vậy, Cyprian nói rằng đó là định chế của Đức Chúa Trời để dân chúng tự chọn mục sư của mình. Họ cũng cho rằng việc đẩy vấn đề này lên quá cao đối với quan chức dân sự, và càng hơn nữa đối với giám mục, khi nói rằng: anh phải nhận người này làm mục sư của mình hoặc không có ai cả, là một sự áp đặt nặng nề. Một Hội Thánh riêng lẻ là một xã hội tự nguyện nhóm lại vì mục đích thờ phượng Đức Chúa Trời, và điều trái với bản chất của nó là họ trở thành thành viên mà không có sự đồng ý tự do của mình. Các mục sư không thể làm công việc thật sự của mục sư nếu không có sự đồng ý ấy. Vì vậy, dân chúng thấy rằng những người tranh luận với họ là đang tranh giành một quyền mà Đức Chúa Trời và bản tính đã ban cho họ, và do đó họ chủ trương phải thấy lý do chính đáng trước khi chịu từ bỏ quyền ấy.
Nhiều người trong số họ cũng nhận thấy rằng phương pháp của sự thiết lập quốc gia đã xâm phạm đến chính quyền trong gia đình. Chủ của một gia đình là hình ảnh của một vua trong nhà nước. Một số nhánh quyền lực và thẩm quyền của ông ta rõ ràng là cao hơn. Thẩm quyền của cha mẹ là thẩm quyền lớn nhất mà bản tính ban cho. Chúng ta có thể cho rằng nó vươn xa rất nhiều khi xét rằng nó được định để thay thế cho lý trí, trong khi trong việc thi hành thẩm quyền của một vua, người ta giả định rằng các thần dân của ông ta sử dụng lý trí của mình và phải được đối xử tương ứng. Trong bất cứ điều gì giống như việc áp đặt một mục sư lên họ, các tín hữu bất đồng nhận thấy quyền của mình với tư cách là cha mẹ, chồng, chủ gia đình đã bị xâm phạm, hoặc bởi vua hoặc bởi giám mục, những người tự cho mình có quyền áp đặt một mục sư lên những người mà Đức Chúa Trời và bản tính đã đặt dưới sự chăm sóc của họ. Quyền lợi và quyền lực của ai trong gia đình tôi, và đối với vợ con tôi, có thể được cho là có trước và lớn hơn của tôi? Và ai quan tâm hơn tôi đến sự dạy dỗ mà họ nhận được? Vậy thì tại sao tôi lại để cho một người khác áp đặt một mục sư lên họ, điều mà chắc chắn thuộc về tôi hơn bất cứ ai khác, nếu chính họ không phải là những người xét đoán có đủ năng lực cho chính mình? Nhưng nếu ngay cả tôi cũng không nên, và không thể biện minh được, khi nói với vợ con tôi đã đến tuổi biết suy xét rằng: các người phải nhận người này làm mục sư của mình hoặc không có ai cả; các người hoặc phải thờ phượng Đức Chúa Trời ở đây hoặc không ở đâu cả, thì làm sao quan chức cầm quyền lại có thẩm quyền như vậy? Giám mục lấy thẩm quyền ấy từ đâu? Nếu cả vua lẫn giám mục đều không được chọn cho con cái tôi một người thầy, một nghề, một thầy thuốc, hay thức ăn, quần áo, hay áp đặt chồng hay vợ lên chúng mà không có sự đồng ý của tôi, thì làm sao một trong hai người lại có quyền áp đặt một mục sư lên chúng mà không có ý muốn và sự lựa chọn của tôi? Nhất là khi cách quản lý những điều thánh của ông ta là một vấn đề quan trọng vô cùng, và trong đó sự cứu rỗi của họ và quyền lợi của tôi liên quan mật thiết đến thế. Những câu trả lời không thỏa đáng thường được đưa ra cho những câu hỏi như vậy đã củng cố nhiều tín hữu trong khuynh hướng bất đồng của họ.
Ông Hoadly nói rằng một vài nhận xét có vẻ đúng sẽ trả lời đầy đủ những câu hỏi này, chẳng hạn như dân chúng không có quyền chọn bất cứ ai họ muốn làm mục sư của mình khi những nhu cầu của họ đã được chu cấp theo một cách đã được thiết lập; rằng họ có thể giữ cùng một quan điểm về quyền nguyên thủy của mình trong việc chọn mục sư của mình, mà vẫn hết lòng tuân theo Hội Thánh Anh; và rằng vấn đề giữa chúng ta không phải là ai có quyền này, mà là trong một hiến pháp như của chúng ta, trong đó quyền ấy nói chung được đặt vào tay người bảo trợ, thì dân chúng phải chấp nhận cách đã được thiết lập, hay tách ra để khẳng định một quyền mà không thể khẳng định bằng phương pháp này nếu không phá hủy tình yêu thương và lật đổ sự hòa bình và trật tự. Xin xem câu trả lời của tôi về điểm này.
Sự thiếu kỷ luật trong Hội Thánh là một lý lẽ đáng kể khác mà họ đưa ra. Ông Hoadly tuyên bố rằng ông không thể thấy hệ quả của lập luận này. Ông không thể thấy có nhu cầu tách ra vì thiếu kỷ luật, hay kỷ luật có thể được thúc đẩy bằng sự tách ra. Tôi đáp rằng sự tách ra có thể góp phần vào kỷ luật giữa những người tách ra, và nó cũng có thể buộc những người mà họ tách ra phải nhường bước mà chấp nhận kỷ luật, nếu họ muốn đạt được sự hợp nhất. Đây là điều mà các tín hữu Thanh giáo xưa và con cháu tin kính của họ đã theo đuổi, những người trong phương diện này đã kêu gọi sự cẩn thận và nghiêm khắc lớn hơn kể từ thời Cải cách của Hội Thánh và đất nước. Khi tìm hiểu, họ thấy rằng Đức Chúa Trời đã định cho Hội Thánh trở nên như tiền sảnh của thiên đàng, một xã hội được tách ra khỏi thế gian, được nên thánh cho Ngài, và được chuẩn bị đầy đủ hơn cho vinh quang. Do đó, Ngài muốn trong Hội Thánh không có ai ngoài những người xưng nhận đức tin, tình yêu thương và sự thánh khiết, và từ bỏ một đời sống xác thịt, cảm dục, thế gian và tục tĩu. Các mục sư phải xét đoán ai được nhận vào và ai bị loại ra, và mọi thành viên, mỗi người trong vị trí của mình, đều bị ràng buộc phải giữ gìn sự trong sạch của chính mình và của xã hội mà mình thuộc về.
Ngược lại, hiến pháp quốc gia dường như được tính toán cho một mục đích khác. Những người dốt nát, đông đảo, bị ép buộc vào sự hiệp thông trong khi rõ ràng không xứng đáng. Những người này trở thành sức mạnh và phần đông, và chống lại kỷ luật này, vì nó sẽ kiềm chế và ngăn chặn họ, và dù không thể cải thiện lòng họ, nó vẫn bắt buộc họ trong nhiều phương diện phải sửa đổi cách cư xử. Các mục sư không có khả năng làm gì đối với kỷ luật ấy, vì quyền lực đã bị tước khỏi tay họ. Quyền lực ấy, trong việc thi hành, lại nằm trong tay những người quản lý một cách cẩu thả và tục tĩu, đến mức che chở những người đáng bị khiển trách, và khiển trách những người tin kính đáng được khích lệ. Đây là điều mà các tín hữu Thanh giáo xưa đã rên siết, thế mà họ vẫn chống lại sự tách ra, bao lâu còn hy vọng sửa đổi. Nhưng khi thấy các giám mục và những người ủng hộ họ, sau khi vua Charles được phục vị, vẫn bám chặt vào những phương pháp cũ mà không có thay đổi nào, và lại thấy cùng một khuynh hướng ấy vào đầu triều đại của vua William và nữ hoàng Mary, khi các giám mục bị thúc ép một cách khẩn thiết phải thực hiện những lời hứa đã đưa ra trong lúc họ gặp hoạn nạn và sợ hãi trước đó, mà họ vẫn ca ngợi hiến pháp của mình là đầy đủ và hoàn hảo đến mức không cần sửa đổi gì, thì họ thấy không còn căn cứ nào để hy vọng rằng một kỷ luật có trật tự như vậy sẽ bao giờ được đưa vào một cách tự nguyện và do lựa chọn, ngay cả khi những người cai trị tốt hơn trong Hội Thánh ủng hộ nó. Vì vậy, họ nhận thấy mình bị bắt buộc phải công khai làm chứng chống lại sự sao nhãng tai hại ấy. Điều này lại càng đúng hơn, vì họ thấy sự sao nhãng ấy đã được thừa nhận ngay cả trong sách Cầu nguyện chung, dù không có biện pháp thích hợp nào được đưa ra để khắc phục. Vì ở đầu phần Commination có lời thú nhận này: trong Hội Thánh nguyên thủy có một kỷ luật tin kính, những người phạm tội rõ ràng bị bắt chịu sự ăn năn công khai và bị trừng phạt trong đời này, để linh hồn họ có thể được cứu trong ngày của Chúa, và để những người khác, được cảnh cáo bởi gương của họ, càng sợ phạm tội hơn. Và thay vào đó, cho đến khi kỷ luật nói trên được khôi phục lại, điều mà người ta rất mong ước, người ta cho rằng nên đọc những câu tổng quát về sự rủa sả của Đức Chúa Trời đối với những tội nhân không ăn năn, và những điều tương tự.
Do đó, họ nhận thấy rằng ngay cả sách Cầu nguyện chung, dù trong phương diện này nó chỉ dựng lên cái bóng thay cho thực chất, cũng biện minh cho việc họ khăng khăng đòi khôi phục kỷ luật mà chính nó thừa nhận là đã mất, và việc khôi phục kỷ luật ấy được nó mô tả là một điều rất đáng mong ước. Và họ nghĩ rằng việc tuyên xưng và mong ước này là bằng chứng rõ ràng rằng những người biên soạn đầu tiên của sách Cầu nguyện chung đã có ý định tiến xa hơn, và thực hiện một sự cải cách đầy đủ hơn những người đến sau họ chịu cho phép. Và việc lặp lại lời thú nhận và mong ước này hằng năm trong các Hội Thánh công khai là một sự lên án công khai chính họ vì đã dừng lại giữa chừng và ca ngợi là hoàn hảo điều mà những người quản lý đầu tiên của nó đã khiêm tốn thừa nhận là khiếm khuyết. Một tác giả có lòng nhiệt thành vì việc khôi phục kỷ luật nguyên thủy đã bày tỏ như sau: những lời mong ước quả thật là dấu hiệu của một ý định tốt và một lòng nhiệt thành đáng chấp nhận, ở nơi không thể làm gì hơn được; nhưng cứ mãi mong ước mà không có nỗ lực nào hướng đến điều được mong ước, nếu đó là lòng nhiệt thành, thì đó là một lòng nhiệt thành đáng chê trách.
Nhiều tín hữu cũng sợ phạm tội khi làm báp-têm cho con cái mình với cha đỡ đầu và mẹ đỡ đầu. Họ sẵn lòng dâng các trẻ sơ sinh của mình cho Đức Chúa Trời qua lễ báp-têm theo cách mà Ngài đã định, và hứa sẽ nuôi dạy chúng trong sự kính sợ Ngài, nhưng như vậy vẫn chưa đủ. Giờ đây họ không dám bắt những người khác thay mặt con cái mình lập giao ước, những người mà họ không có liên hệ gì. Họ cũng không dám yêu cầu những người ấy, với một vẻ trang trọng bề ngoài, hứa những điều mà họ biết là họ không có ý thực hiện, hay đưa ra những lời hứa mà con cái họ khi lớn lên sẽ không bị ràng buộc hay bắt buộc phải giữ. Họ nghĩ rằng quyền của con cái họ đối với lễ báp-têm tùy thuộc vào mối liên hệ của chúng với giao ước thiêng liêng và quyền sở hữu của cha mẹ đối với con cái mình, và việc đưa vào những người trung gian, những người sẽ thay thế vị trí của cha mẹ, là đặt nghi thức ấy trên một nền tảng sai lầm. Và trong khi một số người muốn tỏ ra ôn hòa nói với họ rằng nếu họ khăng khăng, họ có thể được phép tự dâng con cái của mình, thì họ nghĩ rằng điều đó không thể hòa hợp một cách công bằng với hiến pháp, khi họ thấy toàn thể Hội đồng Giáo sĩ năm 1603, trong điều khoản thứ hai mươi chín của họ, đã tuyên bố một cách dứt khoát rằng không cha mẹ nào được thúc ép phải hiện diện, cũng như không được nhận làm cha đỡ đầu cho chính con mình. Do đó, thấy con cái mình bị loại khỏi lễ báp-têm một cách dứt khoát như vậy, nếu không có một sự thêm thắt của con người mà họ không thể hiểu và cảm thấy khó chịu, họ tự coi mình được tự do tìm đến những mục sư sẵn lòng làm báp-têm cho con cái họ mà không có sự áp đặt không cần thiết hay gây bất mãn như vậy.
Cùng với đó, nhiều người trong số họ đã bị từ chối làm báp-têm cho con cái, trừ khi họ chịu chấp nhận dấu thập tự. Họ coi đây là một sự thêm thắt không có căn cứ vào định chế của Đấng Christ. Họ sợ khích lệ những sự bại hoại của Hội Thánh bằng cách nhượng bộ điều đó. Họ không biết Hội Thánh có quyền gì để đặt ra những điều kiện hiệp thông mới, hay đòi hỏi họ phải phục tùng một sáng chế như vậy của con người. Vì vậy, họ rời bỏ những người thà để con cái họ không nhận được dấu ấn của giao ước còn hơn là nhận dấu ấn ấy mà không có một nghi lễ vô ích như vậy, và gắn bó với những người sẵn lòng nhận các trẻ sơ sinh của họ vào Hội Thánh hữu hình của Đấng Christ, theo chính các điều khoản của Ngài.
Về việc quỳ gối khi dự Tiệc Thánh, một số tín hữu nghi ngờ tính hợp pháp của nó, và trong khi còn nghi ngờ, họ không dám nhượng bộ, vì sợ làm tổn thương lương tâm mình. Thế mà, biết rằng sống trong sự hoàn toàn sao nhãng nghi thức thánh ấy là một tội lớn, họ nhận thấy bổn phận của mình là hiệp cùng với những người mà họ có thể nhận nghi thức ấy trong tư thế ngồi quanh bàn. Những người khác, trong trường hợp này, khi những người nắm quyền đòi hỏi mọi người phải tuân theo những điều mà họ xét là không được Kinh Thánh cho phép, để làm chứng cho điều đó và bày tỏ tình yêu thương của mình đối với Hội Thánh đã được thiết lập giữa mọi sự bại hoại của nó, đôi khi có thể nhượng bộ mà nhận theo cách ấy, nhưng họ không thể thỏa lòng làm điều đó một cách thường xuyên, vì sợ bị cáo buộc là không làm chứng chống lại những điều kiện hiệp thông do con người sáng chế, điều mà họ coi là một sự dữ lớn.
Điều này cũng khiến nhiều người có hiểu biết quay lưng lại với Hội Thánh, đó là việc người ta coi nhẹ lời thề một cách phổ biến, và lại đặt sự nhấn mạnh lớn hơn một cách thường xuyên vào các nghi lễ của họ hơn là vào sự hiểu biết, đức tin hay sự thánh khiết thật. Họ thấy mình bị kìm kẹp và mắc bẫy một cách khốn khổ bởi những xiềng xích do con người tạo ra. Nếu họ được giao phó một chức vụ, họ phải thề trong một thời gian dài rằng không có bổn phận nào cả từ lời thề gọi là Liên minh và Giao ước Trang trọng, hoặc áp đặt lên họ hay lên bất cứ ai khác. Điều này đối với họ dường như tuyên bố rằng việc thề dối là hợp pháp, ít nhất là đối với phần của giao ước ấy mà không còn nghi ngờ gì là hợp pháp, chẳng hạn như việc từ bỏ chủ nghĩa ly giáo, chủ nghĩa giáo hoàng, sự tục tĩu, và những điều tương tự. Họ bị quấy rầy một cách nặng nề bởi Đạo luật về Hội đồng Thành phố, Đạo luật về Giáo xứ, Đạo luật Oxford, Đạo luật về Dân quân, tất cả đều do giới tăng lữ cầm quyền và những người bảo trợ của họ soạn thảo, qua đó một lời thề được áp đặt lên họ là không được tìm cách thay đổi chính quyền trong Hội Thánh, bắt họ phải hài lòng với điều mà họ không thể không coi là bại hoại. Họ cũng phải thề ghê tởm việc cầm vũ khí chống lại bất cứ người nào được vua ủy nhiệm, điều mà họ biết rằng trong thời gian tới họ có thể bị bắt buộc phải làm, nếu vua phá vỡ khế ước nguyên thủy với dân chúng của mình, điều mà về sau thực sự đã xảy ra. Những gánh nặng nhân lên như vậy khiến giới tăng lữ bị coi là những người chủ khắc nghiệt. Và khi có bất cứ nỗ lực nào để được cứu giúp, người ta lại nghe tiếng kêu chung rằng: Ôi Hội Thánh, Hội Thánh đang gặp nguy hiểm, như thể toàn bộ đền tạm sẽ sụp đổ khi chạm vào chiếc chốt nhỏ nhất. Đồng thời, người ta nhận thấy rằng những người không chịu bớt đi một chút nào trong phần nghi lễ, thì nhiều lần lại sẵn lòng giảm bớt đáng kể trong những điều tạo nên cốt lõi của tôn giáo thật. Và những người yêu mến hiến pháp của mình đến thế lại còn quá ít tình yêu thương dành cho những người có quan điểm khác với họ, đến mức sẵn lòng nghi ngờ tính hợp lệ của chức vụ và các nghi thức của những người ấy, thậm chí nghi ngờ cả khả năng được cứu rỗi của họ, nếu họ chỉ nghi ngờ quyền thiêng liêng của các giám mục. Những nhận xét như vậy khiến nhiều tín hữu nghĩ rằng có một mối nguy hiểm không nhỏ trong việc khích lệ những người ấy trong sự khắt khe và những đòi hỏi kiêu căng của họ, bằng cách gắn bó và phục tùng họ.
Mọi sự đã ở trong tình trạng được mô tả vắn tắt như trên, và hiến pháp quốc gia đã được sắp đặt để loại ra nhiều mục sư và dân chúng thực sự có lương tâm, vì những lý do như những lý do đã nêu, thì một câu hỏi rất tự nhiên được đặt ra: họ phải làm gì? Không có dấu thập tự thì không có lễ báp-têm; không quỳ gối thì không có Tiệc Thánh; không chịu phục tùng ở nhiều giáo xứ những người hướng dẫn không đủ tư cách thì không còn chỗ cho sự dạy dỗ của chức vụ và sự giúp đỡ mục vụ theo luật pháp. Và dù những điều được đòi hỏi được thừa nhận là tự chúng hợp pháp, thì việc hoàn toàn chấp nhận chúng cũng không thể thực hiện được nếu không thực tế phục tùng một thẩm quyền tự cho mình có quyền đặt ra những điều kiện hiệp thông mới, điều mà không thể chứng tỏ được rằng Chúa phước hạnh của chúng ta đã giao phó cho bất cứ người phàm nào. Vậy thì họ phải xoay xở ra sao? Họ phải ngồi yên mà không có nghi thức nào cả sao? Hay họ phải đi ngược lại lương tâm mình để được hưởng các nghi thức ấy? Họ phải bằng lòng bị tước đoạt những phương tiện cần thiết của sự cứu rỗi sao? Họ phải sống như những người ngoại đạo cho đến khi thoát khỏi những sự ngần ngại của mình sao? Điều đó chắc chắn là không xứng hợp với tín hữu, và không thể giải thích được đối với những người biết giá trị của linh hồn và sức nặng của cõi đời đời. Nếu không phải như vậy, thì họ phải nắm lấy những cơ hội thích hợp để thờ phượng Đức Chúa Trời theo lương tâm mình, trong sự tự do khỏi những sự áp đặt đầy cạm bẫy, đồng thời cẩn thận duy trì tình yêu thương đối với những người mà họ khác biệt. Và đây là con đường mà họ đã thực sự đi theo, khi thì nhận được sự mỉm cười, khi thì nhận được sự cau mày của chính quyền, khi thì được khoan dung, khi thì bị hạn chế, cho đến cuối cùng, khi sự vô ích của sự khắt khe và nghiêm khắc đã trở nên rõ ràng với mọi người, họ được đặt dưới sự bảo vệ công khai và được ba đẳng cấp trong vương quốc cho phép tự do thờ phượng của mình.
Trong khi đó, trong số các cáo buộc khác chống lại họ, không cáo buộc nào gây ồn ào hơn cáo buộc về chủ nghĩa ly giáo. Cả mục sư lẫn dân chúng, vì những buổi nhóm riêng của mình, đều bị kêu la từ báo chí và bục giảng là những người ly giáo nguy hiểm, và dưới quan niệm ấy, họ bị đưa vào sự ghét bỏ phổ biến và chất đầy sự sỉ nhục không thể nói hết. Một đám bụi lớn đã được tung lên, khiến mắt của nhiều người bị ảnh hưởng quá nhiều đến nỗi họ không thể phân biệt rõ ràng những điểm chính của sự nghiệp đang tranh luận. Đây là một phương pháp thường dùng, và không phải là một sáng chế mới. Một thành viên trong chính hàng ngũ của họ, ông Hales ở Eton, người đã phải nhận nhiều lời lẽ nặng nề vì công lao của mình, đã nói với họ từ lâu rằng dị giáo và ly giáo là hai con bù nhìn thần học, được những người tìm cách ủng hộ một phe phái trong tôn giáo dùng để đe dọa những người đối lập với họ. Tuy nhiên, họ đã cân nhắc vấn đề, xem xét căn cứ của cáo buộc chống lại mình, thấy mình vô tội, và đưa ra lời kêu gọi của mình trước những người không thiên vị và vô tư, trong nhiều tác phẩm biện hộ.
Họ biện luận rằng thực hành của họ không phải là điều mà Kinh Thánh gọi là ly giáo. Vì ly giáo, như được trình bày trong Kinh Thánh, không nằm nhiều ở sự khác biệt về quan điểm, hay những thực hành, phương thức hay hình thức khác nhau, hay những nơi thờ phượng khác nhau, mà nằm ở sự thiếu tình yêu thương và lòng nhân ái thật. Vì như dị giáo đối lập với đức tin, thì ly giáo đối lập với tình yêu thương, và cả dị giáo lẫn ly giáo đều được phân biệt bởi những điều mà mỗi thứ đối lập với chúng. Họ chứng tỏ điều này bằng cách xem xét riêng biệt từng đoạn Kinh Thánh nói đến ly giáo, tất cả đều chỉ rõ một cách hiển nhiên sự thiếu nhân ái là dấu hiệu phân biệt của những người ly giáo, đến mức họ hoàn toàn thỏa lòng rằng mình không có tội trong phương diện này, dù có sự khác biệt về sự hiệp thông, miễn là họ cẩn thận không vi phạm tình yêu thương và lòng nhân ái vốn phải có giữa các tín hữu. Người quen thuộc với Kinh Thánh có thể dễ dàng nhận thấy rằng có thể có ly giáo, hay một tinh thần ly giáo đang hoạt động trong một Hội Thánh, nơi không có sự tách ra về mặt địa phương, và có thể có sự tách ra mà vẫn không có ly giáo về phía những người tách ra. Thật vậy, theo cách tính của Kinh Thánh, không thể có ly giáo ở nơi không có sự xa cách thiếu nhân ái giữa các lòng tín hữu với nhau, vì những quan niệm khác nhau về những điều nhỏ hơn của tôn giáo. Vì đây là quan niệm thật của Kinh Thánh về ly giáo, họ nghĩ rằng rất rõ ràng là một số người ở mỗi phía trong cuộc tranh luận này có thể có tội, nhưng không phải tất cả mọi người ở phía nào cũng đều đáng bị cáo buộc một cách công bằng. Đặc biệt, không phải tất cả những người tách ra khỏi Hội Thánh Anh đều đáng bị cáo buộc một cách công bằng trong phương diện này, vì có nhiều người trong số họ, dù sẵn lòng nhường cho anh em của mình trong Hội Thánh đã được thiết lập sự ưu tiên trong nhiều điều khác, vẫn sẽ tranh đua với họ về một tình yêu thương rộng lớn và bao quát.
Chuyển từ Kinh Thánh sang các giáo phụ nguyên thủy, họ thấy nhiều lời kêu la của các giáo phụ chống lại tội ly giáo rất nóng bỏng và nghiêm khắc, và có lẽ có thể chứng tỏ rằng một số giáo phụ, trong cách trình bày điều mà họ lên án nặng nề như vậy, đã đặt nhiều trọng tâm hơn vào sự tách ra đơn thuần, và ít trọng tâm hơn vào một tinh thần và thái độ thiếu nhân ái, so với điều chúng ta có thể nhận thấy trong Kinh Thánh, vốn là tiêu chuẩn thích hợp của các giáo phụ, cũng như của chúng ta. [NEEDS REVIEW: đoạn cuối bị cắt ngang ở cuối chunk, câu về các giáo phụ còn dang dở]
Nhưng dù sự việc có ra sao, những người Bất đồng chính kiến nghèo khó bị mang tiếng xấu cũng không ngần ngại thừa nhận rằng những lời quở trách nặng nề của các Giáo phụ thời đầu được đặt trên nền tảng vững chắc hơn những lời công kích thời nay của chúng ta; và họ đưa ra lý do này cho điều đó, một lý do đáng được suy xét, đó là: Hội Thánh trong những thời ấy không đặt ra điều kiện thông công nào khác ngoài những điều mà Đấng Christ đã đặt ra; trong khi ngày nay thì khác. [NEEDS REVIEW: đoạn văn bị OCR làm hỏng nặng, ý câu về thời nay không đọc được] Họ còn thấy ngay cả một người nghiêm khắc như Thánh Cyprian cũng tuyên bố rằng những người có lương tâm ngay thẳng nên tách mình khỏi một mục sư gây gương xấu; từ đó họ suy ra rằng có thể có những căn cứ chính đáng để tách ra, ngay cả trong Hội Thánh.
Họ cho rằng con đường chân thật và sự thờ phượng đẹp lòng Đức Chúa Trời vẫn có thể tồn tại ở nơi mà các nghi thức thánh được cử hành cách hợp lệ, và không thiếu điều gì cần thiết cho sự cứu rỗi; và do đó, việc tách ra khỏi một Hội Thánh chân thật, nơi các nghi thức được cử hành hợp lệ và không thiếu điều gì cần thiết, theo quan điểm của họ — nếu họ nhất quán với chính mình — không lập tức trở thành sự ly giáo đáng bị đoán phạt.
Họ còn biện hộ rằng việc tách ra của họ không phải do họ chọn lựa và tự nguyện, mà là bị ép buộc và bị cưỡng bức. Họ đã bị đuổi khỏi Hội Thánh bởi những điều áp đặt, và bị rút phép thông công bởi những điều đó. Vì lý do này mà nhiều người thuộc phe Laud cho đến ngày nay vẫn từ chối cho họ được chôn cất theo nghi thức Cơ Đốc — như ông Robert Biscoe ở Tarporley và những người khác đã làm. Họ sẵn lòng giữ sự thông công thường xuyên với Hội Thánh đã được thiết lập, theo những điều kiện mà Đấng Christ đã đặt ra là cần thiết cho Cơ Đốc giáo hữu hình hay chân thật, hay cho việc thi hành chức vụ; nhưng họ đã bị khước từ một cách khinh miệt, không có thêm bảo chứng nào.
Vì vậy, không phải họ tự loại mình ra, mà là họ bị loại ra; không phải họ tự nguyện tách ra, mà là họ bị ép phải tách ra; họ là bên thụ động chứ không phải bên chủ động. Sau khi đã thỉnh cầu, đã trình bày, đã cầu nguyện và đã chờ đợi lâu dài, họ không thấy còn bổn phận nào khác đặt trên mình, ngoài việc lo liệu cho nhu cầu của linh hồn mình và cho sự thờ phượng Đức Chúa Trời, theo cách tốt nhất họ có thể, mà vẫn giữ an toàn cho lương tâm mình; đồng thời vẫn giữ tình yêu thương và lòng nhân ái đối với những người đã khước từ họ, và kiên nhẫn chờ đợi cho đến khi những người ấy nhận thức được cách đối xử thiếu tình huynh đệ của mình đối với họ, và mở ra một cánh cửa cho sự phục hồi của họ.
Họ còn biện hộ rằng, nếu có sự ly giáo giữa chúng ta, thì sự ly giáo ấy thuộc về phía những người đã đặt nền móng cho nó bằng những điều áp đặt gây thắc mắc lương tâm, và là những người có thể dỡ bỏ nó, ngăn chặn những hậu quả bi thảm mà họ than phiền quá nhiều, bằng cách để những điều bị ép buộc cách nghiêm ngặt ấy trở lại đúng tính chất tự nhiên là những điều không bắt buộc.
Họ nói rằng nguyên nhân chính của mọi sự vi phạm, hỗn loạn và chia rẽ trong thế giới Cơ Đốc là việc thêm vào những điều kiện thông công trong Hội Thánh khác với những điều mà Đấng Christ đã đặt ra. Họ không tìm thấy hiến chương nào mà Ngài đã ban cho bất cứ ai, dù người ấy mang thẩm quyền dân sự hay thẩm quyền giáo hội, chứa đựng quyền lực để đặt ra những điều áp đặt như vậy. Do đó họ không dám khuyến khích những yêu sách như thế. Nếu những người áp đặt chịu bỏ chúng đi, sự ly giáo sẽ biến mất. Nếu họ yêu quý những điều áp đặt hơn là yêu hòa bình và hiệp nhất, thì đó là dấu hiệu cho thấy chính họ cũng khó tin những điều mình nói, khi họ nói cách nồng nhiệt về hậu quả của sự ly giáo mà họ có thể dễ dàng chấm dứt.
Và đối với lập luận của một số người rằng Hội Thánh không có quyền thực hiện một sự thay đổi như vậy, câu trả lời thật dễ dàng: Hội Thánh đã có quyền ấy vào thời Vua Charles phục vị. Khi ấy, Vua và Nghị viện không làm gì trong các vấn đề giáo hội mà không có sự đồng thuận và ảnh hưởng của các giám mục và của Hội đồng Giáo hội. Hội Thánh cũng có quyền ấy khi Vua William lên ngôi vua bỏ trống, là người đã chuẩn bị cho họ, đề xuất sự thay đổi với họ và thúc giục họ thực hiện, nhưng ít có kết quả.
Thái độ của hàng giáo sĩ trong hai thời điểm ấy là dấu hiệu rõ ràng cho thấy họ không có khuynh hướng ủng hộ sự thay đổi có thể chấm dứt sự ly giáo mà họ làm ầm ĩ về nó. Vì vậy chúng ta không thể có ý kiến xấu về họ đến mức cho rằng họ nói điều họ nghĩ, khi họ mô tả những hậu quả bi thảm của một sự ly giáo giả định mà họ có thể dễ dàng ngăn chặn và sửa chữa, nhưng lại không muốn làm. Nhưng dù sự việc có ra sao về điểm đó, những người Bất đồng chính kiến nghèo khó vẫn nghĩ rằng những châm ngôn của ông Hales tài giỏi rõ ràng và chắc chắn đến mức tự minh chứng; và nhờ đó họ thấy mình hoàn toàn được biện minh. Những châm ngôn ấy là: ở đâu có nguyên nhân ly giáo là cần thiết, thì không phải người tách ra mà là người gây ra sự tách ra mới là kẻ ly giáo; và khi những kết luận sai lầm hay không chắc chắn bị áp đặt như là chân lý, và khi những hành động hoặc bất hợp pháp, hoặc gây thắc mắc lương tâm cách chính đáng, bị đòi hỏi chúng ta phải thực hiện, thì trong những trường hợp ấy, sự đồng ý sẽ là đồng lõa, còn sự phản đối công khai thì không phải là bè phái hay ly giáo, mà là lòng nhiệt thành Cơ Đốc đúng đắn. Vì việc tuyên xưng một điều giả dối đã biết hay bị nghi ngờ cũng bất hợp pháp như việc thực hành những hành động bất hợp pháp hay bị nghi ngờ vậy.
Họ càng được củng cố trong việc bám giữ những nguyên tắc này, khi thấy các nhà thần học lỗi lạc nhất của Hội Thánh cũng buộc phải dùng chính những châm ngôn ấy, trên những căn cứ tương tự, trong việc bênh vực cao quý cuộc Cải Chánh chống lại Rô-ma. Và quả thật, đối với họ, điều đáng chú ý là những vũ khí mà hàng giáo sĩ cho là thành công nhất chống lại những người Bất đồng chính kiến nghèo khó lại chính là những vũ khí mà những người theo Giáo hoàng dùng chống lại cuộc Cải Chánh Tin Lành.
Xét toàn thể, nếu có một sự ly giáo thật sự giữa phe Hội Thánh và những người Bất đồng chính kiến ôn hòa, thì họ vẫn luôn nghĩ rằng bất cứ người vô tư nào cũng phải phán xét rằng sự ly giáo ấy phải quy cho việc áp đặt những điều kiện thông công mà không có nghĩa vụ lương tâm nào để áp đặt, thậm chí không có lý do nào viện dẫn hay giả vờ từ bản chất của những điều bị áp đặt; chứ không phải quy cho việc từ chối tuân theo những điều áp đặt như vậy, trong khi tuyên xưng rằng sự tuân theo ấy sẽ trái với ánh sáng lương tâm của họ, và với sự hiểu biết tốt nhất mà họ có thể đạt được về tâm trí và ý muốn của Đức Chúa Trời trong Kinh Thánh. Họ nghĩ rằng sự tách ra của họ không phải là tội lỗi; và vì vậy họ hiểu rằng mình nên hết sức quan tâm và nỗ lực để thực hiện việc tách ra ấy cách hòa bình và nhân ái, đến nỗi nó không thể trở thành ly giáo.
Một biện pháp chính mà những người ôn hòa nhất đã chọn cho mục đích này là việc thông công thỉnh thoảng với Hội Thánh đã được thiết lập, mặc dù đồng thời họ vẫn giữ sự thông công thường xuyên hơn với các hội chúng thờ phượng riêng biệt. Nhờ đó, họ nghĩ mình sẽ bày tỏ tình yêu thương và lòng nhân ái đối với những người mà mình thường tách ra; và đồng thời vẫn bày tỏ sự bám chặt vững vàng vào những nguyên tắc căn bản của mình. Họ cũng cho rằng mình không bao giờ thiên về cực đoan ở phía nào; nhưng họ đã bị những người nóng nảy ở cả hai phía chê bai và lên án cách gay gắt, chỉ vì sự ôn hòa của mình. Họ đã để mặc cho mọi việc diễn tiến, hy vọng rằng thời gian cùng với sự quan sát và kinh nghiệm sẽ mở ra con đường thuyết phục những người chỉ trích gay gắt nhất của họ; cho đến cuối cùng, họ đã bị chà đạp như thể họ không có gì để nói bênh vực chính mình.
Họ đã bị mô tả là những kẻ đạo đức giả và mâu thuẫn với chính mình, vì trên thực tế đã thừa nhận tính hợp pháp của các điều kiện của Hội Thánh đã được thiết lập, bằng cách thỉnh thoảng thông công với Hội Thánh ấy, trong khi lại viện dẫn tính tội lỗi của những điều kiện ấy để biện hộ cho sự tách ra thường xuyên của mình. Nhưng sự không hài lòng mà họ đã trình bày ở trên đã chứng minh đầy đủ rằng không có sự mâu thuẫn nào ở đây, đối với người chịu quan sát rằng các điều kiện thông công với Hội Thánh đã được thiết lập không bị cho là tội lỗi một cách tuyệt đối, mà chỉ là tương đối.
Người ta thường viện dẫn rằng, nếu việc thông công thỉnh thoảng là hợp pháp, thì việc thông công thường xuyên là bổn phận. Nhưng điều ấy không suy ra được; có một sự ngụy biện trong các thuật ngữ. Khi nói về thông công thường xuyên, người ta muốn nói đến sự thông công đầy đủ, loại trừ mọi sự thông công khác. Còn việc thông công thỉnh thoảng của chúng ta không có tính chất ấy. Chúng ta không nói rằng việc thông công đầy đủ ấy là hợp pháp. Chúng ta chỉ thông công với quý vị một cách thỉnh thoảng trong những điều mà chúng ta thỏa lòng rằng mình có thể làm; vậy thì chúng ta có phải vì thế mà gia nhập với quý vị trong những điều mà chúng ta không thỏa lòng, điều mà chúng ta buộc phải làm để có được sự thông công đầy đủ và thường xuyên, hay không?
Hơn nữa, hầu hết các hành động của con người — nếu không nói là tất cả — đều tùy thuộc vào hoàn cảnh nhiều hơn chúng ta thường quan sát. Mặc dù không hành động nào có thể thực hiện mà không có tác nhân, đối tượng, cách thức, mục đích, thời gian, địa điểm và những hoàn cảnh khác đi kèm, nhưng một hành động vẫn có thể được xét mà không cần xét đồng thời bất cứ hay tất cả những điều ấy. Và nếu chúng ta chú ý cẩn thận, chúng ta sẽ thấy rằng chính cùng một hành động, xét về thực chất, lại trở nên tốt hay xấu về mặt đạo đức, tùy theo tác nhân là thích hợp hay không thích hợp, đối tượng là phù hợp hay không phù hợp, và những điều tương tự. Ăn uống thịnh soạn có thể tốt về mặt đạo đức trong một số hoàn cảnh, cũng như tốt xét về mặt tự nhiên; nhưng nếu làm như vậy mỗi bữa ăn, hay rất thường xuyên, thì sẽ rất xấu; đó sẽ là sự không tiết độ và nguy hiểm cho sức khỏe. Cũng vậy, ăn chay là đáng khen và đáng ca ngợi khi được thực hiện sao cho thúc đẩy việc phụng sự Đức Chúa Trời; nhưng lại rất xấu và có hại khi lặp lại quá thường xuyên đến nỗi thân thể bị suy mòn, tinh thần bị kiệt quệ, và người liên quan trở nên không còn thích hợp cho việc phụng sự Đức Chúa Trời hay con người.
Hoàn cảnh tạo nên tính tốt hay xấu về mặt đạo đức của các hành động. Trong trường hợp này cũng vậy. Chính những điều kiện thông công ấy, vốn bị Hội Thánh Anh áp đặt cách không có bảo chứng, có thể được tuân theo một cách hợp pháp trong một dịp nào đó, bởi những người sẽ hành động cách bất quy tắc và tội lỗi nếu họ cứ theo những điều kiện ấy một cách thường xuyên. Hành động thông công vẫn giống nhau về thực chất trong thời điểm này cũng như trong thời điểm khác, và thực chất của hành động ấy không có điều ác đạo đức nào trong nó; vì vậy, một dịp thích hợp và chính đáng có thể khiến nó trở nên thích hợp và đáng khen; nhưng tính thường xuyên của hành động ấy, do những hoàn cảnh phụ thêm, có thể khiến nó trở nên rõ ràng là xấu.
Đối với những người nhìn sự việc một cách thô thiển, một hành động như việc thông công dường như vẫn là một việc, dù thực hiện thỉnh thoảng hay thường xuyên. Nhưng nếu họ chịu suy nghĩ cách tỉnh táo, họ sẽ sớm thấy một sự khác biệt lớn. Hành động ấy vừa giống nhau lại vừa không giống nhau. Nó giống nhau xét về một phương diện, nhưng không giống nhau xét về các phương diện khác. Nó giống nhau về thực chất hay nội dung, nhưng không giống nhau về các hoàn cảnh đi kèm. Việc thông công thường xuyên dưới những điều áp đặt như trong Hội Thánh đã được thiết lập là một hành động được bao phủ bởi những hoàn cảnh khiến nó khác biệt rất lớn so với việc thông công thỉnh thoảng.
Việc này trên thực tế tuyên bố rằng hành động, xét về mặt nội dung, là hợp pháp — và quả thật nó là như vậy; còn việc kia thì xem cùng một hành động ấy là đáng chọn, thậm chí là đáng ưa hơn; điều này trái với cảm nhận bên trong của những người Bất đồng chính kiến ôn hòa nhất. Việc bày tỏ riêng tư một quan điểm khác cũng không đủ để bảo vệ chống lại ngôn ngữ công khai và mạnh mẽ hơn của một thực hành liên tục. Việc này trên thực tế khẳng định quyền tự do mà Đấng Christ đã giải phóng chúng ta, đối lập với những người ly khai cứng nhắc; việc kia trên thực tế phản bội quyền tự do của chúng ta, khi tuân theo những người áp đặt nghiêm khắc. Việc này cho thấy đây là quan điểm của chúng ta: sự thờ phượng này về căn bản là lành mạnh, dù bất quy tắc và khiếm khuyết; việc kia ngược lại dường như ám chỉ rằng sự thờ phượng của Đức Chúa Trời sẽ không được chấp nhận nếu không có những hình thức phụ thêm như vậy. Việc thông công thỉnh thoảng bày tỏ rằng, theo nhận thức của chúng ta, những điều thêm vào sự thờ phượng Đức Chúa Trời được đưa vào Hội Thánh Anh không phá hủy bản chất của sự thờ phượng; việc thông công thường xuyên sẽ mô tả định chế riêng của Đấng Christ là khiếm khuyết, không có trật tự hay không trang nghiêm nếu không có chúng. Việc trước lên án những người hay xét đoán cách thiếu nhân ái, trong khi việc sau dường như sẽ tha bổng những kẻ tự cho mình quyền trong Hội Thánh. Việc trước bày tỏ lòng nhân ái của chúng ta đối với những người có quan điểm và thực hành chung khác với chúng ta; việc sau sẽ là việc giới hạn lòng nhân ái của chúng ta vào một phe phái, và trên thực tế từ chối và lên án mọi hội chúng thờ phượng khác.
Xét điểm sau cùng này dường như có sức nặng, vì việc thông công thường xuyên với Hội Thánh đã được thiết lập, theo ý định của những người bênh vực mạnh mẽ nhất cho nó, là nhằm loại trừ sự thông công với mọi Hội Thánh khác. Và vì vậy Hội Thánh ấy đã quy định, theo giáo luật, rằng nếu ai nói rằng các hội chúng khác là những Hội Thánh chân thật, thì người ấy sẽ bị rút phép thông công, và những điều tương tự. Giờ đây, những người Bất đồng chính kiến ôn hòa này đều hiểu rằng, nếu họ giới hạn sự thông công của mình trong phạm vi của phe phái ấy — hay quả thật của bất cứ phe phái Cơ Đốc nào khác trong xứ — và tránh mọi hội chúng Cơ Đốc khác và mọi nơi thờ phượng khác, như thể cho rằng chúng không phải là những Hội Thánh chân thật, thì họ sẽ chứng tỏ mình thiếu tinh thần Cơ Đốc, bất kể họ giả vờ thuộc về Hội Thánh nào. Vậy thì sự mâu thuẫn nằm ở đâu, khi chúng ta không khẳng định rằng các điều kiện thông công trong Hội Thánh đã được thiết lập là tội lỗi một cách đơn thuần — nghĩa là việc tự thân làm những điều được đòi hỏi là tội lỗi — trong khi chúng ta vẫn khẳng định rằng việc bị ràng buộc bởi những điều kiện ấy là tội lỗi, bởi vì nhờ đó chúng ta sẽ bị bắt buộc phải làm liên tục điều mà chúng ta chỉ có quyền tự do làm cách hiếm hoi hơn, và trong những dịp thích hợp?
Họ còn được yêu cầu suy xét về tầm quan trọng mà Kinh Thánh đặt trên hòa bình và hiệp nhất, tầm quan trọng lớn đến mức dường như đòi hỏi phải hy sinh bất cứ sự thỏa mãn riêng tư nào cho những điều quý giá ấy, miễn là chân lý và sự thánh khiết được giữ vững; và người ta bảo họ rằng họ dường như không coi trọng hòa bình và hiệp nhất đúng mức, khi họ không thể hy sinh cho chúng ngay cả sự thỏa mãn riêng tư lớn hơn của mình. Đối với điều này, họ có một câu trả lời dễ dàng. Họ coi trọng hòa bình và hiệp nhất không kém gì anh em mình; và họ bày tỏ điều đó bằng sự sẵn sàng đi xa đến mức họ có thể quan niệm là hợp pháp, để đạt được hòa bình và hiệp nhất; điều này họ làm bằng cách thỉnh thoảng thông công với anh em mình. Còn về việc thông công thường xuyên, họ chỉ từ chối nó vì, theo nhận thức của họ, nó là bất hợp pháp đối với họ, vì những lý do đã nêu ở trên, mặc dù việc thông công thỉnh thoảng là hợp pháp. Chúng ta có thể, một cách hợp pháp, vì hòa bình và yên tĩnh, mà chịu đựng những tổn thương và sỉ nhục; thật vậy, đó là một bổn phận chắc chắn. Nhưng làm như vậy một cách thường xuyên và trong mọi trường hợp thì chẳng những không hợp pháp, mà còn là tự hủy hoại mình, và góp phần lật đổ quyền lợi chung và công lý.
Chúng ta có thể cho phép, thậm chí được đòi hỏi, phải hy sinh những quyền riêng của mình trong nhiều trường hợp, vì hòa bình chung; nhưng làm như vậy vì sợ gây ra một sự xáo trộn nhỏ, hay vì sợ làm mất lòng một tính khí hư hỏng trong thân thể, thì chẳng khác nào vì sợ quấy rầy một tính khí hư hỏng mà để mặc nó tiến triển không bị kiểm soát, cho đến khi nó trở nên chí tử? Và chắc chắn, sự khó chịu của những kẻ cuồng tín trước việc khẳng định một quyền tự do Cơ Đốc chân thật chống lại họ cũng chẳng tốt hơn một tính khí hư hỏng; nó không nên bị chọc giận cách không cần thiết, nhưng lại càng không nên lặng lẽ chịu đựng để nó trở nên chiếm ưu thế. Còn đối với những người Bất đồng chính kiến ôn hòa hơn, họ chống lại việc thực tế tán thành những điều áp đặt, vì cho rằng đó là công cụ lớn gây xáo trộn và chia rẽ. Họ hết lòng mong muốn, nếu có thể, và hết sức mình, được sống hòa thuận với mọi người; và chính vì lý do ấy mà họ không muốn bị thấy là đang chống lại những người mà mình không thể thuyết phục. Họ sẵn sàng thừa nhận rằng đối với một người anh em phạm lỗi, cần dùng những phương pháp nhẹ nhàng; và càng đúng hơn nữa đối với một Hội Thánh cần được cải cách. Nhưng thời gian chờ đợi dường như đã qua, khi việc thực hành những điều cần được cải cách lại được nâng lên thành những quyết tâm đã tuyên bố là sẽ gắn bó vĩnh viễn với chúng. Những điều ấy chẳng phải đã được cố gắng đóng chặt bằng một lời thề long trọng là không bao giờ cố gắng — dù mỗi người trong vị trí của mình cũng không — thực hiện bất cứ sự thay đổi nào trong Hội Thánh hay sao? Những người muốn tiếp tục ở trong Hội Thánh, tuân theo đến mức có thể mà không phạm tội, chẳng phải đã bị trục xuất chính vì lý do ấy — vì họ muốn làm mọi điều có thể để cải thiện Hội Thánh, và vì sợ rằng họ sẽ làm như vậy — hay sao? Và chẳng phải đó là quan điểm đã tuyên bố của toàn thể hàng giáo sĩ sau cuộc Cách mạng hạnh phúc gần đây, rằng không có sự sửa đổi nào là cần thiết hay đáng mong muốn, hay nên được nhượng bộ, hay sao? Vậy thì chờ đợi thêm để làm gì? Phương pháp ấy chẳng phải đã được thử đủ lâu mà không thành công rồi hay sao?
Nếu có ai nghĩ rằng, bằng cách hoàn toàn rời bỏ những người Bất đồng chính kiến để gia nhập sự thông công đầy đủ và duy nhất với Hội Thánh Anh, họ có thể góp phần nào đó vào việc khiến lòng người hướng tới, và dọn đường cho, những thay đổi mong muốn ấy, thì họ nên suy xét kỹ rằng họ có rất ít lý do để hy vọng đạt được uy tín và danh tiếng nơi phe Hội Thánh Cao đến mức khiến họ có ích cho mục đích ấy. Trước khi họ có thể tạo được thiện cảm nào, họ phải từ bỏ sự ưa thích của mình đối với điều mà họ cho là chỉ có thể chịu đựng được; và vì vậy, họ sẽ đi vào Hội Thánh để rồi lại chống lại việc sửa đổi Hội Thánh ấy. Thật vậy, họ sẽ thấy rằng người ta sẽ mong đợi họ bày tỏ lòng căm ghét và khinh miệt đối với điều mà họ đã rời bỏ, và điều mà họ muốn đi vào Hội Thánh để dọn đường sửa đổi. Nói tóm lại, họ sẽ không thể mở đường cho mình bằng cách làm điều tốt mà họ nhắm tới, mà chỉ bằng cách nói và hành động trái với sự chân thành, và trái với chính mục đích mà họ đề ra cho mình. Vì nếu những người luôn gắn bó với Hội Thánh đã được thiết lập còn bị nghi ngờ khi ôn hòa, và bị loại bỏ khi tỏ ra mong muốn hay cố gắng thực hiện bất cứ sự cải cách nào, thì theo lý lẽ, điều ấy càng đúng hơn đối với những người mới gia nhập Hội Thánh ấy.
Xét toàn thể, những người Bất đồng chính kiến ôn hòa nghĩ rằng mình đã bênh vực đầy đủ tư cách là những người yêu hòa bình và hiệp nhất, bằng cách bày tỏ sự sẵn sàng làm bất cứ điều gì để đạt được hòa bình và hiệp nhất mà họ có thể quan niệm là hợp pháp. Thật vậy, họ nghĩ rằng mình đã vượt qua anh em thuộc Hội Thánh đã được thiết lập về điểm này, là những người lẽ ra từ lâu đã có thể dỡ bỏ những trở ngại cho hòa bình và hiệp nhất, mà không có nguy cơ phạm tội nào, nhưng lại không làm. Mặc dù vẫn tiếp tục từ chối, họ vẫn bày tỏ khuynh hướng hòa bình của mình bằng cách thỉnh thoảng thông công với anh em mình; và họ không thể quan niệm rằng ngay cả Đức Chúa Trời của hòa bình và trật tự cũng cho phép Cơ Đốc nhân theo đuổi hòa bình và trật tự bề ngoài, gây thiệt hại lớn và rõ ràng cho hòa bình bên trong và cho sự tinh sạch chung; và vì vậy họ không dám đi xa hơn.
Họ còn bị buộc tội là thiếu bổn phận đối với quan chức dân sự; nhưng khi tìm hiểu, họ không thấy mình đáng bị trách một cách chính đáng về điểm này. Họ sẵn sàng chứng tỏ lòng tôn trọng đối với những người cai trị dân sự bằng sự vâng phục những điều mà họ ít muốn chọn hơn, thậm chí những điều sẽ là khó khăn đối với họ. Nhưng trong điều mà, theo sự phán xét của họ sau khi đã tìm kiếm hết sức, là tội lỗi, thì họ không dám vâng phục, vì sợ tự chuốc lấy sự đoán phạt. Họ hoàn toàn thỏa lòng về điểm này, rằng sự vâng lời các quan chức trong việc thông công thường xuyên với Hội Thánh đã được thiết lập không thể được chứng minh là bổn phận, xa hơn mức mà chính điều ấy được chứng minh là hợp pháp. Người ta thường khẳng định rằng chúng ta chắc chắn hơn rằng mình bị ràng buộc phải vâng lời thẩm quyền trong mọi điều hợp pháp, so với sự chắc chắn rằng điều được đòi hỏi nơi chúng ta là bất hợp pháp. Cứ cho là như vậy; nhưng sự chắc chắn rằng chúng ta có bổn phận vâng lời thẩm quyền trong mọi điều hợp pháp cũng không tác động đến lương tâm chúng ta xa hơn mức chúng ta có bằng chứng rằng điều được đòi hỏi là hợp pháp trong các hoàn cảnh đi kèm của nó. Nguyên tắc này dù không còn nghi ngờ và được thừa nhận, thì việc nó được áp dụng đúng đắn và có sức ràng buộc trong trường hợp hiện tại cũng không thể rõ ràng hay chắc chắn hơn đối với chúng ta so với mức rõ ràng và chắc chắn rằng những điều được đòi hỏi là hợp pháp. Nếu cha mẹ, vì lợi ích riêng hay vì những cân nhắc không chính đáng, viện dẫn thẩm quyền của mình đối với một người con để ép người con kết hôn với một người theo Giáo hoàng, thúc giục nghĩa vụ phải vâng lời cha mẹ trong mọi điều hợp pháp; nếu trong lúc ấy người con chỉ nghi ngờ tính hợp pháp của việc tuân theo cha mẹ trong việc này, thì người con đã có một lý lẽ đối lại đầy đủ, đó là điều được đòi hỏi dường như không nằm trong số những điều hợp pháp. Thế mà người con vẫn có thể giao tiếp cách dân sự và thỉnh thoảng với những người theo Giáo hoàng, mà không gặp sự cám dỗ nguy hiểm. Mặc dù một người con trong trường hợp như vậy không thể chứng minh tính bất hợp pháp của việc hoàn toàn tuân theo mệnh lệnh của cha mẹ, nhưng chỉ cần cha mẹ không thể làm sáng tỏ cho người con tính hợp pháp của việc làm như vậy là đủ; vì lập luận ấy chỉ có sức mạnh trên giả định ấy mà thôi. Và trong trường hợp hiện tại cũng vậy.
Họ cũng bị buộc tội là những kẻ xu thời, vì thỉnh thoảng thông công với Hội Thánh đã được thiết lập, bởi lẽ việc ấy là cần thiết cho sự tự bảo tồn khi các luật chống lại những người Bất đồng chính kiến được thi hành cách nghiêm khắc, và đã là cần thiết cho việc giữ bất cứ chức vụ nào trong chính quyền, kể từ khi có bài kiểm tra về việc dự Tiệc Thánh. Đối với điều này, họ có điều này để nói: dù người ta có đưa ra những lời buộc tội nào tùy thích, thì bất cứ ai suy xét sự việc cách công bằng cũng sẽ thấy rằng đó không phải là vấn đề chính sách, mà là bổn phận rõ ràng, phải làm điều mà chúng ta có thể làm một cách hợp pháp trong mọi hoàn cảnh của nó, để tự bảo tồn và tránh sự hủy hoại; và cũng để giữ gìn lợi ích chung. Quan điểm này của họ không phải mới được đưa ra cùng với bài kiểm tra về việc dự Tiệc Thánh, mà đã được thừa nhận từ lâu trước đó, bởi nhiều mục sư nổi tiếng nhất của họ và những người ủng hộ thông minh nhất của họ. Và sau khi đã tuyên bố đó là quan điểm của mình, và đã điều chỉnh thực hành của mình theo đó, ngay từ đầu thời kỳ Bất tuân phục của họ, họ không thấy lý do nào để việc áp đặt thêm một bài kiểm tra như vậy lại tạo ra bất cứ sự thay đổi hay biến đổi nào, hoặc trong nguyên tắc của họ, hoặc trong thực hành tương ứng của họ.
Và trong khi họ vì lý do này mà bị chỉ trích là phạm tội khôn khéo chính trị, thì đối với bất cứ quan sát viên vô tư nào, đó cũng sẽ là một trong những lời buộc tội sai lầm và vô lý nhất trên đời. Vì nếu những người Bất đồng chính kiến ôn hòa hơn có lợi ích riêng nào cần phục vụ và theo đuổi, tách biệt với lợi ích chung, thì họ hẳn đã theo một phương pháp hoàn toàn khác. Vì lợi ích riêng của họ chẳng những không được phục vụ bằng phương tiện này, mà cũng không có khả năng nào được phục vụ. Họ có thể dễ dàng hơn nhiều trong việc tạo dựng và giữ vững phe phái của mình, bằng cách gợi ý rằng việc thông công với Hội Thánh đã được thiết lập là hoàn toàn bất hợp pháp, hơn là việc truyền đạt sự phân biệt cho những khả năng bình thường, mà nhờ đó họ phải tự bênh vực mình, và lôi kéo sự gắn bó của người khác vào việc thường xuyên nhóm họp trong các hội chúng riêng biệt của họ, trong khi họ công khai cho phép họ thỉnh thoảng thông công ở nơi khác. Vì tâm trí con người nói chung thường hay nhìn sự việc một cách thô thiển, và cho rằng chúng hoàn toàn tốt, hay hoàn toàn xấu, và mất kiên nhẫn nếu không muốn nói là không có khả năng chú ý đến những hoàn cảnh phân biệt, vốn khiến một hành động giống nhau về thực chất, lúc này và xét về phương diện này thì hợp pháp, lúc khác và xét về phương diện khác thì bất hợp pháp. Và vì sẵn lòng, vì chân lý và lòng nhân ái, mà chấp nhận nguy cơ rõ ràng này, họ từ lâu đã nghĩ rằng mình đã được minh oan đầy đủ khỏi lời buộc tội này.
Họ cũng bị tấn công cách gay gắt về vấn đề gây gương xấu; và người ta bảo họ rằng việc thỉnh thoảng thông công với Hội Thánh đã được thiết lập, điều mà họ cho là hợp pháp, đã dẫn dắt những người khác đi theo họ đến một sự tuân theo mà họ cho là tội lỗi. Câu trả lời của họ không khó tìm. Nếu việc thông công thỉnh thoảng là hoàn toàn không bắt buộc; nếu họ không bị bắt buộc phải làm điều ấy, vì sự làm chứng cho lòng nhân ái của mình và vì những lý do ràng buộc khác, thì họ đã không được phép dùng quyền tự do của mình, vì sợ làm sai lạc người khác bởi thực hành ấy. Nhưng khi điều họ làm là bổn phận, và với mọi sự cẩn trọng mà việc thi hành bổn phận ấy cho phép, mà lại bị hiểu sai, thì đó không phải là gương xấu do họ gây ra, mà chỉ là gương xấu do người khác tự nhận lấy. Họ cũng được người khác bảo rằng quyền tự do mà họ dùng trong việc thỉnh thoảng thông công này là điều gây gương xấu cho nhiều người trong Hội Thánh Anh, là những người nhờ đó được củng cố trong đường lối của mình, và bị dẫn dắt để nghĩ rằng những điều áp đặt của họ được biện minh bởi việc họ tán thành như vậy; và chính họ cũng tự kết án mình, vì đã không hết lòng gia nhập với họ. Trong trường hợp này, họ có điều này để nói cho mình: lòng nhân ái rộng lớn nhất luôn dễ bị hiểu sai nhất; và khi họ chỉ bày tỏ quan điểm của mình về tính hợp pháp đơn thuần của việc thông công với họ, trong khi việc tách ra thường xuyên của họ, cùng với sự sẵn sàng bênh vực việc tách ra ấy khi được yêu cầu, cho thấy họ còn xa mới cho rằng việc thông công ấy là đáng ưa hơn; nếu điều này bị hiểu là khuyến khích họ, thì đó là do sự thiếu suy xét đáng trách, và lỗi phải thuộc về chính những người hiểu sai ấy. Và khi người khác bảo họ rằng họ nên lưu ý đến lời cảnh báo của sứ đồ, và đánh dấu những người gây ra chia rẽ, thì thực hành của họ đã trả lời thay cho họ, rằng họ hết sức cố gắng tránh xa các cực đoan, và đánh dấu những kẻ chia rẽ thiếu nhân ái ở cả hai phía của mình; để rồi, bằng cách giữ một sự chính trực vô tư hết mức có thể, giữa những kẻ cuồng tín hung hăng ở cả hai phía, họ có thể vừa cứu mình khỏi thế hệ gian ác mà mình đang sống, vừa làm điều có thể để dọn đường cho sự liên hiệp của những người ôn hòa hơn thuộc mọi phe phái, điều mà từ đầu đến cuối đối với họ dường như là cần thiết cho sự an toàn chung của chúng ta.
Việc ông định cư ở Luân Đôn, nguyên nhân khiến ông tách khỏi dân yêu dấu của mình ở Kidderminster, thái độ của ông đối với họ sau khi rời bỏ họ, và những lao nhọc của ông ở Luân Đôn, là những đề mục tiếp theo của câu chuyện. Ở một góc của xứ sở, tên tuổi của ông đã trở nên nổi tiếng khắp cả nước; và khi về sau ông được đặt vào vị trí được nhiều người biết đến hơn, vì được cố định ở thành phố Luân Đôn, là trung tâm chung của cả xứ, thì danh tiếng và sự hữu ích của ông lại càng lan rộng hơn. Ông đến Luân Đôn vào thời điểm mọi việc đều có xu hướng tạo ra một sự thay đổi lớn lao: Người Bảo hộ đã bị phế truất, và chính quyền kế tiếp rất bấp bênh và hay thay đổi. Một số người nghĩ rằng nghĩa vụ đối với Richard vẫn chưa được giải quyết cho đến khi có một Nghị viện khác; [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về nghĩa vụ với Richard Cromwell bị hỏng, không đọc chắc được] nhưng hầu hết mọi người đều mệt mỏi vì những thay đổi thường xuyên mà họ đã trải qua. Mọi người đều kỳ vọng lớn lao nơi Nghị viện sắp đến. Việc Vua trở về là điều được mong muốn chung; và điều ấy ngay cả bởi những người chỉ có một viễn cảnh ảm đạm về hậu quả của một sự thay đổi như vậy; vì họ không thấy hy vọng nào về một sự ổn định theo cách nào khác. Tâm trí dân chúng không khỏi xao động, vì nhiều tin đồn và những mưu toan khác nhau. Các nhà chính trị ra sức làm yên lòng và thỏa mãn họ. Họ cho viết nhiều lá thư từ Pháp, đầy những lời ca ngợi Vua và những lời bảo đảm về sự vững vàng của Vua trong đạo Tin Lành; trong số đó có một lá thư của ông Gaches, một nhà giảng thuyết nổi tiếng ở Charenton, gửi cho ông Baxter, tuyên bố rằng Vua đã hiện diện tại buổi thờ phượng Đức Chúa Trời trong Hội Thánh Pháp ở Rouen và La Rochelle, dù không phải ở Charenton. Những lá thư này đã được in ra, và đã làm thỏa lòng nhiều người.
Vào một ngày cầu nguyện long trọng, nhằm hạ mình vì tội lỗi của xứ sở, và cầu xin phước hạnh của Đức Chúa Trời trên các cuộc tham vấn của Nghị viện, ông Baxter là một trong những người đã giảng trước Nghị viện. Đó là vào ngày cuối cùng của tháng Tư năm 1660. Trong bài giảng ấy, khi nói về những khác biệt đang tồn tại lúc bấy giờ, và về cách chữa lành chúng, ông nói với họ rằng việc có trung thành với Vua hay không không phải là vấn đề khác biệt, vì mọi người đều đồng ý về điểm ấy; rằng một người không thể trung thành với nhân cách của Vua mà lại không trung thành với Vua; và rằng không thể trung thành theo các nguyên tắc của Giáo hoàng. Còn về các vấn đề quản trị Hội Thánh, ông nói rằng những người ôn hòa rất dễ đi đến một thỏa thuận công bằng; và rằng cố Tổng Giám mục Armagh và ông đã đồng ý với nhau chỉ trong nửa giờ đàm luận. Những người theo Giáo hoàng tức giận về lời buộc tội của ông, mặc dù ông đã trích dẫn giáo luật thứ ba của Công đồng Lateran dưới thời Giáo hoàng Innocent III, vốn là sự biện minh đầy đủ cho lời buộc tội ấy.
Ngay sáng hôm sau ngày ăn chay ấy, Nghị viện đã bỏ phiếu mời Vua trở về, mà không có ai phản đối. Cùng thời gian ấy, có một ngày tạ ơn long trọng trong thành phố, vì sự thành công của Nghị viện, và ông Baxter đã giảng trước Thị trưởng và các nghị viên thành phố tại Nhà thờ St. Paul; ông cố gắng bày tỏ giá trị của sự thương xót ấy, đồng thời cũng cho thấy tội lỗi và sự lạm dụng của con người có thể biến nó thành cớ cho tai họa như thế nào, và đâu nên là giới hạn và phẩm chất đúng đắn của niềm vui ấy. Tiến sĩ Morley thường hay nói cách cởi mở về hòa bình và hiệp nhất, nên ông Baxter đã xin được gặp ông, và có một giờ đàm luận về chủ đề ấy. Tiến sĩ nói nhiều về sự ôn hòa nói chung, nhưng không chịu thương lượng về bất cứ điều khoản hòa bình cụ thể nào. Ông nói nhiều để ủng hộ phụng vụ theo nghi thức định sẵn và chống lại những lời cầu nguyện tự phát trong Hội Thánh; và cuối cùng tuyên bố rằng những người theo phái Jansen rất đông trong số những người theo Giáo hoàng, và nhiều người bên Pháp có khuynh hướng hòa bình; và theo chỗ ông biết, nếu không vì những trở ngại mà Calvin đã đặt ra trên đường, thì hầu hết những người ở phía bên này dãy Alps sẽ trở về với chúng ta — ý ông nhắm tới qua lời ấy thì dễ dàng nhận ra. Khi Vua đã trở về, ông Baxter đã giảng một lần trước Vua, với tư cách là tuyên úy của Vua, và thường chờ đợi Vua cùng với các mục sư khác, như đã thuật lại.
Ông cố mục sư của Kidderminster trước đây từng bị truất chức, khi còn sống, đã được phục hồi chức vụ của mình. Ông Baxter đã cố gắng hết sức để giữ mọi việc khỏi đi đến chỗ cực đoan; trong việc này, dù ông không thành công như mong muốn, ông vẫn có sự thỏa lòng về tính chân thành vô tư của những mục đích và ý định của mình. Vua Charles chưa ở Anh được bao lâu thì vị mục sư cũ ấy được phục hồi, và ông Baxter vẫn ở lại không bị quấy rầy. Và mặc dù Nghị viện đã ra lệnh rằng không mục sư bị truất chức nào được hưởng phần thứ năm của mình, trừ khi ông ấy rời khỏi giáo xứ nơi ông đã làm mục sư, nhưng ông Baxter không bao giờ đuổi vị mục sư cũ ra khỏi nhà mục sư, thậm chí cũng không hề bước vào trong nhà ấy; ông còn xa mới chiếm lấy nhà ấy làm của riêng mình, hay đuổi vị mục sư cũ ra khỏi thị trấn. Vị mục sư cũ sống trong hòa bình và yên tĩnh, không gây gương xấu hay khó chịu. Ông không bao giờ tỏ ra bất an, cho đến khi thời thế thay đổi.
Việc truất chức vẫn tiếp tục nằm trong tay dân thị trấn: họ thu thập thuế thập phân và các lợi tức, và phân phối như sau: ông Baxter được chín mươi bảng mỗi năm, vị mục sư cũ được bốn mươi bảng, một phần đi cho lãnh chúa để trả tiền thuê đất; cũng có những chi phí khác; và số dư được trao cho trợ lý của ông Baxter. Khi vị mục sư cũ được phục hồi, ông Baxter rất muốn làm phụ tá cho ông ấy; vì ông rất ý thức về sự bất tài của mình nên luôn giữ một trợ lý; nhưng ngay cả điều này cũng không được chấp thuận. Khi thường xuyên gặp gỡ Chúa Tể Tể tướng sau khi Vua trở về, ông đã từ chối lời đề nghị về một chức giám mục, và cầu xin ngài giúp đỡ về việc định cư tại Kidderminster. Ngài Ralph Clare là trở ngại lớn nhất; ông này đã từng nói thẳng với ông rằng nếu ông chịu tuân theo, thì không ai ở Anh thích hợp để ở đó bằng ông; nhưng nếu ông không chịu, thì không ai là không thích hợp bằng ông. Một lần gặp Ngài Ralph trong phòng của Giám mục Morley, ông muốn biết Ngài Ralph có điều gì chống lại ông, khiến ông ấy chống đối ông nhiều như vậy. Câu trả lời của Ngài Ralph là vì ông Baxter không chịu ban Tiệc Thánh cho bất cứ ai quỳ gối; và rằng trong số một trăm tám mươi [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối chunk, phần còn lại nằm ở chunk tiếp theo]
Về những người dự lễ Tiệc Thánh, ông chỉ có không quá sáu trăm người theo mình, còn lại theo vị quản nhiệm. Ông Baxter đáp rằng chính ông biết mình đã mời vị ấy đến dự lễ Tiệc Thánh, đã dâng lễ cho vị ấy trong tư thế quỳ gối, và đã hứa bằng văn bản do chính tay mình viết, cũng như đã hứa trước mặt họ trên bục giảng, cùng với mọi người khác, rằng ông sẽ không bao giờ loại bất cứ ai khỏi lễ Tiệc Thánh chỉ vì lý do quỳ gối, mà sẽ để mỗi người tự chọn tư thế mình muốn.
Và lý do ông chưa bao giờ trao lễ cho ai trong tư thế quỳ gối là vì tất cả những người đến đều ngồi hoặc đứng, còn những người chủ trương quỳ gối thì không chịu đến, trừ khi ông chịu ban lễ cho họ vào một ngày riêng, khi những người còn lại không có mặt. Ông không muốn trở thành tác giả của một sự chia rẽ như vậy. Và ý thức về những gương xấu công khai mà họ biết mình sẽ phải chịu trách nhiệm đã khiến nhiều người chủ trương quỳ gối ở nhà không đến. Còn về lời cáo buộc thứ hai, ông xin phép Giám mục cho gửi thư bằng chuyến bưu điện kế tiếp để biết ý dân chúng; vì nếu thấy điều bị cáo buộc là đúng, ông sẽ xử lý theo đó.
Dân chúng ở Kidderminster đã đứng về phía ông, và trong vòng bốn ngày họ đã thu thập được chữ ký của một nghìn sáu trăm người trong số một nghìn tám trăm người dự lễ Tiệc Thánh; số còn lại là những người đang đi vắng. Vài ngày sau, ông đưa bản cam kết của mình cho Ngài Ralph xem trước mặt Giám mục, và cả hai người đều hết sức hài lòng với việc ông trở lại với dân chúng.
Tuy nhiên, Ngài Đại Pháp Quan đã viết thư cho Ngài Ralph về vụ việc, nói rằng việc ông Baxter được tái lập giữa dân chúng ấy theo nguyện vọng của ông sẽ là điều làm vui lòng cả nhà vua lẫn chính ngài, và ngài đề nghị rằng bất cứ khoản trợ cấp hằng năm nào được thỏa thuận cho ông Dance, vị quản nhiệm cũ, sẽ do chính quản gia của ngài trả theo từng quý, cho đến khi ông được lo liệu cách khác đến mức hài lòng. Nhưng đó chỉ là lời xã giao suông, không có hiệu quả gì. Không lâu sau, chính ông đi vào vùng Worcestershire để xem có thể đạt được điều kiện lương thiện nào với vị quản nhiệm, hầu ông có thể giảng cho đoàn chiên cũ của mình hay không. Nhưng sau khi ông đã giảng hai hoặc ba lần, vị ấy từ chối không cho ông giảng thêm nữa.
Ông đề nghị chỉ nhận buổi giảng thuyết mà vị ấy buộc phải cho phép ông theo một khế ước năm trăm bảng, nhưng bị từ chối. Ông đề nghị làm phụ tá cho vị ấy, cũng bị từ chối. Ông đề nghị giảng không công, nhưng vẫn không được chấp nhận. Cuối cùng ông chỉ xin phép một lần được ban lễ Tiệc Thánh cho dân chúng và giảng bài giảng từ biệt họ, nhưng cũng không được. Vị quản nhiệm hành động như vậy theo ý các bề trên của mình. Sau đó ông đến gặp Giám mục, thì Giám mục hoàn toàn từ chối cho ông quyền giảng trong giáo phận của mình. Ông đề nghị chỉ giảng về Tín Điều, Kinh Lạy Cha và Mười Điều Răn, và chỉ giảng cho những người không có ai giảng cho; nhưng vẫn không được phép. Giám mục nói với ông rằng ngài sẽ lo liệu để dân chúng không bị thiệt thòi, mà sẽ được dạy dỗ tốt như khi ông dạy họ. Và trong một thời gian, ngài tìm những người được ưa chuộng nhất có thể để duy trì buổi giảng thuyết, cho đến khi số thính giả ít ỏi tạo cho ngài cái cớ để dẹp bỏ nó.
Một ngày kia, chính Giám mục Morley đã cất công giảng cho họ, và kịch liệt công kích dân chúng như những người Trưởng Lão, và công kích ông Baxter, vị mục sư của họ, nhưng ít được đón nhận và ít thành công. Một thời gian sau, vị Trưởng giáo đoàn, Tiến sĩ Armstrong, cũng làm như vậy, và giảng ba giờ liền để chữa cho dân chúng khỏi lòng ngưỡng mộ ông Baxter, rồi trong vòng một tháng lại lặp lại lời công kích, hết sức cố gắng thuyết phục họ rằng họ là những người Trưởng Lão và ly giáo, và bị dẫn vào đó vì đánh giá ông Baxter quá cao. Các bài giảng thuyết của họ phần lớn đều theo giọng điệu ấy, và thay vì thu phục dân chúng lại xua họ rời khỏi buổi giảng thuyết; rồi họ lại cáo buộc dân chúng là bỏ buổi giảng thuyết, và như thế mà dẹp bỏ nó.
Về vị giảng sư thường trực, Giám mục đặt một người có tài năng tốt nhất mà ngài có thể tìm được, nhưng người ấy nhanh chóng chán nản và bỏ đi; rồi ngài đặt một người từng làm thầy giáo trong vùng, người ấy chết sau một thời gian ngắn. Rồi ngài đặt một thanh niên tìm cách thu phục dân chúng bằng cách đối xử tử tế và dịu dàng, và ca ngợi ông Baxter. Dân chúng vui mừng vì có một người có chút lòng nhân ái; thế nhưng họ vẫn không bị thuyết phục, dù bằng sự thô bạo hay bằng sự dịu dàng, để yêu mến chế độ Giám mục.
Khi ông chia tay đoàn chiên yêu dấu của mình, việc ấy không diễn ra mà không có nỗi buồn và nước mắt của cả hai bên, ông để ông Baldwin ở lại sống riêng tư giữa họ, thay ông trông nom họ, và thăm viếng họ từ nhà này sang nhà khác. Ông khuyên họ rằng, bất chấp mọi tổn thương họ đã nhận, mọi thiếu sót của các mục sư giảng cho họ, và mọi khiếm khuyết của cách thờ phượng đã được thiết lập, họ vẫn nên giữ mình trong các buổi nhóm công cộng, và tận dụng những sự giúp đỡ có thể có ở đó, cùng với sự giúp đỡ họ có trong riêng tư.
Ông khuyên họ chỉ nên rút lui trong những trường hợp sau: khi vị mục sư hoàn toàn bất tài, không thể dạy họ các tín điều của đức tin và những điều cốt yếu của đạo thật — điều mà than ôi họ đã biết qua nỗi buồn của mình; hoặc khi vị mục sư giảng tà giáo, hay giáo lý trái với bất cứ tín điều nào của đức tin, hay phần cần thiết nào của đời sống tin kính; hoặc khi trong phần áp dụng, vị ấy chống lại mục đích của chức vụ mình, khiến đời sống thánh khiết có vẻ đáng ghét, ngăn cản người ta sống đời sống ấy, và thúc đẩy lợi ích của Sa-tan. Nhưng họ không nên coi mọi lời phê bình cay đắng nhắm vào chính mình hay người khác, do khác biệt về ý kiến hay lợi ích gây ra, là lý do đủ để nói rằng vị mục sư giảng chống lại đời sống tin kính, hay để tự rút lui.
Vì thế ông dời chỗ ở khỏi giữa họ, vì chính họ lo rằng việc ông ở lại với họ sẽ gây thiệt hại lớn cho họ, do sự cay đắng của các kẻ thù ông. Và khi ông đã rời họ, ông thậm chí không viết một lá thư nào cho họ, ngoại trừ mỗi năm một lần, e rằng đó sẽ là dịp khiến họ chịu khổ. Vì chỉ cần họ nhận được một lá thư của ông, thì bất cứ việc gì gây khó chịu mà họ làm cũng sẽ bị quy cho lá thư ấy. Chẳng hạn, khi đạo luật được ban ra, yêu cầu mọi người giữ chức vụ tin cậy trong các thành phố, đoàn thể hay quận hạt phải bị cách chức, trừ khi họ tuyên bố rằng họ cho rằng không có nghĩa vụ nào ràng buộc họ hay bất cứ người nào khác, phát sinh từ lời thề gọi là Giao Ước Liên Minh Trang Trọng, thì quan chấp chính và quan tòa, cùng mười ba nghị viên cao cấp của Kidderminster — trừ một người từng là sĩ quan trong quân đội của vua — và phần lớn trong số hai mươi lăm nghị viên cấp dưới cũng bị cách chức, dù rất ít người trong số họ tự mình đã thề giao ước ấy. Người ta nói rằng ông Baxter đã thuyết phục họ từ chối lời tuyên bố này, cho đến khi rõ ràng là ông chưa từng nói với họ một lời nào về việc ấy, cũng chưa từng viết cho họ một dòng nào trong một thời gian dài. Nhưng những việc như thế là điều ông Baxter tội nghiệp đã quen chịu. Không có gì thường xuyên hơn việc những lời đồn xấu xa được tung ra về ông.
Một trường hợp đáng chú ý trong số đó là, đúng vào lúc Giám mục đang bịt miệng ông, người ta đồn ở Luân Đôn rằng ông đang ở miền Bắc, cầm đầu một cuộc nổi loạn [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về cuộc nổi loạn bị hỏng nặng, không đọc được chi tiết]. Cũng có một dịp khác, trong nhiều năm đã thành thông lệ, khi họ đang dùng bữa trưa thì xảy ra việc, theo lệnh công cộng, Giao Ước phải bị đốt tại quảng trường, và việc ấy được thực hiện ngay dưới cửa sổ của ông. Số người tham dự ít đến nỗi họ không biết việc ấy cho đến sau đó. Thế nhưng, chỉ vì sáng hôm trước ông đã giảng — đó là bài giảng cuối cùng của ông giữa họ — về lời của Đấng Christ trên thập tự giá: “Lạy Cha, xin tha cho họ, vì họ không biết mình làm điều gì,” ông đã bị cáo buộc như một tội ác nghiêm trọng, rằng ông đã giảng chống lại việc đốt Giao Ước, dù ông không hề đụng đến việc ấy, và thật ra cũng không biết gì về nó cho đến sau đó.
Khi ông Baxter về sau xuất bản cuốn sách gọi là Chữa Lành Sự Chia Rẽ Trong Hội Thánh, ngay cả đoàn chiên cũ ở Kidderminster của ông cũng bắt đầu chỉ trích ông. Vì từ lâu mục đích của những người giảng giữa họ là khiến họ nghĩ ông là kẻ lừa dối, nên họ càng ngày càng xa lánh các giám mục và những người theo các giám mục. Họ tiếp tục cùng nhau ôn lại các bài giảng trong nhà mình, và nhiều người trong số họ bị giam lâu trong ngục, giữa những tên trộm và tội phạm thường, điều ấy càng làm tăng sự cay đắng của họ. Họ vẫn tiếp tục các buổi nhóm trong khi tài sản của họ bị tịch thu, và họ bị phạt tiền và trừng phạt nhiều lần. Và những người đã bất bình với các giám mục vì đã đuổi ông Baxter và nói xấu ông, thì một số lại rất giận ông, và sẵn sàng chỉ trích ông, vì cho rằng ông đã tăng thêm sức mạnh cho những kẻ bắt bớ, như họ gọi, bằng cách thuyết phục họ rằng việc dự lễ Tiệc Thánh trong nhà thờ giáo xứ của mình, với một mục sư tuân thủ nghi thức phụng vụ, là hợp pháp. Mặc dù vậy, ông vẫn tiếp tục chăm sóc họ như trước, và quan tâm đến phúc lợi của họ như xưa.
Cuối cùng, vị quản nhiệm già chỉ biết đọc kinh của họ qua đời, vào khoảng ngày ban hành Đạo luật chống các buổi nhóm riêng. Ngài Ralph Clare, người bạn chính của ông, qua đời ít lâu trước vị ấy. Và giờ đây ông Baxter có khả năng giúp họ có một người hữu ích và có giá trị, người sẽ chuyên tâm thúc đẩy đời sống đạo nghiêm túc giữa họ. Vì vị bảo trợ cũ, Đại tá John Bridges, đã bán quyền bảo trợ giáo xứ cho ông Thomas Foley, với điều kiện ông ấy sẽ tiến cử ông Baxter kế tiếp, nếu ông có đủ khả năng và nếu việc ấy không trái với ý ông, và không ai khác được tiến cử ngoài sự đồng ý của ông; ông Foley đã vui lòng đồng ý điều này. Nhờ đó ông giờ đây có cơ hội tốt để giúp họ có một người đúng như lòng họ mong muốn, và đó là ý định và nỗ lực thật sự của ông.
Nhiều người nghĩ rằng giờ đây ông sẽ tự mình tuân thủ; vì đang có chỗ trống tại nơi mà ông từng đề nghị giảng với tư cách phụ tá, khi ông từ chối chức giám mục. Nhiều giám mục tin rằng giờ đây ông sẽ trở lại Hội Thánh. Đặc biệt, Tổng Giám mục Stern ở York đã nói như sau với một vị mục sư: “Hãy tin lời tôi, ông Baxter tuân thủ rồi, và đã về với Kidderminster yêu dấu của ông.” Nhưng ông không hề có ý nghĩ như vậy, mà chỉ nhắm giúp đưa vào chỗ ấy một người thật lòng chuyên tâm thúc đẩy ích lợi cho các linh hồn; và ông thấy đó là việc khó khăn hơn nhiều so với điều ông có thể hình dung trước. Vì những tín hữu — vốn là khối chính của thị trấn và giáo xứ — từ chối không chịu góp tay đưa một mục sư khác vào nhà thờ, e rằng họ sẽ có vẻ đồng ý với sự tuân thủ của người ấy, hay bị buộc phải công nhận người ấy trong chức vụ. Dù dùng mọi cách, người ta cũng không thuyết phục được họ đồng ý trong việc này. Do đó ông Baxter cũng từ chối không can thiệp vào việc lựa chọn; một phần vì nếu ông làm vậy, rất có thể một số kẻ thù của ông sẽ sẵn sàng nói rằng ông đã thỏa thuận để giữ lại điều gì đó cho riêng mình. Đồng thời, ông biết rằng ông Foley, vị bảo trợ — một người tin kính chân thành — sẽ lựa chọn tốt nhất có thể cho họ.
Ông Thomas Foley này thật là một phước lớn cho thị trấn và vùng ấy. Ông đã từ chỗ rất nghèo khó mà gây dựng được gia sản hơn năm nghìn bảng mỗi năm nhờ các xưởng luyện sắt, và với cách làm ăn công bằng và không chê trách được đến nỗi mọi người làm ăn với ông đều ca ngợi sự chính trực lớn lao của ông. Vì có quyền bảo trợ nhiều giáo xứ thuộc các vùng đất ông mua, ông đã chuyên tâm bổ nhiệm vào đó những mục sư xứng đáng và hữu ích. Và để tạ ơn Đức Chúa Trời về các ơn lành Ngài ban cho ông, ông đã xây dựng một bệnh viện được cấp quỹ vững chắc gần Stourbridge, để dạy trẻ em nghèo đọc và viết, rồi cho chúng đi học nghề; và ông cấp cho nó khoảng năm trăm bảng mỗi năm. Đất nước này sẽ hạnh phúc biết bao, nếu việc sử dụng sự thịnh vượng lớn lao một cách tốt lành và tin kính như vậy là điều thường thấy! Vị quý ông đáng kính này đã giúp đỡ thị trấn Kidderminster bằng nhiều cách; đặc biệt, khi có chỗ trống vừa nói, ông đã đặt một người có giá trị làm mục sư của họ, và chính họ đã nhận xét rằng người ấy là người lương thiện và giảng hay, tuyên bố rằng họ thà có người ấy hơn bất cứ ai khác. Khi người ấy đã ổn định giữa họ, ông Baxter viết thư cho họ để cùng hiệp với người ấy trong cầu nguyện và lễ Tiệc Thánh. Nhưng những đau khổ của họ đã khiến họ xa lánh phe Hội Thánh đến nỗi họ không chịu để lá thư này được đọc giữa họ.
Về phần ông Baxter, sau khi ông đã giảng đây đó ở Luân Đôn tại nhiều nơi khác nhau trong khoảng một năm, cuối cùng ông ổn định với Tiến sĩ Bates tại nhà thờ St. Dunstan ở phía Tây, trên phố Fleet, và giảng mỗi tuần một lần với tư cách giảng sư, nhận trợ cấp từ giáo xứ cho công sức của mình. Thấy chiều hướng sự việc đang đi, để được an toàn hơn, ông đã đến gặp Giám mục Sheldon để xin giấy phép giảng trong giáo phận của ngài. Một số người khó chịu vì ông làm bước này; nhưng ông đến với ngài với tư cách là quan chức của vua. Giám mục tiếp đón ông với nhiều sự tôn trọng, nhưng đưa cho ông cuốn sổ để ký tên. Ông viện dẫn Tuyên ngôn của vua, miễn trừ sự cần thiết phải ký tên. Giám mục bèn bảo ông cứ viết điều gì ông muốn. Do đó ông ký một lời hứa bằng tiếng La-tinh, rằng ông sẽ không giảng chống lại giáo lý của Hội Thánh hay các nghi lễ trong giáo phận của ngài, bao lâu ông còn dùng giấy phép ấy. Sau đó ngài tự do cấp giấy phép cho ông, và không để thư ký của ngài lấy tiền của ông. Thế nhưng ông hiếm khi giảng một bài giảng mà không bị báo từ đâu đó rằng ông giảng về sự nổi loạn và công kích chính quyền, trong khi ông không hề có ý nghĩ hay lời nói nào có xu hướng như vậy. Nhưng ông có một hội chúng đông đảo, và đó là một điều gây ra sự ganh tị.
Một ngày kia, đám đông đã đuổi ông khỏi nơi giảng của mình. Vì xảy ra là, giữa bài giảng của ông tại St. Dunstan, một ít vôi và bụi — và có lẽ một hai mảnh gạch — rơi xuống trong tháp chuông gần chỗ các cậu bé, khiến toàn thể hội chúng hoảng sợ đột ngột. Người ta tưởng tháp chuông và nhà thờ đang sụp đổ, khiến tất cả vội vã chen nhau chạy ra ngoài trong hỗn loạn, đến nỗi tiếng chân trong các gác lửng nghe như tiếng sụp đổ, và dân chúng chen nhau tuôn ra cửa một cách ồn ào. Một số phụ nữ bỏ lại khăn choàng và các vật khác phía sau, và một số người trên gác đã nhảy xuống trên những người bên dưới, vì họ không xuống cầu thang được. Ông vẫn ngồi yên trên bục giảng suốt thời gian ấy, nhìn và thương xót sự hoảng loạn vô ích của họ, và ngay khi có thể được nghe, ông yêu cầu họ im lặng rồi tiếp tục giảng.
Dân chúng vừa mới yên lặng và trở vào lại, thì một chiếc ghế dài gần bàn Tiệc Thánh, nơi một số người ngồi, bị gãy vì sức nặng của họ, khiến tiếng động làm nỗi sợ tái phát, và họ còn rối loạn hơn trước. Một bà lão được nghe nói ở cửa nhà thờ rằng bà xin Đức Chúa Trời tha thứ, và hứa rằng nếu Đức Chúa Trời giải cứu bà lần này, bà sẽ cẩn thận không đến đó nữa. Khi họ đã ra ngoài và lại yên lặng, ông tiếp tục giảng. Nhưng vì nhà thờ đã cũ và nguy hiểm, các quản lý nhà thờ quyết định sửa chữa nó; và thế là ông phải giảng hết thời gian của mình tại nhà thờ St. Bride, nơi kinh nguyện chung được vị phụ tá đọc trước bài giảng. Vào các ngày trong tuần, ông Ashhurst cùng khoảng hai mươi công dân khác mời ông giảng một buổi giảng thuyết tại phố Milk, và trả cho ông bốn mươi bảng mỗi năm, việc ấy ông tiếp tục gần một năm. Cùng lúc ấy, ông giảng mỗi ngày của Chúa một lần tại Black-Fryars, nơi ông không nhận gì cho công sức của mình, vì sợ làm cho giáo dân kém khả năng hay kém sẵn lòng giúp đỡ vị mục sư xứng đáng của họ là ông Gibbons.
Bài giảng cuối cùng ông giảng công khai là tại Black-Fryars, ngày hai mươi lăm tháng Năm năm một nghìn sáu trăm sáu mươi hai. Vì bài ấy, ông bị cáo buộc là đã nói với dân chúng rằng Phúc Âm giờ đây đang rời khỏi họ. Và người ta nói với ông rằng ông không nên nói Phúc Âm đang ra đi, chỉ vì một số mục sư bị bịt miệng và những người khác được đặt vào chỗ họ. Trong khi đó, không có một chút căn cứ nào cho lời cáo buộc như vậy, từ bất cứ điều gì ông đã nói. Như vậy ông đã chấm dứt chức vụ công khai của mình ba tháng trước ngày lễ Thánh Bartholomew, thời điểm các anh em còn lại của ông bị bịt miệng; và nhiều người đã chỉ trích ông vì việc này. Nhưng ông ngưng giảng sớm như vậy, một phần vì các luật sư giải thích một điều khoản mơ hồ trong Đạo luật Thống nhất là chấm dứt quyền tự do giảng vào thời điểm ấy; và một phần vì ông muốn để mọi mục sư trong toàn quốc kịp thấy ý định của ông là gì, kẻo có ai bị ảnh hưởng mà hành động theo giả định rằng ông định tuân thủ [NEEDS REVIEW: câu cuối đoạn này bị OCR hỏng, ý về việc tuân thủ chỉ suy đoán theo ngữ cảnh].
Rồi các mục sư bị trục xuất vẫn ở trong tình trạng im lặng và tối tăm trong mười năm, cho đến thời kỳ Khoan dung [NEEDS REVIEW: niên đại và chi tiết về thời kỳ Khoan dung bị OCR hỏng, chỉ giữ ý chung]. Mục đích và nỗ lực lớn của họ là được thấy mình đi trong đường lối bổn phận đối với Đức Chúa Trời và vua; nhưng họ không được phép sống bình an. Đã có nhiều tác phẩm xuất bản ủng hộ và phản đối, từ thời Phục hưng, và tiếp tục trong các năm một nghìn sáu trăm sáu mươi mốt và một nghìn sáu trăm sáu mươi hai — trong đó có các tác phẩm của Giám mục Gauden bênh vực sự cần thiết của nghi thức phụng vụ, và các tác phẩm đáp lại bàn về tính cổ xưa của các hình thức cầu nguyện [NEEDS REVIEW: danh mục các tác phẩm tranh luận bị OCR hỏng nặng, chỉ tóm ý chung]. Nhưng những tranh luận này không ảnh hưởng đến những người nắm quyền, cũng không mang lại sự cứu giúp nào.
Đó là chính sách của triều đình, rằng các mục sư không tuân thủ hoặc phải bị đè bẹp bởi phe Tin Lành, để tăng cường lợi ích của phe ấy; hoặc nếu được dung thứ phần nào, họ phải có những người theo Thiên Chúa giáo làm đối tác với mình, để lợi ích Tin Lành nhờ đó mà suy yếu. Đó là một khó khăn trong hoàn cảnh của họ, nhưng đồng thời cũng là nỗi bất hạnh của họ, rất xa với lựa chọn của họ, và vì vậy không phải là cớ để chỉ trích chính đáng. Đạo luật được nói đến có hiệu lực vào tháng Tám năm một nghìn sáu trăm sáu mươi hai. Vào những ngày tiếp theo, một tuyên ngôn khoan dung tôn giáo được công bố, nhưng không bao gồm những người theo Thiên Chúa giáo [NEEDS REVIEW: chi tiết tuyên ngôn và phản ứng của các bên bị OCR hỏng nặng]. Các mục sư không tuân thủ nhờ đó rất được khích lệ, và đã bí mật đến gặp nhà vua với lời thỉnh nguyện khiêm tốn của mình. Nhưng một số người khác lo rằng không nên có sự khoan dung như vậy, và họ không muốn các anh em mình cảm tạ vua về tuyên ngôn ấy, e rằng việc ấy sẽ mở đường cho những người theo Thiên Chúa giáo. Tuyên ngôn ấy rốt cuộc không có hiệu quả gì, và các mục sư không tuân thủ vẫn ở trong tình trạng khó khăn như trước.
Ngay sau đó, cùng một tinh thần như trong âm mưu trước kia lại dấy lên: một số người, trong đó có George Philips, James và John, cùng Nathaniel Gibbs, bị xét xử về tội phản quốc cao, và bị kết án vào tháng Mười Hai năm một nghìn sáu trăm sáu mươi hai; một bản tường thuật về vụ việc đã được xuất bản [NEEDS REVIEW: tên vụ án và chi tiết bản tường thuật bị OCR hỏng]. Ai đọc phiên xử của họ cũng sẽ thấy lý do để kết luận rằng dân chúng rất sẵn lòng chống lại những người không chịu theo Hội Thánh Anh và phục vụ một quyền lực khác.
Vào năm một nghìn sáu trăm sáu mươi hai, các mục sư bị bịt miệng không những bị cấm giảng công khai, mà còn bị theo dõi cẩn thận trong riêng tư, đến nỗi họ không thể gặp nhau để cầu nguyện mà không bị coi là một buổi nhóm riêng mang tính nổi loạn. Ông Baxter và Tiến sĩ Bates được mời đến nhà ông Beale ở Hatton Garden, để cầu nguyện cho vợ ông ấy đang bệnh, bà bị sốt và đã đến mức nguy kịch. Vì một vài dịp khác, họ đã không đến được đó, và nếu họ đã đến, họ đã bị bắt. Vì hai quan tòa hòa bình, sống cách xa nhau, một người ở Westminster và người kia ở Clerkenwell, đã đến đó với một sĩ quan chấp pháp để bắt họ. Họ lục soát cả ngôi nhà, thậm chí cả phòng của người phụ nữ bệnh, nhưng đã thất vọng ra về. Dù họ thoát được, nhiều mục sư thánh khiết và xuất sắc đã bị giam trong ngục ở nhiều quận, chỉ vì tội giảng và cầu nguyện, như ông Allen và những người khác ở Dorsetshire.
Vào tháng Sáu năm một nghìn sáu trăm sáu mươi ba, vị Tổng Giám mục Canterbury già và ôn hòa là Tiến sĩ Juxon qua đời, và Tiến sĩ Sheldon kế nhiệm. Vào thời gian ấy, một cuộc tranh luận mới lại dấy lên về số phận của các mục sư bị bịt miệng. Họ bị nhiều người trách vì không thỉnh nguyện Quốc hội, dù họ có đủ lý do để không làm vậy. Nhiều nghị viên nuôi hy vọng về một sự khoan dung hay một sự bao dung rộng rãi. Và do đó người ta tranh luận sôi nổi xem trong hai điều ấy, điều nào đáng mong muốn hơn. Một số người chủ trương thỉnh nguyện xin một sự khoan dung chung, và lý luận với các anh em mình như sau: Các anh mù quáng, nếu các anh không thấy rằng Đạo luật Thống nhất đã được làm ra nghiêm khắc như vậy, và gánh nặng của sự tuân thủ đã tăng lên nhiều đến nỗi số mục sư bị trục xuất sẽ lớn đến mức buộc họ phải vui mừng đón nhận một sự khoan dung chung, mà sự khoan dung ấy cũng sẽ bao gồm cả những người theo Thiên Chúa giáo. Và nếu các anh nghĩ mình có thể cầm cự, người ta vẫn sẽ đưa các anh đến chỗ ấy, bằng cách giam các anh trong ngục cho đến khi các anh vui lòng thỉnh nguyện xin một sự khoan dung như vậy. Các anh có cầm cự lâu đến đâu, các anh cũng sẽ bị buộc phải xin tự do cho những người theo Thiên Chúa giáo; và sự ô nhục của việc ấy sẽ không đổ lên các giám mục, mà đổ lên các anh, là những người chống đối việc ấy dữ dội như vậy. Các giám mục sẽ lên tiếng chống lại việc ấy, nhưng họ sẽ buộc các anh phải cầu xin điều mà các anh chống đối. Và nếu các anh không làm việc ấy bây giờ, các anh sẽ phải làm với giá đắt hơn, và đau khổ của các anh sẽ tăng thêm.
Những người khác đáp lại rằng họ thà chịu bất cứ điều gì còn hơn là thúc đẩy lợi ích của những người theo Thiên Chúa giáo [NEEDS REVIEW: phần đáp lại bị OCR hỏng ở cuối, chỉ giữ ý chung]. Cùng thời gian ấy, một cuốn sách than phiền về năm sai phạm nguy hiểm nhưng chưa được phát hiện đã gây hại cho Hội Thánh, đó là: sự phong chức không đúng cách, đời sống phóng túng, tội mua bán chức thánh, việc không cư trú một cách cẩu thả, và việc kiêm nhiệm nhiều giáo xứ một cách lấn lướt; cuốn sách được dâng lên nhà vua và Quốc hội. Dù cuốn sách ấy bênh vực hệ thống giám mục, các nghi lễ và nhiều phần của sự tuân thủ, nó vẫn được viết với tinh thần nghiêm túc và trang trọng, và phàn nàn rằng có hơn ba nghìn mục sư được nhận vào Hội Thánh mà không đủ khả năng dạy dỗ, có một nghìn năm trăm người phóng đãng được phong chức, nhiều người thiếu học được phong chức, và một nghìn ba trăm bốn mươi hai mục sư phe phái được phong chức ít lâu trước đó. Cuốn sách cũng phàn nàn rằng trong khoảng mười hai nghìn giáo xứ của Hội Thánh, hơn ba nghìn đã bị chiếm dụng, và bốn nghìn một trăm sáu mươi lăm là các giáo xứ hưởng lộc mà không cư trú, nên chỉ còn lại một phần nhỏ nghèo nàn cho một chức vụ siêng năng và lương thiện, vì vinh quang của Đức Chúa Trời và sự cứu rỗi của các linh hồn.
Vào năm một nghìn sáu trăm sáu mươi ba, ông Baxter cũng được một nhân vật danh giá hỏi ý kiến về vấn đề đang được bàn tán nhiều: ông bị thúc giục cho biết phán đoán của mình, xem con đường khoan dung hay con đường bao dung rộng rãi thì đáng mong muốn hơn. Ông tự do bày tỏ suy nghĩ của mình với mục đích này: rằng ông không ủng hộ sự bao dung mà không có khoan dung; cũng không ủng hộ sự khoan dung mà không mở rộng Đạo luật Thống nhất để bao dung rộng rãi hơn; mà ủng hộ sự kết hợp cả hai. Ông không ủng hộ chỉ bao dung mà thôi, vì dù họ có đi xa đến đâu, nhiều người xứng đáng, mà ân tứ của họ trong Hội Thánh có thể rất hữu ích, vẫn sẽ bị bỏ ngoài; và sẽ còn thiếu hụt lớn khi mọi người đều được dùng đến; và sự mất mát do họ hoàn toàn bị bịt miệng sẽ đổ xuống linh hồn của nhiều người. Ông không ủng hộ chỉ khoan dung mà thôi, trừ khi luật pháp được làm cho bao dung hơn; vì những áp đặt và hạn chế của luật pháp thật sự không thể biện minh được; vì không có gì đáng mong muốn hơn sức mạnh và sự hiệp nhất của đoàn mục sư đã được thiết lập; và vì một sự khoan dung suông dễ gây ra những nghi kỵ và thù hằn đến nỗi nó sẽ không được hưởng lâu trong bình an. Vì vậy ông tuyên bố rằng ông ủng hộ việc bao dung càng nhiều người thích hợp càng tốt theo luật pháp, rồi dành lại quyền cho nhà vua khoan dung cho số còn lại, trong mức độ có lợi cho sự bình an và ích lợi của Hội Thánh và quốc gia.
Nhưng thay vì khoan dung hay bao dung, vào ngày cuối cùng của tháng Sáu, Đạo luật chống các buổi nhóm riêng để thực hành tôn giáo đã được Hạ viện thông qua, và ít lâu sau trở thành luật. Tóm tắt của nó là: mọi người trên mười sáu tuổi có mặt tại bất cứ buổi nhóm nào, dưới danh nghĩa hay cớ thực hành tôn giáo, theo cách khác với cách được nghi thức phụng vụ hay thực hành của Hội Thánh Anh cho phép, mà ở đó có hơn năm người ngoài hộ gia đình, sẽ bị, đối với lần vi phạm đầu tiên, một quan tòa hòa bình ghi tên và tống vào ngục ba tháng, cho đến khi nộp năm bảng; đối với lần vi phạm thứ hai, sáu tháng cho đến khi nộp mười bảng; và lần thứ ba, khi bị bồi thẩm đoàn kết án, sẽ bị đày sang một trong các thuộc địa Mỹ, ngoại trừ New England hay Virginia. Một khó khăn lớn đi kèm với đạo luật này là quyền lực quá lớn được trao cho các quan tòa hòa bình, để ghi một người là kẻ vi phạm mà không cần bồi thẩm đoàn; và nếu họ làm việc ấy vô cớ thì không có cách khắc phục, vì mỗi quan tòa đã trở thành thẩm phán. Trước nguy cơ này, dân chúng cũng bị thử thách nặng nề [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn bị cắt ở cuối khối, bản dịch dừng đúng chỗ ngắt của nguồn].
rằng những tội nặng hơn, và những hình phạt nặng hơn liên quan đến tính mạng, tự do hay tài sản, sẽ không do bất cứ quan tòa tư nào xét xử, mà phải theo thể thức trang trọng hơn của tòa án, với thẩm phán, bị cáo và bồi thẩm đoàn.
Và theo đó, đạo luật này quy định rằng không ai được kết tội về một tội phải chịu hình phạt lưu đày, nếu không qua một phiên xử chính thức có bồi thẩm đoàn. Và ngay tại đây, lề sách được tô điểm một cách xứng đáng bằng những sai lầm của tác giả bản tóm tắt. Nhưng nếu tác giả ấy từng bị tịch thu tài sản đến mức không còn lấy một chiếc giường để nằm, như trường hợp của một số mục sư bị truất chức, chỉ vì hành động theo lương tâm mình, và việc ấy lại dựa trên lời khai của một kẻ tố cáo tai tiếng và những tên vô lại được thuê để thề những điều có lợi cho kẻ thèm thu lợi, mà ông Pierce đã thành thật nhận xét là trường hợp của những người Không Tuân Thủ khi đạo luật này được thi hành đối với họ — xem Lời Biện Hộ Thứ Ba cho những người Không Tuân Thủ của ông, trang 75 — thì khó mà cho rằng ông ta sẽ ca ngợi đạo luật ấy vì tính lành mạnh của nó, hay sẽ coi việc gọi đó là một gánh nặng là một sai lầm rất lớn.
Sau việc này, những người Không Tuân Thủ không ít thì nhiều đã chia rẽ nhau, vào năm 1664, về tính hợp pháp và tính thích hợp của việc thờ phượng Đức Chúa Trời trong các hội chúng công cộng, vốn vẫn được duy trì với sự kín đáo rất lớn. Ông Baxter và tiến sĩ Bates, cùng một số người khác với họ, chủ trương thường xuyên đến các nhà thờ công cộng khi không có sự giúp đỡ tốt hơn; và thỉnh thoảng đến đó, dù họ có quyền lựa chọn, để bày tỏ lòng yêu thương. Họ chủ trương có sự thông công thường xuyên nhất với những hội chúng thờ phượng mà họ đã chọn, nhưng đồng thời vẫn có sự thông công với những người khác, như những chi thể của sự thông công công giáo, tức toàn thể thân thể của Đấng Christ.
Năm 1665, người ta xuất bản cuốn Lời Kêu Gọi Gửi Archippus của ông Allein, một lời thúc giục khiêm nhường gửi các mục sư bị truất chức, dưới hình thức một bức thư, để họ cẩn thận về chức vụ mình hầu cho làm trọn chức vụ ấy.
Cuối cùng, ông Baxter thấy chức vụ công cộng của mình đã chấm dứt, bèn rút về miền quê, đến Acton thuộc Middlesex, để có thêm thời gian rảnh cho việc viết lách. Ông định cư ở đó vào tháng Bảy, theo đuổi việc học tập một cách riêng tư trong yên tĩnh, và mỗi ngày Chúa đều đến hội chúng công cộng khi có giảng dạy hay dạy giáo lý; phần còn lại của ngày ông dành cho gia đình và một vài người láng giềng nghèo.
Vào thời kỳ dịch hạch, năm 1665, ông đến nhà ông Hampden ở Buckinghamshire, và ở đó than khóc về tai họa tàn phá ấy, đã cướp đi khoảng một trăm nghìn người trong thành Luân Đôn, chưa kể một số lượng tương xứng ở những nơi khác trong nước.
Khi dịch hạch trở nên dữ dội, và các mục sư trong các nhà thờ ở thành phố bỏ chạy, để mặc bầy chiên của mình trong lúc khốn cùng nhất, thì một số người Không Tuân Thủ, thương xót những người đang hấp hối và khốn khổ, những người không có ai kêu gọi kẻ không ăn năn trở lại, cũng không có ai giúp họ chuẩn bị cho đời sau hay an ủi họ trong cơn kinh hoàng — vào lúc khoảng mười nghìn người chết trong một tuần — đã tin chắc rằng không một sự vâng lời nào đối với luật pháp của bất cứ người phàm nào cũng có thể biện minh cho việc họ bỏ mặc linh hồn và thân thể của con người trong những lúc cực kỳ khốn khó như thế, cũng như không thể biện minh cho cha mẹ để con mình chết đói. Và do đó họ quyết định ở lại với dân chúng, bước lên những bục giảng bị bỏ trống dù bị cấm đoán, dưới một sự quan phòng cảnh tỉnh như vậy, và thăm viếng người bệnh, tìm cách cứu giúp người nghèo, đặc biệt là những người bị phong tỏa trong nhà. Những người dấn thân vào công việc này có ông Thomas Vincent, ông Chester, và một số người khác [NEEDS REVIEW: tên của các mục sư khác trong danh sách bị OCR làm hỏng, không đọc được chắc chắn].
Những người ấy, hôm nay còn đi lại, hôm sau đã ngã bệnh, rồi nhanh chóng qua đời. Bộ mặt của sự chết đã đánh thức người giảng và người nghe đến nỗi người giảng vượt lên chính mình trong sự giảng dạy sống động và sốt sắng, còn người nghe thì lắng nghe với một nhiệt tâm và sự chú ý đặc biệt. Và nhờ phước lành của Đức Chúa Trời, nhiều người đã được cải đạo, từ bỏ sự không ăn năn thờ ơ và những dục vọng cùng sự phù phiếm của tuổi trẻ; và đạo đã bám rễ trong lòng dân chúng đến mức về sau không bao giờ mất đi được.
Trong khi Đức Chúa Trời đang tiêu diệt kẻ thù bằng sự phán xét, và những người Không Tuân Thủ đang cứu linh hồn con người, thì Quốc hội họp tại Oxford đã làm ra một đạo luật, buộc họ không được đến — trừ khi đang đi trên đường — trong vòng năm dặm của bất cứ thành phố có tư cách pháp nhân nào, bất cứ nơi nào cử đại biểu vào Quốc hội, hay bất cứ nơi nào họ từng làm mục sư hoặc từng giảng dạy sau Đạo Luật Ân Xá. Những người chủ trương chính đạo luật này trong hàng giáo sĩ là Tổng Giám mục Sheldon và Giám mục Salisbury; và mặc dù Bá tước Southampton, vị Chúa Tể Thủ Quỹ — một người luôn trung thành với nhà vua, nhưng cũng luôn đứng về lợi ích của đất nước và của nhân đạo — đã kịch liệt chống đối nó, phe của vị Chúa Tể Đại Pháp Quan vẫn thắng thế.
Khi đạo luật này ban ra, những mục sư nào có chút tài sản riêng để nuôi sống mình thì tìm cách ẩn náu; một số người không có tài sản thì bỏ vợ con, trốn ra nước ngoài, và thỉnh thoảng mới trở về. Về sau, phần lớn họ giảng dạy công khai hơn trong các thành phố và các thành phố có tư cách pháp nhân, cho đến khi bị bỏ tù, một phần vì khi ấy họ đang ở trong hoàn cảnh khó khăn, một phần vì dân chúng sẵn lòng cứu giúp những người lao nhọc giữa họ hơn là những người chỉ ẩn mình không làm gì, và một phần vì khi họ nằm trong tù vì giảng Phúc Âm, cả họ lẫn dân chúng và công việc của họ đều được người ta thương xót hơn [NEEDS REVIEW: đoạn bản quét về hoàn cảnh của các mục sư sau Đạo Luật Năm Dặm bị OCR làm hỏng nặng, một số câu chỉ dịch theo ý chính].
Vấn đề đặt ra là thế này: nên chọn cảnh ăn xin và đói khát cho chính mình và gia đình, cùng với việc bỏ bê chức vụ và linh hồn dân chúng, hay nên trung tín thi hành công việc mình, rồi sau đó chịu tù ngục, nhưng nhận được lòng thương xót của dân chúng? Họ cho rằng lựa chọn sau đáng chọn hơn nhiều. Thế nhưng, khi đã chọn như vậy, cảnh khốn khó của họ vẫn rất lớn. Vì đất nước đã nghèo kiệt đến nỗi những người giúp đỡ họ phần lớn cũng không có khả năng lớn. Tuy vậy, Đức Chúa Trời đã thương xót cung cấp một số sự trợ giúp cho họ, đến nỗi hầu như không ai trong số họ chết vì thiếu thốn hay bị phơi bày ra cảnh ăn xin hèn hạ; chỉ có một số ít bị cám dỗ, trái với phán đoán trước kia của mình, mà tuân theo Giáo Hội.
Lời thề áp đặt trên họ là thế này: “Tôi, A. B., xin thề rằng việc cầm vũ khí chống lại nhà vua, với bất cứ cớ nào, là không hợp pháp; và tôi ghê tởm quan điểm phản nghịch cho rằng được cầm vũ khí nhân danh thẩm quyền của vua để chống lại chính thân thể vua, hay chống lại những người được vua ủy nhiệm, khi họ hành động theo sự ủy nhiệm ấy; và tôi sẽ không bao giờ tìm cách thay đổi chính quyền, hoặc trong Hội Thánh hoặc trong nhà nước.” Lời thề này đã cung cấp chất liệu cho những cuộc tranh luận không dứt. Nhưng vì những người Không Tuân Thủ, trong đạo luật áp đặt lời thề ấy, bị cáo buộc là theo những giáo lý gây rối và phạm những tội nặng, nên nhiều người rất băn khoăn. Và do đó họ cố tìm ra một ý nghĩa mà nhờ đó lời thề có thể được tuyên thệ một cách an toàn, để khỏi mang tiếng xấu ấy cho đến đời sau. Tiến sĩ Bates đã tham khảo ý kiến của Chúa Tể Giữ Ấn Bridgeman, người tỏ lòng kính trọng lớn đối với ông, về việc ông tuyên thệ theo một ý nghĩa đúng đắn. Để làm ông thỏa lòng, vị Chúa Tể hứa sẽ có mặt tại phiên tòa kế tiếp, và ở đó, trên ghế thẩm phán, sẽ công khai tuyên bố rằng chữ “tìm cách” trong lời thề chỉ có nghĩa là tìm cách một cách bất hợp pháp. Dựa trên lời tuyên bố ấy, ông và một số người Không Tuân Thủ khác, tổng cộng hai mươi người, đã tuyên thệ tại phiên tòa, để tránh tiếng xấu là theo giáo lý gây rối.
Trong năm 1665, lệnh được gửi từ Tổng Giám mục Canterbury đến các giám mục trong tỉnh của ngài, về một số vấn đề, trong đó có điều này: họ phải báo cáo tên của tất cả các mục sư Không Tuân Thủ bị truất chức, cùng với nơi cư trú và cách sống của họ. Lệnh ấy đề ngày 7 tháng Bảy năm ấy. Và nhà sử học gần đây của chúng ta, quyển 3, trang 259, cho chúng ta biết rằng các báo cáo của các giám mục vẫn còn được lưu giữ tại thư viện Lambeth.
Năm 1666, sau khi dịch hạch qua đi, ông Baxter trở về Acton vào ngày 25 tháng Ba, và thấy nghĩa trang của nhà thờ giống như một cánh đồng vừa cày, đầy những ngôi mộ, và nhiều người láng giềng đã chết, nhưng nhà riêng của ông không bị nhiễm dịch, và gia đình ông để lại ở đó được bình an. Số mục sư bị bỏ tù, bị phạt tiền, hay bị hành hạ bằng cách khác vì giảng Phúc Âm của Đấng Christ, trong suốt thời gian ấy, là rất lớn [NEEDS REVIEW: con số cụ thể trong bản quét bị OCR làm hỏng, không đọc được].
Trận hỏa hoạn Luân Đôn năm 1666 bắt đầu cơn hỏa hoạn khủng khiếp ấy, nhờ đó một trong những thành phố tốt đẹp và xinh đẹp nhất thế giới đã hóa thành tro tàn và đổ nát chỉ trong ba ngày. Mùa ấy trước đó khô hạn quá mức, và gió thổi từ phía đông, nơi lửa bắt đầu. Dân chúng không có ai dẫn dắt đúng đắn nên chẳng làm gì được để chống lại lửa, mà chỉ đứng nhìn nhà cửa mình cháy mà không có cách cứu chữa, vì các máy bơm đều hỏng hóc và vô dụng. Các đường phố đông nghẹt người, và những người năng động nhất và có bạn bè giúp đỡ thì cứu được nhiều tài sản; còn những người khác thì mất gần như tất cả những gì mình có. Thiệt hại về nhà cửa và tài sản khó mà ước lượng được.
Trong số những thiệt hại khác, sự mất mát sách vở là một tổn hại rất lớn cho lợi ích của đạo đức và học vấn. Nhiều người bán sách ở sân nhà thờ Thánh Phao-lô đã mang sách của mình xuống các hầm dưới nhà thờ lớn ấy, nơi người ta tưởng gần như an toàn trước lửa. Nhưng nhà thờ bốc cháy, sức nặng của mái nhà đổ sập đã phá vỡ các hầm, để lửa lọt vào, và không còn cách nào cứu được sách vở. Thư viện của Học viện Sion cũng bị cháy, cùng với hầu hết các thư viện của các mục sư Không Tuân Thủ [NEEDS REVIEW: câu về các thư viện khác trong bản quét bị OCR làm hỏng, chỉ dịch theo ý chính]. Cuối cùng, một số người đã dạy họ cách cho nổ tung một số ngôi nhà kề bên bằng thuốc súng, nhờ đó lửa bị chặn lại; và ở một số nơi lửa dừng lại ngay khi vừa lan tới, mà không rõ vì sao.
Lửa dừng lại ở cầu Holborn, gần nhà thờ Thánh Dunstan trên phố Fleet, và tại nhà thờ Sepulchre khi nhà thờ ấy cháy, và tại nhà thờ Christ khi nhà thờ ấy cháy, và gần Aldersgate, Cripplegate, cùng những nơi khác tại tường thành; tại Austin Friars, nhà thờ Hà Lan đã chặn lửa lại và thoát nạn. Lửa dừng lại giữa các đường phố, và còn cách Tháp một đoạn ngắn; và toàn bộ Southwark thoát nạn. Đây là một cảnh tượng có thể cho bất cứ người nào một cảm nhận sống động về sự phù phiếm của đời này, cùng mọi giàu sang và vinh quang của nó, và về sự thiêu đốt thế giới trong tương lai. Nhìn ngọn lửa bốc lên trời và tiến tới dữ dội không kiềm chế được; nhìn các đường phố đầy những người kinh ngạc, đến nỗi họ hầu như không còn đủ tỉnh táo để than khóc chính tai họa của mình; nhìn các cánh đồng đầy những đống hàng hóa, những tòa nhà lộng lẫy, những căn phòng tinh xảo, đồ đạc đắt tiền và vật dụng trong nhà, kho hàng, cửa hiệu đầy đủ hàng hóa và thư viện, tất cả đều bốc cháy, trong khi không ai dám đến gần để nhận lấy bất cứ thứ gì; nhìn nhà vua và các quý tộc cưỡi ngựa đi khắp các đường phố, chứng kiến tất cả những cảnh hoang tàn ấy, trong khi không ai có thể cứu giúp được chút gì; nhìn bầu trời, xa đến đâu mắt thấy được, đầy khói đến nỗi mặt trời chiếu xuyên qua khói với màu như máu. Nhưng cảnh thê thảm nhất về sau là nhìn thành phố trở thành một nơi hoang tàn và hỗn loạn, chỉ còn ống khói và tháp chuông đứng giữa các hầm và đống đổ nát; đến nỗi người ta khó mà biết được đường phố trước kia ở đâu, và trong một thời gian dài đi qua đống đổ nát rất nguy hiểm vì các hầm và lửa còn âm ỉ trong đó.
Trận hỏa hoạn bất hạnh này đã làm cho con đường của những người Không Tuân Thủ càng rõ ràng hơn với họ. Vì các nhà thờ đã cháy rụi, và các mục sư xứ đạo đã ra đi vì thiếu nơi chốn và lương bổng, nên nhu cầu của dân chúng trở nên cấp bách; vì họ không còn nơi nào để thờ phượng, trừ một vài nhà thờ còn đứng vững, mà những nhà thờ ấy không chứa được một phần đáng kể nào trong số họ. Do đó, những người Không Tuân Thủ đã mở các nhà hội họp công cộng, và các nhà ấy rất đông người. Và theo hoàn cảnh lúc bấy giờ, việc cấm những người Không Tuân Thủ nghe giảng ở đó, thực chất là cấm mọi sự thờ phượng công cộng đối với Đức Chúa Trời, và bắt họ sống như những kẻ vô thần. Nhưng để bày tỏ lòng yêu thương đối với những người mà họ khác biệt, một số lượng đáng kể các mục sư bị truất chức trong thành phố đã họp nhau không lâu sau trận hỏa hoạn, để xét xem họ có nên thỉnh thoảng hiệp cùng các nhà thờ xứ đạo trong lễ Tiệc Thánh hay không, và xem việc hoàn toàn tránh né lễ ấy có thể khiến những người thuộc Giáo Hội đã thiết lập tin rằng họ coi sự thông công ấy là bất hợp pháp hay không. Người ta nhìn chung đồng ý rằng sự thông công như vậy là hợp pháp và đáng mong muốn, khi việc ấy không gây hại nhiều hơn lợi.
Năm 1667, Chúa Tể Đại Pháp Quan Hyde bị luận tội và bị cách chức; và đó dường như là một sự quan phòng đáng chú ý của Đức Chúa Trời, rằng chính ông, người từng là công cụ lớn của nhà nước trong các giao dịch trước đó, và đã đối xử rất nghiêm khắc với những người Không Tuân Thủ, cuối cùng lại bị chính bạn bè mình hất cẳng, trong khi những người bị bắt bớ lại là những người nhiệt thành nhất bênh vực cho ông, và nhiều người đứng về phía ông. Công tước Buckingham kế vị ông làm sủng thần chính. Ông là người chủ trương tự do. Dưới thời ông, những người Không Tuân Thủ ở Luân Đôn được làm ngơ, và dân chúng công khai đến các buổi nhóm của họ mà không sợ hãi. Điều này khích lệ các mục sư ở các tỉnh, họ cũng làm như vậy ở hầu hết các nơi tại Anh, và đám đông những người có khuynh hướng sùng đạo nhất là thính giả của họ.
Trong bài diễn văn gửi cả hai viện Quốc hội ngày 10 tháng Hai năm ấy, nhà vua đã bày tỏ như sau: “Còn một điều nữa mà chính ta thấy mình có bổn phận phải đề nghị với các ngươi vào lúc này, đó là các ngươi hãy xét đến các thần dân Tin Lành của ta trong các vấn đề tôn giáo, để họ có thể được thúc đẩy không những chỉ yên lặng phục tùng chính quyền, mà còn vui vẻ trợ giúp cho sự ủng hộ chính quyền ấy.” Nhiều tập sách nhỏ đã được xuất bản về sự khoan dung và sự cho phép, như: Sự Khoan Dung Và Sự Cho Phép Được Xét Đến Trong Một Bức Thư Gửi Một Nhân Vật Có Danh Vọng; Một Lễ Vật Hòa Bình, Trong Một Lời Xin Lỗi Và Lời Cầu Xin Khiêm Nhường Cho Sự Khoan Dung Và Tự Do Lương Tâm, của nhiều người Tin Lành khác biệt trong một số điều với sự thiết lập hiện tại về sự thờ phượng Đức Chúa Trời; ông Corbet xuất bản Một Bài Luận Về Tôn Giáo Của Nước Anh, Và Sự Thiết Lập Của Cơ Đốc Giáo Cải Chánh Trong Phạm Vi Đúng Đắn Của Nó, gồm hai phần, mà câu trả lời cho nó được gọi là Dolus an Virtus; Một Đề Nghị Cho Sự An Toàn Và Hạnh Phúc Của Nhà Vua Và Vương Quốc; Những Bất Tiện Của Sự Khoan Dung, hay Lời Đáp Cho Một Cuốn Sách Mới Đây, mang tên Một Đề Nghị Gửi Nhà Vua Và Quốc Hội, Cho Sự An Toàn Và Hạnh Phúc Của Nhà Vua Và Vương Quốc; Một Lời Bênh Vực Cho Đề Nghị, hay Một Số Lý Do Được Đưa Ra, rằng vị mục sư Không Tuân Thủ đến nhà thờ xứ đạo và dùng sách cầu nguyện chung, vẫn chưa thể đồng ý với những điều khác bị bắt buộc, nếu không có một sự ôn hòa nào đó.
Nhà sử học gần đây của chúng ta, phần 3, trang 271, nói rằng việc phe bất đồng có Bá tước Clarendon là kẻ chống đối mình, và Công tước Buckingham là người ủng hộ mình, thì chẳng có gì đáng tự hào cho lắm: người trước chống đối họ chỉ vì lòng nhiệt thành đối với Giáo Hội đã thiết lập, coi đó là thành lũy hiệu quả nhất chống lại Giáo Hội La-mã, còn người sau đứng về phía họ chỉ vì lòng yêu mến mạnh mẽ đối với sự tự do phổ quát về quan điểm và thực hành. Nhưng tôi nghĩ rằng, nếu những xét đoán như thế được đưa vào đây, thì Giáo Hội cũng chẳng có lý do gì lớn để khoe khoang, vì Giáo Hội đã được giúp đỡ để có đạo luật mạnh nhất chống lại những người Không Tuân Thủ nghèo khổ, bởi chính những người mà về sau rõ ràng là đang thúc đẩy lợi ích của Giáo Hội La-mã [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn này trong bản quét bị OCR làm hỏng nặng, chỉ dịch theo ý chính].
Tháng Giêng năm 1668, ông Baxter nhận được một bức thư của tiến sĩ Manton, cho biết ông được Sir John Barber nói rằng Chúa Tể Giữ Ấn Bridgeman muốn hội đàm với hai người họ về một sự bao dung và sự cho phép. Do đó ông đến Luân Đôn, và hai người họ đến yết kiến Chúa Tể Giữ Ấn; vị này nói với họ rằng ngài đã cho mời họ đến để nghĩ cách khôi phục họ. Vì mục đích ấy, ngài có một số đề nghị để trình bày cho họ, gồm một sự bao dung dành cho những người Trưởng Lão, và một sự cho phép dành cho những người Độc Lập, cùng những người còn lại. Họ hỏi ngài có muốn họ trình bày ý kiến của mình về phương tiện, hay muốn họ nhận lấy những gì ngài trình bày. Ngài đáp rằng ngài có điều để trình bày, nhưng họ cũng có thể đưa ra đề nghị riêng của mình. Ông Baxter nói với ngài rằng ông nghĩ họ có thể trình bày những điều khoản như vậy — mà không làm hại bất cứ ai — để thu nhận cả người Trưởng Lão lẫn người Độc Lập, cùng mọi Cơ Đốc nhân lành mạnh, vào chức vụ công cộng đã thiết lập. Ngài đáp rằng đó là điều ngài không muốn có, và vì vậy người ta thỏa thuận trước hết sẽ bàn về sự bao dung. Vài ngày sau, ngài gửi các đề nghị của mình. Sau đó, họ gặp tiến sĩ Wilkins và ông Burton để hội đàm về vấn đề này.
Các đề nghị của Chúa Tể Giữ Ấn, hay của tiến sĩ Wilkins, là như sau. Nhằm một sự bao dung, người ta khiêm nhường đề nghị: Thứ nhất, những người trong thời kỳ rối loạn vừa qua đã được phong chức bởi các trưởng lão, sẽ được nhận vào thi hành chức vụ mục sư, bằng việc đặt tay của giám mục, với những lời này hay những lời tương tự: “Hãy nhận lấy thẩm quyền để giảng Lời Đức Chúa Trời, và để thi hành các nghi thức thánh trong bất cứ hội chúng nào của Giáo Hội Anh mà ngươi sẽ được bổ nhiệm một cách hợp pháp vào đó.” Một biện pháp có tính chất tương tự như vậy đã từng được thực hành và cho phép trong trường hợp của những người Catharist và Meletian. Xem Giáo Luật của Công Đồng Nicaea, và Thư Chung của cùng công đồng ấy gửi các hội thánh, trong Gelasius Cyzicenus, Lịch Sử Công Đồng Nicaea, phần thứ hai.
Thứ hai, mọi người được chọn vào bất cứ chức vụ nào trong Hội Thánh, hay vào công việc của một thầy giáo — sau khi đã tuyên thệ lời thề tối cao — sẽ, thay cho mọi sự ký tên khác, bị bắt buộc phải ký tên theo những lời này hay những lời tương tự: “Tôi, T. B., xin tuyên bố và xác nhận rằng tôi chấp nhận các giáo lý, sự thờ phượng và chính quyền đã thiết lập trong Giáo Hội Anh, vì chúng chứa đựng mọi điều cần thiết cho sự cứu rỗi; và tôi sẽ không tìm cách, tự mình hay qua người khác, trực tiếp hay gián tiếp, đưa vào bất cứ giáo lý nào trái với giáo lý đã được thiết lập như vậy. Và tôi xin hứa rằng tôi sẽ tiếp tục ở trong sự thông công của Giáo Hội Anh, và sẽ không làm bất cứ điều gì để gây rối loạn sự bình an của Giáo Hội ấy.”
Thứ ba, cử chỉ quỳ gối khi dự Tiệc Thánh, việc dùng dấu thập tự trong lễ báp-têm, và việc cúi đầu khi nghe danh Chúa Giê-xu, có thể được để tùy ý, hay bị bãi bỏ, tùy theo điều nào được cho là thích hợp nhất.
Thứ tư, trong trường hợp người ta cho là thích hợp để duyệt lại và thay đổi sách phụng vụ và các giáo luật cho vừa lòng những người bất đồng, thì mỗi người được nhận vào giảng dạy sẽ, khi được bổ nhiệm hay được nhận vào giảng, vào một ngày Chúa nào đó trong thời hạn sẽ quy định, công khai và trang trọng đọc sách phụng vụ ấy, và công khai tuyên bố đồng ý với tính hợp pháp của việc dùng nó, và hứa rằng nó sẽ được dùng vào thời gian và nơi chốn quen thuộc [NEEDS REVIEW: phần cuối của điều thứ tư trong bản quét bị OCR làm hỏng, chỉ dịch theo ý chính].
Nhằm sự cho phép dành cho những người Tin Lành không thể được bao dung theo những điều trên, người ta khiêm nhường đề nghị: Thứ nhất, những người Tin Lành như vậy có thể được tự do thực hành tôn giáo của mình nơi công cộng, và tự lo chi phí để xây dựng hay tìm kiếm những nơi thờ phượng công cộng, hoặc trong hoặc gần các thị trấn, tùy theo điều được cho là thích hợp nhất. Thứ hai, tên của tất cả những người sẽ được hưởng sự tự do này phải được ghi lại cùng với hội chúng mà họ thuộc về [NEEDS REVIEW: điều thứ hai trong bản quét bị OCR làm hỏng, chỉ dịch theo ý chính]. Thứ ba, mỗi người được nhận vào sự tự do này sẽ không được giữ bất cứ chức vụ công cộng nào, nhưng sẽ phải nộp tiền phạt thay cho những chức vụ nặng nhọc. Thứ tư, khi trình giấy chứng nhận rằng mình thuộc số những người được cho phép, họ sẽ được miễn khỏi những hình phạt pháp lý áp đặt trên những người không thường xuyên đến nhà thờ xứ đạo của mình. Thứ năm, những người được cho phép như vậy sẽ không bị trừng phạt bằng tịch thu tài sản vì nhóm họp trong các buổi nhóm trái phép, với điều kiện họ bị bắt buộc phải nộp mọi khoản thuế công cộng cho xứ đạo nơi họ cư trú, nếu không sẽ bị phạt. Thứ sáu, sự cho phép này sẽ tiếp tục trong ba năm.
Ông Baxter và các anh em ông cũng đề nghị thay đổi sách phụng vụ như sau: bỏ phần đọc các Thi Thiên theo bản dịch mới hay dùng bản dịch khác; chỉ định một số bài học khác lấy từ Kinh Thánh chính điển thay cho những bài lấy từ sách Ngụy Thư; không bắt buộc phải có cha mẹ đỡ đầu khi cha hoặc mẹ của đứa trẻ đã sẵn sàng trả lời thay cho con mình; bỏ cụm từ “bởi sự tái sinh thuộc linh” trong lời cầu nguyện tại lễ báp-têm; đổi câu “Ngươi có muốn chịu báp-têm không?” thành “Ngươi có muốn đứa trẻ này chịu báp-têm không?”; bỏ những lời trong lời tạ ơn sau lễ báp-têm công cộng và riêng tư, rằng Đức Chúa Trời đã tái sinh hài nhi này bởi Đức Thánh Linh của Ngài, và nhận nó làm con Ngài bởi sự nhận làm con nuôi; và bỏ giáo luật đầu tiên sau lễ báp-têm, rằng điều ấy là chắc chắn theo Lời Đức Chúa Trời; đổi những lời trong lời khuyên bảo sau lễ báp-têm, “được tái sinh và tháp vào thân thể,” thành “được nhận vào Hội Thánh của Đấng Christ”; không đòi lặp lại bất cứ phần nào của nghi lễ báp-têm nơi công cộng, nếu rõ ràng là đứa trẻ đã được báp-têm một cách hợp pháp nơi riêng tư; sửa đổi lời cầu nguyện chung sau việc đặt tay trong lễ xác nhận đức tin, theo gương các sứ đồ thánh của Ngài, và để chứng nhận cho họ bằng dấu hiệu này về ân huệ và lòng nhân từ của Ngài đối với họ; đổi đoạn khác trong lời cầu nguyện trước lễ xác nhận, “Đấng đã đoái thương tái sinh,” thành “Đấng đã đoái thương nhận các tôi tớ này của Ngài vào Hội Thánh Ngài”; bỏ cụm từ trong nghi lễ hôn nhân, “bằng thân thể tôi, tôi thờ phượng ngươi”; và trong lời cầu nguyện chung, “Đấng đã thánh hiến”; cho phép các mục sư có một số tự do trong việc thăm viếng người bệnh; đổi cụm từ trong lời cầu nguyện tại lễ an táng, “Vì Đức Chúa Trời Toàn Năng bởi lòng thương xót lớn lao của Ngài đã vui lòng đem linh hồn ra khỏi đời này,” thành “Vì Đức Chúa Trời Toàn Năng đã vui lòng đem linh hồn ra khỏi đời này”; và đổi câu “trong niềm hy vọng chắc chắn và vững vàng,” thành “trong sự bảo đảm đầy đủ về sự sống lại của Chúa Giê-xu Christ chúng ta”; bỏ câu “Ngài đã vui lòng giải cứu anh em chúng ta này khỏi những khốn khổ của đời tội lỗi này,” và câu khác, “như niềm hy vọng của chúng ta là anh em chúng ta này đang...”; đổi cụm từ trong nghi lễ Tiệc Thánh, “thân thể tội lỗi của chúng ta có thể được làm sạch bởi thân thể Ngài,” thành “linh hồn và thân thể tội lỗi của chúng ta có thể được tẩy sạch bởi thân thể và huyết quý báu của Ngài”; không bắt buộc đọc lời rủa sả chung; rút ngắn sách phụng vụ, đặc biệt là buổi lễ sáng, bằng cách bỏ mọi lời cầu nguyện đối đáp, từ “Lạy Chúa, xin mở môi con ra,” cho đến kinh cầu, cùng kinh cầu và mọi lời cầu nguyện từ “Con Đức Chúa Trời, chúng con nài xin Ngài,” trở đi; không bắt buộc dùng Bài Cầu Nguyện Của Chúa quá một lần, tức ngay sau lời tuyên bố tha tội, trừ sau lời cầu nguyện của mục sư trước bài giảng; chỉ dùng bài Vinh Hiển Cho Cha một lần, tức sau khi đọc các Thi Thiên; bỏ bài Venite Exultemus, trừ khi được cho là thích hợp; và, nếu được cho là thích hợp, đặt bất cứ câu nào, hay tất cả bảy câu đầu tiên trong số các câu mở đầu; bỏ nghi lễ Tiệc Thánh vào những lúc không phải là ngày Tiệc Thánh, trừ Mười Điều Răn, có thể đọc sau bản tín điều; và bắt buộc đọc lời cầu nguyện “Lạy Chúa, xin thương xót chúng con, và khiến lòng chúng con gìn giữ các luật pháp này,” chỉ một lần vào cuối; bỏ các thư tín và Phúc Âm, trừ những ngày lễ đặc biệt; chèn các lời cầu nguyện cho Quốc hội vào kinh cầu, ngay sau lời cầu nguyện cho hoàng gia, theo mẫu này hay mẫu tương tự: “Xin Ngài vui lòng hướng dẫn và làm thịnh vượng mọi cuộc tham vấn của Tòa Án Tối Cao của Quốc hội, để làm vinh hiển Ngài, làm ích cho Hội Thánh, cho sự an toàn, danh dự và phúc lợi của Đấng Tối Cao của chúng con và các vương quốc của Ngài”; bỏ hai bài thánh ca trong lễ tấn phong giám mục và lễ phong chức linh mục; sau câu hỏi đầu tiên trong sách giáo lý, “Tên của ngươi là gì?”, có thể thêm câu “Tên này được đặt cho ngươi khi nào?”, và sau đó, “Điều gì đã được hứa cho ngươi trong lễ báp-têm?” — Đáp: “Ba điều đã được hứa cho tôi”; trong câu hỏi trước các điều răn, có thể đổi thành “Ngươi đã nói rằng điều ấy đã được hứa cho ngươi”; trong câu hỏi thứ mười bốn, “Đấng Christ đã lập bao nhiêu nghi thức thánh?”, câu trả lời có thể là: “Chỉ hai mà thôi, lễ báp-têm và Bữa Tiệc của Chúa.”
Ông Baxter và các anh em ông đề nghị thêm một số điều khác nữa; và tiến sĩ Wilkins tuyên bố mình sẵn lòng chấp nhận nhiều hơn, nhưng nói rằng nhiều hơn nữa sẽ không được Quốc hội thông qua. Những điều mong muốn được thêm vào là những điều như sau: những người đã được phong chức bởi các trưởng lão, và theo cách này được nhận vào Giáo Hội đã thiết lập, có thể được phép trình bày lời tuyên xưng rằng họ không từ bỏ sự phong chức trước kia của mình; việc ký tên có thể chỉ giới hạn trong Kinh Thánh và các điều khoản giáo lý của Giáo Hội; quyền của các giám mục, các pháp quan, và các viên chức khác của Hội Thánh trong việc đình chỉ hay cấm giảng có thể bị giới hạn [NEEDS REVIEW: đoạn về việc giới hạn quyền đình chỉ trong bản quét bị OCR làm hỏng, chỉ dịch theo ý chính]; có thể có một sự thừa nhận rõ ràng về sự thông công đầy đủ dành cho mọi người được nhận vào; việc một nhóm láng giềng lương thiện họp nhau để thực hành tôn giáo riêng tư có thể không bị coi là buổi nhóm trái phép; và những kẻ nhạo báng hay khinh miệt Cơ Đốc giáo hay Kinh Thánh thánh có thể được xếp vào số những tội nhân tai tiếng được nhắc đến trong giáo luật và giáo luật phụ, và không được nhận vào sự thông công.
Sau đó, nhiều bài luận về sự khoan dung lại được xuất bản, như một bức thư gửi một nghị sĩ của Quốc hội hiện tại về tự do lương tâm; cuốn Sự Khoan Dung Không Thể Chịu Được, và lời đáp cho nó là cuốn Tự Do Lương Tâm Là Lợi Ích Của Quan Chức; cùng cuốn Vindiciae Cultus Evangelici, hay Sự Hoàn Hảo Của Các Thể Chế Và Nghi Lễ Của Đấng Christ Về Sự Thờ Phượng Của Ngài, Được Khẳng Định Và Bênh Vực, chống lại mọi sáng chế của Hội Thánh hay của loài người. Nhưng sau tất cả những bài luận và tranh cãi về chủ đề này, trong năm ấy đã có một sắc lệnh buộc thi hành các đạo luật chống lại các buổi nhóm trái phép, và một cuộc bỏ phiếu đã thông qua tại Hạ Viện để gia hạn đạo luật chống lại các buổi nhóm ấy thêm ba năm.
Người ta cũng chuẩn bị một dự luật, do ông Hale trình bày, để đệ trình lên Quốc hội. Nhưng họ vừa mới nhóm họp thì phe Giáo Hội Cao đã vận động mạnh mẽ đến nỗi, khi đưa vấn đề ra bỏ phiếu, phe ấy đã cùng toàn thể vấn đề mà họ hy vọng sẽ thắng được sự đồng thuận của ông, ông đã tự vận động mình và tất cả bạn bè mình, và tạo thành một phe mạnh đến mức không thể làm được gì, dù ông tỏ ra thờ ơ về vấn đề ấy như bất cứ ai [NEEDS REVIEW: đoạn cuối bị cắt ngang ở cuối chunk, câu văn chưa hoàn chỉnh trong bản gốc].
Vào tháng Chín năm ấy, ông John Baber báo cho tiến sĩ Manton biết rằng nhà vua có ý muốn ưu đãi những người không tuân thủ, và một bản kiến nghị lúc này sẽ được đón nhận; bản kiến nghị ấy phải là lời cảm tạ về sự khoan dung trong cách cai trị của nhà vua và về sự tự do được hưởng dưới quyền cai trị đó. Một bản kiến nghị như vậy đã được thống nhất và trình lên bởi tiến sĩ Manton, tiến sĩ Bates, tiến sĩ Jacomb và ông Sims. Nhà vua gặp họ tại dinh của huân tước Arlington, tiếp đón họ một cách tử tế, và hứa sẽ xem xét. Nhưng sau tất cả, những lời bàn về tự do chỉ làm dấy lên thêm sự chống đối khoan dung.
Các điều khoản đã được gửi xuống các vùng quê cho giới giáo sĩ, kèm theo những mệnh lệnh riêng cho một số người, nhằm làm cho số người nhóm họp bất hợp pháp càng ít và càng không đáng kể càng tốt. Điều khoản thứ tám được soạn như sau: liệu họ có thể dễ dàng bị dẹp yên với sự trợ giúp của quan chức dân sự hay không [NEEDS REVIEW: câu chữ điều khoản thứ tám bị OCR làm hỏng, chỉ đọc được ý chính].
Sau một cuộc tranh luận dài, một dự luật đã được soạn thảo. Giám mục Wilkins, một người thẳng thắn, chân thành và cởi mở, đã ngăn chặn việc đưa một đạo luật như thế vào Hạ viện, và vì vậy mọi lời bàn hay đề xuất về chuyện ấy đều bị chặn lại. Huân tước Keeper, người đã khởi xướng việc này, khi thấy dòng chảy dư luận đi về hướng nào, đã cố gắng hết sức để thúc đẩy nó, nhưng không thành.
Trong số những tác phẩm khác được xuất bản trong năm này, có một cuốn sách mang tên Cuộc Tranh Luận Thân Thiện Giữa Một Người Tuân Thủ Và Một Người Không Tuân Thủ. Tác giả của nó, sau khi gặp những đoạn yếu kém của một số mục sư bất đồng, đã gom chúng lại để chế giễu; và sau khi nghe một số cách diễn đạt thô thiển, không thích hợp do những cá nhân riêng lẻ thốt ra, ông ta đưa chúng ra dưới hình thức đối thoại, trong đó ông ta khiến người không tuân thủ nói năng ngu xuẩn hết mức ông ta muốn, và chỉ nói những điều ngớ ngẩn mà ông ta biết mình có thể dễ dàng làm cho xấu hổ. Và từ đó ông ta lập luận chống lại sự không tuân thủ, điều này cũng giống như một người muốn chứng minh đạo của các Cơ Đốc nhân hay của người Tin Lành là ngu xuẩn, chỉ vì trong số họ có những người yếu kém. Cuốn sách này rất hợp với tâm lý của những người không chỉ ghét những người không tuân thủ, mà còn khinh miệt và nhạo báng lòng đạo đức nghiêm túc; họ nhờ đó càng được củng cố trong sự khinh miệt và chế giễu tôn giáo nói chung.
Tác giả của phần thứ ba, khi nhắc đến cuốn sách này, đã bày tỏ như sau: Tôi còn nhớ khi Ben Jonson dựng vở kịch Nhà Giả Kim, trong đó ông ta đưa Ananias vào để nhạo báng những người được gọi là Thanh giáo, với nhiều cụm từ họ thường dùng, chỉ nhằm làm cho người Thanh giáo trở nên lố bịch. Điều vốn đã không đứng đắn nơi một nhà thơ, người lấy việc dựng kịch làm nghề, thì chắc chắn càng thô tục và khó coi hơn nơi một người mà chức vụ buộc phải giữ gìn danh dự của đạo Cơ Đốc, chứ không phải làm cho đạo ấy trở nên lố bịch và đáng khinh bằng lời châm chọc và trò đùa tục tĩu.
Năm này, tức năm 1669, ông William Turner làm thị trưởng Luân Đôn, người chưa bao giờ quấy rầy các mục sư không tuân thủ hay gây rắc rối cho người ta vì tôn giáo. Và sự tự do của họ tại Luân Đôn đã khích lệ rất nhiều giảng viên khắp cả nước, đến nỗi rất có thể nhiều linh hồn đã được ích lợi nhờ đó.
Sang năm sau, một cuốn sách độc hại hơn nhiều ra đời, mang tên Chính Sách Giáo Hội, do Samuel Parker viết, người về sau trở thành tiến sĩ và giám mục. Ông là người có tài năng phi thường, được nuôi dưỡng trong số những người nhiệt thành chống đối chế độ giám mục, và khi thấy một số điểm yếu nơi họ, lại vốn là người có tinh thần hăng hái, ông đã theo thời thế mà chuyển sang cực đoan ngược lại. Ông đã viết một cách khinh miệt, vội vàng, phạm thượng và tàn nhẫn nhất chống lại những người không tuân thủ, hơn bất cứ người nào từng tấn công họ. Với một văn phong trôi chảy, sôi nổi và tài tình, ông đã tuôn ra hàng loạt lời sỉ nhục đáng ghét. Ông trước hết được tiến sĩ Owen đáp lại, và sau đó bị ông Andrew Marvell khéo léo đối phó đến mức ông trở nên ôn hòa hơn nhiều.
Trong thời gian ông Baxter sống tại Acton, khi đạo luật chống các buổi nhóm họp còn hiệu lực, ông chỉ giảng trong gia đình mình, nhưng ít người trong thị trấn đến nghe ông, một phần vì họ nghĩ điều đó sẽ gây nguy hiểm cho ông, và một phần vì sợ cho chính mình. Nhưng khi đạo luật hết hạn, có quá nhiều người đến nỗi ông không đủ chỗ. Vì gần như toàn bộ thị trấn và giáo xứ đều đến, ngoài ra còn có rất nhiều người từ Brentford và các giáo xứ lân cận. Mục sư của giáo xứ là tiến sĩ Ryves, viện trưởng Windsor và Wolverhampton, mục sư của Haseley và Acton, đồng thời là tuyên úy thường trực của nhà vua. Phó tế của ông là một người yếu kém, trì độn, dành phần lớn thời gian trong các quán rượu, và chỉ đọc vài câu khô khan cho dân chúng nghe mỗi ngày một lần. Thế nhưng, vì ông ta giảng đạo lý lành mạnh, và vì không có ai tốt hơn ở gần đó, ông Baxter vẫn thường xuyên nghe ông ta giảng. Những người trước kia nghe ông Baxter thường cùng ông đi đến nhà thờ, hiếm có ba người từ chối; và khi ông giảng sau buổi thờ phượng công cộng, họ rời nhà thờ đi vào nhà ông. Mục sư giáo xứ không thể chịu nổi cảnh ấy, và ông càng bực bội hơn vì ông Baxter không đến dự bữa Tiệc của Chúa với ông, mặc dù đôi khi ông đã dự ở nơi khác.
Cuối cùng, mục sư giáo xứ đã nắm được một lợi thế chống lại ông. Một người tên là Brasgirdle, dược sĩ tại Wolverhampton, nơi ông làm viện trưởng, đã viết thư cho ông rằng ông Reynolds, mục sư bị cấm giảng tại đó, trong khi trò chuyện đã nói với ông rằng những người không tuân thủ không đáng khinh về số lượng hay phẩm chất như người ta mô tả; rằng phần lớn dân chúng đều có cùng suy nghĩ với họ; rằng Cromwell, dù là kẻ tiếm quyền, vẫn giữ vững nước Anh trước người Hà Lan; và rằng ông lấy làm lạ trước sự gay gắt của viện trưởng đối với các buổi nhóm họp riêng, trong khi tại Acton, viện trưởng lại dung túng những buổi nhóm họp ngay cửa bên cạnh. Với tin tức này, viện trưởng vội vã đến gặp nhà vua, như thể ông có một âm mưu phản quốc cần tố giác. Nhà vua, sau khi ông ta phóng đại sự việc, bảo ông ta đến gặp giám mục Luân Đôn, nhân danh vua, để bàn về việc dẹp bỏ buổi nhóm họp của ông Baxter. Hai quan tòa được chọn cho mục đích này là Ross và Phillips: người trước là người Scotland ở Brentford, người sau là quản gia của tổng giám mục Canterbury. Họ gửi trát cho cảnh sát trưởng để bắt ông và đưa ông đến Brentford. Khi ông bị đưa ra trước mặt họ, và mọi người khác đều bị đuổi ra khỏi phòng, họ nói với ông rằng ông đã bị kết tội tổ chức các buổi nhóm họp trái với luật pháp; và vì vậy họ đưa ra cho ông lời tuyên thệ Oxford. Ông nói với họ rằng ông không coi buổi nhóm họp của mình là vi phạm luật pháp; và rằng lời tuyên thệ Oxford không áp dụng cho ông, cũng như ông không thể hiểu rằng họ được đạo luật trao quyền áp đặt lời tuyên thệ ấy lên ông. Nhưng khi họ tuyên bố hài lòng với việc mình làm và thúc ép lời tuyên thệ, ông đã nêu lên một số khó khăn về nó và xin họ giải thích, nhưng vô ích. Cuối cùng, họ giam ông vào nhà tù New Prison tại Clerkenwell trong sáu tháng, không được bảo lãnh. Và như vậy ông rời khỏi Acton, mà dân cư nơi đó vô cùng phẫn nộ với mục sư giáo xứ của họ vì hành động này; và quả thật, ông ta khó có thể làm điều gì cản trở thành công của việc giảng dạy hiếm hoi của mình tại đó hơn thế. Vì không có điều gì trông tệ hại hơn, nơi một người mang danh sứ giả của Chúa của sự bình an, bằng việc tìm cách quấy rầy và làm phiền những người láng giềng chỉ mong sống trong bình an và yên tĩnh, không ồn ào hay xáo động.
Vào tháng Chín năm này, năm 1670, là phiên xử ông William Penn và ông William Mead tại Old Bailey. Tòa án đã đối xử thô bạo với họ. Lời hướng dẫn đã được trao cho bồi thẩm đoàn sau khi các bị cáo đã ra khỏi tòa, điều này trái với luật pháp và phong tục. Lúc đầu, tám bồi thẩm viên đồng ý kết tội họ, và bốn người không đồng ý. Cuối cùng, họ kết tội họ về việc nói chuyện tại phố Gracechurch. Sau đó tòa án đe dọa họ, và họ bị giam cả đêm, không có thức ăn, thức uống, lửa sưởi, hay bất cứ tiện nghi nào khác. Tòa nhóm lại vào sáng hôm sau, họ đưa ra cùng một phán quyết. Sau đó họ bị đe dọa sẽ bị phạt tiền, bị bỏ đói và bị hủy hoại. Họ lại bị giữ thêm một đêm nữa, cũng không có tiện nghi gì như trước. Và cuối cùng họ nhất trí tuyên bố họ vô tội. Vì phán quyết này, họ bị phạt bốn mươi mác mỗi người, và bị ra lệnh giam giữ cho đến khi nộp đủ tiền phạt.
Trong lần bị giam này, ông Baxter rõ ràng đã bị đối xử bất công; vì đạo luật chống các buổi nhóm họp đã hết hạn một thời gian trước đó. Ông chưa bao giờ bị kết tội tổ chức buổi nhóm họp trong khi đạo luật ấy còn hiệu lực. Đạo luật Oxford giả định những người đã bị kết tội tổ chức buổi nhóm họp, và không trao quyền cho ai kết tội ông nếu không có một đạo luật khác; và ngoài người của quan tòa ra, không có ai làm chứng về việc giảng dạy của ông cả. Nhưng những chuyện như thế rất thường xảy ra trong thời ấy. Trên đường đi tù, ông ghé gặp trung sĩ Fountain để tham vấn; người này, sau khi xem xét lệnh giam giữ của ông, đã khuyên ông xin lệnh habeas corpus. Nhiều người tại triều đình đã lên tiếng cho ông: bá tước Orrery, bá tước Manchester, huân tước Arlington và công tước Buckingham đã ngụ ý với nhà vua rằng việc giam giữ ông không có lợi cho nhà vua. Và ông John Baber đến gặp ông trong tù, để cho ông biết rằng nhà vua trong khi trò chuyện đã bày tỏ rằng vua không muốn bị thấy là nới lỏng luật pháp, nhưng sẽ không phật ý nếu ông tìm cách khắc phục bằng pháp luật. Theo đó, ông quyết định làm như vậy. Lệnh habeas corpus của ông được yêu cầu tại Tòa Common Pleas và được chấp thuận. Các thẩm phán tuyên bố lệnh giam giữ là vô hiệu, vì các nhân chứng không được nêu tên; đây là một vấn đề rất quan trọng. Vì nếu người ta có thể bị các quan tòa giam giữ, theo một đạo luật như đạo luật Oxford, mà các nhân chứng lại không được biết đến, thì bất cứ người vô tội nào cũng có thể bị bỏ tù mà không có cách khắc phục. Nhờ đó ông được thả ra.
Việc bị giam giữ của ông thật ra không phải là một sự chịu đựng lớn đối với ông: vì ông có một cai ngục trung thực, người đã tỏ ra tử tế với ông hết mức có thể; ông có một căn phòng rộng và được tự do đi lại trong một khu vườn đẹp; và ông gặp nhiều bạn bè trong một ngày hơn số bạn ông gặp ở nhà đôi khi trong nửa năm. Và khi được thả ra, ông rất lúng túng, vì ông chưa được trắng án về vụ chính; lệnh giam giữ có thể dễ dàng được sửa lại, và ông lại bị giam tiếp. Ông không biết làm sao đưa điểm chính ra xét xử, tức là liệu họ có quyền áp đặt lời tuyên thệ Oxford lên ông hay không; và các cố vấn của ông khuyên ông nên nhẫn nhịn, đừng kiện các quan tòa về việc giam giữ trái phép, kẻo ông bị quyền lực đè bẹp. Có tin đồn rằng ông đã làm giàu nhờ việc bị giam giữ, nhưng không có căn cứ. Vì tất cả những quà tặng ông nhận được chỉ là: hai mươi đồng vàng broad piece từ ông John Bernard, mười bảng từ nữ bá tước Exeter, và năm bảng từ nghị viên Beard. Nhiều hơn đã được dâng cho ông, nhưng ông từ chối, vì số ấy đã đủ trang trải chi phí pháp lý và chi phí nhà tù của ông. Cũng những quan tòa ấy, ngay khi nghe tin ông được thả, đã làm một lệnh giam giữ mới để đưa ông vào Newgate; nhưng ông đã tránh khỏi tầm tay họ. Lần di chuyển tiếp theo của ông là đến Totteridge gần Barnet, nơi ông buộc phải ở trong vài căn phòng tồi tàn trong một năm.
Trong năm này, nhiều tác phẩm đã được xuất bản ủng hộ và chống lại sự khoan dung. Trong số đó, tiến sĩ William Ashton đã nổi bật với một bài luận mang tên Sự Khoan Dung Bị Không Tán Thành Và Bị Lên Án, trong đó ông viện dẫn chống lại nó thẩm quyền của vua James và hội đồng của vua, cùng các phiếu bầu của Quốc hội năm 1662.
Vào thời gian này, ông đang dự tính một sự hòa hợp với những người độc lập, nhằm củng cố lợi ích chung. Tiến sĩ Owen trong sách giáo lý của ông đã đưa ra hai nhượng bộ đáng kể, đó là: dân chúng không có quyền chìa khóa, và họ không trao quyền chìa khóa, hay quyền chức vụ của mình, cho các mục sư. Ông Baxter cho rằng những nhượng bộ này rất có thể phát huy được, và vì vậy ông đề nghị với tiến sĩ Owen rằng hai người nên xem họ có thể tiến xa đến đâu trong việc hòa hợp, trước khi vấn đề được thông báo cho những người khác. Phương pháp ông đề xuất là: trước hết, họ nên xác định những điều thiết yếu của tôn giáo và của sự thông công, tức là những điều kiện mà mọi Cơ Đốc nhân đều phải đồng ý; rồi sau đó cố gắng tìm ra phương cách đưa cả hai bên đến đồng ý thông công trên những điều kiện ấy. Ông nghĩ phương pháp có triển vọng nhất sẽ là soạn một danh sách gồm tất cả các điểm kỷ luật, lớn và nhỏ, mà hai bên thật sự đồng ý với nhau, điều này sẽ làm cho số ít điểm họ khác biệt có vẻ quá nhỏ, không đủ để ngăn trở sự thông công.
Ông chủ trương mỗi bên nên soạn một bản thảo, rồi cùng nhau xem xét vấn đề; nhưng tiến sĩ Owen, rất tán thành đề xuất, đã xin ông đảm nhận việc ấy. Do đó ông đã soạn rất nhiều luận đề, làm nội dung cho sự hòa hợp chung của họ. Tiến sĩ Owen phàn nàn rằng chúng quá nhiều, và có thể rút gọn lại. Sau đó ông nhanh chóng đưa cho tiến sĩ Owen một bản thảo khác, gồm nhiều điểm mà cả người Trưởng lão lẫn người độc lập đều đồng ý, cần thiết cho sự hòa hợp và thông công thực tiễn của họ, xét về những điểm họ đang hoặc dường như đang bất đồng. Những phản đối của tiến sĩ Owen chủ yếu có bốn điểm: các chi tiết được nhấn mạnh thì quá nhiều cho lần thử đầu tiên; những người theo Socinus cũng sẽ đồng ý lấy bản Tín điều như được giải thích trong bốn công đồng đầu tiên làm tiêu chuẩn của chính thống; một số cách diễn đạt nhằm ngăn ngừa những chia rẽ và phân ly trong tương lai sẽ có vẻ như phê phán những hành động trước kia; và việc viện đến quyền lực của quan chức, đặc biệt là sự cưỡng chế và trừng phạt dân sự, là không cần thiết trong lần thử đầu tiên. Ông Baxter đã cố gắng trả lời những phản đối của ông, và xin ông sửa đổi; một số thư từ đã qua lại về việc ấy, nhưng cuối cùng việc này bị bỏ dở và không đi đến đâu.
Trong năm 1670, đạo luật chống các buổi nhóm họp được ban hành lại, và trở nên nghiêm khắc hơn bao giờ hết. Một số điều khoản mới được thêm vào, như: lỗi trong lệnh giam giữ sẽ không làm cho lệnh ấy mất hiệu lực; mọi điều khoản mơ hồ trong đạo luật sẽ được giải thích theo cách có lợi nhất cho việc dẹp bỏ các buổi nhóm họp; và những người dời chỗ ở sang một hạt khác sẽ bị truy đuổi để thi hành án. Tiến sĩ Manton, dù có những người bạn lớn và những lời hứa hẹn lớn về sự ưu đãi, vẫn không thoát khỏi sự nghiêm khắc ấy.
Tác giả của tập thứ ba trong bộ Lịch Sử Đầy Đủ Của Nước Anh, trang 251, nói với chúng ta rằng mặc dù sự khôn ngoan của quốc gia có lý do rất tốt để làm một đạo luật hiệu quả hơn chống lại các buổi nhóm họp, thế nhưng chắc chắn những người bất đồng không có lý do lớn để phàn nàn về việc thi hành nghiêm khắc đạo luật ấy. Đó chỉ là một sự kiềm chế và răn đe cần thiết, ông nói, hơn là một cơn bão thực sự giáng xuống họ. Nhưng ai chịu tham khảo cuốn Lời Biện Hộ Thứ Hai Cho Những Người Không Tuân Thủ của ông Pierce trung thực, trang 22 trở đi, sẽ bối rối trước sức mạnh của những lý do mà tác giả ấy nói đến, và sẽ thấy có lý do chính đáng để tin rằng ông Pierce nói đúng, khi ông nói rằng đạo luật này chưa bao giờ được nhằm đến lợi ích hay sự tăng trưởng của Hội Thánh trong nước, hay của chính nghĩa Tin Lành. Và dù tác giả vừa nhắc đến nói rằng không có cơn bão nào giáng xuống những người bất đồng bởi đạo luật này, thế nhưng nếu ông đã đọc những bản tường thuật được công bố ra thế giới trong năm này từ Bedfordshire, Sussex và nhiều nơi khác, như tôi đã đọc; hay nếu ông chịu khó quan sát từ hạt này sang hạt khác, trong các hồi ký tôi đã in về những người bị trục xuất, xem cơn bão ấy đã giáng xuống như thế nào, thì tôi khó có thể hình dung làm sao ông có thể chọn được bất cứ yếu tố thiết yếu nào của một cơn bão mà lại thiếu vắng. Nhưng không lan man về điều này, tôi sẽ thêm vào đây một bức thư được tổng giám mục Canterbury gửi trong năm này cho các giám mục trong tỉnh của mình, đề ngày 7 tháng Năm năm 1670, mà tác giả ấy có lẽ đã thấy, bức thư rõ ràng báo trước một cơn bão đang đến gần. Thư viết như sau:
Kính gửi đức cha đáng kính, và là người anh em rất tốt của tôi, vì đức vua và hai viện Quốc hội, xuất phát từ sự quan tâm đạo đức đối với phúc lợi của Hội Thánh và vương quốc này, bằng việc làm ra và công bố đạo luật mới đây nhằm ngăn ngừa và dẹp bỏ các buổi nhóm họp, đã mở ra một con đường đầy hy vọng cho sự bình an và ổn định của Hội Thánh, và cho sự đồng nhất trong việc thờ phượng Đức Chúa Trời, nên chúng ta là các giám mục, những người đặc biệt cảm nhận được sự quan phòng tốt lành của Đức Chúa Trời, cần phải cố gắng hết sức mình để thúc đẩy một công việc phước hạnh như vậy. Vì vậy, sau khi đã cân nhắc kỹ điều gì thích hợp để tôi làm trong giáo phận riêng của mình, tôi thấy nên đề nghị cùng một lời khuyên và phương pháp mà tôi định, nếu Đức Chúa Trời muốn, sẽ theo đuổi, cho đức cha và các anh em còn lại là các giám mục trong tỉnh của tôi, vì được sự tán thành và chỉ thị rõ ràng của đức vua trong việc này khích lệ.
Tôi yêu cầu đức cha triệu tập trước mặt mình không chỉ các chánh án, phó tế trưởng, ủy viên, viên chức, thư ký và các viên chức giáo hội khác, mà còn, bằng những phương tiện và tại những nơi đức cha cho là thuận tiện nhất, triệu tập trước mặt mình, cùng với một hay một số người nghiêm trang và thận trọng làm ủy viên của đức cha, các mục sư, phó mục sư và quản nhiệm của giáo phận và quyền tài phán của đức cha, trong các hạt trưởng lão của họ; và truyền đạt cho họ, khi họ đến trước mặt đức cha hay các ủy viên của đức cha, nội dung của bức thư này, yêu cầu họ, và mỗi người trong số họ, cả nhân danh tôi lẫn nhân danh đức cha, rằng trong khả năng và chức vụ của mình, tất cả họ đều làm tròn bổn phận đối với Đức Chúa Trời, nhà vua và Hội Thánh, bằng sự tuân thủ gương mẫu trong chính con người và cách thực hành của mình, theo luật pháp của đức vua và các quy tắc của Hội Thánh về việc này.
Tôi khuyên đức cha nên răn bảo và đề nghị với tất cả các mục sư, phó mục sư và quản nhiệm trong giáo phận và quyền tài phán của đức cha, về sự nghiêm túc và tiết độ trong đời sống và cách ăn ở, quở trách và trừng phạt những người vi phạm, và khích lệ những người sống có trật tự, để nhờ cách ăn ở đạo đức và tôn giáo của mình, họ tỏ ra là gương mẫu về đời sống tốt lành cho dân chúng dưới quyền chăm sóc của họ. Và tiếp theo, đức cha hãy yêu cầu họ, nếu không muốn phải trả lời về điều ngược lại, rằng trong chính con người mình tại các nhà thờ của họ, họ cử hành việc thờ phượng một cách trang nghiêm và long trọng, bằng cách đọc các lời cầu nguyện của Hội Thánh như đã được chỉ định và sắp đặt trong Sách Cầu Nguyện Chung, không thêm vào, không bớt đi, cũng không thay đổi về nội dung hay nghi lễ, so với trật tự hay phương pháp mà sách ấy đã đặt ra; trong việc này tôi nghe nói, và e rằng quá nhiều người vi phạm. Và trong thời gian họ thi hành chức vụ, họ luôn luôn mặc áo lễ của thầy tế lễ, áo lễ trắng và mũ lễ; để nhờ việc cử hành trang nghiêm và đáng kính đối với việc thờ phượng thánh như vậy, họ tôn vinh Đức Chúa Trời, và nhờ giáo lý của mình, dạy dỗ dân chúng trong các giáo xứ của họ điều họ phải dạy.
Sau khi đã khuyên bảo như vậy các thẩm phán và viên chức giáo hội, cùng giới giáo sĩ trong giáo phận về những bổn phận riêng của họ, đức cha còn được yêu cầu đề nghị với họ về việc chăm sóc dân chúng dưới quyền tài phán và trách nhiệm của họ, rằng tại những nơi của mình, họ cố gắng hết sức để thuyết phục và thu phục mọi người không tuân thủ và bất đồng trở lại vâng phục luật pháp của đức vua và hiệp nhất với Hội Thánh; và những ai ngoan cố, thì cố gắng đưa họ trở lại bằng các hình phạt của Hội Thánh, hay bằng những phương tiện tốt khác có ích nhất cho việc ấy. Vì mục đích này, tôi khuyên rằng tất cả các thẩm phán và viên chức giáo hội, cùng mọi giáo sĩ trong giáo phận của đức cha, và các trưởng lão của mỗi giáo xứ, qua các mục sư của mình, được yêu cầu tại những nơi và chức vụ của mình, rằng họ lưu ý đến mọi người không tuân thủ, những người tổ chức, tham dự, duy trì và ủng hộ các buổi nhóm họp, cùng các buổi họp bất hợp pháp, dưới danh nghĩa thờ phượng tôn giáo, đặc biệt là các giảng viên và giáo sư trong đó, cùng những nơi tổ chức các buổi họp ấy; luôn luôn để mắt canh chừng nhiều hơn đối với các thành phố và thị trấn lớn, nơi mà tai họa phần lớn bắt nguồn, cho đến các làng mạc và thôn xóm nhỏ hơn. Và bất cứ nơi nào họ gặp những kẻ cố tình vi phạm như vậy, thì với lòng yêu mến việc thờ phượng Đức Chúa Trời, danh dự của nhà vua và luật pháp của vua, cùng sự bình an của Hội Thánh và vương quốc, họ hãy đến với quan chức dân sự, các quan tòa và những người liên quan khác, cầu xin sự giúp đỡ và trợ giúp của họ để ngăn ngừa và dẹp bỏ những việc ấy, theo đạo luật mới đây đã được làm ra và ban hành về việc này.
Và vì trong giới hạn của giáo phận đức cha có thể có một số quyền tài phán đặc biệt và được miễn trừ, thuộc về viện trưởng của đức cha, viện trưởng và hội đồng, các phó tế trưởng, hay một số người thuộc giáo hội hay những người khác, nên tôi mong đức cha, bằng những cách thức và phương tiện mà đức cha cho là thích hợp nhất, truyền đạt bức thư này của tôi cho họ, trao cho mỗi người trong số họ bản sao của nó, để họ được hướng dẫn tốt hơn; và yêu cầu họ nhân danh tôi rằng trong các quyền tài phán của mình, họ cũng theo đuổi những lời khuyên và chỉ dẫn đã nêu trên, cũng như thể những lời ấy đã được trao cho họ bằng một bức thư riêng dưới chính tay tôi. Cuối cùng, để hướng dẫn tốt hơn cho tất cả những ai liên quan đến những lời khuyên trong bức thư này, tôi khuyên đức cha hãy phát hành cho các viên chức giáo hội và giới giáo sĩ của mình càng nhiều bản sao của nó càng tốt, theo như đức cha thấy có ích cho mục đích mà nó được soạn ra. Và giờ đây, thưa đức cha, thành công sẽ ra sao thì chúng ta phải phó thác cho Đức Chúa Trời Toàn Năng; thế nhưng, thưa đức cha, tôi có sự tin chắc này dưới Đức Chúa Trời, rằng nếu chúng ta nghiêm túc làm phần của mình ngay từ đầu, nhờ sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời và sự trợ giúp của quyền lực dân sự, xét đến sự chăm sóc và chuẩn bị dồi dào mà đạo luật chứa đựng cho lợi ích của chúng ta, thì trong vòng vài tháng chúng ta sẽ tạo ra một sự thay đổi lớn lao [NEEDS REVIEW: đoạn cuối thư tổng giám mục bị OCR làm hỏng nặng, ý về dân chúng bị lôi kéo trở lại chỉ đọc được một phần].
Và như vậy tôi xin chào đức cha một cách chân thành, và tôi là người bạn và người anh em rất yêu mến đức cha. Tại Lambeth House, ngày 7 tháng Năm năm 1670. Gilbert Cant.
Bản sao một bức thư của phó tế trưởng Lincoln gửi cho các giáo xứ: Tôi đã nhận được mệnh lệnh từ đức giám mục Lincoln để phổ biến các bản sao của bức thư trên đây cho các giáo xứ trong quyền tài phán của phó tế trưởng Lincoln. Theo mệnh lệnh của đức giám mục, tôi gửi bức thư này cho quý vị, thiết tha mong quý vị đặc biệt lưu ý tuân theo bất cứ điều gì trong đó được yêu cầu nơi quý vị, hoặc trong chính con người quý vị, hoặc liên quan đến giáo dân của quý vị. Và quý vị đã thi hành bổn phận của mình trong đó như thế nào, tôi sẽ chờ nghe báo cáo tại lần thăm viếng tới. Tôi là Cawley, phó tế trưởng Lincoln.
Ông Andrew Marvell nhắc đến một cỗ máy hèn hạ, vào khoảng thời gian này được một số người Oxford sử dụng như một nhà truyền giáo giữa những người không tuân thủ tại các hạt lân cận; và theo mưu đồ ấy, hoặc ông ta tập hợp một hội chúng, hoặc ông ta giảng dạy giữa những người khác, cho đến khi thu thập được tất cả tên tuổi của họ, rồi ông ta lột bỏ mặt nạ và xuất hiện với đúng bản chất là một kẻ tố cáo trung thực [NEEDS REVIEW: đoạn về Marvell bị OCR làm hỏng, thứ tự sự việc chỉ đọc được đại ý].
Vào khoảng thời gian này, các buổi nhóm họp tại Luân Đôn bị các toán lính quấy phá, gây kinh hoàng cho nhiều người. Ông Baxter vẫn tiếp tục ở đó sáu tháng.
Vào khoảng thời gian này, huân tước Lauderdale trên đường đi Scotland đã cho ông Baxter biết rằng có ý định bãi bỏ lời tuyên thệ vâng phục theo giáo luật, cùng mọi sự áp đặt về tuân thủ tại đó, chỉ trừ việc cần thiết phải ngồi chung trong các trưởng lão hội và tổng hội với các giám mục và người điều hành. Và ông nói với ông rằng ông có sự đồng ý của nhà vua để dâng cho ông bất cứ vị trí nào tại Scotland mà ông muốn chọn, hoặc một nhà thờ, hoặc một trường cao đẳng tại một trong các trường đại học, hoặc một chức giám mục. Ông đã từ chối lời mời này, vì lý do sức khỏe yếu kém và tình trạng không khỏe, cùng hoàn cảnh gia đình. Sau khi bá tước Lauderdale ở Scotland, ông Robert Murray, người bạn thân tín lớn của ông, đã gửi cho ông Baxter khung của một bộ kỷ luật Hội Thánh cho Scotland, và xin ông nhận xét. Kế hoạch ấy được soạn thảo một cách khéo léo và tỏ ra rất ôn hòa; nhưng quyền lực của các tổng hội được sắp đặt thuộc về nhà vua. Ông Baxter đã đưa ra những nhận xét của mình như được yêu cầu.
Trong năm 1671, các cuộc bách hại vẫn tiếp diễn. Một bản tường thuật về sự áp bức các buổi nhóm họp đã được xuất bản. Tại Devon, tiến sĩ Seth Ward, giám mục của họ, đã với sự cần mẫn lớn lao thúc đẩy việc ép buộc tuân thủ; trong số những người khác, ông đã truy tố hàng trăm người, trong đó có ông Thomas Grove, một người học thức, khiêm nhường và thánh khiết, một nghị viên lâu năm, có lòng chân thành và chính trực lớn như hầu hết mọi người trong nước. Ông đã chống cự một thời gian trong một vụ kiện, nhưng đã bị đánh bại, và buộc phải rời khỏi quê hương cùng với vô số người khác [NEEDS REVIEW: đoạn Devon năm 1671 bị OCR xáo trộn với các ghi chú bên lề, thứ tự các chi tiết chỉ khôi phục được đại ý]. Trong thời gian ông Samuel Sterling làm thị trưởng, nhiều bồi thẩm viên tại Luân Đôn đã bị thẩm phán phạt tiền và giam giữ, vì không kết tội một số người Quaker vi phạm đạo luật chống các buổi nhóm họp. Họ đã kháng cáo và tìm cách khắc phục. Các thẩm phán giữ vụ việc trong tình trạng chờ đợi khoảng một năm; rồi sau đó, qua chánh án Vaughan, đã đưa ra quyết nghị chống lại vị thẩm phán ấy, bênh vực quyền tự do của thần dân khỏi loại tiền phạt như vậy; ông đã trình bày vấn đề trong một bài diễn văn dài hai hay ba giờ, được dân chúng đón nhận với niềm vui và sự hoan nghênh lớn lao; và các thẩm phán nhờ đó được ca tụng như những trụ cột của luật pháp và tự do.
Tác giả của tập thứ ba trong bộ Lịch Sử Đầy Đủ Của Nước Anh, trang 286, dường như ngạc nhiên rằng những người bất đồng lại phàn nàn về sự bách hại; và nói rằng công lý của quốc gia là như vậy, và trên thực tế ông biện minh cho mọi sự nghiêm khắc chống lại họ. Và nếu điều này mang lại cho ông sự an ủi khi suy ngẫm một cách bình tĩnh, thì đó là việc của ông.
Quốc hội đã làm ra những đạo luật chống việc giảng dạy của những người không tuân thủ và các buổi nhóm họp tôn giáo riêng tư nghiêm khắc như đã được mô tả, nhưng nhà vua, dù đã đồng ý với những đạo luật ấy, lại trở thành người bảo trợ cho tự do của họ. Không phải bằng bất cứ sự giảm nhẹ hợp pháp nào, mà bằng sự làm ngơ của vua đối với việc thi hành luật pháp; các quan chức phần lớn làm theo điều họ cho là ý muốn của vua. Các mục sư được ông John Baber và những người khác khích lệ trình kiến nghị lên nhà vua, để bày tỏ lòng trung thành của họ và ghi nhận sự khoan dung của vua; và họ đã làm như vậy. Nhà vua nói với họ rằng dù những đạo luật như vậy đã được làm ra, vua vẫn chống lại sự bách hại, và hy vọng chẳng bao lâu nữa sẽ đứng vững trên đôi chân của mình, rồi họ sẽ thấy vua chống lại sự bách hại đến mức nào. Nhờ phương cách này, họ đã có được sự bình an và yên tĩnh trong các buổi nhóm họp của mình tại thành phố; và trong suốt thời gian ông Richard Ford làm thị trưởng, dù ông được cho là một trong những đối thủ lớn nhất và hiểu biết nhất của họ, họ vẫn không bị quấy rầy.
Bá tước Bristol đã triệu tập một cuộc họp gồm những người Công giáo La Mã hàng đầu, đưa ra cho họ lời tuyên thệ giữ bí mật, và nói với họ rằng sự rạn nứt giữa Hội Thánh và những người bất đồng nay đã cố định, và sẽ còn đi xa hơn nữa; và vì vậy, việc họ lợi dụng mọi sự khiêu khích mà những người bất đồng có thể gặp phải, và dâng sự trợ giúp của mình cho họ, để thúc đẩy họ thỉnh cầu một sự khoan dung chung, là có lợi cho họ. Nhưng họ không bao giờ có thể bị lôi kéo vào việc ấy. Giám mục Burnet, trong bài diễn văn của mình tại Thượng viện về dự luật thỉnh thoảng, năm 1703, nói rằng huân tước Strafford đã kể cho ông điều này trong tháp, và ông đã nhắc đến nó tại quầy của Hạ viện.
Vào khoảng tháng Giêng năm này, nhà vua đã đóng cửa ngân khố, điều này gây ra tiếng xì xào chung trong thành phố. Vì nhiều thương gia đã gửi tiền của mình vào tay các chủ ngân hàng, và họ đã cho nhà vua vay, rồi nhà vua ra lệnh không được thanh toán thêm nữa, và như vậy tài sản của họ bị bất ngờ lấy mất. Trong số những người khác, ông Baxter có một nghìn bảng ở đó, là phần lớn nhất trong số tài sản riêng còn lại của ông lúc bấy giờ. Vì không có con, ông đã dành số tiền ấy cho một mục đích từ thiện, dự định dựng một trường học miễn phí, ngay khi ông có thể gặp được một thương vụ mua bán thích hợp, với quyền sở hữu tốt. Ông đã tìm kiếm bảy năm, mà không gặp được một thương vụ nào tạm chấp nhận được; và ông để tiền nằm ở đó, cho đến khi có điều gì thích hợp xuất hiện; và khi nằm ở đó, số tiền ấy đã mất đi. Điều này khiến ông khuyên bảo tất cả những ai về sau đến gần ông rằng, nếu họ muốn làm điều tốt, hãy làm ngay lập tức, và làm hết sức mình. Ngay sau đó, cuộc chiến tranh với Hà Lan bắt đầu, điều này khiến triều đình thấy cần thiết phải ban hành sự khoan dung cho những người bất đồng, để có thể có bình an trong nước, trong khi có chiến tranh ở nước ngoài. Và nhân dịp này, họ được ban cho tự do, dù rất không hài lòng những người đã có tay trong việc soạn thảo mọi đạo luật nghiêm khắc chống lại họ.
Chương mười ba. Tường thuật về trường hợp của họ, từ thời gian được khoan dung năm 1672, cho đến khi vua Charles qua đời.
Sau khi những người không tuân thủ đã trong nhiều năm vật lộn với những khó khăn lớn nhất, và thuyết phục thế giới rằng họ không thể bị sự nghiêm khắc ảnh hưởng đến mức từ bỏ nguyên tắc của mình, cũng không bị những gian khổ tột cùng khiêu khích đến mức nổi loạn, điều mà kẻ thù của họ chờ đợi, và sẽ rất vui mừng nếu xảy ra, thì cuối cùng, họ được cho một thời gian ngắn để thở, nhờ sự khoan dung của nhà vua. Bản tuyên bố mang ngày 15 tháng Ba năm 1672, và đối với tất cả những ai chịu suy ngẫm, nó là một sự giải thích đầy đủ về những giao dịch trong mười hai năm đã qua kể từ khi vua phục vị. Giờ đây, người ta công khai thừa nhận, cũng như tự nó là một sự thật lớn lao, rằng có rất ít kết quả từ tất cả những biện pháp cưỡng bức và nhiều cách thức ép buộc thường xuyên đã được dùng để đưa những người bất đồng trở lại. Đức vua, bởi quyền tối cao của mình trong các vấn đề giáo hội, đã mở cửa cho mọi người đến nghe giảng, nhưng người Công giáo La Mã chỉ được có những nơi công cộng khác ngoài nhà riêng của họ, không giới hạn. Điều này được một số người trong số những người không tuân thủ hoan nghênh, trong khi những người khác e sợ hậu quả của nó. Vì họ biết rõ rằng sự khoan dung này không chủ yếu vì lợi ích của họ, mà vì người Công giáo La Mã, và họ sẽ giữ nó không lâu hơn lợi ích của người Công giáo cho phép; và đồng thời, họ e sợ nó sẽ tiếp tục những chia rẽ, mà một sự bao gồm chung sẽ chữa lành tốt hơn nhiều. Tuy nhiên, họ đã kết luận bằng một lời cảm tạ thận trọng và ôn hòa về sự khoan dung của nhà vua và tự do của chính mình, và được huân tước Arlington giới thiệu với vua. Ông Baxter không vội vàng lắm trong việc lợi dụng sự khoan dung này: ông mong muốn tự do bằng một cách khác, và e sợ phương pháp này sẽ dẫn đến đâu. Nhưng cuối cùng, khi thấy không còn hy vọng gì về những điều kiện tốt hơn, và khi thấy các mục sư tại Luân Đôn nói chung đã ổn định trong các nhà nhóm họp của mình, ông cũng đã xin một giấy phép cho mình, do ông Thomas Player lo liệu, với điểm đặc biệt là giấy phép ấy không mang danh nghĩa độc lập, Trưởng lão, hay bất cứ phe phái nào khác, mà chỉ mang danh nghĩa một người không tuân thủ. Còn những người khác thì tự tổ chức thành những Hội Thánh riêng biệt và tách rời. Về phía bên kia thì [NEEDS REVIEW: câu cuối chunk bị cắt ngang giữa chừng, phần tiếp theo nằm ở chunk sau].
Những tác phẩm mang tựa đề này — Khoan dung không nên bị từ chối, Bao dung được khiêm tốn cầu xin, Hòa bình của các Hội Thánh được tha thiết nỗ lực, cùng những Suy ngẫm ngắn về khoan dung không nên bị lạm dụng — cho thấy bổn phận của những người Trưởng lão là phải tận dụng sự tự do đã được ban cho; và việc những người được gọi là Trưởng lão giảng dạy và nhóm họp trong các hội chúng tách biệt khỏi các buổi nhóm của giáo xứ, trong hoàn cảnh hiện tại, không phải là sự phân rẽ tội lỗi, cũng không trái với các nguyên tắc Trưởng lão.
Vào thời gian này, các thương gia lập một buổi giảng hằng tuần vào sáng thứ Ba tại Pinners-Hall, và ông Baxter là một trong những người giảng. Nhưng một tinh thần xấu đã len lỏi vào giữa một số người trong chúng ta, những người ngay trước đó còn đang chịu khổ, đến nỗi khi ông mới giảng được bốn bài giảng ở đó thì cả thành phố đã đầy những tin đồn về chủ nghĩa Arminius. Nhiều người rất khó chịu vì ông giảng về sự hiệp nhất và chống lại sự chia rẽ, chống lại việc lên án nhau cách không cần thiết và việc thu hẹp Hội Thánh của Đấng Christ cách không có căn cứ. Đó chỉ là một viễn cảnh buồn thảm; tuy nhiên nó không làm ông nản lòng khỏi điều ông cho là bổn phận của mình.
Ngày 24 tháng Giêng năm 1673, ông giảng bài giảng tại nhà ông Turner ở Fetter-Lane, với sự thuận tiện lớn và phước hạnh đáng kể; nhưng ông không bao giờ nhận lấy điều gì làm thù lao cho công khó của mình. Ông từ chối bất cứ vị trí cố định nào vào các ngày của Chúa, và chỉ giảng dạy thỉnh thoảng mà thôi.
Vào tháng Hai, Quốc hội nhóm họp và bác bỏ Tuyên ngôn của Nhà vua vì cho là bất hợp pháp, và Nhà vua hứa rằng nó sẽ không được đưa ra làm tiền lệ. Lý do Hạ viện đưa ra cho hành động của mình rất đáng chú ý. Họ nói rằng quyền mà Nhà vua tự xưng là đình chỉ các luật hình sự trong các vấn đề thuộc về Hội Thánh có thể dẫn đến việc làm gián đoạn dòng chảy tự do của luật pháp, và làm thay đổi quyền lập pháp, vốn luôn được thừa nhận là thuộc về Nhà vua cùng với hai viện của Quốc hội. Và không nên quên rằng ông Coleman, trong lá thư đầu tiên gửi cho Cha La Chaise, khi nói về lời hứa của Nhà vua rằng việc đó sẽ không thành tiền lệ, đã gọi nó là sự từ bỏ mang tính định mệnh. Cuối cùng, người ta bàn đến một dự luật nhằm giúp đỡ những người Tin Lành bất đồng chính kiến, và nhiều nghị sĩ đã bày tỏ quyết tâm của mình. Nhưng khi họ đã đạt được khoản thuế mà họ mong muốn, họ lại gạt dự luật sang một bên và bỏ dở nó, lấy đi khỏi những người bất đồng chính kiến nghèo khó chỗ nương náu của Tuyên ngôn Nhà vua, và để mặc họ cho cơn bão của những luật lệ nghiêm khắc đang có hiệu lực chống lại họ, điều mà hẳn sẽ gây hại rất lớn cho quốc gia. Giám mục Burnet, trong một bài diễn văn tại Thượng viện về Dự luật Thỉnh thoảng vào năm 1703, đã đặc biệt lưu ý đến việc này, và cho chúng ta biết rằng Lãnh chúa Clifford đã khiến một số người đề xuất điều có lợi cho những người bất đồng chính kiến, hy vọng rằng điều đó sẽ chọc giận bên này hay bên kia, và rằng hoặc phe Hội Thánh sẽ bị xúc phạm vì đề xuất đó, hoặc những người bất đồng chính kiến sẽ bị xúc phạm vì bị từ chối. Nhưng việc đó đã bị ông Alderman Love ngăn lại, là người mong muốn rằng không có điều gì liên quan đến họ được xen vào để cản trở sự bảo đảm mà quốc gia và tôn giáo Tin Lành có thể có được nhờ Đạo luật Kiểm tra, và ông đã được hầu hết phe của mình ủng hộ. Vì vậy Đạo luật đã đạt được phần nào nhờ sự giúp đỡ của họ; và do đó, như ông lập luận rất đúng, thật khó mà quay Đạo luật ấy chống lại họ; bởi vì lúc bấy giờ Nhà vua rất tức giận với họ vì họ đã từ bỏ Tuyên ngôn của ngài.
Ngày 14 tháng Hai, Hạ viện đã nhất trí quyết nghị rằng một dự luật sẽ được đưa ra nhằm giúp đỡ các thần dân của Nhà vua là những người bất đồng chính kiến trong các vấn đề tôn giáo khỏi Hội Thánh Anh. Và dự luật đã được đưa qua Hạ viện theo đó, nhưng bị chặn lại tại Thượng viện. Tuy nhiên, động thái của Hạ viện trong việc này càng đáng chú ý hơn, vì đó chính là Hạ viện mà mười năm trước đã nhiệt thành bỏ phiếu ngược lại. Đó là một lập luận hay rằng giờ đây họ đã tin chắc về mối nguy lớn của Thiên Chúa giáo hơn là trước kia họ có thể bị thuyết phục để tin. Vị sử gia đầy đủ gần đây của chúng ta, quyển ba, trang 294, nói rằng suy ngẫm này nhắm đến việc những người của triều đình, vì thú vui và lợi ích riêng của mình, đã chơi trò khiến phe Hội Thánh và phe bất đồng chính kiến chống lại nhau. Và vì vậy họ chủ trương ban cho những người bất đồng chính kiến một sự khoan dung hợp pháp, để ngăn ngừa những việc như thế trong tương lai. Họ tin chắc rằng một sự khoan dung như vậy là cần thiết, điều mà mười năm trước họ không chịu nhượng bộ với bất cứ điều kiện nào, và đó là tất cả những gì suy ngẫm ấy muốn nói. Nhưng tôi nghĩ cũng nên thêm rằng Giám mục Burnet, trong bài diễn văn đã nhắc đến ở trên, đã thẳng thắn quy sự ôn hòa của Hạ viện đối với những người bất đồng chính kiến vào thời gian này cho sự hài lòng của họ với cách cư xử của những người bất đồng chính kiến trong việc từ bỏ Tuyên ngôn của Nhà vua. Ông nói, điều này đã tác động rất nhiều lên Hạ viện vốn rất nhiệt thành với Hội Thánh, đến nỗi họ ra lệnh đưa ra một dự luật nhằm giúp đỡ những người Tin Lành bất đồng chính kiến, mặc dù quả thật ít có tiến triển nào được thực hiện cho đến cuối kỳ họp đó của Quốc hội. Các buổi nhóm trái phép được tổ chức rất công khai, và họ không bao giờ đưa ra một kiến nghị nào chống lại chúng.
Cuối cùng Quốc hội đã ý thức được sự thịnh hành của Thiên Chúa giáo. Một đạo quân, giả vờ là được chuẩn bị để phục vụ chống lại người Hà Lan, đang đóng trại tại Black-Heath. Nhiều vị chỉ huy là người Thiên Chúa giáo. Người ta lo ngại rằng, vì không còn hy vọng khiến Quốc hội lập tôn giáo của họ thành luật, nên ý định của họ là dẹp bỏ các Quốc hội, và đưa chính quyền về theo mô hình Pháp, và tôn giáo về theo quốc giáo của họ, bằng một đạo quân thường trực. Tất cả những ai yêu nước đều có những dự liệu ảm đạm. Quốc hội đã thông qua một đạo luật nhằm ngăn ngừa những nguy hiểm có thể xảy ra từ những người Thiên Chúa giáo ngoan cố; theo đó, không ai được giữ bất cứ chức vụ hay vị trí tin cậy nào mà không tuyên thệ tối cao và trung thành; và tất cả những ai được nhận vào bất cứ chức vụ dân sự hay quân sự nào sau ngày đầu tiên của kỳ họp Phục sinh năm 1673 đều phải lãnh nhận nghi thức thánh theo phong tục của Hội Thánh Anh, trong vòng ba tháng sau khi được nhận, tại một nhà thờ công cộng nào đó, vào một ngày của Chúa nào đó. Khi Đạo luật Kiểm tra này được thông qua, Công tước xứ York, vốn là tướng chỉ huy đạo quân, và Lãnh chúa Thủ quỹ Clifford, đã từ bỏ mọi chức vụ của mình. Quốc hội lại nhóm họp vào ngày 20 tháng Mười, và bỏ phiếu chống lại cuộc hôn nhân của Công tước với một người Ý theo Thiên Chúa giáo. Họ đã nhắc lại phiếu bầu này trong các kỳ họp tiếp theo, và khi gửi một thông điệp đến Nhà vua về việc đó, họ nhận được câu trả lời rằng đã quá muộn để ngăn chặn nó. Vào ngày thứ Sáu, họ đã thông qua một phiếu bầu rằng sẽ không cấp thêm tiền nữa cho đến khi họ được bảo đảm chống lại mối nguy của Thiên Chúa giáo và các cố vấn theo Thiên Chúa giáo, và các nỗi oan ức của họ được sửa chữa. Và quả thật, sự nhiệt thành và táo bạo của cả hai viện chống lại người Thiên Chúa giáo đã lên rất cao.
Trong kỳ họp này, Bá tước xứ Orrery đã yêu cầu ông Baxter soạn thảo các điều khoản hiệp nhất giữa những người tuân thủ và những người không tuân thủ, nhằm cùng nhau mạnh mẽ chống lại Thiên Chúa giáo. Ông cho ông Baxter biết rằng Ngài Thomas Osborne, vị Lãnh chúa Thủ quỹ mới, Giám mục Morley của Winchester, và một số nhân vật lớn khác rất ủng hộ việc đó. Theo đó, ông đã gửi cho Bá tước những đề xuất, mà những điểm chính là như sau: không một giao ước, lời hứa, hay lời thề nào được yêu cầu cho việc phong chức, bổ nhiệm, hay tấn phong, ngoại trừ lời thề trung thành và tối cao; việc ký tên đồng ý với giáo lý và các nghi thức thánh của Hội Thánh Anh, như được trình bày trong 39 Điều, và một tuyên bố chung chống lại sự nổi loạn và gây rối. Cho đến khi những người không tuân thủ có thể được chu cấp tốt hơn nhờ các chỗ trống, họ sẽ được tự do làm thầy giáo, hay trợ tá cho các mục sư đương nhiệm, hay giảng các bài giảng tại các nhà thờ của họ, hoặc là những bài giảng đã được chu cấp tài chính, hoặc là những bài giảng mà dân chúng sẵn lòng chu cấp; và trong lúc đó, các nơi nhóm họp thuận tiện của họ sẽ tiếp tục được dùng như các nhà nguyện. Sự tự do sẽ được cho phép để những người láng giềng cùng nhau cầu nguyện với Đức Chúa Trời, ca ngợi Ngài, và nhắc lại các bài giảng, trong nhà riêng của họ mà không bị quấy rầy. Về phụng vụ, không ai bị bắt buộc phải đọc các bài học từ sách Ngụy kinh: chỉ cần một mục sư đương nhiệm, mỗi quý hay mỗi nửa năm một lần, đọc phần lớn nhất của buổi lễ cho thời gian đó là đủ; và vào những lúc khác, việc đó sẽ do phó tế hay trợ tá của ông thực hiện. Các giảng sư sẽ không bị bắt buộc phải đọc buổi lễ; hoặc tối đa chỉ cần mỗi nửa năm một lần, họ đọc phần lớn nhất của những gì đã được quy định cho thời gian đó là đủ. Các bậc cha mẹ sẽ có tự do dâng con cái của mình cho Đức Chúa Trời trong lễ báp-têm, mà không bị bắt buộc phải có cha mẹ đỡ đầu. Việc dùng dấu thánh giá sẽ được để tùy theo khuynh hướng và sự xét đoán của mục sư. Các mục sư sẽ không bị ép buộc phải làm báp-têm cho một đứa trẻ mà cha mẹ của nó bị từ chối sự thông công của Hội Thánh, trừ khi có một Cơ Đốc nhân nghiêm túc nào đó đứng ra lo cho việc giáo dục nó theo giao ước Cơ Đốc. Không ai bị ép buộc phải lãnh nhận nghi thức thánh trong khi chưa xứng hợp, hay trong khi phản đối. Các mục sư sẽ không bị ép buộc phải trao nghi thức thánh cho bất cứ người nào chưa chịu báp-têm; hay cho những người không chịu nhận giao ước báp-têm của mình và công khai tuyên xưng sự gắn bó với nó; hay cho những người phạm tội vô luân tai tiếng, cho đến khi họ tuyên xưng sự ăn năn. Các mục sư sẽ không bị ép buộc phải công bố sự khai trừ hay tha tội trái với lương tâm của mình, theo sắc lệnh của một quan tòa giáo hội là người đời, hay bị quấy rầy bởi việc phải tham dự các tòa án của họ để đưa ra các nhân chứng chống lại những người mà họ đã từ chối nghi thức thánh vì những lý do đã nói trên. Việc để cho mục sư tùy ý xét đoán xem sẽ tha tội cho ai khi đau ốm, sẽ trao nghi thức thánh cho ai, và trên những ai khi an táng họ sẽ dùng vài lời ngắn ngủi hàm ý sự xưng công chính và sự cứu rỗi của người đã qua đời. Người đau ốm và hấp hối sẽ có tự do chọn mục sư nào mà họ muốn đến thăm viếng và giúp đỡ họ mà không bị ngăn trở. Không mục sư nào bị ép buộc phải từ chối nghi thức thánh đối với những người cho rằng việc lãnh nhận trong tư thế quỳ gối là bất hợp pháp. Việc dùng áo lễ trắng sẽ được để tùy ý. Và những người sống dưới một mục sư dốt nát hay tai tiếng sẽ có tự do nhóm họp với những người mà họ có thể được ích lợi hơn, và tại bất cứ nhà thờ lân cận nào trong cùng một giáo phận, trong khi vẫn trả các khoản phải trả cho mục sư đương nhiệm. Không mục sư đã chịu phong chức nào sẽ bị bắt phải từ bỏ sự phong chức của mình, nhưng khi đã chứng minh được sự xứng hợp của mình cho chức vụ, sẽ nhận được, bằng lời nói hay bằng văn bản, thẩm quyền hợp pháp để thi hành chức vụ của mình trong bất cứ hội chúng nào trong các lãnh thổ của Nhà vua, nơi họ được kêu gọi cách hợp pháp. Không người bị khai trừ nào, chỉ vì là người bị khai trừ, sẽ bị bỏ tù hay bị hủy hoại. Và sau tất cả, sự khoan dung Cơ Đốc sẽ được dùng đối với mọi người bất đồng chính kiến có lương tâm; và những người có thể dung thứ được sẽ được dung thứ, theo các luật lệ về hòa bình và an toàn. Nhìn chung, ông thêm rằng nếu các nghi thức thánh chỉ được để tự do cho những người tình nguyện quản lý và lãnh nhận; nếu các mục sư được tự do giảng dạy trong các nhà thờ, nơi kinh nguyện chung được người khác đọc; và nếu các bản ký tên không chứa điều gì mà một người có lương tâm cần phải áy náy, thì ông nghĩ điều đó có thể bao gồm tất cả, ngay cả những người Độc lập cũng như những người Trưởng lão.
Ông Baxter đã trao cho Bá tước xứ Orrery những đề xuất này, và sau một thời gian, Bá tước đã trả lại chúng cùng với những lời phê bình hay nhận xét của Giám mục Morley, điều này đã bộc lộ đầy đủ rằng mọi lời tuyên bố của ông ta về việc giảm bớt và hòa giải đều là giả dối, và rằng ông ta không hề có ý định như vậy, vì ông ta sẽ không giảm bớt một điều nhỏ nhất nào trong bất cứ việc gì có tầm quan trọng.
Không lâu sau đó, một số nhân vật lớn trong Hạ viện đã soạn thảo một dự luật về hòa giải, nhằm bãi bỏ các lời thề, các bản ký tên, và các tuyên bố, ngoại trừ lời thề trung thành và tối cao, cùng với việc ký tên đồng ý với giáo lý của Hội Thánh Anh theo Đạo luật năm thứ 13 của Nữ hoàng Elizabeth. Nhưng khi trình bày nó với Giám mục xứ Winchester, ông ta đã khiến họ phải dừng lại và phá hỏng kế hoạch. Và trong lúc đó, để cho có vẻ như không phải vô cớ mà ông ta thường giả vờ có khuynh hướng hòa bình, ông ta đã thúc đẩy một đạo luật nhằm bãi bỏ sự đồng ý và ưng thuận, cùng với việc từ bỏ giao ước. Nhưng khi các giám mục khác chống lại ngay cả sự giảm bớt bề ngoài này, ông ta đã nói với họ một cách công khai trong Hạ viện rằng nếu chỉ là giảm bớt một nghi lễ, ông ta đã không lên tiếng về việc đó; nhưng ông ta biết rằng họ vẫn bị ràng buộc vào cùng những điều đó bởi các điều khoản khác, những nghĩa vụ, nếu những điều này bị bãi bỏ. Ngày 24 tháng Hai, những việc có tính chất này đã bị chấm dứt bởi việc Quốc hội bất ngờ bị hoãn đến tháng Mười Một, khiến cả hai viện đều rất phiền muộn, và vô số người hết sức tức giận, và xa lánh cả triều đình lẫn các giám mục lãnh đạo, vốn là nguyên nhân lớn của mọi sự rối loạn. Trong suốt thời gian này, những người hợp thời, khao khát được thăng tiến, đã tự cho mình tự do viết lách và giảng dạy một cách gay gắt, để khuấy động Nhà vua và Quốc hội, và khi họ đến gần, khuấy động họ đến sự bạo lực và tàn ác chống lại tự do và máu của những người không tuân thủ, là những người nằm yên bên cạnh họ trong lao nhọc và nghèo khó, và không can thiệp gì đến họ, ngoài sự bất đồng cần thiết của họ với họ. Ngay trước khi Quốc hội giải tán, người ta đã tìm cách thuyết phục họ rằng những người bất đồng chính kiến là ngoan cố, và không thể được dung thứ, cũng không thể được chữa lành bằng bất cứ phương tiện nào ngoài sự báo thù; thúc giục họ châm lửa vào bó củi, và dạy dỗ họ bằng roi vọt hay bọ cạp, và mở mắt họ ra.
Cùng lúc đó cũng đã xuất bản những Suy xét chắc chắn nhằm thúc đẩy hòa bình và thiện chí giữa những người Tin Lành. Và cũng có Lời biện hộ của những người không tuân thủ cho sự đồng nhất: là phán đoán của 84 mục sư thuộc xứ Palatine xứ Lancaster, của toàn thể hội đồng cấp tỉnh gồm các mục sư và trưởng lão tại Luân Đôn và vùng phụ cận, và của một số nhà giảng thuyết lỗi lạc khác, người Anh, người Scotland, và người Tân Anh, về sự khoan dung và sự đồng nhất trong các vấn đề tôn giáo; cùng với một nghị quyết cho câu hỏi này: liệu hình phạt của luật pháp có nên được áp dụng cho những người viện cớ và biện hộ lương tâm để chống lại điều luật pháp truyền lệnh hay không, cùng với một số bài khác về phía đối lập.
Tuy nhiên, sự khoan dung vẫn tiếp tục, nên ông Baxter vẫn tiếp tục giảng dạy, cho đến khi bệnh tật khiến ông không thể làm gì khác ngoài một bài giảng mỗi tuần tại Nhà chợ St. James, nơi một số người đã thuê một địa điểm bất tiện. Và tại đây, Đức Chúa Trời đã vui lòng ban cho công việc của ông thành công dồi dào. Nhưng khi ông đang giảng ở đó, ngày 5 tháng Bảy năm 1674, họ đã được giải cứu một cách kỳ diệu; vì một cây xà chính, trước đó đã bị yếu đi bởi sức nặng của dân chúng, đã nứt đến nỗi ba lần họ hoảng sợ chạy ra khỏi phòng, tưởng rằng nó sắp sập xuống. Nhưng nhớ lại việc tương tự tại St. Dunstan ở phía Tây, ông đã quở trách nỗi sợ của họ là vô cớ. Ngày hôm sau, khi dỡ các tấm ván lên, họ thấy hai vết nứt trên cây xà lớn đến nỗi thật là một phép lạ của sự quan phòng khi sàn nhà đã không sập xuống, và mái nhà cùng với nó, gây ra sự hủy diệt cho vô số người. Tiếng nứt này đã làm nhiều người giàu có sợ hãi bỏ đi, đặc biệt là phụ nữ, nên phần lớn thính giả còn lại là những thanh niên, ở độ tuổi có khả năng tiếp thu nhất, là những người lắng nghe với sự chú ý lớn, và nhiều người trong số họ đã bày tỏ một sự thay đổi lớn đến nỗi khiến mọi chi phí và khó nhọc của ông trở nên nhẹ nhàng đối với ông. Thật vậy, một sự cải cách chung đã rõ ràng trong vùng lân cận, ngay cả giữa những người thô lỗ hơn, và điều đó thể hiện trong cách ăn ở của họ cũng như trong sự phán đoán của họ. Nhưng ông chẳng bao lâu đã bị quấy rầy.
Vì Nhà vua đã triệu các giám mục lên Luân Đôn, để xin lời khuyên về việc phải làm gì để bảo đảm tôn giáo, và sau nhiều lần bàn bạc với các vị đại thần, họ đã khuyên ngài thu hồi các giấy phép của ngài, và thi hành các luật lệ chống lại những người không tuân thủ. Việc này đã được thực hiện bằng một tuyên ngôn và sắc lệnh, tuyên bố các giấy phép từ lâu đã vô hiệu, và yêu cầu thi hành các luật lệ chống lại người Thiên Chúa giáo và các buổi nhóm trái phép. Ngay khi sắc lệnh được công bố, những kẻ tố cáo đặc biệt đã được giao việc thúc đẩy việc thi hành. Một thời gian ngắn trước khi các giấy phép bị thu hồi, ông Baxter đã công khai tuyên bố trên bục giảng rằng việc ông duy trì một buổi nhóm không phải là để chống lại các nhà thờ công cộng; nhưng là để giúp đỡ dân chúng trong sự cần thiết của họ, vì họ đông hơn rất nhiều so với sức chứa của nhà thờ giáo xứ. Do đó, người ta đã quả quyết loan tin rằng ông đang tuân thủ. Và không lâu trước đó, khi giảng về tình yêu và hòa bình tại Pinners-Hall, người ta đã loan tin rằng ông tuyên bố sự xưng công chính bởi sự công chính của chính chúng ta, và rằng người Thiên Chúa giáo và người Tin Lành chỉ khác nhau về lời nói. Do đó, ông đã bị ép phải tự biện hộ trong một tờ rơi, gọi là Lời kêu gọi ánh sáng, [NEEDS REVIEW: đoạn văn bản gốc bị hỏng nặng quanh việc tờ rơi này bị cáo buộc; câu văn tiếp theo không đọc được đầy đủ] vì một số người đã đủ khôn ngoan và táo bạo để nói rằng Lời kêu gọi ánh sáng đó đã làm nhiều hơn để củng cố Thiên Chúa giáo so với bất cứ việc gì từng được thực hiện bởi bất cứ người Thiên Chúa giáo nào.
Ông Baxter là người đầu tiên bị bắt giữ như một người nhóm họp trái phép sau sự thay đổi tình hình này. Ông bị bắt khi đang giảng bài giảng ngày thứ Năm tại nhà ông Turner. Ông đã đi cùng với viên cảnh sát, và Keting, kẻ tố cáo, đến nhà Ngài William Pultney, là người khi đòi xem trát bắt đã thấy nó được ký bởi Henry Montague, Esq., quan chấp chính của Westminster. Ngài William nói với họ rằng không ai ngoài một quan tòa của thành phố mới có thể cấp trát bắt một người vì giảng dạy trong thành phố. Và như vậy kẻ tố cáo đã thất bại, và sau đó lòng ông ta bị cáo trách; ông ta đã đến gặp ông Baxter, xin lỗi, và tuyên xưng sự ăn năn. Ông đã sẵn lòng tha thứ cho ông ta, và khuyên ông ta một cách nghiêm túc phải sửa đổi đời sống của mình. Người ta đã tìm cách bắt bất ngờ Tiến sĩ Manton, nhưng một ông Bedford đang giảng thay cho ông đã bị bắt. Ông đã từng tuyên thệ Oxford trước đó; và về mặt đó thì không bị truy tố. Nhưng ông đã bị phạt 20 bảng, và địa điểm bị phạt 40 bảng, số tiền này đã được Lãnh chúa Wharton, các Nữ bá tước xứ Bedford, Manchester, và Clare, cùng các thính giả khác trả.
Một kỳ họp khác của Quốc hội đang đến gần, Giám mục Morley và Giám mục Ward, bề ngoài rất sốt sắng cho việc giảm bớt, và tiếp nhận những người không tuân thủ, vì cảm nhận được mối nguy của Thiên Chúa giáo, và do đó rất tích cực vận động điều đó với nhiều người. Cuối cùng, Tiến sĩ Tillotson và Tiến sĩ Stillingfleet đã mong muốn một cuộc gặp gỡ với Tiến sĩ Manton, Tiến sĩ Bates, ông Pool, và ông Baxter, để xem xét một sự hòa giải, và nói rằng họ đã được sự khích lệ của một số lãnh chúa cả thuộc giới tu sĩ lẫn giới đời. Lúc đầu, ông Baxter chỉ gặp riêng hai vị tiến sĩ: họ đã xem xét và bàn luận nhiều phương án khác nhau, và cuối cùng đã quyết định một phương án mà họ đồng ý. Khi phương án này được thông báo cho những người không tuân thủ, nó đã làm họ hài lòng. Nhưng khi họ thông báo nó cho các giám mục, thì cuộc đàm phán đã chấm dứt; vì có rất nhiều điều không thể đạt được. Các điều khoản đã được thỏa thuận phần lớn có cùng bản chất với những điều đã được nhắc đến ở trên như đã được đề xuất với Lãnh chúa Orrery, chỉ khác nhau chút ít.
Ông Baxter đã hỏi Tiến sĩ Tillotson xem ông có thể được phép nói về việc đó hay không, để thúc đẩy sự hòa hợp, và để cho biết họ đã đồng ý đến mức nào, để tên tuổi của họ có thể có ích cho công việc, và sau đó ông đã nhận được lá thư sau đây, đề ngày 11 tháng Tư. Tiến sĩ Tillotson viết rằng ông đã nhân cơ hội đầu tiên sau khi ông Baxter đến thăm họ để nói chuyện với Giám mục xứ Salisbury, là người đã hứa sẽ giữ kín vấn đề, và chỉ cho Giám mục xứ C. biết về việc đó để sắp xếp một cuộc gặp gỡ. Nhưng qua một cuộc trò chuyện chung, ông đã nhận thấy rõ ràng rằng có một số điều không thể đạt được. Tuy nhiên, vị giám mục đã hứa sẽ ấn định một thời gian gặp gỡ, nhưng từ đó ông không nghe gì thêm từ ông ta. Ông không muốn tên mình được dùng trong việc này; không phải vì ông không hết lòng mong muốn một sự hòa giải, và sẽ luôn nỗ lực vì nó, nhưng vì ông chắc chắn rằng điều đó sẽ gây thiệt hại cho ông, và sẽ chẳng có ý nghĩa gì đối với việc đạt được điều đó, vì trong hoàn cảnh hiện tại, nó không thể thông qua ở cả hai viện nếu không có sự đồng ý của một phần đáng kể các giám mục, điều mà hiện tại ông thấy ít có lý do để hy vọng. Ông ký tên là người anh em và đầy tớ yêu mến của ông Baxter, J. Tillotson.
Năm 1675, những kẻ tố cáo trong thành phố vẫn tiếp tục, nhưng gặp phải sự nản lòng. Các vị alderman đã ủng hộ họ, nhưng thường tránh mặt khi họ biết những kẻ tố cáo sẽ đến gặp họ; và một số đã từ chối cấp trát cho họ, mặc dù theo đạo luật, vì vậy họ sẽ bị phạt 100 bảng. Alderman Fry đã bắt một kẻ tố cáo phải cam kết giữ gìn hạnh kiểm, vì đã xông vào phòng của ông theo ý mình. Stroud và Marshal đã trở thành những kẻ tố cáo chung, nhưng chẳng bao lâu đã bị các chủ nợ của họ tấn công, và bị mọi người ghét bỏ. Một số người trong số họ đã thề chống lại ông Baxter trước Ngài Thomas Dans; và ông đã đến gặp ngài và tự biện hộ, chứng minh rằng ông không phạm luật, nhưng không thể được lắng nghe. Một người đã thề chống lại ông, không lâu sau đó đã đến Redriff, và khi nghe ba mục sư cầu nguyện và giảng dạy, lòng ông ta đã tan chảy, ông ta đã tuyên xưng nỗi buồn và sự ăn năn của mình, và rời bỏ những người bạn đồng hành quen thuộc của mình. Và một người khác trong số họ đã đến gặp ông Baxter trên đường phố, và hứa rằng ông ta sẽ không dính dáng gì thêm nữa.
Khi Quốc hội nhóm họp, đã có sự nóng nảy lớn trong Thượng viện, về việc đưa ra một đạo luật nhằm áp đặt một lời thề như vậy lên các lãnh chúa, các nghị sĩ, và các quan tòa, giống như lời thề đã được áp đặt bởi Đạo luật Oxford lên các mục sư. Tóm tắt của nó là không ai được Nhà vua ủy nhiệm có thể bị chống cự bằng vũ khí, và họ sẽ không bao giờ nỗ lực thay đổi chính quyền của Hội Thánh hay Nhà nước. Những diễn giả lớn ủng hộ nó là Lãnh chúa Thủ quỹ và Lãnh chúa Ấn tín, cùng với Giám mục Morley và Giám mục Ward. Những diễn giả lớn chống lại nó là Bá tước xứ Shaftesbury, Hầu tước xứ Winchester, và các Bá tước xứ Bristol, Berkshire, và Aylesbury, là những người đã ghi lại sự phản đối của mình chống lại nó. Họ lập luận rằng lời thề này sẽ phá hoại đặc quyền của viện của họ, là được bỏ phiếu tự do, và không bị ràng buộc trước bởi một lời thề với các giám mục. Sau nhiều cuộc tranh luận, mặc dù bản kiểm tra đã được thông qua với đa số phiếu, nhưng nó không hợp với ý muốn của những người ủng hộ nó, vì các lãnh chúa đã đưa vào điều khoản này: rằng nó sẽ không cản trở quyền tự do tranh luận và bỏ phiếu của họ trong Quốc hội. Lời thề có nội dung rằng người tuyên thệ tuyên bố rằng việc cầm vũ khí chống lại Nhà vua với bất cứ cớ nào cũng là bất hợp pháp, và người ấy ghê tởm quan điểm phản nghịch về việc cầm vũ khí, theo thẩm quyền của Nhà vua, chống lại bản thân ngài, hay chống lại những người được ngài ủy nhiệm theo luật pháp, trong thời gian nổi loạn và chiến tranh, khi hành động theo sự ủy nhiệm đó. Và người ấy thề rằng mình sẽ không nỗ lực thay đổi tôn giáo Tin Lành hiện đã được thiết lập theo luật pháp trong Hội Thánh Anh, cũng sẽ không nỗ lực thay đổi chính quyền của vương quốc này trong Hội Thánh hay Nhà nước, như đã được thiết lập theo luật pháp.
Sau đó là một lá thư của Tổng giám mục gửi cho một giám mục khác, mà phần lớn văn bản gốc bị hỏng nặng. Ý chính có thể khôi phục được như sau: vì một số lý do liên quan đến Hội Thánh, Tổng giám mục yêu cầu vị giám mục ấy và các giám mục còn lại trong tỉnh giáo của mình, ngay khi nhận được thư này, phải gửi thư cho các phó tế trưởng và các quan tòa giáo hội của các giáo phận tương ứng, ra lệnh và nghiêm khắc buộc họ rằng, bằng cách trò chuyện với các mục sư cũng như với các quản lý nhà thờ của mỗi giáo xứ, hay với những người khác có thể cho họ biết rõ nhất, họ phải tự tìm hiểu về một số điều tra sẽ được nhắc đến sau đây. Sau khi đã thu thập được thông tin chân thật và chắc chắn nhất mà họ có thể, họ phải ngay sau đó, tại kỳ thăm viếng tiếp theo, chuyển các bản tường trình của mình bằng văn bản cho các giám mục giáo phận của họ, và các giám mục sẽ thông báo lại cho Tổng giám mục khi có dịp thuận tiện đầu tiên. Các câu hỏi điều tra là: thứ nhất, có bao nhiêu người, theo sự đánh giá và ước lượng chung, đang cư ngụ trong mỗi giáo xứ thuộc quyền tài phán của họ; thứ hai, có bao nhiêu người Thiên Chúa giáo ngoan cố, hay những người bị nghi ngờ là như vậy, đang cư trú giữa các cư dân đã nói trên; thứ ba, có bao nhiêu người bất đồng chính kiến khác trong mỗi giáo xứ, là những người hoặc ngoan cố từ chối, hoặc hoàn toàn vắng mặt khỏi sự thông công của Hội Thánh Anh, vào những thời điểm mà luật pháp yêu cầu họ. [NEEDS REVIEW: phần chữ ký và phần cuối lá thư của Tổng giám mục bị hỏng nặng trong bản quét, không đọc được đầy đủ]
Cũng có một đoạn rời rạc, bị hỏng nặng, nói về một kẻ tố cáo đang ở trong tù vì nợ nần và đã viết thư cho ông Baxter để nhờ ông lo việc giải thoát cho mình; ông Baxter đã làm việc đó, và trong thư của mình, kẻ tố cáo nói rằng ông ta tin Đức Chúa Trời đã giáng sự hoạn nạn ấy trên mình. [NEEDS REVIEW: phần còn lại của đoạn này trong bản quét quá hỏng, không khôi phục được]
Năm 1676, một cuốn sách đã được in, mang tựa đề Kế hoạch hòa bình, hay một tường thuật về các buổi nhóm của những người không tuân thủ, của một số mục sư tại Luân Đôn, mà ông Stillingfleet, là người đã bình luận về nó trong lời tựa cho tác phẩm Sự vô lý của sự phân rẽ của ông, trang 25, nói rằng nó đã được in với ý định trình bày trước Quốc hội. Cùng năm đó, một số lý do đã thuyết phục những người bất đồng chính kiến tại Bristol tiếp tục các buổi nhóm của họ, dù bị truy tố hay quấy rầy, cũng đã được xuất bản. Lúc bấy giờ cũng đã xuất bản tác phẩm Phân rẽ mà vẫn là ly giáo, hay những người không tuân thủ không phải là những kẻ ly giáo, để đáp lại bài giảng của ông Sharp trước Ngài Thị trưởng, của ông Thomas Wadsworth, cùng với một Lời biện hộ cho các mục sư, và lời khuyên cho những người mà các kẻ tố cáo này tìm đến, để họ đứng vững trong công việc của mình. Lúc bấy giờ cũng đã in tác phẩm Sự thật trần trụi, được cho là do Giám mục xứ Hereford viết, chứa đựng một số sự thật táo bạo, và đã có một số câu trả lời, một số gay gắt, và một số khác ôn hòa hơn.
Tuy nhiên, ông vẫn tiếp tục, và xây dựng một nhà nhóm mới tại phố Oxenden, vì địa điểm cũ trên Nhà chợ St. James bị cho là không an toàn; và khi nhà nguyện mới đã hoàn thành, và ông mới chỉ giảng có một lần, người ta đã quyết định sẽ bắt bất ngờ ông vào lần tới, và giam ông sáu tháng trong tù theo đạo luật cũ. Vì không biết gì về việc đó, ông đã đi một chuyến về miền quê, và ông Seddon, một mục sư xứ Derbyshire, đã được nhờ giảng thay cho ông. Ông Seddon đã bị bắt và bị đưa đến nhà tù Gate-House, mặc dù trát bắt không phù hợp với ông. Ông đã ở đó gần ba tháng, và cuối cùng đã được thả ra nhờ lệnh habeas corpus. Vào khoảng thời gian này, 12 hay 13 giám mục đang dùng bữa với vị công dân lỗi lạc Ngài Nathanael Hern, lúc bấy giờ là Cảnh sát trưởng Luân Đôn, và đang bàn luận với ông về việc thi hành các luật lệ chống lại những người bất đồng chính kiến; ông đã nói với họ rằng họ không thể buôn bán với những người láng giềng của mình một ngày, rồi ngày hôm sau lại đưa họ vào tù. Trong kỳ họp tiếp theo của Quốc hội, Công tước xứ Buckingham đã có một bài diễn văn đáng chú ý chống lại sự bắt bớ, và xin sự đồng ý của các lãnh chúa để ông có thể đưa ra một dự luật nhằm giúp đỡ các thần dân Tin Lành của Nhà vua trong các vấn đề tôn giáo; nhưng trong khi ông đang chuẩn bị nó, Quốc hội đã bị hoãn lại.
Ông Baxter đã bị ngăn không cho giảng dạy trong nhà nguyện mới của mình suốt một năm, đến tháng Tư năm 1676, ông bắt đầu giảng tại một nơi khác, trong giáo xứ St. Martin. Một thời gian ngắn trước đó, đã xuất bản thêm nhiều tác phẩm đáp lại Sự thật trần trụi, như những Nhận xét về Sự thật trần trụi, Luật báo oán, hay tác giả của Sự thật trần trụi bị lột trần, và một cuộc khảo sát khiêm tốn về những điều đáng chú ý nhất trong một bài luận mới được xuất bản. Trong khi đó, Nhà vua đã khẩn thiết ra lệnh và thúc giục các quan tòa, và các quan tòa Luân Đôn, thi hành các luật lệ chống lại những người không tuân thủ; và Ngài Thị trưởng, vốn là họ hàng gần của Tổng giám mục, đã làm như vậy trong một thời gian, và nhiều mục sư đã bị giam trong các nhà tù. Ông Baxter đã bị giữ ra ngoài nhà nhóm mới của mình tại phố Swallow một cách cưỡng bức, bởi một đội cảnh sát và quan chức, trong nhiều ngày của Chúa liên tiếp. Nhưng khi ông Wadsworth qua đời, ông đã giảng cho đoàn chiên của ông tại Southwark nhiều tháng trong bình an, không một quan tòa nào muốn quấy rầy họ.
Đến năm 1678, Tiến sĩ Lamplugh tại giáo xứ St. Martin, ông Baxter đã đề nghị cho ông mượn nhà nguyện của mình tại phố Oxenden để thờ phượng công cộng, và ông ta đã nhận lời. Nhưng người biên soạn quyển thứ ba của bộ Lịch sử đầy đủ của nước Anh, khi trích dẫn đoạn này, trang 412, nói rằng phần tường thuật liên quan đến việc đề nghị nhà nguyện đó được biết là sai sự thật. Việc này tỏ ra là một sự mâu thuẫn trực tiếp với tường thuật của ông Baxter về một vấn đề thực tế mà chính ông có liên quan, đã làm nhiều người bối rối. Càng hơn nữa, vì nó dường như đánh vào uy tín của toàn bộ lịch sử của ông. Ông Baxter không những đã khẳng định trong Lịch sử đời sống của mình, trang 179, rằng ông đã được Tiến sĩ Tillotson khuyến khích đưa ra lời đề nghị về nhà nguyện, và nó đã được chấp nhận khiến ông rất hài lòng; mà ông còn nhắc đến nó trong một số tác phẩm của mình đã được xuất bản trong lúc ông còn sống. Đặc biệt, trong cuốn Tóm lược đời sống của vợ ông, trang 57, ông nói rằng Tiến sĩ Lloyd và các giáo dân đã nhận nó để thờ phượng công cộng, và ông cùng vợ ông không đòi họ tiền thuê nhiều hơn số tiền họ phải trả cho mảnh đất, và căn phòng phía trên để làm phòng áo lễ, và không đòi gì thêm cho tất cả số tiền đã bỏ ra để xây dựng. Điều này chưa bao giờ được biết là bị phản bác, cho đến khi bộ lịch sử này được xuất bản. Do đó, người ta đã trình bày một cách tôn trọng với tác giả của quyển thứ ba đó, và yêu cầu ông cho biết ông dựa trên cơ sở nào mà cáo buộc đó là sai sự thật. Sau đó, ông ta, như một quý ông, một Cơ Đốc nhân, và một người ngay thẳng, đã sẵn lòng tham vấn Giám mục xứ Worcester về vấn đề này, là người đã vui lòng xác nhận bằng văn bản, mà tôi hiện đang có trong tay, rằng ông Baxter, khi bị quấy rầy trong nhà nhóm của mình tại phố Oxenden, bởi tiếng trống của Nhà vua, mà ông Thư ký Coventry đã cho đánh dưới các cửa sổ, đã đề nghị cho giáo xứ St. Martin thuê nó làm nhà tạm với giá thuê bốn mươi bảng một năm; và Giám mục, khi nghe việc đó, đã nói rằng ngài rất hài lòng về nó. Và sau đó, ông Baxter đã đích thân đến gặp ngài, và khi đề xuất cùng một việc với ngài, ngài đã thông báo cho ban quản lý giáo xứ, và họ đã nhận nó theo những điều kiện đó. Tường thuật này đã được xuất bản trong phần tường thuật đính kèm các tác phẩm thực hành của ông Baxter, và được nhắc lại ở đây, với lời cảm ơn xứng đáng gửi đến Giám mục vì sự thẳng thắn của ngài, và gửi đến vị quý ông đã tham vấn ngài, vì sự sẵn lòng rất đáng quý của ông trong việc làm công lý cho sự thật, điều này không có lợi nhiều cho uy tín của bộ Lịch sử đầy đủ.
Năm 1678, Âm mưu Thiên Chúa giáo đã bùng nổ, khiến toàn quốc vô cùng báo động. Hạ viện, sau nhiều cuộc tranh luận sôi nổi, đã đi đến nghị quyết rằng đã có, và đang có, một âm mưu ghê tởm và địa ngục, được bày mưu và thực hiện bởi những người Thiên Chúa giáo ngoan cố, nhằm giết hại Nhà vua, lật đổ chính quyền, và phá hủy tôn giáo Tin Lành. Hầu hết thời gian của họ đã được dùng để điều tra âm mưu này, và nỗ lực ngăn ngừa các hậu quả của nó. Nhiều người đã bị trừng phạt, bất chấp mọi nỗ lực của những nhân vật lớn tại triều đình nhằm cứu vớt và che chở họ. Các chi tiết có thể được xem trong các bộ lịch sử thời đó. Vào ngày 14 tháng Giêng, Quốc hội này, vốn đã lâu tuân theo triều đình trong mọi mong muốn của họ, vốn để làm hài lòng giới tu sĩ, đã đuổi rất nhiều mục sư xứng đáng ra khỏi Hội Thánh bằng Đạo luật về sự đồng nhất, và sau đó đã đặt những gánh nặng lớn lao lên những người không tuân thủ nghèo khó; vốn đã được cải thiện nhờ sự dàn xếp, và ngày càng quan tâm hơn đến lợi ích công cộng, [NEEDS REVIEW: câu văn bị cắt cụt ở cuối đoạn trích; phần tiếp theo nằm ngoài đoạn này]
Quốc hội ấy, vốn được triệu tập khi mọi người vừa bừng tỉnh trước mối nguy chung đe dọa phúc lợi chung, bỗng nhiên bị giải tán. Cuộc giải tán này gây nên một sự xôn xao chung khắp mọi miền đất nước. Người ta đều coi việc chung trong cuộc bầu cử sắp tới là chọn những người Tin Lành kiên định, những người sẽ hết lòng lo liệu cho an ninh chung. Quốc hội mới họp phiên đầu tiên vào ngày 6 tháng Ba sau đó, năm 1679, và họ bắt đầu từ chỗ Quốc hội trước đã bỏ dở.
Khi họ đã họp được một thời gian, họ bị hoãn đến ngày 14 tháng Tám; nhưng trước thời hạn đó, họ bị giải tán theo chiếu chỉ, và một Quốc hội khác được triệu tập họp tại Westminster vào tháng Mười sau đó. Khi nhóm họp, họ lại bị hoãn đến ngày 26 tháng Giêng, lúc ấy một âm mưu mới bị phát giác qua Dangerfield, mà phe Giáo hoàng đã bày ra để đổ lên đầu những người Bất đồng. Sau đó họ lại bị hoãn nhiều lần cho đến ngày 20 tháng Mười, khi họ họp và bắt tay vào công việc. Vì không thấy cách nào khác để giữ Giáo hoàng ra khỏi đất nước, ngoài việc loại Công tước xứ York khỏi quyền kế vị ngai vàng, họ đưa ra một dự luật nhằm tước quyền của ông. Ngày 11 tháng Mười một, dự luật được Hạ viện thông qua; ngày 15, nó được Lãnh chúa Russell dũng cảm trình lên Thượng viện, và tại lần đọc thứ hai, nó bị bác bỏ với đa số ba mươi phiếu, trong đó có mười bốn giám mục.
Hạ viện trước đó đã có một dự luật về Bao dung toàn diện và một dự luật khác về Khoan dung. Cả hai đều đã được đọc hai lần và đang chờ trước Hạ viện, cùng với một cuốn sách ngắn gọn và chân thật do ông Du Moulin, nguyên giáo sư sử học tại Oxford, xuất bản, trình bày về những bước tiến khác nhau mà Hội Thánh Anh đã thực hiện hướng về Rô-ma, hay một mẫu mực về những căn cứ mà trên đó phe Giáo hoàng suốt trăm năm nay đã xây dựng hy vọng và mong đợi rằng nước Anh sẽ trở lại với Giáo hoàng.
Sau khi có được một bản sao các điều khoản chính của dự luật về Hiệp nhất các thần dân Tin Lành của nhà vua, đã được một ủy ban đồng ý vào ngày 18 tháng Mười một năm 1680, tôi xin chép lại tại đây.
Thứ nhất, mọi người nào ký tên, bày tỏ sự đồng ý và tán thành ba mươi sáu trong số ba mươi chín điều khoản, tức là tất cả những điều chỉ liên quan đến giáo lý của Hội Thánh Anh, sẽ có đủ tư cách giữ bất kỳ chức vụ hay lợi lộc giáo hội nào, như thể họ đã ký tên và bày tỏ sự đồng ý và tán thành cả ba mươi chín điều khoản.
Thứ hai, không ai được bổ nhiệm vào bất kỳ chức vụ hay lợi lộc giáo hội nào mà trước đó chưa tuyên thệ trung thành và tối thượng, và chưa nhận và ký bản tuyên bố mà Quốc hội đã quy định.
Thứ ba, việc dùng áo lễ trắng sẽ bị bãi bỏ hoàn toàn, ngoại trừ trong nhà nguyện của nhà vua và các nhà thờ chính tòa.
Thứ tư, không mục sư nào bị bắt buộc phải tuyên bố sự đồng ý và tán thành của mình khi đọc Kinh nguyện chung theo Đạo luật Thống nhất.
Thứ năm, không mục sư nào bị bắt buộc phải từ bỏ Giao ước.
Thứ sáu, không ai bị ép buộc phải dùng dấu thánh giá trong lễ báp-têm, hay bị trừng phạt vì không làm như vậy; nhưng nếu cha mẹ nào muốn con mình được báp-têm theo thể thức hiện đang dùng, mà mục sư không muốn dùng dấu ấy, thì cha mẹ đó được phép tìm một mục sư khác làm việc ấy. Và nếu mục sư chính thức từ chối bỏ nghi lễ thánh giá, thì cha mẹ nào không muốn con mình được báp-têm như vậy được phép tìm một mục sư khác chịu làm lễ báp-têm không có dấu thánh giá, theo ý muốn của họ.
Thứ bảy, không ai bị từ chối lễ Tiệc Thánh của Chúa, dù họ không dùng cử chỉ quỳ gối trong lúc lãnh nhận.
Thứ tám, nếu tín hữu nào không thấy nên tiến lên bàn Tiệc Thánh để lãnh nhận, thì mục sư của giáo xứ hay phó tế của ông không được từ chối ban lễ cho người ấy, nhưng phải đến nơi trong nhà thờ mà người ấy đang ở và trao lễ cho người ấy tại đó.
Đối với những người mà, dù có những thay đổi này, vẫn không thể thông công với Hội Thánh Anh, thì các đạo luật năm thứ 23 và 28 triều Elizabeth, năm thứ 3 triều James, cũng như bất kỳ luật cũ nào khác chống lại những người Công giáo La Mã cố chấp, sẽ không được áp dụng cho những người Tin Lành Bất đồng, tức là những người sẽ lập và ký bản tuyên bố sau đây. Tại đây xin chép bản tuyên bố đã được đồng ý khi ấy.
Mọi người nào nhận bản tuyên bố nói trên sẽ được miễn mọi hình phạt và tịch thu đã mắc phải do sức mạnh của bất kỳ luật nào nói trên chống lại người Công giáo, mà không phải trả bất kỳ lệ phí hay chi phí nào khác.
Những người nào lập và ký bản tuyên bố nói trên sẽ không phải chịu bất kỳ hình phạt nào trong Đạo luật trấn áp các buổi nhóm riêng, cũng không phải Đạo luật năm thứ 35 triều Elizabeth, cũng không bị truy tố tại bất kỳ tòa án giáo hội nào, vì lý do không tuân theo Hội Thánh Anh.
Nhưng không điều gì trong đây miễn cho những người nói trên khỏi việc đóng thuế thập phân hay các nghĩa vụ khác mà những người Tin Lành khác thuộc Hội Thánh Anh phải đóng, hay khỏi bị truy tố về các khoản ấy.
Với điều kiện những người ấy không nhóm họp để thờ phượng mang theo súng, cũng không nhóm họp ở nơi nào mà cửa đóng kín trong suốt thời gian cầu nguyện và giảng dạy, ngoại trừ trong lúc ban lễ Tiệc Thánh.
Nếu bất kỳ người nào như vậy được chọn hay bổ nhiệm giữ chức vụ cảnh sát trưởng, phó cảnh sát, quản lý nhà thờ, giám thị người nghèo, hay bất kỳ chức vụ giáo xứ hay chức vụ nào khác, người ấy sẽ được phép tìm một người thay thế, là người được hai thẩm phán hòa giải chấp thuận.
Cả Đạo luật chống các buổi nhóm riêng lẫn Đạo luật Năm dặm sẽ không được thi hành chống lại bất kỳ mục sư nào lập và ký bản tuyên bố nói trên, và không giảng dạy ở nơi nào khác ngoài nơi cửa mở như đã nói trên.
Bất kỳ thẩm phán hòa giải nào cũng có thể yêu cầu bất kỳ người nào đi đến buổi nhóm thờ phượng phải lập và ký bản tuyên bố như trên; mọi người nào từ chối như vậy sẽ bị tống giam, và tên người ấy sẽ được trình lên thẩm phán hòa giải.
Và nếu người ấy từ chối lập và ký bản tuyên bố tại phiên tòa quý, người ấy sẽ bị coi là người Công giáo đã bị kết án và phải chịu hình phạt tương ứng, và phải chịu các hình phạt của tất cả các luật nói trên.
Không người nào không chịu tuyên thệ trung thành và tối thượng khi được yêu cầu sẽ được phép nhận bản tuyên bố nói trên, trừ khi trong vòng hai mươi mốt ngày, người ấy đưa ra nhân chứng đầy đủ để chứng thực trên lời thề rằng họ tin người ấy là người Tin Lành, và đồng thời mang giấy chứng nhận của hội chúng mình, công nhận người ấy là một thành viên trong số họ. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về giấy chứng nhận, nhân chứng và việc bảo lãnh tại đây bị hỏng nặng, chỉ đọc được đại ý]
Các luật chống lại những người không đến nhà thờ vẫn sẽ có hiệu lực đối với tất cả những ai không đến một nhà thờ nào của Hội Thánh Anh, hay một hội chúng hay buổi nhóm thờ phượng nào khác được luật này cho phép.
Nhưng vì thấy điều này sẽ không được thông qua, một dự luật được soạn riêng chỉ để miễn cho các thần dân Tin Lành của nhà vua, những người bất đồng với Hội Thánh Anh, khỏi các hình phạt mà người Công giáo phải chịu theo Đạo luật năm thứ 35, đã được Hạ viện thông qua và được Thượng viện đồng ý; nhưng khi nhà vua đến Hạ viện để phê chuẩn các dự luật, dự luật này đã bị lấy khỏi bàn và không bao giờ còn nghe nói đến nữa; điều này khó mà xảy ra nếu không có lệnh hay sự đồng lõa của nhà vua.
Trong khi những vấn đề này đang được tranh luận tại Hạ viện, đã có những cuộc tranh luận sôi nổi, như của ông Boscawen, ngài Nicholas Carew, ngài John Maynard, ngài Francis Winnington, ông Paul Foley, ông Titus, ông Powel, ngài Richard Temple, ông Hampden, ông Finch, ngài Thomas Clarges, đại tá Birch, về một phía; và một số người khác về phía đối lập. Một quý ông, khi dự luật Bao dung toàn diện được đọc, đã vui lòng nói rằng ông cho rằng có một đạo luật ép buộc những người Bất đồng đến nhà thờ thì tiện lợi hơn là có một đạo luật bao dung họ. Nhưng một vị đáng kính đã đáp lại sau đó rằng, Hội Thánh có thể mong đợi tình yêu, tình bạn hay sự vâng phục nào từ những người như vậy, những người có thể bị ép buộc đến nhà thờ bằng những luật như thế? Làm sao có thể tin cậy họ, hay Hội Thánh được củng cố nhờ họ? Các ông có thể ngăn chặn các buổi nhóm riêng của họ, và ép họ hoặc đến nhà thờ, hoặc đóng tiền phạt, hoặc bị tù; nhưng các ông không thể ép buộc ý kiến hay tình cảm của họ phải thay đổi bằng những biện pháp như vậy, nếu không có sự thay đổi ấy thì Hội Thánh không bao giờ có thể được củng cố. Và thật lạ lùng khi các luật chống lại những người Bất đồng, được dự tính là có lợi cho đạo Tin Lành, lại được thúc đẩy nhiều đến thế, như ai cũng biết, bởi Thomas Clifford, ngài Solomon Swale và ngài Roger Strickland, những người từ đó đều đã lộ ra là người Công giáo La Mã.
Do đó, vào ngày 14 tháng Giêng, họ bị hoãn họp; nhưng trước khi tan họp, họ đã đi đến hai nghị quyết sau: Nghị quyết nhất trí rằng, theo ý kiến của Hạ viện, đạo luật của Quốc hội ban hành dưới triều Nữ hoàng Elizabeth và vua James chống lại những người cố chấp không nên được áp dụng chống lại những người Tin Lành Bất đồng; và nghị quyết rằng, theo ý kiến của Hạ viện, việc truy tố những người Tin Lành Bất đồng theo các luật hình sự, vào lúc này, là nặng nề đối với thần dân, làm suy yếu lợi ích Tin Lành, khuyến khích Giáo hoàng, và nguy hiểm cho hòa bình của vương quốc. Sau đó họ trước hết bị hoãn rồi bị giải tán. Một Quốc hội khác họp tại Oxford vào tháng Ba sau đó, nhưng không có thời gian làm việc gì. Tại đó có lời phàn nàn về việc mất mát chưa từng có của dự luật nói trên nhằm bãi bỏ Đạo luật năm thứ 35 triều Elizabeth, nhưng không nhận được sự thỏa mãn hay đền bù nào.
Mặc dù nỗi sợ Giáo hoàng vào lúc ấy lớn lao và chung khắp, và rõ ràng là có cơ sở quá vững, thế mà tiến sĩ Stillingfleet, lúc đó là viện trưởng nhà thờ St. Paul, lại cho là phải, do bị một số nhân vật lớn xúi giục như người ta phỏng đoán, mà mô tả mọi người Không tuân thủ như những kẻ ly giáo; và ông đã làm việc ấy một cách có hiệu quả, dù hầu hết mọi người đều cho là rất không đúng lúc, trong một bài giảng trước ngài Thị trưởng, vào ngày 24 tháng Năm năm 1680, có tựa đề là Tác hại của sự Ly khai. Tại đây ông nhắc đến hai buổi họp của các mục sư để xét tính hợp pháp của việc thờ phượng tại giáo xứ mà ông Baxter đã nhắc đến trong sách in, vốn đã được gợi ý trước trong bản tường thuật này; và thế mà, chỉ vài trang sau, ông lại phàn nàn rằng tính hợp pháp của việc hiệp cùng Hội Thánh trong các buổi nhóm công cộng đã được giữ như một bí mật lớn trong lòng các thầy dạy, e rằng họ có vẻ tự kết án mình, trong khi họ giảng chống lại sự ly khai trong một hội chúng riêng biệt. Nhưng đối với những người ngoài cuộc không thiên vị, thật là một ý tưởng kỳ lạ khi ông mô tả những người ấy như có ý định che giấu điều mà ông biết họ đã công bố cho cả thế giới trong sách in. Trong cùng bài giảng ấy, tiến sĩ than phiền rằng, khi những người Bất đồng đồng ý chung trong trường hợp này, lại có quá ít người trong số các giảng viên hay tín hữu của họ thường xuyên đến các hội chúng công cộng. Và ông nói thêm rằng thật khó hiểu, nếu việc thông công thỉnh thoảng là hợp pháp, thì việc thông công thường xuyên lại không phải là bổn phận, vân vân.
Một câu trả lời cho bài giảng này đã được tiến sĩ Owen viết với sự nghiêm trang và đứng đắn lớn lao; trong đó, cùng với những nhận xét thích hợp và đúng lúc khác, nhân dịp tiến sĩ khuyên những người Không tuân thủ đừng luôn luôn than phiền về những khó khăn và sự bắt bớ của mình, ông đáp lại như sau: Những người Không tuân thủ nói rằng, sau khi rất nhiều người trong số họ đã chết trong các nhà tù chung, rất nhiều người đã chịu đựng những cuộc giam cầm dài lâu, không ít người ngày nay vẫn đang trong cùng cảnh tù đày; rất nhiều người đã bị đuổi khỏi nơi ở vào cảnh lang thang, để giữ lấy tự do thân thể trong một thời gian; rất nhiều người đã bị tước đoạt tài sản, và một số người thậm chí bị lấy mất cả những dụng cụ mưu sinh; sau những cuộc truy tố chống lại họ tại mọi tòa án trong vương quốc, dựa trên các cáo trạng, truy tố và kiện tụng, gây tốn kém lớn cho tất cả những ai bị bắt bớ như vậy, và làm sụp đổ một số người; sau khi rất nhiều mục sư và gia đình họ đã bị đưa vào cảnh khốn cùng cùng cực nhất mà bản tính con người có thể chịu đựng; sau tất cả những nỗi sợ hãi và nguy hiểm triền miên mà họ đã phải chịu đựng và bị quấy rầy, họ cho là khó chịu khi bị những người đang được an nhàn phàn nàn rằng họ hay than phiền.
Một câu trả lời khác cho cùng bài giảng, rất riêng biệt, nồng nhiệt và sát sao, đã được ông Baxter xuất bản. Trong số những gợi ý đáng chú ý khác, ở một chỗ ông bày tỏ như sau: Tôi sẽ không bao giờ làm thành viên của một Hội Thánh địa phương nào cấm tôi thông công với tất cả những Hội Thánh khác khác biệt với họ; đúng hơn, Hội Thánh ấy phải giữ sự thông công của mình trong sự hiệp nhất với mọi Hội Thánh Cơ Đốc chân thật trên mặt đất. Sau đó ông đưa ra nhiều thí dụ về những điều hợp pháp, nhưng không phải là bổn phận. Và ông kết luận bằng những lời này: Nếu các ông thà dung túng Giáo hoàng còn hơn dung túng những người Tin Lành sợ mắc tội nói dối, thề gian, và nhiều điều ác khác, nếu họ làm điều mà chính các ông thú nhận là không quan trọng, thì xin Đức Chúa Trời xét xử giữa các ông và chúng tôi.
Một câu trả lời thứ ba được soạn thảo với sự dí dỏm và sắc bén lớn lao bởi ông Alsop, người đã đối chiếu tác hại của việc áp đặt với tác hại của sự ly khai theo cách nói của tiến sĩ. Ông nhanh chóng dùng chính lời lẽ và thành ngữ của tiến sĩ để chống lại ông, và đáp trả các cáo buộc của ông. Ông lấy mất bản văn của tiến sĩ khỏi tay ông và chứng minh ông đã hiểu sai ý nghĩa của nó. Ông cũng lập luận mạnh mẽ chống lại ông dựa trên Rô-ma 14. Ông chứng minh rằng việc thông công thỉnh thoảng có thể hợp pháp, mà việc thông công thường xuyên vẫn không phải là bổn phận. Ông đáp trả những lời khuyên răn của tiến sĩ, và đối chiếu những lời khuyên của ông bằng những lời khuyên ngược lại; và cuối cùng ông kết luận bằng những lời này: Tôi phải công khai tuyên bố rằng, sau tất cả những gì tôi có thể nghe hay đọc chống lại lý do của những người Không tuân thủ, tôi càng được xác nhận rằng mọi sự khôn ngoan của con người không bao giờ có thể chứng minh những người Bất đồng trong cách thờ phượng của họ là phạm tội ly khai, cũng không thể biện minh cho những kẻ áp đặt những điều kiện thông công như vậy, là những điều hoàn toàn không được Lời Đức Chúa Trời truyền dạy, hoàn toàn không cần thiết để thi hành các mệnh lệnh ấy; nhưng họ vẫn phải chịu tội về tác hại của những sự áp đặt này.
Câu trả lời thứ tư cho cùng bài giảng có tựa đề là Thư viết từ miền quê gửi một nhân vật có địa vị trong thành phố, người đã bực mình vì bài giảng mới đây của tiến sĩ Stillingfleet, viện trưởng nhà thờ St. Paul, trước ngài Thị trưởng; và được ông Howe soạn thảo với sự rõ ràng và sức mạnh lý luận lớn lao. Ông cho thấy tiến sĩ đã vô lý biết bao khi muốn giữ những người Bất đồng, những người sau khi tìm kiếm hết sức vẫn không thể thỏa lòng mà tuân thủ, trong tình trạng bị hư mất vì họ ngần ngại về các nghi lễ; hay ít nhất là trong sự bỏ bê các phương tiện cần thiết của sự cứu rỗi. Ông cho thấy các lập luận của tiến sĩ, cả theo sự việc lẫn theo con người, đều không kết luận được. Ông thẳng thắn phê bình tiến sĩ vì sự cay độc quá mức và sự thiếu nghiêm túc trong cách xử lý vấn đề; và thế mà ông kết thúc bằng một lời kêu gọi lịch sự và nhã nhặn gửi đến những ai bực mình vì bài giảng của tiến sĩ, khuyên họ bớt phẫn nộ, điều hòa những lời phán xét, và biến những suy nghĩ về ông thành những lời cầu nguyện nghiêm túc cho ông, điều mà ông cho thấy là có lý do rất chính đáng.
Câu trả lời thứ năm do ông Barret ở Nottingham viết, có tựa đề là Viện trưởng xứ Sutton đối chất với Viện trưởng nhà thờ St. Paul; hay là Sự bênh vực cho tác phẩm Irenicum của tiến sĩ Stillingfleet, các bài luận về Việc khai trừ, Thờ hình tượng, và các tác phẩm khác, chống lại bài giảng mới đây của ông về Tác hại của sự Ly khai. Trong đó, với sự khiêm tốn lớn lao và một tâm tình Cơ Đốc đúng mực, ông phê bình những điều trong bài giảng mà ông thấy đáng bị khiển trách nhất. Và ai muốn hiểu vấn đề ly giáo, sự tách khỏi Hội Thánh, quyền bính và trật tự của Hội Thánh, quy tắc chúng ta phải bước đi theo, và con đường chân thật để hàn gắn những rạn nứt của chúng ta, thì nên đọc kỹ bài giảng và những câu trả lời khác nhau này. Và thế mà, trong khi tiến sĩ và những người đối lập với ông đang hăng hái tranh luận, thì kẻ thù chung đã lợi dụng sự xô xát của họ để tiến bước trên con đường dẫn đến sự hủy diệt đã định cho họ.
Những người Bất đồng đáng thương lại bị truy tố mới, vào năm 1681, bất chấp các phiếu thuận của Quốc hội ủng hộ họ. Thật vậy, một số người Tin Lành nhiệt thành, những người đã tích cực nhất chống lại phe Giáo hoàng, đã bị xét xử bởi những thẩm phán ăn lương và những bồi thẩm đoàn đã được sắp đặt, dựa trên chứng cứ của người Ái Nhĩ Lan. Hệ quả có thể thấy trong các bản tường thuật thông thường của thời ấy. Các mệnh lệnh và chỉ thị đã được gửi từ nhà vua và Hội đồng Cơ mật để trấn áp mọi buổi nhóm riêng, và các mệnh lệnh ấy đã được các thẩm phán tại Hicks's-Hall và tại quận Southwark tuân theo khá cẩn thận, cũng như một số thẩm phán thành phố.
Cũng trong năm ấy, các buổi nhóm của những người Bất đồng thường xuyên bị giải tán, và các luật chống lại họ được thi hành mạnh mẽ, vào năm 1682. Nhiều mục sư bị tù, và họ cùng các thính giả bị phạt tiền. Ông Baxter bỗng nhiên bị bất ngờ ngay trong nhà mình bởi một kẻ tố cáo nghèo nàn nhưng hung bạo, cùng nhiều cảnh sát và viên chức, những người xông vào, bắt giữ ông, và thi hành trên ông một trát bắt giữ thân thể ông vì đã đến trong vòng năm dặm của một thành phố có hiến chương, và năm trát khác để tịch thu tài sản trị giá 195 bảng vì năm bài giảng. Dù ông đang rất yếu, vừa mới rời khỏi giường nơi ông đã chịu đau đớn cùng cực, ông vẫn vui lòng đi cùng họ đến gặp một thẩm phán, để bị đưa vào tù, và để mặc nhà mình cho ý muốn của họ. Nhưng tiến sĩ Thomas Cox, gặp ông trên đường đi, đã ép ông trở lại giường, rồi đến gặp năm thẩm phán và tuyên thệ rằng ông không thể vào tù mà không nguy hiểm đến tính mạng. Do đó các thẩm phán hoãn lại cho đến khi họ tham khảo ý nhà vua, và nhà vua đồng ý rằng việc giam giữ ông sẽ tạm thời được hoãn lại, để ông có thể chết tại nhà. Nhưng họ đã thi hành các trát trên sách vở và tài sản trong nhà, dù ông đã chứng minh chúng không phải của ông, và họ đã bán cả chiếc giường mà ông đang nằm bệnh. Một số bạn bè đã trả cho họ số tiền tương đương với giá định, và ông đã hoàn trả cho họ. Và tất cả những việc này xảy ra mà ông Baxter không hề nhận được thông báo nào về bất kỳ cáo buộc nào, hay nhận được giấy triệu tập ra trình diện và trả lời cho chính mình, hay bao giờ gặp các thẩm phán hay những kẻ tố cáo; và sau đó ông luôn trong nguy cơ bị tịch thu mới, và do đó ông bị buộc phải rời khỏi nhà mình, và rút lui vào nơi ở riêng tư. Tiến sĩ Annesley và một số người khác cũng bị tịch thu tài sản vì những bản án tiềm ẩn, những người khác bị tù theo Đạo luật Thành phố có hiến chương, trong khi những người khác bị hành hạ tại các tòa án tôn giáo. Các trát tịch thu đã được ký tại Hackney trị giá 140 bảng, và một trát trong số đó trị giá 500 bảng. Và vào ngày 9 tháng Giêng, ông Vincent bị xét xử tại phiên tòa Surrey theo Đạo luật năm thứ 35 triều Elizabeth, và bị kết án.
Cũng trong năm ấy, tiến sĩ Stillingfleet in tác phẩm Sự Ly khai Vô lý; hay Một tường thuật công bằng về Lịch sử, Bản chất và Lý lẽ của sự Ly khai hiện nay khỏi sự thông công của Hội Thánh Anh, kèm theo một số thư về bản chất của sự ly khai của chúng ta.
Một lá thư của ông Claude, viết cho một phu nhân nào đó, đề ngày tại Paris, 16 tháng Tư, đưa ra không ít sự soi sáng cho những điều đã nói trước; vì vậy tôi xin thêm một phần của lá thư ấy: Nhiều người, theo nhiều cách khác nhau, đã không hiểu đúng ý nghĩa và cách diễn đạt của tôi về tình trạng hiện nay của Hội Thánh Anh; tôi cho là không sai khi bày tỏ với bà cụ thể hơn, để bà biết sự vô tội trong tư tưởng và ý định của tôi. Trước hết, tôi long trọng tuyên bố với bà rằng, khi tôi viết về chủ đề này gửi ngài Giám mục Luân Đôn, tôi không hề có viễn cảnh rằng lá thư của tôi sẽ được in hay công bố; thật vậy, tôi đã ngạc nhiên và sửng sốt khi thấy nó bằng cả tiếng Pháp lẫn tiếng Anh ở cuối cuốn sách bà gửi cho tôi; và ngoài ra, bà có thể yên tâm rằng, trong những gì tôi viết, tôi chỉ nhắm đến hai điều: biện minh cho chúng tôi khỏi lời vu cáo mà một số người gán cho chúng tôi, như thể chúng tôi tin rằng không thể có sự cứu rỗi dưới chính quyền giám mục; và hỗ trợ, trong khả năng yếu kém của tôi, cho một sự hiệp nhất tốt lành và thánh khiết giữa hai phe. Về điều thứ nhất, tôi nghĩ mình đã giải thích khá đúng đắn cảm nghĩ của mọi người Tin Lành trong vương quốc này, và đặc biệt là tất cả những người được tôn vinh với chức vụ của chúng tôi; và tôi chắc chắn rằng những người Trưởng lão Anh sẽ không đi xa đến mức nghi ngờ khả năng được cứu rỗi dưới chức vụ của các giám mục. Họ có quá nhiều sự khôn ngoan và lòng nhân ái Cơ Đốc nên không thể có ý nghĩ như vậy.
Về điều thứ hai, tôi đã cố giữ đúng mọi quy tắc cần phải tuân theo trong một vấn đề lớn lao và quan trọng như thế. Tôi chỉ bày tỏ mình bằng cách ước muốn, và cho biết điều mà tôi có thể mong những người Trưởng lão sẽ chăm chú xem xét; tôi cũng không im lặng đối với những người theo giám mục. Tôi đã lên án những thái quá mà một số người chạy theo ở phía này hay phía kia, và đã cho thấy, trong khả năng ánh sáng nhỏ bé của tôi, những lý do phải ràng buộc cả hai phía vào một sự dung hòa công bằng và hợp lý, vân vân. Và sau đó: Liệu cách tốt nhất, ở phía này và phía kia, có phải là nghĩ đến một hòa bình và hòa hợp tốt đẹp, bằng cách từ bỏ ở mỗi phía những gì có thể từ bỏ một cách hợp lý chăng? Vì tôi chắc chắn rằng những người Trưởng lão không phải là kẻ thù của chính quyền giám mục đến mức không chịu thuận theo nó nếu nó được điều hòa, và những điều gây khó chịu nhất cho họ trong phụng vụ và kỷ luật được dẹp bỏ; và tôi cũng tin rằng các giám mục không phải là kẻ thù của lợi ích riêng mình đến mức không chịu nhường nhiều theo ước muốn của một dân số đông đảo để hiệp nhất họ hoàn toàn dưới cây gậy chăn của mình. Tôi cũng không nghi ngờ rằng sự kính sợ Đức Chúa Trời, ước muốn vinh hiển của Ngài, và tình yêu đối với Hội Thánh của Chúa Giê-xu Christ, đủ mạnh mẽ trong cả hai phía để ràng buộc họ tìm kiếm một hòa bình rất có lợi và rất đáng mong ước cho mọi người tốt lành. Thưa bà, đây là những tư tưởng chân thật và thành thật của tôi, và chỉ trên những nguyên tắc này tôi mới viết cho ngài Giám mục Luân Đôn, chứ không phải để chọc giận ai; và tôi mang ơn bà vì đã cho tôi cơ hội để bày tỏ cảm nghĩ của mình với bà. Nguyện Đức Chúa Trời, bởi sự quan phòng và ân điển của Ngài, điều khiển những hỗn loạn của thế gian đến mức rút ra từ đó điều tốt lành cho Hội Thánh Ngài và vinh hiển cho danh Ngài. Tôi phó thác bà cho sự bảo vệ và lòng nhân từ của Ngài, và xin đảm bảo với bà rằng tôi là, với tất cả tấm lòng, người đầy tớ của bà, vân vân.
Nhưng lá thư này và những lá thư khác mà tiến sĩ Stillingfleet đã thêm vào như một phụ lục, đã được tiến sĩ Gilbert Rule phê bình với sự khiêm tốn lớn lao ở phần cuối tác phẩm Sự Bênh vực Hợp lý cho sự Không tuân thủ của ông, trong đó toàn bộ bài luận về Sự Ly khai Vô lý được xem xét từng đoạn một. Ông John Troughton cũng xuất bản một Lời Biện hộ cho những người Không tuân thủ, trình bày những lý do của họ cả vì không tuân thủ lẫn vì giảng dạy công khai dù bị luật cấm; cùng với một câu trả lời cho bài giảng của tiến sĩ Stillingfleet và tác phẩm Bênh vực cho bài giảng ấy, trong chừng mực liên quan đến việc giảng dạy của những người Không tuân thủ. Nhiều tác phẩm khác về cuộc tranh luận giữa Hội Thánh và những người Bất đồng cũng được xuất bản trong năm ấy, 1682: như Sự Hòa hợp giữa những người Không tuân thủ cũ và hiện nay về các nguyên tắc, liên quan đến các điều kiện tuân thủ đối với cả giáo sĩ lẫn tín hữu; một Tiếng kêu buồn thảm và đáng thương về sự Áp bức và Tàn ác tại thành phố Bristol, liên quan đến sự bắt bớ một số người Tin Lành Bất đồng; Những lý do khiêm tốn trình bày rằng việc quan tòa dân sự thi hành các hình phạt chống lại những người Tin Lành Bất đồng là không phù hợp với lợi ích của nước Anh; Một tường thuật về các nguyên tắc và thực hành của một số người Không tuân thủ, trong đó cho thấy tôn giáo của họ không khác gì tôn giáo được tuyên xưng trong Hội Thánh Anh, của ông Corbet; Người Sa-ma-ri; cho thấy rằng nhiều sự áp đặt không cần thiết không phải là dầu chữa lành Hội Thánh, cùng với cách thức hay phương tiện để làm việc ấy.
Cũng con đường ấy vẫn được tiếp tục trong năm sau, 1683. Hai trăm trát tịch thu đã được ban ra đối với Uxbridge và vùng lân cận, vì đã đi đến các buổi nhóm riêng. Tiến sĩ Bates và một số người khác bị tịch thu tài sản; và các quý ông thuộc Doctors' Commons kiếm tiền rất nhanh.
Trong năm ấy, một âm mưu mới được bịa đặt, khiến Lãnh chúa Russell dũng cảm và đại tá Sydney cùng những người khác phải mất mạng. Ngày 24 tháng Bảy, một sắc lệnh được ban hành tại Đại học Oxford lên án một số sách vở và giáo lý độc hại và đáng nguyền rủa. Một trong những mệnh đề bị lên án là: Có một giao ước chung, ngầm hiểu hay minh thị, giữa một hoàng tử và các thần dân của ông; và nếu ông không làm tròn bổn phận của mình, họ được miễn khỏi bổn phận của họ. Mệnh đề thứ tư là: Quyền tối cao của nước Anh nằm trong ba đẳng cấp, vua, lãnh chúa và dân thường, vân vân. Mệnh đề thứ bảy là: Tự bảo tồn là luật căn bản của tự nhiên, và vượt lên trên nghĩa vụ của mọi luật khác, bất cứ khi nào chúng cạnh tranh với nó.
Và một thời gian sau, đại bồi thẩm đoàn Westminster đã đưa ra một bản trình bày rất đáng chú ý, rằng tất cả những ai ủng hộ dự luật Loại trừ có thể bị bắt và truy tố; và mọi buổi nhóm riêng cũng vậy. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về bản trình bày năm 1684 và các ghi chú lề xen kẽ bị hỏng nặng, chỉ giữ được đại ý] Một số người bị bắt tại các buổi nhóm đã bị kết án là gây rối và bị phạt mỗi người 10 bảng; và một số thanh niên nam nữ bị bắt tại cùng những nơi ấy đã bị đưa đến Bridewell để đánh gai dầu. Khoảng thời gian này, một ông Robert Mayor ở Oxford, một người Tin Lành tuân thủ đạo đức, đã dâng hiến tài sản của mình cho các việc từ thiện, đã để lại theo di chúc 60 bảng để ông Baxter phân phát cho sáu mươi mục sư nghèo bị trục xuất, và nói thêm rằng ông làm việc ấy không phải vì họ là những người Không tuân thủ, mà vì nhiều người như vậy nghèo khó và đạo đức. Nhưng luật sư của nhà vua là ngài Robert Sawyer đã kiện đòi số tiền ấy tại Tòa Chancery, và quan giữ ấn Lord Keeper North đã trao tất cả cho nhà vua. Số tiền đã được nộp vào Tòa Chancery theo lệnh, và theo sự quan phòng, được giữ an toàn tại đó, cho đến khi vua William may mắn lên ngôi, khi các ủy viên giữ Đại ấn đã khôi phục số tiền ấy cho mục đích mà người quá cố đã định; và ông Baxter đã phân phối nó đúng như vậy. Cũng trong năm ấy, có một mệnh lệnh rất tàn nhẫn của các thẩm phán hòa giải tại phiên tòa quý ở Exeter chống lại mọi mục sư Không tuân thủ, cho phép thưởng bốn mươi shilling cho bất kỳ người nào bắt được một người trong số họ; và giám mục yêu cầu mệnh lệnh ấy được mọi giáo sĩ đọc vào Chúa nhật tiếp theo sau khi nó được đưa ra.
Về sắc lệnh long trọng tại Oxford này, một tác giả nhắc đến việc các nhà lãnh đạo Oxford đã nhanh chóng từ bỏ nó ra sao, trong những lời sau: Ba ngày sau khi chúng tôi rời Exeter, một viện trưởng đại học đến gặp hoàng tử để mời ngài đến Oxford, đảm bảo với ngài rằng Đại học sẽ tuyên bố ủng hộ ngài. Ngài đã đi gần đến Abingdon, nhưng rồi sự chuyển biến đột ngột của tình hình tại Luân Đôn buộc ngài phải vội vã trở lên, và bản hiệp ước đã được gửi đến đó, và được các viện trưởng đại học cùng nhiều người khác ký tên; một số người ký với sự nhiệt thành đặc biệt, và nói rằng lòng họ cũng như tay họ đều đồng ý với nó. Như vậy, như tác giả nhận xét, họ đã mâu thuẫn với sắc lệnh nổi tiếng của mình năm năm sau khi nó được ban hành. Và thế mà, không lâu sau, vì một số thất vọng hay quan điểm khác, họ dường như lại quay trở lại với nó, bằng cách chấp nhận quan niệm về vua trên thực tế, vốn chỉ là một từ nhẹ nhàng hơn cho kẻ tiếm quyền. Nhưng vào năm 1709, sắc lệnh này của họ đã bị đốt bởi tay đao phủ chung, cùng với các bài giảng của tiến sĩ Sacheverell, theo lệnh của Hạ viện.
Mệnh lệnh ở Exeter có thể xem đầy đủ trong tác phẩm của ông Baxter về sự Không tuân thủ được trình bày và tranh luận. Cũng trong năm ấy đã xuất bản tác phẩm Lời Biện hộ của những người Không tuân thủ cho việc thông công của giáo dân với Hội Thánh Anh của ông John Corbet, cùng với một tường thuật về đời sống và thực hành của một số mục sư đã bị tước chức. Ông Howe cũng xuất bản lúc này một bài giảng trong phần tiếp nối của Morning Exercise, về câu hỏi: Điều gì có thể hy vọng nhất để làm dịu sự thù địch giữa những người Tin Lành, để sự chia rẽ của chúng ta không trở thành sự hủy diệt của chúng ta? Trong đó, khi nói về tình yêu như một trong những phương tiện tốt nhất để hiệp nhất, thiết lập và gìn giữ các Cơ Đốc nhân, ông bày tỏ như sau: Trong số những người bất đồng với Hội Thánh Anh, có một số người cho rằng việc tuân thủ không phải đơn giản là bất hợp pháp; nhưng họ thấy những gì được yêu cầu trong Hội Thánh ít gây dựng cho họ hơn. Và dù vì vậy họ có thể tham dự vào đó vào một số thời điểm, họ cho rằng mình thường xuyên bị ràng buộc hơn phải tham dự những phương tiện khác mà họ thấy có lợi hơn cho sự tăng trưởng thuộc linh và lợi ích của mình; vì họ xét rằng mình có một quyền không thể nghi ngờ từ Đấng Christ, xưa nay được phép từ thời đại này sang thời đại khác, trong những thời kỳ tốt đẹp nhất của Hội Thánh Cơ Đốc, và không bao giờ bị lấy đi một cách chính đáng, là quyền chọn lựa các mục tử mà họ sẽ phó thác linh hồn mình cho sự chăm sóc và hướng dẫn thường xuyên của các vị ấy. Những người này, coi việc thờ phượng công cộng về căn bản là phù hợp với sự thiết lập của Đức Chúa Trời, dù trong một số điểm phụ có phần quá bất đồng, họ nghĩ rằng có nhiều lý do khiến họ đôi khi tham dự hơn là hoàn toàn từ bỏ nó. Vì có sự thờ phượng nào trên mặt đất mà trong mọi sự đều không bị hư hỏng? Và họ cho là phải làm chứng về sự hiệp nhất của mình với những Cơ Đốc nhân chân thành có thể thường xuyên ở dưới hình thức ấy, đặc biệt trong thời kỳ mà cuộc tranh luận trên thế giới đang cao độ giữa những người tuyên xưng thực chất của Cơ Đốc giáo Cải chánh và những người đã làm biến dạng nó nhiều; và họ cho là phải bày tỏ sự không bị trói buộc vào một phe phái, và dùng sự tự do mà họ nghĩ không nên bị phán xét bởi lương tâm của người khác; tuy vậy họ vẫn muốn tôn trọng lương tâm ấy, ở những nơi không có lý do lớn hơn chiếm ưu thế. Quả thật họ gặp bất lợi, với những người sẵn sàng dùng sự tự do lớn hơn trong việc phán xét của họ hơn là trong thực hành của họ về những vấn đề này, khi sự tuân thủ một phần của họ trở thành phương tiện bảo vệ họ khỏi các hình phạt; và bất lợi của họ càng lớn hơn đối với những ai mà sự phán xét theo hướng này trước đây chưa được tuyên bố và công khai. Nhưng những người mà sự tuân thủ hoàn toàn đem lại cho họ không chỉ sự miễn trừ mà còn những lợi lộc lớn lao, thì vì xấu hổ mà nên im lặng. Và nếu có người nói chống lại họ rằng, họ chẳng phải luôn luôn bị ràng buộc phải dùng những phương tiện gây dựng nhất sao? Họ có thể đáp rằng, luôn luôn, khi họ không có gì vượt trội hơn sự gây dựng của chính mình.
Cũng trong năm 1683, tiến sĩ Whitby xuất bản tác phẩm Người Hòa giải Tin Lành, gồm hai phần: khiêm tốn kêu gọi sự nhún nhường đối với những người Bất đồng trong những điều không quan trọng và không cần thiết vì lợi ích hòa bình; và cho thấy thật vô lý biết bao khi lấy những điều như vậy làm điều kiện cần thiết của sự thông công, phần thứ nhất; và tha thiết thuyết phục giáo dân Bất đồng hiệp thông đầy đủ với Hội Thánh Anh, và trả lời mọi sự phản đối của những người Không tuân thủ chống lại luật lệ về sự phục tùng của họ đối với các nghi lễ và hiến chế của Hội Thánh ấy, phần thứ ba. [NEEDS REVIEW: bản OCR ghi phần thứ ba thay vì phần thứ hai tại đây, có thể là lỗi in gốc] Cũng trong năm ấy đã xuất bản tác phẩm Lời Biện hộ của người Tuân thủ cho những người Không tuân thủ, gồm bốn phần.
Trong năm ấy, khi ông Baxter đang nằm đau đớn và suy nhược, vào năm 1684, các thẩm phán phiên tòa đã gửi trát bắt giữ ông, vì ông là một người trong một danh sách được nói là chứa tên của một ngàn người, tất cả đều phải bị ràng buộc giữ gìn hạnh kiểm tốt. Biết rằng trát của họ không cho phép phá cửa, ông từ chối mở cửa cho họ, dù họ đã vào được nhà ông. Do đó họ đặt sáu viên chức tại cửa phòng làm việc của ông, những người đã ngăn ông đến giường và thức ăn bằng cách canh gác suốt đêm, và ngày hôm sau ông đã chịu thua. Họ đưa ông đến phiên tòa, khi ông hầu như không thể đứng vững, và ràng buộc ông bằng một trái phiếu 400 bảng để giữ hạnh kiểm tốt. Ông muốn biết tội trạng và những kẻ tố cáo mình; nhưng ông được bảo rằng việc này chỉ nhằm bảo đảm chính quyền chống lại những người bị nghi ngờ.
Một thời gian sau, ông lại bị đưa đến tòa phiên họp trong cơn đau lớn, và bị ép phải tiếp tục bị ràng buộc. Ông từ chối chịu ràng buộc, vì không biết họ có thể hiểu thế nào là vi phạm hòa bình; nhưng những người bảo lãnh của ông chịu bị ràng buộc, e rằng ông sẽ chết trong tù. Ông bị đưa đến đó lần thứ ba, và vẫn bị ràng buộc, dù phần lớn thời gian ông nằm liệt giường.
Ngày 23 tháng Chín, ông Thomas Roswell, mục sư của một hội chúng Bất đồng tại Rotherhithe, bị giam trong nhà tù Gatehouse tại Westminster, theo trát của ngài George Jeffreys, về tội phản quốc. Một bản cáo trạng đã được đưa ra chống lại ông tại phiên tòa quý ở Kingston thuộc Surrey; sau đó ông bị đưa ra xét xử vào ngày 25 tháng Mười, và bị xét xử ngày 18 tháng Mười một sau đó, tại Tòa King's Bench, bởi một bồi thẩm đoàn Surrey, trước Chánh án Jeffreys và ba thẩm phán khác của tòa ấy là Withins, Holloway và Walcot. Tội phản quốc như được nêu trong bản cáo trạng và được các nhân chứng thề chứng, là việc trong một bài giảng ông giảng ngày 14 tháng Chín, ông đã nói những lời này: Rằng người [NEEDS REVIEW: câu nói bị cắt cụt ở cuối đoạn trích; bản gốc dừng tại "That the Per-"]
dân chúng, tức là các thần dân của Đức Vua là Chúa Tể của chúng ta, kéo đến với Đức Vua là Chúa Tể ấy với cớ chữa bệnh tràng nhạc, mà Đức Vua ấy có thể chữa được; nhưng chính chúng ta, tức là bị cáo và những kẻ phản nghịch khác là thần dân của Đức Vua là Chúa Tể ấy, mới là những người mà dân chúng, tức là các thần dân của Đức Vua là Chúa Tể ấy, phải kéo đến, vì chúng ta là thầy tế lễ, và nhờ lời cầu nguyện của chúng ta mà có thể chữa lành những đau đớn của dân chúng. Chúng ta, tức là các thần dân của Đức Vua là Chúa Tể ấy, đã có hai vị vua gian ác, tức là vua Charles đệ nhất quá cố và Đức Vua là Chúa Tể hiện nay, mà chúng ta không thể ví với ai khác ngoài Giê-rô-bô-am gian ác nhất; và nếu các ông, tức là những kẻ có tâm địa xấu xa khi ấy và khi đó tụ họp bất hợp pháp với bị cáo, cứ giữ vững nguyên tắc của mình, thì bị cáo không sợ rằng họ, tức là bị cáo và những kẻ có tâm địa xấu xa ấy, sẽ thắng kẻ thù của họ, tức là Đức Vua là Chúa Tể ấy và các thần dân của Ngài, như xưa kia đã thắng bằng tù và sừng chiên, bình vỡ và hòn đá trong dây ném đá.
Các nhân chứng là ba người đàn bà. Họ thề theo đúng lời cáo trạng như đã viết, không kể các lời chú giải hàm ý; phiên tòa kéo dài khoảng bảy giờ. Ông Roswell đã tự bào chữa một cách đầy đủ và rõ ràng nhất; rất khiêm tốn mà vẫn mạnh mẽ minh oan cho sự vô tội của mình, khiến những người có mặt hài lòng, và được nhiều vị luật sư tán thưởng. Tuy nhiên, bồi thẩm đoàn, sau khi ra ngoài khoảng nửa giờ, đã kết luận ông có tội.
Những người đàn bà làm chứng là những kẻ tai tiếng, mang tội nhiều lần khai man; điều này có thể dễ dàng chứng minh đối với tất cả bọn họ trước phiên tòa, nếu công lý có thể thực thi được. Nhưng họ đã được viên lục sự che chở, chính là người đã bày ra toàn bộ âm mưu và chắp vá bản cáo trạng bằng những lời lẽ phù hợp với tài năng đã biết của ông ta. Nhưng những kẻ trong số họ có thể tìm được về sau đã bị kết tội khai man, và Smith, nhân chứng chính, đã bị đóng gông trước Sở Giao dịch. Ngài John Talbot, người có mặt tại đó, đã trình bày với vua Charles tình trạng vụ án như đã diễn ra tại phiên tòa; và vua ra lệnh cho Jeffreys tìm một lối thoát. Nhờ đó, về sau ông ta đã chỉ định luật sư cho bị cáo để tranh luận về sự không đầy đủ của bản cáo trạng nhằm hoãn thi hành án; và nhà vua đã ban ân xá cho ông ta, sau đó ông ta được thả ra.
Cũng trong năm này, ông Baxter đã xuất bản một luận văn mang tựa đề “Bảo vệ sự hiệp thông công giáo”, trong đó ông trình bày trước thế gian lý do của mình về việc hiệp thông với các nhà thờ giáo xứ, và biện minh cho những lý do ấy chống lại mười hai luận cứ của tiến sĩ Owen.
Cũng vào thời gian này đã xuất bản một tập hợp các trường hợp được viết ra để đưa những người bất đồng trở lại hiệp thông với Hội Thánh Anh; tập này về sau được ông Bennet ở Colchester tóm tắt lại. Có người lấy làm lạ rằng tập hợp này chưa được trả lời một cách riêng biệt. Về điều này, tôi xin nói rằng đã có lần định trả lời riêng từng trường hợp, và công việc đã được chia cho nhiều người, nhưng cuối cùng đã gác lại, không phải vì gặp khó khăn đặc biệt nào, mà vì cho rằng một phần là không cần thiết, một phần là không đúng lúc.
Những trường hợp này có hai mươi ba trường hợp; trong đó có hai trường hợp, tức là trường hợp thứ mười lăm và thứ mười bảy, về báp-têm cho trẻ sơ sinh và về lời khuyên rước lễ thường xuyên, là những trường hợp không liên quan đến toàn thể những người bất đồng. Trường hợp thứ hai, về lương tâm hay áy náy, đã được ông Delanne trả lời từ lâu cho ông Smart, như thế gian đều biết. Trường hợp thứ hai và thứ ba, về sự hiệp thông trong Hội Thánh, đã được ông Nathaniel Taylor trả lời vào năm 1702. Và trường hợp thứ mười sáu, về dấu thập tự trong lễ báp-têm, đã được ông James Pierce trả lời.
Còn ai cần câu trả lời cho những trường hợp còn lại, có thể tìm thấy trong một hay một số luận văn trong vô số luận văn mà những người bất đồng đã xuất bản về từng phần của cuộc tranh luận. Như vậy, nếu ai muốn có câu trả lời cho tiến sĩ Scot và tiến sĩ Claget về các hình thức cầu nguyện và về sách cầu nguyện chung, tôi xin giới thiệu hai cuốn sách của tiến sĩ Collins về lý do tại sao một số mục sư bất đồng đạo đức ở Anh cho rằng việc thực hiện các hành vi mục vụ trong lời cầu nguyện long trọng công khai theo các hình thức đã định sẵn của người khác là có tội, để trả lời tiến sĩ Falconer. Nếu ai muốn có câu trả lời cho trường hợp thứ mười, về cớ vấp phạm, hãy đọc luận văn của ông Samuel Clark về cớ vấp phạm. Và hầu như không có trường hợp nào còn lại mà không thể tìm được câu trả lời đầy đủ trong một số tác phẩm vô số của ông Baxter về những vấn đề này.
Vào tháng Giêng năm 1684, ông Jenkins chết trong nhà tù Newgate; ông Bamfield và ông Ralphson cũng chết như vậy, cùng với một số người khác trong các nhà tù khác. Và không lâu sau đó, chính vua Charles cũng qua đời, tức là vào ngày 6 tháng 2 năm 1685. Mặc dù những người bất đồng bị truy tố, họ vẫn tiếp tục các buổi nhóm họp của mình; hết lòng cầu nguyện cho sự bình an và thịnh vượng của vua; và cuối cùng, họ đau buồn về cái chết của vua không kém bất cứ người dân nào trong vương quốc.
Hoàn cảnh của họ dưới triều vua James đệ nhị.
Năm 1685. Việc những người bất đồng bị đối xử khắc nghiệt trong triều trước là do mưu đồ của phe Công giáo La Mã, chính họ không bao giờ nghi ngờ điều đó; và dù có người phải mất một thời gian dài mới thấy được, hoặc ít nhất mới thừa nhận điều đó, nhưng sau mọi đau khổ của họ, việc thấy những người như giám mục Stillingfleet cuối cùng đã công khai thừa nhận điều đó là một niềm an ủi lớn cho họ. Họ ít mong đợi được đối xử tốt hơn trong triều này, khi chủ nghĩa Công giáo La Mã lộ liễu ngẩng đầu lên giữa chúng ta; nhưng sự quan phòng khôn ngoan cai quản thế gian lại khéo léo phục vụ mục đích riêng của mình, ngay bằng chính những điều mà con người phàm tục thất vọng nhất. Quả thật, đủ để làm cho bất cứ ai cũng phải kinh ngạc, khi quan sát các biện pháp của triều này cùng với hậu quả của chúng, mà nhờ đó mọi người đều thất vọng.
Phe Hội Thánh không chỉ mong đợi thấy những người bất đồng hoàn toàn nằm dưới chân mình, mà còn quá tin cậy vào công lao của mình trong việc trung thành với công tước lúc ông gặp khốn khó, và vào những lời hứa chắc chắn của ông, nên họ rất yên tâm và tưởng ngày ấy thuộc về mình; nhưng bỗng nhiên họ thấy mọi sự của mình lâm nguy đến nỗi nếu không có phương pháp mới thì tôn giáo và tự do của họ đã mất. Những người bất đồng không chỉ mong đợi những sự khắc nghiệt và nghiêm khắc lớn hơn trước kia, mà còn kết luận rằng nếu có thể, họ sẽ bị tận diệt; thế mà, khiến họ kinh ngạc, họ thấy mình được nhẹ bớt những gian khổ trước kia, và được những kẻ mà họ biết sẽ vui mừng khi thấy họ bị diệt vong, ve vuốt và chiều chuộng.
Những người Công giáo La Mã tưởng rằng bằng cách nâng lên những kẻ đã bị đè nén từ lâu, họ sẽ làm cho những kẻ ấy nổi giận trả thù anh em mình; sẽ làm cho sự thù hằn giữa các tín đồ Tin Lành thêm rộng ra, để tất cả bọn họ nhờ đó trở thành của tế lễ chắc chắn và nhanh chóng hơn cho sự ác độc và tàn bạo của họ; nhưng nhờ đó họ chỉ đẩy các phe đang tranh chấp lại gần nhau hơn, và cuối cùng làm cho họ càng mạnh mẽ hơn trong nỗ lực chung để tránh tai họa chung đang treo trên đầu họ. Vì vậy mọi phe đều ngạc nhiên và thấy mình đã lầm; nhưng Đấng khôn ngoan vô hạn đã cai quản mọi sự.
Một sử gia quá cố, trong tập ba trang 445, khi nhắc lại toàn bộ đoạn trước, nói rằng cách những người bất đồng trình bày hoàn cảnh của mình như vậy có phần không ngay thẳng. Nhưng xin thế gian hãy xét đoán giữa chúng tôi. Chúng tôi rất ý thức, như ông ta nói, rằng ý định đầu tiên của phe Công giáo La Mã là đặt Hội Thánh vào việc nghiêm khắc đàn áp các buổi nhóm họp bất hợp pháp và thi hành dữ dội các luật hình sự; nhưng khi thấy nhiều giáo sĩ trong Hội Thánh hùa theo ý định này, họ lại thất vọng, và cuối cùng bị thuyết phục rằng sự quan phòng đã xuất hiện vì những người bất đồng, bất kể các tác nhân có ý định gì, và họ phải ghi nhận điều đó và biết ơn.
Quả thật, từ đó đến nay người ta thường chê trách những người bất đồng về cách cư xử của họ trong triều này; nhưng không có gì bất công hơn. Tác giả đáng kính của cuốn “Những lợi ích của nền chính thể hiện tại, và mối nguy lớn của sự thoái lui”, in năm 1689, tuyên bố rằng phần lớn những người bất đồng ý thức rõ mưu đồ độc hại đang tiến hành, đến nỗi dù họ vừa mới chịu đựng khá nặng nề dưới roi vọt của các luật hình sự không lâu trước đó, họ vẫn thà mạo hiểm chịu tiếp tục các luật ấy, hơn là liều lĩnh phá hủy thực chất và sự tồn tại của đạo Tin Lành giữa chúng ta; và không một tờ truyền đơn cay độc nào được rải ra để chọc tức họ, bằng cách nhắc lại một cách bi thảm những đau khổ trước kia của họ dưới các luật hình sự, có thể thuyết phục họ đến mức mất trí đến nỗi không hoàn toàn chắc chắn rằng ngón tay út của Tòa Thẩm tra Công giáo La Mã sẽ nặng nề hơn trên họ so với thắt lưng của mọi luật hình sự đã ban hành từ thời Cải Chánh chống lại họ. Và quả thật, đối với lòng trung thành của phe ấy trong thời điểm quan trọng ấy, chúng ta phải quy phần lớn sự thất vọng mà phe Công giáo La Mã gặp phải, những kẻ rất bực tức vì trò lừa lớn về sự khoan dung đã không thành công tốt hơn.
Vào triều vua James đệ nhị, bắt đầu ngày 6 tháng 2 năm 1685, các biện pháp tương tự như đã dùng dưới triều anh vua vẫn tiếp tục lúc đầu. Điều này có thể chứng minh bằng việc ngày 27 tháng 5, Hạ viện đã biểu quyết rằng một bản kiến nghị khiêm tốn nên được trình lên Đức Vua, xin Ngài ban chiếu chỉ hoàng gia để thi hành các luật hình sự chống lại mọi người bất đồng với Hội Thánh Anh.
Vào ngày 28 tháng 2, ông Baxter bị giam vào nhà tù King’s Bench theo lệnh, vì cuốn sách bình giải Tân Ước của ông in không lâu trước đó, bị gọi là một cuốn sách tai tiếng và phản loạn chống lại chính phủ. Vào ngày 6 tháng 5, là ngày cuối cùng của kỳ xét xử, ông xuất hiện tại Guildhall, rồi tại Westminster Hall, và một bản cáo trạng được lệnh soạn thảo chống lại ông. Ngài Henry Ashhurst, người không bao giờ bỏ rơi bạn của mình và bạn của cha mình, đã đứng bên ông suốt thời gian ấy. Ông Baxter bước vào tòa trước tiên, với mọi dấu hiệu bình tĩnh và điềm đạm; rồi chánh án trưởng xuất hiện ngay sau đó với vẻ mặt đầy phẫn nộ.
Ông vừa ngồi xuống thì một vụ án ngắn được gọi và xét xử; sau đó viên thư ký bắt đầu đọc tên một vụ án khác. “Đồ ngốc,” Jeffreys nói, “vụ án tiếp theo là giữa Richard Baxter và nhà vua.” Khi vụ án của ông Baxter được gọi, các đoạn văn trong sách của ông bị trích dẫn là: Mác 11, Mác 12:38-40, Lu-ca 18, Giăng 11:57 và Công vụ 15:2. Những đoạn này đã được ngài Roger L’Estrange và một số đồng bọn của ông ta chọn ra, và một giáo sĩ nổi tiếng nào đó, xin giấu tên, đã đưa vào tay kẻ thù của ông một số lời cáo buộc trích từ Rô-ma 12 và các đoạn khác, chống lại nhà vua, để hại đến tính mạng ông, nhưng không được sử dụng.
Lời cáo buộc lớn là trong nhiều đoạn ấy, ông đã ám chỉ các giám mục của Hội Thánh Anh, và vì vậy phạm tội phản loạn. Luật sư của nhà vua đã mở đầu bản cáo trạng một cách đầy đủ với những lời tăng nặng. Ông Wallop, ông Millam, ông Rotheram, ông Atwood và ông Phipps là luật sư của ông Baxter, và đã được ngài Henry Ashhurst thuê.
Ông Wallop nói rằng ông cho rằng vấn đề đang xét là một điểm giáo lý, nên phải chuyển cho giám mục là vị giám mục quản nhiệm của ông; nhưng nếu không, ông khiêm tốn cho rằng giáo lý ấy là vô tội và có thể biện minh được, nếu bỏ qua các lời chú giải hàm ý, vốn không có căn cứ gì, vì không có tiền lệ nào để quy chiếu chúng tới, tức là không có giám mục hay giáo sĩ nào của Hội Thánh Anh được nêu tên. Ông nói cuốn sách bị cáo buộc, tức là sách bình giải Tân Ước, chứa nhiều chân lý đời đời; nhưng những kẻ soạn bản cáo trạng mới là những kẻ phỉ báng, khi áp dụng cho các giám mục của Hội Thánh Anh những điều nghiêm khắc đã viết về một số giám mục đáng nhận những đặc điểm mà ông đã nêu. “Thưa Chúa,” ông nói, “tôi khiêm tốn cho rằng các giám mục mà ông Baxter nói tới, như Chúa của ngài nếu đã đọc lịch sử Hội Thánh ắt phải thừa nhận, là tai họa của Hội Thánh và của thế gian.”
Chánh án trưởng nói với ông Wallop: “Tôi thấy ông tham gia vào mọi vụ án bẩn thỉu này; và nếu không có các ông, những luật sư áo dài, là những người đáng lẽ phải có trí khôn và trung thực hơn, lại nâng đỡ và chống lưng cho những tên vô lại gây chia rẽ này, chúng ta đã không đến nông nỗi này.” “Thưa Chúa,” ông Wallop nói, “tôi khiêm tốn cho rằng các đoạn bị cáo buộc là những suy luận tự nhiên từ bản văn.” “Tôi khiêm tốn cho rằng,” Jeffreys nói, “tôi khiêm tốn cho rằng; hãy thề cho ông ta, hãy thề cho ông ta.” “Thưa Chúa,” ông nói, “xin cho phép, tôi là luật sư cho bị cáo, và nếu tôi hiểu tiếng La-tinh hay tiếng Anh, thì bản cáo trạng là một trò hề.”
Jeffreys nói với ông: “Đôi khi ông khiêm tốn cho rằng, đôi khi ông rất quả quyết; ông nói về kỹ năng lịch sử Hội Thánh của ông, và về sự hiểu biết tiếng La-tinh và tiếng Anh của ông; tôi nghĩ tôi cũng hiểu đôi chút về những thứ ấy như ông; nhưng nói tóm lại, tôi phải nói với ông rằng nếu ông không hiểu bổn phận của mình tốt hơn, tôi sẽ dạy ông.”
Ông Rotheram thúc giục rằng nếu sách của ông Baxter có những lời phê phán gay gắt về Hội Thánh La Mã nêu tên, nhưng lại nói tốt về các giám mục của Hội Thánh Anh, thì phải giả định rằng những lời phê phán gay gắt ấy chỉ nhằm vào các giám mục của Hội Thánh La Mã. Chánh án trưởng nói rằng Baxter là kẻ thù của tên gọi, sự việc, chức vụ và con người của các giám mục. Rotheram nói thêm rằng Baxter thường xuyên dự lễ, đi rước nghi thức thánh, và thuyết phục người khác cũng làm như vậy, như điều ấy chắc chắn và công khai được biết; và ngay trong chính cuốn sách bị cáo buộc, ông đã nói rất ôn hòa và tôn trọng về các giám mục của Hội Thánh Anh. Ông Baxter nói thêm: “Thưa Chúa, tôi đã ôn hòa đối với Hội Thánh Anh đến nỗi tôi đã chịu sự khiển trách của nhiều người bất đồng vì lý do đó.” “Baxter bênh vực giám mục,” Jeffreys nói, “đó quả là một ý tưởng vui nhộn. Lật tới chỗ ấy, lật tới chỗ ấy.”
Nghe vậy, Rotheram lật tới chỗ nói rằng sự tôn trọng lớn lao là phải dành cho những người thực sự được gọi làm giám mục giữa chúng ta, hoặc với ý ấy. “Phải,” Jeffreys nói, “đây là chủ nghĩa Trưởng lão của ông: thực sự được gọi làm giám mục, tức là chính ông ta và những tên vô lại như thế, được gọi làm giám mục ở Kidderminster và những nơi như vậy. Những giám mục được tách riêng ra bởi những tín đồ Trưởng lão gây chia rẽ, hay sụt sịt như chính ông ta: một giám mục Kidderminster là ý ông ta muốn nói. Theo lời một tác giả uyên bác gần đây, mỗi giáo xứ duy trì một giám mục đô thành chuyên ăn thập phân.” Khi ông Baxter bắt đầu nói lại, Jeffreys nói với ông: “Richard, Richard, ngươi tưởng chúng ta sẽ chịu để ngươi thuyết giảng cho tòa án sao? Ngươi đã viết đủ sách để chất đầy một chiếc xe ngựa; mỗi cuốn đều đầy phản loạn, có thể nói là phản nghịch, như trứng đầy thịt. Ngươi đã không bị treo cổ sao?”
“Ngươi tự xưng là người rao giảng Phúc Âm của sự bình an, mà một chân ngươi đã ở trong mồ; đã đến lúc ngươi phải bắt đầu nghĩ xem ngươi định trình bày tài khoản nào. Nhưng ta để ngươi tự lo lấy, và ta thấy ngươi sẽ cứ tiếp tục như ngươi đã bắt đầu; nhưng nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, ta sẽ trông chừng ngươi. Ta biết ngươi có một phe phái hùng mạnh, và ta thấy rất nhiều anh em trong phe ấy ở các góc phòng, chờ xem vị lãnh tụ vĩ đại của họ sẽ ra sao, và một tiến sĩ của phe ấy đang ở khuỷu tay ngươi; nhưng nhờ ân điển của Đức Chúa Trời toàn năng, ta sẽ nghiền nát tất cả các ngươi.” Khi ông Rotheram ngồi xuống, ông Atwood bắt đầu trình bày rằng không một đoạn nào được nhắc tới trong bản cáo trạng nên bị ép buộc theo nghĩa mà các lời chú giải hàm ý đã gán cho chúng; vì khi hiểu theo nghĩa nhẹ nhàng hơn thì chúng tự nhiên hơn; và không một đoạn nào có thể áp dụng cho các giám mục của Hội Thánh Anh mà không có một cách giải thích rất gượng ép.
Để chứng minh điều này, ông muốn đọc một số bản văn; nhưng Jeffreys kêu lên: “Ngươi sẽ không lôi ta vào một buổi nhóm họp với những lời chú giải của ngươi, cũng không với ông mục sư hay sụt sịt của ngươi.” “Thưa Chúa,” Atwood nói, “tôi cho rằng điều này rõ ràng nằm trong vụ án Roswell, mới xét xử gần đây trước Chúa của ngài.” “Ông cho rằng,” Jeffreys nói, “ông cho rằng sai rồi; không phải vậy.” “Thưa Chúa,” ông Atwood nói, “để tôi có thể dùng thẩm quyền tốt nhất, xin phép tôi nhắc lại chính lời của Chúa của ngài trong vụ án ấy.” “Không, ngươi sẽ không được,” ông ta nói. “Ngươi không cần nói, vì ngươi vốn đã là một tác giả rồi; dù ngươi nói và viết một cách không thích đáng.” Atwood nói: “Thưa Chúa, tôi không thể làm gì khác nếu tài năng của tôi không khá hơn; nhưng bổn phận của tôi là làm hết sức mình cho thân chủ của tôi.”
Jeffreys liền tiếp tục mắng nhiếc những gì Atwood đã xuất bản; và Atwood biện minh rằng đó là để bảo vệ hiến pháp nước Anh, tuyên bố rằng ông chưa bao giờ chối bỏ bất cứ điều gì ông đã viết. Jeffreys lại tiếp tục. “Thưa Chúa,” ông ta nói, “tôi có vấn đề luật pháp muốn trình bày cho thân chủ của tôi”; và ông tiếp tục trích dẫn một số vụ án trong đó đã phán quyết rằng lời nói phải được hiểu theo nghĩa nhẹ nhàng hơn, chứ không bị ép buộc bởi các lời chú giải hàm ý. Khi ông nói xong, Jeffreys nhiều lần ra lệnh cho ông ngồi xuống; nhưng ông vẫn tiếp tục. “Ngươi đã nói hết phần của ngươi rồi,” ông ta nói. Ông Williams và ông Phipps không nói gì, vì họ thấy nói cũng vô ích. Cuối cùng, chính ông Baxter nói: “Thưa Chúa, tôi nghĩ tôi có thể trả lời rõ ràng mọi điều cáo buộc tôi, và tôi sẽ làm điều đó một cách ngắn gọn: tóm tắt nằm trong vài tờ giấy này, mà tôi sẽ thêm một chút lời chứng.” Nhưng ông ta không chịu nghe một lời nào.
Ngày 14 tháng 5, ông đã nhận tội không có tội đối với bản cáo trạng. Ngày 18 tháng 5, vì ông rất khó chịu trong người, ông xin được cho thêm thời gian cho phiên tòa của mình; nhưng yêu cầu bị từ chối. Ông xin qua luật sư của mình; nhưng Jeffreys kêu lên trong cơn giận dữ: “Ta sẽ không cho hắn thêm một phút nào để cứu mạng hắn. Chúng ta có việc phải làm với những hạng người khác, nhưng giờ đây chúng ta có một vị thánh để đối phó; và ta biết cách đối phó với các thánh cũng như với tội nhân. Oates đang đứng trên cột đóng gông kia, như hắn thực sự đang đứng lúc ấy trong sân Tân Cung điện; và hắn nói hắn chịu khổ vì lẽ thật, và Baxter cũng nói vậy; nhưng nếu Baxter chỉ đứng ở phía bên kia của cột đóng gông với hắn, ta sẽ nói có hai tên vô lại và kẻ phản nghịch lớn nhất trong vương quốc đang đứng ở đó.”
Vào ngày 30 tháng 5, buổi chiều, ông bị đưa ra xét xử trước chánh án trưởng. Cuối cùng, chánh án trưởng tóm tắt vấn đề bằng một bài diễn văn dài và nịnh hót. “Ai cũng biết rõ,” ông ta nói, “đã có một mưu đồ phá hoại nhà vua và quốc gia. Trò chơi cũ đã được lặp lại; và đây là kẻ chủ mưu chính. Bây giờ hắn tỏ ra khiêm tốn hết mức; nhưng đã có thời không ai sẵn sàng trói các vua bằng xiềng xích, và các bậc quý tộc bằng cùm sắt, và hô lên: Hỡi Y-sơ-ra-ên, hãy về trại mình, bằng hắn. Thưa quý vị, vì cớ Đức Chúa Trời, xin đừng để chúng ta bị lừa hai lần trong một thời đại.” Và khi kết thúc, ông ta nói với bồi thẩm đoàn rằng nếu trong lương tâm họ tin rằng bị cáo ám chỉ các giám mục và giáo sĩ của Hội Thánh Anh trong các đoạn mà bản cáo trạng nhắc tới, họ phải kết luận ông có tội; và ông ta không thể ám chỉ ai khác. Nếu không, họ phải kết luận ông vô tội.
Khi ông ta nói xong, ông Baxter nói với ông ta: “Chúa của ngài có nghĩ rằng bồi thẩm đoàn nào sẽ dám đưa ra phán quyết đối với tôi trong một phiên tòa như vậy không?” “Tôi bảo đảm với ông, ông Baxter,” ông ta nói, “ông đừng lo lắng về chuyện đó.” Bồi thẩm đoàn lập tức chụm đầu lại ngay tại vành móng ngựa và kết luận ông có tội. Khi ông rời khỏi vành móng ngựa, ông Baxter nói với chánh án trưởng, người đã chất đầy ông bằng những lời sỉ nhục mà vẫn tiếp tục sỉ nhục ông, rằng một vị tiền nhiệm của ông ta đã có suy nghĩ khác về ông. Nghe vậy, ông ta đáp rằng không có người lương thiện nào ở Anh mà không coi ông ta là một tên vô lại lớn.
Ông đã triệu tập một số giáo sĩ, những người đã xuất hiện tại tòa, nhưng chẳng giúp ích gì cho ông, vì sự bạo ngược của chánh án trưởng. Khi phiên tòa kết thúc, ngài Henry Ashhurst dẫn ông Baxter đi qua đám đông, tôi nhắc tới điều này vì danh dự của ông, và đưa ông đi bằng xe ngựa của mình. Vào ngày 29 tháng 6 sau đó, án đã tuyên chống lại ông: ông bị phạt năm trăm mác; phải nằm tù cho tới khi trả xong; và phải cam kết giữ hạnh kiểm tốt.
Sang năm sau, những người bất đồng lại bị truy tố theo cách thường lệ; các buổi nhóm họp của họ thường xuyên bị quấy rối cả ở thành phố lẫn nông thôn. Tiền phạt được đánh lên họ. Những kẻ tố cáo đã xông vào nhà ngài John Hartop và một số người khác, để tịch thu tài sản vì các buổi nhóm họp bất hợp pháp, lên tới sáu hay bảy nghìn bảng Anh, và nhiều người đã bị tuyệt thông, và lệnh bắt đã được ban hành chống lại họ; nhưng những người riêng lẻ, khi kêu cầu lên cấp trên, lại được ưu ái hơn thường lệ. [NEEDS REVIEW: tên một chủ nhà và địa danh trong đoạn OCR này bị vỡ, đã lược bỏ thay vì đoán]
Một loạt tác phẩm tranh luận cao quý nay đã được các thần học gia của Hội Thánh Anh xuất bản, chống lại các sai lầm của Hội Thánh La Mã; và phải thừa nhận rằng họ đã tỏ ra xuất sắc và đạt được vinh dự bất diệt nhờ các tác phẩm của mình. Và nếu những người bất đồng không xuất hiện một cách chung chung như vậy, cũng không công khai như vậy trong dịp này, điều đó có thể dễ dàng giải thích được, nếu xét mọi hoàn cảnh.
Trong khi các thần học gia của Hội Thánh Anh bận rộn với cuộc tranh luận này vì mục đích tốt đẹp ấy, những người bất đồng giữ im lặng, và ít người, nếu có ai, dám đến giúp họ chống lại kẻ thù chung. Và một số người khác đã dùng lời lẽ tương tự. Nhưng cần xét rằng họ đã viết chống lại phe La Mã một cách rất tự do trước kia, và ít có lý do hơn để làm như vậy vào lúc này; rằng họ không thấy dân của mình gặp nguy hiểm nhiều như nhiều người được giáo dục trong Hội Thánh Anh; rằng cả ở thành phố lẫn nông thôn, họ đã giảng dạy với sự tự do lớn lao chống lại chủ nghĩa Công giáo La Mã, điều đó cho thấy nếu họ viết ít chống lại nó hơn người khác, thì không phải vì sợ hãi; rằng nhiều người trong số họ cho rằng không thích hợp lắm khi cố giành lấy công việc này khỏi tay các thần học gia của Hội Thánh Anh, những người không chỉ làm tốt, mà còn có bổn phận phải làm nhiều hơn trong việc chống lại mối nguy chung, vì họ đã làm quá nhiều để thúc đẩy và gây ra nó; và những người ấy đã cải thiện rõ rệt về ánh sáng và về sự rộng lớn trong quan niệm của mình, vì buộc phải từ bỏ một số nguyên tắc trong các cuộc tranh luận này, mà trước kia họ đã bám chặt lấy, và dường như sẵn lòng loại bỏ; và cuối cùng, rằng một số người bất đồng vào lúc này đã cố gắng xuất bản một số luận văn chống lại chủ nghĩa Công giáo La Mã, nhưng đã gặp sự nản lòng khi gửi chúng tới nhà in, vì chúng đến từ những kẻ không thuộc Hội Thánh Anh, là những người dường như muốn chiếm lấy việc quản lý cuộc tranh luận này vào lúc này hoàn toàn về mình.
Điều này thực sự là trường hợp đối với một số luận văn do những người bất đồng viết vào lúc đó; và không có gì lạ, khi điều này được biết chung, lại ngăn cản những người khác thử làm tương tự. Nhưng một câu trả lời cho sự phản đối này chống lại họ có thể thấy trong sách “Bảo vệ” của tiến sĩ Tong về tác phẩm của ông Henry về sự hiệp thông theo mùa.
Quyền miễn trừ của nhà vua lúc này là chủ đề của nhiều cuộc bàn luận và tranh cãi. Nhưng vấn đề đã được mười một trong số mười hai thẩm phán quyết định như sau: một là, các vua nước Anh là những vị vua có chủ quyền; hai là, luật pháp nước Anh là luật của nhà vua; ba là, các vua nước Anh có quyền duy nhất miễn trừ các luật hình sự trong trường hợp cần thiết; bốn là, các vua nước Anh là những thẩm phán duy nhất về sự cần thiết phải miễn trừ các luật hình sự; năm là, các vua nước Anh không nhận quyền này từ dân chúng, và không thể vì bất cứ lý do hay cớ nào mà bị tước đoạt một cách hợp pháp; sáu là, các vua nước Anh không bao giờ có thể từ bỏ đặc quyền này.
Các lệnh đã được ban hành từ một số giám mục, dưới con dấu chức vụ của họ, gửi tới mọi mục sư trong giáo phận của họ, nghiêm khắc ra lệnh và yêu cầu mọi quản lý nhà thờ phải trình báo những người không đến nhà thờ, hoặc không rước nghi thức thánh vào lễ Phục Sinh. Những lệnh này được công khai đọc ở Luân Đôn và Essex, cùng nhiều nơi khác. Và dường như đó là ý kiến chung rằng nếu những người bất đồng Tin Lành không bị đàn áp một cách hiệu quả, thì chủ nghĩa Công giáo La Mã không thể bị đàn áp được. Các bồi thẩm đoàn ở một số nơi trong các phiên tòa lưu động năm nay đã trình bày ý kiến của họ rằng trừ khi những người bất đồng bị đàn áp một cách hiệu quả, thì những mối nguy của họ không thể ngăn ngừa hay khắc phục được. Nhưng tính chất không đúng lúc của những biện pháp khắc nghiệt như vậy, và những sự gian ác tai tiếng cùng những lời khai man của một số kẻ tố cáo nổi tiếng nhất, cả ở thành phố lẫn nông thôn, đã sớm làm cho những người sáng suốt nhận ra rằng nhà vua, để tiến hành mưu đồ của mình, đã ban hành một ủy ban giáo hội, gồm tổng giám mục Canterbury, đại pháp quan, các giám mục Durham và Rochester, bá tước Rochester là đại thần tài chính, bá tước Sunderland và chánh án trưởng Herbert, hoặc bất cứ ba người nào trong số họ, trong đó đại pháp quan luôn luôn phải là một người, giao phó toàn bộ việc chăm sóc các vấn đề giáo hội cho họ, với phạm vi rộng lớn nhất chưa từng được biết ở nước Anh.
Họ mở ủy nhiệm của mình vào ngày thứ ba và ấn định phương pháp tiến hành; tên các ủy viên đã nhiều lần bị thay đổi. Một văn phòng miễn trừ hay cấp phép đã được lập ra trong năm này, nơi mọi người đến đều có thể nhận được giấy miễn trừ, chỉ phải trả năm mươi shilling cho bản thân và gia đình họ. Nhiều người từng bị truy tố vì nhóm họp bất hợp pháp đã xin giấy miễn trừ, điều này không chỉ cho họ tự do giữ các buổi nhóm họp về sau, mà còn khiến tiền phạt của họ được xóa bỏ nhờ ân xá của nhà vua. Trong số những người còn lại, ông Baxter đã nhận được ân xá nhờ sự trung gian của lãnh chúa Powis; tiền phạt của ông được xóa bỏ, và vào thứ tư ngày 26 tháng 11, ngài Samuel Astry đã gửi lệnh tới người giữ nhà tù King’s Bench để thả ông; nhưng ông đã đưa ra bảo lãnh về hạnh kiểm tốt; Đức Vua tuyên bố, để ông yên tâm, rằng việc ông giảng dạy ở Luân Đôn, điều vốn không được phép theo Đạo luật Oxford, sẽ không bị coi là vi phạm hạnh kiểm tốt của ông; và điều này đã được ghi vào văn bản bảo lãnh của ông, tức là tấm giấy da trong đó bảo lãnh của ông được đưa ra. Sau điều này, ông tiếp tục ở trong khu vực nhà tù một thời gian; rồi vào ngày 28 tháng 2 năm sau, ông chuyển tới một ngôi nhà ông thuê ở Charterhouse Yard.
Ngày 18 tháng 3, nhà vua cho Hội đồng biết rằng ông đã quyết định ban hành một tuyên bố về tự do lương tâm chung cho mọi người thuộc bất cứ thuyết phục nào; ông bị thúc đẩy làm như vậy vì đã quan sát thấy rằng mặc dù sự đồng nhất trong tôn giáo đã được cố gắng thiết lập trong vương quốc này dưới các triều liên tiếp của bốn vị tiền nhiệm của ông, được các nghị viện tương ứng của họ hỗ trợ, nhưng vẫn không hiệu quả; rằng sự kiềm chế lương tâm của những người bất đồng nhằm mục đích đó đã rất có hại cho quốc gia này; rằng nhiều luật hình sự ban hành chống lại những người bất đồng trong mọi triều trước, và đặc biệt trong thời vua quá cố, đã làm tăng hơn là giảm số lượng của họ; và rằng không có gì có thể góp phần hơn cho hòa bình và yên tĩnh của vương quốc, và cho sự gia tăng cả về số lượng lẫn thương mại của các thần dân của ông, hơn là tự do lương tâm hoàn toàn. Và sau đó, ông ra lệnh cho tổng chưởng lý và luật sư trưởng không cho phép bất cứ thủ tục nào được ban hành nhân danh Đức Vua chống lại bất cứ người bất đồng nào. Tuyên bố được công bố cho mục đích này mang ngày 11 tháng 4 năm 1687.
Những người bất đồng không ham thích sự đối xử khắc nghiệt đến mức từ chối một tự do được ban cho một cách tự do như vậy; họ cũng không cho là lịch sự khi hỏi quá kỹ xem sự khoan dung ấy đến từ đâu, miễn là họ được che chở khỏi sự áp bức. Một bức thư khuyên bảo họ nhân dịp này đã được vị chính khách tài giỏi ấy là hầu tước Halifax xuất bản, dù không có tên ông. Bức thư được viết với rất nhiều nghệ thuật, với ý định gợi ra một lời cảnh báo hai mặt: rằng những người bạn mới của họ là đáng nghi ngờ; và rằng sẽ không phải là Cơ Đốc giáo cũng không phải là khôn ngoan nếu mạo hiểm an toàn công cộng, hoặc vì mong muốn được dễ chịu, hoặc vì mong muốn trả thù.
Những lời cảnh báo của ông đã được phần khôn ngoan hơn trong số họ lưu ý, bất chấp sự không chắc chắn về cách thức mà đơn xin này được gửi tới họ. Dù biết ơn về sự dễ chịu và tự do của mình, họ vẫn lo sợ về kết cục; và không một nhóm người nào trong số họ có tầm quan trọng nào có thể bị buộc tội đã mạo hiểm an toàn công cộng bằng cách hùa theo các biện pháp của triều đình, mà họ sợ hãi không kém những người láng giềng của mình; và về việc trả thù, dù họ có cơ hội tốt cho việc đó, họ vẫn không thể coi đó là điều đáng mong muốn, hoặc với tư cách là con người, hoặc với tư cách là Cơ Đốc nhân, nếu họ làm quá mức trong các bản kiến nghị của mình.
Ông Baxter không liên quan gì tới việc kiến nghị; nhưng ông tự đặt mình tại Rutland House ở Charterhouse Yard, nơi ông thi hành chức vụ của mình cùng với ông Sylvester, để tận dụng một cách hòa bình tự do được ban cho, sao cho làm được mọi điều tốt lành có thể mà không xúc phạm tới ai. Các anh em của ông ở những nơi khác cũng làm như vậy, và vì vậy họ chờ đợi trong mong mỏi được thấy những hiệu quả của tuyên bố của hầu tước thay mặt phe Hội Thánh: rằng mọi sự kiêu ngạo trước kia của họ đối với những người bất đồng đã mãi mãi bị dập tắt; và rằng tinh thần bắt bớ đã biến thành tinh thần hòa bình, bác ái và nhún nhường; rằng Hội Thánh Anh đã bị thuyết phục về sai lầm của mình trong việc nghiêm khắc với họ; và mọi người có suy nghĩ đều đi đến một thỏa thuận chung, không còn tự cắt mình khỏi các tín đồ Tin Lành ở nước ngoài, mà trái lại mở rộng nền tảng mà chúng ta sẽ xây dựng các phòng thủ của mình chống lại kẻ thù chung.
Tuy nhiên, ít có lý do để chê trách họ, khi xét rằng một số người thuộc phe Hội Thánh đã đồng lõa với vua James để lật đổ nền chính thể hợp pháp; và một số nhân vật có phẩm trật đã ở trong ủy ban tối cao của vua, và thấy không dễ gì thoát khỏi những lời chê trách về lý do đó. Tuy nhiên, dù có những lời lẽ cao ngạo trong một số bản kiến nghị của những người bất đồng, mà tôi không muốn bào chữa, điều mà hầu hết các bản ấy xoay quanh là cảm ơn nhà vua về tự do họ có, và hứa sẽ cư xử lặng lẽ trong việc sử dụng nó.
Trong số các phương pháp khác nay được dùng để thúc đẩy chủ nghĩa Công giáo La Mã, có phương pháp này. Ông Obadiah Walker, hiệu trưởng trường University College ở Oxford, giữ một nhà in riêng hoạt động trong trường, in một số sách Công giáo La Mã, để rải khắp quốc gia. Một số quý ông ở Đại học Oxford, mà tên của họ có thể nêu ra nếu có dịp, rất mong muốn lấy được các tờ in từ nhà in càng nhanh càng tốt, để họ có thể chuẩn bị sẵn câu trả lời ngay khi các sách ấy vừa xuất hiện, và có sẵn một liều thuốc giải độc trong tay, để ngăn ngừa những hậu quả tai hại của chất độc đang được tung ra.
Đây không phải là việc dễ dàng thực hiện; và nhiều phương pháp đã được nghĩ tới nhưng không đáp ứng được. Cuối cùng, họ đã gửi tới một người mà tôi xin gọi là E. J., người không thể không tán thành mưu đồ chống lại các sách Công giáo La Mã, và đã cam kết đưa ra bất cứ tờ in nào ông ta có thể lấy được; và thực sự ông ta đã lấy được rất nhiều tờ, mà ông ta nhận từ một cậu bé phục vụ nhà in của Walker. Nhờ phương tiện này, việc bán và rải các sách Công giáo La Mã đã bị ngăn cản rất nhiều; vì đã có câu trả lời cho chúng ngay khi chính các sách ấy xuất hiện, hoặc thậm chí trước đó, điều đó không phải là một việc phục vụ nhỏ.
Ông Walker đã rất lâu mới có thể khám phá ra việc này xảy ra như thế nào; nhưng khi theo dõi chặt chẽ, ông ta phát hiện ra rằng cậu bé này đã giao các tờ in cho E. J., người mà ông ta cho là được các quý ông liên quan thuê mướn. Và khi bí mật bị lộ, E. J. đã bị bắt và đưa tới nhiều vị quan tòa, những người không muốn can thiệp vào việc này, nhưng khi bị đưa tới trước một vị quan tòa khác, ông ta đã định giam ông. E. J. đã gửi thông báo tới các quý ông mà ông ta đã liên hệ, nói rõ tình cảnh của mình, và xin chỉ dẫn của họ.
Họ gửi lời tới ông rằng nếu ông chịu giữ kín, và không để lộ ai đã nhận các tờ in, thì họ sẽ đền bù dồi dào cho ông nếu thời kỳ Tin Lành bao giờ trở lại; và sứ giả đã bảo đảm với ông rằng thời kỳ Tin Lành về sau quả thật đã đến trong triều vua William và nữ hoàng Mary, thì người đàn ông ấy đã nhắc nhở các quý ông ấy về lời hứa của họ. Vì tình cờ có một sự khác biệt giữa [NEEDS REVIEW: câu văn bị cắt ở cuối chunk, phần tiếp theo về sự khác biệt này không có trong đoạn trích]
Cuối cùng họ đi đến một thỏa thuận; và ông Guy cùng ông Parker rời khỏi nhà in, nhà in ấy được cho công ty Stationers thuê; một điều khoản trong thỏa thuận là công ty phải thuê lại tất cả những người làm cũ, và một số quý ông [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về các đại biểu in ấn bị hỏng nặng, không khôi phục được] được cử làm đại biểu phụ trách việc in ấn.
Người đầy tớ ấy đã hứa với họ rằng ông sẽ che giấu họ, dù ông có phải chịu đựng điều gì. Sau đó, khi bị đưa đến trước chính ông Obadiah Walker, ông Walker đề nghị rằng nếu ông chịu cho biết ông đã chuyển các tờ in cho ai và nhận chúng từ ai, thì ông không những sẽ được tha mà còn được thưởng hậu hĩnh, không những được tiền mà còn được giúp có một chức vụ trong trường đại học có thể nuôi sống ông suốt đời. Nhưng ông đã từ chối. Vì thế ông Walker đe dọa ông; và ngài William bắt ông phải nộp tiền bảo lãnh để ra hầu tòa Assizes. Trước khi đến ngày ra hầu tòa, thẩm phán Holloway cho gọi ông đến, có Obadiah Walker ở cùng, và lúc thì dùng lời hứa ngon ngọt để dụ dỗ, lúc thì dùng lời đe dọa để làm ông sợ hãi, hòng bắt ông khai ra. Nhưng ông vẫn không lay chuyển, và khi ra hầu tòa thì ông được tuyên trắng án.
Vụ việc được tranh luận sôi nổi, và ông có một số người bênh vực, nhưng đa số chống lại ông, chỉ vì một lý do duy nhất là ông là một người Bất Đồng Chính Kiến. Như vậy, sau những nghĩa vụ lớn lao mà một người thuộc địa vị của ông có thể mang ơn những người vốn cao hơn ông rất nhiều, và sau những lời hứa tốt đẹp nhất có thể đưa ra, và sau khi để ông chờ đợi trong hồi hộp suốt hai năm, người đàn ông đáng thương ấy bị bỏ mặc trong cảnh túng thiếu, trở thành một bằng chứng sống động về sự không chắc chắn và dối trá của những lời hứa hẹn cao sang. Dù tai họa có ập đến như nước lũ, ông vẫn có thể đã chết đói, vì là một người Bất Đồng Chính Kiến, nếu Đức Chúa Trời đã không chu cấp cho ông.
Ông Dickvelt, người đã một thời gian làm đại diện cho người Hà Lan tại đây, đã có buổi yết kiến từ biệt vào ngày 24 tháng Năm. Nhà vua nói với ông rằng vua không nghi ngờ gì rằng vua sẽ nhận được sự tán thành của Hoàng tử xứ Orange đối với các biện pháp ấy, và muốn ông cho Hoàng tử biết điều đó. Ông Dickvelt đáp rằng ông có bổn phận phải trình bày mệnh lệnh của nhà vua cho Hoàng tử, và ông sẽ làm như vậy; nhưng ông không hiểu rõ ý kiến của Hoàng tử đến mức có thể bảo đảm trước điều gì. Ông Dickvelt đã hành xử như một chính khách đáng kể, luôn quan tâm đến lợi ích của quốc gia và của Hoàng tử xứ Orange.
Nhà vua, không hài lòng với lời tuyên bố của ông Dickvelt, đã quyết định thử dò Hoàng tử và Công nương xứ Orange, để biết chắc chắn quan điểm của họ. Vì vậy, ông Stuart đã viết một bức thư cho ông Fagel, viên quan Pensionary mà Hoàng tử đặt trọn niềm tin, và là người mà ông Stuart tự cho là có tình thân thiết không nhỏ. Hoàng tử và Công nương vốn rất ngại can thiệp, đến nỗi phải mất một thời gian dài họ mới cho phép ông Pensionary trả lời về một vấn đề tế nhị như vậy; vì thế ông Stuart đã phải viết nhiều bức thư theo lệnh trước khi nhận được câu trả lời nào. Cuối cùng, khi tin đồn được tung ra một cách có chủ ý rằng Hoàng tử và Công nương đồng ý với nhà vua trong kế hoạch bãi bỏ những luật lệ ấy, và tin đồn ấy được dùng làm lý lẽ để lôi kéo người khác tuân theo, Hoàng tử và Công nương thấy cần phải vì sự minh oan cho chính mình mà cho phép ông Pensionary trả lời, và bày tỏ quan điểm thật sự của họ về vấn đề này. Theo đó, vị quan khôn ngoan ấy, trong một bức thư đề ngày 4 tháng Mười Một năm ấy, đã báo cho ông Stuart biết rằng, vì ông Stuart đã cho ông hiểu rằng các bức thư của ông được viết với sự biết và cho phép của nhà vua, nên ông sẽ nói chuyện rất thẳng thắn với ông Stuart về vấn đề này, không giữ lại điều gì. Và ông tiếp tục nói rằng đó là quan điểm của Hoàng tử và Công nương rằng không một Cơ Đốc nhân nào đáng bị bắt bớ, bị tước khỏi mọi chức vụ công, thuộc về Hội Thánh hay dân sự, hay bị đối xử tệ bạc vì lương tâm của mình, hay vì khác biệt với tôn giáo công cộng và đã được thiết lập.
Vì vậy, họ có thể đồng ý rằng những người theo Công giáo La Mã tại Anh nên được phép tiếp tục giữ tôn giáo của mình, với mức tự do tương đương như mức mà Quốc hội Hà Lan cho phép họ, nơi họ được hưởng trọn vẹn tự do lương tâm. Còn đối với những người Bất Đồng Chính Kiến, Hoàng tử và Công nương không những đồng ý mà còn hết lòng tán thành việc họ được hưởng tự do trọn vẹn để thực hành đầy đủ tôn giáo của mình, không gặp bất cứ phiền nhiễu hay trở ngại nào, đến nỗi không ai có thể gây cho họ dù chỉ một sự quấy rầy nhỏ nhất về vấn đề ấy; và Hoàng tử và Công nương sẵn sàng đồng ý việc thiết lập và củng cố tự do này, bảo vệ và bênh vực nó, và cũng củng cố nó bằng sự bảo đảm mà ông Stuart đã nhắc đến. Và nếu nhà vua muốn họ đồng ý bãi bỏ các luật hình phạt, Hoàng tử và Công nương sẵn sàng đồng ý, với điều kiện là những luật vẫn còn hiệu lực, theo đó người Công giáo La Mã bị loại khỏi cả hai viện của Quốc hội, khỏi các chức vụ dân sự và quân sự, và cũng như những luật khác xác nhận tôn giáo Tin Lành và bảo vệ nó trước mọi mưu toan của người Công giáo La Mã. Vì Hoàng tử và Công nương không thể đồng ý bãi bỏ Luật Kiểm tra, và những luật hình phạt khác vừa nhắc đến, vốn nhằm bảo đảm cho tôn giáo Tin Lành; bởi người Công giáo La Mã không chịu thiệt hại nào khác từ những luật ấy ngoài việc bị loại khỏi Quốc hội và các chức vụ công. Và họ tin rằng họ sẽ phải trả lời rất nhiều trước Đức Chúa Trời, nếu vì cân nhắc một lợi ích trước mắt mà họ đồng ý với những điều mà họ tin là không những nguy hiểm mà còn tai hại cho tôn giáo Tin Lành.
Nhờ lời tuyên bố đầy đủ này, triều đình vô cùng thất vọng, những người đang dao động được củng cố, phe ủng hộ Hội Thánh được hồi sinh, và những người Bất Đồng Chính Kiến được an ủi, với hy vọng rằng tự do họ đã đạt được có khả năng sẽ bền lâu. Thế nhưng nhà vua vẫn tiếp tục gặp riêng các lãnh chúa và các nghị sĩ, cùng mọi người giữ chức vụ có lợi lộc hay tín nhiệm, dùng những lý lẽ có khả năng thuyết phục nhất để lôi kéo họ tuân theo; còn những người từ chối thì bị thay thế bằng những người khác tỏ ra dễ uốn nắn hơn. Điều này chỉ làm tăng thêm sự bất mãn chung của dân chúng, khi thấy mình sắp bị tước mất sự bảo đảm chính yếu của mình.
Vào khoảng thời gian này, nhà vua bổ nhiệm các ủy viên và phái họ đến các quận hạt để điều tra xem có tiền bạc hay tài sản nào đã bị tịch thu nơi những người Bất Đồng Chính Kiến vì các vụ truy tố về tội không tuân theo quốc giáo mà chưa nộp vào ngân khố hay không. Nhiều người lo sợ bị gọi ra đối chất, và người ta thường cho rằng một cuộc điều tra nghiêm ngặt sẽ gây ra nhiều rối loạn lớn.
Tại đây những người Bất Đồng Chính Kiến đã có một cơ hội tốt để trả đũa kẻ thù của mình, nhưng họ đã bỏ qua tất cả, vì những lời cam kết và bảo đảm đã được những nhân vật lãnh đạo cả trong giới giáo sĩ lẫn giới bình dân đưa ra cho họ, rằng những biện pháp nghiêm khắc như vậy sẽ không bao giờ được dùng đối với họ trong tương lai, mà thay vào đó họ sẽ được đối xử với sự ôn hòa và tiết chế lớn lao về sau. [NEEDS REVIEW: một đoạn OCR về cơ hội trả đũa của những người Bất Đồng Chính Kiến bị hỏng, chỉ khôi phục được ý chính]
Theo lệnh đặc biệt của nhà vua, một mẫu cầu nguyện đã được ấn định để dùng tại Luân Đôn và trong vòng mười dặm quanh đó vào Chúa nhật ngày 15 tháng Giêng, và khắp nước Anh vào Chúa nhật ngày 29 cùng tháng, nhân dịp Hoàng hậu mang thai. Mẫu cầu nguyện ấy có những lời như sau: Phước thay cho sự quan phòng tốt lành đã ban cho chúng ta niềm vui mới về dòng dõi hoàng gia qua Hoàng hậu Mary nhân từ của chúng ta. Xin Chúa củng cố Hoàng hậu, chúng con nài xin Ngài, và hoàn thành điều Ngài đã khởi sự. Xin Ngài truyền cho các thiên sứ thánh của Ngài canh giữ Hoàng hậu luôn luôn, và bảo vệ Hoàng hậu khỏi mọi nguy hiểm và tai nạn, để điều Hoàng hậu đã thụ thai được sinh ra cách tốt đẹp, đem lại niềm vui cho Chúa là Đức Vua, sự củng cố thêm cho vương miện của Ngài, hạnh phúc của toàn thể dân tộc, và vinh quang cho danh lớn của Ngài. Nếu những người Bất Đồng Chính Kiến đáng thương chúng ta bị bắt buộc phải dùng một mẫu cầu nguyện như vậy, chúng ta hẳn đã cho đó là một sự khó khăn lớn lao.
Người ta cho rằng con đường chắc chắn hơn để đạt được sự khoan dung phổ quát là nhờ một đạo luật của Quốc hội, và những nỗ lực đã được thực hiện tại mọi quận hạt trong vương quốc. Một loại người được gọi là những người Điều Chỉnh, vốn là những người có tài sản và khả năng tầm thường nhưng rất hăng hái, đã được phái đi khắp nơi để dò xét ý kiến của người ta về việc thiết lập quốc giáo. Đó là phương pháp để đạt được mục đích của nhà vua. Nhưng những người điều hành việc này trở nên quá ít ỏi và không có uy tín, đến nỗi không một người có danh tiếng nào muốn dính líu đến họ. Sau đó, nhà vua lại ban hành Tuyên ngôn về Tự do Lương tâm năm 1688, kèm theo lời hứa sẽ xin Quốc hội thiết lập tự do ấy bằng đạo luật.
Ngày 4 tháng Năm, một sắc lệnh được ban hành trong Hội đồng Cơ mật rằng Tuyên ngôn Khoan dung phải được đọc trong mọi nhà thờ và nhà nguyện vào giờ thờ phượng, tại Luân Đôn và vùng phụ cận vào ngày 20 và 27 tháng ấy, và tại phần còn lại của nước Anh và xứ Wales vào ngày 3 và 10 tháng Sáu tiếp theo; và rằng mọi giám mục trong các giáo phận của mình phải lo liệu để sắc lệnh được tuân theo. Những người từ chối sẽ bị các ủy viên Hội Thánh truy tố. Toàn thể giới giáo sĩ đã từ chối, trừ một số ít. Bảy giám mục đã trình bày và đến yết kiến nhà vua để đưa ra lý do từ chối việc công bố hay đọc Tuyên ngôn của vua. Đó là Tiến sĩ Sancroft, Tổng Giám mục Canterbury, Tiến sĩ Lloyd, Giám mục St. Asaph, Tiến sĩ Ken, Giám mục Bath và Wells, Tiến sĩ Turner, Giám mục Ely, Tiến sĩ Lake, Giám mục Chichester, Tiến sĩ White, Giám mục Peterborough, và ngài Jonathan Trelawny, Giám mục Bristol. Họ đã dâng lên nhà vua trong phòng riêng một bản kiến nghị thay mặt cho chính họ và các anh em vắng mặt, rằng sự không sẵn lòng của họ không xuất phát từ bất cứ sự thiếu bổn phận nào đối với nhà vua, cũng không phải từ sự thiếu lòng mềm mại đối với những người Bất Đồng Chính Kiến, mà đối với những người ấy họ sẵn lòng đi đến một sự ôn hòa như sẽ được xem là thích hợp, khi vấn đề ấy được xem xét trong Quốc hội và Hội đồng Giáo sĩ. Nhưng họ không thể, vì lương tâm, tự làm mình thành một bên tham gia vào việc công bố một Tuyên ngôn như vậy trên khắp vương quốc, một việc mà họ tin là trái với luật pháp và có hậu quả lớn lao đối với toàn thể dân tộc.
Người ta cũng kể rằng Tiến sĩ Sancroft, khi đó là Tổng Giám mục, vì đã thấy trước một cuộc cách mạng như cuộc cách mạng xảy ra ngay sau đó, đã bắt đầu suy xét rằng họ đã hoàn toàn không chuẩn bị như thế nào vào thời vua Charles đệ Nhị phục vị để giải quyết nhiều việc có lợi cho Hội Thánh, và một cơ hội tốt đẹp đã bị bỏ lỡ ra sao vì thiếu sự chuẩn bị trước như vậy; vì thế ông mong muốn rằng nay cần có sự chuẩn bị tốt hơn và đầy đủ hơn cho việc ấy. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về kế hoạch chuẩn bị của Tổng Giám mục Sancroft bị hỏng nhiều chỗ, chỉ khôi phục được ý chính]
Sau đó, các giám mục bị giam trong Tháp Luân Đôn, bị truy tố về tội khinh thường luật pháp, và bị đưa ra xét xử tại Tòa King's Bench; nhưng vụ án đã kết thúc trong sự hoan hô của toàn dân. [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn OCR về phiên tòa bị hỏng, không xác nhận được phán quyết bằng chữ trong bản quét]
Cũng có một kế hoạch sửa đổi phụng vụ được vạch ra, và các phần khác nhau của nó được giao cho những thần học gia đáng tin cậy của Hội Thánh. Đức Tổng Giám mục tự nhận lấy một phần; một phần khác được giao cho Tiến sĩ Patrick, về sau là Giám mục Ely. Việc duyệt lại kinh nguyện hằng ngày và sách Thánh lễ được giao cho một nhóm nhỏ, trong đó Tiến sĩ Sharp, về sau là Tổng Giám mục York, và ông Patrick là hai người. Mục đích là củng cố kỷ luật của Hội Thánh, sửa chữa một số điều, và bổ sung một số điều khác, để khi vấn đề được xem xét một cách hợp pháp trong Hội đồng Giáo sĩ, một số ít nghi lễ vốn được thừa nhận là không quan trọng về bản chất, cũng sẽ được xem là không bắt buộc đối với những người còn e ngại về chúng. Một tài liệu được viết công khai vào đầu triều vua William, được Bá tước Shrewsbury cho phép xuất bản, mang tựa đề là Thư gửi một Nghị sĩ Quốc hội ủng hộ Dự luật Hiệp nhất những người Tin Lành, trong đó có đoạn sau: Không có sự thay đổi nào được dự định, ngoại trừ những điều đã được tuyên bố là Hội Thánh tự mình có thể thay đổi được. Và nếu những điều có thể thay đổi được thay đổi, thì các căn cứ của sự hiệp nhất và lòng yêu thương được củng cố, những thiếu sót được bù đắp, những điều bị lạm dụng được khôi phục về đúng mục đích của chúng, và nếp sống được duyệt lại và cải thiện, trong khi giáo lý, chế độ quản trị và sự thờ phượng của Hội Thánh vẫn giữ nguyên vẹn trong mọi phần cốt yếu của chúng, thì có lý do để tin rằng điều này sẽ đem lại nhiều ích lợi.
Trong khi các giám mục đang bị truy tố, Tổng Giám mục đã gửi một số điều khoản cho giới giáo sĩ trong toàn tỉnh của mình, đề ngày 16 tháng ấy. Điều thứ mười một trong các điều khoản ấy có những lời như sau: Rằng họ cũng phải đối xử với các anh em Bất Đồng Chính Kiến theo Tin Lành bằng sự hiền lành, tìm mọi phương cách tốt đẹp để đưa họ trở về với sự hiệp thông của chúng ta; rằng họ có lòng quan tâm rất mềm mại đối với các anh em ấy; rằng khi có dịp, họ thăm viếng họ cách tử tế tại nhà riêng, và đối xử với họ cách công bằng ở bất cứ nơi nào gặp họ; thuyết phục họ, nếu có thể, đi đến sự tuân thủ trọn vẹn với Hội Thánh của chúng ta, hay ít nhất là cùng bước đi trong sự hòa thuận với những người không thuộc về sự hiệp thông của chúng ta; và nếu trong các giáo xứ của họ có những người như vậy, thì họ trò chuyện với họ trong tinh thần yêu thương, tìm mọi cách để thu phục họ. Đặc biệt, họ phải nắm lấy mọi cơ hội để bảo đảm và thuyết phục họ rằng các giám mục của Hội Thánh thật sự và chân thành là những kẻ thù không thể hòa giải với các sai lầm, mê tín, thờ hình tượng và những điều lạm dụng của Hội Thánh La Mã, và rằng những sự nghi ngờ thiếu tử tế mà một số người đã có về chúng ta là hoàn toàn vô căn cứ. Và cuối cùng, họ phải tha thiết và hết sức yêu thương khuyên họ cùng hiệp với chúng ta trong lời cầu nguyện sốt sắng hằng ngày lên Đức Chúa Trời của sự bình an, cho một sự hiệp nhất phước hạnh và phổ quát của mọi Hội Thánh Cải Chánh, trong nước cũng như ngoài nước, chống lại kẻ thù chung của chúng ta.
Xin xem bài giảng của Giám mục Lincoln cho giới giáo sĩ trong giáo phận của ông trong chuyến thăm viếng đầu tiên, bắt đầu ngày 20 tháng Năm năm 1706, Phụ lục số 6. Và Giám mục St. Asaph, khi trích dẫn chính đoạn này trong bài giảng cho giới giáo sĩ của giáo phận ấy năm 1710, có ghi chú ngắn sau đây về đoạn ấy: Từ đoạn này, độc giả bình thường, tôi tin rằng, sẽ kết luận rằng Tổng Giám mục Sancroft đã xem cả những người Bất Đồng Chính Kiến trong nước lẫn những người Tin Lành ở nước ngoài đều ít nhất là Cơ Đốc nhân.
Ngày 16 tháng ấy, các ủy viên Hội Thánh đã gửi sắc lệnh cho các vị chưởng ấn, phó tế trưởng và các chức sắc khác của mọi giáo phận tại Anh, để điều tra xem sắc lệnh của nhà vua về việc đọc Tuyên ngôn đã được tuân theo ở đâu và bởi ai, và ở đâu bị bỏ qua, để tất cả những ai đã sao nhãng đều có thể bị trừng phạt nghiêm khắc. Việc này hẳn đã gây ra nhiều rối loạn trên khắp vương quốc, nếu cuộc Cách mạng đang đến gần đã không ngăn chặn nó một cách hiệu quả. Nhưng không lâu sau đó, tin đồn bắt đầu lan ra rằng Hoàng tử xứ Orange đang đến với một đạo quân và hạm đội hùng mạnh từ Hà Lan, để giải cứu dân tộc khỏi chế độ Công giáo La Mã và ách nô lệ. Nhà vua đã công bố tin này bằng một Tuyên ngôn đề ngày 4 tháng Mười. Sau đó, các biện pháp của triều đình hoàn toàn bị phá vỡ, lệnh đình chỉ Giám mục Luân Đôn được bãi bỏ, Ủy ban Hội Thánh bị giải tán, hiến chương của thành phố được khôi phục, và các bản án trái luật khác bị đảo ngược, tất cả đều được nói là do lòng nhân từ và ân huệ đơn thuần của nhà vua. Nhưng cả thế giới đều biết một lý do thực chất hơn.
Các giám mục đã đến yết kiến nhà vua với lời khuyên của họ, được soạn thành văn bản; trong đó, cùng với những điều khác, họ khuyên nhà vua ban hành lệnh triệu tập một Quốc hội tự do và hợp lệ, trong đó Hội Thánh Anh có thể được bảo đảm theo Đạo luật Thống nhất, có sự chuẩn bị cho tự do lương tâm một cách thích đáng, các quyền tự do và tài sản của thần dân được bảo đảm, và đạt được sự hiểu biết tốt đẹp giữa nhà vua và dân chúng. Người ta chú ý nhiều đến việc họ nhắc đến những người Bất Đồng Chính Kiến, cả trong bản kiến nghị lẫn trong lời khuyên này. Một tác giả thời ấy đã bày tỏ ý kiến như sau về dịp này, trong một tài liệu về những đề nghị gần đây của Tổng Giám mục Canterbury cùng một số giám mục khác gửi nhà vua, trong một bức thư gửi ông M. B.: Tôi xin bảo đảm với ông, và tôi chắc chắn có căn cứ tốt nhất trên đời cho sự bảo đảm của tôi, rằng các giám mục sẽ không rời khỏi bản kiến nghị của họ dù chỉ một ly; nhưng rằng họ, bất cứ khi nào cơ hội hạnh phúc ấy xuất hiện, sẽ cho những người Bất Đồng Chính Kiến theo Tin Lành thấy rằng họ sẽ làm tốt hơn cả lời nói trong bản kiến nghị nổi tiếng của họ.
Ngày 5 tháng Mười Một, Hoàng tử xứ Orange đổ bộ tại Torbay, thuộc hạt Devon. Trong Tuyên ngôn đề ngày 10 tháng Mười tại La Haye, trong đó ngài trình bày lý do của cuộc viễn chinh vào nước Anh, ngài bảo đảm với thế giới rằng ngài đến không vì mục đích nào khác ngoài việc triệu tập một Quốc hội tự do và hợp pháp càng sớm càng tốt; rằng không ai được phép bầu cử hay được bầu làm nghị sĩ, ngoại trừ những người đủ tư cách theo luật pháp, và khi đã được bầu cách hợp pháp, họ có thể họp và ngồi lại trong sự tự do trọn vẹn; để hai viện có thể đồng ý chuẩn bị những luật mà sau khi tranh luận đầy đủ và tự do, họ xét là cần thiết và thích hợp, cả cho việc xác nhận và thi hành luật về Kiểm tra, lẫn những luật khác cần thiết cho sự bảo đảm và duy trì tôn giáo Tin Lành; cũng như để ban hành những luật có thể thiết lập một sự đồng thuận tốt đẹp giữa Hội Thánh Anh và mọi người Bất Đồng Chính Kiến theo Tin Lành. Toàn thể dân tộc đã hết lòng ủng hộ Hoàng tử, và một cuộc Cách mạng vĩ đại đã diễn ra mà không đổ máu. Lợi ích đã làm thay đổi ý kiến của con người. Những người luôn lên án nguyên tắc cầm vũ khí để bảo vệ tự do và tài sản, nay cho rằng điều ấy vừa hợp pháp, vừa rất đáng khen, vừa tuyệt đối cần thiết. Nhưng có một khó khăn mà họ phải chịu trong thời kỳ Cách mạng, và đó là một sự nhận thức sâu sắc đối với nhiều người về sự bất tiện lớn lao của việc bị giam hãm trong những hình thức thờ phượng riêng biệt; trong khi họ cầu nguyện riêng cho sự thịnh vượng của Hoàng tử xứ Orange, thì nơi công cộng họ bị bắt buộc phải cầu nguyện theo sách kinh nguyện rằng Đức Chúa Trời sẽ là Đấng bảo vệ và giữ gìn vua James, và ban cho vua chiến thắng trên mọi kẻ thù. Nhưng Đức Chúa Trời, trước sự an ủi không thể nói nên lời của toàn dân, đã ưu tiên những lời cầu nguyện riêng của họ hơn những lời cầu nguyện công cộng kia.
Hoàng tử đến cung St. James ngày 18 tháng Mười Hai. Và ngày 21 tiếp theo, một số ít mục sư Bất Đồng Chính Kiến đã đến yết kiến ngài, cùng với Giám mục Luân Đôn, chúc mừng ngài về cuộc viễn chinh vinh quang và thành công của nó; Giám mục đã trình bày với Hoàng tử rằng có một số anh em Bất Đồng Chính Kiến đi cùng ông, vốn hoàn toàn đồng ý với giới giáo sĩ của Hội Thánh đã được thiết lập. Nhưng ngày 2 tháng Giêng, các mục sư Bất Đồng Chính Kiến, đông đến chín mươi người trở lên, đã đến yết kiến Hoàng tử tại cung St. James, được giới thiệu bởi Công tước Devonshire, Lãnh chúa Wharton và Lãnh chúa Wiltshire. Một người thay mặt cho tất cả đã trình bày với Hoàng tử rằng họ bày tỏ lòng biết ơn về cuộc viễn chinh đầy hiểm nguy và anh hùng của Hoàng tử, mà ân huệ của thiên đàng đã làm cho thành công một cách lạ lùng. Rằng họ xem đó là một hạnh phúc chung, khi các nhà ái quốc đáng kính thuộc giới quý tộc và thân hào trong vương quốc đã nhất trí ủng hộ kế hoạch của Hoàng tử; nhờ lời khuyên rất khôn ngoan của họ, việc điều hành công việc chung trong hoàn cảnh khó khăn này đã được giao vào những bàn tay mà dân tộc và thế giới đều biết là thích hợp cho những công việc lớn lao nhất, và rất phù hợp với nhu cầu cấp bách trong hoàn cảnh của chúng ta. Rằng họ hứa sẽ cố gắng hết sức, trong khả năng của địa vị mình, để thúc đẩy những mục đích tuyệt vời và đáng mong ước nhất mà Hoàng tử đã tuyên bố. Rằng họ thêm vào đó những lời cầu nguyện liên tục và sốt sắng lên Đấng Toàn Năng, cho sự bảo tồn thân thể của Hoàng tử, và sự thành công của những nỗ lực tương lai của ngài, vì sự bênh vực và duy trì quyền lợi Tin Lành trên khắp thế giới Cơ Đốc. Rằng tất cả họ đều rất sẵn lòng chọn thời điểm bày tỏ bổn phận với Hoàng tử cùng lúc với Đức Giám mục và giới giáo sĩ Luân Đôn đến yết kiến Hoàng tử vì cùng một mục đích, mà một số người trong họ đã làm, và Đức Giám mục đã vui lòng nhắc đến với Hoàng tử một cách hạ mình, nếu thông báo về việc yết kiến dự định ấy đến với họ sớm đủ để việc tham dự chung của họ có thể thực hiện được vào thời điểm ấy. Rằng vì vậy, dù nay họ xuất hiện thành một đoàn riêng, họ không xuất hiện vì một lý do riêng, mà chỉ vì lý do chung cho họ và cho mọi người Tin Lành. Rằng có một số nhân vật nổi tiếng, mà tuổi tác hay bệnh tật hiện tại đã ngăn trở họ đến cùng, nhưng họ vẫn đồng ý trong cùng một lòng biết ơn về bổn phận chung của chúng ta.
Hoàng tử đã tiếp đón họ cách tử tế, và bảo đảm với họ rằng ngài đến với mục đích bênh vực tôn giáo Tin Lành, và đó là tôn giáo mà ngài đã sinh ra và lớn lên trong đó, tôn giáo của đất nước ngài và của tổ tiên ngài; và rằng ngài đã quyết tâm, nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, luôn trung thành với tôn giáo ấy, và cố gắng hết sức để bênh vực nó, và thúc đẩy một sự hiệp nhất vững chắc giữa những người Tin Lành. Có một số người, dù đã ủng hộ Hoàng tử trong cuộc viễn chinh vì sự an toàn của chính mình, nhưng sau đó, khi nỗi sợ đã qua đi, lại muốn thỏa hiệp với vua James, và tin cậy những lời hứa của vua một lần nữa. Nhưng Hội nghị được triệu tập theo thư của Hoàng tử, khi nhóm họp lại, sau những cuộc tranh luận sôi nổi, đã tuyên bố ngai vàng bị bỏ trống, vì vua James đã từ bỏ chính quyền, và phá vỡ giao ước ban đầu với dân chúng, khiến những người từ trước đến nay vẫn cứng cỏi phủ nhận rằng có bất cứ giao ước nào giữa vua và thần dân phải vô cùng thất vọng. Sau đó, họ soạn một Tuyên ngôn bênh vực các quyền và tự do cổ xưa của dân chúng; họ dâng vương miện cho Hoàng tử và Công nương xứ Orange, những người đã chấp nhận, và được tôn lên làm vua và hoàng hậu nước Anh ngày 13 tháng Hai, rồi được đăng quang công khai tại Westminster ngày 11 tháng Tư tiếp theo, trong sự hoan hô của toàn dân; và không ai chia sẻ niềm vui chung ấy nhiều hơn những người Bất Đồng Chính Kiến.
Nhưng để trở lại với ông Baxter, người mà các vấn đề công cộng đã làm chúng ta xao lãng, tôi sẽ thu thập một số điều đáng chú ý về ông, những điều không thể xếp gọn vào bất cứ chương nào trước đây, rồi sau đó sẽ theo ông đến tận mộ phần; và sau đó sẽ tiếp tục với lịch sử của những người Bất Đồng Chính Kiến.
Ít người từng có nhiều sự yếu đuối và bệnh tật về thể xác làm cho đời sống mình cay đắng hơn người tốt lành này. Người ta đã nhận xét rằng điều này đã làm tăng thêm và nuôi dưỡng sự nghiêm túc đặc biệt trong tâm linh của ông; sự nghiêm túc ấy thật sự không thể nào khác hơn là đáng chú ý, khi ông áp dụng mình vào mọi việc như một người sắp bước đến bờ cõi của cõi đời đời, sắp bước vào một thế giới khác. Nhưng có một lần, khi ông đang mắc một chứng bệnh thể xác bất thường, khiến ông trông đợi sự thay đổi của mình ngay trước mắt, và ông tìm đến những lời hứa của giao ước để được an ủi như thường lệ, thì kẻ cám dỗ đã tấn công mạnh mẽ vào sự nhận thức của ông về sự cứng cỏi của lòng mình và những nghi ngờ về sự chân thành của chính mình, khiến ông vô cùng bối rối. Nhưng về sau, những cám dỗ gây phiền toái nhất cho ông là việc nghi ngờ lẽ thật của Kinh Thánh, sự sống đời sau, và sự bất tử của linh hồn. Loại cám dỗ này không tấn công ông như thường tấn công những người u sầu bằng sự quấy rầy dai dẳng gây khó chịu, mà bằng vẻ bề ngoài của lý lẽ tỉnh táo. Do đó, ông tự trách mình vì đã quá lâu sao nhãng việc thiết lập nền tảng cho vững chắc, trong khi lại dành quá nhiều thời gian cho phần kiến trúc bên trên, đến nỗi khi bị tấn công theo cách này, các lý do của đức tin yếu ớt của ông bỗng nhiên mất hết sức mạnh, và ông đã bị quật ngã, nếu Đức Chúa Trời đã không làm sức mạnh của ông. Nhưng đó là một sự thương xót, và ông xem đó là sự thương xót, rằng ông đã có một sự hiểu biết thực nghiệm về tôn giáo sống động, trước khi ông bị lay chuyển theo cách này. Nếu ông bị tấn công dữ dội như vậy sớm hơn, thì sự phục hồi của ông đã khó khăn hơn nhiều. Không phải là những cám dỗ thuộc loại này chưa từng thỉnh thoảng khởi lên trước đây, nhưng ông đã gạt chúng sang một bên, cho rằng chúng đáng bị ghê tởm hơn là đáng được xem xét. Nhưng nay ông không còn có thể hài lòng với cách ấy nữa, mà bị bắt buộc phải đào sâu đến tận nền tảng, và nghiêm túc xem xét các lý do của Cơ Đốc giáo, và lắng nghe mọi điều có thể nói chống lại Cơ Đốc giáo, để đức tin của ông có thể thật sự là của chính ông; và cuối cùng ông nhận thấy rằng không có điều gì được tin chắc bằng điều đã được xem xét kỹ lưỡng như vậy.
Trong tình trạng bị cám dỗ ấy, ông đã một thời gian băn khoăn không biết mình thật sự là một Cơ Đốc nhân hay một người vô thần, và liệu đức tin có thể tồn tại cùng với những nghi ngờ như vậy hay không. Vì ông thường thấy người ta khẳng định rằng nếu một người sống một đời sống tin kính, chỉ từ những nhận thức mơ hồ về tính khả thể của lẽ thật trong Kinh Thánh và sự sống đời sau, thì điều ấy sẽ không cứu người ấy, vì đó không phải là đức tin thật hay sự tin kính thật. Nhưng quyết định của Tiến sĩ Jackson trong trường hợp này đã làm ông hài lòng và nâng đỡ ông rất nhiều: Rằng cũng như trong chính hành động đồng ý của đức tin, có thể có sự yếu đuối khiến chúng ta phải kêu lên: Lạy Chúa, xin thêm đức tin cho chúng con; chúng con tin, xin Chúa giúp đỡ sự vô tín của chúng con; thì cũng vậy, khi đức tin và sự vô tín xung đột với nhau, chính những kết quả phải cho chúng ta thấy bên nào chiến thắng; và người nào có đủ đức tin để khiến mình từ bỏ chính mình, vác thập tự giá mình và từ bỏ mọi lợi lộc và thú vui của thế gian này, vì cớ Đấng Christ, và có tình yêu đối với Đức Chúa Trời cùng hy vọng về vinh quang, thì người ấy có đức tin cứu rỗi, dù đức tin ấy yếu đuối đến đâu. Vì Đức Chúa Trời không thể kết án linh hồn nào thật sự yêu mến và tìm kiếm Ngài; và những ai mà Đấng Christ đem đến sự bền đỗ trong tình yêu đối với Đức Chúa Trời, thì Ngài đem họ đến sự cứu rỗi. Và có nhiều điều trong cuộc tấn công này đã chứng tỏ là sự giúp đỡ lớn lao cho đức tin của ông. Chẳng hạn, sự hiện hữu và các thuộc tính của Đức Chúa Trời đã quá rõ ràng đối với ông: Ngài đối với trí tuệ của ông giống như mặt trời đối với con mắt, nhờ đó ông thấy chính mình và mọi sự vật. Vì lý do ấy, ông không thể không xem người nào nghi ngờ có Đức Chúa Trời hay không là điên rồ; hay mơ tưởng rằng thế giới được tạo thành bởi sự tụ hợp của những nguyên tử vô tri, hay lý trí có thể đến từ vật không có lý trí, hay con người hay bất cứ loài thọ tạo thấp kém nào là độc lập; hay rằng mọi sự hiện hữu, quyền năng, khôn ngoan và nhân từ mà chúng ta luôn giao tiếp, lại không có một nguyên nhân vượt trội hơn tất cả những gì nó đã gây ra trong thế giới về sự hiện hữu, quyền năng, khôn ngoan và nhân từ. Vì đã vững chắc trong điều này, nên khi ma quỷ tấn công ông tại đây cùng với những cám dỗ còn lại, những cám dỗ còn lại càng dễ bị đánh bại hơn, vì những bằng chứng áp đảo và thuyết phục về một Đấng Thần Linh luôn ở trước mắt tâm trí ông.
Và điều này cũng giúp ông rất nhiều khi nhận ra rằng Đức Chúa Trời này hẳn phải liên hệ với chúng ta như Chủ sở hữu, Đấng Cai trị và Đấng Ban ơn của chúng ta, vì Ngài liên hệ với chúng ta như Đấng đã dựng nên chúng ta; và vì vậy chúng ta liên hệ với Ngài như tài sản của Ngài, thần dân của Ngài và những người nhận ơn của Ngài. Những mối liên hệ này đều xuất phát một cách không thể phủ nhận từ sự sáng tạo và bản chất của chúng ta, thì các bổn phận thuộc về chúng ta trong những mối liên hệ ấy cũng xuất phát một cách không thể phủ nhận như vậy; đến nỗi sự tin kính là một bổn phận được luật tự nhiên quy định một cách không thể phủ nhận, và lý trí tự nó cũng nhận biết rõ ràng, đến nỗi chỉ có sự phi lý mới có thể chống lại nó. Và rồi ông thấy hoàn toàn không thể nào tin được rằng Đức Chúa Trời này lại để chúng ta phải chịu thiệt thòi vì tình yêu và bổn phận của chúng ta đối với Ngài; hay những người càng trung tín với Ngài thì càng khốn khổ hơn. Và ông thấy rằng chỉ riêng tính khả thể hay tính xác suất của một đời sống đời sau cũng đủ khiến một thọ tạo có lý trí có bổn phận phải tìm kiếm đời sống ấy, dù phải mất hết mọi sự dưới đất này. Đồng thời, ông thấy bằng kinh nghiệm không thể phủ nhận một sự thù nghịch lạ lùng và phổ quát giữa tâm trí thuộc thiên đàng và tâm trí thuộc đất, giữa người tin kính và kẻ ác, như ứng nghiệm lời tiên tri trong Sáng Thế Ký 3:15. Và ông thấy không có tôn giáo nào khác trên thế giới có thể đứng ngang hàng với Cơ Đốc giáo để cạnh tranh. Ngoại giáo và Hồi giáo được duy trì bằng bạo quyền và sự ngu dốt thú tính, và xấu hổ khi phải đứng trước tòa án của lý trí, Do Thái giáo chỉ là Cơ Đốc giáo còn trong trứng nước; và chủ nghĩa duy lý thuần túy, vốn là đối thủ có vẻ hợp lý nhất, lại bị loại bỏ khỏi hầu hết các dân tộc, như thể chính thiên nhiên đã tự thú nhận điều đó. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR sau câu về chủ nghĩa duy lý bị hỏng nặng, không khôi phục được phần kết của lập luận]
Nếu không có Đấng Trung Bảo, con người không thể đến với Đức Chúa Trời. Và ông nhận thấy rằng mọi tôn giáo khác đều để con người ở trong tình trạng thế tục, xác thịt và không tin kính của họ: ngay cả lòng sốt sắng và sự sùng đạo trong các tôn giáo ấy cũng thường chỉ là đầy tớ cho lợi ích xác thịt của họ. Và các dân tộc nơi không có Cơ Đốc giáo thì chìm đắm trong sự ngu dốt và tâm trí thuộc đất, đến nỗi trở thành nỗi xấu hổ cho thiên nhiên. Và ông thấy rằng Đấng Christ đã đưa mọi môn đồ nghiêm túc và chân thành của Ngài đến sự thánh khiết thật và tâm trí thuộc thiên đàng [NEEDS REVIEW: câu bị cắt ngang ở cuối chunk].
người; và đã làm cho họ trở nên những tạo vật mới, đặt lòng, ý định và hy vọng của họ vào một đời sống khác, bắt lý trí của họ phải vâng phục, và dạy họ phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời, yêu mến Ngài trên hết mọi sự trong thế gian; cũng không thể tưởng tượng được rằng Đức Chúa Trời lại dùng một kẻ lừa dối cho một sự phục hồi và cải cách thật sự, rõ ràng như thế đối với bản tính con người. Và tại đây ông thấy một sự phù hợp kỳ diệu trong chức vụ và ý định của Đấng Christ với các mục đích của Đức Chúa Trời và hạnh phúc của con người: và thấy các sự mặc khải siêu nhiên rơi vào đúng chỗ một cách tuyệt vời biết bao, phục vụ các chân lý tự nhiên; và đức tin được trang bị kỳ diệu ra sao để đưa con người đến tình yêu Đức Chúa Trời, khi đức tin chẳng là gì khác ngoài việc chiêm ngưỡng tình yêu và sự tốt lành đáng mến, đầy sức thu hút của Ngài, trong mặt của Đấng Christ, và trong các lời hứa về thiên đàng, như trong một tấm gương, cho đến khi chúng ta thấy vinh quang của Ngài. Ông cũng đã cảm nhận nhiều quyền năng của Lời và Đức Thánh Linh Ngài trên chính mình, làm điều mà ông thấy là phải làm; và ông không thể nghi ngờ vị Thầy thuốc của mình, khi Ngài đã thực hiện phần lớn việc chữa lành, và đã khôi phục linh hồn sa ngã của ông cho Đức Chúa Trời nhiều đến thế. Và như đức tin của ông có những sự trợ giúp ấy, ông cũng nhận ra rằng bất cứ điều gì kẻ cám dỗ nói chống lại đức tin ấy đều dựa trên những lợi thế mà nó chiếm được từ sự thiếu hiểu biết của ông, và từ khoảng cách của ông với thời đại và địa điểm của các vấn đề trong lịch sử thánh, cùng những điều tương tự, điều mà mọi người mới học đều gặp phải lúc ban đầu trong mọi khoa học khác.
Những sự trợ giúp này đã ở ngay trong tầm tay, trước khi ông đến với các bằng chứng trực tiếp về tính đáng tin của chính các lời sấm thánh; và khi ông bắt tay tìm kiếm các bằng chứng ấy, ông đã tìm thấy trong giáo lý, trong các lời tiên tri, trong các phép lạ đi trước, đi kèm và đi sau, nhiều điều hơn bao giờ hết ông từng chú ý trước đó: như có thể thấy đầy đủ trong cuốn Những Lý Do của Đạo Cơ Đốc của ông. Từ cuộc tấn công này, ông bị buộc phải rút ra bài học rằng chính niềm tin vào lẽ thật của Lời Đức Chúa Trời, và vào đời sống sắp đến, là nguồn mạch khiến mọi ân điển hoạt động, và nhờ đó ân điển trỗi dậy hay suy tàn, thịnh vượng hay tàn lụi, được thúc đẩy hay đứng yên; và rằng từ sự vô tín mà sinh ra tình yêu thế gian, sự táo bạo với tội lỗi, và sự sao nhãng bổn phận. Vì ông dễ dàng nhận thấy nơi chính mình rằng, nếu Sa-tan có lúc nào lắc mạnh niềm tin của ông vào Kinh Thánh và đời sống sắp đến hơn thường lệ, thì lòng sốt sắng của ông trong mọi bổn phận tôn giáo cũng giảm sút theo, và ông trở nên thờ ơ hơn trong tôn giáo so với trước; ông nghiêng về sự tuân thủ hơn, trong những điểm mà ông từng cho là tội lỗi, và sẵn sàng nghĩ: cớ sao ông phải khác biệt, làm phật lòng các giám mục, khiến mình trở nên đáng khinh trong thế gian, và phơi mình trước sự khiển trách, khinh miệt và đau khổ, tất cả chỉ vì những điều nhỏ nhặt như thế, trong khi chính các nền tảng lại có những khó khăn lớn đến nỗi ông không thể vượt qua. Nhưng khi đức tin hồi sinh, thì không một phần nào hay mối quan tâm nào của tôn giáo có vẻ nhỏ bé, và con người trở nên chẳng là gì đối với ông, thế gian chỉ là một cái bóng, và Đức Chúa Trời là tất cả. Lúc đầu ông không nghi ngờ lẽ thật của Kinh Thánh, hay của đời sống sắp đến, vì ông chưa thấy những khó khăn có thể gây ra nghi ngờ. Sau đó ông thấy chúng và nghi ngờ, vì ông chưa thấy điều gì có thể hoàn toàn thỏa mãn tâm trí chống lại chúng. Về sau, khi đã thấy cả khó khăn lẫn bằng chứng, đức tin của ông mạnh mẽ hơn nhiều, và được củng cố hơn; và tuy vậy cho đến cuối cùng, ông vẫn thấy có lý do để biến điều này thành lời cầu nguyện hằng ngày của mình, rằng Đức Chúa Trời sẽ gia tăng đức tin cho ông. Từ đầu đến cuối ông đều có những sự rèn luyện của mình, nhưng ông nhận thấy một sự khác biệt lớn giữa những năm tuổi trẻ và những năm tuổi già của mình.
Ông thấy tâm trạng của tâm trí mình thay đổi phần nào theo tâm trạng của thân thể mình. Khi còn trẻ, ông sốt sắng, mạnh mẽ và đầy cảm xúc trong việc giảng dạy, trò chuyện và cầu nguyện hơn mức ông thường có thể đạt được khi tuổi đã cao. Nhưng khi ấy ông thấy sự phán đoán của mình vững vàng và chắc chắn hơn. Trí hiểu của ông khi còn trẻ nhanh nhạy hơn, và có thể dễ dàng xử lý những điều được trình bày bất ngờ hơn. Nhưng tuổi tác và kinh nghiệm giúp ông quen thuộc hơn với các đường lối của lẽ thật và sai lầm, và với vô số những sai lầm phổ biến. Khi còn trẻ, ông nhanh chóng vượt qua các nền tảng, và chạy lên tới vô số [NEEDS REVIEW: đoạn OCR bị hỏng, câu bị cắt giữa chừng về các tranh luận triết học thời trẻ].
Khi tuổi càng cao, ông càng đặt ít trọng tâm hơn vào các tranh luận và sự tò mò ấy, vì thấy trong chúng ít chắc chắn hơn nhiều, và ít hữu ích hơn, ngay cả ở chỗ có sự chắc chắn lớn nhất, so với điều ông từng tưởng trước đó; còn các giáo lý nền tảng trong sách Giáo Lý thì ông đánh giá cao nhất, suy ngẫm hằng ngày, và thấy hữu ích nhất cho chính mình và cho người khác. Kinh Tin Kính, Kinh Lạy Cha và Mười Điều Răn đem đến cho ông đề tài suy ngẫm vừa ý và dồi dào nhất: chúng đối với ông như bánh và nước uống hằng ngày. Và như ông có thể nói hay viết về chúng hết lần này đến lần khác, ông cũng chọn nghe hay đọc về chúng hơn là về bất cứ sự tinh tế nào của trường phái mà một thời từng làm ông say mê đến thế. Trong số các lẽ thật vốn chắc chắn tự nó, ông thấy không phải mọi lẽ thật đều chắc chắn đối với ông một cách ngang nhau; và ngay cả đối với các mầu nhiệm của Phúc Âm, sự chắc chắn chủ quan mà ông tìm được cũng không thể vượt quá bằng chứng khách quan. Và vì vậy, tuổi càng cao, ông càng nhận rõ sự cần thiết của một tiến trình có phương pháp trong việc bảo vệ đạo Cơ Đốc, và bắt đầu từ các lẽ thật tự nhiên, như những điều được giả thiết nền tảng cho các lẽ thật siêu nhiên. Trong những năm tuổi trẻ, nỗi phiền muộn vì tội lỗi của ông chủ yếu là về các thất bại thực tế của mình, trong tư tưởng, lời nói hay việc làm. Nhưng về sau, ông phiền muộn nhiều hơn vì các khiếm khuyết bên trong, và vì sự bỏ sót hay thiếu vắng các bổn phận sống động hay các ân điển trong linh hồn. Nỗi phiền muộn hằng ngày của ông chủ yếu là vì sự thiếu hiểu biết về Đức Chúa Trời, sự yếu đuối của đức tin, sự thiếu tình yêu lớn hơn dành cho Đức Chúa Trời, sự xa lạ với Ngài và với đời sống sắp đến, và vì thiếu sự sẵn lòng chết hơn, và khao khát được ở với Đức Chúa Trời trên thiên đàng. Nếu có tất cả của cải của thế gian, ông cũng sẽ đổi lấy một sự hiểu biết, đức tin và tình yêu đầy đủ hơn về Đức Chúa Trời và vinh quang đời đời: những khiếm khuyết ở đây là gánh nặng của đời ông. Lúc đầu ông đặt phần lớn tôn giáo của mình vào sự mềm lòng, đau buồn vì tội lỗi, nước mắt ăn năn, và ít đặt vào tình yêu Đức Chúa Trời, suy ngẫm tình yêu và sự tốt lành của Ngài, và vào những lời ngợi khen vui mừng của ông hơn về sau. Khi ấy ông ít cảm nhận được sự vĩ đại và tuyệt vời của tình yêu và sự ngợi khen, dù ông nói tự do để ca ngợi chúng. Nhưng về sau ông ít phiền muộn hơn vì thiếu sự đau buồn và nước mắt, và lương tâm ông coi tình yêu và sự vui thích trong Đức Chúa Trời, cùng việc ngợi khen Ngài, là đỉnh cao của mọi bổn phận tôn giáo của ông, điều mà ông trân trọng và sử dụng các bổn phận còn lại để phục vụ. Về sau, sự phán đoán của ông nghiêng về việc suy ngẫm nghiêm túc thường xuyên về hạnh phúc trên thiên đàng nhiều hơn trong những ngày tuổi trẻ. Lúc đầu không điều gì làm ông hài lòng bằng giáo lý về sự tái sinh, và các dấu hiệu của sự chân thành: đó là vì những điều ấy khi ấy phù hợp nhất với ông. Nhưng về sau, ông thích đọc, nghe hay suy ngẫm về Đức Chúa Trời và thiên đàng hơn bất cứ chủ đề nào khác; vì ông thấy rằng việc thường ở trên thiên đàng trong tư tưởng không chỉ hữu ích cho sự an ủi của chúng ta, mà còn phải làm sinh động mọi bổn phận khác của chúng ta, và củng cố chúng ta chống lại mọi cám dỗ và tội lỗi; và rằng tình yêu đối với mục đích cuối cùng chính là quả cân hay lò xo khiến mọi bánh xe chuyển động, và phải thúc đẩy mọi phương tiện; và rằng một người không phải là Cơ Đốc nhân thật hơn mức người ấy thuộc về thiên đàng. Lúc đầu ông suy ngẫm nhiều nhất về chính lòng mình, và quen ở mãi trong nhà và ít nhìn cao hơn: ông vẫn miệt mài với tội lỗi hay nhu cầu của mình, hoặc xét xem mình có chân thành không. Nhưng về sau, dù ông rất tin chắc về sự cần thiết của việc hiểu biết và làm việc với lòng mình, ông lại thấy cần hơn một công việc cao hơn, và rằng ông nên nhìn lên Đức Chúa Trời, Đấng Christ và thiên đàng thường xuyên hơn là nhìn vào chính lòng mình. Ở trong nhà, ông chỉ có thể tìm thấy những rối loạn làm ông phiền muộn, và một số bằng chứng về sự bình an của mình. Nhưng ở trên cao, ông thấy mình phải nhìn thấy chính chất liệu của sự vui thích và niềm vui, tình yêu và sự bình an. Khi sự hiểu biết của ông gia tăng, ông cũng nhận thấy mình càng quen thuộc hơn với chính sự thiếu hiểu biết của mình. Lúc đầu ông cũng có ý kiến cao hơn nhiều về những người có học và sách vở có học so với về sau: và vì vậy lúc đầu ông dễ tin theo uy tín của một tác giả hơn, so với khi ông suy xét mọi sự chín chắn hơn; vì khi ấy ông có thể bất đồng trong một số điều với người mà ông thích nhất, cũng như với những người khác. Lúc đầu ông rất nghiêng về việc đứng với phía cao nhất trong các tranh luận, ở bên này hay bên kia. Nhưng về sau ông dễ dàng thấy điều gì có thể nói chống lại cả hai thái cực, đến nỗi ông nghiêng về các nguyên tắc hòa giải hơn nhiều. Và trong khi ở tuổi thiếu phán đoán hơn, ông từng nghĩ rằng những người hòa giải chỉ là những kẻ thiếu hiểu biết, muốn làm hài lòng mọi người, và giả vờ hòa giải thế gian bằng những nguyên tắc mà họ không hiểu, thì về sau ông lại thấy rằng các nguyên tắc hòa bình và hòa hợp đã chẳng có bàn tay nào [NEEDS REVIEW: đoạn OCR bị hỏng nặng, ý về những người hòa giải bị cắt và lẫn lộn].
Ông cũng dần dần trở nên ít ngưỡng mộ các tài năng ăn nói, và một sự xưng nhận tôn giáo suông hơn. Vì nhờ kinh nghiệm ông thấy rằng những tội lỗi đáng ghét có thể cùng tồn tại với một sự xưng nhận cao; và rằng lòng đạo đức và sự sùng kính lớn lao có thể nằm tương đối kín đáo và không được để ý ở một nơi không ngờ tới.
Ông dần dần trở nên ít hẹp hòi hơn trong tình yêu đặc biệt của mình, và trong các nguyên tắc hiệp thông của Hội Thánh. Ông không muốn cướp của Đấng Christ bất cứ con chiên nào của Ngài; nhưng ông càng ngày càng nhận thức rõ hơn về công dụng và sự cần thiết của kỷ luật Hội Thánh: vì không có gì làm mất danh dự Đấng Christ hơn khi Hội Thánh trở nên xấu xa như các hội chúng ngoại giáo và Hồi giáo, và chỉ khác họ về nghi lễ và tên gọi. Ông càng ngày càng cảm nhận sâu sắc hơn về sự xấu xa của sự chia rẽ, và khuynh hướng tai hại của lòng kiêu ngạo, tự phụ và bè phái nơi những người xưng nhận đạo; nhưng cũng cảm nhận sâu sắc hơn về tội lỗi và tai hại của việc đối xử tàn nhẫn với con người trong các vấn đề tôn giáo, và viện cớ lợi ích của họ và trật tự của Hội Thánh cho những hành động vô nhân đạo hay thiếu tình yêu thương. Lòng bác ái của ông trở nên rộng lớn hơn nhiều khi tuổi đã cao. Linh hồn ông càng bị day dứt hơn bởi những suy nghĩ về thế gian khốn khổ; và càng được kéo ra trong ước muốn họ được trở lại hơn trước. Ông không còn nghiêng về việc đưa ra một bản án định tội dứt khoát đối với tất cả những người chưa từng nghe về Đấng Christ nữa. Ông cũng không còn nghiêm khắc trong các lời phán xét của mình, ngay cả đối với người Công giáo La Mã, như trước kia. Lúc đầu, chỉ nghe một giáo lý bị gọi là thuộc Giáo hoàng và chống Đấng Christ cũng đủ làm mất uy tín giáo lý ấy đối với ông; nhưng về sau ông học cách vô tư hơn, ghét con người vì giáo lý xấu, hơn là ghét giáo lý vì con người; và biết rằng Sa-tan có thể dùng ngay cả những cái tên Giáo hoàng và chống Đấng Christ để chống lại một lẽ thật. Ông càng đau buồn sâu sắc hơn vì những bất đồng của các Cơ Đốc nhân, so với những ngày tuổi trẻ. Ông dành nhiều thời gian nghiên cứu các điều khoản hòa hợp của Cơ Đốc nhân, và thấy rằng các điều khoản hòa bình thật sự rõ ràng và dễ dàng đối với một tâm trí vô tư và sẵn lòng. Ông đặt rất ít trọng tâm vào các cách thức và hình thức thờ phượng bên ngoài, dù là cách này hay cách khác. Ông càng ngày càng ít quan tâm đến sự tán thành của con người, và coi nhẹ sự khinh miệt và tán dương hơn trong những ngày tuổi trẻ. Ông càng ngày càng thích một đời sống cô độc, để được trò chuyện gần gũi hơn với Đức Chúa Trời, lương tâm, và thế giới vô hình. Ông thấy dễ dàng được tháo gỡ khỏi thế gian này, nhưng khó sống bởi đức tin ở trên cao: dễ khinh chê đất, nhưng không dễ quen thuộc và giao tiếp với thiên đàng. Ông càng ngày càng nhận thức rõ sự đáng ghét và nguy hiểm của tội kiêu ngạo và ích kỷ. Ông càng ngày càng than khóc sự bất hạnh của giới quý tộc, thân hào và những người lớn trong thế gian, những người sống trong những cám dỗ về dục vọng, tò mò và lãng phí thời gian; và thấy rõ hơn sự tốt lành của Đức Chúa Trời trong việc đặt con người vào một địa vị trung bình, không nghèo cũng không giàu. Ông càng ngày càng cảm nhận rằng các tranh luận nói chung cần được trình bày đúng hơn là tranh biện. Ông càng lo lắng hơn về bổn phận của mình đối với Đức Chúa Trời, và ít lo lắng hơn về cách Ngài đối xử với ông, vì tin chắc rằng Ngài sẽ làm mọi sự tốt đẹp. Dù ông chưa từng có ý nghĩ nào về việc tự mình xứng đáng một cách đúng nghĩa, nhưng một trong những bằng chứng sẵn sàng, liên tục, không còn nghi ngờ nhất về sự ngay thẳng của ông và về phần của ông trong giao ước, là ý thức rằng ông sống như một người tận hiến cho Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, ông thấy có một sự thay đổi lớn về mức độ ân điển; và rằng ông không bao giờ có thể tự giữ mình, nếu Đức Chúa Trời không phải là Đấng giữ gìn ông. Ông trở nên thận trọng hơn nhiều trong việc tin vào lịch sử, vì thấy có quá nhiều người bị thúc đẩy bởi lợi ích và bè phái, trong thời đại ông sống; và nhìn về hướng nào ông cũng thấy có lý do lớn để than khóc những khiếm khuyết và nhiều rối loạn của mình, điều mà ông sẵn sàng xin tha thứ cả của Đức Chúa Trời lẫn của con người. Tâm trạng ấy ông mang theo đến tận mộ phần.
Ông từ đầu đến cuối đều quan sát sự quan phòng, và ghi nhận rất kỹ những cách Đức Chúa Trời đối xử với ông. Đức Chúa Trời thật sự thường bày tỏ một sự chăm sóc đặc biệt đối với những người thuộc về Ngài; và nếu những sự quan phòng đặc biệt của Ngài đối với họ được ghi nhận đúng đắn và ghi chép khôn ngoan, chúng sẽ rất khuyến khích một đời sống thánh khiết. Ông Baxter đã có nhiều sự giải cứu lạ lùng mà ông không bao giờ có thể quên được. Khi ông mười bảy tuổi, lúc ông cưỡi ra ngoài trên một con ngựa lớn, khó trị để giải trí, con ngựa vốn thường bất ngờ ngậm chặt hàm thiếc và chạy như điên; ông đang ở trên một cánh đồng đất cao, phía bên kia là một hàng rào cây gai mọc nhanh, và một con đường hẹp rất sâu, thấp hơn khoảng một tầng nhà, thì đột nhiên con ngựa ngậm lấy hàm thiếc, và chạy hết sức dữ dội; rồi quay phắt sang một bên, và nhảy qua hàng rào xuống con đường. Ông đã ngã xuống đất một chút trước con ngựa; và như bùn đã cứu ông khỏi bị thương khi ngã, thì cũng nhờ Đức Chúa Trời vui lòng mà con ngựa không hề chạm vào ông; nhưng hai chân của nó chạm đất ở một bên ông, và hai chân ở bên kia; dù địa điểm ấy khiến người ta thấy lạ lùng làm sao các chân nó có thể rơi xuống hai bên ông như thế. Một lần khác, khoảng cùng tuổi ấy, ông được giải cứu một cách kỳ diệu khỏi nguy cơ trở thành một tay cờ bạc. Khi ở tại Lâu đài Ludlow, nơi có nhiều quý ông nhàn rỗi chẳng có việc gì khác để làm, ông đang học chơi cờ bàn với tay chơi giỏi nhất trong nhà. Một lần chơi với người ấy, khi đối thủ của ông có lợi thế lớn đến nỗi tỉ lệ là một trăm ăn một, ngoài sự khác biệt về kỹ năng, ông vẫn tiếp tục chơi, dù cả ông lẫn những người đứng xem đều cười ông vì không chịu bỏ cuộc, và nói với ông rằng ván cờ đã thua rồi. Ông tự tin đến nỗi đề nghị cược một trăm ăn một, và thực sự đặt mười shilling ăn sáu xu. Khi vụ cược đã đặt, ông nói với ông ta rằng ván cờ không còn khả năng nào nữa, ngoại trừ một nước đổ xúc xắc duy nhất lặp lại nhiều lần; và sự việc xảy ra đúng là ông đã đổ được đúng nước ấy nhiều lần liên tiếp, đến nỗi trước khi một người có thể đi quanh phòng năm lần, ván cờ của ông ta đã mất, điều này gây ra sự kinh ngạc lớn lao. Ông nhận ra bài học từ đó, và tránh xa con đường ấy.
Một lần khác, một khối u nổi lên trên một trong hai amidan ở cổ họng ông, trắng và cứng như xương; ông lo sợ đó là ung thư, và đã dùng những thuốc mà theo lời khuyên của các thầy thuốc được cho là thích hợp nhất; nhưng không có thay đổi gì; vì nó vẫn cứng như lúc đầu. Cuối một quý, ông có phần áy náy vì mình chưa từng ngợi khen Đức Chúa Trời một cách riêng biệt vì bất cứ sự giải cứu nào mà trước kia Ngài đã ban cho ông. Và nhân đó, khi ông sắp giảng về sự xác nhận của Đức Chúa Trời đối với đức tin của chúng ta nơi Lời Ngài, bằng việc Ngài làm ứng nghiệm các lời hứa, và nhậm lời cầu nguyện [NEEDS REVIEW: câu OCR bị vỡ, đoạn về việc giảng và xuất bản trong phần thứ hai của cuốn Sự Nghỉ Ngơi của Các Thánh bị lẫn lộn], ông đã thêm vào một lời nhắc nhở biết ơn về những kinh nghiệm của chính mình, và đột nhiên khối u biến mất, không để lại dấu vết nào ở chỗ nó từng ở: dù ông không nuốt nó xuống, cũng không khạc nó ra, và cũng không bao giờ biết nó đã đi đâu.
Một lần khác, khi đã đọc trong sách của Tiến sĩ Gerhard về những hiệu quả kỳ diệu của việc nuốt một viên đạn vàng đối với chính cha của ông, trong một trường hợp rất giống trường hợp của ông, ông đã làm theo: ông nuốt một viên đạn vàng đặc, nặng khoảng từ hai mươi shilling trở lên, và sau khi uống nó, ông không biết nó đã đi đâu. Ông đã dùng thuốc xổ và thuốc tẩy trong khoảng ba tuần, nhưng không có gì làm nó chuyển động: và một quý ông đã làm điều tương tự, viên đạn cũng không bao giờ ra khỏi người ông ta [NEEDS REVIEW: chi tiết trọng lượng và kết cục của viên đạn trong bản OCR bị hỏng và sắp xếp lộn xộn]. Một lần khác, khi bị chứng ban đỏ, ông cũng được cứu giúp đột ngột nhờ lời cầu nguyện của những người lân cận cầu nguyện cho ông. Đức Chúa Trời đã tôn vinh một cách kỳ diệu những người lân cận cầu nguyện của ông tại Kidderminster bằng cách nhậm lời cầu nguyện của họ trong rất nhiều trường hợp.
Một trường hợp là bà Giles có một người con trai khoảng mười bốn hay mười lăm tuổi, sau khi khỏi cơn sốt thì bị chứng động kinh dữ dội; và có bốn hay năm cơn dữ dội trong một ngày, đến nỗi họ buộc phải giữ một chiếc chìa khóa giữa hai hàm răng của cậu để cứu lưỡi cậu. Các thầy thuốc đã dùng mọi phương tiện thông thường trong một thời gian dài mà vô ích, nhưng cuối cùng người dân trong thị trấn, theo yêu cầu của bà, đã giữ một ngày kiêng ăn và cầu nguyện tại nhà bà; và đến ngày thứ hai, cậu đột nhiên được chữa lành, và không bao giờ bị cơn nào nữa. Một ông Cook, chuyển từ Kinver đến Kidderminster, và gặp khó khăn trong công việc của mình, đã rơi vào u sầu, sau đó trở thành điên loạn. Ông tiếp tục như thế nhiều năm; một số người muốn bắt đầu kiêng ăn và cầu nguyện vì ông; nhưng ông Banks đã ngăn cản việc ấy, vì không còn hy vọng chữa lành, chứng bệnh của ông là tự nhiên hay di truyền; cha ông, vào khoảng cùng tuổi ấy, trước ông cũng đã phát điên, và không bao giờ hồi phục. Khi ông đã tiếp tục trong tình trạng ấy khoảng mười hay mười hai năm, một số người không chịu bị khuyên can, nhưng đã kiêng ăn và cầu nguyện tại nhà ông với lòng khẩn thiết lớn; và tiếp tục việc ấy hai tuần một lần, trong nhiều tháng: cuối cùng ông cảm thấy khá hơn rõ rệt, và dần dần hồi phục hoàn toàn.
Một lần khác, ông Baxter cưỡi trên một con ngựa hung dữ, khi đứng trên một mặt đường dốc tại Worcester, con ngựa chồm lên, và cả hai chân sau của nó trượt khỏi dưới thân; đến nỗi toàn bộ trọng lượng của thân ngựa đè lên chân ông, nhưng chân ông vẫn không bị gãy, chỉ bị bầm tím; khi xét đến địa điểm, những viên đá, và cách ngã, thật là kỳ diệu khi chân ông không bị nát thành từng mảnh. Một lần khác, khi ông ngồi trong phòng làm việc, sức nặng của những cuốn sách khổ lớn nhất của ông đã làm gãy ba hay bốn kệ cao nhất, khi ông ngồi ngay dưới chúng; và chúng rơi xuống mọi phía quanh ông, mà không một cuốn nào trúng ông, ngoại trừ một cuốn trúng vào cánh tay. Trong khi địa điểm, trọng lượng, và sự lớn lao của các cuốn sách là như thế, và đầu ông ngay dưới chúng, thật là kỳ diệu khi chúng không đập vỡ đầu ông, hay gây cho ông một tai hại không kể xiết: một trong các kệ ngay trên đầu ông có cuốn Kinh Thánh Đa Ngữ của Tiến sĩ Walton, toàn bộ các tác phẩm của Augustinô, Thư Viện Các Giáo Phụ, và Marlorat, cùng các sách khác. Một lần khác, tức ngày 26 tháng 3 năm 1665, khi ông đang giảng trong một ngôi nhà riêng, một viên đạn bay vào qua cửa sổ, đến gần ông, nhưng không gây hại gì. Đó cũng là một sự gìn giữ rất đáng chú ý mà ông nhận được trên chợ St. James, như đã nhắc đến trước đây. Và thật vậy, việc ông được mang qua quá nhiều công việc và đau khổ, dưới quá nhiều sự yếu đuối, là một điều kỳ diệu liên tục đối với chính ông, và đối với mọi người biết ông, và là điều ông thường tự mình lưu ý với những lời bày tỏ lòng biết ơn lớn lao.
Ông tiếp tục công việc công khai của mình lâu nhất có thể; điều này lâu hơn nhiều so với điều mà chính ông hay bất cứ người nào khác có thể tưởng tượng rằng ông sẽ làm được. Sau khi định cư tại Charter-House Yard, với ông Sylvester, ông dâng cho ông ấy và bầy chiên của ông ấy công sức của mình mỗi ngày của Chúa vào buổi sáng; và mỗi sáng thứ Năm cách tuần tại một buổi giảng hàng tuần. Và ông tiếp tục như thế khoảng bốn năm rưỡi, rồi hoàn toàn không còn khả năng phục vụ công khai vì sự yếu đuối ngày càng tăng của mình. Nhưng ông vẫn tiếp tục, ngay cả trong phần đời còn lại ngắn ngủi của mình, làm điều tốt trong ngôi nhà thuê của chính mình; nơi ông mở cửa sáng và tối mỗi ngày, cho tất cả những ai muốn đến tham gia thờ phượng gia đình với ông; ông đọc và giải thích Kinh Thánh cho họ, với sự nghiêm túc và tự do lớn lao. Nhưng cuối cùng các bệnh tật của ông cũng khiến ông phải rời khỏi công việc ấy, và giam ông trước tiên trong phòng, rồi sau đó trên giường. Khi ấy ông cảm thấy cái chết đang đến gần, điều thường phơi bày những bí mật của lòng người.
Nhưng ông Baxter vẫn như nhau trong đời sống và trong cái chết! Những giờ cuối cùng của ông được dành để chuẩn bị cho người khác và cho chính mình ra mắt trước Đức Chúa Trời. Ông nói với các bạn bè đến thăm ông: “Các bạn đến đây để nhìn xem một người sắp chết; tôi không phải là người duy nhất phải đi con đường này; tôi có thể bảo đảm với các bạn rằng, toàn bộ đời sống của các bạn, dù dài đến đâu, cũng chỉ vừa đủ để chuẩn bị cho cái chết. Hãy cẩn thận với thế gian hư không, lừa dối này, và những ham muốn của xác thịt. Hãy chắc chắn chọn Đức Chúa Trời làm phần của các bạn, thiên đàng làm nhà của các bạn, vinh quang của Đức Chúa Trời làm mục đích của các bạn, Lời Ngài làm luật lệ của các bạn, và rồi các bạn không bao giờ cần sợ hãi, nhưng chúng ta sẽ gặp nhau trong sự an ủi.” Sự vâng phục cam chịu của ông đối với ý muốn của Đức Chúa Trời trong cơn bệnh nặng của ông thật nổi bật. Khi sự đau đớn cùng cực ép buộc ông tha thiết cầu xin Đức Chúa Trời giải thoát ông bằng cái chết, ông tự kiềm chế mình và nói: “Tôi không có quyền ra lệnh; khi nào Ngài muốn, điều gì Ngài muốn, cách nào Ngài muốn.” Khi bạn bè thường hỏi ông, con người bên trong của ông ra sao, ông trả lời: “Tôi chúc tụng Đức Chúa Trời, tôi có một sự bảo đảm có nền tảng vững chắc về hạnh phúc đời đời của mình, và sự bình an và an ủi lớn lao bên trong; nhưng điều làm tôi phiền muộn là tôi không thể bày tỏ nó một cách đắc thắng, vì những cơn đau cùng cực của tôi.” Ông nói: “Xác thịt phải hư nát, và chúng ta phải cảm nhận sự hư nát của nó: và dù sự phán đoán của tôi vâng phục, cảm giác vẫn khiến tôi rên rỉ.” Ông đã đưa ra lời khuyên tuyệt vời cho các mục sư trẻ đến thăm ông, và tha thiết cầu nguyện Đức Chúa Trời ban phước cho công việc của họ, và khiến họ rất thành công trong việc đưa nhiều linh hồn trở lại với Đấng Christ. Và ông bày tỏ niềm vui lớn lao trong hy vọng rằng Đức Chúa Trời sẽ làm nhiều điều tốt lành qua họ, và chúc tụng Đức Chúa Trời vì họ có một tinh thần ôn hòa và hòa bình. Ông thường cầu nguyện rằng Đức Chúa Trời thương xót thế gian khốn khổ, chia rẽ này: và rằng Ngài sẽ gìn giữ Hội Thánh và lợi ích của Ngài trong đó. Trong cơn bệnh của ông, khi người ta hỏi ông khỏe ra sao, câu trả lời của ông là: “Gần như khỏe.” Và cuối cùng ông qua đời vào ngày 8 tháng 12 năm 1691. Và vài ngày sau ông được chôn cất tại Nhà thờ Christ, nơi thi hài ông được đưa tiễn bởi một đoàn người rất đông, thuộc mọi cấp bậc và phẩm chất, và đặc biệt là các mục sư, một số người trong đó là những người tuân thủ, những người cho rằng nên làm cho ông nghĩa vụ cuối cùng đầy tôn trọng ấy. Có hai bài giảng được giảng nhân dịp tang lễ của ông; một bài của Tiến sĩ Bates, và bài kia của ông Sylvester, cả hai đều đã được xuất bản từ đó. Bài trước có thể tìm thấy trong các tác phẩm của vị Tiến sĩ ấy, và bài sau ở cuối cuốn Cuộc Đời của ông Baxter in khổ lớn.
Ông đã sắp xếp nhà cửa, và mọi công việc của mình, một thời gian trước khi rời khỏi thế gian này. Đó là thói quen của ông suốt thời gian qua, luôn giữ một bản di chúc bên mình.
Trong khi ông tiếp tục ở đó, ông trở nên quen biết với Tổng Giám mục Usher đầy đạo đức và học thức, người khi ấy sống tại nhà Bá tước Peterborough ở St. Martin's Lane; và những lần thăm viếng và gặp gỡ lẫn nhau của họ rất thường xuyên. Vì đã có sự khác biệt giữa Tiến sĩ Kendall và ông Baxter về mức độ của sự cứu chuộc, họ theo thỏa thuận đã gặp nhau tại chỗ ở của Tổng Giám mục, để ông phân xử giữa họ: vị Tổng Giám mục này tự do tuyên bố mình theo giáo lý về sự cứu chuộc phổ quát, và thừa nhận rằng chính ông là người đã đưa cả Giám mục Davenant lẫn Tiến sĩ Preston đến chỗ thừa nhận giáo lý ấy. Sau khi đưa ra phán đoán của mình, ông thuyết phục cả hai không tiếp tục tranh luận nữa, điều mà họ sẵn sàng hứa. Trong cuộc trò chuyện với Giám mục Usher, ông xin ý kiến của vị Giám mục về các đề xuất hòa hợp của ông với phe Giám mục; đó là những điều sau: rằng một mục sư vừa là người cai quản vừa là người dạy dỗ bầy chiên của mình. Rằng ở nơi có nhiều trưởng lão trong một giáo xứ, một người là chủ tịch thường trực. Rằng trong mỗi thị trấn chợ, hay một sự phân chia tương tự nào đó, có những hội họp thường xuyên của các mục sư giáo xứ để hòa hợp, và giúp đỡ lẫn nhau trong công việc của họ, cũng với một chủ tịch thường trực. Rằng trong mỗi quận hay giáo phận có một hội đồng chung của các mục sư, mỗi quý, nửa năm, hay năm một lần; cũng có một chủ tịch cố định, mà nếu không có người ấy thì không làm gì trong việc phong chức, hay bất cứ vấn đề nào có liên quan chung, và rằng quyền lực cưỡng chế hay gươm giáo được dành riêng cho các quan chức. Ông nói với vị Giám mục rằng những điều ấy đủ để hợp nhất những người ôn hòa; nhưng sẽ bị những người khác bác bỏ. Và trong cuộc trò chuyện về các lời tiên đoán của ông liên quan đến sự trở lại của Giáo hoàng, ông tuyên bố rằng ông không giả vờ có bất cứ sự mặc khải tiên tri nào, mà chỉ có sự lo ngại ấy từ việc trò chuyện với sách Khải Huyền.
Vị Giám mục cũng cho ông ý kiến của mình về tính hợp lệ của việc phong chức bởi các trưởng lão; và kể với ông rằng Vua ở Đảo Wight đã hỏi ông, ông tìm thấy ở đâu trong thời cổ rằng các trưởng lão đã phong chức cho bất cứ ai một mình; và rằng ông trả lời, ông có thể chỉ ra nhiều hơn thế, ngay cả nơi các trưởng lão một mình đã liên tiếp chọn và lập các giám mục của mình; các trưởng lão tại Alexandria chọn và lập các giám mục của mình, từ thời Thánh Máccô, cho đến Heraclas và Dionysius, như Thánh Giê-rô-nimô nói trong Thư gửi Evagrius. Vị Giám mục hơn nữa thừa nhận với ông rằng việc giảm chế độ giám mục xuống hình thức chính quyền hội đồng, điều đang được tiến hành, là của ông: và với nhiều sự bảo đảm, ông cho ông ý kiến của mình rằng các hội đồng không đúng nghĩa là để cai quản, mà là để thỏa thuận giữa các mục sư; và một hội đồng gồm các giám mục không phải là những người cai quản bất cứ một giám mục nào trong số những người hiện diện.
Trong khi các cuộc tranh luận còn tiếp diễn, sau khi Vua Charles phục vị, về việc điều chỉnh các vấn đề Hội Thánh, ông Baxter, như đã thấy từ phần tường thuật trước, thường xuyên gặp Bá tước Clarendon, Đại Pháp Quan, người đối xử với ông với vẻ tôn trọng lớn lao. Và ảnh hưởng của ông đối với vị ấy lớn đến nỗi khiến vị ấy làm điều tốt lành cho người dân New England, mà ông thường thay mặt họ khẩn cầu với vị ấy. Trường hợp như sau.
Ông Eliot đã học ngôn ngữ của người Mỹ, và đưa nhiều người bản xứ man rợ trở lại với đạo Cơ Đốc, mong muốn thành lập các Hội Thánh có quy củ trong số họ. Để làm việc này, trước hết cần xây nhà cho họ và tập hợp họ lại, những người vốn quen sống rải rác như thú hoang, và kiếm được tiền chu cấp cho các mục sư giảng dạy họ, và các thầy giáo dạy dỗ con cái họ. Vì mục đích này, Cromwell trong thời gian cầm quyền của ông, đã tổ chức một cuộc quyên góp chung khắp đất nước. Người dân đã dâng hiến rộng rãi cho một công việc tốt lành như thế; và số tiền được giao vào tay một pháp nhân được thành lập cố ý để sử dụng nó một cách tốt nhất; pháp nhân này giữ một phần làm vốn, đã mua đất trị giá bảy hay tám trăm bảng một năm, đất ấy được dành cho công việc của Phúc Âm tại những nơi ấy. Đất được mua của một Đại tá Bedfield, một người Công giáo La Mã, và một sĩ quan trong quân đội của Vua. Khi Vua phục vị, vị Đại tá chiếm lại đất cho mình, và từ chối hoặc giao lại đất, hoặc hoàn trả tiền, viện cớ rằng pháp nhân là bất hợp pháp và vô hiệu. Sau đó, Nghị viên Ashhurst, người làm thủ quỹ, đã triệu tập pháp nhân lại, thuyết phục những thành viên trong đó bị người ta ghét bỏ rút lui, để xem liệu những người còn lại có thể được tiếp tục, thêm những người phù hợp hơn, và lấy lại đất hay không. Ông Baxter thúc giục Đại Pháp Quan về việc này, và thấy vị ấy nhiệt tình. Khi việc ấy đã kéo dài mười hai tháng, vị ấy ban một sắc lệnh cho một pháp nhân mới. Một số lãnh chúa được làm thành viên của pháp nhân ấy; ông Boyle được làm Chủ tịch, và ông Ashhurst tiếp tục làm Thủ quỹ, và việc ấy được giải quyết một cách tốt đẹp. Sau đó ông Baxter nhận được những lá thư cảm ơn chân thành, từ Tòa án và Thống đốc tại New England, và từ ông Eliot, và ông Norton, tất cả đều thừa nhận công việc nổi bật mà ông đã làm cho họ.
Sau khi ông Baxter bị cấm giảng cùng với các anh em còn lại của ông, ông nhận được thư từ các nhà thần học nước ngoài đầy tôn trọng, và mời ông trao đổi thư từ với họ, điều mà ông không dám nhận lời, vì sợ bị hiểu lầm. Trong số những người khác, ông nhận được một lá thư từ ông Amyraut, nhân dịp một lời của Tiến sĩ Louis du Moulin, người đã nói rằng ông nghe nói Amyraut đã nói coi thường những người Không Tuân Thủ người Anh: và một lá thư khác từ ông Sollicoffer, một mục sư tại Thụy Sĩ, người xin lời khuyên của ông về việc thiết lập công việc hướng dẫn mục vụ cho từng gia đình và từng người trong bầy chiên của họ. Nhưng nỗi sợ gây phật ý đã ngăn cản ông trả lời những lá thư này và những lá thư khác từ nước ngoài, dù ông thường được thúc giục.
Ngay cả trong những thời kỳ tồi tệ nhất, ông cũng có nhiều người ngay tại triều đình và quanh Vua, rất tôn trọng ông. Trong số những người còn lại, Công tước Lauderdale bày tỏ lòng tốt lớn lao đối với ông. Nhưng vì ông ta là một người mà người ta thường nghĩ xấu về, và là người mà Nghị viện đã bỏ phiếu cho là một cố vấn xấu, nhiều người đã phật ý vì ông Baxter có bất cứ sự trao đổi nào với ông ta: điều mà ông đã nhượng bộ, một phần để tránh sự thô lỗ sau những phép lịch sự dồi dào, và một phần để ông có thể dùng ảnh hưởng của mình nơi ông ta cho việc làm điều tốt khi có dịp: trong việc này đôi khi ông không phải không thành công.
Trong khi ông sống tại Acton, ông có niềm hạnh phúc được trò chuyện tự do với tấm gương của công lý, niềm vinh dự của triều đại Vua Charles, vị đáng kính Ngài Matthew Hale, Chánh Án Tòa Tài Chính, người sống trong vùng lân cận của ông. Cuộc trò chuyện của họ xoay quanh nhiều điểm chính của tôn giáo, sự bất tử của linh hồn, và sự chắc chắn của một đời sống tương lai, cùng các điều khác. Cuộc trò chuyện với ông rất dễ chịu và ích lợi. Ông thấy ông là một người rất than khóc về những cực đoan của thời đại, và sự bạo lực của giới giáo sĩ, và là một người rất mong muốn có những điều khoản nào có thể thu nhận mọi người hữu ích. Ông đã bày tỏ sự tôn trọng đối với ông Baxter, bằng cách đưa ra một lời khen ngợi cao về ông, cả về đạo đức lẫn học thức, trước tất cả các thẩm phán tại bàn ăn ở Serjeants Inn, vào thời điểm ông đang ở trong tù vì đạo luật Oxford; và bằng cách để lại cho ông một di sản bốn mươi shilling trong di chúc của mình.
Bá tước Balcarres, người bị Cromwell đuổi khỏi Scotland, và đến với Vua Charles trong thời gian lưu vong, cũng rất quý trọng ông; điều này xảy ra vì ông đã đọc các sách của ông Baxter, theo lời giới thiệu của Chúa Lauderdale. Bá tước Balcarres này là một người rất đáng kể, được coi là người đứng đầu phe Trưởng lão bên cạnh Vua; nhưng không may ông bất hòa với Đại Pháp Quan, và sau đó bị cấm đến triều đình, và một thời gian sau thì qua đời vì [NEEDS REVIEW: nguyên nhân cái chết trong bản OCR bị mất chữ]. Phu nhân Balcarres cũng không kém chồng bà trong sự tôn trọng đối với ông Baxter.
Khi ông đang xây một nhà họp mới tại phố Oxenden, dù chính ông không can dự vào việc ấy, ông vẫn nhận được những khoản đóng góp gửi đến một cách tự nguyện bởi nhiều người, cho ông Thomas Stanley, người đảm nhận việc chi tiêu. Nghị viên Ashhurst và ông Booth đã gửi 100 bảng, quyên góp trong số những người quen của họ; Ngài John Maynard 40 bảng; Phu nhân Armine 50 bảng; Nữ Bá tước Warwick 20 bảng; ông Brooke Bridges 20 bảng; Ngài James Langham 20 bảng; Nữ Bá tước Clare 10 bảng; Ngài Edward Harley 10 bảng; ông Trench và ông Brand 20 bảng; Nữ Bá tước Thanet 5 bảng; Phu nhân Clinton 5 bảng; Phu nhân Eleanor Hollis 5 bảng; Phu nhân Elizabeth James 6 bảng; Phu nhân Richards 5 bảng; ông Hampden 8 bảng; ông Henly 5 bảng; và nhiều người khác, những khoản tiền khác.
Ông được hỏi ý kiến rất nhiều về các trường hợp lương tâm. Hiếm có người nào ở Anh có nhiều người tìm đến ông về việc ấy hơn ông. Một trường hợp đáng chú ý không thể bỏ qua. Năm 1665, Chúa Ashley gửi một lá thư cho Ngài John Trevor tại Acton, báo rằng một người bạn tốt của ông, mà trong trường hợp của người ấy nhà Vua rất quan tâm, đã đặt toàn bộ vận mệnh của mình vào quyết định của ông Baxter về trường hợp này: liệu một quý bà Tin Lành được giáo dục nghiêm túc có thể kết hôn với một người Công giáo La Mã, với hy vọng ông ta trở lại, khi ông ta hứa sẽ không quấy rầy bà trong tôn giáo của bà hay không. Quý bà ấy nói với những người có liên quan rằng bà sẽ không đồng ý, trừ khi ông Baxter làm bà thỏa mãn rằng việc ấy là hợp pháp. Trường hợp này tế nhị; ông đã cân nhắc kỹ: và đây là nội dung quyết định của ông.
Nói chung, không thể nói rằng việc kết hôn với một người ngoại đạo hay người ngoại giáo là hoàn toàn, và trong mọi trường hợp, bất hợp pháp, huống chi là với một người Công giáo La Mã. Trái lại, việc ấy có thể hợp pháp trong trường hợp thật sự cần thiết, khi không có điều tốt hơn để chọn; và trong trường hợp rất có thể đem lại một lợi ích lớn nào đó cho Hội Thánh hay nhà nước. Nhưng thông thường việc ấy là tội lỗi, dù có hy vọng gì về sự trở lại của người chồng đi nữa. Vì một người chồng đặc biệt phải là một người giúp đỡ trong những vấn đề quan trọng nhất; và người không phải là người giúp đỡ trong tôn giáo, tất phải là người cản trở: hôn nhân không phải là một trong những phương tiện mà Đức Chúa Trời đã yêu cầu để dẫn đến sự trở lại. Một người vợ trong trường hợp như thế, có thể sợ bị người chồng làm thay đổi hơn là có lý do hy vọng sẽ tạo ra sự thay đổi nơi ông ta: hoặc nếu bà may mắn thoát khỏi sự hư hỏng, thì cũng ít hy vọng bà thoát khỏi một đời sống buồn thảm, tai họa: tôn giáo của ông ta sẽ không cho phép ông ta yêu bà khác hơn như yêu một đứa con của ma quỷ, trong tình trạng bị định tội. Và vì vậy việc ấy không thể vừa vì vinh quang của Đức Chúa Trời, vừa vì sự an ủi thật sự của người có liên quan.
Trong toàn bộ cuộc đời ông, ông hiếm có một người bạn nào mà ông trân trọng và tôn trọng hơn, và người mà ông được yêu mến hơn, so với công dân nổi tiếng Henry Ashhurst, Esq., thường được gọi là Nghị viên Ashhurst; người là tấm gương mẫu mực nhất về sự tiết độ nổi bật, tự phủ nhận, đạo đức và bác ái, mà Luân Đôn [NEEDS REVIEW: câu bị cắt ở cuối đoạn trích, phần tiếp theo thuộc đoạn sau].
Ông đã làm điều lành cho mọi người theo khả năng của mình, đặc biệt là cho các mục sư bị cấm giảng đạo; chỉ riêng ở Lancashire, ông đã chu cấp cho họ một trăm bảng mỗi năm. Ông để lại đằng sau hương thơm của một danh tiếng rất đáng tôn trọng và những kỷ niệm về một đời sống rất mực gương mẫu, để mọi con cháu ông noi theo. Ông Baxter đã phác họa chân dung thật của ông trong bài giảng tang lễ dành cho ông.
Nhiều nhà thần học ngoại quốc đã viết thư cho ông với lòng kính trọng lớn lao. Đặc biệt, ông Brunsenius, tuyên úy của Tuyển hầu, đã gửi tin cho ông rằng ông đã thuê nhiều người dịch một số tác phẩm thực hành của ông sang tiếng La-tinh, những tác phẩm này đã được phổ biến và bán khắp xứ đó, và ông đã dâng cho ông sự phục vụ hết lòng của mình trong bất cứ việc gì mà ông có thể giúp ích cho ông. Tiến sĩ Spencer, tuyên úy của Công tước xứ Saxony, cũng đã nhờ ông Christopher Martin, một nhà thần học sống ở đó, viết một bức thư rất tử tế và kính trọng gửi cho ông Baxter, và nói cho ông biết các sách của ông đã thúc đẩy đạo thực hành ở những xứ đó biết bao kể từ khi chúng được dịch sang tiếng La-tinh, và Đức Chúa Trời đã ban phước cho chúng một cách kỳ diệu vì lợi ích của nhiều người. Nhưng dù ông được nhiều người cả trong nước lẫn ngoài nước kính trọng không ít, ông cũng bị vu khống và chê trách một cách khốn khổ nhất, và thường xuyên bị cáo buộc sai trái. Không ai bị nhiều người thuộc các giáo phái khác nhau viết sách chống lại hơn ông; cũng không ai bị nhiều tin đồn sai trái dấy lên chống lại mình hơn ông.
Tóm lại, lúc sống cũng như lúc chết, ông được một số người kính trọng bao nhiêu thì cũng bị những người khác khinh miệt bấy nhiêu, như bất cứ người nào trong thời đại ấy.
Chương XVI. Các tác phẩm và trước tác của ông.
Ai cũng biết ông Baxter là một tác giả đáng kể, và ít người từng viết với mục đích tốt đẹp hơn. Các sách của ông, xét về số lượng và sự đa dạng của nội dung trong đó, tạo thành cả một thư viện: chúng chứa đựng một kho tàng thần học tranh luận, thần học tình huống, thần học khẳng định và thần học thực hành. Ít nhất đó là nhận xét của tiến sĩ Bates thận trọng. Giám mục Wilkins xuất sắc cũng không ngần ngại nói rằng ông đã khai thác mọi chủ đề mà ông bàn tới.
Cuốn sách đầu tiên ông xuất bản là cuốn Aphorisms về sự xưng công chính và các giao ước, kèm theo phần giải thích: trong đó cũng trình bày bản chất của các giao ước, sự đền tội, sự công chính, đức tin và việc làm, cùng nhiều điều khác, khổ mười hai. Cuốn này được in năm 1649 và làm nhiều người không hài lòng vì một số điểm đặc biệt. Ông đã nhận và trả lời những phản đối gửi đến chống lại cuốn sách, từ ông Burgess, ông Warren, tiến sĩ Wallis, ông Cartwright và ông Lawson; và đến cuối cùng ông vẫn giữ vững nội dung chính của nó, dù ông ước rằng một số điều đã được diễn đạt hơi khác đi một chút, và rằng ông đã để yên cho một số người khi ông chạm đến những sai lầm của họ. Ông mong rằng bản Tuyên xưng đức tin của ông (sẽ được nhắc đến sau) được xem là lời giải thích đầy đủ hơn cho cuốn sách này.
Năm 1650, ông xuất bản cuốn Sự Nghỉ Ngơi Đời Đời Của Các Thánh Đồ, hay Luận về trạng thái phước hạnh của các thánh đồ trong sự hưởng Đức Chúa Trời trong vinh quang, khổ bốn. Ông đã viết cuốn này trong tình trạng sức khỏe rất suy yếu, khi đang lơ lửng giữa sự sống và sự chết, thế mà nó vẫn mang dấu ấn của một tâm trí rất thánh khiết và mạnh mẽ. Đây là một cuốn sách mà muôn vàn người sẽ có lý do để chúc tụng Đức Chúa Trời đời đời. Trong số những người khác, ông John Janeway thánh khiết đã được cải đạo nhờ đó.
Cùng năm đó, ông xuất bản cuốn Tư cách thành viên Hội Thánh của trẻ thơ và lễ báp-têm, khổ bốn, gồm những lập luận đã được dùng trong một cuộc tranh luận công khai với ông Tombes, người theo phái Báp-tít cực đoan, tại Bewdley; cuốn sách này đã kéo nhiều người ra khỏi phái Báp-tít cực đoan và củng cố thêm nhiều người nữa.
Năm 1653, ông xuất bản cuốn Phương pháp đúng đắn cho sự bình an của lương tâm và sự an ủi thuộc linh, trong ba mươi hai chỉ dẫn, khổ mười hai. Ông viết cuốn này để làm hài lòng phu nhân của đại tá John Bridges. Cuốn sách này đã làm hài lòng tiến sĩ Hammond và an ủi nhiều người; nhưng một số người đã bị xáo trộn bởi những gì ông nói ở đó về sự bền đỗ.
Ít lâu sau, ông xuất bản cuốn Phán đoán về sự bền đỗ của tín hữu, để gỡ bỏ những phản đối về đề tài đó, nảy sinh nhân dịp bài luận trước.
Cũng năm đó, ông xuất bản cuốn Hòa hợp Cơ Đốc: hay, sự đồng thuận của các mục sư và Hội Thánh liên kết, cùng lời khuyên về sự hiệp nhất, khổ bốn.
Cũng như bản Kiến nghị của Worcestershire gửi Quốc hội, vì chức vụ mục sư của nước Anh, cùng với lời biện hộ cho nó, để trả lời mười sáu câu hỏi, được in trong một cuốn sách gọi là Khám phá vắn tắt về ba trạng thái chống Christ; và còn thêm mười bảy câu hỏi đối lại, cùng một lời khuyên khiêm nhường gửi Quốc hội, dân chúng và các mục sư, khổ bốn.
Cũng năm đó, ông xuất bản cuốn Chứng cứ Kinh Thánh rõ ràng về tư cách thành viên Hội Thánh của trẻ thơ, cùng với phần giải thích và biện hộ cho nó.
Năm 1654, ông xuất bản hai bài giảng trong kỳ xét xử lưu động, mang tựa đề Cơ Đốc giáo chân thật, một bài về quyền cai trị của Đấng Christ, và bài kia về quyền tối cao của Ngài trên mọi người.
Cũng năm đó, ông xuất bản cuốn Lời biện hộ, để trả lời ông Blake, tiến sĩ Kendall, Ludovicus Molinaeus, ông Crandon và ông Eyres, khổ bốn.
Năm 1655, ông xuất bản cuốn Tuyên xưng đức tin của ông, đặc biệt liên quan đến vai trò của sự ăn năn và sự vâng lời chân thành đối với Đấng Christ trong sự xưng công chính và sự cứu rỗi của chúng ta, để bảo vệ các Aphorisms của ông và chống lại chủ nghĩa phản luật pháp, khổ bốn.
Cũng năm đó ra mắt cuốn Lời khuyên khiêm nhường gửi các vị nghị sĩ danh dự của Quốc hội, là nội dung chính của một số chỉ dẫn ông đã giảng trong một bài giảng tại tu viện Westminster, nhằm cải cách Hội Thánh và hòa bình.
Cũng như một bài giảng về việc xem thường Đấng Christ, và một bài khác về sự phán xét.
Ông cũng trong năm đó cho ra mắt cuốn Giáo lý vấn đáp của phái Quaker: hay, những người Quaker bị chất vấn, khổ bốn.
Và cuốn Sự vô lý của chủ nghĩa vô tín, trong bốn bài luận, cùng với phần mô tả về tội phạm thượng chống lại Đức Thánh Linh, và một lời bạt chống lại ông Endecott.
Và cuốn Sự kiêu ngạo của lý trí chống lại sự mặc khải thiêng liêng được trình bày, chống lại Clement Writer, khổ tám.
Năm 1656, ông xuất bản cuốn Gildas Salvianus, hay Mục sư cải chánh, khổ tám, được chuẩn bị để giảng trong một ngày kiêng ăn và cầu nguyện giữa các mục sư Worcestershire, rồi sau đó được mở rộng.
Cuốn Thỏa thuận của các mục sư Worcestershire nói trên về việc dạy giáo lý hay hướng dẫn cá nhân cho tất cả giáo dân sẵn lòng của họ, khổ tám.
Cuốn Một số tranh luận về quyền đối với các nghi thức thánh, và bản chất thật của Cơ Đốc giáo hữu hình, chống lại ông Blake.
Năm 1657, ông xuất bản cuốn Tôn giáo an toàn, hay ba luận chứng cho tôn giáo Công giáo cải chánh, chống lại chủ nghĩa Giáo hoàng, khổ tám.
Một luận văn về sự cải đạo, khổ tám.
Một số tờ rời, để phổ biến rộng rãi hơn: Tấm vải liệm cho chủ nghĩa Giáo hoàng. Một tờ cho chức vụ mục sư chống lại những kẻ ác ý. Một tờ chống lại những sự gian ác. Một tờ thứ hai cho chức vụ mục sư. Một tờ hướng dẫn các tập đoàn thi hành bổn phận của họ đối với Hội Thánh.
Cuốn Lời kêu gọi người chưa cải đạo, một cuốn sách được Đức Chúa Trời ban phước với thành công kỳ diệu trong việc kéo người ta ra khỏi tội lỗi. Có lần sáu anh em đã được cải đạo nhờ đọc chỉ một cuốn sách đó. Hai mươi nghìn bản đã được in và phổ biến trong hơn một năm một chút. Nó được dịch sang tiếng Pháp, tiếng Hà Lan và các ngôn ngữ châu Âu khác; và ông Eliot đã dịch nó sang ngôn ngữ của người da đỏ; và ông Cotton Mather, trong cuốn tiểu sử của mình, kể về một hoàng tử da đỏ đã xúc động với cuốn sách này đến nỗi ông ngồi đọc nó với nước mắt trong mắt cho đến khi qua đời, không chịu để ai lấy nó khỏi mình. Nó cũng được dịch sang tiếng Wales. Một người tốt đã nói về cuốn sách này rằng ông cho rằng nó đủ sức thuyết phục một người làm bất cứ điều gì, chỉ trừ việc sống thánh khiết.
Năm 1658, ông xuất bản cuốn Đóng đinh thế gian nhờ thập tự giá của Đấng Christ, khổ bốn.
Cuốn Về đức tin cứu rỗi, xem nó khác biệt về bản chất hay về mức độ với đức tin thông thường, để trả lời trung sĩ Shepherd và tiến sĩ Barlow, khổ bốn.
Cuốn Xác nhận và phục hồi, những phương tiện cần thiết cho sự cải cách và hòa giải, khổ tám. Cuốn sách này đã được tiến sĩ Patrick, cố giám mục Ely, khen ngợi rất cao trong cuốn Aqua Genitalis của ông, trang 471.
Cuốn Những chỉ dẫn và lời thuyết phục cho một sự cải đạo lành mạnh, để bày tỏ hậu quả của một sự thay đổi giả tạo hay hời hợt, khổ tám. Cuốn sách này đã hữu ích một cách kỳ diệu cho nhiều linh hồn, bằng cách ngăn chặn những sai lầm trong đạo thực hành mà thường gây chết chóc.
Cuốn Năm tranh luận về chính thể Hội Thánh, khổ bốn, một cuốn sách bênh vực sự ôn hòa, vào thời điểm mà các giám mục, phụng vụ và nghi lễ bị chê bai và chống đối nhiều nhất.
Cuốn Phán đoán và lời khuyên của các mục sư liên kết Worcestershire, về những nỗ lực của ông John Dury nhằm đạt hòa bình trong Hội Thánh, khổ bốn.
Cuốn Bốn tranh luận về sự xưng công chính, khổ bốn, để trả lời ông Anthony Burgess, cùng một luận văn của ông Warner, về chức vụ và đối tượng của đức tin xưng công chính.
Cuốn Hòa hợp phổ quát, khổ mười hai, trình bày những điều kiện mà mọi Hội Thánh Cơ Đốc có thể hiệp thông với nhau.
Cuốn Tôn giáo của Grotius bị vạch trần, khổ mười hai, viết chống lại tiến sĩ Pierce, chứa đựng lời biện hộ cho giáo lý của Hội đồng Dort và các nhà Thanh giáo xưa.
Năm 1659, ông xuất bản cuốn Chìa khóa cho người Công giáo, khổ bốn, vạch trần mưu đồ của các tu sĩ Dòng Tên; và cho thấy rằng những người ủng hộ quyền lập pháp của một công đồng thì chưa bao giờ có một công đồng chung nào, và cũng không thể trông đợi sẽ có một công đồng như vậy.
Cuốn Khối thịnh vượng chung thánh, hay các châm ngôn chính trị, trình bày những nguyên tắc thật của chính quyền, chống lại cuốn Oceana của Harrington và cuốn Healing Question của Vane, khổ tám. Có thêm một phụ lục về nguyên nhân của cuộc chiến đầu tiên của Quốc hội.
Một luận văn về sự chết, được giảng tại tang lễ của bà Elizabeth Baker, rồi sau đó được mở rộng, khổ tám.
Một luận văn về sự từ bỏ chính mình, khổ bốn, là nội dung chính của nhiều bài giảng, đã được đón nhận rất tốt.
Một số bài giảng: Hiệp nhất Công giáo, khổ mười hai. Người Công giáo chân thật, và Hội Thánh Công giáo được mô tả, khổ mười hai. Một bài giảng về sự ăn năn, trước Hạ viện, ngày 30 tháng Tư, khổ bốn. Một bài giảng về sự vui mừng đúng đắn, trước Thị trưởng Luân Đôn, ngày 10 tháng Năm, khổ bốn.
Cuốn Đời sống đức tin, như bằng chứng của những điều không thấy được, một bài giảng trước nhà vua, với tư cách là tuyên úy của vua, ngày 22 tháng Bảy.
Cuốn Sự hiện hữu liên tiếp hữu hình của Hội Thánh, mà người Tin Lành là những thành viên vững chắc nhất, chống lại ông William Johnson, khổ tám.
Cuốn Tôn giáo hư không của kẻ giả hình hình thức, và tai họa của một cái lưỡi không kiềm chế, khổ mười hai, là những bài giảng tại tu viện Westminster.
Cuốn Sự thịnh vượng của kẻ dại, khổ mười hai, một bài giảng tại Covent Garden, được xuất bản nhân dịp có một số điều xúc phạm và tin đồn sai trái.
Cuốn Công việc cuối cùng của một tín hữu, khổ bốn, một bài giảng tang lễ cho bà Mary Hanmer.
Năm 1661, ông đã soạn thảo một số văn kiện được trình lên nhà vua và các giám mục, nhằm hòa giải những vấn đề giáo hội đang gây tranh cãi; những văn kiện này một phần đã được xuất bản trong một tập khổ bốn năm đó, lén lút in ra từ các bản sao riêng, và một phần được chứa trong cuốn tiểu sử của ông khổ lớn. Ngoài việc ông quan tâm đến những văn kiện còn lại, bản Kiến nghị gửi các giám mục vì hòa bình, và các mẫu phụng vụ cải chánh bổ sung, hay Phụng vụ cải chánh, hoàn toàn là của ông. Phụng vụ cải chánh này đã được nhiều người cho là nỗ lực tốt nhất thuộc loại đó từng được thực hiện.
Năm 1662, ông xuất bản cuốn Những tai họa của sự không biết mình, và những lợi ích của sự tự biết mình, gồm nhiều bài giảng tại nhà thờ St. Dunstan ở phía Đông, khổ tám.
Cuốn Bản tường trình gửi cư dân Kidderminster, về nguyên nhân khiến ông bị cấm giảng dạy giữa họ, bởi giám mục Worcester, cùng với thư của giám mục trả lời và một số nhận xét về vị giám mục nói trên.
Cuốn Một vị thánh hay một con thú, khổ bốn, bày tỏ sự cần thiết, lợi ích, an toàn, danh dự và niềm vui của một đời sống thánh khiết.
Năm 1663, ông cho ra mắt một luận văn gọi là Bây giờ hay không bao giờ, nhằm đánh thức, khích lệ, thúc giục và hướng dẫn tín hữu thánh khiết, siêng năng, nghiêm túc; và thuyết phục những kẻ chống đối và lơ là bằng ánh sáng của Kinh Thánh và lý trí.
Năm 1664, ra mắt cuốn Đời sống thiêng liêng của ông, trong ba luận văn: Về sự hiểu biết Đức Chúa Trời; về việc bước đi với Đức Chúa Trời; về việc trò chuyện với Đức Chúa Trời trong sự tĩnh lặng, khổ bốn.
Năm 1665, ông chỉ xuất bản một số tờ rời: hai tờ cho các gia đình nghèo, và một tờ hướng dẫn cho người bệnh, trong thời gian họ được thăm viếng khi dịch hạch hoành hành.
Năm 1667, ông xuất bản cuốn Những lý do cho tôn giáo Cơ Đốc, chứng minh sự hiện hữu của Đức Chúa Trời, sự cần thiết của đời sống thánh khiết, sự bất tử của linh hồn, và lẽ thật chắc chắn của đức tin Cơ Đốc. Một cuốn sách đã bảo vệ nhiều người, khi họ bị cám dỗ rơi vào chủ nghĩa vô tín.
Năm 1669, ông xuất bản cuốn Những chỉ dẫn cho các Cơ Đốc nhân yếu đuối hay rối loạn, để lớn lên đến trạng thái ân điển vững chắc, cùng với những nét đặc trưng của một Cơ Đốc nhân lành mạnh và một Cơ Đốc nhân yếu đuối, và của một kẻ giả hình, khổ tám.
Năm 1670, ông xuất bản cuốn Đời sống đức tin, với những phần bổ sung đáng kể, để củng cố tín hữu trong đức tin Cơ Đốc, và hướng dẫn họ cách sống bởi đức tin, và thực hành đức tin trong mọi dịp, khổ bốn.
Cuốn Phương thuốc chữa sự chia rẽ trong Hội Thánh, khổ tám, chống lại những nguyên tắc và thực hành thiếu yêu thương.
Năm 1671, ra mắt cuốn Bảo vệ các nguyên tắc yêu thương, và cuốn Trả lời những phản đối chống lại luận văn về tình yêu thương và sự hiệp nhất, khổ tám.
Cuốn Sự chỉ định thiêng liêng của ngày của Chúa, và sự chấm dứt ngày Sa-bát thứ bảy, chống lại ông Francis Bampfield, khổ tám.
Cuốn Bổn phận suy ngẫm thiên đàng được minh oan, chống lại những phản đối của ông Giles.
Cuốn Đức tin thánh khiết cần thiết đến mức nào, nhân dịp luận văn của ông về chủ đề đó, khổ bốn.
Cuốn Sự khác biệt giữa quyền lực của các quan chức và các mục sư Hội Thánh, và vương quốc La Mã cùng chính quyền La Mã, dưới danh nghĩa một Hội Thánh và chính thể Hội Thánh bị Giáo hoàng chiếm đoạt, chống lại tiến sĩ Louis du Moulin, khổ bốn.
Cuốn Lời biện hộ cho sự tốt lành của Đức Chúa Trời, để an ủi một người u sầu, khổ mười hai.
Cuốn Lời khuyên thứ hai gửi ông Edward Bagshaw, viết để minh oan cho các mục sư bất tuân khỏi lời buộc tội bất công rằng họ theo nguyên tắc ly giáo, khổ bốn.
Năm 1672, ông cho ra mắt cuốn Thêm những lý do cho tôn giáo Cơ Đốc, và không có lý do nào chống lại nó, cùng với lời trả lời cho cuốn De Veritate của Huân tước Herbert, khổ mười hai.
Cuốn Sự bỏ rơi chức vụ thánh một cách phạm thánh bị quở trách, và việc giảng Phúc Âm được dung thứ được minh oan, chống lại một cuốn sách gọi là Không nên dung thứ sự khoan dung.
Cuốn Tính chắc chắn của Cơ Đốc giáo không cần Giáo hoàng, hay người Tin Lành Công giáo hay người theo Giáo hoàng có đức tin vững chắc hơn, để trả lời những người theo Giáo hoàng.
Cuốn Lời trả lời thứ ba gửi ông Edward Bagshaw, khổ bốn.
Năm 1673, ra mắt cuốn Chỉ dẫn Cơ Đốc, hay toàn bộ thần học thực hành, khổ lớn, về các bổn phận riêng tư, bổn phận gia đình, bổn phận Hội Thánh, và bổn phận đối với người lân cận và người cai trị, trả lời nhiều trường hợp lương tâm. Đây là cuốn đầy đủ nhất còn tồn tại trong tiếng Anh, hay có lẽ trong bất cứ ngôn ngữ nào khác.
Năm 1674, ông xuất bản cuốn Methodus Theologiae, bằng tiếng La-tinh, khổ lớn. Cuốn sách này đã khiến ông tốn công sức hơn hẳn bất cứ tác phẩm nào khác của ông. Ông đã mất rất nhiều năm để hoàn thành nó. Nó đã khiến ông tốn, bằng cách này hay cách khác, khoảng năm trăm bảng cho việc in ấn, vì ông buộc phải tự bỏ tiền in. Nhiều người cho rằng nó quá trừu tượng và quá học thuật, đến nỗi ít người sẵn lòng chịu khó để hiểu nó. Nhưng những ai bỏ qua cho thứ tiếng La-tinh của nó sẽ thấy trong đó một sự chính xác hơn thường lệ.
Cuốn Chứng cứ đầy đủ và dễ dàng về tôn giáo nào là tôn giáo chân thật và an toàn, trong một cuộc đối thoại giữa một người hoài nghi, một người theo Giáo hoàng, và một người Công giáo cải chánh, chống lại ông Gray, khổ bốn.
Cuốn Sách gia đình của người nghèo, trong chín ngày đối thoại giữa thầy và trò, theo lối thân mật, dạy cách trở thành một Cơ Đốc nhân chân thật, cách sống như vậy, và cách chết như vậy, cùng với các mẫu cầu nguyện, ngợi khen và giáo lý vấn đáp, để các gia đình sử dụng, khổ tám. Một cuốn sách đã được đón nhận tốt, và rất hữu ích: nhiều nghìn bản đã được phân phát khắp cả nước.
Cuốn Lời kêu gọi ánh sáng, trong một bài giảng về Ê-phê-sô chương 1 câu 3, khổ bốn.
Năm 1675, ra mắt cuốn Thần học Công giáo, khổ lớn, trong đó ông cố gắng chứng minh rằng, ngoài những điều không được mặc khải, và không ai biết, và những từ ngữ mơ hồ, thì không có sự khác biệt đáng kể nào giữa những người Arminius và những người Calvin, ngoại trừ một số khác biệt rất có thể dung thứ được về điểm bền đỗ. Vì cuốn sách này mà ông trông đợi sẽ bị cả hai phía tấn công, nhưng ông đã may mắn thoát được; và theo như tôi biết thì cho đến nay nó vẫn chưa bị ai trả lời.
Cuốn Thêm những chứng cứ về tư cách thành viên Hội Thánh của trẻ thơ, và do đó quyền của chúng đối với lễ báp-têm, chống lại ông Tombes và ông Danvers, khổ tám.
Cuốn Hai tranh luận về tội nguyên tổ, xét như từ A-đam và như từ cha mẹ gần gũi hơn của chúng ta.
Cuốn Những lập luận chọn lọc chống lại chủ nghĩa Giáo hoàng, khổ bốn.
Một luận văn về sự xưng công chính, chống lại tiến sĩ Tullie và ông Christopher Cartwright, khổ tám.
Một bài giảng trong buổi giảng buổi sáng chống lại chủ nghĩa Giáo hoàng, chống lại bất cứ vị lãnh đạo thuần túy loài người nào của Hội Thánh Đấng Christ, dù cá nhân hay tập thể, là bài thứ năm trong loạt bài đó.
Năm 1676, ra mắt cuốn Phán đoán của những người bất tuân, về vai trò của lý trí trong các vấn đề tôn giáo, khổ bốn.
Năm 1677, ra mắt cuốn Chủ nghĩa Giáo hoàng trần trụi, cùng với lời trả lời cho một cuốn sách gọi là Lẽ thật Công giáo trần trụi, hay người Thanh giáo cải đạo sang Cơ Đốc giáo theo sứ đồ, viết bởi William Hutchinson, còn gọi là Berry.
Cuốn Phán đoán của những người bất tuân, về sự khác biệt giữa ân điển và đạo đức, khổ bốn.
Cuốn Phán đoán của họ về những điều không quan trọng, do thẩm quyền truyền lệnh, khổ bốn.
Cuốn Phán đoán của họ về những điều trở nên tội lỗi do tình cờ, và về cớ vấp phạm, khổ bốn.
Cuốn Bất tuân thuần túy không phải là gì, khổ bốn.
Cuốn Truyền thống La Mã được xét nghiệm, như được viện dẫn là không thể sai lầm chống lại giác quan của mọi người, để trả lời một cuốn sách gọi là Luận văn hợp lý về sự biến đổi bản thể, khổ bốn.
Năm 1678, ông xuất bản một bài giảng tang lễ cho ông Henry Stubbs, khổ tám.
Năm 1679, ông cho ra mắt một luận văn mang tựa đề Hội Thánh chân thật là gì: toàn thể thế giới Cơ Đốc được Đấng Christ đứng đầu, hay Giáo hoàng và các thần dân của ông ta? Để trả lời ông Johnson, khổ bốn.
Cuốn Lời biện hộ của những người bất tuân vì hòa bình, nêu rõ những vấn đề về sự tuân phục, khổ tám.
Năm 1680, ông xuất bản một bài giảng tang lễ cho bà Mercy Cox, gọi là Sự chọn lựa và niềm vui của tín hữu chân thật, khổ tám.
Cuốn Con đường hòa hợp chân thật và duy nhất của mọi Hội Thánh Cơ Đốc, chống lại ông Dodwell, khổ tám.
Cuốn Lời biện hộ cho lời biện hộ vì hòa bình của những người bất tuân, chống lại lời trả lời của ông Cheney, khổ tám.
Cuốn Phần thứ hai của lời biện hộ vì hòa bình của những người bất tuân, về các nguyên tắc của họ liên quan đến thẩm quyền dân sự và giáo hội, sự vâng lời và sự chống cự, khổ bốn.
Cuốn Tiên tri đạo đức về những gì phải trông đợi trong các Hội Thánh của Cơ Đốc giáo, cho đến khi thời đại hoàng kim trở lại, khổ bốn.
Cuốn Lịch sử Hội Thánh về chính thể của các giám mục và các công đồng của họ, khổ bốn.
Cuốn Lời trả lời cho cáo buộc ly giáo của tiến sĩ Stillingfleet, trong bài giảng của ông trước Thị trưởng Luân Đôn, khổ bốn.
Năm 1681, ra mắt cuốn Luận văn về giám mục, khổ bốn.
Cuốn Xem xét lại tình trạng của trẻ thơ Cơ Đốc, khổ bốn.
Một bài giảng tang lễ cho Henry Ashurst, Esq., khổ bốn.
Cuốn Những mảnh thơ, khổ mười hai.
Cuốn Lời biện hộ cho chức vụ mục sư của những người bất tuân, chứa đựng những lý do cho việc giảng đạo của họ, lời trả lời cho những cáo buộc được viện dẫn làm lý do cho việc họ bị cấm giảng, và những lý do chứng minh các giám mục và những người tuân phục có bổn phận nỗ lực phục hồi họ, khổ bốn.
Cuốn Về quyền tối cao phổ quát của loài người trong Hội Thánh, chống lại ông Dodwell, khổ bốn.
Cuốn Bản tường trình về sự bất đồng của ông với tiến sĩ Sherlock, khổ bốn.
Cuốn Tìm kiếm kẻ ly giáo người Anh, khổ bốn.
Cuốn Lời biện hộ thứ ba cho chính nghĩa hòa bình, chống lại lời cáo buộc của ông Hinckley và những người khác, khổ bốn.
Cuốn Lời biện hộ chân thật thứ hai cho những người bất tuân thuần túy, chống lại tiến sĩ Stillingfleet, ông Glanvill, và những người khác, khổ bốn.
Cuốn Tóm tắt tiểu sử của bà Margaret Baxter, qua đời ngày 14 tháng Sáu năm 1680, khổ bốn.
Năm 1682, ra mắt cuốn Lời trả lời cho thư của ông Dodwell, kêu gọi thêm nhiều lời trả lời, khổ bốn.
Cuốn Mẫu mực của phương thức tranh luận hiện nay ở Anh, cùng những nhận xét về L'Estrange, khổ bốn.
Cuốn Lịch sử chân thật về các công đồng được mở rộng và biện hộ, khổ bốn.
Một bài giảng tang lễ cho ông John Corbet, khổ bốn.
Cuốn Về sự bất tử của linh hồn con người, và bản chất của nó, cùng các linh khác, trong một thư gửi một người hoài nghi vô danh, khổ tám.
Cuốn Về bản chất của các linh, đặc biệt là linh hồn con người, trong một cuộc đối chiếu với tiến sĩ More, khổ tám.
Một bài giảng về phương thuốc chữa bệnh u sầu, trong buổi giảng buổi sáng của tiến sĩ Annesley, khổ bốn.
Cuốn Lời khuyên đầy thương cảm gửi các thanh niên, đặc biệt là những người học việc ở Luân Đôn, sinh viên thần học, y khoa và luật, và con trai của các quan chức và người giàu, khổ tám, trong đó ông đã tặng đi một nghìn năm trăm bản.
Cuốn Làm điều lành cho nhiều người, hay lợi ích công cộng là đời sống của Cơ Đốc nhân, một bài giảng, khổ bốn.
Năm 1683, ông cho ra mắt cuốn Giáo lý vấn đáp gia đình của ông, dạy người chủ gia đình cách dạy dỗ hộ gia đình mình những nguyên tắc của tôn giáo, khổ tám.
Cuốn Những phần bổ sung cho các mảnh thơ, khổ tám.
Cuốn Sự vâng lời kiên nhẫn nói chung, và trong hai mươi trường hợp riêng biệt, khổ tám.
Cuốn Khảo sát lời đáp trả cho ông Rane, và những điều khác.
Năm 1684, ra mắt cuốn Thông công Công giáo được biện hộ: xem các hội chúng giáo xứ có phải là Hội Thánh Cơ Đốc chân thật không? Chống lại ông Lob, khổ bốn.
Một lời trả lời ngắn cho những phản đối chính trong một cuốn sách gọi là Thông công Công giáo được biện hộ gấp đôi, khổ bốn.
Cuốn Phán đoán của Sir Matthew Hale về bản chất của tôn giáo chân thật, khổ bốn.
Năm 1685, ra mắt cuốn Unum Necessarium, hay nhu cầu duy nhất, khổ bốn.
Cuốn Diễn giải Tân Ước, khổ bốn, vì chính các sách Kinh Thánh.
Cuốn Phần thứ hai của một kẻ ly giáo nguy hiểm được phát hiện rõ ràng và bác bỏ hoàn toàn, khổ bốn.
Cuốn Những nhận xét về một cuốn sách của ông Ralphson, khổ bốn.
Cuốn Những lý do để thông công với các Hội Thánh giáo xứ, khổ bốn.
Cuốn Lời trả lời cho những lập luận của tiến sĩ Owen chống lại thực hành đó, khổ bốn.
Cuốn Đối thoại thần học, khổ bốn.
Một bài giảng từ biệt, đã được chuẩn bị để giảng cho thính giả của ông ở Kidderminster, khổ bốn.
Cuốn Những suy nghĩ lúc lâm chung, được viết cho chính ông dùng trong những thời gian cuối đời khi thân thể đau đớn và yếu đuối. Vị lãnh chúa cao quý William Russell, người đã chết như một vị tử đạo vì tự do của đất nước mình, ít lâu trước khi qua đời, đã nhờ một sứ giả đáng tin cậy gửi lời cảm ơn chân thành đến ông Baxter vì cuốn sách này, cuốn sách đã giúp ông hiểu biết về thế giới bên kia hơn trước, và đã góp phần không nhỏ vào sự an ủi và nâng đỡ ông, cũng như chuẩn bị ông cho những gì ông sắp phải trải qua.
Cuốn Kẻ ly giáo nguy hiểm bị phát hiện rõ ràng và bác bỏ hoàn toàn, khổ bốn.
Cuốn Sự minh oan cho sự lựa chọn của Ma-ri, khổ tám.
Vì cuốn sách này mà tác giả đã bị xử lý rất nghiêm khắc, bằng những lời bóng gió có thể buộc tội chính các sách Kinh Thánh.
Năm 1689, ra mắt cuốn Ý nghĩa của đạo luật đã ký kết, bởi các mục sư Luân Đôn, liên quan đến tôn giáo, khổ bốn.
Cuốn Tôn giáo Anh dưới thời vua Charles II và vua James II được trình bày và tranh luận, khổ bốn, một cuốn sách cho đến nay vẫn chưa bị ai trả lời.
Cuốn Luận văn về sự hiểu biết và tình yêu thương được so sánh, khổ bốn.
Cuốn Sự ác độc của Ca-in và A-bên, khổ tám.
Năm 1690, ông xuất bản cuốn Phúc Âm theo Kinh Thánh được biện hộ, và ân điển của Đấng Christ cùng sự xưng công chính nhưng không được minh oan, chống lại những tranh luận về sự xưng công chính, khổ bốn.
Cuốn Đời sống đức tin và ân điển tự do, chống lại những người phản luật pháp, nhân dịp tái bản các tác phẩm của tiến sĩ Crisp, khổ tám.
Năm 1691, ông xuất bản cuốn Kết thúc các tranh luận giáo lý, khổ tám.
Cuốn Vương quốc vinh hiển của Đấng Christ được mô tả và minh oan, chống lại ông Thomas Beverley, khổ bốn.
Cuốn Lời trả lời cho ông Thomas Beverley, khổ bốn.
Cuốn Các Hội Thánh quốc gia, về mô tả, thiết lập, công dụng, bảo tồn, bệnh tật và phương thuốc chữa trị, khổ bốn.
Cuốn Chống lại việc nổi loạn để phục tùng một quyền tài phán ngoại quốc, khổ tám.
Cuốn Hòa hợp Hội Thánh, thuyết phục chống lại sự chia rẽ và ly khai, khổ bốn.
Cuốn Lời thú tội ăn năn và lời minh oan cần thiết của ông, khổ bốn.
Cuốn Tính chắc chắn của thế giới các linh, hay bản tường trình về những lần hiện hình và thuật phù thủy, khổ tám.
Những tác phẩm sau đây đã được xuất bản sau khi ông qua đời:
Cuốn Tôn giáo Tin Lành được trình bày và làm chứng một cách chân thật, viết chống lại một cuốn sách gọi là Đá thử của Phúc Âm cải chánh, khổ tám, năm 1692.
Cuốn Diễn giải các Thi Thiên của Đa-vít bằng thơ, cùng với các thánh ca khác, khổ tám, năm 1692.
Cuốn Luận văn về sự cứu chuộc phổ quát, khổ tám, năm 1694.
Cuốn Tường thuật của ông về những đoạn đáng nhớ nhất trong đời sống và thời đại của ông, khổ lớn, năm 1696.
Cuốn Giáo lý vấn đáp của người mẹ, hay cách thức thân mật để dạy giáo lý cho trẻ em, khổ tám, năm 1701.
Ngoài tất cả những trước tác của chính ông, ông còn viết nhiều lời tựa cho tác phẩm của người khác hơn bất cứ người nào trong thời đại ông. Chúng ta có một lời tựa của ông, trước cuốn sách của ông Swinnock về sự tái sinh; một lời tựa khác trước một cuốn sách của ông Hopkins; một lời tựa khác trước một cuốn sách của ông Eedes; một lời tựa khác trước cuốn Mẫu mực thúc đẩy học vấn của ông Pool; một lời tựa khác trước cuốn sách của ông Benjamin Baxter; một lời tựa khác trước cuốn Thực hành về sự xác nhận của Jonathan Hanmer; một lời tựa khác trước cuốn sách của ông Lawrence về bệnh tật; hai lời tựa trước hai cuốn sách của ông Tombes; một lời tựa khác trước một bài luận của ông Matthew Henry; một lời tựa khác trước cuốn sách của ông William Bates về sự kiên nhẫn; một lời giới thiệu cho cuốn tiểu sử của ông Allen; một lời tựa cho cuốn Lời cảnh báo gửi người chưa cải đạo của ông; một lời tựa khác cho cuốn Phước hạnh của người công chính của ông Howe; một lời tựa khác cho cuốn Chú giải Tân Ước của ông Clark; một lời tựa khác cho cuốn Luận văn về hai giao ước của ông Abraham Clifford; một lời tựa khác cho một ấn bản cuốn sách về nghi thức thánh của ông Rawlet; một lời tựa khác cho ấn bản thứ mười một của cuốn Bước đi hằng ngày của Scudder; một lời tựa khác cho cuốn sách của ông William Allen về giao ước; một lời tựa khác cho một cuốn sách của tiến sĩ Bryan, về việc ở với Đức Chúa Trời; một lời tựa khác cho cuốn Sự tha thứ tội lỗi của ông Hotchkiss; một lời tựa khác cho cuốn Cách thịnh vượng chắc chắn và an toàn nhất của ông Gouge; một lời tựa khác cho cuốn sách của ông Obed Mills về lễ báp-têm cho trẻ thơ, chống lại ông Danvers; và một lời tựa cho cuốn Di cảo của ông Corbet; cùng với nhiều lời tựa khác nữa.
Tôi có thể thêm vào những lời phê bình của các bậc danh tiếng về các tác phẩm của ông, nhưng tôi sẽ hài lòng với lời phê bình của tiến sĩ Barrow uyên bác và tài giỏi, người đưa ra phán đoán này: các trước tác thực hành của ông chưa từng bị ai sửa chữa cho hay hơn, và các trước tác tranh luận của ông hiếm khi bị bác bỏ.
Các tác phẩm thực hành của ông, kể từ khi ông qua đời, đã được in chung với nhau trong bốn tập khổ lớn.
Chương XVII. Năm 1688. Trường hợp của những người bất tuân, và cách họ bị đối xử; cùng tình trạng mới của mọi việc lúc bắt đầu triều đại của vua William và hoàng hậu Mary.
Khi vua William còn là Hoàng tử xứ Orange, trong bản tuyên bố công bố vào thời điểm ông viễn chinh sang nước Anh, ông đã hứa sẽ nỗ lực đạt được một thỏa thuận tốt đẹp giữa Hội Thánh Anh và tất cả những người Tin Lành bất tuân, và che chở và bảo đảm cho tất cả những ai sống hòa bình dưới chính quyền, khỏi mọi sự bắt bớ vì lý do tôn giáo. Và chỉ là một việc công bằng phải dành cho ông, khi thừa nhận rằng ông đã giữ lời hứa của mình, và rằng nếu lúc đầu ông không tiến xa được như ông đã định, trong việc tước quyền lực khỏi những kẻ không thiếu ý muốn đàn áp nặng nề các lân cận của họ, thì sự cản trở đến từ những người khác, những kẻ có mưu đồ riêng để phục vụ, bằng cách ngăn chặn những hiệu quả tốt đẹp của những nỗ lực của ông, như sẽ thấy rõ từ phần tiếp theo.
Đã có những kỳ vọng lớn lao về hậu quả của sự thay đổi đột ngột ở đây tại nước Anh. Toàn châu Âu đã ngạc nhiên trước tin tức về nó; và chúng ta ở trong nước cũng không sớm hồi phục khỏi sự kinh ngạc của mình. Chưa bao giờ ngai vàng nước Anh được tô điểm và lấp đầy tốt đẹp hơn bởi cặp đôi cao quý này; và cuộc tranh đua lớn nhất lúc đầu dường như là ai sẽ bày tỏ lòng kính trọng với họ nhiều nhất. Họ vừa mới được tuyên bố lên ngôi thì niềm vui đã vang dội từ khắp mọi nơi. Trong số những người còn lại, các mục sư bất tuân trong và quanh thành phố Luân Đôn đã trình một bản kiến nghị lên Đức vua và Hoàng hậu, và nhân dịp đó tiến sĩ Bates đã đọc hai bài diễn văn sau đây.
Gửi Đức vua. Tâu bệ hạ, chuỗi những sự kiện thành công đã đồng hành cùng công cuộc vinh quang của bệ hạ nhằm cứu các vương quốc này khỏi những tai họa sắp xảy ra và mang tính hủy diệt, đã nổi bật và phi thường đến nỗi nó có thể buộc những kẻ phủ nhận sự quan phòng thiêng liêng phải thừa nhận sự quan phòng ấy, và khơi dậy sự thán phục nơi tất cả những ai tin và tôn kính nó. Vẻ đẹp và tốc độ của công việc hạnh phúc này là những dấu ấn sáng ngời của bàn tay Đấng tạo nên sự giải cứu cho dân Ngài. Quyền lực loài người càng ít, thì sự khôn ngoan và tốt lành thiêng liêng càng tỏ rõ hơn trong đó. Nếu sự giải cứu đạt được bằng những trận chiến khốc liệt và đẫm máu, thì chính chiến thắng cũng đã ủ rũ và buồn bã, và niềm vui của chúng ta đã bị pha trộn với cay đắng xót xa. Nhưng như mặt trời mọc lên khỏi chân trời, xua tan không một tiếng động bóng tối của ban đêm, thì sự hiện diện thanh thản của bệ hạ, không gây náo động và rối loạn, đã xua tan bóng tối xâm chiếm chúng ta. Trong cảm nhận về sự giải cứu kỳ diệu này, chúng tôi mong muốn, với tất cả nhiệt tình yêu mến có thể có, tôn vinh danh vinh hiển của Đức Chúa Trời, tác giả của nó, Đấng mà nhờ hiệu năng trọn vẹn của Ngài các phương tiện đã thành công; và chúng tôi không thể không kể lại, với niềm vui cảm tạ nồng nhiệt, những bổn phận của chúng tôi đối với bệ hạ, khí cụ hạnh phúc của nó. Sự cao thượng lỗi lạc trong tâm trí bệ hạ trong một công cuộc tốn kém mênh mông như vậy; lòng nhiệt thành anh hùng của bệ hạ khi liều mạng sống quý báu nhất của mình trong một cuộc viễn chinh đầy mạo hiểm như vậy; sự dẫn dắt khôn ngoan và quyết tâm không lay chuyển của bệ hạ trong việc theo đuổi những mục đích lớn lao của mình, vượt trên những chuyến bay cao nhất của ngôn từ, vượt quá mọi lời ca ngợi. Chúng tôi nợ bệ hạ hai phước lành lớn lao và quý giá nhất mà chúng tôi có thể hưởng: việc bảo tồn tôn giáo chân thật, kho báu thiêng liêng nhất của chúng tôi, và việc phục hồi quốc gia đang suy sụp, cùng việc thiết lập nó trên những nền tảng công chính. Theo bổn phận của mình, chúng tôi hứa trung thành không mệt mỏi, và lòng trung thành chân thật đối với con người và chính quyền của bệ hạ. Chúng tôi được khích lệ bởi lời hứa nhân từ của bệ hạ trong bản kiến nghị đầu tiên của chúng tôi, để khiêm nhường mong muốn và hy vọng rằng bệ hạ sẽ vui lòng, bằng sự khôn ngoan và thẩm quyền của mình, thiết lập một sự hiệp nhất vững chắc giữa các thần dân Tin Lành của bệ hạ trong các vấn đề tôn giáo, bằng cách lấy quy tắc của Cơ Đốc giáo làm quy tắc của sự tuân phục. Sự hiệp nhất phước hạnh của chúng tôi trong sự tinh sạch và bình an của Phúc Âm sẽ khiến Hội Thánh này trở thành một hình ảnh đẹp đẽ và đáng yêu của thiên đàng, và đáng sợ đối với những kẻ thù chống Christ của chúng tôi; điều này sẽ khiến nước Anh trở thành trung tâm vững chắc, từ đó ảnh hưởng mạnh mẽ sẽ được lan truyền để nâng đỡ Cơ Đốc giáo cải chánh ở nước ngoài; điều này sẽ mang lại vinh dự bất diệt cho danh bệ hạ, vượt trên những chiến tích và chiến thắng của những kẻ chinh phục nổi tiếng nhất. Chúng tôi xin đảm bảo với bệ hạ rằng chúng tôi sẽ hết lòng đón nhận những điều khoản hiệp nhất mà sự khôn ngoan cai trị của Đấng Cứu Thế chúng tôi đã quy định trong lời Ngài. Chúng tôi sẽ không xâm phạm thêm nữa đến sự kiên nhẫn của hoàng gia bệ hạ, mà sẽ dâng lên những lời cầu nguyện sốt sắng của chúng tôi lên Vua của các vua, xin Ngài vui lòng hướng dẫn bệ hạ bằng sự khôn ngoan không sai lầm của Ngài, và luôn nghiêng lòng bệ hạ về vinh quang của Ngài; và bao quanh con người thiêng liêng của bệ hạ bằng ân huệ của Ngài như một tấm khiên, và khiến chính quyền của bệ hạ trở thành một phước lành phổ quát cho các vương quốc này.
Đức vua đã vui lòng đưa ra lời đáp này: Ta đón nhận một cách thân tình những lời chúc tốt đẹp của các ngươi; và bất cứ điều gì trong quyền lực của Ta cũng sẽ được dùng để đạt được một sự hiệp nhất như vậy giữa các ngươi. Ta đảm bảo với các ngươi về sự bảo vệ của Ta.
Gửi Hoàng hậu. Tâu bệ hạ, sự đến hạnh phúc của bệ hạ vào quê hương của mình, và việc lên ngôi của bệ hạ, đã lan tỏa niềm vui phổ quát khắp vương quốc này. Đó là một dấu hiệu tốt lành của hạnh phúc công cộng, khi đức hạnh tối cao và phẩm giá tối cao gặp nhau trong cùng một con người. Sự vững vàng không thể xâm phạm của bệ hạ trong việc tuyên xưng lẽ thật, và lòng đạo gương mẫu của bệ hạ, là những viên ngọc rực rỡ nhất trong vương miện của bệ hạ. Ánh sáng của nếp sống cải đạo của bệ hạ, không vấy bẩn giữa những phù hoa cám dỗ, và được tô điểm bằng mọi ân điển, giới thiệu tôn giáo như phẩm chất đáng tôn trọng và đáng yêu nhất, ngay cả với những người ghét nghe giảng đạo, và dễ khinh miệt những lời chỉ dạy và thúc giục nghiêm túc để sống đạo. Chúng tôi khiêm nhường mong bệ hạ sẽ vui lòng, bằng sự khôn ngoan và tốt lành của mình, hòa giải những khác biệt giữa các thần dân Tin Lành của bệ hạ, trong những điều ít quan trọng hơn liên quan đến tôn giáo. Chúng tôi hy vọng những vị đáng kính đồng lòng với chúng tôi trong mục đích chính, là vinh quang của Đức Chúa Trời và lợi ích công cộng, sẽ đồng ý với những điều khoản hiệp nhất mà mọi Hội Thánh cải chánh đều đồng thuận. Chúng tôi sẽ chân thành dâng những lời cầu xin của mình lên Đức Chúa Trời, xin Ngài vui lòng tuôn đổ dồi dào phước lành của Ngài xuống trên con người và chính quyền của bệ hạ, và gìn giữ bệ hạ cho vương quốc thiên đàng của Ngài.
Hoàng hậu đã vui lòng đáp lại họ như sau: Ta sẽ dùng mọi nỗ lực để đạt được một sự hiệp nhất cần thiết cho việc gây dựng Hội Thánh. Ta mong các ngươi cầu nguyện cho Ta.
Đây là một sự kiện công khai, và các bài diễn văn sau đó đã được in ra, nhờ đó những người bất tuân trên thực tế đã tuyên bố với cả thế giới rằng họ sẵn sàng nhượng bộ để liên kết với Hội Thánh đã thiết lập. Nhưng người ta ít chú ý đến điều đó. Họ đã nhận được sự khích lệ để trông đợi những điều lớn lao. Các giám mục và giáo sĩ, giới quý tộc và thân hào, với sự nhất trí lớn lao trước cuộc cách mạng, đã tự nhận thấy sự cần thiết phải mở rộng các nền tảng giáo hội hơn, và có sự tương thông chặt chẽ hơn với các Hội Thánh Tin Lành ở nước ngoài, cùng nhiều điều khác. Trong số những người còn lại, họ đã gặp một tác giả nổi tiếng vào cuối triều đại trước, khi ông biện hộ cho Hội Thánh, và những việc làm đã qua của Hội Thánh, đã bày tỏ như sau: Không còn phải nghi ngờ nữa, dù một số người yếu đuối hơn trong giới giáo sĩ vẫn có thể giữ những mối ác cảm nhỏ nhen, khó chịu của họ chống lại những người bất tuân, thế mà những người khôn ngoan và nghiêm túc hơn trong cơ quan lớn lao và đáng kính ấy, giờ đây đã thấy sai lầm của mình. Họ thấy ai đã thúc đẩy họ theo sai lầm đó, cho đến khi họ hy vọng sẽ hủy hoại những người bất tuân bằng sai lầm đó. Và vì họ đã xuất hiện chống lại chủ nghĩa Giáo hoàng, với sức mạnh, học vấn và sự vững vàng lớn lao như có lẽ có thể gặp được trong bất cứ lịch sử Hội Thánh nào, nên không còn phải nghi ngờ nữa, những suy ngẫm của họ về những nguy hiểm mà sự chia rẽ của chúng ta đã đẩy chúng ta vào, đã cho họ những quan niệm đúng đắn hơn về sự tuân phục nghiêm ngặt; và rằng sự ghê tởm chính đáng mà họ đã bày tỏ đối với những sự bại hoại của Hội Thánh La Mã, đã dẫn họ suy xét và ghê tởm một trong những điều tệ hại nhất trong đó, tức là sự nghiêm khắc của họ đối với những kẻ dị giáo. Và việc họ thấy triều đình đã lợi dụng lòng nhiệt thành của họ để ủng hộ vương quyền nhằm biện minh cho việc lật đổ chính quyền của chúng ta, vốn hiện đang được tiến hành, từ một số lời phát biểu rộng rãi và thiếu thận trọng của họ, chắc chắn sẽ khiến họ về sau thận trọng hơn khi can thiệp vào chính trị. Các giám mục đã tự tay vừa phủ nhận phạm vi rộng lớn của đặc quyền, đến mức lật đổ luật pháp, vừa tuyên bố ý định đi đến một sự ôn hòa trong vấn đề tuân phục; và dường như không còn nghi ngờ gì nữa về sự chân thành trong ý định của họ về vấn đề đó. Lòng đạo và đức hạnh của họ, cùng triển vọng rằng chính họ giờ đây có thể phải chịu khổ, đặt chúng ta ngoài mọi nghi ngờ về sự chân thành của họ; và nếu Đức Chúa Trời trong sự quan phòng của Ngài đưa chúng ta trở lại một tình trạng ổn định, thoát khỏi những cơn bão mà những đam mê và ngu dại của chúng ta, cũng như sự phản bội của người khác, đã đưa chúng ta vào, thì không thể tưởng tượng được rằng họ sẽ rời bỏ những quyết tâm ôn hòa mà họ hiện đã tuyên bố [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt cụt ở cuối đoạn trích, phần còn lại nằm ngoài đoạn này].
tiếp tục giữ vững, thì những đam mê yếu đuối và thiếu khôn ngoan của bất kỳ ai thuộc hàng giáo sĩ thấp hơn cũng tất phải tan biến, khi họ ở dưới sự dẫn dắt của những nhà lãnh đạo khôn ngoan và xứng đáng. Và tôi sẽ mạnh dạn nói điều này, rằng nếu Hội Thánh Anh sau khi đã thoát khỏi cơn bão này mà lại quay về nghe theo những định kiến của một số người cay nghiệt, thì bà sẽ bị cả Đức Chúa Trời lẫn loài người bỏ rơi, và sẽ khiến cả trời lẫn đất chống lại mình. Cả dân tộc đều thấy quá rõ ràng rằng cuộc tranh luận về sự tuân thủ đã khiến chúng ta phải trả giá đắt đến thế nào, nên không thể tiếp tục khăng khăng giữ những tiểu tiết như vậy nữa. Và những người mà sự giải cứu của chúng ta gắn liền với họ cũng hiểu vấn đề này quá rõ, và phán đoán quá đúng đắn, đến nỗi không thể tưởng tượng rằng họ sẽ mãi mãi bị các linh mục chi phối trong điểm này. Vì vậy mọi suy xét đều khiến chúng ta kết luận rằng không có nguy cơ chúng ta sẽ lại vỡ ra lần thứ hai trên cùng một tảng đá ngầm ấy. Và quả thật, nếu còn thiếu một luận cứ nào để hoàn tất sự chắc chắn của điểm này, thì cách cư xử khôn ngoan và hào hiệp của phần lớn những người Bất Đồng Chính Kiến trong tình thế hiện nay đã cho họ một quyền chính đáng đối với tình bạn của chúng ta, đến nỗi chúng ta phải quyết tâm chống lại cả thế gian nếu chúng ta có thể quên điều đó, và nếu chúng ta không đáp lại họ bằng mọi sự dễ chịu và ưu ái khi điều đó nằm trong khả năng của chúng ta.
Nhưng cũng chính nhà văn nổi tiếng ấy sau đó đã nói với thế gian rằng những kỳ vọng của ông và của những người khác trong vấn đề này đã được đáp ứng ít ỏi đến mức nào. Vì ông nói ở một chỗ khác rằng các giám mục trong triều đại trước, trong bản kiến nghị mà nhờ đó họ đã chịu khổ một cách vinh hiển, đã bày tỏ sự sẵn sàng đi đến một sự ôn hòa công chính trong mọi vấn đề khác biệt giữa chúng ta, khi những vấn đề ấy được đưa ra trước họ trong Công hội hoặc Quốc hội. Và trong số những thông điệp khác được gửi sang cho nhà vua, lúc bấy giờ còn là Hoàng tử xứ Orange, có một thông điệp nói rằng ông sẽ dùng mọi ảnh hưởng của mình nơi những người Bất Đồng Chính Kiến để ngăn họ chạy theo bản Tuyên ngôn, và ngăn cản mưu đồ lúc bấy giờ đang được thúc đẩy là kích động họ chống lại Hội Thánh. Về điều này, ông nói, tôi có thể nói một cách chắc chắn, vì việc ấy đã đi qua chính tay tôi, và tôi đã soạn những chỉ thị được giao cho một nhân vật nổi tiếng được thuê làm việc ấy. Chính vì những lý do này mà Hoàng tử đã hứa trong bản Tuyên ngôn mà ông mang theo khi sang đây rằng ông sẽ cố gắng đem lại sự hiệp nhất rất được mong mỏi giữa Hội Thánh Anh và những người Bất Đồng Chính Kiến. Như vậy, vua và hoàng hậu của chúng ta đã chịu những cam kết phải thử nghiệm việc ấy. Đúng là một quyết tâm đã hình thành là không đồng ý bất kỳ thay đổi nào để đạt được sự hiệp nhất ấy, đã khiến cho nỗ lực ấy bị gác lại. Tôi sẽ không đi sâu hơn vào những suy ngẫm về cách cư xử của con người lúc bấy giờ; rõ ràng đó không phải là thời điểm thích hợp để thử làm hòa. Những nỗ lực theo hướng ấy có nhiều khả năng tạo ra những vết rạn mới hơn là chữa lành những vết rạn cũ. Vì vậy những người Bất Đồng Chính Kiến, khi nhân cơ hội công khai này để tuyên bố với vua và hoàng hậu ngay sau khi các ngài lên ngôi rằng về phần mình, họ sẵn sàng đồng ý với những điều kiện hiệp nhất mà mọi Hội Thánh Cải Chánh đều đồng ý, thì phải được mọi người minh oan khỏi tội là những kẻ cản trở sự thỏa thuận được mong mỏi ấy. Và vị giám mục đáng kính ấy nói rõ cho chúng ta biết lỗi lầm phải quy về đâu.
Ngay sau khi nền tảng hạnh phúc của chúng ta được thiết lập, những mối thù hận lớn đã xuất hiện giữa phe Hội Thánh, lan khắp cả nước. Sự khác biệt nằm cả trong vấn đề chính trị lẫn vấn đề giáo hội. Sự khác biệt chính trị liên quan đến việc tuyên thệ trung thành với chính phủ mới, điều mà nhiều người còn ngần ngại trong khi vua James vẫn còn sống, vì họ đã thề trung thành với ông rồi. Sự khác biệt giáo hội liên quan đến những thay đổi và sửa chữa trong hiến pháp, sự thờ phượng và kỷ luật của Hội Thánh, điều mà một số người ủng hộ để củng cố nền tảng của chúng ta, còn những người khác thì chống lại vì cho rằng không cần sửa đổi gì. Cả hai cuộc tranh luận đều được tiến hành với sự nóng nảy và gay gắt lớn, trong khi những người Bất Đồng Chính Kiến đứng bên cạnh quan sát, hy vọng rằng họ sẽ không bị thiệt thòi trong kết cục của những cuộc tranh luận như vậy. Và trong hy vọng này, họ được khích lệ nhiều khi quan sát những kết quả tốt đẹp của những cuộc tranh luận trước đây của họ với những người theo Giáo hoàng, dựa trên những nguyên tắc đã khiến chính những tác giả ấy trở nên ngay thẳng hơn trước.
Khi ngai vàng bỏ trống đã được quyết định sẽ có người lấp đầy, cuộc tranh luận về những thay đổi và sửa chữa trong Hội Thánh nhanh chóng trở nên ồn ào. Những người nghĩ rằng chúng ta đã đạt đến sự hoàn hảo thì lo sợ vua và hoàng hậu có khuynh hướng quá nhượng bộ những người Bất Đồng Chính Kiến, và vì vậy đã dùng nhiều mưu mẹo và công sức để củng cố lợi ích của mình, để chúng ta có thể tiếp tục đứng trên nền tảng cũ. Có một số ít người khó có thể cho phép những người Bất Đồng Chính Kiến được tự do; nhưng ngay cả những người hào hiệp đến mức vẫn giữ cảm nhận về những nguy hiểm đã qua, cùng những lời hứa và bảo đảm khi ấy đã đưa ra, để sẵn sàng cho tự do, thì nhìn chung cũng chần chừ trước một sự liên hiệp, mặc dù bị nhiều người ngoài cuộc vô tư thúc ép mạnh mẽ.
Đã có nhiều cuộc tranh luận nóng bỏng trong hai Viện Quý tộc và Viện Dân biểu về một sự Bao dung toàn diện và một sự Khoan dung; vì các dự luật cho cả hai điều đều được đưa ra, và cả hai đều được bàn luận. Một số người có tinh thần hẹp hòi, quên đi những lời hứa trước đây và những tuyên bố lặp lại nhiều lần, thì muốn giữ những người Bất Đồng Chính Kiến dưới sự kỳ thị. Nhưng những người biết suy nghĩ thì có tính khí hào hiệp hơn. Trường hợp của họ lúc bấy giờ đã được một bàn tay vô tư trình bày một cách công bằng và biện luận một cách mạnh mẽ, trong khuôn khổ một tờ giấy, mà vì tôi e rằng nó sẽ bị thất lạc, nên tôi thấy mình có bổn phận phải chèn nó vào đây, để làm thỏa mãn những người Bất Đồng Chính Kiến theo Tin Lành, những người không có thời gian hay khuynh hướng đọc những tác phẩm lớn hơn, về những nguyên tắc và lý lẽ của họ.
Họ cùng với phần còn lại của nhân loại chịu một nghĩa vụ chung, theo luật tự nhiên phổ quát, là thờ phượng Đức Chúa Trời trong các hội chúng. Những người thuộc mọi tôn giáo từng tồn tại trên thế gian, người Do Thái, người ngoại giáo, người Hồi giáo, người Cơ Đốc, trong thực hành của mình đều đã thừa nhận nghĩa vụ này. Cũng không thể hiểu được làm sao một thực hành như vậy lại có thể phổ quát đến thế, nếu không phải từ sự chỉ dẫn và ấn tượng của luật phổ quát.
Trong khi tôn giáo được tuyên xưng ở Anh là Cơ Đốc giáo Cải Chánh, thì một số điều được gắn thêm vào sự thờ phượng công cộng được phép, những điều được thừa nhận là không thuộc về sự thờ phượng ấy, cũng không tự nó là cần thiết; nhưng những người Bất Đồng Chính Kiến cho rằng chúng là những điều, xét về một số khía cạnh, là tội lỗi. Do đó họ không thể với lương tâm tốt lành đối với Đức Chúa Trời mà chỉ tham dự hoàn toàn và duy nhất vào sự thờ phượng công cộng mà luật pháp ấn định.
Cũng chính những luật ấy lại nghiêm cấm họ nhóm họp để thờ phượng Đức Chúa Trời theo cách khác.
Điều này thực chất cũng giống như thể những người đã làm ra, hoặc sẽ tiếp tục duy trì những luật như vậy, nói thẳng ra rằng: nếu các ngươi không đồng ý với chúng ta trong những nghi lễ và hình thức được thêm vào của chúng ta, trái với lương tâm của các ngươi, thì các ngươi sẽ không được thờ phượng Đức Chúa Trời; hoặc nếu các ngươi không chấp nhận những điều chúng ta thêm vào Cơ Đốc giáo, thì các ngươi sẽ không được làm người Cơ Đốc; và điều này rõ ràng có xu hướng đưa một phần lớn của một dân tộc Cơ Đốc trở lại tình trạng ngoại giáo.
Do đó họ vẫn thường nhóm họp trong những hội chúng riêng biệt, và thờ phượng Đức Chúa Trời theo cách mà lương tâm họ có thể chấp thuận; và đã nhiều năm tiếp tục làm như vậy, trừ khi bị ngăn cản bằng bạo lực.
Vì vậy, xét toàn bộ, thật là thích hợp để tra xét, Câu hỏi 1. Liệu họ có đáng bị chê trách vì tổ chức những buổi nhóm riêng biệt để thờ phượng Đức Chúa Trời hay không.
Đối với câu trả lời cho điều này, không thể mong đợi rằng mọi tranh luận từng được khuấy lên về tính hợp pháp của từng điều đã được thêm vào Cơ Đốc giáo và sự thờ phượng, bởi hiến pháp hiện tại của Hội Thánh Anh, sẽ được quyết định ở đây. Nhưng giả sử không điều nào trong số đó tự nó là bất hợp pháp, trong khi những tâm trí bị thông tin sai lệch của những người Bất Đồng Chính Kiến vẫn không thể cho rằng chúng là hợp pháp, mặc dù họ đã rất chú tâm tìm hiểu và tra xét; lại bị thúc ép bởi những đau khổ nghiêm trọng mà trong một thời gian dài họ đã phải chịu đựng, không từ chối bất kỳ phương tiện nào có thể đem lại sự thỏa mãn cho họ; thì họ chẳng còn gì khác để làm ngoài việc nhóm họp và thờ phượng riêng biệt như họ đã làm.
Vì họ không thể không cho rằng nghĩa vụ của luật phổ quát, tự nhiên và thiêng liêng, theo đó họ bị ràng buộc phải thờ phượng Đức Chúa Trời một cách trang trọng, thì ít đáng nghi ngờ hơn nghĩa vụ của một luật chỉ mang tính tích cực, địa phương và nhân loại, đòi hỏi những điều thêm vào như thế cho sự thờ phượng của họ, và cấm họ thờ phượng mà không có những điều ấy.
Hội Thánh Anh, như phe ấy muốn được gọi, đã phân biệt mình với những người còn lại bằng những điều thêm vào Cơ Đốc giáo ấy, vốn được cho là không quan trọng, và do đó được thú nhận là không cần thiết, không chỉ tìm cách độc chiếm cho riêng mình các nghi thức của sự thờ phượng thiêng liêng, mà còn cả mọi quyền lực dân sự. Vì vậy những đặc quyền thuộc về xã hội Cơ Đốc hay xã hội nhân loại đều bị bao vây và trở thành riêng biệt cho những người được phân biệt bằng những điều tự nó không có ý nghĩa gì trong việc khiến con người trở thành những người Cơ Đốc tốt hơn hay những con người tốt hơn.
Câu hỏi 2. Liệu những luật áp đặt những điều thêm vào như vậy cho tôn giáo của chúng ta, như những điều kiện độc quyền của sự thờ phượng và thông công Cơ Đốc, có nên được ban hành hay không; khi mọi người đều thừa nhận rằng những điều được thêm vào trước đó là không cần thiết; và khi ai cũng biết rằng một số lượng lớn người cho rằng chúng là tội lỗi, và do đó phải bị ngăn cản khỏi việc thờ phượng Đức Chúa Trời chân thật và hằng sống.
Đối với câu hỏi này, bất kỳ ai có lý trí thông thường cũng tự trả lời được. Vì câu hỏi không được đặt ra về sự bất đồng với bất kỳ phần nào thuộc bản chất của sự thờ phượng mà Đức Chúa Trời đã truyền dạy; mà về những điều thêm vào mà Ngài chưa bao giờ truyền dạy. Và có những dấu hiệu đầy đủ để phân biệt những người Bất Đồng Chính Kiến như vậy với những người phủ nhận bất kỳ phần thiết yếu nào của tôn giáo, hay khẳng định bất kỳ điều gì trái ngược với tôn giáo ấy. Vì vậy, cấm những người như vậy thờ phượng Đức Chúa Trời đã tạo dựng nên họ, chỉ vì họ không thể chấp nhận những điều thêm vào do các ngươi bịa ra, là loại bỏ điều cần thiết, chỉ vì thiếu điều không cần thiết.
Và có người nào dám đứng ra và công khai thừa nhận việc ngăn cản những người như vậy dâng sự tôn kính cho Đức Chúa Trời đã tạo dựng nên họ không? Nếu chúng ta chất vấn vấn đề này thay cho Đức Chúa Trời và thay cho chính họ, thì sao? Các ngươi sẽ cắt đứt khỏi Đức Chúa Trời quyền của Ngài nơi những tạo vật mà Ngài đã dựng nên chăng? Các ngươi sẽ cắt đứt khỏi họ phương tiện của sự cứu rỗi của họ theo những điều kiện ấy chăng? Vấn đề này có thể chấp nhận câu trả lời nào?
Người ta thường viện dẫn rằng phải hết sức tôn trọng luật pháp; và rằng chúng ta lẽ ra phải hoãn các hội chúng của mình lại, cho đến khi thẩm quyền công cộng thu hồi các luật chống lại chúng. Và chúng ta cũng sẽ nói điều tương tự, khi đã chứng minh rõ ràng rằng những người đã làm ra những luật như vậy cũng đã tạo dựng nên cả thế gian. Và những luật như vậy đã được làm ra bởi thẩm quyền của ai? Có thẩm quyền nào mà không đến từ Đức Chúa Trời không? Và Đức Chúa Trời đã ban cho con người nào thẩm quyền để làm ra những luật chống lại chính Ngài, và tước đoạt khỏi Ngài những quyền chính đáng của Ngài nơi các tạo vật của Ngài chăng?
Cũng vậy, nếu vấn đề được tra xét kỹ, thì không thể có dù chỉ một cái cớ về thẩm quyền bắt nguồn từ dân chúng, những người mà ngày nay ai cũng thừa nhận là nơi tiếp nhận đầu tiên của quyền cai trị được ủy thác. Đúng là Đức Chúa Trời có thể đặt nghĩa vụ không thể chối cãi, bằng những luật đã biết của Ngài, lên mọi lương tâm con người về tôn giáo, hay bất kỳ điều gì khác. Và những người đại diện cho một dân tộc có thể, theo hiến pháp của chính phủ, làm ra những luật cho họ về những điều mà họ đã ủy thác cho họ. Nhưng nếu dân chúng Anh được hỏi từng người một, liệu họ có nói rằng họ đã ủy thác cho những người đại diện của mình tôn giáo và lương tâm của họ, để muốn làm gì thì làm chăng? Khi đến lượt chính các ngươi được người khác đại diện, thì đây có phải là phần của sự ủy thác mà các ngươi giao phó không? Điều mà tiến sĩ Sherlock nói một cách xứng đáng về một giám mục, ông cũng có thể, và đặc biệt là đã, nói về mọi người khác: một người không thể được đại diện trong một công hội hơn là tại ngày phán xét; linh hồn và lương tâm của mỗi người phải do chính người ấy giữ gìn, và không thể được đại diện bởi bất kỳ ai.
Cần phải xét rằng Cơ Đốc giáo, ở chỗ nó thêm vào luật tự nhiên, hoàn toàn là vấn đề mặc khải. Và ai cũng biết rằng ngay cả giữa những người ngoại giáo, khi thiết lập các nghi lễ và thể chế tôn giáo, người ta ít nhất cũng giả vờ có mặc khải, dựa trên một nguyên tắc ngầm rằng trong những vấn đề như vậy, quyền lực của con người không thể ràng buộc lương tâm của dân chúng. Do đó chúng ta phải được tha thứ, nếu trong thực hành của mình, chúng ta đã bày tỏ ít sự tôn kính hơn đối với những luật do các linh mục làm ra mà không có thẩm quyền nhận được từ Đức Chúa Trời hay từ con người [NEEDS REVIEW: câu gốc bị OCR làm hỏng nặng, cụm từ nối giữa “các linh mục” và “thẩm quyền” không đọc được chắc chắn].
Do đó chúng ta bị phản ánh một cách bất công, khi người ta quy cho chúng ta rằng bằng việc sử dụng tự do của mình, chúng ta đã thừa nhận một quyền miễn trừ bất hợp pháp. Chúng ta đã không làm điều gì khác trong việc này so với điều chúng ta đã làm khi không có sự miễn trừ nào được ban cho hay giả vờ ban cho, trong lương tâm về bổn phận đối với Đấng đã ban cho chúng ta hơi thở. Chúng ta cũng không thực hành khác đi vì chúng ta nghĩ rằng những luật ấy đã được miễn trừ, mà vì chúng ta nghĩ rằng chúng không phải là luật.
Chỉ còn ít nhu cầu phải tra xét thêm nữa. Câu hỏi 3. Liệu những luật như vậy có nên được tiếp tục hay không? Ngoài những điều có thể suy ra từ những gì đã nói, cần phải xét rằng điều gây phiền hà nhất cho chúng ta đã được ban hành bởi quốc hội ấy, mà chúng ta có quá nhiều lý do để tin rằng quốc hội ấy đã để cho mình bị thao túng, để nô dịch dân tộc trong những khía cạnh khác cũng như trong khía cạnh này; và chính quốc hội ấy, vì vinh dự bất diệt của ông, đã được Bá tước Danby cao quý cho giải tán, như bước đầu tiên hướng tới sự giải cứu của dân tộc chúng ta.
Và hãy xét nội dung của đạo luật khét tiếng ấy, theo đó Hiến chương Magna Charta của chúng ta đã bị xé nát; những kẻ xấu xa và ô nhục nhất trong loài người, bằng chính chi phí của chúng ta, đã được thuê để tố cáo chúng ta; vô số lời thề dối đã được thực hiện; những bản kết án đã được đưa ra mà không có bồi thẩm đoàn, và không hề nghe những người bị cáo; các hình phạt đã bị áp đặt; tài sản đã bị cướp bóc; đất đai đã bị tịch thu và biển thủ; nhà cửa đã bị phá tung; các gia đình đã bị quấy rầy, thường là vào những giờ bất tiện nhất trong đêm, mà không có bất kỳ lý do nào, hay thậm chí bóng dáng của một lý do, nếu chỉ một kẻ xấu bụng nào đó giả vờ nghi ngờ có một buổi nhóm ở đó. Không có luật nào trong bất kỳ trường hợp nào khác giống như luật này. Cứ như thể việc thờ phượng Đức Chúa Trời mà không có những điều thêm vào ấy, vốn được thú nhận là không cần thiết, lại là một tội ác lớn hơn trộm cắp, trọng tội, giết người hay phản quốc vậy! Liệu có phải vì danh tiếng của chúng ta trước hậu thế mà ký ức về một đạo luật như vậy nên được giữ lại [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn này bị OCR làm hỏng và đứt đoạn, ý cuối không đọc được chắc chắn]?
Và chúng ta vẫn chưa tỉnh thức, và mắt chúng ta vẫn chưa mở ra đủ để thấy rằng việc làm ra và thi hành những luật ấy, mà chúng ta đã phải chịu đựng sâu sắc trong nhiều năm qua, chỉ nhằm mục đích để những người Tin Lành tiêu diệt những người Tin Lành, và dọn đường dễ dàng hơn cho việc đưa Thiên Chúa giáo La Mã vào, để tiêu diệt phần còn lại hay sao? Không một ác ý nào có thể phủ nhận, hay một sự thiếu quan sát nào của người Anh có thể bỏ qua sự kiện rõ ràng này: sau khi quốc hội đã nói ở trên bị giải tán, những người Bất Đồng Chính Kiến đã được ve vãn nhiều và cố gắng lôi kéo vào việc phục vụ cho những mưu đồ của triều đình, đặc biệt trong việc bầu cử các quốc hội sau đó. Mặc dù vậy, họ ở khắp mọi nơi đã hoàn toàn và nhất trí đứng về phía phần tỉnh táo của dân tộc, trong việc lựa chọn những người như vậy cho ba quốc hội kế tiếp, hai quốc hội họp tại Westminster và quốc hội họp tại Oxford, như những người mà ai cũng biết là sẽ khẳng định một cách hào hiệp nhất các quyền tự do của dân tộc và tôn giáo Tin Lành. Chính điều này mà thôi, chứ không phải sự bất đồng đơn thuần của chúng ta với Hội Thánh Anh trong các vấn đề tôn giáo, mà vua Charles II vốn được biết là một vị vua rất thờ ơ, đã khiến cho ngay sau khi quốc hội cuối cùng trong số đó bị giải tán, cơn bão bắt bớ khủng khiếp ấy ập xuống chúng ta, cơn bão đã cướp đi không ít mạng sống trong các nhà tù, và phá hủy vô số gia đình.
Hỡi những người Anh tự do, hãy nhớ rằng họ không thể không biết rằng chính vì sự gắn bó kiên định của chúng ta với những lợi ích dân sự của dân tộc, chứ không phải vì những hình thức tôn giáo khác biệt của chúng ta so với con đường của phe trung thành, mặc dù luật pháp đã cho phe ấy lợi thế chống lại chúng ta mà họ không có chống lại những người khác, mà chúng ta đã phải chịu những tai họa trong nhiều năm như vậy.
Khi vị vua quá cố cho chúng ta một sự nới lỏng nào đó, những mưu mẹo và lời dụ dỗ nào đã được dùng với chúng ta, để lôi kéo chúng ta đồng tình với những mưu đồ có khuynh hướng gây hại cho dân tộc? Và những mưu mẹo ấy đã có ít hiệu quả đến mức nào đối với đa số chúng ta, thì phải là sự thiếu hiểu biết lớn mới không biết, và sự bất công lớn mới phủ nhận.
Nhưng Đấng biết mọi sự biết rằng mặc dù trong những hoàn cảnh như vậy, không có cơ hội nào để nhận được những lời hứa công khai và có thẩm quyền, khi chúng ta đều ở dưới con mắt của sự ghen tuông cảnh giác; thế nhưng những sự bảo đảm lớn nhất có thể đã được đưa ra cho chúng ta bởi một số người mà chúng ta hy vọng giờ đây sẽ nhớ điều đó, về một sự an toàn được thiết lập trong tương lai khỏi những áp bức trước đây của chúng ta. Chúng ta đã được nghe đi nghe lại, khi lá thư tuyệt vời của ông Fagel được truyền tay nhau một cách riêng tư, rằng những điều tốt đẹp hơn cho chúng ta sẽ dễ dàng đạt được hơn là những điều đã khuyến khích những người theo Giáo hoàng mong đợi, nếu như sự thay đổi hạnh phúc ấy, mà không ai đã chứng kiến với niềm vui lớn hơn chúng ta, được thực hiện.
Chúng ta không muốn làm tổn thương những người đã khiến chúng ta hy vọng điều tốt đẹp hơn, bằng cách thừa nhận một sự nghi ngờ rằng giờ đây chúng ta sẽ bị thất vọng và lừa dối, như chúng ta đã từng bị trước đây, và chúng ta biết là bị ai, hay rằng chúng ta sẽ phải chịu một sự nô lệ tôn giáo từ những người mà vì lợi ích của họ, chúng ta đã phải chịu những điều đau đớn nghiêm trọng, thay vì làm dù chỉ một điều nhỏ nhất có thể có khuynh hướng đem lại cho họ một sự nô lệ dân sự.
Chúng ta không thể không mong đợi nơi những người Anh rằng họ sẽ công bằng và chân thật. Chúng ta hy vọng mình sẽ không phải là những trường hợp duy nhất mà qua đó lòng trung thực của người Anh và lòng trung thực của người Punic sẽ bị coi là một.
Nhưng nếu chúng ta, những người đã luôn mong muốn, và khi có cơ hội, đã cố gắng cứu dân tộc, mà tuy vậy vẫn phải bị hủy hoại, không phải để làm tăng thêm, dù chỉ một sợi tóc, sự giàu có và phẩm giá, mà chỉ để thỏa mãn tính khí của những người vẫn muốn tiêu diệt dân tộc ấy; thì chúng ta, những người đã khá quen với đau khổ, sẽ nhờ sự thương xót của Đức Chúa Trời lại được ban sức để chịu đựng. Nhưng Đấng ngự trên các tầng trời sẽ trong thời điểm của chính Ngài phán xét vụ việc của chúng ta, và chúng ta sẽ chờ đợi ý muốn của Ngài, và chúng ta hy vọng sẽ chịu đựng mọi điều có thể giáng xuống, thay vì phản bội chính nghĩa của Cơ Đốc giáo Cải Chánh trên thế gian.
Nhưng công việc của chúng ta nằm trong tay những con người có giá trị và danh dự, những người hiểu rằng họ sẽ để lại cho hậu thế một cái tên ít đáng biết ơn đến mức nào, hay sẽ đạt được ít điều gì nơi những người tốt thuộc bất kỳ niềm tin nào, nếu dưới vỏ bọc tử tế với chúng ta, giờ đây họ lại lặp lại những mưu mẹo của những kẻ xấu trong một thời kỳ xấu. Những tâm trí lớn sẽ cho rằng việc đùa giỡn với sự khôn khéo của mình trong việc lừa dối người khác là điều thấp hèn, mà trong trường hợp hiện tại thực sự quá mỏng manh đến nỗi không thể không bị nhìn thấu, và có thể dễ dàng đạt được bởi bất kỳ ai có đủ cơ hội, và có đủ ít liêm chính, cho những mục đích như vậy. Và việc cố gắng lạm dụng thẩm quyền của dân tộc, bằng cách tìm cách khiến thẩm quyền ấy hạ mình xuống một điều thấp hèn như việc giả vờ có ý định làm điều mà họ quyết tâm đến cùng sẽ không bao giờ làm, cũng là điều quá thô thiển.
Nhưng một số người có thể nghĩ rằng bằng những nhượng bộ dành cho chúng ta, Hội Thánh Anh sẽ bị hủy hoại, và một lợi thế lớn sẽ được trao cho việc đưa Thiên Chúa giáo La Mã vào. Về điều này, chúng ta nói rằng đa số những người Bất Đồng Chính Kiến không khác với Hội Thánh Anh trong bất kỳ điểm thiết yếu nào của giáo lý và sự thờ phượng, cũng không khác về chính thể, miễn là chính thể ấy được quản lý sao cho đạt được mục đích chân thật đã được thừa nhận của nó; do đó việc ưu ái chúng ta sẽ hủy hoại Hội Thánh cũng nhiều như việc mở rộng Hội Thánh và tăng thêm sức mạnh sẽ có ý nghĩa đối với sự hủy hoại của Hội Thánh vậy. Và thế gian há chẳng biết rằng trong những điểm chúng ta khác với họ, chúng ta cũng khác với những người theo Giáo hoàng sao? Và phần lớn trong những điểm họ khác với chúng ta, họ dường như lại đồng ý với những người theo Giáo hoàng sao? Chúng ta thừa nhận sự chống đối mạnh mẽ, dũng cảm và thành công của họ đối với Thiên Chúa giáo La Mã. Nhưng họ đã chống đối nó bằng những điều mà trong đó họ đồng ý với chúng ta; những khác biệt của họ với chúng ta không hơn gì một hàng rào rơm chống lại lửa, xét như một sự phòng thủ chống lại Thiên Chúa giáo La Mã.
Nhưng người ta thường nói rằng chúng ta không đồng ý với nhau, và không biết mình muốn gì. Và liệu tất cả những người mang tên Hội Thánh Anh có đồng ý với nhau không? Chúng ta có thể chỉ ra những bất đồng đáng kể hơn giữa họ, so với bất kỳ bất đồng nào có thể chỉ ra giữa phần lớn nhất trong số họ. Đúng là tất cả họ đều đồng ý trong sự tuân thủ; và tất cả chúng ta đều đồng ý trong sự không tuân thủ. Và điều này há chẳng phải chỉ là tình cờ đối với Cơ Đốc giáo và Tin Lành sao? Và trong điểm này, há chẳng phải ai cũng biết rằng phần lớn hơn rất nhiều của thế giới Cơ Đốc Cải Chánh đồng ý với chúng ta nhiều hơn là với họ sao? Một đường ranh tùy tiện về sự đồng nhất, trong một vài chuyện nhỏ nhặt tình cờ, tách một phần nhỏ của thế giới Cơ Đốc ra khỏi tất cả những người còn lại. Vậy thì thật vô lý biết bao khi mong đợi rằng vì thế mà tất cả những người còn lại phải đồng ý với nhau trong mọi điều khác? Giả sử có một đường tưởng tượng nào đó cắt ra một đoạn nhỏ khỏi bất kỳ phần nào của quả địa cầu, thì việc mong đợi rằng tất cả phần còn lại của thế gian đều phải có cùng một ý kiến cũng hợp lý như vậy. Nếu một phần của nước Anh là thợ may, thì họ cũng có thể mong đợi rằng tất cả những người còn lại đều đồng ý làm cùng một nghề.
Có lẽ một số người tưởng rằng việc thay đổi bất kỳ điều gì mà những người đi trước họ trong cùng những chức vụ và phẩm giá giáo hội đã từng chấp thuận và cho là thích hợp là điều làm mất danh dự cho những người ấy. Nhưng chúng ta hy vọng rằng sự cám dỗ ấy sẽ không chứng tỏ là không thể thắng nổi, tức là một sự khiêm tốn quá mức đến nỗi sợ có vẻ khôn ngoan hơn, hay có bản tính tốt hơn, hay có tinh thần Cơ Đốc hơn những người tiền nhiệm của mình.
Nhưng đa số chúng ta không chỉ đồng ý với nhau, mà còn đồng ý trong những điều lớn lao đã nói ở trên với Hội Thánh Anh nữa. Và tóm lại, để sự sỉ nhục ấy chấm dứt mãi mãi đối với những người coi đó là một sự sỉ nhục, họ sẽ thấy nơi chúng ta, khi họ muốn thử, một sự đồng ý rất rộng rãi trên những điều khoản của bản Tuyên ngôn của vua Charles II về các vấn đề giáo hội, năm 1660.
Câu hỏi 4. Liệu việc loại trừ tất cả những người không tuân thủ Hội Thánh Anh trong mọi điều khỏi bất kỳ phần hay chia sẻ nào trong quyền lực dân sự có phải là hợp lý không? Sự khác biệt hay không tuân thủ của nhiều người là quá nhỏ nhặt, đến nỗi việc loại trừ tất cả những người mà tóc không có màu này hay màu kia cũng hợp lý như vậy. Và nếu chúng ta đưa ra một sự phân định, bằng quyết định theo hướng này hay hướng khác của bất kỳ câu hỏi tranh luận nào khác cũng ít liên quan đến tôn giáo như vậy thì sao? Giả sử đó là câu hỏi về việc ăn huyết, mà quyết định của nó theo một hướng có nhiều căn cứ hơn từ Lời Đức Chúa Trời so với bất kỳ điểm nào của sự tuân thủ đang tranh luận: há chẳng phải là một hiến pháp khôn ngoan khi quy định rằng bất cứ ai cho rằng ăn bánh pudding đen là hợp pháp thì sẽ không có khả năng giữ bất kỳ chức vụ nào sao?
Nhưng chúng ta rùng mình khi nghĩ đến điều kiện độc quyền về nghi thức thánh, bị hạ thấp đến mức áp dụng cho cả người giữ quán rượu. Một người bạn nhiệt thành nhưng không nêu tên thuộc phe Hội Thánh Cao, người gần đây đã vui lòng gửi cho tôi một gói giấy tờ, đã hỏi tôi một cách tự do và thân mật rằng liệu tôi có từng biết một trường hợp nào như thế này không, và vì xấu hổ mà bảo tôi hãy bỏ điều này ra khỏi lần xuất bản tiếp theo của tôi. Nhưng tôi chưa thấy lý do gì để nghe theo lời khuyên của ông ấy. Tờ giấy ấy dường như nói lên rất nhiều lý lẽ, và đưa ra một trường hợp về việc ngăn cản con người đến gần Bàn Thánh. Điều đã xảy ra ba hay bốn năm trước đây là: một người sống một cuộc đời xấu xa, nhưng thường xuyên đến nhà thờ, đã bị nhận thấy là không đến dự nghi thức thánh, và bị các viên chức thúc ép phải đến, nhưng vẫn từ chối vì biết mình không xứng đáng; cuối cùng, bị đe dọa và khiếp sợ, ông ta đã đến. Nhưng ông ta nói vào lúc lãnh nhận rằng để tránh bị hủy hoại, ông ta đã làm chứng với những người ở đó rằng những gì ông ta lãnh nhận ở đó, ông ta chỉ nhận như bánh và rượu thông thường, không dám nhận chúng như thân thể và huyết của Đấng Christ. Thật đáng kinh ngạc khi giữa những người Cơ Đốc, một thể chế đáng kính như vậy lại bị đem ra phục vụ cho những mục đích thấp hèn đến thế, và xa lạ với mục đích chân thật của nó biết bao! Và việc làm điều đó theo cách của Hội Thánh Anh lại phải là điều kiện để được công nhận! Cứ như thể có một thế giới Cơ Đốc khác vậy; cứ như thể việc tuân thủ mọi tiểu tiết của các quy tắc của Hội Thánh này lại là điều lớn lao hơn việc tuân thủ các quy tắc của Đấng Christ vậy.
Nhưng chúng ta rất muốn biết: Bàn Thánh ấy thuộc về ai? Đó là bàn của phe này hay phe kia, hay là Bàn của Chúa? Nếu là của Chúa, thì há chẳng phải con người phải được nhận vào hay loại ra theo những điều kiện của Ngài sao? Sẽ không bao giờ có sự hiệp nhất hay hòa bình trong thế giới Cơ Đốc, cho đến khi chúng ta dỡ bỏ những hàng rào tùy tiện của mình, và bằng lòng với những hàng rào mà Chúa chung của chúng ta đã đặt ra. Nếu kẻ dời đổi mốc giới của người lân cận phải chịu rủa sả, thì việc thay đổi những mốc giới của Đức Chúa Trời cũng không có khả năng đem lại phước lành.
Vấn đề này rõ ràng như ánh sáng mặt trời, rằng cũng như có nhiều người có giá trị xuất sắc, tiết độ và tin kính hoàn toàn thuộc về sự thông công của Hội Thánh Anh, thì cũng có quá nhiều người có tính cách xấu hơn thuộc về Hội Thánh ấy; và có nhiều người khôn ngoan, tin kính và tiết độ không thuộc về Hội Thánh ấy. Giả sử trường hợp đảo ngược lại, và quy tắc được đặt ra theo chiều ngược lại, tức là việc làm điều này, nhưng không bằng bất kỳ cách nào theo cách của Hội Thánh Anh, sẽ là điều kiện để được công nhận; và giờ đây giả sử một người có tài năng kém hơn, cả với tư cách là một con người và một người Cơ Đốc, làm điều được yêu cầu, nhưng không theo cách của Hội Thánh Anh; còn một người khác tốt hơn nhiều lại làm cùng một điều ấy theo cách ấy; liệu có phù hợp với sự khôn ngoan hay công lý chăng, khi chỉ vì việc ấy được làm theo cách của Hội Thánh Anh mà một người thích hợp hơn lại bị coi là không đủ tiêu chuẩn, còn một người kém giá trị hơn lại được coi là đủ tiêu chuẩn chỉ vì người ấy làm điều ấy theo một cách khác? Khi ấy, tất cả sức nặng vững chắc của sự khôn ngoan, siêng năng, tiết độ và nhân lành há chẳng phải bị một chiếc lông vũ đè bẹp sao?
Chắc chắn người ta phải cho rằng sự khôn ngoan của bất kỳ chính phủ nào cũng là bao gồm càng nhiều người hữu ích càng tốt, và không tước đoạt khỏi chính mình sự phục vụ của những người như vậy vì bất kỳ điều gì ít quan trọng hơn những phẩm chất khiến họ trở nên hữu ích, hơn là một người tự xé rời các chi thể khỏi thân thể mình vì một vết bẩn trên da.
Và quả thật, nếu trong hoàn cảnh của chúng ta, chúng ta thu hẹp lợi ích của mình như vậy, thì tất cả phần còn lại của thế gian sẽ nói rằng những kẻ muốn tiêu diệt chúng ta lại tìm ra cách để trở thành thầy dạy của chúng ta, và những kẻ thù chung của chúng ta lại dạy chúng ta những bài học chính trị [NEEDS REVIEW: cụm cuối của đoạn này bị OCR làm hỏng nặng, không đọc được chắc chắn].
Tái bút. Tên tuổi của ông Hale thuộc trường Eton, và của một vị giám mục nổi tiếng sau này của Hội Thánh Anh, những người đã khẳng định nguyên tắc này, rằng nếu những điều được áp đặt dưới danh nghĩa là không quan trọng, mà con người cho là tội lỗi, và một sự ly giáo theo sau đó, thì những kẻ áp đặt chính là những kẻ ly giáo; sẽ còn lớn lao ở nước Anh chừng nào các tác phẩm của họ còn tồn tại, và lý trí lành mạnh còn có thể được hiểu trong các tác phẩm ấy. Tờ giấy ấy kết thúc ở đây.
Nhà vua, trong một bài diễn văn của Ngài trước hai Viện, đã nói với họ rằng Ngài hy vọng họ sẽ chừa chỗ cho việc nhận vào tất cả những người Tin Lành sẵn lòng và có khả năng phục vụ Ngài, điều này sẽ có khuynh hướng hiệp nhất họ với nhau tốt hơn, và củng cố họ chống lại những kẻ thù chung của họ. Theo đó, khi Đạo luật bãi bỏ các lời thề trung thành và tối cao, và ấn định những lời thề khác, được đọc lần thứ hai tại Viện Quý tộc, một điều khoản đã được lệnh đưa vào, để bãi bỏ sự cần thiết phải lãnh nhận nghi thức thánh, mới khiến một người có đủ khả năng giữ một chức vụ. Điều khoản như vậy sau đó khi được trình lên Viện, đã bị bác bỏ bởi đa số lớn, mặc dù các lãnh chúa Delamere, Stamford, North và Grey, Chesterfield, Wharton, Lovelace và Vaughan đã khăng khăng rằng một sự hiệp nhất chân thành giữa những người Tin Lành là một sự bảo đảm lớn hơn cho Hội Thánh và Nhà nước, so với bất kỳ điều kiện kiểm tra nào có thể nghĩ ra; rằng nghĩa vụ lãnh nhận nghi thức thánh này là một điều kiện kiểm tra đối với những người Tin Lành hơn là đối với những người theo Giáo hoàng; rằng chừng nào nó còn tiếp tục, thì không thể có sự hiệp nhất chân thành và triệt để giữa những người Tin Lành, như điều vẫn luôn được mong muốn, và vào lúc này là điều không thể thiếu được. Và cuối cùng, rằng không nên đòi hỏi một sự thận trọng lớn hơn từ những người được nhận vào các chức vụ, so với từ các thành viên của hai Viện.
Cũng có một ghi chú lề, trích từ cuốn Lịch sử đầy đủ của nước Anh, tập 3, trang 518, nhận xét rằng Tổng Giám mục và nhiều giáo sĩ đã quá gắn bó với những quan niệm cao về sự vâng phục thụ động, không chống cự, và quyền thiêng liêng của chế độ quân chủ cha truyền con nối, đến nỗi họ không biết làm sao để dung hòa cuộc Cách mạng với những nguyên tắc cố chấp ấy. Và vì lý do đó, mặc dù họ đã tha thiết mong muốn Hoàng tử đến, và phần lớn trong số họ đã gửi thư cho ông sau khi ông đến để đảm nhận việc quản lý công việc; thế nhưng, cứ như thể họ muốn ông làm Đấng Cứu Chuộc của họ mà không làm Đấng Bảo Vệ của họ, họ đã không muốn bày tỏ lòng trung thành với ông, cũng không muốn từ bỏ những nghĩa vụ của mình đối với vua James. Tấm gương của các giám mục và giáo sĩ ấy đã có ảnh hưởng lớn đến nhiều thành viên khác của Hội Thánh Anh. Và chính sự bất mãn của họ đã khiến nhà vua có khuynh hướng ưu ái những người Bất Đồng Chính Kiến hơn, những người mà nhìn chung ông coi là gắn bó hơn với con người và tước vị của ông.
Sau đó, một điều khoản khác đã được phe triều đình chèn vào dự luật đã nói ở trên, theo đó quy định rằng bất kỳ người nào cũng sẽ đủ tiêu chuẩn cho bất kỳ chức vụ, công việc hay vị trí tín thác nào, nếu trong vòng một năm trước hoặc sau khi được nhận vào hay bước vào chức vụ ấy, người ấy đã lãnh nhận nghi thức thánh của Bữa Tiệc của Chúa, hoặc theo cách sử dụng của Hội Thánh Anh, hoặc trong bất kỳ hội chúng Tin Lành nào khác, và có thể xuất trình một giấy chứng nhận dưới chữ ký của vị mục sư và hai người đáng tin cậy khác, là thành viên của một hội chúng Tin Lành như vậy. Khi câu hỏi được đặt ra là liệu một điều khoản có tính chất như vậy có nên được đưa thành một phần của dự luật hay không, thì nó đã bị bác bỏ. Những lãnh chúa nào muốn đều được phép ghi lại sự bất đồng của mình, với những lý do sau đây.
Thứ nhất, vì điều này cho một phần lớn những người Tin Lành tự do của nước Anh lý do để phàn nàn về sự bất bình đẳng và đối xử khắc nghiệt, khi họ bị loại khỏi các công việc công cộng theo luật pháp. Và cũng vì nó tước đoạt khỏi nhà vua và vương quốc nhiều người thích hợp và có khả năng phục vụ công chúng trong nhiều vị trí khác nhau; và điều đó chỉ vì một sự áy náy đơn thuần của lương tâm, mà bằng bất kỳ cách nào cũng không thể khiến họ bị nghi ngờ, huống chi là bất mãn với chính phủ.
Thứ hai, vì nhà vua, với tư cách là người cha chung và khoan dung của dân Ngài, đã bày tỏ một mong muốn tha thiết về tự do cho những lương tâm nhạy cảm của các thần dân Tin Lành của Ngài; và các lãnh chúa giám mục, trong nhiều dịp khác nhau, đã tuyên bố có khuynh hướng ủng hộ, và thừa nhận tính hợp lý của một tinh thần Cơ Đốc như vậy: chúng ta e rằng điều này sẽ làm dấy lên trong tâm trí một số người sự nghi ngờ về một điều gì khác hơn là sự quan tâm đến tôn giáo hay lợi ích công cộng, và khác với một mưu đồ nhằm chữa lành những vết rạn của chúng ta, khi họ thấy rằng bằng cách giới hạn các công việc thế tục vào sự tuân thủ giáo hội, những người mà giáo lý và sự thờ phượng của họ có thể được dung thứ bởi thẩm quyền của Quốc hội, mà hiện có một dự luật trước Viện nhằm mục đích ấy, lại bị loại khỏi các công việc dân sự; đặc biệt khi không có sự nghiêm khắc độc quyền này, Hội Thánh vẫn được bảo đảm trong mọi đặc quyền của bà, và không có ai được đưa vào những đặc quyền ấy mà lại không tuân thủ một cách nghiêm ngặt.
Thứ ba, vì việc đặt ra những dấu hiệu phân biệt và [NEEDS REVIEW: câu văn bị cắt đứt ở cuối chunk nguồn, phần còn lại của lý do thứ ba không có trong chunk này].
Việc sỉ nhục bất kỳ hạng người nào chưa từng khiến mình bị nghi ngờ một cách chính đáng đối với chính quyền, là điều mà những người làm ra các luật công bằng và hợp lý cần tránh trong mọi thời đại, thì nay lại càng có thể gây hậu quả xấu cho lợi ích Cải cách trong nước và ngoài nước trong tình thế hiện nay, vốn đang cần bàn tay và tấm lòng hiệp nhất của mọi tín hữu Tin Lành chống lại những mưu đồ công khai và những nỗ lực thầm kín của một đảng phái không chịu ngồi yên, và của một nước láng giềng hùng mạnh, còn nhiệt thành hơn cả Rô-ma trong việc gieo rắc chủ nghĩa Giáo hoàng vào các vương quốc này, và ra sức hết mình để dựng nền chuyên chế của mình trên đống đổ nát của cuộc Cải cách khắp châu Âu.
4. Vì điều đó làm cho lưỡi gươm của một đạo luật, mà chúng ta không biết do số phận nào, quay sang chống lại những tín hữu Tin Lành và những bạn hữu của chính quyền, trong khi đạo luật ấy vốn nhằm chống lại người Công giáo La Mã, để loại họ khỏi các chức vụ tin cậy, vì họ là những người công khai gây nguy hiểm cho chính quyền và tôn giáo của chúng ta. Và như thế, việc dự lễ Tiệc Thánh, vốn chỉ được quy định như một phương tiện để phát hiện người Công giáo La Mã, nay lại trở thành một bổn phận phân biệt giữa các tín hữu Tin Lành, làm suy yếu toàn thể bằng cách loại bỏ một phần trong số họ.
5. Vì các mầu nhiệm của tôn giáo và sự thờ phượng Đức Chúa Trời có nguồn gốc thiêng liêng, và có bản chất hoàn toàn khác biệt với các công việc thế tục của xã hội chính trị, nên chúng không thể bị áp dụng cho những mục đích ấy; và vì vậy, Hội Thánh, theo luật của Phúc Âm cũng như theo sự khôn ngoan thông thường, không nên làm tổn thương những lương tâm non yếu trong chính Hội Thánh, cũng không nên gây vấp phạm cho những người ở ngoài, bằng cách trộn lẫn các mầu nhiệm thánh của mình với các lợi ích thế tục.
6. Vì chúng ta không thấy làm sao điều đó có thể phù hợp với luật của Đức Chúa Trời, với sự công bằng chung, hay với quyền của bất kỳ thần dân sinh ra tự do nào, khi một người bị trừng phạt mà không phạm tội. Nếu việc không dự lễ Tiệc Thánh theo cách dùng của Hội Thánh Anh là một tội, thì mọi người đều phải bị trừng phạt vì điều đó, điều mà không ai khẳng định. Nếu đó không phải là tội, thì những người được nhà vua xét là có khả năng và xứng đáng với các chức vụ không nên bị loại trừ vì đã không làm điều mà việc không làm không phải là tội.
Nếu người ta vẫn viện dẫn điều đó như một phép thử hiệu nghiệm để phát hiện và ngăn chặn người Công giáo La Mã, thì việc dự lễ Tiệc Thánh trong các hội chúng Tin Lành, nơi họ là thành viên và được biết đến, ít nhất cũng hiệu nghiệm ngang như vậy cho mục đích ấy.
Ngày 4 tháng Tư, khi Thượng viện xem xét các báo cáo về những sửa đổi trong dự luật hợp nhất các thần dân Tin Lành của nhà vua và nữ vương, câu hỏi được đặt ra là có đồng ý với ủy ban trong việc bỏ đi điều khoản về tính không quan trọng của tư thế khi dự lễ Tiệc Thánh hay không, và số phiếu bằng nhau; vì vậy, theo thông lệ, quyết định được xem là phủ định. Hôm sau, Thượng viện tiếp tục tranh luận về báo cáo các sửa đổi nói trên, đặc biệt là điều khoản về một ủy nhiệm thư do nhà vua ban cho các giám mục và những người khác trong hàng giáo phẩm, và có đề nghị thêm một số giáo dân vào ủy nhiệm thư. Câu hỏi được đặt ra, số phiếu, kể cả phiếu ủy quyền, lại bằng nhau, và theo quy tắc thường lệ trong những trường hợp như vậy, quyết định được xem là phủ định. Các lãnh chúa được phép ghi ý kiến bất đồng, và theo đó bốn lãnh chúa đã ghi ý kiến bất đồng của mình với những lý do sau đây.
1. Vì bản thân đạo luật, như lời mở đầu đã trình bày, được định nhằm đem lại hòa bình cho quốc gia, nên việc chỉ đưa hàng giáo phẩm vào ủy nhiệm thư, mà hoàn toàn loại trừ giáo dân, đã đặt sự sỉ nhục này lên giáo dân, như thể chỉ riêng hàng giáo phẩm của Hội Thánh Anh mới là bạn hữu của hòa bình quốc gia, còn giáo dân thì kém khả năng hơn, hoặc kém quan tâm hơn, trong việc lo liệu cho hòa bình ấy.
2. Vì những vấn đề cần xem xét chỉ thuần túy thuộc về quy định của con người, tức là phụng vụ và các nghi lễ của Hội Thánh Anh, vốn được thiết lập bởi vua, các lãnh chúa thuộc giới giáo phẩm và giới thế tục, cùng các nghị viên họp tại Quốc hội, nên không có lý do gì để các ủy viên xem xét bất cứ điều gì trong hiến chế dân sự đó chỉ gồm những người thuộc một hạng mà thôi, trừ khi người ta cho rằng lý trí con người phải bị gạt bỏ trong việc này, và sự thần cảm của những người thuộc linh phải được thay thế cho nó.
3. Vì, mặc dù theo các nguyên tắc của Công giáo La Mã, hàng giáo phẩm có thể có quyền tự mình can thiệp vào các vấn đề tôn giáo, nhưng đối với chúng ta thì không thể như vậy, khi Hội Thánh được thừa nhận và được định nghĩa là gồm cả giáo phẩm lẫn giáo dân; và như vậy, những điều thuộc về quyết định của con người, vốn đúng nghĩa là công việc của Hội Thánh, thuộc về cả hai bên như nhau; vì trong những gì thuộc về định chế thiêng liêng, cả giáo phẩm lẫn giáo dân đều không thể thay đổi gì cả.
4. Vì việc viện cớ rằng sự khác biệt và trì hoãn có thể nảy sinh do trộn lẫn giáo dân với giới giáo phẩm, làm hỏng mục đích của ủy nhiệm thư, là vô căn cứ và không đúng chỗ, trừ khi những người viện cớ đó cho rằng phần giáo phẩm của Hội Thánh có những lợi ích hay ý đồ riêng biệt với phần giáo dân của cùng một Hội Thánh, và đó sẽ là một lý do chính đáng, nếu có giá trị, để bên này hay bên kia rời khỏi viện này, vì sợ cản trở công việc của viện.
5. Vì ủy nhiệm thư nhằm đem lại sự thỏa mãn, nên sẽ tiện lợi hơn nếu có giáo dân thuộc các thứ bậc khác nhau, thậm chí có lẽ thuộc các quan điểm khác nhau, được trộn lẫn vào đó, để dễ tìm ra phương cách đạt được mục đích ấy hơn, thay vì chỉ có giáo phẩm của Hội Thánh chúng ta, những người thường được nhận xét là đều có cùng một cách lập luận và suy nghĩ.
6. Vì đó là cách sẵn sàng nhất để giúp các sửa đổi dễ dàng được thông qua thành luật, khi các lãnh chúa giáo dân và các nghị viên được tham gia vào ủy nhiệm thư, là những người có thể làm cho cả hai viện thỏa mãn về những lý do đã đưa đến các sửa đổi ấy, và nhờ đó dẹp bỏ mọi nỗi sợ hãi và ghen tị mà những kẻ xấu có thể gây ra chống lại hàng giáo phẩm, vì họ cố giữ một lợi ích riêng biệt với lợi ích của giáo dân, những người mà họ cẩn thận loại trừ khỏi việc tham gia với họ trong các cuộc bàn luận về những vấn đề chung, đến nỗi họ thậm chí không cho những người có phần lớn nhất trong việc quyết định được dự phần vào việc thảo luận.
7. Vì một ủy nhiệm thư bị giới hạn như vậy phải chịu sự phản đối lớn này, là nó có thể bị dùng để né tránh những lời hứa đã lặp lại nhiều lần, và sự mong đợi chung hiện nay về việc chiều theo các lương tâm non yếu, khi việc lo liệu cho điều đó bị lấy ra khỏi tiến trình thông thường của Quốc hội, để giao vào tay riêng những người chậm chạp nhất trong việc thừa nhận nhu cầu của nó, và những người có thể bị xem là càng không thích hợp để một mình hòa giải các bất đồng của chúng ta, khi họ bị một số người xem là những bên liên quan.
Cuối cùng, vì sau hết, điều đó mang theo một giả định nguy hiểm, như thể giáo dân không phải là một phần của Hội Thánh, cũng không có quyền can thiệp vào các vấn đề tôn giáo; một giả định trực tiếp trái ngược với hiến chế của cả Hội Thánh lẫn nhà nước. Điều này sẽ khiến mọi sự sửa đổi hoàn toàn không thể thực hiện được, trừ khi chỉ riêng giáo phẩm được phép có quyền làm luật trong các vấn đề tôn giáo, vì những gì đã được luật pháp thiết lập không thể bị bãi bỏ nếu không có sự đồng ý của giáo dân trong Quốc hội, trong khi chính giáo phẩm cũng không có thẩm quyền can thiệp trong chính trường hợp mà giáo dân bị loại trừ bởi cuộc bỏ phiếu này, ngoài thẩm quyền mà họ nhận được từ tay giáo dân.
Ký tên: WHARTON, MORDANT, và những người khác.
Tôi bất đồng vì lý do này và những lý do khác; vì điều đó trái với ba đạo luật được ban hành dưới triều vua Henry VIII, và một đạo luật dưới triều vua Edward VI, trao quyền cho ba mươi hai ủy viên sửa đổi giáo luật và luật Hội Thánh, trong đó mười sáu người thuộc giáo dân và mười sáu người thuộc giáo phẩm.
Ký tên: STAMFORD.
Ngày 24 tháng Năm, đạo luật miễn trừ cho các thần dân Tin Lành của nhà vua và nữ vương, những người bất đồng với Hội Thánh Anh, khỏi các hình phạt của một số luật lệ, đã được thông qua. Theo đó, đạo luật quy định rằng không một luật hình phạt nào mà trước đây họ phải chịu sẽ từ đó trở đi được hiểu là áp dụng cho bất kỳ người nào bất đồng với Hội Thánh Anh mà chịu tuyên thệ trung thành với chính quyền. Rằng mọi giảng viên và giáo sư trong số họ, khi đã tuyên thệ, và ký vào các tín điều của Hội Thánh Anh, ngoại trừ các điều 34, 35 và 36, cùng một phần của điều 20, và đăng ký các nơi họ nhóm họp, và giữ cho cửa của những nơi ấy không bị chốt hay khóa, sẽ được tự do thờ phượng Đức Chúa Trời theo lương tâm của mình. Và rằng bất kỳ ai đến bất kỳ hội chúng nào của họ, gây rối cho họ, hoặc ngược đãi bất kỳ giảng viên hay giáo sư nào, khi có bằng chứng trước một quan tòa hòa giải do hai nhân chứng trở lên cung cấp, sẽ phải tìm hai người bảo lãnh, bị ràng buộc bằng giấy nhận nợ với số tiền phạt là 50 bảng, và nếu không có người bảo lãnh như vậy sẽ bị giam vào tù cho đến kỳ họp chung hay kỳ họp quý tiếp theo, khi đó, nếu bị kết tội, họ sẽ chịu hình phạt 20 bảng, cùng các hình phạt khác. Và rằng mọi giảng viên và giáo sư như vậy trong các hội chúng riêng biệt sẽ từ đó trở đi được miễn khỏi việc phục vụ trong bồi thẩm đoàn, hoặc khỏi việc được chọn hay bổ nhiệm giữ chức quản lý nhà thờ, giám sát người nghèo, hay bất kỳ chức vụ giáo xứ hay chức vụ nào khác trong bất kỳ trăm hộ nào của bất kỳ quận, thành phố, thị trấn, giáo xứ, khu vực hay wapentake nào.
Từ thời đó, họ sống yên ổn và biết ơn; mặc dù nhiều người trong số họ hẳn đã vui mừng nếu được đưa vào cơ cấu quốc gia; một số hy vọng về điều đó vẫn còn, vì vẫn còn một dự luật nhằm mục đích ấy đang chờ Quốc hội xem xét, dự luật ấy đã được Thượng viện thông qua; và khi nó được đưa xuống Hạ viện, họ đã xin nhà vua triệu tập một Hội đồng giáo phẩm, và trình vấn đề trước hội đồng ấy.
Tiến sĩ Nichols cho chúng ta biết rằng, trong khi dự luật này đang chờ xử lý, Tiến sĩ Tillotson, lúc ấy là tuyên úy của vua William, đã thuyết phục nhà vua dùng một phương cách khác để hoàn thành ý định của mình. Và ông nói rằng, để làm việc đó, ông đã nhắc nhà vua về lời chế giễu không may thường bị người Công giáo La Mã ném vào cuộc Cải cách, vì cuộc Cải cách nhờ vào thẩm quyền của Quốc hội; và ông đề nghị rằng một dịp như thế cho một nỗ lực hàn gắn như vậy, mà phương pháp đúng đắn đã quá rõ ràng mỗi khi người ta thật lòng muốn theo đuổi nó, có thể được nắm lấy với nhiều sức mạnh hơn và ít hình thức hơn. Cuộc Cải cách chưa bao giờ được thực hiện nếu nó bị phó mặc cho một Hội đồng giáo phẩm; và các sự rạn nứt của chúng ta cũng sẽ không bao giờ được hàn gắn nếu không nhờ một Quốc hội Anh chân chính. Và chỉ cần họ bắt tay vào việc một cách nghiêm túc, họ sẽ làm được một cách dễ dàng, trong phạm vi cần thiết; vẫn để cho mọi người được tự do phán đoán cho chính mình, mà không phải chịu bất kỳ khó khăn hay nghiêm khắc nào. Theo đó, nhà vua đã triệu tập một Hội đồng giáo phẩm; đồng thời cũng ban một ủy nhiệm thư khác cho ba mươi nhà thần học để chuẩn bị các vấn đề cần được Hội đồng giáo phẩm xem xét. Ủy nhiệm thư ấy như sau:
Xét rằng các hình thức thờ phượng Đức Chúa Trời riêng biệt, cùng các quy tắc và thẩm quyền liên quan, thỉnh thoảng có thể cần được xem xét lại, khi có vẻ cần thiết hay thích hợp. Và xét rằng sách giáo luật nên được xem xét lại, và làm cho phù hợp hơn với tình trạng của Hội Thánh; và xét rằng có những khiếm khuyết và lạm dụng trong các tòa án và quyền tài phán của Hội Thánh; và đặc biệt là chưa có quy định đầy đủ cho việc loại bỏ các mục sư gây gương xấu, và cho việc cải cách phong tục, hoặc nơi các mục sư hoặc nơi dân chúng. Và xét rằng điều thích hợp nhất là phải có một phương pháp nghiêm ngặt được quy định cho việc xét duyệt những người mong muốn được nhận vào các chức thánh, cả về học vấn lẫn hạnh kiểm.
Vì vậy, chúng tôi, vì lòng quan tâm đạo đức và vương giả đối với trật tự tốt đẹp, sự gây dựng và sự hiệp nhất của Hội Thánh Anh, được giao phó cho sự chăm sóc của chúng tôi; và vì việc hòa giải, trong mức có thể, mọi khác biệt giữa các thần dân tốt của chúng tôi, và loại bỏ mọi dịp gây ra những khác biệt tương tự trong tương lai, đã cho là thích hợp để ủy quyền cho các ông, cùng bất kỳ chín người nào trong các ông, trong đó có ba giám mục, họp nhau tùy lúc khi cần thiết, và chuẩn bị những sửa đổi như vậy đối với phụng vụ và giáo luật, cùng những đề nghị như vậy cho việc cải cách các tòa án Hội Thánh, và xem xét những vấn đề khác mà theo phán đoán của các ông có thể góp phần nhiều nhất cho các mục đích đã nói trên.
Mười ủy viên lúc ấy là giám mục, gồm: Tiến sĩ Lamplugh, Tổng giám mục York; Tiến sĩ Compton, Tiến sĩ Mew, Tiến sĩ Lloyd, Tiến sĩ Sprat, Tiến sĩ Smith, Sir Jonathan Trelawny, Tiến sĩ Burnet, Tiến sĩ Humphreys và Tiến sĩ Stratford, là các giám mục Luân Đôn, Winchester, St. Asaph, Rochester, Carlisle, Exeter, Salisbury, Bangor và Chester. Hai mươi chức sắc khác được thêm vào họ: Tiến sĩ Stillingfleet, Tiến sĩ Patrick, Tiến sĩ Tillotson, Tiến sĩ Megg, Tiến sĩ Sharp, Tiến sĩ Kidder, Tiến sĩ Aldridge, Tiến sĩ Jane, Tiến sĩ Hall, Tiến sĩ Beaumont, Tiến sĩ Montague, Tiến sĩ Goodman, Tiến sĩ Beveridge, Tiến sĩ Battely, Tiến sĩ Alston, Tiến sĩ Tenison, Tiến sĩ Scott, Tiến sĩ Fowler, Tiến sĩ Grove và Tiến sĩ Williams.
Các ủy viên này thường họp và tranh luận các vấn đề, nhưng đã bị Tiến sĩ Jane và một số người khác bỏ rơi. Họ đã soạn ra nhiều sửa đổi; một bản sao chính xác của những sửa đổi ấy tôi đã từng có, nhưng không may đã đánh mất không thể lấy lại được khi cho người khác mượn. Tuy nhiên, tôi tin rằng những sửa đổi như thế, cùng với sự khoan dung như vậy trong điểm về chức vụ, đối với việc phong chức bởi các trưởng lão, như được quy định trong đạo luật 13 Elizabeth, chương 12, rất có thể đã đưa hai phần ba số người bất đồng ở Anh trở lại. Điều đó một khi đã làm xong, đồng thời vẫn tiếp tục dành tự do cho những người không thể được bao gồm trong Hội Thánh, sẽ là một sự phục vụ cho tôn giáo lớn hơn nhiều việc khác.
Một tác giả mà tôi đã nhắc đến một lần và một lần nữa trước đây gọi đó là sự lươn lẹo với Đức Chúa Trời và với con người khi xuyên tạc đạo luật 13 Elizabeth, cho rằng nó áp dụng cho việc phong chức bởi các trưởng lão. Ông ta nói với tôi rằng tôi biết đạo luật ấy được làm ra để bắt buộc mọi linh mục đã được các giám mục Công giáo La Mã phong chức phải ký vào các tín điều; và rằng việc phong chức theo phái Trưởng lão lúc ấy chưa từng được nghĩ đến. Mặc dù tôi hoàn toàn không biết hay tin điều như vậy, nhưng vì vị ấy quá quả quyết, tôi đã chịu khó đọc lại đạo luật một lần nữa; và tất cả những gì tôi có thể tìm thấy ở đó là việc ký vào các tín điều giáo lý được yêu cầu đối với mọi người đang giữ các chức vụ vào ngày lễ Giáng Sinh tiếp theo, và rằng những người ký như vậy, dù được phong chức bằng cách nào, cũng được nhận làm mục sư trong Hội Thánh Anh. Tôi thấy rằng Fuller, trong Lịch sử Hội Thánh của ông, khi nói về chính năm ấy, tuyên bố rằng đạo luật này được làm ra với sự quan tâm đến những người không tuân thủ. Mặc dù nó có lợi cho họ, nếu so sánh với những gì hiện nay được yêu cầu, khi để đủ điều kiện giữ một chức vụ, người ta không chỉ đòi phải có sự phong chức của giám mục và ký vào các tín điều, mà còn phải ký và đồng ý với mọi điều trong sách Cầu nguyện chung, và sách phong chức giám mục, linh mục và phó tế, trong đó có những bổ sung đáng kể về giáo lý, và sự giả định về quyền thiêng liêng của ba cấp bậc giám mục, linh mục và phó tế, cùng những điều khác. Và mặc dù vị ấy vui lòng nói với tôi rằng việc phong chức theo phái Trưởng lão lúc ấy chưa từng được nghĩ đến, nhưng nếu ông chịu khó xem Lịch sử về đời sống và công việc của Giám mục Grindal của Strype, ông sẽ tìm thấy, ở phần phụ lục số 7, bản sao của một giấy phép cấp cho một John Morrison, người Scotland, để giảng và thi hành các việc thánh trong toàn tỉnh Canterbury, mặc dù John Morrison này, như giấy phép ghi nhận, chỉ được phong chức tại Scotland theo cách của phái Trưởng lão; loại phong chức ấy, và họ không có loại nào khác tại Scotland, được giấy phép phê chuẩn một cách rõ ràng. Lời nói này của tôi đã được ông Ollyffe đặc biệt lưu ý trong thư đề tặng cho tác phẩm Bảo vệ sự tuân thủ của chức vụ của ông; và bởi ông Hoadly trong tác phẩm Bảo vệ ngắn gọn việc phong chức của giám mục của ông; và cũng bởi Lịch sử đầy đủ của Anh, tập 3, trang 552. Và tôi phải thừa nhận rằng tôi chưa bao giờ thấy lý do để rút lại lời nói đó. Vì mặc dù các vị thuộc Hội Thánh Anh thường nói về những người bất đồng rằng họ không biết điều gì mới làm họ thỏa mãn, nhưng họ đã thường được nghe nói rằng mô hình của Giám mục Ussher và tuyên bố của vua Charles II sẽ làm họ thỏa mãn. Chỉ riêng tuyên bố của vua Charles được Quốc hội xác nhận bằng đạo luật, và đưa vào thực hành, cũng đã có triển vọng đưa một nghìn năm trăm trong số hai nghìn mục sư vào Hội Thánh.
Vì nhiều người rất mong muốn được biết rõ về vấn đề này, tôi sẽ thu thập những ánh sáng có thể có về nó. Trước hết, Giám mục Salisbury cho chúng ta lời tường thuật sau đây, trong bài giảng thăm viếng ba năm của ông. Dưới triều vua James, những người thuộc Hội Thánh, thấy người Công giáo La Mã đang lôi kéo những người bất đồng cùng mưu đồ với họ chống lại Hội Thánh, đã thỉnh cầu Hoàng tử Orange lúc ấy, xin ngài dùng ảnh hưởng của mình đối với họ để ngăn họ khỏi điều đó. Và trong những thư từ vẫn còn tồn tại, những bảo đảm đã được đưa ra rằng Hội Thánh lúc ấy đang ở trong tâm trạng như vậy, và đã quá tin chắc về những lỗi lầm trước đây, đến nỗi nếu nàng thoát khỏi cảnh khốn cùng ấy, mọi khác biệt ấy chắc chắn sẽ được dàn xếp. Và để công bố bảo đảm ấy rộng rãi hơn, Tổng giám mục và các giám mục trong đơn thỉnh cầu mà vì đó họ bị giam và xét xử, đã tuyên bố rằng họ sẵn sàng đi đến một sự ôn hòa trong những vấn đề ấy, cả trong Quốc hội lẫn trong Hội đồng giáo phẩm. Dựa trên điều đó, Hoàng tử Orange đã hứa trong tuyên bố của mình sẽ cố gắng hàn gắn mọi sự chia rẽ ấy. Để thực hiện điều này, ngài, bằng một ủy nhiệm thư đặc biệt, đã bổ nhiệm mọi giám mục thừa nhận thẩm quyền của ngài, khi ngài đã lên ngôi, cùng với rất nhiều nhà thần học khác, để xem xét những bất đồng đã khiến những người bất đồng tách khỏi chúng ta, và đề xuất những phương cách nhằm hàn gắn các sự rạn nứt của chúng ta. Trước mặt chúng tôi có mọi sách vở và giấy tờ mà họ đã từng đưa ra, trình bày các yêu cầu của họ; cùng với nhiều lời khuyên và đề nghị đã được đưa ra vào nhiều thời điểm khác nhau, bởi hầu hết những nhà thần học giỏi nhất và học thức nhất của chúng tôi; trong đó vị Giám mục Worcester quá cố đã có một bộ sưu tập lớn. Vì vậy, chúng tôi đã chuẩn bị một kế hoạch để trình trước Hội đồng giáo phẩm; nhưng chúng tôi không nghĩ rằng chính chúng tôi, càng không phải bất kỳ người nào khác, bị giới hạn hay ràng buộc phải tuân theo những gì chúng tôi quyết định đề xuất. Trái lại, chúng tôi nói rằng, nếu chúng tôi thấy lý do tốt hơn, chúng tôi sẽ đổi ý. Thế nhưng, hội đồng chỉ được nhà vua lập ra để chuẩn bị các vấn đề này, lại bị phàn nàn là áp đặt lên Hội đồng giáo phẩm, và dù vậy, một quyết định trước đã được đưa ra là không chấp nhận bất kỳ sửa đổi nào. Khi chúng tôi thấy điều đó, chúng tôi quyết định giữ im lặng; và để vấn đề lại cho những thời kỳ tốt đẹp hơn. Nhưng rồi những kẻ thù của chính quyền dân sự bắt đầu lợi dụng sự ghen tị và sợ hãi của nhiều người có thiện chí; và việc bảo tồn Hội Thánh được tung ra như một khẩu hiệu, bởi những kẻ có ý hướng về Pháp hay St. Germain.
Tôi sẽ tiếp theo nhắc đến những gì tôi đã nhắc trước đây, tức là lời tường thuật của Giám mục Lincoln, trong bài diễn văn của ông tại Thượng viện, ngày 17 tháng Ba năm 1710, về điều thứ hai trong bản luận tội chống lại Tiến sĩ Sacheverell. Người đầu tiên, ông nói, nghĩ ra kế hoạch giả định này chống lại Hội Thánh của chúng ta, là cố Tổng giám mục Sancroft đáng kính nhất, Tổng giám mục Canterbury. Thời gian là vào cuối triều đại bất hạnh ấy, mà người ta đã nói rất nhiều nhân dịp điều khoản trước. Khi đó, lúc chúng tôi đang ở đỉnh cao của công việc bảo vệ Hội Thánh Anh chống lại các cuộc tấn công của chủ nghĩa Giáo hoàng, và không nghĩ đến điều gì khác, vị giám mục khôn ngoan ấy, thấy trước một cuộc cách mạng như cuộc cách mạng sau đó đã may mắn xảy ra, bắt đầu suy xét xem họ đã hoàn toàn không chuẩn bị như thế nào vào thời kỳ Phục hưng. Ngay khi các vị vua và nữ vương quá cố đáng nhớ vinh quang của chúng tôi lên ngôi, kế hoạch này đã được công khai ủng hộ bởi các ngài. Một ủy nhiệm thư đã được ban hành, dưới ấn lớn của Anh, cho một số đông các giám mục và các nhà thần học nổi bật khác, để họp nhau và xem xét những vấn đề này. Và bất cứ điều gì họ làm, cũng phải được đưa từ họ đến hai Hội đồng giáo phẩm Canterbury và York; và sau khi được các hội đồng ấy phê chuẩn, cuối cùng phải được trình trước Quốc hội.
Từ lời tường thuật của hai vị giám mục này, có thể thấy rằng kế hoạch ấy được Tổng giám mục Sancroft bắt đầu vào cuối triều vua James, một phần vì lòng thương xót đối với những người bất đồng, và một phần để Hội Thánh không bị thiếu chuẩn bị khi cuộc Cách mạng xảy ra như họ đã từng thiếu chuẩn bị vào thời kỳ Phục hưng; và rằng những gì đã làm dưới thời vua William chỉ là sự tiếp nối những gì đã bắt đầu vào cuối triều đại trước. Tôi sẽ thêm vào lời tường thuật của Tiến sĩ Nichols về các thủ tục của các ủy viên Hội Thánh của vua William. Ông cho chúng ta biết rằng họ bắt đầu bằng việc xem xét lại phụng vụ. Và trước hết họ xét lịch; trong đó, thay cho các bài đọc Ngụy thư, họ ra lệnh đọc một số chương Kinh Thánh chính điển, có lợi hơn cho dân chúng. Về tín điều Athanasius, vì bị nhiều người không thích do điều khoản kết án, nên nó được để cho mục sư lựa chọn dùng nó, hoặc thay bằng tín điều các Sứ đồ. Những lời cầu nguyện chung mới được soạn, phù hợp hơn với các thư tín và Phúc Âm, cho toàn bộ chu trình trong năm. Và những lời cầu nguyện này, Tiến sĩ cho biết, được soạn với sự thanh lịch và sáng sủa trong diễn đạt, cùng nhiệt tình và ngọn lửa sùng kính đến nỗi không gì có thể cảm động và khích lệ lòng người nghe hơn, và nâng tâm trí họ hướng về Đức Chúa Trời. Ông nói rằng chúng trước hết được Tiến sĩ Patrick soạn, người được xem là rất giỏi trong việc soạn phụng vụ; Tiến sĩ Burnet thêm vào đó sức mạnh và tinh thần; Tiến sĩ Stillingfleet sau đó xét chúng với sự phán đoán lớn, cân nhắc cẩn thận từng lời; và Tiến sĩ Tillotson là người cuối cùng sửa chữa, thêm vào đó một số nét tự do và tài tình của phong cách hùng biện ngọt ngào và lưu loát của ông. Tiến sĩ Kidder, người rất rành các ngôn ngữ Đông phương, đã làm một bản dịch mới các Thi Thiên, sát với nguyên văn hơn. Tiến sĩ Tenison đã thu thập những từ ngữ và cách diễn đạt trong toàn bộ phụng vụ đã từng bị phản đối, và đề xuất những từ khác thay thế, rõ ràng và đơn giản, ít bị phản đối hơn.
Những điều khác cũng được đề xuất, còn để cho Hội đồng giáo phẩm quyết định. Như: (1) Dấu thánh giá trong lễ báp-têm có thể được dùng hoặc bỏ qua tùy theo sự lựa chọn của cha mẹ. (2) Một mục sư không tuân thủ gia nhập Hội Thánh, không nên được phong chức theo hình thức chung, mà theo điều kiện, gần giống như cách thức lễ báp-têm cho trẻ em được quy định trong Hội Thánh, nếu không có bằng chứng chúng đã được báp-têm trước đó, kèm thêm lời chúc phước của giám mục, như đã thành thông lệ trong Hội Thánh xưa, khi các giáo sĩ đã được những người dị giáo phong chức được tiếp nhận, như được dẫn chứng từ Dionysius xứ Alexandria, Eusebius, Công đồng Nicea, Justin và những người khác. Theo cách phong chức này, Tổng giám mục Bramhall đã đưa ra một tiền lệ, khi ngài tiếp nhận một số trưởng lão Scotland vào Hội Thánh.
Vào tất cả những điều này, tôi sẽ thêm một lời tường thuật mà tôi nhận được từ một người bạn mà tôi không cần nêu tên, mà về đại thể tôi có lý do để tin là đúng, mặc dù ở một số khía cạnh còn thiếu sót. Và tôi tin rằng mọi lời tường thuật của chúng ta cũng sẽ như vậy, cho đến khi các giấy tờ gốc được công bố cho thế giới, như tôi tin và hy vọng chúng sẽ được công bố trong thời gian tới.
Một tường thuật về các thủ tục của các ủy viên, nhằm chuẩn bị các vấn đề cho Hội đồng giáo phẩm sắp tới, năm 1689. Ủy ban họp tại Phòng Jerusalem, một cuộc tranh luận nảy sinh về thẩm quyền và tính hợp pháp của tòa án. Giám mục Rochester, mặc dù ông mới đây đã hành động trong một tòa án bất hợp pháp, là một trong những người đặt vấn đề về nó. Cơ sở của sự nghi ngờ là những nghĩa vụ mà hàng giáo phẩm phải chịu theo đạo luật của Quốc hội dưới triều vua Henry VIII, không được tham gia vào bất kỳ cuộc tranh luận nào về việc thực hiện bất kỳ thay đổi nào trong các vấn đề Hội Thánh nếu không có sự cho phép đặc biệt và trực tiếp trước hết của nhà vua về những thay đổi ấy. Người ta trả lời rằng điều đó phải được thực hiện hoặc bằng một nhóm họp kín riêng tư, cả hai cách đều rất đáng phản đối, hoặc bằng ủy nhiệm thư của nhà vua cho một số giáo sĩ nhất định để bàn luận và chuẩn bị những gì cần phải thay đổi, như trong trường hợp hiện nay. Vì hơn nữa, các ủy viên không hề có ý định làm cho những thay đổi này có tính bắt buộc nhờ thẩm quyền của một đạo luật, mà chỉ chuẩn bị chúng để trình trước Hội đồng giáo phẩm; ngay cả các báo cáo cũng không được chuyển đến Hội đồng Cơ mật, kẻo chúng có thể bị bàn luận và sửa đổi bởi tay giáo dân. Tuy nhiên, các Giám mục Winchester và Rochester vẫn không thỏa mãn; Tiến sĩ Jane và Tiến sĩ Aldridge rút lui trong sự bất mãn; và những người còn lại, sau khi một danh sách mọi điều có vẻ thích hợp để thay đổi đã được đọc qua, đã tiến hành rất nhất trí, và không có bất kỳ sự nóng nảy nào, trong việc quyết định như sau, mỗi điều khoản đã được đồng ý đều do Giám mục Luân Đôn ký tên.
Rằng việc hát thánh ca trong các nhà thờ chính tòa nên được bãi bỏ, để toàn bộ có thể được đọc cho dân chúng thường hiểu được. Rằng ngoài các Thi Thiên, được đọc theo thứ tự của chúng, các bài đọc Ngụy thư, và những bài đọc trong Cựu Ước quá tự nhiên, nên bị loại bỏ; và những bài khác được chỉ định thay thế bằng một lịch mới, mà lịch này đã hoàn toàn được xác định, và trong đó mọi ngày lễ của các thánh huyền thoại, cùng những ngày khác không được nhắc đến trực tiếp trong sách phụng vụ, đều bị bỏ qua. Rằng để dân thường khỏi phải tìm kiếm các giáo luật, mà ít người trong số họ từng thấy, một quy tắc phụng vụ nên được lập ra, trình bày tính hữu ích của dấu thánh giá trong lễ báp-têm, không phải như một phần thiết yếu của nghi thức thánh ấy, mà chỉ như một nghi lễ thích hợp và trang nghiêm. Tuy nhiên, nếu sau hết, có ai vì lương tâm còn nghi ngại mà bỏ qua nó, thì điều đó có thể được phép. Rằng cũng vậy, nếu có ai từ chối dự lễ Tiệc Thánh trong tư thế quỳ, thì lễ ấy có thể được ban cho họ trong tư thế khác. Rằng một quy tắc phụng vụ nên được lập ra, giải thích rằng việc kiêng ăn trong Mùa Chay chỉ cốt ở các hành vi sùng kính, chứ không ở sự phân biệt thức ăn; và một quy tắc khác để nói rõ ý nghĩa của các Chúa nhật Cầu nguyện và các tuần Ember; và quy định rằng những người được phong chức trong các kỳ Quatuor Tempor phải thực hành sự xét duyệt nghiêm ngặt.
Rằng quy tắc phụng vụ bắt buộc mọi người phải nghe cầu nguyện chung, công khai hay riêng tư, mỗi ngày, nên được đổi thành một lời khuyên bảo dân chúng siêng năng tham dự những lời cầu nguyện ấy. Rằng các đoạn trong kinh sáng và kinh chiều, vốn phải được đọc bởi một người, cùng các danh xưng như linh mục, và những từ như công việc và sự tha thứ, vì không dễ hiểu lắm, nên được thay đổi. Rằng kinh Vinh Hiển cho Cha không nên được lặp lại ở cuối mỗi Thi Thiên, mà chỉ ở những Thi Thiên được chỉ định cho kinh sáng và kinh chiều. [NEEDS REVIEW: đoạn văn về lời cầu nguyện chung và lời chúc phước bị OCR làm hỏng nặng, chỉ khôi phục được ý chung] Rằng lời “xin ban bình an trong thời chúng ta, lạy Đức Chúa Trời” nên kèm theo một lời đáp hứa hẹn, về phía dân chúng, giữ luật của Đức Chúa Trời, thay cho lời đáp cũ, vốn dựa trên học thuyết luật pháp được hiểu theo nghĩa quá chặt chẽ.
Rằng mọi danh hiệu hay tước hiệu cao quý dành cho vua, nữ vương, như “rất vinh hiển”, “rất sùng đạo”, “hùng mạnh”, nên được bỏ khỏi phụng vụ, và chỉ giữ lại chữ “Quân vương” cho vua và nữ vương. Rằng lời cầu nguyện cho nhà vua, xin cho ngài chiến thắng mọi kẻ thù, vốn có phạm vi quá rộng, đề phòng trường hợp nhà vua tham gia vào một cuộc chiến tranh bất chính, nên được đổi thành: xin cho các sự nghiệp chính nghĩa của ngài được thịnh vượng chống lại kẻ thù. [NEEDS REVIEW: phần cuối của đoạn này và đoạn về lời cầu nguyện cho hàng giáo phẩm bị OCR làm hỏng, không khôi phục chắc chắn được]
Rằng lời cầu nguyện dâng lên Đức Chúa Trời về tài sản, nên bị loại bỏ, vì đầy những cách diễn đạt lạ lùng và không thích hợp, và hơn nữa không có trong nguyên bản, mà đã được một bàn tay khác thêm vào sau này. Rằng các lời cầu nguyện chung, phần lớn, nên được đổi thành những lời mà Giám mục Chichester đã chuẩn bị; đó là sự xem xét lại các lời cũ với những mở rộng, để làm cho chúng dễ hiểu và cảm động hơn.
Nếu bất kỳ mục sư nào từ chối áo lễ trắng, giám mục, nếu dân chúng mong muốn và chức vụ có đủ thu nhập, có thể thay thế bằng một người khác sẵn lòng thi hành trong áo ấy; nhưng toàn bộ vấn đề được để cho sự quyết định của các giám mục. Nếu có ai mong muốn có cha mẹ đỡ đầu cho con cái mình được trình diện bằng chính tên của chúng trong lễ báp-têm, điều đó có thể được chấp thuận.
Về tín điều Athanasius, cuối cùng họ đi đến quyết định này: để những người loại bỏ nó khỏi bị những người vô lý quy chụp là theo phái Socinus, một quy tắc phụng vụ nên được lập ra, trình bày hay tuyên bố rằng những lời nguyền rủa trong đó không bị giới hạn vào từng điều khoản riêng biệt, mà nhằm chống lại những người chối bỏ thực chất của đức tin.
Việc có nên sửa đổi bản dịch các Thi Thiên dùng để đọc, như người ta gọi, do Giám mục St. Asaph và Tiến sĩ Kidder thực hiện, hay bản trong Kinh Thánh được đưa vào sách cầu nguyện, hoàn toàn được để cho Hội đồng giáo phẩm xem xét và quyết định.
Trong kinh cầu nguyện, nghi thức Thánh Thể, và các giáo luật, có một số thay đổi được thực hiện; nhưng tôi không thể biết được tường thuật chi tiết về chúng như tôi đã biết về những điều còn lại, mặc dù có lẽ tôi có thể làm được điều đó trong thời gian tới. Đến đây là hết tường thuật của người bạn tôi.
Ngay sau đó, Giám mục Salisbury đã có một bài khuyên bảo tuyệt vời về hòa bình và hiệp nhất, trong một bài giảng tại St. Lawrence Jewry. Thật đáng tiếc khi bài giảng ấy bị cắt ngắn ở đây. Ông nói rằng thật đáng buồn khi có một cuộc tranh luận gay gắt và kéo dài về những điều mà tất cả chúng ta đều thừa nhận là không quan trọng về bản chất. Sự thù hận ấy tác động lên chúng ta đến nỗi nhiều người nổi giận trước sự tiến bộ nhỏ nhất có thể thực hiện được nhằm hàn gắn một sự rạn nứt lớn như vậy, và làm đầy mọi nơi bằng những tiếng kêu bi thảm, như thể Hội Thánh Anh sắp bị kéo đổ. Trong khi những kẻ chủ mưu chính của những tin đồn ấy biết rõ chúng sai lầm đến mức nào, và rằng thay vì mưu toan bất cứ điều gì có thể làm suy yếu Hội Thánh của chúng ta dưới bất kỳ hình thức nào, mọi điều đã được cố gắng đều phải chứng tỏ sức mạnh cũng như vinh quang của Hội Thánh, nếu những điều được đề xuất tự chúng là đáng mong muốn, và sẽ có xu hướng làm cho mọi phần trong các nghi lễ của chúng ta vừa ít bị phản đối hơn, vừa có tính gây dựng hơn. Nhưng các bệnh tật đã trầm trọng, khi bệnh nhân nổi giận ngay khi nghe nhắc đến thuốc lần đầu. Chúng ta đã đánh mất nhiều cơ hội, kể từ khi cuộc Cải cách bắt đầu trong chúng ta, để hàn gắn các sự rạn nứt của mình. Người ta buồn khi nhớ lại chúng, và ước rằng những lỗi lầm tai hại như vậy có thể được che giấu khỏi sự hiểu biết của mọi thời đại sau này, vì lợi ích của Hội Thánh, và của những người đã cai quản Hội Thánh. Nhưng nếu chúng ta lại lặp lại những lỗi lầm trước đây, và để cho những lợi thế hiện nay mà chúng ta đang có trong tay vuột khỏi chúng ta, thì còn có thể nói gì về điều đó, ngoài việc đây là việc của Đức Chúa Trời, Đấng đang trừng phạt chúng ta vì các tội lỗi khác của chúng ta, vì sự lơ là trong bổn phận của chúng ta; vì sự sao nhãng việc chăm sóc mục vụ; vì sự nới lỏng đời sống nghiêm ngặt vốn phù hợp với chức vụ của chúng ta; vì chúng ta đã quá nuông chiều mình trong sự ham mê cảm giác và lười biếng; và vì tất cả những điều này [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích, đoạn gốc kết thúc giữa chừng]
Ngoài những tội lỗi khác, nhờ đó chúng ta đã lìa bỏ luật pháp của Ngài, đã làm hư hỏng giao ước của Lê-vi, và đã khiến nhiều người vấp ngã nơi luật pháp; và vì thế Đức Chúa Trời sẽ khiến chúng ta trở nên hèn hạ và đáng khinh trước mặt dân sự; và mọi bầy chiên của chúng ta sẽ bị tan lạc. Nhưng chúng ta có thể hy vọng những điều tốt hơn, nếu mỗi người gạt bỏ mọi thành kiến, mọi cơn giận, sự nóng giận và lòng báo thù; và mặc lấy lòng thương xót và nhân từ, nhớ rằng chúng ta là anh em, để sau khi đã thanh tẩy chính mình khỏi tính khí thất thường, đam mê, lợi ích riêng, và mọi điều khác có thể làm hư hỏng tâm trí chúng ta, cho đến tình yêu chân thành đối với anh em, chúng ta quyết tâm yêu thương nhau bằng tấm lòng trong sạch một cách sốt sắng. Và thay vì kiêu ngạo không chịu nhường nhịn [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu bị OCR làm hỏng nặng, một số câu không đọc được], chúng ta nên có sự ganh đua thánh khiết xem ai có thể nhường nhịn nhiều nhất để chữa lành những vết thương đã nhiều lần bị rạch ra, và nay lại bắt đầu rỉ máu trở lại.
Ông nói thêm, ở trang 27: Tạ ơn Đức Chúa Trời vì đã chấm dứt mọi sự bắt bớ trong các vấn đề lương tâm; và quyền đầu tiên và chính yếu của bản tính con người, là tuân theo sự chỉ dẫn của lương tâm trong việc phụng sự Đức Chúa Trời, đã được bảo đảm cho mọi người trong chúng ta; và chúng ta được giải thoát, tôi hy vọng là mãi mãi, khỏi mọi tàn dư của phần tệ hại nhất của chủ nghĩa Giáo hoàng mà chúng ta đã giữ lại quá lâu, tức là tinh thần bắt bớ. Nếu điều này gây khó chịu cho ai, điều đó cho thấy mắt họ là xấu, vì mắt của các nhà lập pháp đã tốt lành đối với những người mà tuy có thể lầm lạc trong quan niệm, nhưng vẫn có các quyền của con người và của Cơ Đốc nhân. Nhưng sau tất cả những điều này, cần phải nhớ rằng con người vẫn có thể là những kẻ bắt bớ, dù họ không còn khả năng bắt bớ nữa, theo như Đấng Cứu Thế đã quy tội của những tội lỗi có ý định cho những người chưa bao giờ thực hiện chúng: vì bao lâu chúng ta còn nuôi dưỡng lòng căm ghét và ác ý trong lòng, và ước gì mình có quyền làm hại người khác, thì bấy lâu chúng ta trở nên có tội trước mặt Đức Chúa Trời, và làm điều sai trái với chính mình, dù chúng ta không ở trong hoàn cảnh có thể làm hại họ; nhưng nếu chúng ta làm cho họ mọi điều sai trái mà chúng ta có thể, chúng ta cho thấy tính khí của mình là gì, và rằng chúng ta sẽ làm nhiều hơn nếu có quyền. Nếu chúng ta thích duy trì những khác biệt cũ, hoặc tạo ra những khác biệt mới, nếu chúng ta cứ tiếp tục làm cho các điều kiện thông công với chúng ta trở nên hẹp hòi hết mức có thể, và loại trừ mọi người, hết sức mình, khỏi việc cùng lao động với chúng ta, chỉ vì họ không suy nghĩ giống chúng ta trong mọi sự: nếu chúng ta lần lượt dùng mọi ảnh hưởng mình có trong bất kỳ chính quyền nào tử tế với chúng ta, để làm điều sai trái với người khác, hoặc bằng cách chất lên họ những cáo buộc giả dối, hoặc bằng cách thổi phồng một số vấn đề nhỏ hơn, hoặc bằng cách truy tố không đúng mức những lỗi lầm có thật nhưng đã ăn năn; tất cả những điều này là những trường hợp khác nhau mà tính khí gây hại tự biểu lộ; và trong khi những điều như vậy còn ở giữa chúng ta, chúng ta đang ở dưới tội lỗi đã quy cho những người Y-sơ-ra-ên trong câu Kinh Thánh của tôi, những người tuy là anh em, nhưng vẫn làm điều sai trái với nhau.
Mọi cuộc bàn luận lúc bấy giờ đều xoay quanh Ủy ban Giáo hội nổi tiếng này, vốn rất khác với đường lối của triều đại trước. Một số người tha thiết ủng hộ nó, và những người khác lại nhiệt tình chống đối nó. Những người ủng hộ nó khẳng định rằng nó hoàn toàn phù hợp với luật pháp của đất nước. Rằng nó được biện minh bởi nhiều tiền lệ kể từ thời Cải Chánh, dưới triều vua Edward VI, Nữ hoàng Elizabeth, vua James, và vua Charles II. Rằng một ủy ban như vậy không hề gây hại cho một Công hội, mà trái lại có thể hữu ích cho nó, như một sự chuẩn bị, để dọn sẵn mọi việc cho một cơ quan như thế; cơ quan này chắc chắn phải được thực hiện bởi một số ít người. Rằng kết quả của các cuộc thảo luận của họ chỉ là những đề xuất, chứ không phải những áp đặt. Rằng những người được dùng trong ủy ban này đều là những người thuộc Hội Thánh không thể chê trách được; những người như thế sẽ ngồi trong Công hội, các giám mục, các trưởng giáo đoàn, và các phó giám mục: những người có năng lực, liêm chính và giá trị đã được biết đến. Rằng các Hội Thánh, theo dòng thời gian, dù lúc đầu được tổ chức tốt như thời đại và hoàn cảnh cho phép, vẫn có thể chấp nhận những thay đổi và cải tiến. Rằng bất chấp cuộc duyệt xét năm 1661, hiến chế vẫn còn có thể được duyệt xét thêm một lần nữa. Rằng họ tin chắc rằng nếu vào thời điểm đó có lý do chính đáng cho những thay đổi đã thực hiện, được tính là khoảng sáu trăm thay đổi, thì cũng có lý do ngang bằng, nếu không muốn nói là lớn hơn, cho một số cải tiến thêm nữa. Rằng nếu vào thời điểm đó họ đã đề nghị tiến xa hơn nhiều, một hòn đá đã bị đặt ngầm dưới bánh xe của họ bởi một bàn tay bí mật nhưng đầy quyền lực. Rằng Hội Thánh tốt nhất cũng không hoàn toàn hoàn hảo trong mọi điều thuộc về hoàn cảnh, và cũng không bao giờ có thể trở nên như vậy ở đời này. Rằng sẽ thật an ủi cho những người tuân thủ, bằng những thay đổi thích hợp, để thêm sức mạnh và vẻ đẹp cho ngôi nhà mà họ quyết tâm sống và chết trong đó: và rằng đối với những người Bất Đồng, nếu nhờ đó họ không được thu phục, thì họ sẽ không còn gì để bào chữa. Rằng lúc bấy giờ là thời điểm rất thích hợp cho một kế hoạch như vậy: vì mong muốn của Đức vua và Nữ hoàng; vì sự đồng tình của các lãnh chúa trong dự luật hợp nhất của họ; và vì sự mong đợi của các Hội Thánh Cải Chánh, những người trông đợi rằng điều gì đó sẽ được thực hiện lúc bấy giờ, có thể đem lại hòa bình và hợp nhất.
Đáp lại điều này, người ta nói: Bắt đầu để làm gì, khi chúng ta không thấy sẽ kết thúc ở đâu? Chẳng phải tốt hơn là chịu đựng một số bất tiện (vì trong mọi hiến chế đều sẽ có một số bất tiện) hơn là phơi mình trước những tai họa chắc chắn sao? Và chúng ta có thể mong đợi gì, khi sáu trăm thay đổi năm 1661 đã không có hiệu quả tương xứng, mà lại bị bác bỏ một cách khinh miệt? Người ta nói thêm rằng những người tuân thủ chân chính rất hài lòng với ngôi nhà của mình, và bằng lòng sống và chết trong đó: nhưng nếu những người Bất Đồng cứ đến phá vỡ ngôi nhà đó, chiếm lấy nó, làm mất vẻ đẹp của nó, và phá hoại sức mạnh của nó, và ép buộc họ phải rời khỏi nó, thì họ không thể chịu đựng điều đó một cách tốt đẹp. Rằng mong muốn của Đức vua và Nữ hoàng có thể được biết rõ nhất qua việc các ngài sống trong sự thông công của Hội Thánh đã được thiết lập, và qua các tuyên bố của các ngài ủng hộ và bảo vệ nó. Rằng ý kiến của các lãnh chúa phải được xét đoán theo diễn biến tiếp theo. Rằng đối với những người Bất Đồng, họ đã có sự khoan dung theo đạo luật, điều mà phe Hội Thánh đã không thể đạt được trong các cuộc nội chiến suốt gần hai mươi năm trời; và họ nên hài lòng với điều đó. Và rằng đối với các Hội Thánh Cải Chánh, họ nhìn chung đều ngưỡng mộ hiến chế của Anh. Và để ngăn chặn bất kỳ nỗ lực mạnh mẽ nào thuộc loại đó, nhiều người đã công bố ý kiến của mình; rằng hoàn toàn không nên có thay đổi nào trong các vấn đề thuộc về tôn giáo, trừ khi có một nhu cầu lớn lao: rằng không có nhu cầu như vậy cho các thay đổi: và rằng nếu có, thì đó cũng không phải là thời điểm thích hợp, khi có quá nhiều vị cha của Hội Thánh, và những nhân vật nổi bật trong hàng giáo sĩ, không thể hành động trong vấn đề này, vì họ bị đình chỉ do không tuyên thệ.
Những người ôn hòa hơn sẵn sàng thừa nhận với họ rằng những thay đổi thường xuyên sẽ nguy hiểm cho tôn giáo; nhưng khẳng định rằng trong trường hợp đang được xem xét có một nhu cầu tuyệt đối. Có một bổn phận không thể tránh được đặt trên chúng ta (họ nói) là làm hết sức mình để loại bỏ sự chia rẽ tai hại này khỏi giữa chúng ta, vốn đã quấy rối Hội Thánh của Đấng Christ ở đất nước này quá lâu. Tội lỗi của nó chắc chắn phải nằm ở cửa nhà chúng ta, trong chừng mực chúng ta không làm hết sức mình để loại bỏ nó. Và còn cách nào khác còn lại để thử làm điều đó, ngoài việc đi đến một số điều kiện ôn hòa và chừng mực với những người bất đồng với chúng ta? Chúng ta đã thử mọi phương pháp thuyết phục để làm mềm lòng họ, mọi sức mạnh của lý luận để thuyết phục họ; chúng ta cũng đã thử các kỷ luật của Hội Thánh và các luật hình sự, và chúng đã đem lại gì cho chúng ta, ngoài việc làm tăng thêm các sự chia rẽ và gia tăng tai họa; và vì thế còn phương thuốc nào khác còn lại cho chúng ta để chữa lành điều ác này, ngoài việc, trong khả năng của mình, chúng ta bớt đi phần nào những điều đã gây ra nó từ đầu; tức là những đoạn trong phụng vụ của chúng ta, những nghi lễ trong sự thờ phượng của chúng ta, mà anh em Bất Đồng của chúng ta không thể tuân theo? [NEEDS REVIEW: một đoạn trong bức thư này bị OCR làm hỏng nặng, ý về việc giữ hòa bình mà không bớt đi điều gì và về ba mươi năm chia rẽ chỉ đọc được một phần] Chẳng phải đã đến lúc ngồi xuống một cách bình tĩnh sao? Những điều này có giá trị lớn lao đến mức nào, mà vì chúng chúng ta đã gây ra quá nhiều tai họa cho Hội Thánh và quốc gia khốn khổ này; đến nỗi không được bớt đi chút nào của thứ lý lẽ vô lý mà chúng ta đã duy trì chúng? Một khi sự hợp nhất được thực hiện, chúng ta sẽ không cần phải sợ mọi quyền lực của Pháp và Rô-ma chống lại chúng ta.
Người ta phản đối rằng thay đổi bất cứ điều gì trong một hiến chế tốt cũng giống như rút một cây xà ra khỏi một ngôi nhà được xây dựng tốt, điều không thể làm mà không gây nguy hiểm cho toàn bộ công trình. Người ta đáp rằng nếu mọi người đều có suy nghĩ này, chúng ta không bao giờ có thể cải cách khỏi chủ nghĩa Giáo hoàng, vì lập luận này sẽ ngăn cản mạnh mẽ mọi thay đổi lúc bấy giờ cũng như bây giờ.
Người ta phản đối rằng nếu các thay đổi được bắt đầu, thì không biết sẽ dừng ở đâu. Người ta đáp rằng [NEEDS REVIEW: câu trả lời này bị cắt cụt trong bản quét].
Người ta phản đối rằng những người muốn thay đổi sẽ vẫn tiếp tục đòi hỏi thêm. Người ta đáp rằng cho họ những gì công bằng và thích hợp để ban cho, là đem lại cho họ một lợi thế lớn.
Người ta phản đối rằng thay đổi là điều đáng chê trách. Người ta đáp rằng còn đáng chê trách hơn nhiều nếu ngoan cố chống lại một thay đổi khi có lý do chính đáng cho nó.
Người ta phản đối rằng không có lý do gì để làm vui lòng những người Bất Đồng, vốn phạm tội ngoan cố và ngang bướng. Người ta đáp rằng vì thế họ càng phải hành động như các thầy thuốc, những người không vội vàng bỏ rơi một bệnh nhân khó tính, mà sẵn sàng chiều theo khẩu vị và tính khí của người ấy.
Và đối với việc thiếu vắng các giám mục và giáo sĩ bị đình chỉ, họ cho rằng những thay đổi cần thiết có thể được thực hiện mà không cần họ; và nếu những thay đổi ấy là đúng với lợi ích công cộng, hoặc với lợi ích riêng của họ, thì họ không thể không đồng ý [NEEDS REVIEW: phần cuối của lập luận này bị OCR làm hỏng].
Nhưng những lập luận và lời biện hộ như thế này, dù đến từ những nhân vật nổi bật của chính Hội Thánh của họ, cũng không lay chuyển được chút nào những người đã ấn định giới hạn cuối cùng của mình, và quyết tâm không bao giờ nhích thêm một bước nào theo ý muốn của mình, vượt quá mức độ của tổ tiên họ. Họ nói rằng các đạo luật về sự đồng nhất có hiệu quả cho sự hợp nhất hơn nhiều so với bất kỳ thay đổi nào mà Hội Thánh có thể thực hiện một cách chính đáng. Rằng nếu đạo luật về sự đồng nhất đã tạo ra một người Bất Đồng, thì sự khoan dung và các thay đổi đã tạo ra hàng trăm người. Họ nói: không có nhu cầu gì mà chúng ta phải phơi mình trước sự chê trách mà người ta đang cố gắng gán cho một số người trong chúng ta, là những thợ vá nồi thuộc về Hội Thánh, những người nhận sửa một lỗ hổng thì thường làm ra hai ba lỗ hổng. Chúng ta nhờ đứng vững tại chỗ, đã đánh đuổi một kẻ thù đáng gờm; và có nhu cầu gì mà bằng cách nhượng bộ, chúng ta lại đặt mình dưới quyền lực của một kẻ thù khác? Dù có một số ít người thực sự nhưng vô cớ bị xúc phạm bởi các nghi lễ của chúng ta, thì vì cớ họ, chúng ta có phải gây xúc phạm cho Hội Thánh của Đức Chúa Trời không? Có nhu cầu gì mà vì cớ một số ít người ngu dốt, hay khó tính, và không thể thỏa mãn, những người sẽ không hài lòng với tất cả những gì chúng ta có thể làm, chúng ta lại củng cố họ trong sự ngoan cố của họ, bằng cách nhượng bộ và chiều theo tính khí của họ? Có cần thiết không, họ nói, mà một người cha phải nhượng bộ một đứa con bất tuân, theo những điều kiện vô lý của chính nó? Có cần thiết không mà một Hội Thánh, trong đó mọi điều cần thiết cho sự cứu rỗi đều có thể được hưởng một cách tự do, lại phải tự cáo buộc mình thiếu lòng bác ái Cơ Đốc, và áp đặt những điều kiện tội lỗi như thế, để cho người khác vào thông công với mình, vốn được cố ý thiết kế để giữ họ ở ngoài, rồi sau đó tự nguyện vứt bỏ những điều ấy, và nhờ đó tự nhận mình có tội về lòng thiếu bác ái lớn lao như vậy? Có cần thiết không mà chúng ta phải cắt xén bất cứ điều gì cho họ, những người mà chúng ta có lý do để nghi ngờ rằng họ sẽ không ngừng đòi hỏi cho đến khi họ có được tất cả? Khi những điều này, và những điều tương tự, được chứng minh là cần thiết, thì chúng ta sẽ sẵn sàng thực hiện những thay đổi trong các nghi lễ và hoàn cảnh của mình: còn trong lúc này chúng ta sẽ tự cho mình là hạnh phúc khi ở trong số những người Anh biết khi nào mình đang được yên ổn.
Sự khác biệt lớn lao này sẽ được quyết định trong Công hội, nhóm họp vào tháng Mười hai. Việc chọn người phát ngôn đã chấm dứt hy vọng của một số người, và khích lệ những người khác: vì Tiến sĩ Jane được ưu tiên hơn nhân vật xuất sắc là Tiến sĩ Tillotson, điều này cho thấy rõ rằng lợi ích của Hội Thánh Cao giáo quá mạnh đối với phe ôn hòa. Tiến sĩ Beveridge đã giảng một bài giảng bằng tiếng La-tinh cho họ, trong đó, cùng với những điều khác, ông nói với họ rằng thay đổi luật cũ lấy luật mới luôn nguy hiểm, trừ khi có một nhu cầu bắt buộc, như thể không thể tránh khỏi. Câu “Chúng ta không muốn thay đổi luật pháp của Anh” là phương châm của phe chiếm ưu thế trong Công hội. Giám mục Luân Đôn nói với hàng giáo sĩ rằng họ nên nỗ lực giữ chừng mực trong những điều không thiết yếu trong tôn giáo, nhờ đó mở cửa sự cứu rỗi cho vô số Cơ Đốc nhân đang cầu nguyện; và rằng họ nên tỏ ra cùng một sự khoan dung và bác ái đối với những người Bất Đồng dưới thời vua William, như một số giám mục và giáo sĩ đã hứa với họ trong các bản kiến nghị gửi vua James. Và ông kết thúc bằng một lời khuyên đầy cảm động về sự đồng lòng và hòa thuận. Đức vua gửi cho họ một thông điệp qua Bá tước Nottingham, ngụ ý rằng ngài đã triệu tập Công hội này, không chỉ vì đó là thông lệ khi tổ chức Nghị viện, mà còn vì lòng nhiệt thành muốn làm mọi điều có thể hướng đến việc thiết lập tốt nhất Hội Thánh Anh, và rằng ngài mong đợi những điều ngài đề xuất sẽ được xem xét một cách bình tĩnh và vô tư; ngài có ý định không đề nghị điều gì ngoài những gì có lợi cho danh dự, hòa bình và lợi ích, cả của tôn giáo Tin Lành nói chung, và đặc biệt của Hội Thánh Anh. Khi thông điệp này được đọc lên, các giám mục đi đến Phòng Giê-ru-sa-lem, từ đó họ gửi một bản sao thông điệp của vua cho Hạ viện của Công hội, cùng với mẫu một bản kiến nghị gửi Đức vua, mà họ mong muốn có sự đồng tình của Hạ viện. Nhưng lúc đầu Hạ viện muốn kiến nghị với vua theo một mẫu của riêng mình. Họ không thích cách diễn đạt này trong mẫu của các giám mục, rằng họ cảm tạ Đức vua vì lòng nhiệt thành của ngài đối với tôn giáo Tin Lành nói chung, và Hội Thánh Anh nói riêng. Họ muốn giới hạn mình trong những gì liên quan đến Hội Thánh Anh, và vì thế rất nhiệt thành muốn sửa đổi điều khoản đó, nếu họ không thể soạn ra một mẫu mới của riêng mình. Sau đó có một hội nghị giữa một số người được hai viện ủy nhiệm: hội nghị chủ yếu được điều hành giữa Tiến sĩ Burnet, Giám mục Salisbury, và Tiến sĩ Jane, người phát ngôn. Giám mục thúc giục rằng Hội Thánh Anh không được phân biệt với các Hội Thánh Tin Lành khác, mà chỉ bởi hệ thống phẩm trật và thu nhập của nó, và rằng đó là một cách diễn đạt mơ hồ; vì nếu chủ nghĩa Giáo hoàng thắng thế, nó vẫn sẽ được gọi là Hội Thánh Anh. Người phát ngôn đáp rằng Hội Thánh Anh được phân biệt bởi giáo lý của nó, như được trình bày trong các tín điều, phụng vụ và bài giảng mẫu, cũng như bởi hệ thống phẩm trật của nó; và rằng thuật ngữ các Hội Thánh Tin Lành mơ hồ hơn nhiều, vì những người Socinian, Anabaptist và Quaker cũng tự nhận danh hiệu đó. Thượng viện của Công hội mong muốn việc nhắc đến tôn giáo Tin Lành một cách rõ ràng được đưa vào bản kiến nghị vì ba lý do. Thứ nhất, vì đó là tên gọi đã biết của giáo lý chung của phần phương Tây của Cơ Đốc giáo, trong việc chống lại các sai lầm và hư hỏng của Hội Thánh Rô-ma. Thứ hai, vì việc bỏ qua điều này có thể gây ra những hậu quả xấu, và dễ bị hiểu theo những cách kỳ lạ cả ở trong nước và nước ngoài, giữa những người Tin Lành cũng như những người theo Giáo hoàng. Thứ ba, vì điều này phù hợp với lý do chung mà hàng giáo sĩ đưa ra cho các sửa đổi của họ, bởi vì điều này được nhắc đến rõ ràng trong thông điệp của vua; và trong việc này Hội Thánh Anh rất quan tâm, nên các giám mục nghĩ rằng nó phải đứng trong bản kiến nghị. Hạ viện bắt đầu tranh luận về những lý do này; và đồng ý cảm tạ Đức vua vì lòng nhiệt thành tin kính và sự quan tâm của ngài đối với danh dự, hòa bình, lợi ích và việc thiết lập Hội Thánh Anh, rồi sau đó thêm rằng nhờ đó chúng ta không nghi ngờ gì về lợi ích của tất cả các Hội Thánh Tin Lành, vốn quý giá đối với chúng ta, sẽ dưới ảnh hưởng của chính quyền Đức vua và Nữ hoàng, được bảo đảm tốt hơn. Thượng viện muốn họ đưa ra lý do vì sao thay vì tôn giáo Tin Lành, họ lại đưa vào các Hội Thánh Tin Lành. Họ trả lời lý do của mình bằng những lời này: “Vì chúng tôi là đại diện của một Hội Thánh đã được thành lập theo khuôn mẫu, chúng tôi không nghĩ là thích hợp để nhắc đến từ tôn giáo, xa hơn mức nó là tôn giáo của một Hội Thánh đã được thành lập theo khuôn mẫu nào đó.” Sau đó Thượng viện muốn diễn đạt như sau: “Nhờ đó chúng ta không nghi ngờ gì về lợi ích của tôn giáo Tin Lành, trong Hội Thánh này và mọi Hội Thánh Tin Lành khác, vốn quý giá đối với chúng ta, sẽ được bảo đảm tốt hơn dưới chính quyền và sự bảo vệ của Đức vua và Nữ hoàng.” Nhưng Hạ viện muốn bỏ đi những chữ “Hội Thánh này và”, và không thể bằng lòng đứng ngang hàng với các Hội Thánh Tin Lành khác. Không có gì đáng ngạc nhiên khi những người bám chặt vào một điều thuộc loại này như vậy lại chậm chạp nhượng bộ những thay đổi cần thiết để chữa lành những vết rạn đã bị giữ mở quá lâu trong Hội Thánh này.
Việc thiếu hợp nhất vào thời điểm này được nhiều người quy cho những nguyên nhân khác nhau. Một người nói rằng phải thừa nhận đây là một cơ hội vinh quang để hòa giải mọi người Bất Đồng ôn hòa với sự thông công của Hội Thánh Anh, điều có thể đã được thực hiện một cách tốt đẹp, nếu cơ chế đặc biệt này được quản lý và cải thiện tốt; sau đó lại kể một câu chuyện mù mờ từ một tác giả khác, như thể những người Presbyterian đã không góp phần đôi chút làm cho Công hội nổi giận với họ, khi ngay lúc đó họ đã ra lệnh cho gần năm mươi sinh viên trẻ; và ông Baxter, người đứng đầu phe của họ, đã xuất bản một cuốn sách phê phán Hội Thánh Anh. Nhưng chính tác giả đó lại đưa ra một tường thuật tốt hơn một chút trước đó, khi ông nói rằng nhiều lập luận đã được dùng để đưa những giáo sĩ cấp dưới cứng rắn nhất đến sự nhún nhường đầy bác ái, và đến sự hợp nhất rất được mong muốn, nhưng ít có kết quả. Có một sự ghen tị và nghi ngờ không thể chinh phục được. Và cách giải thích tốt nhất và thuận lợi nhất mà vấn đề có thể mang theo về phía họ, là điều ông nói thêm ngay sau đó, tức là Tổng giám mục Canterbury, và một số giám mục phụ tá của ngài, cùng một số thần học gia khác, sẽ không công nhận chính quyền lúc bấy giờ, và vì thế sẵn sàng rơi vào một sự tách biệt mới khỏi anh em mình: đến nỗi vào thời điểm này, việc thực hiện bất kỳ thay đổi nào cũng có vẻ nguy hiểm đối với họ, vì có thể tạo cớ cho việc ủng hộ Hội Thánh cũ, cũng như vua cũ. Và ngay cả điều này cũng không ngăn cản được.
Sau đó, Công hội được hoãn từ lúc này sang lúc khác, cho đến cuối cùng nó cùng với Nghị viện bị giải tán, mà không làm bất cứ điều gì theo thông điệp của vua và ủy nhiệm của họ. Giám mục Burnet đã cho chúng ta tường thuật tốt nhất về vấn đề này mà tôi gặp được ở bất cứ đâu. Tôi sẽ chỉ chạm đến một chi tiết, điều sẽ cho thấy rằng khi con người có khuynh hướng ghen tị, họ sẽ nghi ngờ mọi thứ; ngay cả điều mà vào một lúc khác sẽ là phương pháp hiệu quả nhất để ngăn ngừa hoặc chữa lành sự ghen tị. Các vị vương tử thường chuẩn bị những vấn đề mà họ đề xuất cho các hội đồng như vậy, với lời khuyên của hội đồng của mình: nhưng vào dịp đó vua và Nữ hoàng đã lập một hội đồng, bằng một ủy nhiệm đặc biệt, gồm tất cả các giám mục công nhận thẩm quyền của các ngài, và những giáo sĩ nổi bật nhất được tập hợp từ nhiều nơi trong vương quốc, để họ có thể xem xét và chuẩn bị những điều sẽ được họ trình lên vua và Nữ hoàng, để Đức vua và Nữ hoàng có thể đề xuất những điều này cho Công hội. Điều đó chắc chắn đã được thực hiện vì lợi ích của Hội Thánh. Nhưng ngay cả điều này cũng bị kêu ca như là giới hạn Công hội, cùng với nhiều lời lẽ gay gắt khác mà tôi không muốn nhắc lại. Lúc bấy giờ rõ ràng trong nhiều trường hợp hiển nhiên rằng vết thương của chúng ta lúc đó quá mềm yếu để có thể chạm vào hay chữa lành; vì vậy tốt nhất là để vấn đề ngủ yên, và không tạo cớ mới cho sự nóng nảy hay thù địch. Nhưng đồng thời giữ hàng giáo sĩ luôn sẵn sàng khi được gọi, nếu có dịp nào trong các kỳ họp của Nghị viện; nhưng không bắt họ phải tham dự một cách không cần thiết, khi các công việc công cộng đặt lên họ quá nhiều thuế má: người ta cũng nhận xét rằng trong thời kỳ nóng nảy, mọi hội đồng không cần thiết đều phải tránh; vì nếu họ không có công việc theo một hướng, thì thường họ sẽ tạo ra công việc theo một hướng khác.
Nhưng việc có nên có thay đổi hay không có thay đổi trong các vấn đề thuộc về Hội Thánh, không phải là tranh luận duy nhất giữa hàng giáo sĩ vào đầu triều đại này: vì họ bị chia rẽ nhiều về việc tuyên thệ trung thành với chính quyền. Phần lớn trong số họ quả thật đã tuyên thệ trung thành với vua William: một số tuyên thệ với ngài như vua hợp pháp và chính đáng của họ; những người khác tuyên thệ với ngài chỉ như vua trên thực tế; và một phe thứ ba kiên quyết không tuyên thệ chút nào. Những người đã tuyên thệ buộc tội những người từ chối tuyên thệ là quá câu nệ và tỉ mỉ một cách không cần thiết: và phía bên kia buộc tội anh em mình, những người đã tuyên thệ trung thành với chính quyền, là phạm tội thề dối, bội giáo, và từ bỏ các nguyên tắc của mình. Một số người không hài lòng với lời thề và từ chối chúng, vẫn tiếp tục giảng dạy ngay cả sau khi thời hạn do đạo luật của Nghị viện ấn định cho sự tuân thủ của họ đã trôi qua; họ cứ tiếp tục cho đến khi bị cấm giảng, và vì thế phạm chính điều mà trước đây họ đã buộc tội là một tội lỗi nơi anh em Bất Đồng của mình: và đại đa số những người tiếp tục từ chối, và cuối cùng từ bỏ các chức vụ của mình, đã tạo ra một sự tách biệt mới, và từ chối giữ sự thông công với những người đã tuyên thệ với chính quyền mới; và vì thế một cuộc tranh luận mới bắt đầu, vốn về nhiều phương diện rất đáng chú ý.
Hàng giáo sĩ không tuyên thệ trình bày những người tuân thủ chính quyền như một đám người tuyên thệ vui vẻ, những kẻ phản bội lương tâm của mình để đổi lấy các chức vụ lớn. Ngược lại, những người kia trình bày họ như những kẻ chia rẽ, rơi vào cùng một lỗi lầm mà họ đã bày tỏ sự cảm nhận như vậy nơi người khác. Những người không tuyên thệ nói rằng sự tách biệt của họ là bị ép buộc, chứ không phải tự nguyện. Anh em của họ nói với họ rằng lời thề không thể ép buộc họ vào sự tách biệt đó, vì lời thề không được đặt làm điều kiện của sự thông công. Để biện minh cho mình, những người không tuyên thệ viện dẫn: thứ nhất, rằng các hình phạt sẽ giáng trên họ chẳng thiếu gì việc trở thành một điều kiện của sự thông công: đối với họ với tư cách là mục sư, và vì lời thề bị áp đặt dưới những hình phạt bất công và không thương xót như vậy, và kèm theo những hậu quả chết người như vậy, họ nghĩ rằng điều đó sẽ biện minh cho một sự tách biệt; vì với tốc độ này, mọi Hội Thánh ở Anh đều có thể bị đóng cửa. Đáp lại điều này, những người theo phe William nói rằng theo lập luận này, luôn luôn có đủ căn cứ cho những người không tuyên thệ và những người Bất Đồng; và rằng đó là việc cùng với những người Bất Đồng than phiền về các hình phạt bất công và không thương xót. Người ta nói thêm rằng dù việc tuyên thệ là một điều kiện của sự thông công đối với họ với tư cách là mục sư, nhưng điều đó không liên quan gì đến dân chúng với tư cách là thành viên Hội Thánh; những người không thể tham gia với họ mà không phạm tội chia rẽ rõ ràng: rằng giả sử họ bị quyền lực thế tục làm phiền, và bị tước mất sinh kế bởi một đạo luật của Nghị viện, họ không nên trả thù Hội Thánh vì điều đó: và rằng dù họ có thể không còn thi hành chức vụ mục sư nữa, họ vẫn có thể tham gia cùng một sự thông công với tư cách là giáo dân.
Thứ hai, hàng giáo sĩ không tuyên thệ biện luận rằng thẩm quyền của họ đến từ Đấng Christ, và vì thế không quyền lực thế tục nào có thể tước chức giám mục hay tước chức mục sư, hoặc làm cho họ mất khả năng: thẩm quyền của một giáo sĩ (họ nói) đến từ Đức Chúa Trời; và bất chấp bất kỳ đạo luật dân sự nào trái ngược, ông bị ràng buộc phải chăm sóc chức vụ của mình, dù sự bắt bớ cay đắng nhất có đi kèm với ông vì làm như vậy, và vì thế nếu họ sẽ bảo đảm cho một đạo luật dân sự làm cho chúng ta mất khả năng thi hành những bổn phận nguy hiểm, thì họ phải tha thứ cho chúng ta nếu chúng ta có những lo sợ kinh khủng về bản báo cáo mà chúng ta phải trình bày; đến nỗi chúng ta cố gắng thực hiện nó hết sức mình, với nguy hiểm cho bản thân, khi chúng ta không được phép thực hiện nó trong sự thông công với họ. Đáp lại điều này, những người ở phía bên kia trả lời rằng cũng như vị vương tử không thể ban cho, thì ngài cũng không thể lấy đi quyền năng nội tại của lời nói và các nghi thức thánh, vốn phát xuất từ các chìa khóa của sự phong chức: nhưng quyền năng bên ngoài và giấy phép thi hành chức vụ mục sư đã nhận được qua sự phong chức, thì ngài có thể, trong lãnh thổ của mình, ban cho; và lại lấy đi, nếu trường hợp đòi hỏi như vậy; và rằng nếu một quan tòa có thể hợp pháp cách chức, thì vị giáo sĩ có thể bị cách chức một cách hợp pháp: và rằng nếu bị cách chức một cách hợp pháp, ông bị ràng buộc phải phục tùng sự cách chức như vậy. Họ nói thêm rằng đây là giáo lý đúng đắn chống lại những người Bất Đồng khi xưa; kẻ nào đưa ra điều này làm lý do cho sự tách biệt của mình là một kẻ chia rẽ: và vì thế họ nói với anh em không tuyên thệ của mình rằng nếu họ tiến hành theo cùng các nguyên tắc với những người Bất Đồng, và dùng các lập luận của họ, thì cũng có lý do để buộc tội họ chia rẽ, như họ đã có lý do để buộc tội những người Bất Đồng.
Thứ ba, hàng giáo sĩ không tuyên thệ biện luận rằng họ bị ràng buộc phải vâng lời các giám mục và tổng giám mục của mình; vì dù họ bị cách chức bởi một đạo luật thế tục, nhưng đó không phải vì bất kỳ tội lỗi nào mà các kỷ luật của Hội Thánh truất phế họ; và vì thế họ vẫn là giám mục, và bị ràng buộc phải chăm sóc các Hội Thánh của mình, và các Hội Thánh của họ phải sống trong sự phục tùng họ. Những người tuân thủ chính quyền đáp lại họ rằng nếu có điều gì trong lập luận này, thì những người thuộc tỉnh và giáo phận nơi tổng giám mục và giám mục của họ đã tuyên thệ, cũng bị bắt buộc phải gắn bó với họ, và nên tách mình khỏi những người chống lại thẩm quyền, và từ chối tuyên thệ trung thành với nó, như phía bên kia nghĩ rằng họ có thể và nên tách khỏi những người tuân thủ chính quyền. Nhưng họ không thể thấy làm sao họ bị bắt buộc phải theo các vị lãnh đạo Hội Thánh của mình vào sự chia rẽ. Họ hỏi: khi nào Cơ Đốc nhân thời xưa từng từ chối thông công với một Hội Thánh, vì những vấn đề thuộc về nhà nước; hoặc chia rẽ với người khác, vì những người mà họ chia rẽ với họ nghĩ rằng tuyên thệ trung thành với quyền lực tối cao là hợp pháp và là bổn phận của họ?
Như vậy ở đây có một sự đảo ngược kỳ lạ. Trong khi có hai nguyên tắc mà phe theo phẩm trật đã luôn luôn, kể từ thời vua Charles phục vị, tỏ ra đặc biệt yêu thích; tức là quyền lực của quan tòa trong các vấn đề thuộc về Hội Thánh, và sự vâng phục thụ động không có giới hạn nào; thì cả hai nguyên tắc đó nay đều bị một số người trong chính họ chống đối. Sự vâng phục thụ động không giới hạn đã bị những người bỏ rơi vua James và theo vua William thay thế, vì điều đó họ bị anh em không tuyên thệ của mình trách mắng đầy đủ. Quyền lực của quan tòa trong các vấn đề thuộc về Hội Thánh không còn được những người chịu sự bất bình của chính quyền công nhận nữa; nhưng họ dựng lên một quyền cố hữu trong Hội Thánh; một số người trong họ đi xa đến tận Hội Thánh Scotland để mượn những nguyên tắc mới, điều mà những người ở phía bên kia không quên nhắc nhở họ thường xuyên. Những người thuộc loại cực đoan, và trước đây ít có lòng bác ái nhất đối với anh em Bất Đồng của mình, đã bị ép phải mượn những lời biện hộ từ họ, để tự bảo vệ mình khỏi cáo buộc chia rẽ: và những người ôn hòa hơn đối với những người Bất Đồng, nhưng trung thành với vua William, thấy mình bị dồn vào thế khó để tự bảo vệ mình trong sự thay đổi các nguyên tắc và kế hoạch cai trị của mình, điều mà phe bên kia với bản tính xấu và sự cay đắng đã xúc phạm họ không ngừng. Nhưng những người Bất Đồng vẫn giữ vững lập trường của mình, và gắn bó với cùng những nguyên tắc mà họ đã hành động theo suốt thời gian qua; họ hết lòng ủng hộ chính quyền, và biết ơn vì sự tự do của mình; và dù họ không thể đạt được bất kỳ thay đổi nào trong các nghi lễ, sự thờ phượng và kỷ luật của Hội Thánh, để dọn đường cho một sự liên hiệp; họ vẫn cư xử với sự tôn trọng hơn đối với cả các nhà cai trị dân sự và giáo hội, so với nhiều người trước đây tự cho mình là phục tùng: và họ nghĩ rằng từ nay không ai có thể mặt dày bắt họ phải chờ đợi trong hy vọng về các thay đổi và sửa chữa, khi một thời cơ thuận lợi như thế này đã trôi qua mà không sinh ra điều gì: và đồng thời họ hoàn toàn tin chắc rằng phải cần một sự quan phòng rất đặc biệt mới có thể thỏa mãn những người cho rằng cần thiết phải có một sự liên hiệp giữa các phe đang tranh chấp, những người đã tỏ ra quá chậm chạp trong việc nắm lấy hai cơ hội hạnh phúc như sự phục vị của vua Charles và cuộc cách mạng gần đây, để chữa lành những vết rạn khó chịu của chúng ta.
Các mục sư Bất Đồng thuộc nhiều giáo phái khác nhau đã ký vào các tín điều giáo lý của Hội Thánh Anh, như đạo luật của Nghị viện yêu cầu: nhưng một số ít cách diễn đạt trong đó còn mơ hồ, nên ông Baxter đã soạn một lời giải thích ngắn gọn, mà ông nộp kèm khi ký tên, trong đó nhiều anh em của ông đồng tình với ông. Và vì ít người để ý đến lời giải thích này, tôi nghĩ không phải là không thích hợp khi chèn nó vào đây. Nó có tựa đề là “Ý nghĩa của ông Baxter về các tín điều đã ký về tôn giáo”, in năm 1689.
Tôi không xem mẫu lời nói này, được gọi là các tín điều của Hội Thánh Anh, là thiết yếu đối với Hội Thánh nói trên; cũng không xem bất cứ điều gì trong đó là thiết yếu đối với tôn giáo Cơ Đốc, điều mà ngay từ đầu, và trong các thời đại đầu tiên của Cơ Đốc giáo, đã không phải là như vậy; phải, và trong mọi thời đại tiếp theo cũng vậy: cũng không xem mẫu lời nói hay nội dung như vậy là thay thế cho đức tin theo Kinh Thánh, hoặc cần thiết cho việc trở thành mục sư, thành viên, và sự thông công trong Hội Thánh Anh: nhưng cho rằng chúng phụ thuộc vào Kinh Thánh và các tín điều cổ xưa đã nói, là một lời tuyên xưng đáng khen của Hội Thánh này vào thời Cải Chánh, rằng chúng không giải thích sai quy tắc thiêng liêng bởi bất kỳ tà giáo nào, nhờ đó thúc đẩy sự thông công của chúng ta với các Hội Thánh Cải Chánh khác, và hướng dẫn những người ở trong nước trong việc giải thích quy tắc nói trên. Đừng để chúng ta nghĩ về một tôn giáo và Hội Thánh, vốn không cổ xưa hơn các tín điều nói trên hay sách cầu nguyện chung. Nhưng đồng tình với Augustin xuất sắc rằng, ngược với lý trí thì không ai tỉnh táo, và ngược với Kinh Thánh thì không ai là Cơ Đốc nhân; và cũng vậy, ngược với Hội Thánh thì không ai là người ngay thẳng (Hội Thánh vẫn được giả định là ủng hộ lý trí và Kinh Thánh, tỉnh táo và Cơ Đốc), và rằng ý nghĩa riêng của Đức Chúa Trời vẫn còn để lại một sự không chắc chắn trong ý nghĩa của hầu hết các tác phẩm của con người cho đến khi được giải thích, và tuy nhiên giả định rằng các tác giả của các tín điều này có ý định chính thống, để tôi có thể không tỏ ra câu nệ một cách không cần thiết, tôi ký tên vào chúng. Và để tôi có thể không vô ý hấp tấp trong việc ký tên, tôi xin nói với tất cả những ai quan tâm, tôi hiểu những lời mà tôi ký tên như thế nào.
Điều 2. Một của lễ cho mọi tội lỗi của con người, nguyên tội và tội lỗi thực tế. Dù chữ “cho mọi người” cũng có trong bản của vua James, tôi cho rằng họ không có ý nói là cho sự không ăn năn cuối cùng, sự không tin, chủ nghĩa vô thần hay sự không thánh khiết của bất kỳ người nào; mà là cho mọi loại tội lỗi, với điều kiện đức tin và sự ăn năn, thực sự tha thứ chúng cho những tín đồ ăn năn.
Điều 3. Ngài đã xuống âm phủ. Tức là xuống Hades, trạng thái của các linh hồn đã lìa khỏi thân xác; về điều này xin xem câu trả lời của Tổng giám mục Ussher cho những người theo Dòng Tên.
Điều 4. Ngài đã lấy lại thân thể mình với thịt và xương, và mọi điều thuộc về sự hoàn hảo của bản tính con người, nhờ đó Ngài đã thăng thiên, và ở đó Ngài ngồi, vân vân. Tức là Ngài ngồi trên trời với cùng một thân thể đã được vinh hiển, vốn là thịt và xương trên đất, và theo nghĩa bóng được một số người gọi như vậy; nay nó là một thân thể thiên thượng, không hư nát, thuộc linh, vinh hiển; nhưng thật ra nay không phải là cùng một điều mà chúng ta gọi theo nghĩa chính thức là thịt, xương hay máu, cũng sẽ không chấp nhận cùng một định nghĩa. Vì thứ nhất, Kinh Thánh nói rõ ràng rằng thịt và máu không thể hưởng nước Đức Chúa Trời, 1 Cô-rinh-tô 15:50. Có thân thể tự nhiên, và có thân thể thuộc linh, câu 43, 44. Văn mạch cho thấy rằng ở đây không phải là sự hư nát tội lỗi hay chết chóc được gọi là thịt và máu, mà là tính hay hư nát tự nhiên mà thịt và máu có. Xin xem Hammond về câu Kinh Thánh này. Thân thể của Đấng Christ sẽ không tệ hơn thân thể của chúng ta (nhưng được làm giống như thân thể của Ngài, Phi-líp 3:20), nhưng thân thể của chúng ta sẽ không [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt cụt ở cuối đoạn trích].
2. Khi không có cùng một hình thức hay định nghĩa, thì cũng không thể có cùng một tên gọi chính thức theo đúng nghĩa: nhưng chưa từng có triết gia hay thầy thuốc tỉnh táo nào đưa ra một định nghĩa về thịt, máu hay xương mà lại thực sự phù hợp với thân thể vinh hiển của Đấng Christ. Vì vậy, tên gọi ấy chỉ có thể dùng theo nghĩa mơ hồ, không chính xác.
3. Có một sự hài hòa trong các công việc của Đức Chúa Trời. Đấng Christ, trong nhân tính vinh hiển của Ngài, đã được tôn cao trên các thiên sứ về quyền năng, thì Ngài cũng không thua kém các thiên sứ về bản tính tự nhiên. Thân thể thiêng liêng, thuộc về trời của Ngài phù hợp với linh hồn Ngài; và mọi thiên sứ đều vâng phục và thờ phượng Ngài. Khi chúng ta trở nên con cái của sự sống lại, chúng ta sẽ ngang bằng với các thiên sứ, không cưới gả cũng không chết nữa, và như thế sẽ không có những thân thể mang bản chất phải chết. Tôi không dám nói rằng mặt trời hay ánh sáng là một thân thể vinh hiển hơn thân thể của Đấng Christ; cũng không khuyến khích những kẻ tranh luận hỏi rằng thân thể Ngài dài rộng bao nhiêu bộ, hay nơi nào chứa đựng thân thể ấy.
4. Tôi không dám mang tội mâu thuẫn với hai Công đồng chung trong một vấn đề đức tin, khi các công đồng ấy tuyên bố rủa sả những kẻ bất đồng, và đồng ý với nhau về điểm này dù bất đồng trong những điều khác, đồng thời viện dẫn truyền thống của các giáo phụ và Kinh Thánh.
Công đồng chung thứ bảy, họp tại Constantinopolis dưới thời Constantinus Copronymus, khi lên án việc thờ hình tượng, đã nói rõ rằng: nếu ai không xưng nhận rằng Chúa chúng ta là Chúa Giê-xu Christ, sau khi mặc lấy xác thịt có linh hồn, có lý trí và có trí tuệ, cũng đang ngự cùng Đức Chúa Cha, và cũng sẽ trở lại như vậy với sự uy nghi của Cha để phán xét kẻ sống và kẻ chết, không còn là xác thịt nữa, nhưng cũng không phải là vô hình, để Ngài có thể được nhìn thấy bởi những kẻ đã đâm Ngài, và vẫn là Đức Chúa Trời ngoài sự mệt mỏi của xác thịt, thì kẻ ấy đáng bị rủa sả. Công đồng Nicaea thứ hai, vốn là đối thủ của công đồng kia, qua Epiphanius cũng nói: đến đây thì họ suy nghĩ đúng đắn và nói những điều phù hợp với truyền thống của các giáo phụ.
5. Những sự chia rẽ lâu dài trong Hội Thánh, suốt một nghìn ba trăm năm qua, đã theo sau những quyết định vội vàng về một số điều tối tăm, vô hình, khiến tôi càng nghiêng về sự hoãn kết luận hơn là vội vàng khẳng định trong những trường hợp còn nghi vấn, nhất là về Đức Chúa Trời và Chúa Giê-xu Christ.
6. Sự trọn vẹn của nhân tính vinh hiển không phải là có thịt và xương.
7. Tôi không thể nói rằng đất, như thịt và xương, lại cư ngụ trong các vùng trời thanh khiết.
Điều 6. Kinh Thánh chứa đựng mọi điều cần thiết cho sự cứu rỗi. Vì vậy tôi đồng ý rằng nếu chức vụ, các nghi thức thánh và sự thông công của Hội Thánh là cần thiết cho sự cứu rỗi, thì Kinh Thánh cũng chứa đựng mọi điều về những sự ấy. Dưới tên gọi Kinh Thánh, chúng ta hiểu là những sách chính điển mà thẩm quyền của chúng chưa từng bị nghi ngờ trong Hội Thánh. Lời giải thích: điều này không loại trừ thư gửi người Hê-bơ-rơ, thư Gia-cơ, thư II Phi-e-rơ, thư Giu-đe, thư II và III Giăng, và sách Khải Huyền, là những sách mà nhiều Hội Thánh đã lâu nghi ngờ.
Điều 7. Các điều răn dân sự trong Kinh Thánh, tức luật pháp do Đức Chúa Trời ban qua Môi-se, không nhất thiết phải được tiếp nhận trong bất kỳ quốc gia nào. Lời giải thích: các điều răn dân sự là những điều răn được ban ra để cai trị các thành phố, tức các xã hội dân sự. Luật pháp của Đức Chúa Trời là luật dân sự tối cao; luật pháp của loài người chỉ là những luật phụ, như những quy định mà các đoàn thể lập ra dưới luật pháp của đất nước, về những điều có thể thay đổi, mà Đức Chúa Trời đã để ngỏ và phụ thuộc vào luật pháp của Ngài. Đức Chúa Trời có hai loại luật dân sự. Thứ nhất, những luật phổ quát hay chung cho mọi quốc gia Cơ Đốc ít nhất: như phải có người cai trị và thần dân; người cai trị phải vâng giữ và thúc đẩy luật pháp của Đức Chúa Trời cùng vương quốc của Đấng Christ, và không làm gì nghịch lại những luật ấy; họ phải tìm kiếm ích chung, cai trị trong sự công chính, làm sự kinh hãi cho công việc ác, khích lệ lòng tin kính, đức hạnh và hòa bình; họ phải ngăn chặn sự phạm thượng, thề dối, thói tục tĩu, giết người, ngoại tình, trộm cắp, làm chứng dối và xét xử bất công, cùng những điều tương tự. Những luật dân sự này ràng buộc mọi quốc gia như luật tự nhiên, và ràng buộc mọi quốc gia Cơ Đốc như luật của Đấng Christ, chứ không phải như luật của Môi-se đã công bố cho người Giu-đa. Thứ hai, cũng có những luật dân sự riêng biệt, chỉ thuộc về quốc gia của người Giu-đa xét theo đặc thù của nó. Tôi cho rằng điều khoản này muốn nói đến những luật ấy, và bao hàm loại luật trước trong cụm từ luật đạo đức, dù thực ra chúng là những luật dân sự nổi bật nhất.
Điều 8. Ba bản Tín điều, tức Tín điều Nicaea, Tín điều Athanasius, và bản thường được gọi là Tín điều các Sứ đồ, phải được tiếp nhận và tin tưởng cách trọn vẹn. Lời giải thích: phải được hiểu đúng, tức là, thứ nhất, cụm từ Đức Chúa Trời bởi Đức Chúa Trời, không có nghĩa là có nhiều Đức Chúa Trời; thứ hai, các điều khoản rủa sả không được xem là một phần của Tín điều Athanasius, vì chúng thuộc về phần phụng vụ đã được chấp thuận và đồng ý.
Điều 9. Sự hư hoại của bản tính này vẫn còn ngay cả nơi những người đã được tái sinh. Nghĩa là, nó còn lại trong mức độ đã bị chế ngự, bị khuất phục, chứ không còn thống trị hay chưa được tha thứ.
Điều 10. Chúng ta không có quyền năng, nghĩa là các năng lực hay khả năng của chúng ta không đủ nếu không có ân điển của Đức Chúa Trời.
Điều 11. Chúng ta được kể là công chính trước mặt Đức Chúa Trời chỉ vì công đức của Chúa và Cứu Chúa chúng ta là Chúa Giê-xu Christ, chứ không phải vì các việc làm hay công trạng của chính mình. Vì vậy, việc chúng ta được xưng công chính chỉ bởi đức tin là một giáo lý rất lành mạnh. Lời giải thích: dù người nào làm điều công chính thì người ấy là công chính; và Kinh Thánh, xuyên suốt và thường xuyên, nhắc đến một sự công chính nội tại nơi cá nhân, cần thiết cho sự cứu rỗi; tuy nhiên sự công chính ấy không phải là sự công chính phổ quát, cũng không phải là sự công chính có thể xưng công chính cho chúng ta theo luật pháp của sự vô tội hay luật pháp của việc làm, mà chỉ hoàn toàn phụ thuộc vào công đức và hiệu quả của sự hy sinh cùng sự công chính của Đấng Christ, là điều duy nhất đáng giá cho chúng ta như một cái giá. Đức tin của chúng ta chỉ là điều kiện đạo đức cần thiết, dù là do Đức Chúa Trời ban cho, để tiếp nhận món quà nhưng không là sự tha thứ, sự xưng công chính và sự làm con nuôi, và đức tin ấy không giữ một phần nào trong chức vụ hay vinh dự của Đấng Christ. Tuy vậy, lời của Đấng Christ vẫn đúng, rằng bởi việc làm của loài người mà họ sẽ được xưng công chính hay bị định tội, và mọi người sẽ bị phán xét theo việc làm của mình; và Gia-cơ nói đúng rằng bởi việc làm mà một người được xưng công chính, chứ không phải chỉ bởi đức tin. Không phải bởi những việc làm trọn vẹn hay việc làm theo luật pháp Môi-se, cũng không phải bởi bất cứ việc làm nào, xét như một cái giá hay một sự đổi chác, khiến phần thưởng trở thành của nợ chứ không phải của ân điển, mà là bởi một đức tin thực hành hay đời sống Cơ Đốc: những hành động mà chính đức tin là như vậy, và chứng minh niềm tin của chúng ta; những hành động mà Đấng Christ đã hứa ban sự xưng công chính và sự cứu rỗi cho. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về việc xưng công chính bởi việc làm bị vỡ nát, một số cụm từ không đọc được trọn vẹn] Đức tin Cơ Đốc chân thật, đối lập với việc làm theo nghĩa ấy, là điều biện hộ cho chúng ta trước lời cáo buộc về sự vô tín, giả hình, và đời sống không tin kính.
Điều 12. Các việc lành tất yếu phát sinh từ đức tin chân thật và sống động, đến nỗi nhờ chúng mà một đức tin sống động có thể được nhận biết rõ ràng như cây được nhận biết nhờ trái của nó. Lời giải thích: thứ nhất, đó là một sự cần thiết có điều kiện, phù hợp với tự do. Thứ hai, đó là một chân lý về bằng chứng, chứ không phải về mức độ ngang bằng.
Điều 13. Các việc làm trước ân điển của Đấng Christ và sự thần cảm của Đức Thánh Linh thì không đẹp lòng Đức Chúa Trời, vì chúng không phát sinh từ đức tin nơi Chúa Giê-xu Christ, cũng không khiến con người xứng đáng nhận lãnh ân điển, hay như các trường phái nói, đáng được ân điển theo sự xứng hợp; trái lại, chúng mang bản tính của tội lỗi. Lời giải thích: thứ nhất, không có việc lành nào được làm trước mọi ân điển chung. Ân điển chung thường đi trước ân điển đặc biệt; và những kẻ chống lại ân điển ấy thì còn xa vương quốc Đức Chúa Trời hơn những kẻ đã nhận được nó. Ai đã có, nhờ sự sử dụng tốt, thì sẽ được ban cho thêm; và trong mọi quốc gia, ai kính sợ Đức Chúa Trời và làm điều công chính thì được Ngài chấp nhận. Tin rằng Đức Chúa Trời hiện hữu và Ngài là Đấng ban thưởng cho những kẻ hết lòng tìm kiếm Ngài thì tốt hơn là không có gì, và tốt hơn là tội lỗi thuần túy.
Điều 14. Các việc làm tự nguyện, ngoài ra và vượt trên các điều răn của Đức Chúa Trời, mà người ta gọi là các việc làm vượt mức, thì không thể được dạy dỗ mà không có sự kiêu ngạo. Lời giải thích: tôi cho rằng điều này không có ý nói rằng các quy định tự nguyện của Hội Thánh, các sự áp đặt, lời thề và các chức vụ trong Hội Thánh đều bị cấm.
Điều 16. Lời giải thích: tôi cho rằng điều khoản này chỉ muốn nói đến tội không được tha thứ chống lại Đức Thánh Linh, và sự lìa bỏ hoàn toàn ân điển chung, cùng một mức độ thói quen và hành động lìa bỏ ân điển đặc biệt; nhưng nó không quyết định cuộc tranh luận về việc liệu có ai sa ngã hoàn toàn và cuối cùng khỏi một ân điển chưa được xác nhận như thế hay không. [NEEDS REVIEW: phần giải thích Điều 16 trong bản quét bị vỡ nát, chỉ đọc được đại ý]
Điều 18. Những kẻ cả gan nói rằng mọi người sẽ được cứu bởi luật pháp hay giáo phái mà mình xưng nhận, miễn là siêng năng sống theo luật pháp ấy và ánh sáng của tự nhiên, thì phải bị xem là đáng rủa sả. Vì Kinh Thánh chỉ bày tỏ cho chúng ta danh của Chúa Giê-xu Christ, nhờ đó loài người phải được cứu. Lời kết: một số giáo phái mâu thuẫn với ánh sáng của tự nhiên. Họ thờ phượng ma quỷ, dâng con cái mình làm của lễ cho ma quỷ, và giết hại người công chính; điều đó sẽ không cứu được ai. Nhưng nếu ý nghĩa là rủa sả mọi người hy vọng rằng có những người được cứu dù chưa từng nghe danh Đấng Christ, và rằng Thánh Linh cùng ân điển của Ngài đi xa hơn sự hiểu biết về danh Ngài, thì tôi sẽ không rủa sả những người như vậy. Không phải mọi người hy vọng tốt lành về Socrates, Antoninus, Alexander, Severus, Cicero, Epictetus, Plutarch và những người tương tự đều đáng bị rủa sả. Không có danh nào khác là Đấng Mê-si-a để được cứu bởi, ngoài Đấng Christ. Nhưng, thứ nhất, Đức Chúa Trời phán xét con người không theo luật nào khác ngoài luật mà họ đang ở dưới; và luật ân điển ban cho nhân loại sa ngã trong A-đam và Nô-ê đã không bị bãi bỏ bởi tính đặc thù của giao ước sau này. Thứ hai, Đức Chúa Trời xưa kia có nhiều dân hơn người Giu-đa và những người ngoại bang theo đạo Giu-đa. Thứ ba, người Giu-đa xưa biết về Đấng Christ ít hơn các sứ đồ của Ngài trước khi Ngài sống lại. Thứ tư, các sứ đồ khi ấy chưa tin rằng Ngài chết vì tội lỗi của chúng ta, Ngài sống lại, thăng thiên, cầu thay trên trời, và những điều tương tự. Thứ năm, ngày nay không phải là Cơ Đốc giáo nếu không tin những điều ấy. Nếu tôi dám rủa sả cả thế gian, là những người ngày nay không tin nhiều hơn người Giu-đa xưa và các sứ đồ khi ấy đã tin, thì tôi vẫn không dám rủa sả mọi Cơ Đốc nhân hy vọng tốt hơn về họ.
Điều 23. Những người chúng ta phải xét là được kêu gọi và sai đi cách hợp pháp là những người được chọn và kêu gọi vào công việc này bởi những người có thẩm quyền công khai trong hội chúng để kêu gọi và sai phái các mục sư vào công việc của Chúa. Lời giải thích: thẩm quyền ấy được ban cho, tức là bởi Đấng Christ trong sự thiết lập của Ngài qua Kinh Thánh, và bởi những người mà Đấng Christ ủy quyền dưới Ngài.
Điều 25. Các nghi thức thánh là những dấu hiệu chắc chắn, đáng tin và hiệu quả của ân điển, cùng thiện ý của Đức Chúa Trời. Lời giải thích: chúng biểu thị điều Đức Chúa Trời ban cho; chúng trao cho người tiếp nhận có đức tin chân thật quyền được tha thứ, làm con nuôi và sự cứu rỗi; chúng là những dấu hiệu có tác dụng về mặt đạo đức, khơi dậy và gia tăng ân điển nội tại nơi các tín hữu.
Điều 26. Hiệu quả của mạng lệnh Đấng Christ cũng không bị lấy đi bởi sự gian ác của người thi hành chức vụ. Lời giải thích: các nghi thức thánh không trở nên vô hiệu vì một người xấu đã cử hành chúng; nhưng lời cầu nguyện, sự giảng dạy và gương mẫu thường có hiệu quả hơn từ những người có khả năng và tin kính hơn là từ những người bất tài và gian ác. Người mù cũng có thể nói rằng Đức Chúa Trời không nghe kẻ có tội; nhưng nếu ai là người thờ phượng Ngài và làm theo ý muốn Ngài thì Ngài nghe người ấy. Thi Thiên 50 chép rằng Đức Chúa Trời phán với kẻ ác: ngươi lấy gì mà thuật lại giao ước của Ta? Thật là tội lỗi khi đặt một người xấu lên trên một người tốt hơn, và thật nguy hiểm khi khích lệ những người hằng ngày sống trong tội lỗi mà chiếm đoạt chức vụ thánh của giám mục hay mục sư, khi họ không có những phẩm chất cần thiết về bản chất, cũng không có điều cần thiết về mặt chức vụ. [NEEDS REVIEW: câu cuối của phần giải thích Điều 26 bị OCR làm vỡ, chỉ dịch theo đại ý]
Ngoài những điều khoản bị loại trừ và những điều không cần giải thích, tôi bỏ qua. Nếu tôi đã nắm đúng ý nghĩa thật, tôi xin đồng ý; và tôi tạ ơn Đức Chúa Trời rằng Hội Thánh quốc gia có giáo lý lành mạnh như vậy. Tôi cũng lấy làm tiếc cho những người viết, giảng hay thực hành trái ngược với những điều mà họ đã ký tên, và cáo buộc những người từ chối ký tên, đồng thời xem những người không nhận họ làm mục sư là tội nhân, chỉ vì họ không ký tên.
Những người Trưởng Lão và những người theo phái Hội Chúng, sau khi trước đây đã cố gắng đi đến một thỏa thuận, nay cho rằng đây là cơ hội thích hợp cho một nỗ lực mới. Sau nhiều cuộc họp, họ đã đồng ý với nhau, và sau đó đã công bố các điều khoản thỏa thuận.
Các điều khoản thỏa thuận sau đây đã được các mục sư hiệp nhất tại Luân Đôn và vùng phụ cận, gọi là Trưởng Lão và Hội Chúng, quyết nghị; không phải như một khuôn mẫu cho bất kỳ hiến pháp quốc gia nào, mà là để giữ gìn trật tự trong các hội chúng của chúng ta, là những hội chúng không thể vươn tới quy tắc chung do luật pháp thiết lập.
I. Về các Hội Thánh và thành viên Hội Thánh.
1. Chúng tôi thừa nhận Chúa Giê-xu Christ chúng ta có một Hội Thánh phổ quát, hay vương quốc, bao gồm mọi người được hiệp nhất với Ngài, dù ở trên trời hay dưới đất. Và chúng tôi quan niệm toàn thể các tín hữu hữu hình cùng con cái thơ ấu của họ, thường được gọi là Hội Thánh phổ quát hữu hình, thuộc về vương quốc thiêng liêng của Đấng Christ trong thế gian này. Nhưng về khái niệm một Hội Thánh phổ quát hữu hình tại đây, xét theo nghĩa nó đã được tập hợp thành một xã hội có tổ chức nào đó, dưới một đầu hữu hình là con người trên đất, dù là một người duy nhất hay nhiều người hợp lại, thì chúng tôi, cùng với các tín hữu Tin Lành còn lại, đều bất đồng.
2. Chúng tôi đồng ý rằng các xã hội riêng biệt gồm các tín hữu hữu hình, là những người dưới Đấng Christ là Đầu của họ, thường xuyên hiệp nhất với nhau để thông công cách bình thường trong mọi mạng lệnh của Đấng Christ, là những Hội Thánh riêng biệt, và phải được nhau công nhận là những Hội Thánh đã được Đấng Christ thiết lập, dù khác nhau về hình thức và thực hành trong một số điều nhỏ hơn.
3. Không ai được tiếp nhận làm thành viên, để thông công trong mọi mạng lệnh đặc biệt của Phúc Âm, ngoại trừ những người hiểu biết và vững vàng trong các giáo lý căn bản của đạo Cơ Đốc, không có điều tai tiếng trong đời sống, và theo sự xét đoán được điều chỉnh bởi Lời Đức Chúa Trời, là những người tin kính và trung thực cách rõ ràng, thành thật xưng nhận sự vâng phục hết lòng đối với Chúa Giê-xu Christ.
4. Một số lượng thích hợp những thánh đồ hữu hình như đã mô tả trước đó trở nên những đối tượng có khả năng thông công cách ổn định trong mọi mạng lệnh đặc biệt của Đấng Christ, khi họ cùng tuyên bố sự đồng ý và thỏa thuận bước đi trong đó theo quy tắc Phúc Âm. Trong lời tuyên bố ấy, những mức độ rõ ràng khác nhau sẽ không ngăn cản các Hội Thánh ấy công nhận nhau là những Hội Thánh đã được thiết lập.
5. Dù ranh giới giáo xứ không thuộc về luật thiêng liêng, nhưng vì sự gây dựng chung, các thành viên của một Hội Thánh riêng biệt nên sống gần nhau, càng thuận tiện càng tốt.
6. Mỗi Hội Thánh riêng biệt có quyền chọn mục sư của riêng mình; và khi đã được trang bị những người có đủ phẩm chất và được phong chức theo quy tắc Phúc Âm, thì Hội Thánh ấy có thẩm quyền từ Đấng Christ để thi hành kỷ luật và hưởng mọi mạng lệnh trong công việc của Ngài.
7. Trong việc thi hành quyền của Hội Thánh, quyền cai trị và quản lý thuộc về các mục sư cùng các trưởng lão khác của mỗi Hội Thánh riêng biệt, nếu có những người như vậy; và quyền đồng ý thuộc về anh em tín hữu, theo quy tắc Phúc Âm.
8. Tất cả những người như đã mô tả đều có bổn phận, khi có cơ hội, gia nhập làm thành viên cố định của một Hội Thánh riêng biệt nào đó; việc gia nhập như vậy là một phần trong sự xưng nhận vâng phục Phúc Âm của Đấng Christ, là phương tiện đã được thiết lập cho sự vững vàng và gây dựng của họ; nhờ đó họ ở dưới sự chăm sóc mục vụ, và trong trường hợp bước đi tai tiếng hay gây vấp phạm, họ có thể bị khuyên răn hay kỷ luật cách có thẩm quyền để được phục hồi, và để bênh vực chân lý cùng Hội Thánh.
9. Một người xưng nhận hữu hình đã gia nhập một Hội Thánh riêng biệt như vậy phải tiếp tục trung tín với Hội Thánh ấy, và không được lìa bỏ sự thờ phượng cùng các mạng lệnh được ban phát tại đó, nếu không có việc tìm kiếm một cách có trật tự giấy giới thiệu đến một Hội Thánh khác. Giấy giới thiệu ấy phải được cấp khi trường hợp của người ấy đòi hỏi.
II. Về chức vụ mục sư.
1. Chúng tôi đồng ý rằng chức vụ mục sư đã được Chúa Giê-xu Christ thiết lập để thâu thập, hướng dẫn, gây dựng và cai trị Hội Thánh của Ngài, và sẽ tiếp tục cho đến tận thế.
2. Những người được kêu gọi vào chức vụ này phải được trang bị học vấn thích hợp và các ân tứ mục vụ, cũng như ân điển của Đức Chúa Trời, vững vàng trong sự phán đoán, không phải là người mới trong đức tin và sự hiểu biết Phúc Âm, không có điều tai tiếng, có đời sống thánh khiết, và là những người tận hiến cho công việc ấy.
3. [NEEDS REVIEW: điểm 3 và 4 của phần Về chức vụ mục sư bị thiếu trong bản quét, chỉ còn phần cuối của điểm 5 trở đi] 5. Sau lời khuyên như vậy, người được hỏi ý kiến, khi đã được anh em tín hữu của Hội Thánh riêng biệt mà người ấy sẽ đứng đầu chọn lựa, và người ấy chấp nhận, thì phải được phong chức và biệt riêng cho chức vụ của mình trên họ; trong đó, thông thường cần có sự đồng ý của các mục sư thuộc các hội chúng lân cận cùng với trưởng lão giảng dạy, nếu có người như vậy.
6. Trong khi việc phong chức như vậy chỉ nhằm cho những người chưa từng được phong chức vào chức vụ mục sư trước đó; nếu có ai xét rằng trong trường hợp một người đã được phong chức chuyển đến một vị trí mới hay một trách nhiệm mục vụ mới, cũng nên có một sự giới thiệu trang trọng tương tự, phó thác người ấy cùng công việc của người ấy cho ân điển và phước lành của Đức Chúa Trời, thì những quan điểm hay thực hành khác nhau về điều này sẽ không gây tranh cãi hay phá vỡ sự thông công giữa chúng tôi.
7. Điều thích hợp là những người bước vào công việc rao giảng Phúc Âm không chỉ có đủ phẩm chất để thông công với các thánh đồ, mà còn, ngoại trừ những trường hợp đặc biệt, phải chứng tỏ các ân tứ và sự thích hợp của mình cho công việc ấy trước các mục sư của các Hội Thánh có khả năng rõ ràng để nhận biết và xét đoán phẩm chất của họ; để họ có thể được sai đi với sự chấp thuận trang trọng và lời cầu nguyện, là điều chúng tôi xét là cần thiết, hầu không còn nghi ngờ gì về việc họ được kêu gọi vào công việc ấy, và để ngăn ngừa, hết sức có thể, những kẻ xâm nhập dốt nát và liều lĩnh.
III. Về kỷ luật Hội Thánh.
1. Vì không thể tránh khỏi việc ngay cả trong những Hội Thánh thanh sạch nhất trên đất cũng đôi khi phát sinh những sự xúc phạm và tai tiếng do thói giả hình và sự bại hoại đang thắng thế, nên Đấng Christ đã đặt bổn phận cho mỗi Hội Thánh phải tự sửa mình bằng những phương thuốc thiêng liêng mà Ngài đã định, phải áp dụng trong mọi trường hợp như vậy, tức là sự khuyên răn và sự khai trừ khỏi Hội Thánh.
2. Sự khuyên răn, tức là việc quở trách một thành viên phạm lỗi để đem lại sự cáo trách, trong trường hợp phạm lỗi riêng tư, phải được thực hiện theo quy tắc trong Ma-thi-ơ 18:15, 16, 17; và trong trường hợp phạm lỗi công khai, phải thực hiện công khai trước Hội Thánh, như danh dự của Phúc Âm và bản chất của sự tai tiếng đòi hỏi. Và nếu một trong hai sự khuyên răn ấy đem lại sự phục hồi cho người sa ngã, thì mọi thủ tục tiếp theo theo đường lối kỷ luật phải chấm dứt, và sự hài lòng phải được tuyên bố tương ứng.
3. Khi mọi phương tiện thích đáng đã được dùng theo trật tự Phúc Âm để phục hồi một anh em phạm lỗi và tai tiếng, mà người ấy vẫn không ăn năn, thì phải tiến hành kỷ luật khai trừ khỏi Hội Thánh; trong đó mục sư cùng các trưởng lão khác, nếu có những người như vậy, phải dẫn đầu và đi trước Hội Thánh, và anh em tín hữu phải bày tỏ sự đồng ý, trong đường lối vâng phục Đấng Christ và vâng phục các trưởng lão, là những người ở trên họ trong Chúa.
4. Đôi khi có thể xảy ra việc một thành viên Hội Thánh, vốn không tai tiếng về mặt khác, lại tách mình ra khỏi sự thông công của Hội Thánh mà mình thuộc về một cách tội lỗi; trong trường hợp ấy, khi mọi phương tiện thích đáng để đưa người ấy trở lại đều không hiệu quả, người ấy đã tự cắt mình khỏi sự thông công của Hội Thánh ấy, thì Hội Thánh có thể chính đáng xem mình và tuyên bố mình được giải thoát khỏi bất kỳ sự coi sóc nào nữa đối với người ấy.
IV. Về sự thông công giữa các Hội Thánh.
1. Chúng tôi đồng ý rằng các Hội Thánh riêng biệt không nên bước đi quá riêng rẽ và tách biệt với nhau đến nỗi không quan tâm và dịu dàng với nhau. Trái lại, các mục sư của họ phải thường xuyên gặp gỡ nhau, để nhờ lời khuyên chung, sự hỗ trợ, khích lệ và giao tiếp huynh đệ, họ có thể củng cố lòng và tay của nhau trong các đường lối của Chúa.
2. Không một Hội Thánh riêng biệt nào của chúng tôi phải lệ thuộc Hội Thánh khác, mỗi Hội Thánh đều được Đấng Giê-xu Christ ban cho đầy đủ quyền năng; và không một Hội Thánh nào trong số các Hội Thánh ấy, cũng không viên chức hay các viên chức của chúng, được thi hành quyền năng nào, hay có bất kỳ quyền ưu việt nào trên bất kỳ Hội Thánh nào khác hay các viên chức của Hội Thánh ấy.
3. Những thành viên đã biết của các Hội Thánh riêng biệt, được thành lập như đã nói trước, có thể có sự thông công thỉnh thoảng với nhau trong các mạng lệnh của Phúc Âm, tức là Lời Chúa, sự cầu nguyện, các nghi thức thánh, việc hát các Thi Thiên, theo ý của Đấng Christ; trừ khi Hội Thánh mà họ muốn thông công có lý do chính đáng để phản đối họ.
4. Chúng tôi không nên tiếp nhận bất kỳ ai làm thành viên của các hội chúng tương ứng của mình, là người đã gia nhập một hội chúng khác, nếu chưa nỗ lực để các hội chúng liên quan đều thỏa lòng lẫn nhau.
5. Một Hội Thánh không nên chê trách cách hành xử của một Hội Thánh khác, cho đến khi Hội Thánh ấy đã nghe điều mà Hội Thánh bị cáo buộc, trưởng lão của Hội Thánh ấy, hay các sứ giả của họ có thể nói để bênh vực chính mình khỏi bất kỳ lời cáo buộc nào về cách hành xử bất thường hay gây tổn hại.
6. Chúng tôi sẵn lòng và sẵn sàng nhất để trình bày với nhau về cách hành xử trong Hội Thánh của mình khi được yêu cầu, để ngăn ngừa hay giải quyết bất kỳ sự xúc phạm nào có thể phát sinh giữa chúng tôi; và cũng sẵn sàng trao tay phải thông công, cùng bước đi với nhau theo các quy tắc Phúc Âm về sự thông công giữa các Hội Thánh.
V. Về phó tế và trưởng lão cai trị.
Chúng tôi đồng ý rằng chức vụ phó tế thuộc về sự chỉ định thiêng liêng, và thuộc về chức vụ của họ là tiếp nhận, chi ra và phân phát tài sản của Hội Thánh cho những mục đích thích hợp, theo sự hướng dẫn của mục sư và các trưởng lão, nếu có những người như vậy. Và trong khi nhiều người có quan điểm rằng cũng có chức vụ trưởng lão cai trị, là những người không lao nhọc trong Lời Chúa và giáo lý; còn những người khác lại nghĩ khác, thì chúng tôi đồng ý rằng sự khác biệt này sẽ không gây chia rẽ giữa chúng tôi.
VI. Về các hội đồng.
1. Chúng tôi đồng ý rằng để đạt sự hòa thuận, và trong bất kỳ trường hợp khó khăn và quan trọng nào khác, cần phải có một hội đồng, và điều ấy phù hợp với ý của Đấng Christ, để tham khảo và khuyên bảo về những vấn đề như vậy.
2. Một hội đồng có thể gồm số lượng thành viên ít hơn hay nhiều hơn, tùy theo vấn đề đòi hỏi.
3. Các Hội Thánh riêng biệt, cùng các trưởng lão và thành viên tương ứng của chúng, phải có sự tôn trọng kính cẩn đối với sự phán đoán của các hội đồng như vậy, và không được bất đồng với phán đoán ấy nếu không có căn cứ rõ ràng từ Lời Đức Chúa Trời.
VII. Về thái độ đối với quan chức dân sự.
1. Chúng tôi cho mình có bổn phận liên tục cầu nguyện xin Đức Chúa Trời bảo vệ, hướng dẫn và ban phước cho các nhà cai trị được đặt trên chúng tôi.
2. Chúng tôi phải dâng cho họ không chỉ sự vâng phục trong Chúa, mà còn sự hỗ trợ, tùy theo địa vị và khả năng của mình.
3. Nếu bất cứ lúc nào họ muốn triệu tập một số người trong chúng tôi, hay yêu cầu báo cáo về công việc của chúng tôi và tình trạng các hội chúng của chúng tôi, chúng tôi sẽ sẵn sàng nhất bày tỏ mọi sự tôn trọng xứng đáng đối với họ trong việc này.
VIII. Về bản xưng nhận đức tin.
Về những gì thuộc về sự vững vàng trong phán đoán về các vấn đề đức tin, chúng tôi xét là đủ nếu một Hội Thánh thừa nhận Kinh Thánh là Lời Đức Chúa Trời, là quy tắc trọn vẹn và duy nhất của đức tin và thực hành; và công nhận hoặc phần giáo lý của những điều thường được gọi là các Điều khoản của Hội Thánh Anh, hay bản Xưng nhận, hay các Giáo lý vấn đáp ngắn hơn hoặc dài hơn do Hội đồng Westminster biên soạn; hay bản Xưng nhận đã được đồng ý tại Savoy, là phù hợp với Kinh Thánh đã nói trên.
IX. Về bổn phận và thái độ đối với những người không thông công với chúng tôi.
1. Chúng tôi xét bổn phận của mình là bày tỏ sự tôn trọng Cơ Đốc đối với các tín hữu đồng đạo, tùy theo cấp bậc và địa vị của họ, là những người không cùng quan điểm hay thông công với chúng tôi.
2. Đối với những người có thể không biết các nguyên tắc của đạo Cơ Đốc, hay có đời sống gian ác, chúng tôi sẽ, tại vị trí tương ứng của mình, khi họ cho chúng tôi cơ hội, cố gắng giải thích cho họ giáo lý về sự sống và sự cứu rỗi, và hết sức thuyết phục họ hòa thuận với Đức Chúa Trời.
3. Đối với những người tỏ ra có các điều kiện thiết yếu cho sự thông công trong Hội Thánh, chúng tôi sẽ sẵn lòng tiếp nhận họ trong Chúa, không làm phiền họ bằng những tranh luận về các vấn đề nhỏ hơn. [NEEDS REVIEW: điểm 3 của phần IX bị cắt cụt trong bản quét, câu cuối được dịch theo đại ý từ phần còn đọc được]
Khi chúng tôi đồng ý với các điều khoản thỏa thuận đã nói trước, chúng tôi cũng đồng lòng quyết tâm, như Chúa sẽ ban khả năng cho chúng tôi, thực hành theo các điều khoản ấy.
Lúc ấy có hai bài luận của ông Clarkson được xuất bản, nói về chức giám mục thời nguyên thủy và về các phụng vụ cổ xưa, trong hai quyển khổ tám. Cũng vào khoảng thời gian ấy được in cuốn Con Đường Đến Hòa Bình Giữa Mọi Tín Hữu Tin Lành: Là Bức Thư Hòa Giải do Giám mục Ridley gửi cho Giám mục Hooper, kèm theo một số nhận xét về bức thư ấy. Một cuốn Hồi Ức Về Hai Mươi Chín Năm Kỳ Diệu Cuối Cùng Của Đức Chúa Trời Tại Anh, vì sự bảo tồn nước Anh khỏi Giáo hội La Mã và chế độ nô lệ. Một cuốn nói về sự cần thiết phải đứng vững mạnh mẽ bên cạnh chính phủ hiện tại; hay Một Cái Nhìn Về Phương Pháp Đã Được Dùng Tại Ireland Để Lật Đổ Và Hủy Diệt Đạo Tin Lành tại vương quốc ấy, từ đầu triều đại của cố Vua James cho đến nay, và về những sự chịu khổ của các tín hữu Tin Lành suốt thời gian ấy. Cuốn Huyền Nhiệm Của Sự Gian Ác Đang Hoạt Động Trong Việc Chia Rẽ Các Tín Hữu Tin Lành, nhằm lật đổ tôn giáo và luật pháp của chúng ta, trong gần ba mươi năm qua, được bày tỏ rõ ràng; kèm theo một mẫu dự luật để hiệp nhất các tín hữu Tin Lành. Một cuốn Khảo Sát Những Ngần Ngại Của Những Người Từ Chối Tuyên Thệ Trung Thành. Cuốn Vua William Hay Vua Louis: Hay Sự Cần Thiết Không Thể Tránh Khỏi Mà Các Quốc Gia Này Phải Hoàn Toàn Phục Tùng Một Trong Hai Vua Ấy. Cuốn Suy Ngẫm Về Ý Kiến Của Một Số Thần Học Gia Hiện Đại Về Bản Chất Của Chính Phủ Nói Chung, Và Của Nước Anh Nói Riêng, kèm theo Magna Charta. Và nhiều tác phẩm khác cùng loại; những tác phẩm đáng kể nhất được xuất bản nhân dịp cuộc Cách mạng cuối cùng năm 1688, và trong triều đại Vua William III, quyển thứ nhất.
CHƯƠNG XVIII. Trường hợp của những người bất đồng, và các vấn đề giáo hội khác, trong những năm tiếp theo của triều đại Vua William.
Vua William ngay từ đầu triều đại đã có một đảng bất mãn, và ông không bao giờ hoàn toàn vượt qua được đảng ấy. Tổng Giám mục Canterbury ngay từ đầu đã từ chối công nhận chính phủ của ông, và một số giám mục phụ tá của vị ấy cũng vậy, vì lòng trung thành mà họ đã thề với Vua James. Và nhiều người bất mãn đã đứng về phía họ, vì hy vọng hay vì lo sợ về sự phục hồi của Vua James. Họ bất mãn với một cuộc cách mạng dường như đã được hoàn thành dưới sự hướng dẫn đặc biệt của thiên đàng để bảo tồn tôn giáo của chúng ta. Họ trình bày mọi sự là bất hợp pháp và không thể biện minh; và họ trông đợi Vua James đem quân đội đến để đặt mọi sự trên một nền tảng đúng đắn. Vì theo ý kiến của họ, lợi ích của Hội Thánh Anh gắn liền với lợi ích của Vua James, và một bên, họ nghĩ, không thể tồn tại nếu bên kia không được phục hồi. Nhưng đối với Vua William, không điều gì có thể thuyết phục họ, ngoại trừ điều họ thường nói, rằng bằng cách dung thứ mọi tôn giáo, ông có ý định hủy diệt Hội Thánh. Khi thời hạn do đạo luật của Quốc hội cho phép giới tăng lữ tuyên thệ đã hết, những người từ chối đủ điều kiện đều bị đình chỉ chức vụ. Sau đó một bản kiến nghị được soạn thảo, lưu hành và được nhiều người ký tên, cầu xin nhà vua rằng sự bất lực mà họ đang chịu sẽ không khiến họ mất khả năng phục vụ nhà vua tại các tỉnh tương ứng của mình. Nhưng những người khác lập luận rằng việc ấy là trái khoáy. Một kế hoạch được lập ra để đưa hội đồng giáo hội đến kiến nghị xin phục hồi cho họ; nhưng kế hoạch ấy cũng bị dập tắt. Một người xuất bản một bản biện hộ cho họ; một người khác, đáp lại bản ấy, xuất bản một cuốn Khảo Sát Về Trường Hợp Của Các Giám Mục Bị Đình Chỉ. Họ không bao giờ chịu đưa ra lý do từ chối tuyên thệ; và vì lý do ấy, người ta lập luận rằng việc tỏ lòng ưu ái nào với họ cũng rất không thích hợp.
Cuối cùng, một thông điệp được gửi từ Nữ hoàng Mary, sau trận chiến tại Boyne, để thăm dò, giả sử Quốc hội có thể được đưa đến việc miễn cho họ khỏi tuyên thệ, xem liệu các giám mục bị đình chỉ có thi hành chức vụ, phong chức, xác nhận, hỗ trợ cầu nguyện và các nghi thức thánh, ban sự bổ nhiệm và thăm viếng các giáo phận của mình hay không. Nếu họ chịu làm vậy, một kế hoạch đã được chuẩn bị để đưa vấn đề ấy ra Quốc hội xem xét lần thứ hai. Nhưng các giám mục bị cách chức đã không trả lời gì và không hứa gì. Thế nhưng chính phủ vẫn tiến hành chậm rãi trong việc bổ nhiệm người vào các ghế giám mục của họ; việc ấy không được thực hiện cho đến khi người ta phát hiện những bức thư cho thấy có những sự liên lạc và cam kết nào giữa họ với nhau.
Trường hợp của Tiến sĩ Sherlock, người giữ chức Chủ tọa Đền thờ, rất đặc biệt. Nếu ông đã tuyên thệ ngay từ đầu như những người khác, thì người ta đã không chú ý đến ông hơn những người còn lại. Nhưng ông đã từ chối, và người ta nói rằng ông còn khích lệ những người khác cũng làm vậy, và ông đã ngừng giảng từ ngày 1 tháng 8 năm 1689 cho đến ngày 2 tháng 2 năm 1692, khi ông bắt đầu giảng lại; ông tuyên bố từ bục giảng rằng ông làm vậy với sự cho phép của các cấp trên và theo lời khuyên của một số luật sư nổi tiếng. Sau đó một cuốn sách nhỏ được xuất bản, gọi là Người Bất Tuân Mới; hay Trường Hợp Của Tiến Sĩ Sherlock Khi Giảng Sau Khi Bị Cách Chức; cho thấy rằng nhờ đó ông đã biện hộ cho những người bất đồng, là những người mà ông, cũng như những người khác, đã trách móc rất nhiều vì đã giảng sau khi bị cấm giảng bởi Đạo luật Thống nhất năm 1662. Cuối cùng, khi Ireland đã được bình định và Vua James đã chạy trốn, ông cũng cho rằng nên tuyên thệ; và người ta thường nói rằng chiến thắng của Vua William tại Boyne là lý lẽ thuyết phục đã gỡ bỏ những ngần ngại của ông. Sau đó ông xuất bản cuốn Trường Hợp Về Lòng Trung Thành Phải Có Đối Với Quyền Tối Cao: Được Trình Bày Và Giải Quyết Theo Kinh Thánh Và Lý Trí, Cùng Các Nguyên Tắc Của Hội Thánh Anh, Với Sự Lưu Ý Đặc Biệt Đến Lời Thề Mới Được Ban Hành Về Lòng Trung Thành Với Các Đấng Quân Vương Hiện Tại. Trong lời tựa, ông nhắc đến sách Hội đồng của Giám mục Overall, là điều đã mở mắt ông và khiến ông hoàn toàn thỏa lòng. Ai muốn biết thêm về những tranh luận ấy có thể tham khảo cuốn sách có tựa đề Tinh Thần Của Hội Thánh Được Thử Nghiệm Trong Bản Chất Và Các Hoạt Động Của Nó; đặc biệt là trong cuốn Huyền Nhiệm, tức sách Hội đồng mới được xuất bản và đưa ra trước con mắt và sự phán xét của thế gian, bởi cố Tổng Giám mục Canterbury, in năm 1691.
Nhân dịp những khác biệt này, rất nhiều tác phẩm đã được xuất bản, và một số trong đó được soạn thảo với sự nóng nảy và nhiệt tình lớn. Một người đưa ra một cuốn sách nhỏ với tựa đề này: Giới tăng lữ và các thành viên khác của Hội Thánh Anh nên thông công với các giám mục không tuyên thệ đến mức nào; trong đó ông biện hộ rằng sự vâng phục theo giáo luật vẫn còn phải có đối với các giám mục thường trực của họ, và không được chuyển sang cho người khác; ông trình bày điều ấy là trái với mọi giáo luật của Hội Thánh cổ xưa, rằng hai giám mục cùng thi hành quyền tài phán, cùng lúc, trong cùng một giáo phận; điều mà ông khẳng định không thể có nếu không có sự ly giáo đáng bị rủa sả. Nhiều câu trả lời đã được đưa ra cho tác phẩm này, cùng với sự tự biện hộ của tác giả. Một số nhận xét được đưa ra về cách ông xử lý chủ đề lời thề này. Như việc ông bỏ qua tính hợp pháp của cuộc cách mạng và sự ổn định tiếp theo, và đặt trọng tâm chính vào sự sắp đặt của Chúa quan phòng; và như thế ông đã không nói gì hơn điều có thể nói trong trường hợp của bất kỳ kẻ soán ngôi nào. Rằng quyền của Vua William không bao giờ có thể được duy trì hay bảo vệ dựa trên giả thuyết của ông; và rằng ít có cơ sở để tin cậy những người đứng về phía một chính phủ như vậy dựa trên những căn cứ ấy. Một người, nhân dịp này, đã viết một bức thư chúc mừng gửi ông Samuel Johnson, người đã chịu khổ rất nhiều vì các quyền tự do của người Anh; và không bên nào hài lòng. Tiến sĩ Sherlock bị những người theo phái Jacobite ghét bỏ vì ông đã rời bỏ họ; và những người bạn nhiệt thành của chính phủ Vua William cũng còn lâu mới hài lòng, vì ông dường như chỉ đứng về phía họ một nửa.
Cũng có một tác phẩm nhằm chứng minh tính không chính đáng của việc một quốc gia bảo vệ các quyền và tự do của mình, và tự giải cứu mình khỏi chế độ nô lệ. Ông Johnson đã viết những suy ngẫm về tác phẩm ấy; và cho thấy rằng các ý kiến của các tiến sĩ tư nhân được thu thập tại đó chỉ là những lời nịnh hót phóng đại, trái ngược với giáo lý đã được thiết lập của Hội Thánh Anh và với sáu đạo luật của Quốc hội.
Những người trong giới tăng lữ từ chối tuyên thệ gọi những người đứng về phía chính phủ là những kẻ ly giáo, và chủ trương giới hạn Hội Thánh Anh trong đảng của riêng mình. Họ cáo buộc những người cùng Hội Thánh với mình, là những người mà họ muốn tách ra, về những sự vô đạo đức trong lời cầu nguyện của họ, về mọi điều tai hại đã xảy ra trong các cuộc chiến tranh, và về việc lập nên các giám mục đối lập. Thậm chí, một số người không ngần ngại tuyên bố rằng những người kia ở ngoài Hội Thánh, và rằng không có sự cứu rỗi nào dành cho họ theo đường lối thông thường. Những người thuộc loại này lúc ấy đã có một hình thức phụng vụ mới giữa họ, rất đáng chú ý. Tôi chỉ trích ra vài đoạn, nhờ đó phần còn lại có thể được xét đoán. Hình thức ấy được gọi là một cuốn sách nhỏ [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích, phần tiếp theo thuộc đoạn trích sau]
Mẫu Cầu Nguyện và Hạ Mình cầu xin phước lành của Đức Chúa Trời trên Nhà Vua và các lãnh thổ của Ngài, và cầu xin Đức Chúa Trời cất đi và ngăn chặn các sự đoán phạt khỏi Hội Thánh và Nhà Nước, trong đó có những lời như sau: Xin khôi phục lại cho chúng con hình thức thờ phượng công cộng danh Ngài, việc quản trị các nghi thức thánh cách tôn kính; xin dấy lên chính quyền trước kia cả trong Hội Thánh lẫn Nhà Nước, để chúng con không còn phải sống không vua, không thầy tế lễ, không Đức Chúa Trời trong thế gian. Chúng con khiêm nhường nài xin Ngài đoái thương nhìn đến phần bị bắt bớ của Hội Thánh Ngài, nay bị đuổi khỏi các bàn thờ công cộng của Ngài vào các góc khuất và phòng kín bí mật; xin sự bảo vệ của Ngài ở trên chúng con bất cứ nơi nào chúng con bị tản lạc, và một phần sót lại được giữ gìn giữa chúng con, nhờ đó danh Ngài được tôn vinh, các nghi thức thánh được quản trị, và linh hồn các tôi tớ Ngài được giữ ngay thẳng giữa một thế hệ đang làm hư hoại và đã bị hư hoại. Chúng con cầu xin Ngài nhân từ với Hoàng Tử của chúng con, Đấng vì tội lỗi của cả thầy tế lễ lẫn dân chúng mà nay bị giữ ở ngoài; và xin Ngài trong thời điểm thích hợp của Ngài đối xử với ông theo sự công chính của chính nghĩa ông. Xin an ủi ông, ôi Chúa, trong nỗi buồn của tâm linh ông; xin hướng dẫn ông trong sự bối rối của tâm trí ông, và nâng đỡ ông trong những khó khăn và thiếu thốn về tài sản của ông. Xin dấy lên cho ông những người bạn ở nước ngoài; xin biến đổi hay làm cho bối rối lòng của những kẻ thù ông ở trong nước. Xin làm một việc lớn lao nào đó cho ông, điều mà chúng con không biết phải cầu xin cách riêng ra sao; và bởi những đường lối kín nhiệm và những tác động mạnh mẽ của sự quan phòng Ngài, xin làm cho hòn đá mà các thợ xây đã bỏ ra trở nên đá đầu góc nhà. Nhờ quyền năng lớn lao của Ngài, xin giải cứu những người vì vâng lời Ngài và vì lương tâm ngay lành mà đang bị, hay sắp bị, định cho sự chết hay sự hủy hoại. Xin làm cho lòng con cái trở lại cùng cha, và kẻ không vâng lời trở lại sự khôn ngoan của người công chính, v.v.
Đáng chú ý là, ngay sau khi mẫu cầu nguyện này được công bố — tác giả của nó không được biết đến rộng rãi — thì có những âm mưu phản nghịch bị phát hiện chống lại chính quyền; Lãnh Chúa Preston và ông Ashton bị xét xử và bị kết tội, dù chỉ người sau cùng phải chịu hình phạt. Những người đã cầu nguyện chống lại chính quyền như thế không thể trông đợi một cách hợp lý bất kỳ ân huệ nào từ chính quyền ấy, vì họ không chỉ chối bỏ chính quyền mà còn công kích nó như một sự chiếm quyền bất chính, và còn bị cáo buộc về nhiều hành vi phản nghịch chống lại nó. Không có lối cầu nguyện giả hình như thế bao giờ có thể bị quy cho các lời cầu nguyện của những người Bất Đồng, dù họ đã thường xuyên bị chê trách một cách gay gắt. Và trong một số đoạn, có một tính cách tiên tri đặc thù riêng của họ. Nhưng mặt khác, một số tác phẩm đã được xuất bản để bênh vực và bảo vệ toàn thể Hội Thánh Anh giáo chống lại những người ấy, như tác phẩm Conscience Satisfied, trong việc thuận phục một cách chân thành và trung thành chính quyền hiện tại; trong ba bài giảng biện hộ cho những người Williamites chống lại những người Jacobites. Bài thứ nhất là những nhận xét về cuốn sách mang tên The Doctrine of Non-Resistance or Passive-Obedience; bài thứ hai về 1 Sa-mu-ên 23:30; bài thứ ba về Đa-ni-ên 5:20; và tác phẩm về sự hư không và giả dối của lịch sử về sự vâng phục thụ động bị vạch trần, cả hai đều của ông Timothy Wilson. Ngoài ra còn có tác phẩm Settlement Vindicated, và tác phẩm về chính quyền bất chính cuối cùng bị phơi bày, v.v.
Trong khi đó, những người Bất Đồng, nhìn chung, không ngần ngại tuyên thệ trung thành với chính quyền, chối bỏ sự phân biệt mới bịa đặt về một vị vua trên thực tế đối lập với một vị vua theo luật pháp; họ sẵn lòng ký vào Hiệp Ước bảo vệ vương quyền của Nhà Vua và Nữ Hoàng, vui vẻ nộp thuế, hết lòng cầu nguyện cho Vua và Nữ Hoàng, và cầu xin sự thành công chống lại các kẻ thù của các Ngài, và trong mọi phương diện đã cư xử như những thần dân tốt, và Nhà Vua cùng Nữ Hoàng rất hài lòng về cách cư xử của họ, và không hề có chút lo lắng nào từ phía họ. Họ cảm tạ Đức Chúa Trời và các nhà cai trị về sự tự do của mình, và quyết tâm tận dụng nó cách thuộc linh. Họ công khai phong chức cho những người đã được đào tạo có học thức để đủ khả năng cho chức vụ thánh, trước hết cẩn thận khảo xét họ, rồi sau đó long trọng đặt tay trên họ, sau khi kiêng ăn và cầu nguyện, theo các quy tắc cho mục đích ấy trong Chỉ Dẫn của Hội Đồng Westminster. Họ đối xử yêu thương với nhau, và hành động đồng lòng; và họ ôn hòa đối với Hội Thánh đã được thiết lập, là Hội Thánh lúc bấy giờ đã chia rẽ quá nhiều trong chính nội bộ mình, đến nỗi họ không còn rảnh rỗi để gây gổ với những người Bất Đồng.
Những người đã cầu nguyện chống lại chính quyền như thế không thể trông đợi một cách hợp lý bất kỳ ân huệ nào từ chính quyền ấy. Và hiện tại, những người Bất Đồng đã cư xử như những thần dân tốt, và Nhà Vua cùng Nữ Hoàng rất hài lòng về cách cư xử của họ.
Vào khoảng thời gian này, một tài liệu đã được xuất bản, mang tên Những Lời Thỉnh Cầu Khiêm Nhường gửi cả những người Tuân Thủ lẫn những người Bất Đồng, về thái độ và cách cư xử của họ đối với nhau, nhân dịp Đạo Luật Khoan Dung mới được thông qua, là tài liệu rất đáng được lưu giữ cho hậu thế. Khi tôi đã nói thêm rằng nó được soạn thảo bởi một nhân vật vĩ đại như ông Howe, tôi có thể để mặc cho thế gian phán xét phía nào đã tỏ ra thái độ tốt hơn.
Những Lời Thỉnh Cầu Khiêm Nhường gửi cả những người Tuân Thủ lẫn những người Bất Đồng, về thái độ và cách cư xử của họ đối với nhau, nhân dịp Đạo Luật Khoan Dung mới được thông qua.
Thứ nhất, xin chúng ta đừng phóng đại quá mức những khác biệt của mình, hay coi chúng lớn hơn thực tế. Tôi đang nói về những khác biệt riêng biệt mà chính luật lệ tạo ra, theo đó một bên tuân thủ, còn bên kia không tuân thủ. Hãy nhớ rằng có những khác biệt giữa mỗi bên với chính nội bộ mình, lớn hơn vô cùng so với những khác biệt khiến một bên khác với bên kia. Có những khác biệt về quan điểm giáo lý còn lớn hơn nhiều. Sự khác biệt giữa người tốt và kẻ xấu lớn hơn biết bao, không thể tưởng tượng được! Giữa một người yêu mến Đức Chúa Trời phước hạnh, là Chúa của trời và đất, và một kẻ thù nghịch Ngài! Giữa một thần dân thật của Đấng Christ và một thần dân của ma quỷ! Chẳng phải chúng ta có lý do để e rằng có cả hai loại người ấy ở mỗi bên sao? Xin chúng ta cẩn thận, đừng để tâm trí mình nhuốm một quan niệm sai lầm về vấn đề này, như thể Đạo Luật Khoan Dung này đã chia nước Anh thành hai thế giới Cơ Đốc, hay phân biệt giữa Cơ Đốc nhân và người Hồi giáo, như trí tưởng tượng thiển cận của một số người có tài năng bất hạnh là trình bày sự vật, biến những con người và sự vật bình thường thành những quái vật và hình thù kỳ dị theo ý thích của mình. Đã từng là câu nói quen thuộc ở cả hai bên rằng, xét tương đối, chúng ta chỉ khác nhau về những điều nhỏ nhặt, hay những điều thuộc về hoàn cảnh. Xin chúng ta đừng phủ nhận điều ấy, hay để cho một thói quen của tâm trí len lỏi vào chúng ta mà không phù hợp với điều ấy. Dù một người không được đi ngược lại sự phán xét của lương tâm, dù trong điều nhỏ nhất, nhưng xin chúng ta đừng lẫn lộn những khác biệt nhỏ nhặt với những điều lớn lao; những điều thực sự nhỏ hơn, xin cứ coi là như vậy.
Thứ hai, xin chúng ta, nhân đó, cẩn thận tránh xét đoán tình trạng của nhau trước mặt Đức Chúa Trời dựa trên những khác biệt ấy. Vì làm như thế, chúng ta sẽ vừa mâu thuẫn với luật chung của mình, vừa mâu thuẫn với chính mình. Khi người ta giữ lương tâm về những điều nhỏ nhặt và đáng ngờ, ở phía này hay phía kia, về những điều mà họ vấp phạm, thì ôi Đức Chúa Trời phước hạnh! Người ta ít giữ lương tâm biết bao về luật rõ ràng và quan trọng nhất là đừng xét đoán nhau vì những khác biệt như thế! Rô-ma 14:2, 13. Tại sao, trong tất cả các phần của quyển sách thánh ấy, chỉ riêng chương này được coi như không phải là một phần của Lời Đức Chúa Trời! Hay điều răn này, được nhấn mạnh nhiều cách khác nhau trong chương này, và một cách đáng sợ như thế! Câu 10, 11: Nhưng ngươi sao xét đoán anh em mình? Hay ngươi sao khinh dể anh em mình? Vì chúng ta thảy đều sẽ ứng hầu trước tòa án của Đấng Christ. Vì có chép rằng: Chúa phán: Thật như ta hằng sống, mọi đầu gối sẽ quì trước mặt ta, và mọi lưỡi sẽ ngợi khen Đức Chúa Trời. Há việc chiếm lấy ngai của Đấng Christ, tòa án của Đức Chúa Trời, là việc nhẹ sao? Thế mà việc nói rằng, người này tuân thủ, thì trong người ấy chẳng có gì thuộc về Đức Chúa Trời; người kia không tuân thủ, thì đó không phải là lương tâm mà là tính khí, đã trở nên phổ biến biết bao! Xin Đức Chúa Trời tha thứ cho cả hai bên! Há họ đã xóa Rô-ma 14 khỏi Kinh Thánh của mình sao? Rõ ràng, qua toàn bộ mạch văn, chính việc xét đoán tình trạng của con người, và xét đoán bởi những vấn đề khác biệt nhỏ nhặt như thế, là điều bị cấm ở đây. Ngoài ra, ai mà chẳng biết rằng có một sự xét đoán người khác cách hợp pháp? Một vài điều được bao hàm trong chương này: phải tiếp nhận nhau, nghĩa là tiếp nhận như những Cơ Đốc nhân, hay như những người mà Đức Chúa Trời tiếp nhận, mặc dù vẫn còn những nghi ngờ về những vấn đề nhỏ nhặt như thế, và không lấy những điều còn nghi ngờ ấy làm rào cản đối với người còn nghi ngờ, câu 1, 2, 3; hay không đặt chướng ngại trên đường đi của nhau, câu 13; không làm điều còn nghi ngờ với một tâm trí vẫn chưa thỏa mãn, câu 5, 23; không lên án người làm hay người kiêng, không nuôi một ý nghĩ khắt khe về người ấy, hay kém thuận lợi hơn ý nghĩ rằng điều người này làm, thì làm cho Chúa, và điều người kia kiêng, thì kiêng cho Chúa, câu 6. Hai điều này, tôi nói, nếu được thực hành, thì đã từ lâu cất đi mọi khác biệt mà chúng ta đang xét, hay sự bất tiện của chúng. Và chúng ta vẫn sẽ cần đến chúng nhiều như bao giờ.
Thứ ba, xin chúng ta đừng tự đánh giá mình cao vì ở phía này hay phía kia của đường ranh chia cắt. Thật là mang tính Do Thái, thậm chí mang tính Pha-ri-si, khi tự phụ và khoe mình về những điều bên ngoài và nhỏ nhặt, nhất là khi chúng được đặt ra một cách tùy tiện, và tự nó đã là dấu hiệu của một tâm trí nông cạn, không thấu hiểu giá trị thật. Dù tôi không thể thành thật thuộc về cách này hay cách kia mà lại không nghĩ rằng mình đúng, và những người khác với tôi là sai; nhưng tôi phải xét rằng đây chỉ là một điều nhỏ bé, li ti, một điểm so với vòng tròn rộng lớn của những điều có thể biết, và những điều cần thiết, và đáng phải biết. Có lẽ nhiều người khác với tôi là những người có tâm trí lớn hơn, bao quát hơn, và đã bận tâm nhiều hơn về những vấn đề lớn hơn; và nhiều người, trong những điều quan trọng hơn, có nhiều kiến thức quý giá và hữu ích hơn tôi rất nhiều. Thật vậy, và vì đây không phải là những vấn đề của sự cứu rỗi mà chúng ta khác nhau, đến nỗi bất cứ ai, ở phía nào, cũng không dám quả quyết mà nói rằng người nào không cùng tâm trí và đường lối với mình trong những phương diện này thì không thể được cứu, thì người ấy có thể có nhiều kiến thức thánh hóa, đầy hương vị hơn, nhiều sự tốt lành vững chắc hơn, nhiều ân điển và sự thánh khiết thật hơn tôi. Dòng suy nghĩ và học tập của người ấy đã bị dẫn dắt bởi sự giao tiếp và các hoàn cảnh khác ra xa khỏi những điều này; và có lẽ, bởi một nguyên tắc tốt, đã dấn thân sâu hơn vào những vấn đề cao hơn; vì tâm trí của không một ai là [NEEDS REVIEW: câu bị cắt do OCR hỏng ở cuối đoạn này].
Thứ tư, xin chúng ta cũng đừng lấy làm lạ rằng chúng ta khác nhau. [NEEDS REVIEW: đoạn dài về các nguyên nhân gây ra khác biệt bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý về tính kiêu ngạo, sự thiếu suy xét, sự bí ẩn của bản tính con người, và sự khó khăn khi truyền đạt tư tưởng của mình cho người khác] Chúng ta quá dễ nghĩ rằng thật lạ lùng, nhất là khi một người nên tuân thủ hay không nên tuân thủ, rằng phán xét của chúng ta không được coi là tiêu chuẩn và thước đo cho phán xét của người khác. Và lại nữa, sự thiếu hiểu biết về bản tính con người, về những suối nguồn kín nhiệm, tiềm ẩn, nhỏ bé đang lay động cỗ máy này, tức tâm trí chúng ta, theo hướng này hay hướng khác, và về việc tâm trí chúng ta đã bị đóng kín đối với nhau ra sao trong tình trạng hiện tại, khiến chúng ta không thể tiếp cận nhau. Tại sao lại lạ lùng với tôi rằng tôi không thể truyền tư tưởng của mình vào tâm trí người khác? Thật là không thuộc về Cơ Đốc khi lên án, như trước đây, rằng người kia không có lương tâm của tôi, thì người ấy hoàn toàn không có lương tâm; nhưng cũng thật là vô lý và thô lỗ khi nói rằng người kia không nhìn bằng mắt tôi, thì người ấy hoàn toàn mù lòa. Ngoài ra, sự tối tăm thật sự của vấn đề cũng chưa được xét đến đầy đủ. Tôi rất tin chắc rằng một vị thẩm phán vô tư và có thẩm quyền, khi xem xét các sách, cả mới lẫn cũ, về những chủ đề như thế, sẽ nói rằng có rất ít câu hỏi siêu hình được tranh luận một cách tinh tế hơn các cuộc tranh luận về sự tuân thủ và không tuân thủ. Ngợi khen Đức Chúa Trời rằng những điều cần thiết cho sự cứu rỗi của các linh hồn, và những điều thực sự cần thiết, ngay cả cho sự bình an và trật tự của Hội Thánh Cơ Đốc, xét tương đối, lại rất rõ ràng. Hơn nữa, ngoài sự hiểu biết và phán xét thuần túy, còn có một thứ thuộc về tâm trí con người, khác với ân điển thiên thượng mà Kinh Thánh gọi là ân điển, đó là sự ưa thích và cảm nhận, mà tôi không nghi ngờ gì rằng mọi người đều có, nếu họ quan sát chính mình, và thứ ấy cũng khó giải thích, và cũng đa dạng, như những cảm nhận và chán ghét của giác quan. Chỉ những người không hiểu chính mình, hay không chịu xét đến ai ngoài chính mình, mới lấy làm lạ về điều ấy.
Áp dụng vào trường hợp hiện tại, đối với những phần thờ phượng được dùng thường xuyên nhất trong các hội chúng của chúng ta, dù tuân thủ hay không tuân thủ, như cầu nguyện, giảng dạy, và nghe Lời Đức Chúa Trời: những khác biệt của chúng ta về các điều này không thể không phát sinh, một phần, từ sự đa dạng của nguyên tắc này, ở cả phía này lẫn phía kia. Một bên ưa thích cầu nguyện theo một mẫu đã biết trước hơn; bên kia ưa thích lối cầu nguyện có nhiều sự bất ngờ hơn, bởi sự đa dạng dễ chịu của những lời diễn đạt không ngờ tới. Và không thể nói một cách chung chung rằng chính sự phán xét tốt hơn hay ân điển nhiều hơn quyết định con người theo hướng này hay hướng kia, mà là một điều gì đó trong khí chất của tâm trí họ, khác với cả hai điều ấy, mà tôi không biết diễn đạt cách nào hay hơn là bằng khẩu vị tinh thần, mà các tác động của nó, tùy theo đối tượng phù hợp hay không phù hợp, là ưa thích hay không ưa thích, thích hay ghét. Và điều ấy không có gì bí ẩn hơn việc có một thứ thuộc về bản tính chúng ta gọi là sự hài lòng hay không hài lòng đối với các đối tượng của tâm trí. Và về loại của nó, điều này cũng phổ biến nơi con người như bản tính con người, nhưng cũng đa dạng nơi từng cá nhân như những khuynh hướng khác của con người, là những khuynh hướng cố định nhất, và ít chịu thay đổi nhất. Giờ đây, trong trường hợp đã nêu, không thể nói rằng con người bị quyết định theo hướng này hay hướng kia một cách chung chung bởi vì họ có sự phán xét tốt hơn; vì không một người tỉnh táo nào lại có thể thiếu khiêm tốn đến mức không thừa nhận rằng có một số người thuộc mỗi quan điểm, mà lại kém sáng suốt hơn một số người thuộc quan điểm ngược lại, trong điều này. Và việc nói rằng được quyết định theo hướng này hay hướng kia là dấu hiệu chắc chắn, hay hệ quả, của một mức độ ân điển và thánh khiết lớn hơn, sẽ là một sự vi phạm lớn cả đối với sự khiêm tốn lẫn lòng bác ái. Tôi chưa từng gặp ai tỏ ra sống trong sự tương giao mật thiết với Đức Chúa Trời hơn, trong sự ngưỡng mộ Ngài cao hơn, trong cảm nhận dễ chịu hơn về tình yêu của Ngài, trong đời sống khiêm nhường, kết quả hơn trên đất, hay trong sự trông đợi vui mừng hơn về sự sống đời đời, so với một số người đã từng hết sức vui thích thờ phượng Đức Chúa Trời cách công cộng bằng cách dùng Kinh Nguyện Chung của chúng ta; và những người khác tôi đã biết cũng xuất sắc như thế trong cùng các phương diện, mà lại không thể nào ưa thích nó, nhưng luôn coi nó nhạt nhẽo và khó chịu. Điều tương tự cũng có thể nói về việc ưa thích hay không ưa thích các bài giảng được giảng theo một dàn ý có thứ tự, hay với sự tự do lưu loát hơn trong lời nói. Thật là vô tận và đáng ghét khi đem so sánh xem phán xét tốt hơn, hay khuynh hướng tin kính hơn, là điều quyết định con người theo hướng này hay hướng kia một cách chung chung trong những vấn đề này. Và chúng ta cũng không nên lấy làm lạ về những đặc thù trong khí chất của tâm trí con người hơn là lấy làm lạ về khẩu vị khác nhau của con người đối với thức ăn và thức uống, càng không nên gây gổ với họ vì tâm trí và quan niệm của họ không được hình thành đúng như của chúng ta; vì chúng ta nên nhớ rằng họ khác chúng ta chẳng hơn gì chúng ta khác họ; và nếu chúng ta nghĩ mình có ánh sáng rõ ràng hơn, thì có lẽ họ cũng nghĩ họ có ánh sáng rõ ràng hơn. Và nói rằng ai sẽ là thẩm phán thì cũng vô ích; vì mỗi người cuối cùng sẽ tự phán xét quan niệm của chính mình, và không thể làm khác được; vì sự phán xét của không một ai, hay sự ưa thích về sự vật, vốn ảnh hưởng đến sự phán xét của người ấy dù người ấy không biết, lại nằm dưới quyền điều khiển của ý chí người ấy, càng không nằm dưới quyền điều khiển của người khác.
Thứ sáu, xin chúng ta đừng xúc phạm lẫn nhau vì sự lựa chọn khác nhau về cách này hay cách kia, trong đó chúng ta thấy có lợi ích thật và sự gây dựng nhiều nhất. Mối quan tâm lớn nhất của chúng ta trong thế gian này, và là mối quan tâm chung cho tất cả chúng ta, là cải thiện tâm linh mình, và chuẩn bị chúng cho một thế gian tốt hơn. Xin đừng ai khó chịu, nhất là những người đồng ý về mọi điều cốt yếu của cùng một tôn giáo thánh, rằng người khác cũng dùng cùng một tự do trong việc chọn con đường mà theo kinh nghiệm của mình là dẫn đến mục đích lớn lao của mình một cách hữu hiệu nhất, như chính người ấy cũng dùng, và mong được làm như thế mà không bị người khác xúc phạm.
Nhưng trên hết, xin chúng ta với tâm trí chân thành, hết lòng nỗ lực thúc đẩy lợi ích của chính tôn giáo, của Cơ Đốc giáo cải chánh chân thật, hơn là lợi ích của đảng phái này hay đảng phái kia. Xin chúng ta khao khát được thấy tôn giáo của các Cơ Đốc nhân trở nên đơn giản, nguyên thủy, phù hợp với trạng thái ban đầu đáng yêu của nó, và lại trở nên chính nó, và mỗi người chúng ta, trong vị trí của mình, hãy đóng góp tất cả những gì mình có thể vào đó, lao nhọc để nguyên tắc nội tại của nó sống và thịnh vượng trong linh hồn chúng ta, và được lan truyền rộng rãi nhất đến linh hồn người khác. Và đối với các hình thức bên ngoài của nó, như sự hướng dẫn của luật lệ chúng ta sẽ chỉ dẫn chúng ta, xin dần dần uốn mình về một đường lối chung, để cuối cùng không còn đảng phái chia rẽ nào nữa.
Trong khi đó, khi vẫn còn đảng phái, xin nhớ rằng sự khác biệt nằm giữa các Cơ Đốc nhân, và giữa những người Tin Lành, chứ không phải giữa những người như thế với người ngoại giáo. Vậy xin chúng ta đối xử với nhau cho xứng hợp, và xét rằng các hội chúng của chúng ta đều là các hội chúng Cơ Đốc và Tin Lành, khác nhau trong cách quản trị của chúng, phần lớn, không phải trong những điều được cầu xin, hay cầu xin tránh khỏi, hay được dạy dỗ, mà trong một số cách diễn đạt nào đó. Và xét về thực chất của sự vật, chúng khác nhau ít hơn chỉ vì tuân thủ hay không tuân thủ luật công cộng của pháp luật, so với nhiều hội chúng dưới cùng luật ấy khác nhau với nhau; và so với nhiều hội chúng không dưới luật ấy. Ví dụ, hãy vào một hội chúng, nghĩa là một hội chúng tuân thủ, và bạn sẽ có các lời cầu nguyện công cộng được đọc trên bục đọc, và sau đó có thể là một mẫu cầu nguyện do chính người giảng soạn ra, dùng trên bục giảng trước khi bắt đầu bài giảng. Hãy vào một hội chúng khác, và việc cầu nguyện được thực hiện mà không dùng mẫu nào trong hai loại ấy, và có lẽ sự khác biệt trong điều này không lớn lắm. Có thể người tuân thủ không dùng mẫu cầu nguyện nào do chính mình soạn trước, và người không tuân thủ thì có dùng. Cả hai đều dạy dỗ dân chúng từ cùng một quyển sách thánh của Lời Đức Chúa Trời. Nhưng giờ đây, giả sử một người thuộc loại trước đọc các lời cầu nguyện công cộng một cách nghiêm trang, với vẻ tôn kính, sốt sắng, và tin kính lớn lao; và một người thuộc loại sau, dù không dùng các lời cầu nguyện ấy, nhưng vẫn cầu xin cùng những điều ấy, với sự sáng suốt, và với sự nghiêm trang và cảm xúc tương tự, và cả hai đều dạy dỗ người nghe một cách thích hợp và ích lợi: không có gì rõ ràng hơn rằng sự thờ phượng trong hai hội chúng ấy khác nhau ít hơn nhiều, đối với một tâm trí tin kính và sáng suốt, so với trường hợp nếu ở hội chúng sau, các lời cầu nguyện cũng được đọc, nhưng một cách cẩu thả, buồn ngủ, hay khoa trương, phô trương, và với sự bất kính rõ ràng, và bài giảng cũng giống như vậy; hay so với trường hợp nếu toàn bộ buổi lễ đều không thích hợp, thô lỗ, hay rất đáng chê là buồn ngủ hay chậm chạp.
Giờ đây, xin chúng ta tỏ ra mình là những con người, và những Cơ Đốc nhân trưởng thành, không bị lay động bởi những điều tầm thường và nhỏ nhặt, như trẻ con, bởi y phục này hay cách thức này, hay hình thức tôn giáo này, mà có lẽ lại làm hài lòng một số người hơn vì sự bất xứng thật sự của nó. Nhưng hãy biết rằng nếu trong khi chúng ta cứ tiếp tục tranh cãi nhỏ nhặt về các hình thức, mà sự sống bị mất đi, và chúng ta mang lấy đặc điểm của Hội Thánh ấy, rằng ngươi có tiếng là sống, nhưng thật ra đã chết, thì chúng ta có thể chẳng bao lâu, sau tất cả những việc kỳ diệu mà Đức Chúa Trời đã làm cho chúng ta, sẽ nghe nói về việc các chân đèn của chúng ta bị dời đi, và mặt trời của chúng ta sẽ lặn vào giữa trưa. Tinh thần nghiêm túc thật, và quyền năng của tôn giáo và sự tin kính, sẽ không hành động ngược lại lương tâm của một người, hay luật lệ mà người ấy hiểu; nhưng sẽ buộc người ấy, trong mọi hành vi thờ phượng, cũng như trong toàn bộ cách ăn ở của mình, phải giữ sát với sự chỉ dẫn của Phúc Âm, trong mức độ người ấy có thể nhận biết được. Và người ấy sẽ thấy rằng điều ấy đòi hỏi rằng, trong sự lệ thuộc vào vinh quang của Đức Chúa Trời, người ấy phải nghiêm túc mưu cầu sự cứu rỗi của chính linh hồn mình, và đi theo đường lối dẫn đến đó, đặt mình dưới một chức vụ như thế, và một cách sử dụng các lễ định của Đức Chúa Trời như thế, mà người ấy thấy có ích nhất, và dẫn đến mục đích lớn lao ấy, và làm cho linh hồn mình được ích thật nhất. Nếu bạn có tôn giáo, hay thuộc cách thức hay đường lối tôn giáo này hay kia, để phục vụ một mưu đồ xác thịt cho chính mình hay cho đảng phái của mình, chứ không phải để cứu linh hồn mình, thì bạn phạm tội phạm thánh đáng ghê tởm nhất; và lấy điều thiêng liêng nhất trên thế gian, tức tôn giáo, ra khỏi mục đích thật của nó; điều ấy không chỉ làm mất mục đích ấy, mà còn kéo theo sự báo trả nặng nề. Thật vậy, và cũng rất có thể phạm tội nguy hiểm khi đặt điều nhỏ hơn, dù được tin chắc đến đâu là thuộc về Đức Chúa Trời, lên trên điều lớn hơn, hay tách riêng nó khỏi mục đích thật của nó. Bạn sai lạc lớn lao, nếu bạn nhiệt thành hơn trong việc thúc đẩy phái Độc Lập hơn là Cơ Đốc giáo, phái Trưởng Lão hơn là Cơ Đốc giáo, phái Giám Mục hơn là Cơ Đốc giáo, khi bất cứ phái nào trong các phái ấy được coi là lợi ích của một đảng phái, mà không được xét trong sự phục vụ cho lợi ích Cơ Đốc, cũng không được nhằm thúc đẩy sự gây dựng và sự cứu rỗi của chính linh hồn bạn. Vì mục đích ấy là ý định của bạn, thì tôn giáo sống động sẽ giữ mắt bạn hướng về mục đích của bạn, và làm cho bạn vững vàng và luôn trung thành với mục đích ấy; và với luật lệ của bạn, mà nếu không có nó, bạn không bao giờ có thể hy vọng đạt đến mục đích của bạn.
Giờ đây, nhân đó, những người tuân thủ cơ cấu công cộng, và những người bất đồng với nó, có thể [NEEDS REVIEW: đoạn chuyển tiếp bị OCR làm hỏng nặng, các câu về hai trường hợp xét đoán phía đối nghịch chỉ còn đọc được rời rạc]. Ý định của tài liệu này không phải là thảo luận xem ai đúng và ai sai; nhưng giả sử sự phán xét của họ vẫn như hiện tại, mà chính họ cũng phải khảo xét, và nếu sai thì sửa lại, tôi sẽ nói đôi điều cho mỗi trường hợp trong hai trường hợp ấy. Đối với trường hợp thứ nhất, trong khi sự phán xét của bạn vẫn còn như thế, thì đúng là bạn không thể thường xuyên hiệp thông trong sự thờ phượng với những người theo đường lối trái ngược; vì bạn phải thờ phượng Đức Chúa Trời một cách bình thường theo đường lối mà bạn xét là tốt nhất, và phù hợp nhất với luật của Đức Chúa Trời, dù bạn không bị buộc phải hoàn toàn từ bỏ bất kỳ hội chúng nào vì những khiếm khuyết hay hư hoại của nó, nếu nó không hư hoại ngay trong các điều cốt yếu; và bạn phải thường xuyên tham dự nơi mà bạn thấy gây dựng nhất cho chính linh hồn mình. [NEEDS REVIEW: một số câu tiếp theo về việc thỉnh thoảng tham dự các hội chúng khác bị OCR làm hỏng, không khôi phục được đầy đủ] Và đường lối ấy, do đó, bạn phải luôn gắn bó với nó, vì nó gây dựng và làm thỏa lòng bạn nhất; vì bạn không thể được gây dựng nhiều bằng điều mà bạn ít ưa thích. Nhưng sự phán xét và sự rộng rãi của bạn sẽ cho phép bạn đôi khi tham dự các hội chúng mà bạn không giữ sự hiệp thông thường xuyên. Và nếu sự phán xét ấy cho phép, nó cũng sẽ hướng dẫn bạn đến đó vì một mục đích quý giá; như để bày tỏ rằng bạn thường không tránh né họ như thể họ không phải là Cơ Đốc nhân, hay sự thờ phượng của họ không phải là sự thờ phượng; mà chỉ vì ít gây dựng hơn hay nhiều hơn; và để bạn có thể yêu thương, bày tỏ, và nuôi dưỡng một tâm tình hiệp nhất. Vì những sự qua lại như thế có thể dẫn đến một kết quả đáng ước ao là, trong thời gian, người ta có thể thấy hợp lý khi đặt sự vật vào trạng thái mà các mục sư thuộc cả hai loại đều có thể mời nhau thỉnh thoảng thực hiện các chức vụ huynh đệ giúp đỡ lẫn nhau trong các hội chúng của nhau. Vì điều ấy, và mọi điều hướng đến việc làm cho chúng ta trở nên một dân hạnh phúc, chúng ta phải chờ đợi nơi Đấng mà mọi sự đều ở trong tay Ngài.
Tuy nhiên, nếu những người Bất Đồng vào thời ấy đã thực hiện một số bước mà họ đã bỏ qua, thì một số hậu quả xấu về sau đã có thể được ngăn chặn; đặc biệt, nếu họ lúc bấy giờ đã thiết lập một sự tương giao chung trong khắp các miền của vương quốc, và duy trì nó một cách đều đặn, thì nhiều mục đích tốt đã có thể đạt được; và sẽ không có những tiếng kêu la như đã dấy lên khi họ cố gắng làm điều ấy vài năm sau đó. Nhưng ngay từ đầu, đã có một số người luôn theo dõi họ, để lo liệu sao cho họ không được dung túng xa hơn mức mà pháp luật bắt Hội Thánh phải cho họ sự tự do của họ; dù cũng có những người khác nghĩ rằng họ có quyền công bằng đối với một số sự cho phép xa hơn nữa, như đối với bất kỳ sự cho phép nào được ban riêng cho họ trong Đạo Luật Khoan Dung. Tôi sẽ nêu việc họ có các trường học và học viện để đào tạo thanh niên của họ, làm một ví dụ; và điều ấy lại càng đáng nêu, vì nó đã bị bỏ ra khỏi Đạo Luật Miễn Trừ, dù không khó để nói nhờ ai mà nó đã bị xóa đi sau khi đã được đưa vào, nếu việc ấy là cần thiết; một số người, ngay trong triều đại này, đã gây phiền hà cho họ về điều ấy. Và Giám Mục Stillingfleet, trong cuộc thăm viếng chính thức đầu tiên của ông trong chính năm này, đã buộc hàng giáo phẩm của mình phải tìm hiểu về những người Bất Đồng, và cố gắng làm ơn cho họ, và cho họ thấy rằng ông không có mưu đồ nào khác đối với họ ngoài việc làm điều tốt cho họ; rồi lại thêm rằng, sau tất cả những điều ấy, họ càng trở nên mạnh mẽ và ngang ngược hơn nhờ sự khoan dung mà pháp luật ban cho; nên ông muốn họ lưu ý xem họ có tuân giữ những điều kiện mà pháp luật ban sự khoan dung ấy cho họ hay không. Vì, ông nói, đây là những luật đã biết của pháp luật, rằng ai vượt quá giới hạn của đặc quyền mình thì sẽ mất đặc quyền ấy; rằng không có đặc quyền nào được mở rộng vượt quá giới hạn mà pháp luật ban cho; vì chúng phải được tuân giữ đúng như khi chúng được ban cho. Ông để lại cho người ta xét xem, liệu tất cả những ai không tuân giữ các điều kiện của Đạo Luật Khoan Dung, có phải cũng phải chịu pháp luật như thể họ không có Đạo Luật ấy hay không. Đây là một dấu hiệu rõ ràng rằng ông không mong muốn những người Bất Đồng có quá nhiều tự do. Điều này cũng không phải riêng ông: đó là thái độ chung của hàng giáo phẩm đối với họ.
Vì vậy, thật là đúng lúc khi ông Locke vào thời ấy đã xuất bản hai Bức Thư về Sự Khoan Dung của ông, mà tôi sẽ kết thúc các sự kiện của năm nay bằng một vài nét về chúng. Bức thư thứ nhất của ông về chủ đề này đã được in bằng tiếng La-tinh tại Hà Lan, vào năm 1689; và nay đã được xuất bản bằng tiếng Anh. Tại đó, ông khẳng định rằng sự khoan dung là dấu hiệu của Hội Thánh Cơ Đốc thật, và là một phần thiết yếu của lòng bác ái. Ông chủ trương giữ vững sự phân biệt giữa chính quyền dân sự và Hội Thánh: chính quyền dân sự, theo ông, là một xã hội của con người, được lập nên chỉ để bảo tồn, tìm kiếm và thúc đẩy các lợi ích dân sự của họ, như sự sống, sức khỏe, tự do, và việc sở hữu các vật bên ngoài. Ông khẳng định rằng việc chăm sóc các linh hồn không được giao phó cho quan cai trị dân sự, cũng không hơn gì cho những người khác; và quyền lực của quan cai trị chỉ gồm có sức mạnh bên ngoài. Nhưng Hội Thánh, ông trình bày, là một xã hội tự nguyện của con người, tự kết hợp với nhau theo ý riêng của mình, để công khai thờ phượng Đức Chúa Trời, theo cách mà họ xét là đẹp lòng Ngài, và có hiệu quả cho sự cứu rỗi của linh hồn họ. Quyền lập luật cho xã hội này, trong sự lệ thuộc vào Đấng Lập Pháp tối cao là Đức Chúa Trời, chỉ thuộc về chính xã hội ấy; hay thuộc về những người mà xã hội, bởi sự đồng thuận chung, đã ủy quyền cho việc ấy. Không được dùng sức mạnh ở đây; những vũ khí mà các thành viên của xã hội này phải được giữ trong bổn phận là những lời khuyên bảo, nhắc nhở, và khuyên nhủ. Không một Hội Thánh nào bị buộc, bởi bổn phận khoan dung, phải giữ lại trong lòng mình bất kỳ người nào, sau khi đã được nhắc nhở, vẫn cố chấp xúc phạm luật của xã hội ấy. Không một cá nhân nào, cũng không một Hội Thánh riêng biệt nào, có quyền, bằng bất kỳ cách nào, làm hại người khác trong việc hưởng thụ dân sự của họ, vì họ thuộc về một Hội Thánh hay tôn giáo khác. Những người được phân biệt bởi chức vụ và nhiệm vụ trong Hội Thánh không có quyền tước đoạt của những người không thuộc Hội Thánh của họ, dù là tự do, hay bất kỳ phần nào trong tài sản của họ, vì bất kỳ sự khác biệt nào về tôn giáo. Trái lại, họ phải thúc đẩy các bổn phận của sự bình an và thiện chí đối với mọi người, và khuyên mọi người sống bác ái, nhu mì, và khoan dung. Sự chăm sóc chính yếu về linh hồn của mỗi người thuộc về chính người ấy. Quan cai trị không có bổn phận phải đặt ra luật cho tôn giáo của người khác, dù theo phán xét của chính mình, hay theo thẩm quyền và lời khuyên của giới giáo phẩm. Dù ý kiến của quan cai trị về tôn giáo có đúng, và đường lối mà ông chỉ định có thật là theo Phúc Âm, nhưng nếu người ta chưa hoàn toàn bị thuyết phục về điều ấy trong tâm trí mình, thì việc tuân theo nó cũng không thể đem lại sự an toàn cho họ; vì vậy, họ phải được để mặc cho lương tâm riêng của mình. Họ phải được gia nhập các xã hội tôn giáo, theo như họ xét là có lợi nhất cho mình. Và những xã hội như thế, quan cai trị phải khoan dung.
Đối với việc thờ phượng bên ngoài, quan cai trị không có quyền [NEEDS REVIEW: đoạn này bị OCR làm hỏng nặng, các câu về nghi lễ và hình thức thờ phượng không khôi phục được đầy đủ]. Những hoàn cảnh của sự thờ phượng Đức Chúa Trời mà không phải là điều cần thiết, thì có thể được ấn định, nhưng không được thêm thắt. Quan cai trị cũng không có quyền cấm việc thực hành bất kỳ điều gì như thế, miễn là chúng được chấp thuận và thực hành bởi bất kỳ Hội Thánh nào. Không có quyền lực nào có thể được ban cho việc đàn áp một Hội Thánh thờ hình tượng, mà về sau, đúng thời đúng chỗ, lại không thể bị dùng để đàn áp một Hội Thánh chính thống. Các quyền dân sự cũng không được ban cho hay vi phạm vì lý do tôn giáo, ở nơi này hơn nơi khác. Sự thờ hình tượng quả thật đã bị trừng phạt bằng cái chết giữa người Do Thái, là những người dưới một chính thể thần quyền; nhưng đó là vì những kẻ phạm tội ấy là những kẻ phản bội và phạm tội phản quốc nghiêm trọng. Những người đến với cộng đồng dân sự của người Do Thái bằng sức mạnh để tuân giữ luật pháp Môi-se [NEEDS REVIEW: câu tiếp theo bị cắt do OCR hỏng].
Đối với các quan điểm suy đoán [NEEDS REVIEW: đoạn cuối của chương bị cắt ở cuối chunk, các câu về việc quan cai trị không nên cấm giảng dạy hay tuyên xưng bất kỳ quan điểm suy đoán nào không liên quan đến quyền dân sự, và về hành vi đạo đức thuộc thẩm quyền của cả quan cai trị lẫn Hội Thánh, chỉ còn đọc được rời rạc, không khôi phục được đầy đủ]. Chân lý không cần sức mạnh vay mượn nào; bạo lực chỉ làm cho chân lý yếu đi. Các hành vi đạo đức thuộc thẩm quyền của cả quan cai trị lẫn Hội Thánh [NEEDS REVIEW: câu kết bị cắt ở cuối chunk, bản dịch dừng ở chỗ bản quét dừng lại].
về lương tâm. Ở đây ông bị ràng buộc phải cẩn thận đến mức tối đa. Ông có thể và nên dùng những lời khuyên nhủ và những lý lẽ để thúc đẩy sự cứu rỗi của người khác, nhưng không được dùng vũ lực. Để bảo đảm các lợi ích trần thế của mình, con người lập nên các xã hội dân sự, nơi họ ủy thác cho quan cai trị việc lo liệu; và quan cai trị phải chăm lo cho điều tốt lành và sự thịnh vượng của xã hội đã ủy thác cho mình. Nhưng đối với các vấn đề thuộc về sự cứu rỗi, mỗi người vẫn phải làm điều mà lương tâm mình tin là đẹp lòng Đức Chúa Trời, và không luật pháp nào có thể bắt buộc con người hành động trái với lương tâm mình; quan cai trị cũng không thể thay đổi quyền sở hữu liên quan đến mục đích của chính quyền dân sự.
Cũng không có Hội Thánh nào có quyền được quan cai trị dung thứ, nếu Hội Thánh ấy được lập trên một nền tảng mà tất cả những ai gia nhập vào đó đều cam kết tự nộp mình cho sự bảo hộ và phục vụ của một vị vua khác. Cũng không phải dung thứ những kẻ phủ nhận sự hiện hữu của Đức Chúa Trời, vì đối với họ không lời hứa, giao ước hay lời thề nào có sức ràng buộc. Nếu mọi người đều dạy rằng tự do lương tâm là quyền tự nhiên của mỗi người, thuộc về mọi người bất đồng với họ cũng như thuộc về chính họ, và rằng không ai nên bị ép buộc trong các vấn đề tôn giáo, dù bằng luật pháp hay bằng vũ lực, thì mọi căn cứ để phàn nàn và gây rối loạn vì lương tâm sẽ bị lấy đi.
Nếu Hội Thánh đồng ý về tôn giáo với nhà vua được coi là chỗ dựa chính của chính quyền dân sự, và chỉ vì lý do đó mà nhà vua tỏ ra nhân từ và luật pháp tỏ ra thuận lợi với Hội Thánh ấy, thì sự bảo đảm cho một chính quyền sẽ còn lớn hơn biết bao khi tất cả các thần dân tốt của nhà vua, thuộc bất cứ Hội Thánh nào mà không phân biệt tôn giáo, đều hưởng cùng một ân huệ của nhà vua và cùng một lợi ích của luật pháp, và do đó trở thành chỗ dựa và sự bảo vệ chung cho chính quyền ấy; nơi không ai có lý do gì phải sợ sự nghiêm khắc của luật pháp, trừ những kẻ làm hại người lân cận và xúc phạm đến hòa bình dân sự. Không ai nên bị loại khỏi các quyền dân sự của khối thịnh vượng chung vì tôn giáo của mình. Không phải sự khác biệt về ý kiến, vốn không thể tránh được, mà chính việc từ chối dung thứ những người có ý kiến khác nhau đã gây ra mọi sự rối loạn và chiến tranh từng xảy ra trong thế giới Cơ Đốc vì lương tâm. Chân lý không đi vào sự hiểu biết bằng vũ lực, và việc ép buộc chỉ nhắm đến sự tuân phục bề ngoài, chứ không phải sự tin chắc trong lòng.
Khi luận điểm của bức thư này được suy xét lại, tác giả của nó đã đảm nhận việc bảo vệ nó trong một bức thư thứ hai về cùng một chủ đề. Người phản đối đã thừa nhận rằng vũ lực là không thích hợp để cải đạo con người sang bất cứ tôn giáo nào; và vì vậy ông ta được cho biết rằng sự dung thứ được cầu xin chẳng qua chỉ là việc dỡ bỏ vũ lực ấy. Người ta gợi ý rằng chân lý sẽ không có khả năng thắng thế nhờ sự dung thứ như vậy. Câu trả lời là chúng ta không có thí nghiệm nào tốt hơn về tôn giáo Cơ Đốc trong lần xuất hiện đầu tiên của nó trên thế gian, và trong nhiều trăm năm sau đó, khi người Do Thái và người ngoại giáo còn hơn cả dung thứ nó tại những nơi nó lớn lên; và tôn giáo ấy vẫn có thể tự đứng vững ngày nay mà không cần sự giúp đỡ của vũ lực. Điều này vì vậy được viện dẫn để chứng minh chân lý của nó. Những sáng chế của con người trong tôn giáo cần vũ lực và sự giúp đỡ của con người để duy trì chúng. Một tôn giáo đến từ Đức Chúa Trời không cần sự trợ giúp của thẩm quyền loài người để làm cho nó thắng thế. Sự dung thứ được cầu xin sẽ là một sự phục vụ cho tôn giáo, chứ không phải là điều bất hợp pháp tự bản thân nó, ở các nước Công giáo La Mã, Hồi giáo hay ngoại giáo; và hẳn phải có điều gì rất đặc biệt trong không khí nước Anh mới khiến nó ít hữu ích cho chân lý tại đó.
Tác giả của bức thư khẳng định rằng vũ lực không có hiệu quả thích đáng nào để soi sáng sự hiểu biết hay tạo ra đức tin, thì người phê bình viện dẫn rằng nó có thể gián tiếp và từ xa làm được một vài việc hữu ích. Nhưng người ta trả lời rằng việc trừng phạt một người mà không có lỗi, điều tự bản thân nó là bất công, thì không bao giờ có thể trở nên hợp pháp nhờ một điều tốt nào đó có thể gián tiếp, từ xa hay tình cờ theo sau nó. Nếu không, thì những sự tàn ác mà người ngoại giáo dùng chống lại Cơ Đốc nhân, và người Công giáo La Mã dùng chống lại người Tin Lành, cũng đều có thể biện minh được. Nhưng người ta chỉ viện dẫn những hình phạt vừa phải mà thôi. Câu trả lời là bất cứ loại hình phạt nào mà không có lỗi cũng sẽ bị những người chịu đựng và những người đứng xem coi là sự nghiêm khắc không thể biện minh, và do đó sẽ gây ra những hiệu quả trái ngược với điều đã định, và có khả năng đẩy con người ra khỏi tôn giáo dùng những hình phạt ấy hơn là đưa họ đến với chân lý. Ở đâu vũ lực được dùng, người ta nhắm đến sự tuân phục, chứ không phải sự tin chắc.
Người ta lại nêu lên rằng vũ lực có thể được dùng để đưa con người đến chỗ xem xét các lý lẽ và luận chứng, nhờ đó họ có thể được đưa đến chỗ đón nhận chân lý, điều mà vì sự cẩu thả họ sẽ không bao giờ tự tìm hiểu, hoặc vì thành kiến họ sẽ bác bỏ và lên án mà không nghe. Câu trả lời là, thứ nhất, việc trừng phạt những người bất đồng chỉ để bắt họ suy xét là điều không thể thực hiện được. Vì nếu bạn trừng phạt họ với tư cách là người bất đồng, bạn trừng phạt họ dù họ có suy xét hay không. Thứ hai, việc trừng phạt những người ở ngoài sự thông công của Hội Thánh quốc gia để bắt họ suy xét là bất công. Vì có thể họ, khi đã thỏa mãn về chân lý của ý kiến riêng mình, không cho rằng đáng phải suy xét; hoặc họ có thể không có khả năng xem xét và suy xét mọi bằng chứng và căn cứ mà Hội Thánh quốc gia dựa vào để thiết lập vị thế của mình; hoặc họ có thể đã xem xét rồi mà vẫn không tìm thấy lý lẽ và luận chứng nào thích đáng và đủ để thuyết phục mình. Và thứ ba, bất cứ hiệu quả gián tiếp nào vũ lực có thể có, khi được quan cai trị áp dụng theo cách đề xuất, thì nó lại chống lại người đề xuất. Vì như nó có thể hữu ích để đưa con người đón nhận chân lý vốn sẽ cứu họ, thì nó cũng có thể hữu ích để đưa con người đến chỗ nhận lấy và ôm lấy sự sai lầm vốn sẽ hủy diệt họ. Thật vậy, vũ lực có khả năng đưa con người nhận lấy sự sai lầm hơn là chân lý; vừa vì những người lạc khỏi đường ngay cũng sẵn sàng, hay sẵn sàng hơn, dùng vũ lực so với người khác; vừa vì rất ít quan cai trị trên thế gian đi đúng đường ngay. Nếu chỉ một trong mười quan cai trị đi đúng đường, thì việc dùng vũ lực sẽ gây hại gấp mười lần lợi ích. Vậy thì điều tối đa mà luận điểm này đưa đến chỉ là: không phải là không thể mà vũ lực có ích. Nhưng có nhiều điều có thể nói là có ích mà lại không thích hợp để dùng.
Và nếu vũ lực có thể hữu ích, nó cũng có thể vô ích. Con người có thể không được đưa đến sự suy xét đúng đắn nhờ nó, hoặc họ có thể đã suy xét rồi; và Đức Chúa Trời đã không truyền lệnh dùng nó, vì vậy không có lý do gì để trông đợi Ngài làm cho nó thành công. Thật vậy, vũ lực có khả năng gây hại nhiều hơn là có ích. Vì trừng phạt con người về điều mà không thể biết được là họ đã thực hiện hay chưa, là bất công đến mức nó có khả năng gây cho con người sự chán ghét đối với tôn giáo dùng nó hơn là đưa họ đến với tôn giáo ấy. Và đồng thời, nhiều người không có khả năng phân biệt chân lý với sự sai lầm khi điều đó phụ thuộc vào những bằng chứng dài dòng và những hệ quả xa xôi. Nhưng hơn nữa, dù vũ lực có hữu ích, cũng không theo đó mà nó là hợp pháp. Có thể còn thiếu sự ủy nhiệm hay thẩm quyền; Đức Chúa Trời đã không truyền lệnh dùng nó, vì vậy nó không thể biện minh được. Ở đâu Kinh Thánh im lặng, chúng ta tự ý chỉ dẫn là sự tự phụ. Đức Chúa Trời không muốn con người bị ép buộc phải tin. Ngài đã không coi vũ lực là phương tiện thích hợp để đưa con người vào đường ngay; và vì vậy nó không phải là phương tiện thích hợp.
Nhưng theo giả thuyết này, những ai là người sẽ bị trừng phạt? Đó là những người đi sai đường và điếc tai trước mọi sự thuyết phục. Nhưng họ là ai? Đường ngay ở đây lại là sai ở Pháp. Mỗi người ở đây phải tự phán đoán cho mình. Làm sao biết được ai là người điếc tai trước mọi sự thuyết phục? Nếu bạn muốn nói điếc tai trước sự thuyết phục của bạn, bạn chỉ là đang thừa nhận điều cần chứng minh, và giả định rằng bạn có quyền trừng phạt những người khác biệt với bạn. Ở đâu chúng ta có thể tìm thấy những người chịu nhận mình đi sai đường? Quan cai trị có thể trừng phạt mọi người khác biệt với mình về tôn giáo chăng? Dường như vấn đề rốt cuộc là như vậy. Vì họ bị trừng phạt về điều gì, nếu không phải vì không suy xét? Nhưng tại sao tất cả những người bất đồng đều phải bị trừng phạt? Không có ai trong số họ đã suy xét sao? Tất cả những người tuân phục đã suy xét sao? Điều này không giống một thầy thuốc công bằng áp dụng thuốc cho bệnh tật, mà giống một kẻ thù giận dữ trút cơn giận lên một đảng phái. Đó là trừng phạt người vô tội chung với người có tội, và để người có tội thoát chung với người vô tội. Nếu những người bất đồng sẽ bị trừng phạt vì không suy xét, thì tất cả những ai không suy xét đều nên bị trừng phạt. Điều này sẽ bao gồm nhiều người thuộc tôn giáo quốc gia ở mọi nước. Nhưng người ta suy luận một cách vội vàng từ sự cẩu thả không suy xét của con người để kết luận rằng những người bất đồng phải bị trừng phạt.
Và họ phải bị trừng phạt để đạt mục đích gì? Để bắt họ xem xét tôn giáo của mình có đúng không, và có đáng giữ dù phải chịu các hình phạt đã đe dọa không? Nhưng vậy thì những người không chịu các hình phạt như vậy sẽ ra sao? Hoặc họ cũng nên bị trừng phạt, hoặc những người khác nên được để yên. Hay con người phải bị trừng phạt để họ sẵn sàng vâng phục sự dạy dỗ? Những người bất đồng nói rằng họ sẵn sàng. Ai phải là người dạy dỗ? Không phải ai cũng có đủ khả năng cho việc đó; không phải ai cũng có cơ hội cho việc đó. Bằng cách này bạn có thể trừng phạt họ để bắt họ làm điều mà họ đã làm rồi. Việc xác định mỗi người phải làm gì trong việc tìm kiếm, tra xét và xem xét là vượt quá khả năng của bất cứ xã hội nào trên thế gian, xét về sự khác biệt về tài năng, tính khí, cơ hội, sự giúp đỡ, và những hoàn cảnh khác; cũng như việc xác định khi nào một người đã làm xong việc đó.
Hơn nữa, mức độ trừng phạt nào sẽ được dùng trong trường hợp này? Người ta nói phải là những hình phạt vừa phải. Nhưng những hình phạt ấy là gì? Những hình phạt vừa phải sẽ khác nhau đối với những người có sự thận trọng thông thường. Nhưng những người ấy là ai, thì khó biết cũng như việc biết mức độ trừng phạt thích hợp trong trường hợp này là gì; vì vậy điều này chỉ là dùng một sự không chắc chắn để điều chỉnh một sự không chắc chắn khác. Bên cạnh đó, không phải mọi người có cùng mức độ thận trọng đều dễ bị lay động bởi cùng một mức độ hình phạt. Và thời hạn của những hình phạt vừa phải này sẽ là bao lâu? Những người bất đồng bị trừng phạt để bắt họ suy xét. Tốt thôi, họ đã suy xét rồi, mà vẫn là những người bất đồng. Họ có còn phải bị trừng phạt nữa không? Nếu họ sẽ bị trừng phạt để bắt họ suy xét, dù họ đã suy xét hay chưa, thì trên toàn bộ vấn đề, họ bị trừng phạt vì là những người bất đồng. Và nếu quan cai trị có quyền dùng vũ lực, ông ta phải dùng nó để ép buộc con người theo tôn giáo của mình; và đó là sự trở lại với chính điều đã bị bác bỏ. Luận điểm có vẻ hợp lý nhất là: con người bị trừng phạt để đưa họ đến sự hiểu biết về chân lý, và vì vậy vũ lực là thích hợp.
Năm này, các chức vị còn trống vì từ chối tuyên thệ đã được lấp đầy: Tiến sĩ Tillotson được thăng lên chức Tổng Giám mục Canterbury, thay cho Tiến sĩ Sancroft; Tiến sĩ Patrick, Giám mục Chichester, được chuyển sang Ely, thay cho Tiến sĩ Turner; Tiến sĩ Fowler sang giáo phận Gloucester, thay cho Tiến sĩ Frampton; Tiến sĩ Cumberland sang giáo phận Peterborough, thay cho Tiến sĩ White; và Tiến sĩ Moor sang giáo phận Norwich, thay cho Tiến sĩ Lloyd; và Tiến sĩ Kidder sang Bath và Wells, sau khi Tiến sĩ Beveridge từ chối, thay cho Tiến sĩ Ken. Tiến sĩ Comber cũng được làm Viện trưởng Durham, thay cho Tiến sĩ Grenville; và ông Talbot làm Viện trưởng Worcester, thay cho Tiến sĩ Hicks. Và giờ đây họ nếm trải, đến lượt mình, sự trục xuất và bịt miệng mà trước kia họ đã ít tỏ lòng thương xót đối với trường hợp của rất nhiều anh em mình. Ngay sau đó họ tan rã thảm hại giữa chính mình, và hai đảng phái trong Hội Thánh đã rất nghiêm khắc trong những lời phê phán lẫn nhau.
Nhân dịp này, một cuốn sách nhỏ đã được xuất bản, có tựa là Một sự bênh vực thẩm quyền của Hoàng gia trong việc lấp đầy các giáo phận của các giám mục bị truất phế, trong một bức thư nhân việc Tiến sĩ Beveridge từ chối giám mục Bath và Wells. Và một cuốn khác có tựa là Một sự bênh vực sự khôn ngoan của Hoàng gia trong việc mới đây bổ nhiệm một số người đáng kính vào chức Tổng Giám mục và các giám mục còn trống, nhân dịp những lời phỉ báng của những người vô lý. Nếu quả thật những người đã tuyên thệ với chính quyền mà lại từ chối một cách chung các chức vụ còn trống trong Hội Thánh, thì điều đó đã kéo theo những hậu quả tai hại. Không thể tìm được những người tốt hơn những người đã được chọn; và thế mà thực ra họ đã bị đặt làm bia cho sự ác ý và cơn giận dữ của phái Jacobite và giới giáo sĩ không tuyên thệ.
Không một hành động đơn lẻ nào kể từ thời Cải Chánh lại đem lại nhiều danh tiếng cho Hội Thánh Anh hơn là những con người xuất sắc đã nhận các giám mục ấy. Công lao cá nhân lớn lao của các giám mục bị truất phế, sự phục vụ nổi bật mà một số người trong họ đã làm cho đất nước dưới triều vua James đệ nhị, chính sự nghiệp mà vì đó họ chịu khổ, điều mà đối với rất nhiều người dường như là sự nghiệp của chính Hội Thánh Anh, và lòng thương xót của dân chúng đối với những người đã từ bỏ những chức vụ có lợi như vậy, thuần túy vì lương tâm mình, đã khiến việc lấp đầy các chức vụ của họ không phải là một điều đáng mong muốn cho lắm đối với những người có phẩm cách và công lao, khi phải mạo hiểm nhận lấy chúng. Lợi ích của phái Jacobite lúc ấy thật đáng sợ, và cuộc Cách mạng còn non trẻ, chưa bén rễ sâu. Thế nhưng những con người xuất sắc ấy đã mạo hiểm nhận lấy những công việc ấy, trong đó họ không thể không trông đợi sẽ gặp sự chống đối, ít nhất là sự lạnh nhạt từ giới giáo sĩ cấp dưới, mà đại đa số gần như tôn thờ các giám mục bị truất phế của họ.
Tuy nhiên, việc họ mạo hiểm trong hoàn cảnh tế nhị như vậy để nhận lấy những công việc ấy, mà lúc ấy khó có thể gọi là những chức vụ béo bở, dưới những hoàn cảnh gây nản lòng như thế, là một vinh dự bất diệt cho họ. Vào thời gian này, cuốn Sự vô lý của việc tách khỏi các giám mục mới đã được xuất bản: hay một luận văn rút từ lịch sử Hội Thánh, cho thấy rằng mặc dù một giám mục bị truất phế một cách bất công, thì cả ông lẫn Hội Thánh cũng không bao giờ tách ra, nếu người kế nhiệm không phải là kẻ dị giáo. Cuốn này được Tiến sĩ Hody dịch từ một bản thảo Hy Lạp cổ trong Thư viện Công cộng tại Oxford. Bản thảo Baroccian này được biên soạn nhân dịp việc truất phế một Thượng phụ Constantinople, và việc thăng tiến người kế nhiệm ông.
Những người ủng hộ các giám mục bị truất phế bắt đầu lập thành một đảng phái, và khuấy động dân chúng để gây ly giáo, cho rằng không bao giờ có một nhóm người nào lại hành động như vậy. Khi những người kiên định với lợi ích của chính quyền có thể được quan tâm hơn, và khi họ có thể dựa vào điều đó, nếu họ chỉ tiếp tục giữ sự hòa hợp và thông công huynh đệ với nhau, thì nền tảng của các Hội vì Cải cách Phong tục đã được đặt trong năm này, và ngay từ đầu những người bất đồng đã nhiệt tình khuyến khích việc đó, và sẵn sàng giúp đỡ như bất cứ ai. Phái Jacobite vẫn tiếp tục âm mưu chống lại chính quyền, và cố gắng xin sự trợ giúp từ Pháp để đưa vị vua cũ trở lại ngai vàng. Nhà vua đáng lẽ đã bị ám sát tại Flanders trong năm này; và một đảng phái ở Anh dường như đã không phải là không biết việc đó. Và nhiều luận văn đã được xuất bản như trước, để bênh vực cuộc Cách mạng và chính quyền của vua William.
Cuộc tranh chấp trong Hội Thánh Anh do việc truất phế các giám mục gây ra vẫn tiếp tục. Một cuốn Bênh vực các giám mục bị truất phế đã được xuất bản, khẳng định các quyền thiêng liêng của họ chống lại việc truất phế bởi người đời; chống lại cáo buộc ly giáo như được trình bày bởi các biên tập viên cuối cùng của một bản thảo Baroccian vô danh. Trong đó người ta viện dẫn rằng dù các trường hợp được thu thập trong bản thảo ấy có thích hợp với ý định của người biên tập đi nữa, điều đó cũng chưa đủ để đạt được sự nghiệp của họ; và rằng các trường hợp được thu thập ở đó không thích hợp với ý định của người biên tập, là bênh vực tính hợp lệ của việc truất phế chức vụ thiêng liêng bởi một thẩm quyền đời. Và ở đây người ta khẳng định rằng nếu những kẻ thù của các giám mục bị truất phế muốn làm được điều gì có mục đích bằng các trường hợp họ đưa ra, họ phải chứng minh rằng ngay cả trong trường hợp truất phế thuần túy bởi người đời, các Hội Thánh Đông phương ấy cũng không cho là thích hợp để khẳng định các tự do thiêng liêng của mình chống lại sự xâm lấn của quan cai trị đời.
Một người rất có khả năng nhận xét rằng trong tất cả các loại người mà trong ký ức của thế hệ hiện tại đã đứng về phía chịu khổ, chưa từng có ai chịu đựng ít như vậy mà lại kêu ca nhiều như phái Jacobite. Họ mất các chức vụ của mình, và một số người trong họ bị đối xử khá khắc nghiệt; nhưng họ không bị săn đuổi từ nơi này sang nơi khác, cũng không bị giam cầm và bách hại như những người bất đồng đáng thương trước kia. Họ được để yên một cách khá lặng lẽ; và họ đã làm mọi cách để không ai có được sự yên ổn quanh họ. Và một số người trong họ đã được toại nguyện đến mức họ đưa những người kế nhiệm mình vào các giáo phận, mà người ta tin rằng sau đó họ nhận được phần lớn thu nhập từ đó.
Giám mục Burnet, đặc biệt, chỉ có năm người không tuyên thệ trong giáo phận Sarum của mình. Một người trong số họ, ông Martin, được giữ lại chức vụ của mình cho đến khi qua đời, xảy ra khoảng năm 1694, và vị giám mục vẫn trả cho ông thu nhập thực tế của chức giáo sĩ của ông từ túi riêng của mình. Ông không chịu tuyên thệ, nhưng ông không tham gia với những người không tuyên thệ trong sự ly giáo của họ. Ông Spinks được hưởng một chức vụ do tặng dữ, mà vị giám mục cho phép ông phục vụ qua một phó tế, trong khi ông có thể yêu cầu ông phục vụ trực tiếp; ông hưởng chức giáo sĩ của mình một năm quá thời hạn luật pháp ấn định. Ông Jones được quyền đề cử người kế nhiệm mình, người mà chức vụ của ông được trao cho. Ông Dickson qua đời không lâu sau khi bị truất phế. Tiến sĩ Beach cũng giữ chức vụ của mình hai năm sau khi bị luật pháp truất phế, và sau đó bị truy tố vì những lời lẽ kích động, bị kết tội, nhưng được ân xá. Và cách đối xử với họ ở các giáo phận khác cũng tương tự như vậy. Tôi tin chắc rằng những người không tuân phục đáng thương, những người bị trục xuất năm 1662, dù không ai trung thành với chính quyền hơn họ, cũng sẽ hết sức vui mừng được đối xử như phái Jacobite hiện nay, dù phái này liên tục âm mưu chống lại chính quyền, mà sự lật đổ của nó họ đã đạt được trong năm này, nếu sự quan phòng không xuất hiện một cách nổi bật ủng hộ chúng ta, và ban cho chúng ta một chiến thắng vẻ vang trước hạm đội Pháp, mà một phần đã bị Đô đốc Russell phá hủy và đốt cháy. Điều này đã giáng cho vua James một đòn nặng nề đến mức ông không bao giờ hồi phục được ấn tượng của nó, mà mất hết mọi hy vọng được phục hồi.
Lúc này có một luận văn xuất bản có tựa là Solomon và Abiathar, hay trường hợp của các giám mục bị truất phế được thảo luận, trong một cuộc đối thoại giữa Eucheres, một người tuân phục, và Dyscheres, một người từ chối. Tác giả là ông Hill. Trong đó tình trạng sự việc dưới thời vua William được trình bày còn tệ hơn một trận lụt của Công giáo La Mã, và toàn bộ cuộc Cách mạng là một sự gian ác lớn; và việc vâng phục việc truất phế các giám mục là trao mọi sự cho chủ nghĩa Erastian. Vì người ta tuyên bố rằng nếu điều đó đứng vững, một giám mục sẽ chỉ là một quan tòa thiêng liêng của Hội Thánh, và một linh mục chỉ là một cảnh sát của Hội Thánh. Người ta nói ở đây rằng chức tư tế của Abiathar đã được xác định bởi sự tự nguyện từ bỏ của chính ông vì sự kiểm duyệt thiêng liêng. Và khi ông rời khỏi chức thầy tế lễ thượng phẩm, ông làm điều đó cho chính mình và cho hậu duệ của mình, những người vốn không có quyền hợp pháp nào đối với chức vụ ấy từ đầu; do đó chức vụ ấy tự nhiên trở về nhà Eleazar, và trong đó trở về Zadok, mà không có bất cứ danh nghĩa nào từ nhà vua.
Phái Jacobite vẫn còn hy vọng vào sự phục hồi của ông chủ cũ của họ, người dự định một cuộc đổ bộ từ Pháp. Nhưng hạm đội Pháp đã bị đánh bại, và nhiều tàu của họ bị đốt cháy tại La Hogue, và vì vậy hy vọng của họ đã bị dập tắt. Một vị quý tộc cao quý vào thời gian này, khi phát biểu nhân một dịp công cộng, đã cho là thích hợp để phê phán việc gây chia rẽ giữa những người Tin Lành, như một mưu kế được thiết kế để lừa dối quốc gia rơi vào Công giáo La Mã và ách nô lệ. Ông nói rằng điều đó hẳn phải phục vụ cho một mưu đồ mới nào đó, vì luật pháp chống lại những người bất đồng đã bị kéo căng và thi hành vượt quá ý định và cách hiểu chân chính, tự nhiên của chúng; vì một số luật đã được thi hành chống lại họ mà rõ ràng và trực tiếp được làm ra cho những mục đích khác, đến mức chính luật pháp cũng phải chịu bạo lực; và vì người ta đã dùng nhiều sự siêng năng và cẩn thận hơn để trừng phạt con người vì không tuân phục, hơn là để cải cách đời sống và phong tục của họ. Ông trình bày Đạo luật Khoan dung như một công việc thận trọng, cần thiết và khôn ngoan, và khuyên bảo ban bồi thẩm, như bổn phận của họ, rằng nếu họ thấy ai nói điều bất lợi cho Đạo luật ấy, thì hãy trình báo họ như những kẻ bất mãn với chính quyền, và gieo rắc hạt giống chia rẽ.
Ông Johnson lúc này đã xuất bản một luận chứng, chứng minh rằng việc người dân Anh truất phế vua James khỏi ngai vàng, và việc thăng tiến Hoàng tử Orange, một người thuộc hoàng tộc, lên ngai vàng của vương quốc thay cho ông, là phù hợp với hiến pháp của chính quyền Anh, và được hiến pháp ấy quy định; chống lại mọi giả thuyết sai lầm và phản bội về sự tiếm quyền, chinh phục, bỏ rơi, và việc nắm lấy các quyền lực hiện hữu theo sự thỏa thuận. Lúc này cũng xuất bản một bản tường trình chân thật về tác giả của một cuốn sách có tựa là Eikon Basilike, hay chân dung của Đức vua thánh trong sự cô độc và đau khổ của Ngài, được chứng minh là do Tiến sĩ Gauden, cố Giám mục Worcester, viết; cùng với một câu trả lời cho mọi sự phản đối do Tiến sĩ Hollingworth và những người khác đưa ra, được xuất bản để công chúng thỏa mãn, bởi Anthony Walker, Tiến sĩ Thần học, cùng với một chứng thực dưới chữ ký của cố Bá tước Anglesey, cho cùng một mục đích. Về việc này, một số người rất tức giận, và những người khác thì hài lòng.
Những người bất đồng trong năm này có một vụ việc liên quan đến một ông Richard Davis, ở Rothwell thuộc Northamptonshire; và các mục sư hiệp nhất đã công bố với thế gian quan điểm của họ về một số giáo lý sai lầm và những thực hành bất thường của ông, bằng những lời sau đây: Chúng tôi, các mục sư không tuân phục hiệp nhất trong và quanh London, đã thường xuyên được các anh em đau buồn của chúng tôi ở vùng quê thúc giục tìm một biện pháp nào đó để cải hóa ông Davis ở Rothwell, thuộc Northamptonshire; hoặc ít nhất là để ngăn chặn sự ô nhục và những ảnh hưởng tai hại của các nguyên tắc sai lầm và những thực hành của ông; đã cho là bổn phận của chúng tôi phải công bố bản tường trình và lời chứng sau đây, để chúng tôi khỏi thiếu trung tín và sự siêng năng mà Phúc Âm đòi hỏi nơi chúng tôi; cũng khỏi bị coi là những người tán thành những sự lừa dối và những sự thái quá ấy, mà nhờ đó các linh hồn bị đe dọa, sự chia rẽ bị xúi giục mạnh mẽ, và tự do của chúng tôi bị tổn hại và trở thành cớ cho mọi người trong chúng tôi bị chê bai.
Chúng tôi không nghi ngờ rằng đối với những người vô tư, sau khi nhiều phương pháp chúng tôi đã dùng để cải hóa ông đều tỏ ra không thành công, thì việc chúng tôi bênh vực chính mình, và cảnh báo những người mà chúng tôi quan tâm, chống lại những sự lừa dối của ông dưới danh nghĩa Phúc Âm đầy phước hạnh, và những đường lối chia rẽ của ông, trong khi ông giả vờ cải cách, sẽ tỏ ra là bổn phận hiện tại của chúng tôi. Chúng tôi sẽ không liệt kê ở đây mọi sai lầm mà ông công khai truyền bá; nhưng chúng tôi xin làm chứng chống lại những điều sau đây: rằng giao ước việc làm không đủ khả năng xưng công chính cho một người; rằng sự xưng công chính khi tin chỉ là sự tỏ bày cho lương tâm về một sự xưng công chính có trước; và vì vậy không phải là tình trạng của linh hồn, mà là cảm nhận của linh hồn về tình trạng của mình, thay đổi khi cải đạo. Rằng đức tin xưng công chính là sự tin chắc rằng tội lỗi của chúng ta đã được tha; và khi người ta nói hãy tin để được tha tội, thì ý nói là để biết mình được tha tội. Rằng đức tin này không phải là một hành động của ý chí. Rằng luật pháp không chuẩn bị con người cho sự cứu rỗi, và những sự cáo trách của nó có xu hướng đẩy con người ra xa khỏi Đấng Christ hơn. Rằng luật pháp của Phúc Âm là luật pháp rộng lớn của ân điển tuyển chọn: Ta sẽ thương xót kẻ nào Ta thương xót. Rằng không có sự hạ mình chuẩn bị nào để dẫn đến đức tin. Rằng chúng ta nên bắt đầu đời sống tôn giáo của mình với sự tin chắc cao độ về lợi ích của mình trong Đấng Christ, và phải duy trì điều đó chống lại mọi sự thách thức hay nghi ngờ từ tội lỗi hay thiếu sót của mình.
Rằng những người bắt con người thử nghiệm chính mình bằng những dấu hiệu như sự chân thành, sự vâng lời phổ quát, tình yêu đối với Đức Chúa Trời, và Đấng Christ, và các anh em, thì giống như các thầy tế lễ của Ba-anh. Rằng mọi tín đồ trong mọi lúc đều đứng trước Đức Chúa Trời mà không có tội; phải, khi họ đang phạm tội chống lại Đức Chúa Trời, họ vẫn không có vết nhơ trước Đức Chúa Trời; và khi họ đã phạm tội, và cầu xin sự tha thứ, thì đó là để sự tha thứ được tỏ bày cho lương tâm của họ, chứ không phải là điều thực sự thuộc về sự tha thứ. Rằng Đấng Christ đã làm trọn giao ước ân điển cho chúng ta, và Ngài đã tin thay cho chúng ta với tư cách là Đấng đại diện của chúng ta. Những điều này, cùng với nhiều điều khác, đều được trình bày rõ ràng, phải, và phần lớn được thừa nhận trong chính các giấy tờ của ông bằng những lời rõ ràng, và phần còn lại thì rõ ràng là ý nghĩa của ông.
Những khẳng định này chúng tôi tuyên bố là trái ngược với Phúc Âm, cũng như trái ngược với giáo lý của Hội Thánh Anh, và các bản tín điều khác phù hợp với Phúc Âm, mà chúng tôi đã tán thành; là những cám dỗ mạnh mẽ dẫn đến sự an toàn xác thịt và chủ nghĩa phóng túng, và là một số mũi tên lửa của Sa-tan, mà nhờ đó hắn cố gắng hủy hoại những linh hồn ít phải chịu những cạm bẫy khác; và là điều sẽ phá hủy chức vụ mà Đấng Christ đã lập và ban phước để cải đạo những tội nhân. Cũng theo cách tương tự, chúng tôi làm chứng chống lại những thực hành không theo Cơ Đốc của ông Davis; cụ thể là, mặc dù ông không ngần ngại làm báp-têm cho con cái của dân sự mình, ông vẫn làm báp-têm lại cho những thành viên trưởng thành đã chịu báp-têm khi còn thơ ấu bởi bất cứ mục sư nào của Hội Thánh Anh; để trả lời cho điều này, ông viết như sau: rằng nếu có ai, là dòng dõi của những người lạ, và không có phép báp-têm nào khác ngoài phép báp-têm của Hội Thánh công cộng, mong muốn vâng phục nghi thức thánh, thì tôi không dám từ chối; vì chúng tôi coi điều đã làm trong Hội Thánh công cộng là hư không và vô hiệu vì hai lý do. Thứ nhất, họ và cha mẹ không tin của họ, trong bất cứ ý nghĩa hay cách nào, cũng không ở dưới giao ước, thì phép báp-têm không thể là một ấn chứng; và trong khi nó không phải là một ấn chứng, tôi cho rằng nó chẳng là gì cả, và vì vậy hư không và vô hiệu. Thứ hai, những người thi hành nghi thức không phải là những người được Đấng Christ sai đến, vì vậy điều họ làm trong các vấn đề thiêng liêng chẳng là gì cả; một thần tượng chẳng là gì cả; và theo lý lẽ tương tự, các nghi thức thánh được thi hành sai trái cũng chẳng là gì cả.
Và mặc dù phép báp-têm được họ thực hiện nhân danh Cha, Con và Đức Thánh Linh, thế mà họ vẫn nói tiên tri dối trá nhân danh Chúa, vì Ngài không bao giờ sai họ đến. Các lý lẽ của chúng tôi chống lại ý kiến ghê tởm này đã được gửi đến ông, nhưng không có tác dụng nào để thuyết phục ông. Việc ông sai đi những người giảng đạo không thích hợp cho chức vụ, và không được các Hội Thánh chấp thuận; việc ông phi giáo hội hóa những Hội Thánh không đồng ý với các phương pháp thái quá và các nguyên tắc phóng túng của ông; việc ông nguyền rủa một cách gian ác hầu hết các mục sư chính thống, siêng năng, cố gắng hết sức để làm cho dân chúng thành kiến chống lại con người và công việc của họ, như là thờ thần tượng, bất hợp pháp, và chống Đấng Christ; phải, khẳng định rằng mọi Hội Thánh đều đã đi ngoại tình khỏi Đấng Christ, và phước cho người nào là công cụ phá vỡ mọi Hội Thánh, trong đó ông đã tiến quá xa.
Sau khi đã bày tỏ suy nghĩ của chúng tôi về các nguyên tắc và thực hành của ông như vậy, mà còn nhiều điều khác nữa có thể, và đúng lúc có thể được thêm vào, cùng với những suy ngẫm chính đáng về chúng, chúng tôi còn tuyên bố thêm rằng ông chưa từng, và hiện nay cũng không được chúng tôi coi là thuộc số các anh em hiệp nhất. Chúng tôi đau buồn vì một người lại có thể, chỉ bằng sự giả dối thuần túy, tiếng ồn ào và sự la hét, thắng thế đến như vậy; và chúng tôi cũng không ít ngạc nhiên vì ông thường tự cho mình là người giảng Phúc Âm duy nhất, chê bai hầu hết những người khác, mà khi bị buộc tội về các khẳng định của mình, ông đôi lúc lại cố gắng, đối với những người thiếu hiểu biết, để rút gọn những khẳng định ghê tởm ấy thành điều là ý kiến chung của những người mà ông phơi bày. Nhưng chúng tôi sẽ tha thiết cầu nguyện cho sự ăn năn của ông; và trong lúc chờ đợi, mong rằng Kinh Thánh ấy được ứng nghiệm nơi ông, II Ti-mô-thê 3:9: Người sẽ không tiến xa hơn nữa, nhưng sự ngu dại của người sẽ tỏ bày ra cho mọi người. Điều mà chúng tôi được khích lệ hy vọng sẽ sớm thành tựu, vì ông đã bị phó cho những khải tượng tầm thường như vậy, những sự giả vờ cuồng tín, những sự tự mâu thuẫn, sự kiêu ngạo và xấc xược tột độ, và nhiều người đã được đánh thức để thấy mưu chước của ma quỷ qua những ảnh hưởng rõ ràng của chúng; và hầu hết những người thích hợp để phán xét về việc này đều đồng ý rằng điều ông phục vụ, xét theo tinh thần ông bày tỏ, và những sự ô nhục và tai hại công cộng mà ông siêng năng gây ra, không thể là lợi ích của Đấng Christ.
Nếu các mục sư hiệp nhất dừng lại ở đây thì đã tốt. Nhưng sự thù địch và tranh chấp về các vấn đề giáo lý đã không may bùng nổ giữa họ, và những sự nóng giận như vậy đã nổi lên, khiến họ bị những người đứng xem phê phán một cách chính đáng; và họ hành động như thể họ đang chịu ảnh hưởng bí mật của những kẻ lo sợ rằng lợi ích của những kẻ ấy sẽ mất đi, nếu các mục sư hiệp nhất tiếp tục hiệp nhất, trong khi Hội Thánh đã được thiết lập lại bị chia rẽ quá nhiều. Một ấn bản mới các tác phẩm của Tiến sĩ Crisp đã được xuất bản năm 1690, kèm theo một số bài giảng bổ sung, có lời tựa của con trai ông; và một số mục sư, theo yêu cầu của con trai ông, đã bị thuyết phục để ghi tên mình ở đầu sách, chứng thực rằng họ tin những gì được xuất bản là chân thật. Phẩm cách nổi tiếng của vị tiến sĩ, cùng với bản chất của một số quan niệm yêu thích của ông, đã khiến việc xuất bản này gây khó chịu cho nhiều người; và càng khó chịu hơn vì những tên tuổi được ghi ở đầu sách, mà họ lo sợ sẽ bị một số người hiểu là sự ủng hộ cho những ý kiến được coi là có hậu quả xấu. Nhân dịp này, một cuốn sách đã xuất bản trong năm này, có tựa là Chân lý Phúc Âm được trình bày và bênh vực, trong đó một số sai lầm của Tiến sĩ Crisp được xem xét. Và cuốn này cũng có một số tên tuổi ghi ở đầu sách như một sự tán thành. Phương pháp của cuốn sách này rất rõ ràng; và nếu những người có quan điểm khác nhau đã trình bày rõ ràng bất cứ ý kiến đối lập nào trong một lược đồ, cùng với những lý lẽ riêng biệt dưới mỗi tiêu đề, giải thích tại sao những quan niệm như vậy được đón nhận là chân lý, và những quan niệm khác bị bác bỏ là sai lầm, thì mọi việc có thể dễ dàng được đưa đến một kết quả hòa thuận, và mỗi người có thể tự phán đoán nên ôm lấy lược đồ nào.
Trước đó đã có sự xung đột trên bục giảng trong buổi giảng tại Pinners-Hall, và xung đột ấy không hề nhẹ nhàng. Và khi cuốn sách này được xuất bản, đã có một sự ồn ào lớn nổi lên, đặc biệt là về cách giải thích Phi-líp 3:9. Một người đã viết một cách gay gắt chống lại điều ông gọi là chủ nghĩa Tân Luật pháp, và những sự khác biệt đã lên đến mức cao độ. Và cuối cùng một tờ giấy chứa các sự phản đối, có chữ ký của sáu mục sư, đã được nộp tại cuộc họp của các anh em hiệp nhất, và điều đáng chú ý là một số người ký tên vào đó chưa bao giờ đồng ý, cũng chưa bao giờ tán thành sự hiệp nhất. Một số người tự mình tìm cách đưa ra một biện pháp chữa lành, và sau nhiều công sức, đã ấn định một số điều khoản giáo lý được cả hai bên đồng ý, và ký tên ngày 16 tháng 12 năm 1692, rồi công bố với thế gian dưới tựa là Sự đồng ý về giáo lý của các mục sư bất đồng tại London, mà người ta hy vọng nhờ đó những sự khác biệt trong tương lai sẽ được ngăn chặn. Nhưng các cuộc họp hằng tuần riêng biệt vẫn được duy trì, và một số người dường như mong muốn được coi là khác biệt với anh em mình, dù họ thực sự có khác biệt hay không, hoặc ít nhất là tưởng tượng rằng mình khác biệt nhiều hơn thực tế. Một bức thư in khổ bốn đã được xuất bản, có tựa là Một sự bênh vực giáo lý Tin Lành về sự xưng công chính, và về người giảng và những người xưng nhận giáo lý ấy khỏi cáo buộc bất công về chủ nghĩa phản luật pháp; và hy vọng về một sự thông công huynh đệ tự do đã tan biến. Sự khác biệt chủ yếu là về một số thuật ngữ và cụm từ liên quan đến giáo lý về sự xưng công chính, và về phạm vi của sự cứu chuộc, và về con đường giữa; nhưng họ xử lý chúng với sự nóng giận đến mức tạo cớ cho những người luôn sẵn sàng phê phán họ nói rằng: chỉ cần để mặc những người bất đồng này, họ sẽ tự hủy hoại chính mình.
Vào thời gian này có một cuốn sách thuộc bản chất Hội Thánh, được viết bởi một quý ông trẻ tuổi, nhưng được soạn thảo với sự cẩn thận và chính xác nghiêm ngặt đến mức một người đã dành cả đời mình để trò chuyện với các giáo phụ và các tác giả nguyên thủy của Hội Thánh Cơ Đốc cũng không cần phải xấu hổ về tác phẩm ấy. Cuốn sách có tựa là Một sự tra xét về hiến pháp, kỷ luật, sự hiệp nhất và sự thờ phượng của Hội Thánh nguyên thủy, vốn thịnh vượng trong 300 năm đầu tiên sau Đấng Christ; được thu thập một cách trung tín từ các tác phẩm còn tồn tại của các thời đại ấy.
Tác giả quan sát rằng bởi Hội Thánh, các tác giả nguyên thủy đôi khi hiểu là Hội Thánh phổ quát, gồm tất cả những người trên khắp mặt đất xưng nhận đức tin nơi Đấng Christ, và thừa nhận Ngài là Đấng Cứu Thế của nhân loại. Vào những lúc khác, họ hiểu là một Hội Thánh hay một nhóm tín đồ riêng biệt, những người tại một thời điểm, tại cùng một nơi, đã kết hợp với nhau, và cùng nhau tham dự mọi nghi thức thánh của Đấng Christ, với các mục sư và người phục vụ thích hợp của mình. Và đôi khi họ cũng hiểu là nơi mà một Hội Thánh hay một hội chúng riêng biệt nhóm họp để cử hành sự thờ phượng thiêng liêng. Có một lần từ này được Cyprian dùng cho một tập hợp gồm nhiều Hội Thánh, nhưng điều đó không phổ biến. Và thường họ muốn nói đến Hội Thánh vô hình; tức là những người, nhờ sự ăn năn thật và đức tin sống động, thực sự được liên hệ với Chúa Giê-xu Christ. Và từ này cũng thường được hiểu là đức tin và giáo lý của Hội Thánh. Nhưng thông thường nhất, bởi từ Hội Thánh, trong các tác phẩm của họ, người ta muốn nói đến một Hội Thánh riêng biệt.
Và một Hội Thánh như vậy được tạo thành từ giáo sĩ và giáo dân. Giáo sĩ có những hành động riêng biệt của mình. Khi có những người tại bất cứ nơi nào được cải đạo nhờ sự giảng Phúc Âm, các giám mục được bổ nhiệm cho họ. Chỉ có một người tại một nơi là giám mục theo nghĩa nổi bật. Và vị giám mục này ban đầu chỉ có một Hội Thánh, được gọi là giáo xứ của ông, và không lớn hơn các giáo xứ của chúng ta. Và việc giáo phận của giám mục không vượt quá giới hạn của một giáo xứ hiện đại là rõ ràng từ những điều sau đây: thứ nhất, vì mọi người trong giáo phận đều nhóm họp cùng nhau mỗi Chúa nhật tại một nơi để cử hành sự thờ phượng thiêng liêng. Thứ hai, vì giám mục chỉ có một bàn thờ hay một bàn tiệc thánh trong toàn giáo phận của mình, tại đó toàn bộ bầy chiên của ông nhận nghi thức thánh từ ông. Thứ ba, vì nghi thức thánh còn lại là phép báp-têm thường được thi hành bởi các giám mục mà thôi, trong các giáo phận tương ứng của họ. Thứ tư, vì của từ thiện của Hội Thánh được giao phó cho giám mục. Thứ năm, vì mọi người trong giáo phận đều hiện diện tại các sự kỷ luật của Hội Thánh. Thứ sáu, vì không tội nhân nào được phục hồi lại vào sự bình an của Hội Thánh mà không có sự hiểu biết và đồng ý của toàn giáo phận. Thứ bảy, vì khi giám mục của một Hội Thánh qua đời, mọi người trong Hội Thánh ấy đều nhóm họp cùng nhau tại một nơi để chọn một giám mục mới. Thứ tám, vì tại các lễ phong chức giáo sĩ, toàn thể dân chúng đều hiện diện. Thứ chín, vì các thư công cộng từ Hội Thánh này sang Hội Thánh khác đều được đọc trước toàn giáo phận. Và thứ mười, vì toàn giáo phận của giám mục đều nhóm họp cùng nhau để quản lý các công việc của Hội Thánh. Những điều này gộp lại là bằng chứng rõ ràng rằng dù phạm vi địa phương của các Hội Thánh nguyên thủy có lớn đến đâu, các thành viên của chúng chỉ tạo thành một hội chúng duy nhất, mà số Cơ Đốc nhân trong đó không nhiều hơn số người trong các giáo xứ của chúng ta hiện nay.
Để chứng minh thêm điều này, tác giả của chúng ta đưa ra, từ những thư được coi là chân thật của Ignatius, một bản tường trình về các giám mục tại Smyrna, Magnesia, Philadelphia và Trallium, mà rõ ràng chứng tỏ chúng chỉ là những hội chúng duy nhất. Thật vậy, ông cho thấy rằng ngay cả các giám mục lớn nhất trên thế gian, ngay trong thế kỷ thứ ba, cũng không hơn gì những hội chúng duy nhất. Ông cho thấy điều này đối với Antioch, và Rô-ma, và Carthage. Chỉ tại Alexandria họ mới có các hội chúng riêng biệt vì sự tiện lợi. Lúc ấy cũng có các giám mục tại các làng quê, và mọi Cơ Đốc nhân trong một giáo phận đều nhóm họp cùng nhau tại một nơi, mỗi Chúa nhật để thờ phượng Đức Chúa Trời.
Công việc của giám mục là giảng đạo, cầu nguyện, làm báp-têm, [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích]
Vị giám mục phải cử hành Tiệc Thánh Chúa, chăm sóc người nghèo, phong chức cho các mục sư, cai quản bầy chiên của mình, khai trừ những kẻ phạm tội, và tha tội cho những người ăn năn. Ông phải luôn cư trú tại nhiệm sở của mình. Ông được chọn và được giới thiệu bởi đa số giáo dân trong giáo xứ, và được các giám mục lân cận chấp thuận, cũng chính là những người đã phong chức hay tấn phong ông; thường có ba giám mục trở lên cùng tham dự buổi lễ trọng thể ấy. Và ngay sau đó ông thông báo việc này cho các giám mục khác, nhất là những vị có tiếng tăm và uy tín.
Tác giả của chúng ta mô tả một trưởng lão là người đã chịu chức thánh, do đó có quyền vốn có để thi hành toàn bộ chức vụ của một giám mục; nhưng vì không có chức vụ hay giáo xứ nào, nên trên thực tế ông không thi hành chức vụ ấy nếu không có sự cho phép và đồng ý của giám mục tại một địa phương hay giáo xứ. Các trưởng lão, ông nói, là những trợ tá và phụ tá của giám mục, thấp hơn các giám mục về cấp bậc, hay về việc thực thi ủy nhiệm giáo hội trên thực tế. Nếu không có phép của giám mục, một trưởng lão không thể làm lễ báp-têm, hay cử hành Tiệc Thánh Chúa, hay giảng đạo, hay tha tội cho những kẻ phạm tội, hay thi hành bất cứ chức vụ giáo hội nào khác. Mặc dù vậy, các trưởng lão vẫn thuộc cùng một chức thánh đặc thù với các giám mục, và có cùng quyền vốn có để thi hành những chức vụ giáo hội ấy như các giám mục. Vì họ đã giảng đạo, làm lễ báp-têm, cử hành Thánh Thể, cai quản trong các Hội Thánh mà họ thuộc về, chủ tọa các công nghị, khai trừ, phục hồi những người ăn năn, cử hành lễ xác nhận, và phong chức, và nói chung đã thi hành mọi chức vụ mà các giám mục thi hành, với sự cho phép của các giám mục trong các nhiệm sở khác nhau của họ. Các trưởng lão cũng được gọi bằng cùng những danh hiệu và tên gọi như các giám mục, và họ được nói rõ là thuộc cùng một chức thánh với các giám mục. Trong một Hội Thánh có nhiều trưởng lão như vậy, để có sự dự phòng cho mọi tai biến và hoàn cảnh. Họ không phải là điều cần thiết hay thiết yếu đối với một Hội Thánh; tuy nhiên chức vụ của họ đã có ngay từ thời các sứ đồ, mặc dù xét về tên gọi họ chưa được phân biệt với các giám mục cho đến một thời gian sau đó.
Các phó tế phải chăm sóc người nghèo. Các phó phó tế phải trợ giúp và giúp đỡ các phó tế. Các phụ tá lễ, các người trừ quỷ, và các độc giả là những ứng viên cho chức vụ mục sư, những người bằng cách cư xử tốt trong những công việc thấp kém này sẽ chứng tỏ khả năng và sự chính trực của mình, để có thể được thăng tiến dần dần.
Phong chức là sự ban cho một ủy nhiệm và quyền năng đặc biệt, còn in dấu không thể xóa nhòa nơi người được trao phó, và không bao giờ có thể bị tẩy xóa hay xóa bỏ, trừ khi chính người ấy gây ra điều đó, bằng tà giáo, bội đạo, hay sự vô đạo trắng trợn và tai tiếng. Khi người ta được phong chức trưởng lão, họ trình diện trước hội đồng trưởng lão của giáo xứ, và được hội đồng ấy thẩm vấn về tuổi tác, hoàn cảnh của họ trong đời, và sự tự do khỏi những công việc thế tục, về cách ăn ở, và về sự hiểu biết cùng học vấn của họ. Sau đó họ được giới thiệu với dân chúng để được chấp thuận, và tiếp theo được hội đồng trưởng lão đặt tay lên; nhưng họ không được phong chức cho một Hội Thánh cụ thể, hay vì Hội Thánh ấy, mà họ được phong chức làm mục sư của Hội Thánh phổ quát.
Giáo dân cũng có những việc làm đặc thù của mình trong thời nguyên thủy. Lễ báp-têm khiến họ đủ tư cách làm thành viên Hội Thánh, trừ khi họ phạm những tội trắng trợn và tai tiếng. Những người trưởng thành trở lại đạo Cơ Đốc trước tiên là dự tòng; rồi sau khi được dạy dỗ đầy đủ, họ chịu lễ báp-têm, và được công nhận là thành viên Hội Thánh. Những thành viên Hội Thánh như vậy bầu chọn các giám mục của mình, và nếu các giám mục ấy tỏ ra là kẻ theo tà giáo hay bội đạo, hay trắng trợn tai tiếng, họ cách chức các giám mục ấy. Và mọi việc liên quan đến việc cai quản và chính thể của Hội Thánh đều được thực hiện bằng sự đồng ý chung và sự quản trị chung của cả giáo sĩ lẫn giáo dân.
Kỷ luật được rất coi trọng trong thời nguyên thủy. Kỷ luật ở đây có nghĩa là quyền năng và thẩm quyền của Hội Thánh, được thi hành bởi chính Hội Thánh vì sự bảo tồn của mình, trong việc khiển trách các thành viên phạm tội của mình. Những lỗi lầm khiến người phạm tội bị khiển trách là ly giáo, tà giáo, tham lam, háu ăn, tà dâm, ngoại tình, vân vân. Các thẩm phán là toàn thể Hội Thánh, cả giáo sĩ lẫn giáo dân. Và hội đồng trưởng lão là một thứ ủy ban để chuẩn bị các vấn đề cho toàn thể tòa án. Họ chủ tọa. Nếu có thể, những kẻ phạm tội xuất hiện đích thân, và tự bào chữa cho mình. Bản án được thông qua bằng cách bỏ phiếu; và phán quyết của tòa án được tuyên bố, hoặc bởi giám mục, hoặc bởi một trưởng lão được ông ủy quyền. Các hình phạt kỷ luật của họ gồm có việc khai trừ và đình chỉ, những hình phạt rất đáng sợ. Khi bất cứ ai bị kỷ luật như vậy mong muốn được tha tội, trước tiên họ nằm phủ phục và khóc lóc tại cửa Hội Thánh, rồi được nhận vào hàng ngũ những người ăn năn; các vị trí ăn năn của họ khác nhau tùy theo thời gian và hoàn cảnh khác nhau; sau đó họ được thẩm vấn; và nếu được chấp thuận, họ bước vào Hội Thánh với mọi biểu hiện của sự đau buồn, xưng nhận tội lỗi của mình, rồi được tha tội với việc đặt tay. Nhưng các giáo sĩ thường chỉ được phục hồi về sự thông công của giáo dân.
Các Hội Thánh Cơ Đốc độc lập đến mức tự mình có đủ quyền và năng lực để trừng phạt và sửa trị các thành viên phạm tội; tuy nhiên họ vẫn coi mình là những phần của Hội Thánh phổ quát, và có sự giao tiếp với nhau qua các hội đồng giáo hội, nhất là các công đồng cấp tỉnh, họp vào những thời gian khác nhau, tùy theo hoàn cảnh và phong tục khác nhau. Những công đồng này gồm các giám mục, trưởng lão, phó tế, và giáo dân được cử đi. Đôi khi họ có một, đôi khi có hai người điều hành. Đối với các Hội Thánh ngoại quốc, họ chỉ khuyên bảo; nhưng đối với các Hội Thánh của chính mình mà họ đại diện, các nghị quyết của họ có tính ràng buộc.
Sự hiệp nhất của Hội Thánh phổ quát không được coi là gồm trong sự đồng nhất về nghi lễ, hay sự đồng lòng về những điều không thiết yếu của Cơ Đốc giáo; mà là trong sự đồng thuận hài hòa về các điều thiết yếu của đức tin. Sự hiệp nhất của một Hội Thánh cụ thể trong thời nguyên thủy gồm trong tình yêu thương và thân ái của các thành viên đối với nhau, và sự gắn bó chặt chẽ của dân chúng với giám mục hay Hội Thánh giáo xứ của mình. Việc phá vỡ sự gắn bó sau cùng là điều mà họ thường coi là ly giáo. Đó là sự tách rời vô cớ khỏi Hội Thánh giáo xứ; nhưng họ cho rằng sự tách rời là chính đáng, trong trường hợp bội đạo hay tà giáo, hay một đời sống tai tiếng và gian ác. Ngoài những trường hợp này, họ coi sự tách rời là [NEEDS REVIEW: cụm từ gốc bị OCR làm hỏng tại điểm này].
Việc thờ phượng công cộng của họ được điều hành như sau. Họ bắt đầu bằng việc đọc Kinh Thánh; và đôi khi họ đọc những tác phẩm đạo đức khác. Có một người có nhiệm vụ đọc; và đọc nhiều hay ít tùy theo hoàn cảnh. Tiếp theo là việc hát các Thi Thiên, hoặc là Thi Thiên trong Kinh Thánh, hoặc do tư nhân sáng tác; và toàn thể dân chúng đều tham dự phần này, nhưng không có nhạc của Hội Thánh. Việc giảng Lời Chúa tiếp nối; những chủ đề thường xuyên nhất của việc giảng là các bài học đã được đọc trước đó, các bài giảng của họ thường dài khoảng một giờ. Các bài giảng của họ được điều chỉnh cho phù hợp với khả năng của người nghe. Giám mục thường là người giảng; nhưng một trưởng lão, hay bất cứ người thích hợp nào khác, giảng thay ông nếu ông muốn. Sau bài giảng, toàn thể hội chúng dâng lên những lời cầu nguyện chung, hướng mặt về phía đông; và ngước mắt cùng giơ tay lên trời. Vị mục sư mặc một chiếc áo choàng hay áo khoác, nhưng không mặc áo lễ trắng, hay y phục thêm nào khác. Ông đọc lời cầu nguyện của mình với giọng khiêm tốn và e thẹn. Việc lặp lại Bài Cầu Nguyện của Chúa không được coi là cần thiết; tuy nhiên đó là điều thường làm. Và những lời cầu nguyện khác mà họ dùng không phải là những mẫu áp đặt; mà lời lẽ và cách diễn đạt của chúng được để cho sự thận trọng, lựa chọn, và phán đoán của từng giám mục hay mục sư cụ thể. Họ không có những phụng vụ gò bó hay những mẫu cầu nguyện áp đặt.
Trong lễ báp-têm, các giám mục hay mục sư thường chủ lễ. Những người chịu lễ báp-têm hoặc là trẻ sơ sinh hoặc là người trưởng thành. Khi người trưởng thành chịu lễ báp-têm, họ từ bỏ ma quỷ, thế gian, và xác thịt, và tán thành các điều căn bản của đức tin Cơ Đốc. Trong trường hợp trẻ sơ sinh, có những người đỡ đầu hay người bảo trợ. Sau các câu hỏi là việc trừ quỷ: nghĩa là, vị mục sư đặt tay lên đầu người sắp chịu lễ báp-têm, và thổi vào mặt người ấy, hàm ý việc đuổi tà linh ra khỏi người ấy. Rồi vị mục sư sau khi đã thánh hóa nước, người ấy được làm lễ báp-têm nhân danh Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con, và Đức Thánh Linh. Cách thường làm của họ là dìm toàn thân: nhưng rảy nước được coi là có hiệu lực và không phải là bất hợp pháp. Sau đó là những lời cầu nguyện. Rồi đến lễ xác nhận, gồm có việc xức dầu, việc ghi dấu, và việc đặt tay. Họ được xức dầu, ghi dấu bằng dấu Thánh Giá, và vị mục sư đặt tay lên họ, cầu nguyện rằng Đức Thánh Linh sẽ ngự xuống và ở trên họ. Các trưởng lão cũng làm việc này như các giám mục, khi các giám mục vắng mặt, hay theo lệnh của các ngài.
Tiệc Thánh Chúa được cử hành vào lúc kết thúc các buổi lễ trọng thể của họ, và vào thời Tertullian sinh sống, vào giờ ăn tối; nhưng trong thời bị bách hại, vào bất cứ mùa hay cơ hội nào. Những người dự Tiệc là những người thuộc số các tín hữu. Tại Pháp và Phi Châu, trước tiên họ dâng lễ vật. Nhưng ở nhiều nơi, vị mục sư trước tiên bắt đầu bằng một lời khuyên bảo. Một lời cầu nguyện được dâng lên trên các lễ vật bởi người chủ lễ, và dân chúng đáp lại: A-men. Những lời thiết lập được đọc lên. Sau đó bánh được bẻ ra; và bánh cùng chén được trao cho mọi người. Tư thế đứng được giữ tại Alexandria. Và sau đó họ hát một Thi Thiên hay thánh ca.
Về nơi thờ phượng công cộng, các Cơ Đốc nhân nguyên thủy họp ở bất cứ nơi nào họ có thể; tuy nhiên họ cũng có những nơi cố định cho việc này, được gọi là các Hội Thánh. Những nơi ấy được dựng trên những chỗ cao và thoáng, và được làm rất sáng sủa. Nhưng họ không tưởng rằng có sự thánh khiết nào trong những nơi ấy. Những thời gian thờ phượng chính của họ là ngày đầu tiên trong tuần, ngày mà họ họp thường xuyên. Ngày này họ cử hành với niềm vui, coi là thánh, và dùng một cách thánh khiết, để kỷ niệm sự phục sinh vinh hiển của Đấng Cứu Chuộc mình. Họ gọi đó là Ngày của Chúa; và đôi khi là Chủ Nhật, nhưng không bao giờ là ngày Sa-bát. Thứ Bảy là một thời gian thờ phượng công cộng thường xuyên khác của họ. Họ cũng giữ các kỳ kiêng ăn; một số kỳ kiêng ăn là tùy dịp, vào những mùa bất thường, tùy theo hoàn cảnh; và một số khác là cố định, và luôn được giữ vào cùng một thời gian và mùa: một số kỳ này là hằng tuần, như thứ Tư và thứ Sáu; và một kỳ là hằng năm, gọi là Mùa Chay. Một số kỳ kiêng ăn của họ kết thúc lúc ba giờ chiều, một số khác kéo dài đến buổi tối, và một số khác đến sáng hôm sau.
Họ cũng có các ngày lễ; ba ngày trong số đó là hằng năm: như Lễ Phục Sinh, Lễ Ngũ Tuần, và Lễ Giáng Sinh. Lễ Phục Sinh là cổ xưa nhất; Lễ Ngũ Tuần thường được nhắc đến; và ngay cả Lễ Giáng Sinh cũng được Clemens thành Alexandria nhắc đến. Lễ Hiển Linh cũng được một số người giữ để kỷ niệm lễ báp-têm của Đấng Christ. Các ngày kỷ niệm của các thánh tử đạo cũng được cử hành lễ hội, để khích lệ những người khác noi theo gương của họ. Những ngày ấy được giữ tại mộ của các thánh tử đạo; và dùng vào việc cầu nguyện và sùng kính.
Một số nghi lễ đã được người xưa dùng, những nghi lễ đã len lỏi vào Hội Thánh bằng nhiều cách. Nhưng mỗi Hội Thánh đều theo các nghi lễ của riêng mình, mà không áp đặt chúng lên bất cứ Hội Thánh nào khác. Và các thành viên của mỗi Hội Thánh đều buộc phải tuân giữ các nghi lễ của Hội Thánh nơi họ sinh sống. Tác giả xuyên suốt ủng hộ các khẳng định của mình bằng những trích dẫn từ các tác phẩm của ba thế kỷ đầu tiên; thêm vào lề sách những lời gốc của các đoạn được trích dẫn. Và ông kết thúc bằng một lời thuyết phục về hòa bình, hiệp nhất, và ôn hòa. Nhưng độc giả không nên tưởng rằng tất cả những điều được nhắc đến này đều có từ ban đầu: mặc dù tất cả đều nằm trong phạm vi ba thế kỷ đầu tiên, song một số chỉ thuộc về thế kỷ thứ ba trong số đó, điều mà tác giả này tự do thừa nhận.
Vào thời này cũng xuất hiện Bức Thư Thứ Ba về Khoan Dung của ông Locke, trong đó ông cố gắng chứng tỏ cho đối thủ của mình thấy rằng những hình phạt ôn hòa mà đối thủ bênh vực chỉ là một cách bách hại mới; và rằng nếu đối thủ trung thực với các nguyên tắc của chính mình, ông ta phải đưa một số mức độ cưỡng bức nào đó lên đến tất cả những mức độ mà bằng lời nói ông ta tuyên bố chống lại. Đối với việc các quan chức phải dùng vũ lực để đưa con người đến tôn giáo chân thật, ông đáp rằng quan chức phải hành động theo niềm tin hay sự thuyết phục của mình. Ông chỉ có thể dùng vũ lực để đưa con người đến tôn giáo mà ông tin là chân thật. Và nếu như vậy, mọi quan chức thuộc bất cứ tôn giáo nào cũng phải được phép dùng vũ lực để đưa con người đến tôn giáo của mình, vì họ tin rằng tôn giáo ấy là chân thật. Và chừng nào họ còn bị thuyết phục rằng tôn giáo của mình là chân thật, họ cũng bị bắt buộc phải dùng vũ lực để đưa con người đến tôn giáo ấy, như thể tôn giáo ấy thật sự là chân thật. Nếu một sự thuyết phục vững chắc là đủ để cho phép quan chức dùng vũ lực, thì dân chúng ở mọi quốc gia đều bị phó mặc cho quyền lực cưỡng bức của quan chức, để được dùng vào việc hỗ trợ các mục sư thuộc tôn giáo của ông ta; và vua Louis với toàn quyền hợp pháp của mình sẽ kéo đến cùng với đội kỵ binh của ông ta. Và những kẻ trừng phạt người khác vì không thuộc tôn giáo mà họ cho là chân thật, đều là những quan tòa xét xử chân lý cho người khác, dù việc đó được làm để đưa họ đến chỗ tự xét xử một cách chân thành hơn, hay dưới bất cứ cớ hay màu mè nào. Nếu quan chức trừng phạt một người, [NEEDS REVIEW: đoạn gốc bị OCR làm hỏng nặng, thứ tự các câu bị xáo trộn] — người ấy đã tự xét xử cho chính mình rồi; và nếu sau đó bạn trừng phạt anh ta, dưới cớ làm cho anh ta suy xét, để anh ta có thể tự xét xử cho chính mình, thì rõ ràng là bạn trừng phạt anh ta để bắt anh ta xét xử khác với điều anh ta đã xét xử, và xét xử như bạn đã xét xử cho anh ta. Việc có quyền dùng vũ lực trong tôn giáo, được trao cho quan chức, lấy đi sự chăm sóc linh hồn con người khỏi chính họ, và đặt nó nơi các quan chức thay vì nơi chính họ.
Người ta hoàn toàn có thể đòi hỏi một ủy nhiệm, theo đó các quan chức được phép làm việc này. Bằng chứng xác đáng về ủy nhiệm ấy càng có thể được khăng khăng đòi hỏi, vì quá rõ ràng rằng việc thi hành một ủy nhiệm như vậy sẽ gây hại nhiều hơn là lợi. Việc dùng vũ lực với ý định đưa con người đến tôn giáo chân thật, dù trông có vẻ hợp lý, cũng chỉ là một cái cớ. Đưa con người đến tôn giáo chân thật trong trường hợp này là đưa họ đến sự tuân thủ tôn giáo quốc gia; khi đã đạt được sự tuân thủ ấy, vũ lực được gác sang một bên; và sự tuân thủ bề ngoài ấy còn cách xa việc thật lòng thuộc về tôn giáo chân thật bao nhiêu, có thể biết được qua khoảng cách giữa điều dễ dàng nhất và điều khó khăn nhất trên đời. Nếu các hình phạt được dùng tại Anh để đưa con người đến tôn giáo chân thật, thì kỷ luật và các nghi lễ của Hội Thánh Anh sẽ tạo thành một phần của tôn giáo chân thật duy nhất: vì phần lớn những người bất đồng đều công nhận và tuyên xưng giáo lý của Hội Thánh ấy, vững chắc như những người trong sự thông công của Hội Thánh ấy. Nhưng tất cả những gì vũ lực có thể làm là đưa con người đến một sự tuyên xưng bề ngoài về tôn giáo của Hội Thánh Anh. Và tại sao vũ lực phải được dùng để thúc đẩy các nghi lễ, dưới cớ đưa con người đến tôn giáo chân thật? Quỳ gối khi dự Tiệc Thánh Chúa, hay dấu Thánh Giá trong lễ báp-têm, có cần thiết cho sự cứu rỗi không? Có quyền năng nào của con người có thể làm cho một điều vốn dĩ không quan trọng trở nên cần thiết cho sự cứu rỗi không? Nếu không thể, thì cũng không có quyền năng nào của con người có thể được biện minh trong việc dùng vũ lực, để đưa con người đến sự tuân thủ trong việc dùng những điều như vậy. Vũ lực không thể được dùng một cách hợp pháp để đưa con người đến sự thông công của Hội Thánh Anh, cho đến khi chứng minh được rằng mọi điều được đòi hỏi nơi một người trong sự hiệp nhất ấy đều cần thiết cho sự cứu rỗi. Và nếu vũ lực là cần thiết để đưa con người đến sự cứu rỗi, thì làm sao lại có nhiều người như vậy, không chỉ trong hầu hết các giáo xứ nông thôn, mà ở khắp mọi nơi tại Anh, dốt nát một cách trắng trợn về các giáo lý và nguyên tắc của tôn giáo Cơ Đốc? Tại sao vũ lực lại không tìm ra một số người dốt nát và thiếu suy xét, đang ở trong Hội Thánh quốc gia, cũng như nó đã siêng năng tìm ra mọi người không tuân thủ ở ngoài Hội Thánh ấy, dù họ đã suy xét, hay hiểu biết hay không? Những kẻ làm ra những luật lệ nghiêm ngặt về sự tuân thủ, mà không lo xem người ta tuân thủ trên cơ sở nào, thì không quan tâm lắm đến việc trí hiểu của con người phải được thuyết phục. Các phương pháp của Kinh Thánh là tốt nhất, để đưa con người đến tôn giáo chân thật, vốn không nằm ở những điều bề ngoài. Dù tôn giáo ấy là gì, việc dùng vũ lực và hình phạt để đưa những người liên quan vào sự tuyên xưng quốc gia là điều tự nhiên: nhưng việc những người như vậy nên bị giữ ở ngoài, thay vì bị ép buộc vào sự thông công của bất cứ Hội Thánh nào, và được công nhận là thành viên của Hội Thánh ấy, mới đáng được những người có sự quan tâm và tôn trọng đúng đắn đối với các tín hữu tuân thủ thật sự đạo đức và tin kính suy xét.
Sau hết, tôn giáo Cơ Đốc đã thắng thế trong các thời đại đầu tiên của Hội Thánh, bằng vẻ đẹp, sức mạnh, và tính hợp lý của chính nó, mà không có bất cứ luật hình sự nào hậu thuẫn: và nó cũng có khả năng thắng thế bây giờ, như nó đã thắng thế lúc ban đầu, và đã thắng thế từ đó tại nhiều nơi. Mọi sự hỗ trợ mà nó cần từ quyền lực chỉ là sự tự do để nó được giảng dạy một cách chân thật. Không có sự cần thiết nào về vũ lực để làm cho con người thuộc về tôn giáo chân thật, hơn là sự cần thiết về việc thiến để làm cho con người trong sạch: và do đó quan chức cũng có thể thiến con người để làm cho họ trong sạch, như dùng vũ lực để bắt họ đón nhận chân lý vốn phải cứu họ, vân vân.
Năm nay, những người Jacobite vui mừng trước sự tàn phá của hạm đội Smyrna của chúng ta, và sự thất bại của trận Landen; như họ thường làm trước mọi việc mà họ cho rằng có thể làm suy yếu vua William, hay thúc đẩy lợi ích của ông chủ cũ của họ. Cuộc tranh chấp giữa hai phe trong Hội Thánh Anh vẫn tiếp tục phần lớn trên cùng một cơ sở như trước. Vào tháng Mười Một, tiến sĩ Sancroft, cựu Tổng Giám mục Canterbury, qua đời tại Fretchingfield ở Suffolk, nơi sinh của ông; nơi ông sống trong sự cô độc và ẩn dật sau khi bị cách chức. Cách cư xử của ông sau cuộc Cách mạng năm 1688 thật khó giải thích. Ông để lại toàn bộ thẩm quyền của mình cho chưởng ấn của mình, người hành động nhân danh ông và theo ủy nhiệm của ông, về mặt pháp lý cũng chính là con người ấy với ông. Những lời thề đã được đưa ra cho người khác, và được họ tuyên thệ nhân danh ông, những lời thề mà ông cho là bất hợp pháp. Các giám mục khác bị cách chức cũng thường làm như vậy. Khi việc bầu chọn tiến sĩ Burnet vào chức giám mục Salisbury được trình và xác nhận, lệnh truyền chức cho ông theo lệ phải gửi đến Tổng Giám mục. Tổng Giám mục Sancroft nói ông sẽ không tuân theo lệnh ấy. Một số giám mục cố thuyết phục ông, nhưng vô ích. Bá tước Nottingham đã thử, và cũng không thành công hơn. Phe ấy lan truyền trong nội bộ rằng ông đã hứa với họ là sẽ không làm việc ấy. Nhưng khi thời gian đến gần, và ông thấy mình phải bị truy tố về tội khinh thường tòa án, khi việc này được trình bày trước ông, ông bỗng nhiên ra lệnh soạn thảo hai ủy nhiệm, cả hai đều do ông ký và đóng dấu: một gửi cho Tổng Giám mục York, và mọi giám mục tại Anh; ủy nhiệm còn lại gửi cho Giám mục London, và mọi giám mục trong tỉnh, để thi hành thẩm quyền tổng giám mục của ông trong thời gian tùy ý. Ủy nhiệm sau cùng đã được sử dụng, và theo đó tiến sĩ Burnet được truyền chức: như vậy việc này cũng chính là hành động của ông, như thể chính ông đã truyền chức cho ông ấy. Thật vậy, trong phần cách cư xử của ông liên quan đến công việc công, có điều gì đó rất kỳ lạ, hoặc trong quan điểm của ông, hoặc trong tính khí của ông. Hoặc quan điểm của ông về cơ cấu đã định khác với các anh em của ông, hoặc ông có sự nhút nhát về tính khí, điều không xứng hợp với chức vụ của ông, cũng không xứng hợp với những thời ấy. Ông là một trong những lãnh chúa đã họp tại Guildhall, và ký lời mời vị Hoàng tử Orange lúc bấy giờ đến để bảo tồn tôn giáo, và quốc gia. Khi Hoàng tử đến St. James, ông không đến yết kiến ngài, cũng không gửi bất cứ sứ điệp nào, hàm ý rằng tình hình đã thay đổi, và rằng do đó ông đã đổi ý. Khi Quốc hội Lâm thời được triệu tập, ông không xuất hiện trong suốt thời gian ấy, mặc dù các anh em của ông đã xuất hiện, và cả nói lẫn bỏ phiếu theo các nguyên tắc của họ. Vấn đề cuối cùng được thông qua với một chênh lệch nhỏ đến mức sức nặng của một Tổng Giám mục Canterbury có thể đã giữ vững, nếu không muốn nói là xoay chuyển cán cân. Không ai gặp nguy hiểm nào, hoặc lúc ấy hoặc về sau, vì sự tự do mà người ấy đã tranh luận hay bỏ phiếu. Ở đây có một cách cư xử rất khó giải thích, nếu ông cho rằng điều đang được tranh luận lúc ấy hoặc là phản loạn hoặc là phản quốc. Nếu ông chỉ đến một lần và tuyên bố chống lại mọi điều đang được vận động lúc ấy, rồi rút lui; điều này hẳn đã xứng hợp với ông và chức vụ của ông. Các tuyên úy của ông đã tuyên thệ, và không bị ông lạnh nhạt: những người biết ông rõ nhất đã loan truyền, về cách cư xử lạ lùng này của ông, rằng ông mong muốn sự thay đổi diễn ra tốt đẹp, chỉ là chính ông sẽ không tích cực tham gia; và họ quy điều này cho một lời hứa nào đó, mà họ tin rằng ông đã hứa với cố vương. Khi vua James sang Ireland, và trong suốt thời gian của cuộc chiến ấy, khi phe ấy tại Anh trở nên táo bạo và đầy hy vọng, ông vẫn tiếp tục giữ sự im lặng và dè dặt như trước; cho đến khi ông giữ vững tình bạn trước đây của mình với những người đã tuyên thệ.
Vào lúc ấy, một số giáo sĩ có những nghi ngại về các lời thề đã đến gặp ông, và mong muốn thảo luận vấn đề với ông, nhưng ông từ chối. Khi các thư của Giám mục Turner bị chặn lại, ông nói với nhiều người rằng ông không hề trao thẩm quyền cho Turner để viết như Turner đã viết nhân danh ông. Sau khi bị cách chức, ông không bao giờ tự mình hành động với thẩm quyền tổng giám mục của mình. Ông không bao giờ đứng trên quyền của mình, cũng không phàn nàn về sự bất công, trong bất cứ hành động hay lời phản đối công khai nào. Ông không bao giờ yêu cầu các giám mục hay giáo sĩ trong tỉnh của mình phải trung thành với ông, hay từ chối người kế nhiệm ông; và dù sống hay chết, ông không hề công bố bất cứ điều gì với quốc gia, buộc tội những điều này nơi họ, hay yêu cầu họ trở lại tình trạng trước đây của mình. Thế mà nếu mọi điều đã làm đều là phản loạn, phản quốc, giết người, hay thề dối, thì những điều ấy không thể là những chuyện nhẹ nhàng. Người đứng đầu Hội Thánh, nếu ông nghĩ như vậy về chúng, lẽ ra phải cất tiếng như tiếng kèn, và kêu lên thật lớn, và không nương tay. Mọi người thấy rõ tình hình đều thấy rằng ông sẽ không gặp nguy hiểm nào nếu ông làm như vậy. Nhưng giả sử ông gặp nguy hiểm, một người như ông lẽ ra chẳng phải hy sinh mạng sống của mình, thay vì bỏ rơi chức vụ như vậy, và im lặng vào một thời điểm như vậy sao? Vì vậy, vì cách hành xử như vậy không thể hòa hợp với tinh thần sứ đồ hay nguyên thủy, và trông giống như không chỉ từ bỏ, mà còn phản bội những nghĩa vụ mà ông mang: nên phán đoán khoan dung nhất có thể đưa ra về ông là nghĩ rằng ông thờ ơ trong vấn đề này hơn là một số người muốn làm cho chúng ta tin rằng ông đã thờ ơ: rằng mặc dù ông không hành động, cũng không giữ chức vụ của mình dưới chính quyền, song điều ấy xuất phát từ những cân nhắc riêng tư, tuy có thể tác động lên chính ông, nhưng ông đã hành động vì chính sự nghiệp ấy mà không có lòng nhiệt thành hay can đảm nào. Nhưng bất chấp tất cả những điều này, vẫn có một số người hết sức ca ngợi ông. Và ba bài giảng của ông, được giảng trong những dịp công cộng, vốn là tất cả những gì ông từng in ấn, đã được tái bản, một thời gian sau đó, với một tính cách và lời ca tụng long trọng về ông được đặt ở đầu sách.
Một quý tộc cao quý, người mà tôi đã trích dẫn trước đây, trong bài huấn thị của mình cho Bồi thẩm đoàn lớn tại phiên tòa quý của hạt Chester, vào khoảng thời gian này, nói rằng, trong số những điều khác, có một số người sợ hãi cả cái bóng của chính mình. Vì, ông nói, làm sao Hội Thánh có thể bị tổn hại bởi bất cứ luật nào liên quan đến nhà nước, thì không dễ gì hiểu được, nếu những luật ấy không thiết lập một Phúc Âm nào khác, ngoài Phúc Âm đã được Đấng Cứu Thế của chúng ta truyền lại. Không điều gì có thể làm hại Hội Thánh ngoài chính Hội Thánh; và Hội Thánh không bao giờ gặp nguy hiểm hơn, bằng khi nó ở trong sự phô trương và hùng vĩ lớn nhất của mình. Sự lừa dối ở đây rất rõ ràng; vì những kẻ kêu la nhiều nhất về mối nguy mà Hội Thánh đang gặp phải lại là những người có ít tôn giáo nhất trong đời sống của mình: vì những người sống tốt hơn và hiểu biết hơn đều thấy sự dại dột của điều ấy, cũng như của giáo lý về sự vâng phục thụ động và không kháng cự, mà nhiều người đã dựng lên như viên đá góc của Hội Thánh; một gánh nặng mà họ sẵn lòng đặt lên vai người khác, nhưng khi đến lượt chính họ, không ai cảm thấy khó chịu dưới gánh nặng ấy bằng họ. Vì khi các quyền của họ bị đụng chạm, miệng của con người đầy dẫy những lời về tự do và tài sản như miệng của họ; nhưng nay khi cơn bão đã khá qua đi, họ tức giận vì sự tự do ấy được ban cho người khác, điều mà họ đã hứa sẽ đồng ý, và họ đã trở lại chỗ cũ, trong việc ủng hộ giáo lý độc đoán ấy.
Những cuộc tranh luận gay gắt đã tiếp tục trong năm nay: giữa những người bất đồng về các vấn đề giáo lý. Ông Williams nay xuất bản cuốn Bảo Vệ Chân Lý Phúc Âm, để đáp lại ông Chauncy. Và tiến sĩ John Edwards ở Cambridge, đồng tình tham gia, trong một cuốn sách có nhan đề là Chủ nghĩa Crisp bị vạch trần; hay sự khám phá ra một số khẳng định sai lầm và các giáo lý tai hại, được duy trì trong các bài giảng của tiến sĩ Crisp: và ông Chauncy đã xuất bản một số luận văn tranh luận: và cuộc tranh luận lan rộng thay vì thu hẹp; trong khi những người khác than thở khi thấy những hậu quả của những cuộc tranh luận gay gắt này đối với tôn giáo sống động thật sự.
Vào thời này xuất hiện cuốn Bảo Vệ của ông Tong cho cuốn Tìm Hiểu Ngắn Gọn về Bản Chất của Ly Giáo của ông Howe, và cuốn Biện Hộ cho cuốn ấy: với những suy ngẫm về một tập sách nhỏ gọi là cuốn Duyệt Xét: và một Bản Tường Thuật Lịch Sử Ngắn Gọn về Sự Không Tuân Thủ, từ thời Cải Chánh đến thời hiện tại: do ông Tong viết. Độc giả có thể thấy ở đây một bản tường thuật đầy đủ về sự hiệp nhất công giáo, vốn đã bị tra tấn một cách tàn nhẫn nhất, và bị dùng để làm cho những kẻ yếu đuối và nhút nhát sợ hãi, và trừng phạt những kẻ chống đối sự chiếm đoạt và chuyên chế thuộc linh một cách cương quyết hơn. Không điều gì thuộc về sự hiệp nhất ấy, ngoài điều thuộc về điều tốt nhất của Hội Thánh. Sự hiệp nhất ấy hoặc là chính trị hoặc là đạo đức. Sự hiệp nhất chính trị là sự hiệp nhất mà nhờ đó mọi thành viên chân thật của Hội Thánh được hiệp nhất với Đấng Christ là Đầu của họ, và sự hiệp nhất ấy là bởi đức tin chân thật. Sự hiệp nhất đạo đức là sự hiệp nhất mà nhờ đó họ được hiệp nhất với nhau, bởi tình yêu thương Cơ Đốc, điều ở một mức độ nào đó đi theo sự hiệp nhất trước. Chính sự hiệp nhất trước mới cấu thành một cách cần thiết, và trực tiếp, xã hội thánh ấy, là Hội Thánh của Đức Chúa Trời. Về điều này, Kinh Thánh, các Giáo phụ, và các nhà Cải Chánh đều đồng ý. Bởi đức tin này, các thành viên chân thật của Hội Thánh được hiệp nhất trong tình yêu và sự phục vụ của một Đức Chúa Trời, và như vậy được phân biệt với những người ngoại giáo; và trong sự tin cậy nơi một Đấng Trung Bảo, và như vậy được phân biệt với người Hồi giáo và người theo thuyết tự nhiên thần; và trong những ảnh hưởng đầy ân điển của một Thánh Linh, và như vậy được phân biệt với những người không ăn năn và theo xác thịt; và trong một quy tắc của đức tin, thờ phượng, và vâng phục; và trong một lễ báp-têm. Và đây là sự hiệp nhất được mô tả trong Ê-phê-sô 4:5, 6. Sự hiệp nhất đạo đức, mà nhờ đó các thành viên được gắn kết với nhau trong tình yêu thương, chấp nhận nhiều mức độ khác nhau, và chịu những sự suy giảm do tội lỗi: nhưng kẻ hoàn toàn không có tình yêu thương ấy không bao giờ có thể biết rằng mình đã vượt qua từ sự chết đến sự sống; tình yêu thương này Đấng Christ đặt làm dấu hiệu và đặc điểm của các môn đồ của Ngài. Một chức vụ mục sư chính quy không phải là điều thiết yếu đối với sự hiệp nhất này. Khẳng định rằng không ai có thể được cải đạo một cách chân thật, ngoài trừ qua một chức vụ mục sư chính quy, sẽ khiến tâm trí con người vướng vào những sự bối rối vô tận. Điều này được xác nhận bởi nhiều chứng cớ khác nhau. Và vì sự hiệp nhất của Hội Thánh gồm trong đức tin công giáo chân thật và tình cảm Cơ Đốc, nhờ đó con người được gắn kết với Đấng Christ là Đầu, và với nhau; nên không ai ở ngoài sự hiệp nhất của Hội Thánh, ngoài những kẻ thiếu những ân điển căn bản này: và việc khẳng định điều này về những người bất đồng theo Tin Lành nói chung, là một việc làm ma quỷ mà Phúc Âm ghê tởm, và chính nhân tính cũng sẽ xấu hổ. Tác giả trong chương 4 tiếp tục minh oan cho những người không tuân thủ, khỏi tội không vâng lời các bề trên; dù là các nhà cai quản thuộc linh là các giám mục; hay quan chức dân sự. Và ông dùng một lời biện hộ ba mặt.
Thứ nhất, các giám mục không có quyền năng nào theo luật của Đức Chúa Trời, mà các trưởng lão cũng không có như họ: ông ở đây chứng minh rằng thẩm quyền của các giám mục Anh không phải theo quyền thiêng liêng; mà các trưởng lão cũng có nhiều quyền năng theo luật của Đức Chúa Trời như họ: ông trả lời các lập luận rút ra từ thời cổ; và đưa ra phán đoán của các Giáo phụ, các công đồng, và các nhà kinh viện; cùng với các nhà Cải Chánh đầu tiên, và các thần học gia ngoại quốc. Và từ đó ông suy ra rằng việc phong chức bởi các trưởng lão nhất thiết phải có hiệu lực; và rằng không có sự cần thiết nào về một dòng kế vị không gián đoạn, từ các sứ đồ.
Thứ hai, ông biện hộ rằng toàn bộ thẩm quyền của các giám mục của chúng ta, và quyền năng của các giáo luật của họ, đều rút ra từ quan chức dân sự, và luật pháp của đất nước.
Thứ ba, ông biện hộ rằng quyền lực dân sự nay đã để cho chúng ta tự do trong trường hợp tuân thủ, và do đó chúng ta không phạm tội bất tuân đối với thẩm quyền trong điều chúng ta làm.
Ông tiếp tục trong chương 4 để minh oan cho người không tuân thủ, khỏi tội [NEEDS REVIEW: tội danh gốc bị OCR làm hỏng] và bất quy tắc. Ông xem xét bản chất và quy tắc của sự đoan trang. [NEEDS REVIEW: các tham chiếu trang và tiểu mục gốc bị OCR làm hỏng nặng, không khôi phục được đầy đủ].
Cũng xuất hiện cuốn Lời Biện Hộ cho Sự Ôn Hòa trong Các Vấn Đề Tuân Thủ, đối với một số lệnh và mệnh lệnh của Hội Thánh Anh. Tác giả là Irenaeus Junior; một thành viên tuân thủ của Hội Thánh Anh. Tác giả bắt đầu với một gợi ý rằng nếu nhiều lời hứa earnest của những người trong cảnh cùng cực, có thể đặt một nghĩa vụ lên họ, để trả các lời thề của mình bất cứ khi nào họ trở nên có khả năng thanh toán, thì đã có nhiều người có địa vị và ảnh hưởng không nhỏ trong Hội Thánh, chịu một ràng buộc không nhỏ để tìm ra một biện pháp và sự ôn hòa, nhằm chữa lành những sự rạn nứt mà một số điểm tranh luận và nghi lễ của Hội Thánh đã không may gây ra. Và ông nhắc đến một số người, rằng trong lúc cơn bão dữ dội nhất, họ đã hứa một cây nến cao bằng thân mình [NEEDS REVIEW: phần tiếp theo của câu gốc bị OCR làm hỏng].
Ông đề nghị rằng nên có sự quan tâm nào đó đến những lương tâm non yếu của những người tuân thủ, những người từ lâu đã nằm dưới một gánh nặng: những người giống như con thỏ đã nhai lại hơn là rẽ móng: [NEEDS REVIEW: hình ảnh gốc tiếp theo bị OCR làm hỏng]. Ông đề nghị, thứ nhất, bỏ áo lễ trắng và y phục, điều mà ông tuyên bố một số nhà Cải Chánh đầu tiên không hề ưa thích: và ông xin rằng trong tương lai sự công chính của các thánh đồ có thể là một phẩm chất đủ cho chức vụ mục sư, dù họ không xuất hiện trong bất cứ vải lanh sạch nào khác trong lúc thờ phượng; theo Khải Huyền 19:8. Thứ hai, về dấu Thánh Giá, điều mà các Hội Thánh Tin Lành khác đã loại bỏ vì mê tín, và là một sự thêm thắt không cần thiết cho nghi thức thánh của lễ báp-têm, và việc khăng khăng giữ dấu ấy đã cám dỗ một số người để cho con cái mình chết mà không chịu lễ báp-têm, ông đề nghị rằng dấu ấy có thể được bãi bỏ hay để tùy ý. Thứ ba, về việc quỳ gối khi dự Tiệc Thánh Chúa, mặc dù đó là một biểu hiện của sự tôn kính khi đi kèm với một tấm lòng sùng kính, song ông biện hộ rằng thật khó bắt các mục sư phải từ chối bánh cho con cái, chỉ vì một nghi lễ mà chính những người áp đặt cũng thừa nhận là không quan trọng: và do đó ông xin rằng nghi lễ ấy cũng được để tùy ý. Thứ tư, trong phụng vụ, ông đề nghị rằng hình thức và phương pháp của phụng vụ có thể được xem xét lại, vì nó mang nhiều dấu ấn La Mã: rằng nhạc của Hội Thánh có thể được sắp xếp sao cho dân chúng không bị cám dỗ nhầm lẫn sự rung động của đôi tai, với sự nâng cao của tâm trí, và sự ngây ngất thuộc thiên đàng: rằng các Thi Thiên của Đa-vít có thể được đọc trong bản dịch mới; cũng như phần còn lại của Kinh Thánh; và được đọc bởi vị mục sư, thay vì luân phiên bởi mục sư và dân chúng: rằng việc đọc buổi lễ thứ hai tại bàn thờ có thể được bỏ qua vì không đem lại sự gây dựng. Ông cũng muốn độ dài của buổi lễ được xem xét, và có sự giảm bớt nào đó. Ông nói điều này đè nặng tại các làng quê, nơi họ không thể chịu chi phí thuê người đọc. Ông trình bày đó như một điều bất công, rằng những việc khó khăn và gây tranh cãi nhất [NEEDS REVIEW: đoạn gốc về các mục sư nông thôn và gánh nặng kép của bục giảng bị OCR làm hỏng nặng] — rằng các mục sư nghèo ở nông thôn không bị buộc phải chìm xuống dưới hai gánh nặng của bục đọc kinh và bục giảng, và công việc khó nhọc nhất của họ phải gặp sự khích lệ ít nhất. Ông đề nghị rằng các vấn đề có thể được sắp xếp sao cho không có sự ám chỉ nào, như thể ở bất cứ nơi nào [NEEDS REVIEW: mệnh đề gốc bị OCR làm hỏng] được đạt tới: và đối với chức vụ an táng người chết, ông đề nghị rằng chức vụ ấy được sắp xếp sao cho người sống không bị tâng bốc: rằng chức vụ xác nhận có thể được cho phép, đối với mọi người được giao phó việc rao giảng các lời tiên tri của Đức Chúa Trời, và các nghi thức thánh. Ông đề nghị rằng Bài Cầu Nguyện của Chúa và lời chúc tụng không nên được lặp lại quá thường xuyên trong cùng một thời gian, kẻo dân chúng hiểu rằng họ được chấp nhận vì nói nhiều. Ông đề nghị rằng các điều khoản đức tin, và nội dung của lời cầu nguyện có thể rõ ràng và dễ hiểu; và muốn điều khoản về sự xuống âm phủ được sửa đổi, vì nó đã gây tranh cãi nhiều. Ông ủng hộ việc giảm bớt Kinh Tin Kính Athanasius, thường được gọi như vậy, để cổng thiên đàng không bị làm hẹp hơn là Đức Chúa Trời đã làm. Về sự tái sinh bởi Thánh Linh, vốn là một điều vĩ đại, ông đề nghị [NEEDS REVIEW: đoạn gốc về phương tiện và kết quả bị OCR làm hỏng]. Đối với chức vụ an táng người chết, ông ủng hộ việc sắp xếp sao cho có sự phân biệt giữa điều quý giá với điều hèn hạ; và không hy vọng ngược với hy vọng, cũng không trái với hy vọng. Ông đề nghị rằng các lời cầu nguyện chung cho vua, và những người cầm quyền, có thể được sắp xếp sao cho người sống không bị tâng bốc. Và về kỷ luật, ông đề nghị rằng mục sư của giáo xứ có thể được trao quyền để hỗ trợ giám mục, khi bất cứ ai trong bầy chiên của ông bị triệu tập vì tội phạm; rằng kỷ luật có thể không tinh mắt hơn trong các vấn đề tuân thủ, hơn là trong đạo đức. Ông phàn nàn rằng khi sự không kháng cự và vâng phục thụ động là tiếng kêu phổ quát trong Hội Thánh, và bị vắt kiệt cho đến khi máu chảy ra: nhưng điều bất hạnh là, khi họ đã nuôi dưỡng đặc quyền cho đến khi nó chích một số người trong họ, và họ [NEEDS REVIEW: đoạn gốc tiếp theo bị OCR làm hỏng] — rồi, ông nói, họ thừa nhận chúng ta chịu đựng một cách công chính [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích].
nhưng anh em chúng ta đã làm gì mà chúng ta lại truy lùng họ với sự báo thù và cơn thịnh nộ như vậy? Rồi ông thú nhận: Nhưng nếu những người Bất đồng chịu kiềm chế, không liên kết với kẻ thù chung, họ sẽ làm được những điều lớn lao cho họ, mỗi khi họ trở lại vương quốc của mình. Nhưng than ôi, có quá nhiều lý do, ông nói, để kêu lên rằng: Khi đau ốm, ma quỷ muốn làm thầy tu; khi khỏi bệnh, ma quỷ vẫn là ma quỷ như trước. Bằng chứng là nỗi tiếc nuối lớn mà một số người trong họ đã bày tỏ đối với lòng tốt và sự ưu ái mà nhà vua cùng hai khóa Quốc hội kế tiếp đã dành cho những người Tin Lành Bất đồng, trong khi họ giận dữ cắn xé sợi xích đang ngăn họ không vồ lấy con mồi cũ của mình. Ngoài ra còn có sự cố chấp vô lý của họ nhằm ngăn chặn dù chỉ là sự giảm nhẹ nhỏ nhất trong những vấn đề thuộc về phần nghi lễ của sự thờ phượng, mà đối với họ, sự tuân thủ những điều đó đồng nghĩa với toàn bộ bổn phận của một mục sư. Ông tha thiết bênh vực những sự giảm nhẹ như những điều đã nhắc ở trên trong thời điểm như vậy, và đưa ra nhiều lý lẽ rất cảm động. Nhưng thời điểm ấy vẫn chưa đến.
Những người theo phái Gia-cô-bít vẫn tiếp tục âm mưu, nhưng vẫn luôn thất bại trong các kế hoạch của mình, và do đó càng thêm tức giận. Sự chia rẽ vẫn tiếp diễn trong Giáo hội Anh, và sự tranh cãi giữa những người Bất đồng cũng vậy. Và vì cả hai bên đều bị cuốn vào cùng một lúc, dù theo những cách khác nhau, nên không bên nào có thể lấn át bên kia nhiều.
Giám mục Burnet lúc này đã xuất bản bốn bài giảng gửi cho hàng giáo sĩ trong giáo phận của mình; bài cuối cùng bàn về bổn phận phải tiếp tục ở trong sự hiệp thông của Hội Thánh, trong đó ông trình bày những người Bất đồng như những kẻ vi phạm các luật lệ của sự hiệp nhất Cơ Đốc, vì đã không tuân theo Đạo luật về Sự Thống nhất. Một tác giả ẩn danh sau đó đã xuất bản một số ghi chú về việc này, người này, dù có lẽ đã không viết với tất cả sự tôn trọng đáng dành cho một vị giám mục đã làm rất nhiều điều tốt cho mọi người Tin Lành chân chính, và đã rất nhiệt thành vì sự ôn hòa, như Giám mục xứ Salisbury, nhưng vẫn chỉ ra một số điều đáng được lưu ý. Vì như ông nhận xét, quả là hơi kỳ lạ khi trong một tập sách do một người như Đức cha xuất bản, kẻ vô thần lại dẫn đầu, còn người Bất đồng thì đi đoạn hậu. Và sau tất cả những gì đã nói về sự thống nhất trong Hội Thánh, cùng lời buộc tội những người Bất đồng là vi phạm sự hiệp nhất vì đã không theo sự thống nhất ấy, thì lại có sự khác biệt lớn trong nhiều hình thức thờ phượng của Hội Thánh đó, và sự khác biệt giữa chúng còn lớn hơn cả sự khác biệt giữa một số hình thức thờ phượng của Hội Thánh với sự thờ phượng trong một số hội chúng Bất đồng. Vì, ông nói, một triều thần thuộc Giáo hội Anh là một kiểu thờ phượng, một người theo nghi thức nhà thờ chính tòa thuộc Giáo hội Anh lại là một kiểu khác, một công dân thuộc Giáo hội Anh thì ít mang tính sân khấu hơn, và một nông dân thuộc Giáo hội Anh thì lại là một kiểu riêng biệt. Sự đa dạng trong thờ phượng này rất đáng kể, và khiến những kẻ tự xưng là người theo chủ trương thống nhất trông rất ít giống những chi thể của cùng một Hội Thánh, đến nỗi một người hoàn toàn xa lạ với tất cả bọn họ, khi cùng một lúc đến thăm nhà nguyện Hoàng gia trong lúc thờ phượng sốt sắng, rồi sau đó ghé vào Tu viện Westminster, rồi tiếp đến nhà thờ Thánh Lawrence trong thành phố, và không lâu sau đi đến một nhà thờ quê mùa mộc mạc, và quan sát kỹ lưỡng mọi cách thờ phượng khác nhau của họ, sẽ dễ kết luận rằng những người này chưa từng nghe đọc Đạo luật về Sự Thống nhất nào giữa họ, mà mỗi người là một kiểu người thờ phượng riêng biệt hơn, và ít gắn kết với nhau hơn cả những người Bất đồng với kiểu người lương thiện nhất trong số họ. Điều này làm giảm đi rất nhiều sức nặng của lời biện hộ chống lại những người Bất đồng, rằng họ vi phạm sự hiệp nhất vì thiếu sự thống nhất.
Nhưng điều này chẳng thấm vào đâu so với cuộc tấn công mà vị Giám mục gặp phải nhân dịp này từ một phía khác. Vì ông Hill ở Killmington đã cho xuất bản một cuốn sách chống lại bài giảng thứ hai của Đức cha về thần tính và sự chết của Chúa Christ, và đặt tên là “Bênh vực các Giáo phụ thời đầu chống lại những lời buộc tội của Gilbert, Giám mục xứ Salisbury”. Ông buộc tội vị Giám mục đã trình bày một cách thiếu sót đức tin và giáo lý của chúng ta trong các tín điều về Ba Ngôi và sự nhập thể, và đã phơi bày các Giáo phụ dưới cùng những lời buộc tội ấy và còn tệ hơn. Và ông kháng cáo lên sự phán xét của Hội Thánh hoàn vũ, các Tổng Giám mục và Giám mục của Giáo hội Anh, cùng khóa họp kế tiếp của Hội đồng Giáo sĩ, và dường như rất muốn vị Giám mục khi ấy bị thiêu sống như một kẻ dị giáo. Một số nhận xét của một người thuộc trường đại học đã được xuất bản về cuốn sách của ông Hill, trong đó ông phàn nàn rằng ý nghĩa của mình đã bị làm rối tung, và bị trình bày sai lệch, chỉ một nửa sự thật, và ông gọi tác phẩm của ông Hill là một đống những lời lẽ thô tục, bày tỏ sự phẫn nộ lớn trước cách viết thiếu đứng đắn và thiếu tinh thần Cơ Đốc của ông ta, và nói rằng những người như ông ta sinh ra để trở thành tai họa cho khu phố của mình, và là bệnh dịch cho Hội Thánh. Việc này chẳng bao lâu được tiếp nối bằng một cuốn sách nhỏ, tựa là “Những lời bình luận về cuốn sách của ông Hill, trong một bức thư gửi cho một nhân vật có địa vị”, trong đó tác giả, sau khi chất vấn ông ta về nhiều điểm cụ thể, tuyên bố rằng ông thành tâm mong ông ta tỉnh ngộ, suy xét lỗi lầm của mình và ăn năn, và nói rằng nếu ông ta chỉ trong một phút suy ngẫm với cái đầu lạnh về cách viết quá khích của mình, và về sự phục vụ mà ông ta đã làm cho kẻ thù của Ba Ngôi, bằng cách cố gắng hiến tế cho chúng một trong những người bảo vệ Ba Ngôi, vì những tài năng mà ông ta không thể không bày tỏ một chút kính trọng, dù ông ta có ác cảm với con người ông ấy đến đâu, thì chắc chắn ông ta sẽ xấu hổ về cuốn sách của mình.
Giá mà những người Bất đồng lúc này được hiệp nhất với nhau, khi mà trong mọi dịp đều có những ngọn lửa bùng lên trong Giáo hội đã được thiết lập, thì điều đó hẳn đã rất có lợi cho danh dự của họ, và có thể đã mang lại những hiệu quả tốt đẹp. Nhưng sự lên men đã nảy sinh giữa họ không dễ dàng bị dập tắt hay kiềm chế. Các văn kiện được trao đổi giữa hai phe gọi là Trưởng lão và Hội chúng, nhằm từ bỏ những sai lầm của phái Arminius về một phía, và những sai lầm của phái phản luật pháp về phía kia, nhưng chẳng đạt được kết quả gì. Một sự rạn nứt lúc này đã xảy ra trong buổi giảng tại Pinners Hall. Ông Williams sẽ bị loại trừ, không gì ít hơn thế có thể làm họ thỏa mãn. Một buổi giảng mới được lập tại Salters Hall; ba giảng sư cũ, tức Tiến sĩ Bates, ông Howe và ông Alsop, đã đi theo ông; và hai người nữa được thêm vào. Còn hai giảng sư cũ tại Pinners Hall, tức ông Mead và ông Cole, được thêm bốn người nữa, và người ta nhận xét rằng ba người trong số những người được thêm vào đó chưa bao giờ thuộc về Liên hiệp. Ông Mather lúc này đã xuất bản hai bài giảng về Rô-ma 3:22, tựa là “Sự công chính của Đức Chúa Trời qua đức tin, trên mọi người tin, không phân biệt”. Bài này được ông Williams đáp lại trong một luận văn gọi là “Con người được làm cho công chính”. Cũng lúc này ông Lorimer đã xuất bản lời biện hộ cho các mục sư đã ký tên vào bản trình bày về các chân lý và sai lầm trong cuốn sách của ông Williams, cho thấy Phúc Âm mà họ rao giảng là Phúc Âm đời đời xưa cũ bởi Chúa Christ, và bênh vực họ khỏi những lời vu khống mà họ bị bôi nhọ, bởi bức thư của một mục sư trong thành phố gửi cho một mục sư ở nông thôn. Và mọi việc dường như có khả năng trở nên tồi tệ hơn, chứ không tốt hơn.
Trong khi đó, quốc gia phải chịu hai mất mát công khai. Tổng Giám mục Tillotson qua đời ngày 22 tháng 11. Ông là người có lòng đạo đức nổi bật, tính tình đặc biệt ôn hòa, và là người rất yêu chuộng hòa bình, nhưng có lẽ đã không đủ sức để đối phó với một số khó khăn mà ông sẽ gặp phải nếu sống lâu hơn, như người kế nhiệm ông. Người ta nhận xét rằng vị Tổng Giám mục này đã cố ý không triệu tập Hội đồng Giáo sĩ trong nhiều năm liền, vì sợ rằng các cuộc tranh luận về việc thay đổi sách cầu nguyện có thể gây hại cho tôn giáo. Việc triệu tập một Hội đồng Giáo sĩ mới trong thời của ông cũng không được mong muốn hay thúc ép nhiều. Những người mong muốn đưa những người Bất đồng vào Hội Thánh, và ủng hộ những thay đổi nhằm đạt được điều đó, hy vọng rằng sau một thời gian trì hoãn, tâm trí con người sẽ được làm dịu đi, để cuối cùng họ có thể đồng ý. Những người khác thì hài lòng vì những điều không hợp ý họ đã không bị áp đặt lên họ, và họ không bị buộc phải từ chối làm vui lòng nhà vua, và xúc phạm Tổng Giám mục của mình. Họ không thể có thiện cảm lớn với việc nhìn thấy ông đứng đầu một Hội đồng Giáo sĩ, khi họ không thể không nhớ lại cách đối xử trước đây của họ đối với ông.
Giám mục xứ Salisbury sau khi ông qua đời đã bênh vực ông khỏi những lời buộc tội và cáo buộc của kẻ thù ông, một số trong đó rất đen tối và nặng nề. Ông bị buộc tội là kẻ vô thần, là người theo phái Socinus, là bất công và nghiêm khắc với những người không tuyên thệ, và không biết bao nhiêu điều nữa. Nhưng Giám mục xứ Salisbury, bằng cách trình bày sự thật về mọi việc, đã cố gắng làm công bằng cho ký ức của một người mà phe đối lập đã truy đuổi không khoan nhượng trong nhiều năm. Và chẳng bao lâu sau, Tiến sĩ Williams, người về sau là Giám mục xứ Chichester, đã xuất bản một lời bênh vực các bài giảng của Tổng Giám mục về thần tính và sự nhập thể của Đấng Cứu Thế ban phước của chúng ta, khỏi những phản đối trong một cuốn sách mới xuất bản, tựa là “Những suy ngẫm về các lời giải thích giáo lý Ba Ngôi”. Và một bức thư của Giám mục xứ Salisbury cũng được thêm vào để bênh vực chính ông khỏi những lời phản ánh của cùng một cuốn sách.
Trong vòng năm tuần sau đó, tức ngày 29 tháng 12, Hoàng hậu cũng qua đời tại Kensington, sau vài ngày mắc bệnh đậu mùa. Chưa từng có nỗi buồn phổ quát hơn thế, và cũng khó có thể có dịp buồn lớn hơn, xét đến việc bà là một con người xuất sắc như thế nào, và là một phước lành lớn lao cho đất nước như thế nào. Tân Tổng Giám mục xứ Canterbury, Tiến sĩ Tenison, đã giảng bài giảng tang lễ cho bà vào lúc an táng bà. Thật vậy, đã có vô số bài giảng tang lễ được giảng và xuất bản nhân dịp này, cả bởi những người thuộc Giáo hội lẫn những người Bất đồng. Giám mục Burnet cũng đã xuất bản một bài luận về ký ức của bà, trong đó, cùng với những điều khác được nhắc đến để ca ngợi bà, ông ám chỉ rằng bà có lòng yêu mến Giáo hội Anh, nhưng không mù quáng cũng không thiên vị. Bà thấy những điều còn thiếu sót vẫn cần được hoàn thiện, và đã dành tâm trí cùng nỗ lực của mình để suy xét những phương tiện tốt nhất vừa có thể hoàn thiện vừa có thể củng cố Giáo hội. Bà khao khát, ông nói, được thấy chúng ta hiệp nhất chặt chẽ hơn với mọi người Tin Lành ở nước ngoài, và hy vọng chúng ta có thể tăng cường sức mạnh trong nước, bằng cách hiệp nhất với chúng ta càng nhiều người càng tốt, những người có thể được đưa vào trong thân thể của chúng ta. Ít có điều gì từng làm bà đau buồn hơn việc những hy vọng ấy dường như tàn lụi, và viễn cảnh về một sự hiệp nhất đáng mong ước như vậy biến mất khỏi tầm mắt.
Hai viện Quốc hội, Thị trưởng, các nghị viên và Hội đồng chung của thành phố Luân Đôn, hàng giáo sĩ thành phố thuộc Giáo hội Anh, cùng nhiều đoàn thể khác nhau trong vương quốc, đã gửi lời chia buồn đến Đức vua nhân dịp đau buồn này. Và trong số những người còn lại, các mục sư Bất đồng ở Luân Đôn và vùng phụ cận đã đến gặp nhà vua với một đoàn khá đông, do Tiến sĩ Bates dẫn đầu, người đã đọc bài diễn văn cảm động này: “Muôn tâu Bệ hạ, dù chúng thần đến sau đoàn người đưa tang để rơi lệ trước sự mất mát vô giá trong cái chết của Hoàng hậu, người bạn đời của Bệ hạ, và là Nữ vương nhân từ nhất của chúng thần, nhưng cảm xúc của chúng thần về điều đó cũng đầy lòng thương cảm dịu dàng như trong lòng bất kỳ thần dân nào của Bệ hạ. Điều này càng làm cho nỗi đau của chúng thần thêm sắc bén, vì những suy xét thích hợp và mạnh mẽ nhất để xoa dịu nỗi buồn của chúng thần lại càng làm nó thêm dữ dội. Vì trong khi chúng thần nhớ lại bà là người như thế nào, một phước lành chung và lan tỏa cho ba vương quốc, thì cú đánh nghiêm khắc của sự quan phòng khi cất bà khỏi chúng thần thật là đau đớn nhất. Một sự hội tụ của những đức tính cao quý đã tỏa sáng trong con người và hành động của bà, đến nỗi có thể làm bà trở nên lừng lẫy ngay cả trong thân phận thấp hèn, và trong địa vị cao sang của bà, chúng đã thu hút ánh mắt và sự ngưỡng mộ của mọi người. Tâm trí bà vượt lên trên những cám dỗ đi kèm với ngai vàng. Vẻ uy nghi được pha trộn với lòng khiêm nhường hạ mình, với lòng nhân từ dịu dàng và đầy ơn phước, đến nỗi bà dễ dàng tiếp cận với mọi người để cứu giúp và nâng đỡ họ. Lòng đạo đức và sự trong sạch của bà thật nổi bật. Tình cảm của bà thật điềm tĩnh và chừng mực, đến nỗi triều đình, vốn thường là trung tâm của sự phù phiếm và trụy lạc, đã trở nên đức hạnh nhờ ấn tượng từ gương mẫu của bà. Cuộc trò chuyện của bà thật mực thước, đến nỗi kẻ thù của bà, nếu lòng tốt trong sự rực rỡ sáng ngời như vậy có kẻ thù, cũng không thể gán cho bà một vết nhơ nào. Những tài năng vương giả của bà trong việc cai trị, như sự khôn ngoan, lòng cao thượng, sự tỉnh táo và cẩn trọng trong việc quản lý công việc quốc gia, mà nếu thiếu chúng, những bậc quân vương cao quý nhất cũng chỉ là những thần tượng dân sự, vô dụng và không mang lại lợi ích cho thế gian, những tài năng ấy ở bà đạt đến mức xuất sắc đến nỗi trong thời gian Bệ hạ bắt buộc phải vắng mặt, khi Bệ hạ đang bảo vệ lợi ích của Cơ Đốc giáo chống lại một kẻ thù hùng mạnh ở nước ngoài bằng gươm giáo chiến tranh, thì bà đã ngọt ngào sắp xếp mọi việc ở quê nhà bằng vương trượng hòa bình. Bà đã ra đi, và sẽ không trở lại nữa. Ôi, nỗi đau kinh ngạc biết bao! Nhưng chúng thần phải với lòng phục tùng khiêm nhường mà chấp nhận sự sắp đặt thiêng liêng. Ý muốn của Đức Chúa Trời luôn được hướng dẫn bởi sự khôn ngoan vô hạn, và là quy tắc của sự tốt lành. Chúng thần phải làm dịu nỗi buồn của mình bằng hy vọng rằng bà đã bước vào niềm vui của Đấng Cứu Thế của mình, Đấng mà bà đã noi theo và tôn vinh, và rằng bà được hạnh phúc trong tình yêu của Đức Chúa Trời, và trong ánh sáng của mặt Ngài mãi mãi. Chúng thần khiêm nhường cầu xin Bệ hạ chấp nhận những lời cam kết mới về lòng trung thành không thể xâm phạm và bền vững của chúng thần đối với con người và chính quyền của Bệ hạ, và rằng chúng thần sẽ tác động đến tất cả những người trong phạm vi của mình để kiên trì trong bổn phận của họ. Chúng thần sẽ thành tâm cầu nguyện với Đức Chúa Trời ban phước để giữ gìn Bệ hạ trong sự bảo vệ tốt nhất, để ân huệ bao quanh của Ngài nâng đỡ tâm linh Bệ hạ bằng những sự an ủi thiêng liêng, và để tiếp tục lâu dài đời sống quý báu của Bệ hạ, vốn rất cần thiết cho việc bảo tồn tôn giáo thuần túy.”
Tôi còn nhớ rõ rằng khi nghe bài diễn văn này, tôi đã thấy nước mắt lăn dài trên má vị Hoàng tử vĩ đại ấy, người đã nhiều lần tỏ ra không hề nao núng trên chiến trường. Tân Tổng Giám mục, ngay sau khi được thăng chức, đã thuyết phục nhà vua ban hành một số huấn thị nhằm bảo tồn và khôi phục kỷ luật của Hội Thánh. Những huấn thị này liên quan đến việc phong chức, và những người được nhận vào chức thánh, việc cư trú của các giám mục, phẩm chất của các phụ tá mục sư, việc kiêm nhiệm nhiều chức vụ, cách cư xử của hàng giáo sĩ, việc cầu nguyện hằng ngày, việc tuân giữ ngày của Chúa một cách tôn kính, việc thăm viếng người bệnh, việc dạy giáo lý, việc xác nhận đức tin, việc kỷ luật ăn năn, và hôn nhân.
Cũng trong thời gian này, một bài luận về những sáng kiến của con người trong sự thờ phượng Đức Chúa Trời đã được xuất bản, do Giám mục King ở Londonderry, Ireland, viết, mà theo một cách đáng ngạc nhiên, đã quay lại chống những người Bất đồng chính luận điểm mà họ đã thường xuyên và mạnh mẽ thúc ép chống lại Giáo hội đã được thiết lập. Những phần của sự thờ phượng mà tác giả này nhấn mạnh là lời ca ngợi, lời cầu nguyện, việc lắng nghe, sự thờ phượng bằng thân thể, và nghi thức thánh về Thân Thể và Huyết của Chúa Christ. Về lời ca ngợi Đức Chúa Trời, ông nói rằng Cựu Ước và Tân Ước đòi hỏi việc sử dụng các Thi Thiên, và cho phép chúng ta hát hoặc đọc chúng. Chúng khuyên dùng các Thi Thiên và thánh ca bằng văn xuôi, và khuyến khích chúng ta dâng lời ca ngợi bằng cách đối đáp, hay đáp lại lẫn nhau. Chúng khuyên dùng các nhạc cụ, và đòi hỏi chúng ta phải hiểu những lời ca ngợi mà chúng ta hát cho Đức Chúa Trời. Giáo hội đã được thiết lập quy định một số Thi Thiên phải được đọc hoặc hát mỗi ngày, trình bày chúng bằng văn xuôi, và cho phép dân chúng tham gia vào đó, và cho phép sử dụng các nhạc cụ, v.v. Trong khi đó, những người Bất đồng không dùng toàn bộ các Thi Thiên, chỉ hát lời ca ngợi Đức Chúa Trời bằng vần điệu, loại bỏ các nhạc cụ, và không có sự đối đáp.
Về lời cầu nguyện, ông khẳng định rằng Kinh Thánh hướng dẫn rằng chúng nên được dâng lên theo một hình thức lời lẽ đã được định sẵn và chuẩn bị trước, và rằng điều đó nên áp dụng cho sự xưng tội, cầu xin, chuyển cầu, và cầu nguyện xin khỏi điều ác. Rằng những người thánh của Đức Chúa Trời, dù đầy sự khôn ngoan và đầy Đức Thánh Linh, vẫn dùng cùng một hình thức cầu nguyện đã định sẵn trong cùng một dịp. Đấng Cứu Thế của chúng ta và các sứ đồ của Ngài đã cầu nguyện theo một hình thức, và chúng ta có những gương mẫu trong Kinh Thánh về việc cùng cất tiếng trong cầu nguyện, và về sự đối đáp. Và thực hành của Hội Thánh là phù hợp. Trong khi đó, giữa những người Bất đồng, một số loại bỏ các hình thức vì cho là vô dụng, những người khác lên án chúng là bất hợp pháp, và tất cả đều chống lại việc dân chúng cùng cất tiếng với mục sư.
Về việc lắng nghe, ông nói rằng Đức Chúa Trời đã truyền lệnh cách tích cực rằng chúng ta phải đọc Lời của Ngài trong các buổi nhóm công khai, và điều này trong Tân Ước được gọi là rao giảng. Việc đọc công khai Lời trong thời Kinh Thánh được thực hiện một cách trang nghiêm, và đôi khi có thêm lời giải thích. Thực hành của Hội Thánh được trình bày là phù hợp. Trong khi đó, giữa những người Bất đồng, các giảng sư của họ, ông nói, có thể chọn phần Kinh Thánh nào họ muốn giải thích, không có bản tóm tắt các nguyên tắc nào được truyền lệnh phải đọc hay dạy trong các buổi nhóm công khai, và họ đã loại bỏ việc đọc Lời của Đức Chúa Trời khỏi hầu hết các buổi nhóm của họ.
Sự thờ phượng bằng thân thể, ông tuyên bố là được Kinh Thánh truyền lệnh cách tích cực, và được thực hành một cách liên tục và cẩn thận, không chỉ dưới Cựu Ước, mà còn bởi Đấng Cứu Thế của chúng ta và các sứ đồ của Ngài, cùng các Cơ Đốc nhân thời đầu. Và Hội Thánh rất cẩn thận về điều đó. Trong khi đó, những người Bất đồng, ông nói, không chấp nhận sự thờ phượng bằng thân thể.
Bữa Tiệc của Chúa phải được cử hành thường xuyên, và điều đó được thực hiện trong Hội Thánh, trong khi ông khẳng định rằng giữa những người Bất đồng, không có thời gian cố định nào cho việc cử hành nghi thức này, và họ không bao giờ thúc ép dân chúng. Từ đó ông rút ra kết luận chung rằng sự thờ phượng của Hội Thánh rất phù hợp với Kinh Thánh, trong khi sự thờ phượng của những người Bất đồng thì không phù hợp với các mệnh lệnh hay khuôn mẫu của Kinh Thánh, mà lại theo sáng kiến của con người. Ông Boyse đã đáp lại cuốn sách này một cách rõ ràng, và đã có nhiều văn bản trao đổi giữa vị Giám mục và ông nhân dịp này. Vị Giám mục bị buộc tội đã trình bày sai về những người Bất đồng trong giáo phận của mình, dù cho họ có sai trái như ông mô tả đi nữa, thì cũng không thể rút ra một luận cứ chính đáng nào từ đó chống lại toàn thể những người Bất đồng nói chung, những người được khắp nơi biết là không mắc nhiều lỗi mà ông đã gán cho họ. Luận cứ của ông không gây ấn tượng mạnh, và không mang lại vinh dự lớn cho Hội Thánh của ông, cũng không gây tai tiếng nào cho những người Bất đồng nói chung, những người được thế gian biết rõ hơn là ông biết về họ.
Cũng lúc này, một lời bênh vực cho việc phong chức bởi các trưởng lão đã xuất hiện, tức Mười Luận cứ từ Kinh Thánh và thời cổ, chứng minh việc phong chức bởi các trưởng lão, mà không cần giám mục, là hợp lệ, do ông James Owen viết. Luận điểm của ông được trình bày như sau: Những người được biệt riêng cho chức vụ mục sư bằng sự đặt tay, bởi các mục sư của Phúc Âm, mà không cần các viên chức Hội Thánh nào tự nhận có quyền cao hơn các trưởng lão, là được phong chức một cách chính quy, và sự kêu gọi của họ là hợp lệ theo Lời Đức Chúa Trời. Ông chứng minh điều đó như sau: Thứ nhất, vì việc phong chức này có mọi điều thiết yếu, hoặc nơi người phong chức, hoặc nơi người được phong chức, hoặc nơi các hoàn cảnh của việc phong chức. Thứ hai, vì chúng ta có những gương mẫu trong Kinh Thánh về việc phong chức như của họ. Thứ ba, vì các trưởng lão có quyền thật sự để phong chức, như họ có quyền rao giảng Phúc Âm, làm báp-têm, và cử hành Bữa Tiệc của Chúa. Thứ tư, vì kiểu phong chức này giống với việc phong chức trong các Hội Thánh Cải Chánh ở hải ngoại. Thứ năm, vì nó giống với việc phong chức trong Hội Thánh Rô-ma, điều mà không ai tranh cãi. Thứ sáu, việc phong chức bởi các trưởng lão do đó là hợp lệ, vì họ có quyền đặt tay trong việc phong chức. Thứ bảy, vì giữa người Do Thái, bất kỳ ai đã được phong chức cũng có thể phong chức cho người khác. Thứ tám, vì việc phong chức bởi các trưởng lão được thực hiện bởi những người đã được giao phó các chìa khóa của Nước Thiên Đàng. Thứ chín, vì các chức vụ được các trưởng lão trao ban là được trao bởi những người đang giữ chức vụ, và có quyền phong chức ngang bằng với vị giám mục cao nhất. Thứ mười, vì việc phong chức bởi các trưởng lão đã được thực hiện trong Hội Thánh thời đầu.
Vài năm sau, cùng tác giả ấy đã viết một lời bênh vực cho việc phong chức theo Kinh Thánh, chống lại những phản đối của T. G., trong đó, cùng với những điều khác, ông cho thấy rằng Ti-mô-thê và Tít không phải là những người cai quản giáo phận, rằng các trưởng lão ở Ê-phê-sô là những người kế vị các sứ đồ trong việc cai quản Hội Thánh đó, chứ không phải Ti-mô-thê, rằng Thư thứ nhất gửi cho Ti-mô-thê được viết trước cuộc gặp tại Mi-lê, và rằng những người Waldenses thời xưa không có giám mục giáo phận.
Năm nay, một lời bênh vực cho bài giảng tang lễ của Tổng Giám mục về cái chết của Hoàng hậu quá cố đã xuất hiện, cùng với các bài giảng của Tổng Giám mục quá cố, Giám mục xứ Lichfield và Coventry, Giám mục xứ Ely, Giám mục xứ Salisbury, Tiến sĩ Sherlock, Tiến sĩ Wake, ông Fleetwood, v.v., được giảng trong dịp đó và nhiều dịp trang trọng khác. Đó là lời bênh vực cho Nữ vương quá cố, Đức vua hiện tại, và chính quyền, khỏi những lời vu khống ác ý ném vào họ trong hai cuốn sách nhỏ mới xuất bản, một cuốn tựa là “Những nhận xét về một số bài giảng mới đây”, cuốn kia là “Bức thư gửi cho tác giả của bài giảng được giảng tại tang lễ của Hoàng hậu quá cố Mary”. Hàng giáo sĩ ủng hộ chính quyền bị buộc tội là hành động không nhất quán với các nguyên tắc và thực hành trước đây của họ. Ở đây, người ta tuyên bố rằng sự vâng phục thụ động như đã được ca tụng trong thời gian qua chưa bao giờ là giáo lý của Giáo hội Anh, dù nó đã được đưa ra như đặc điểm của Giáo hội bởi một phe tự nhận danh hiệu đó. Người ta nói rằng mọi sự tự do mà quốc gia được hưởng dưới cuộc Cách mạng đầy phước hạnh, là sự tự do phải đóng bảy hay tám triệu mỗi năm, và sự tự do phải mất thêm chừng ấy nữa, sự tự do trước tiên bị làm cho nghèo khổ, rồi sau đó bị bỏ đói và chết đói, sự tự do có anh em và đồng bào của mình bị gửi sang các nước ngoài để bị đánh chết, sự tự do bị mọi người khinh miệt, như quốc gia phản trắc và bội tín nhất trên thế gian, và cuối cùng là sự tự do bị làm cho nghèo kiệt đến mức không thể phục hồi, và bị hủy hoại mãi mãi, và rằng không ai có thể chỉ ra bất kỳ sự tự do nào là hoa trái trực tiếp và tức thì của cuộc Cách mạng. Điều này đã được đáp lại một cách cao quý như sau: Chúng ta giờ đây được giải thoát khỏi một vị vua theo Thiên Chúa giáo La Mã trên ngai vàng, khỏi những kẻ theo phái Gia-cô-bít, và những người khác trên băng ghế thẩm phán, tại Fleet, và tại các trường đại học. Chúng ta giờ đây cũng không còn nguy cơ có một người thừa kế ngai vàng theo mê tín dị đoan bị áp đặt lên chúng ta, và được nuôi dạy trong sự hiệp thông của Giáo hội Rô-ma, gây hại cho tôn giáo và tài sản của chúng ta. Giờ đây chúng ta được tự do, và đã thực hiện điều đó trong một mức độ tốt, để ban hành những luật lệ như vậy, và áp dụng những biện pháp khác thích hợp nhất để bảo tồn chúng ta khỏi những nguy hiểm như vậy trong tương lai. Mọi người Tin Lành giờ đây được tự do thờ phượng Đức Chúa Trời theo như lương tâm họ tin là phù hợp nhất với ý muốn của Ngài, mà không sợ bị hủy hoại về thân thể hay tài sản bởi bất kỳ phe phái nào, được triều đình xúi giục làm điều đó, hoặc không còn nguy cơ có một phe Tin Lành nào liên kết với những người theo Giáo hội Rô-ma, để lật đổ Hội Thánh đã được thiết lập theo luật, nhằm tạo sự dễ dàng cho chính họ. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi việc các hiến chương của các thành phố và đoàn thể của chúng ta bị tịch thu bằng lệnh quo warranto, khỏi việc các quận trưởng bị áp đặt, và các bồi thẩm đoàn bị sắp đặt, để hủy hoại mạng sống và tài sản của những người mà triều đình muốn, và để cắt đứt những quý tộc Tin Lành hàng đầu của chúng ta, bằng những hình thức luật pháp bị bóp méo. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi việc cổ họng của các bậc quý tộc và quan chức của chúng ta bị cắt đứt, và sự ô nhục của việc đó bị đổ lên chính họ. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi mọi sự kiềm chế đối với những người có quyền bỏ phiếu bầu thành viên Quốc hội, và không còn sợ có một phe triều đình bị áp đặt lên chúng ta như những đại diện của quốc gia. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi quyền miễn trừ luật pháp, và khỏi một nhóm thẩm phán và giáo sĩ đã nâng quyền lực của nhà vua lên trên mọi luật pháp. Giờ đây chúng ta được bảo đảm đặc quyền có một Quốc hội mới ba năm một lần. Và giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi mọi lo sợ triều đình liên kết với nước Pháp để nô dịch chúng ta, hoặc đưa người Pháp và người Ireland theo Giáo hội Rô-ma vào để đe dọa mạng sống và tài sản của chúng ta. Giờ đây chúng ta được bảo vệ khỏi việc duy trì một đạo quân thường trực trong thời bình, và có quyền tự do tra hỏi tiền bạc của quốc gia đã được tiêu xài ra sao, và trừng phạt những kẻ tiêu xài sai trái. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi nỗi sợ bị xâm lược bởi những người láng giềng Scotland của chúng ta, nơi các vị vua quá cố của chúng ta đã giành được một đạo luật của Quốc hội về một đạo quân đông đảo, để ép buộc chúng ta tuân theo những kế hoạch đã được đặt ra nhằm đưa chủ nghĩa Giáo hoàng và chế độ nô lệ vào. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi mọi nỗi sợ mất đi lợi ích của người Anh và người Tin Lành tại Ireland, bằng cách giao chính quyền của vương quốc đó vào tay những người Ireland theo Giáo hội Rô-ma, và chúng ta cũng được giải thoát khỏi mọi nỗi sợ bị xâm lược từ đó. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi mọi nguy cơ bị cuốn vào chiến tranh trong mọi dịp tầm thường, mà các đồng minh Tin Lành của chúng ta, người Hà Lan, đã trở thành những công cụ không vinh dự và bất hạnh, góp phần vào sự hủy hoại của tôn giáo Cải Chánh tại châu Âu. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi một Tòa án Ủy ban Tối cao bất hợp pháp, gồm những người theo Giáo hội Rô-ma và những người Tin Lành bại hoại, nhằm hủy hoại Hội Thánh và các trường đại học của chúng ta. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi những viên chức điều chỉnh để loại bỏ những quan chức của các đoàn thể, và những thẩm phán hòa giải, những người không đồng ý bãi bỏ những luật lệ bảo vệ tôn giáo của chúng ta. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi mọi nỗi sợ có những người theo Giáo hội Rô-ma làm quan chức và nhà lập pháp của chúng ta, hoặc có quý tộc và tầng lớp thượng lưu của chúng ta bị truy tố như tội phạm, vì đã khuyên không nên tuân theo mệnh lệnh của những quan chức như vậy. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi việc tiền bạc bị thu cho việc sử dụng của triều đình, với lý do đặc quyền. Giờ đây chúng ta được giải thoát khỏi những khoản bảo lãnh và tiền phạt quá mức, cùng những hình phạt tàn nhẫn và bất thường. Các đại diện của chúng ta trong Quốc hội giờ đây cũng không bị truy tố vì tự do ngôn luận. Đây là những hoa trái trực tiếp và tức thì của cuộc Cách mạng.
Trong khi Tổng Giám mục Tillotson bị buộc tội đã đuổi Tổng Giám mục Sancroft khỏi sự chiếm hữu hợp pháp và chính đáng của ông một cách bạo lực và man rợ nhất, thì ở đây người ta đáp lại rằng cả vương quốc đều biết rằng người này đã bị đuổi ra một cách hợp pháp, và người kia được đưa vào một cách hợp pháp, nếu thẩm quyền của nhà vua và Quốc hội có thể được xem là luật pháp. Và rằng Tổng Giám mục Sancroft đã bị đối xử nghiêm khắc hơn vì đã thỉnh cầu vua James, so với việc ông từng bị đối xử vì đã không công nhận vua William, và đã phạm phải sự không nhất quán lớn hơn trong thực hành của mình, so với bất kỳ sự không nhất quán nào có thể gán cho Tổng Giám mục Tillotson.
Và khi người ta nói rằng cả thế gian đều hài lòng về tính hợp pháp của Hoàng tử xứ Wales, và rằng nhà vua và hoàng hậu đã bêu xấu hoàng tử là con giả mạo, trái với kiến thức của chính họ, thì một câu trả lời được đưa ra bằng những lời sau đây: Tác giả của chúng ta có nghĩ rằng những lời khai tâng bốc ấy, sau khi kế hoạch của Hoàng tử xứ Orange đã được biết đến, đã thuyết phục thế gian về tính hợp pháp của vị hoàng tử giả mạo ấy hay không? Hay ông ta có nghĩ rằng bằng chứng như vậy, mà một phần có thể rất phù hợp với một sự lừa dối, và phần còn lại do những người phụ thuộc vào cố vương thề, và được biết là đã bán rẻ lương tâm mình cho triều đình, là đủ để làm hài lòng thế gian hay không? Tác giả có thể giải thích ra sao việc đã không tốn nhiều công sức để làm cho thế gian hài lòng về việc hoàng hậu mang thai và sinh nở, khi mà nếu điều đó là thật, nó có thể đã được chứng minh một cách không thể tranh cãi bằng bằng chứng không thể chê trách được, như đã có bằng chứng để chứng minh việc sinh nở sau đó? Việc hạ mình đưa ra bằng chứng thỏa đáng về một việc đã bị nghi ngờ dữ dội từ trước, có mâu thuẫn với phẩm giá hơn việc phải đưa ra bằng chứng không thỏa đáng và có thể bị phản đối sau đó hay không? Giả sử lòng kiêu hãnh của hoàng hậu không chịu nhượng bộ điều đó, bà chẳng phải là một thần dân có thể bị vua, chồng bà, ra lệnh hay sao? Hoặc nếu vua không muốn làm trái ý bà trong tình trạng đó, chẳng phải vua có thể có những bằng chứng hiện diện vào lúc bà lâm bồn, mà quốc gia sẽ tin tưởng, mà bà không biết trước hay sao? Việc bà phải sinh nở trước những nhân chứng như vậy có làm tổn hại phẩm giá của bà hơn việc bà phải sinh nở trên sân khấu, giữa một trại quân, vì việc mang thai của bà bị nghi ngờ do tuổi tác của bà hay không? Có thể đưa ra lý do nào để giải thích tại sao việc xét xử vụ việc đó đã không được trình lên Quốc hội, như Hoàng tử xứ Orange mong muốn? Tại sao hai quý bà được Công chúa Đan Mạch chỉ định làm nhân chứng cho việc sinh nở lại không được triệu đến, cho đến khi thời gian đã qua? Tại sao những nhân chứng giả mạo, những người đặc biệt nhất, lại bị đưa sang Pháp, ngoài tầm xét xử? Và Công chúa đã bêu xấu em trai mình trái với kiến thức của chính mình như thế nào? Bà có hiện diện lúc sinh nở, hay bà có đại diện nào hiện diện thay bà hay không? Tác giả này chưa từng đọc về kế hoạch của Nữ vương Mary nhằm áp đặt lên quốc gia, theo cùng một cách, và vì cùng một lý do, tức là để truyền lại chủ nghĩa Giáo hoàng cho chúng ta hay sao? Và tại sao chúng ta nên nghĩ rằng Mary xứ Modena ít nhiệt thành vì tôn giáo của mình hơn Mary Tudor? Chẳng phải có một vụ lừa dối cùng bản chất, và được thực hiện theo cùng một cách, được nhắc đến trong các Báo cáo của Siderfin, thời vua Charles II, trang 377, về một người phụ nữ giả vờ được đỡ đẻ trong giường bởi một bà đỡ, mà sự lừa dối sau đó đã bị phát hiện nhờ lời khai của người mẹ thật, và bà đỡ nói trên hay sao? Giờ đây tác giả của chúng ta có thể nói gì để chống lại những giả định về một vụ lừa dối như vậy? Và tại sao Hoàng tử và Công chúa xứ Orange lại không nên được thỏa mãn về những hoài nghi liên quan đến việc đó? Nhưng thay vào đó, nhân chứng chính lại bị đưa đến nơi không thể tiếp cận để xét xử họ? Điều chính yếu mà họ phải nói là bằng chứng của chính cố vương, nhưng ngoài việc vua không thể được xem là vô tư trong vụ việc, tại sao chúng ta nên nghĩ rằng Hội Thánh Rô-ma, vốn có thể miễn trừ cho vua khỏi lời thề đăng quang của mình, mà qua đó vua bị buộc phải cai trị theo luật pháp, và bảo tồn Hội Thánh, trong khi vua rõ ràng đã cố gắng lật đổ cả hai, tại sao Hội Thánh Rô-ma lại không thể miễn trừ cho vua thề dối trong trường hợp này, cũng như đã phá vỡ lời thề của vua trong trường hợp kia, khi cả hai đều có lợi cho chính nghĩa Công giáo? Thế mà vị vua cố chấp ấy có thể nghĩ rằng mình đang làm một việc phục vụ tốt đẹp cho Đức Chúa Trời trong suốt thời gian đó. Vì thật nổi tiếng rằng việc phá vỡ đức tin, và những vụ giết người và thảm sát man rợ nhất được xem là những phương tiện thánh thiêng bởi Hội Thánh Rô-ma để hoàn thành những mục đích xấu xa của mình. Không ai có thể nghi ngờ điều này, nếu đã từng thấy nhà nguyện của Giáo hoàng, nơi vụ thảm sát của người Pháp được mô tả, và vị đô đốc bị ném ra khỏi cửa sổ với những lời này ở phía dưới: Giáo hoàng tán thành việc giết Coligny. Và thật vậy, món quà tặng cho Đức Bà ở Loretto bởi mẹ của hoàng hậu, cùng cuộc hành hương của nhà vua đến giếng Thánh Winifred, để mở đầu cho việc mang thai này, đã mang dáng vẻ của một vụ lừa dối có tính toán theo kiểu Giáo hoàng cho toàn bộ vụ việc.
Một Quốc hội mới đã được triệu tập và nhóm họp trong năm nay. Âm mưu ám sát bùng nổ, và gây ra tiếng vang lớn. Vua William sẽ bị giết hại, và một cuộc xâm lược sẽ tiếp theo sau đó. Vua James đã xuống đến Calais để chờ đợi thành công của âm mưu, nhưng sự quan phòng lại một lần nữa xuất hiện có lợi cho chúng ta. Ông Fenwick và ông De la Rue đã khai báo đầy đủ, và Quốc hội đã soạn thảo một bản Hiệp hội, ra lệnh tất cả các thành viên của mình phải ký tên, và nhờ đó chính quyền đã được củng cố đáng kể, bởi chính điều vốn định lật đổ nó.
Năm nay đã nổ ra một cuộc tranh luận lớn trong Giáo hội Anh về giáo lý Ba Ngôi. Tiến sĩ Sherlock đã viết về chủ đề đó, và khẳng định có ba trí tuệ, và do đó đã bị tấn công dữ dội, và bị buộc tội có ba vị thần riêng biệt. Và trong khi một người buộc tội người kia là theo thuyết ba thần, thì người kia lại đáp trả đối thủ của mình bằng lời buộc tội theo thuyết Sabellius. Điều này đã gây ra tiếng vang lớn, và nhiều cuốn sách nhỏ đã được viết ra. Một người rao giảng các quan niệm của Tiến sĩ Sherlock trong một bài giảng trước Đại học Oxford đã bị khiển trách, và một sắc lệnh đã được thông qua trong Hội đồng của trường đại học đó, lên án những quan niệm ấy là trái với giáo lý của Hội Thánh Công giáo, và đặc biệt là trái với giáo lý của Giáo hội Anh đã được công khai chấp nhận. Do đó Đức vua đã ban hành các huấn thị về sự hiệp nhất trong Hội Thánh, ra lệnh rằng không có giáo lý nào khác về Ba Ngôi được truyền đạt, ngoài những gì chứa trong Kinh Thánh, và phù hợp với ba Tín điều, cùng ba mươi chín Điều khoản. Rằng những thuật ngữ mới nên được tránh, và sự đối lập công khai giữa các giảng sư, cùng những lời lẽ cay độc và thô tục chống lại bất kỳ người nào, cũng nên tránh. Và cùng sự cẩn thận ấy cũng nên được áp dụng trong việc viết lách như trong việc giảng dạy. Tổng Giám mục cũng đã gửi thư thông tư của mình, đề ngày 16 tháng 7 năm nay, chứa nhiều quy tắc và mệnh lệnh thích hợp cho việc tuân giữ chung.
Những người Bất đồng vẫn tiếp tục các tranh luận về giáo lý của họ. Một nỗ lực lúc này đã được thực hiện nhằm tái hiệp nhất giữa họ. Một bên đã đề nghị từ bỏ chủ nghĩa Arminius, nếu bên kia chịu từ bỏ chủ nghĩa phản luật pháp, nhưng điều đó đã không thành công. Một thời gian ngắn sau, một vài mục sư cụ thể của cả hai phía đã bí mật soạn thảo một văn kiện, với ý định dùng ảnh hưởng của mình để khiến cả hai bên ký tên vào đó. Nhưng điều này đã tạo ra những cơn nóng giận mới, thay vì dập tắt những cơn nóng giận cũ. Một số người nhiệt thành ủng hộ nó, và phàn nàn nhiều rằng nó đã không được chấp nhận. Những người khác cũng chống lại nó không kém, và điều đó, cùng với những lý do khác, vì nó gây khó khăn cho ông Williams. Và không lâu sau đó, một cuộc tấn công vào danh tiếng của ông đã tiếp nối, một cuộc tấn công đặc biệt đến nỗi hiếm có tiền lệ nào, và xuất phát từ việc giới thiệu những người Bất đồng về tư cách và hành vi của họ trước những người ngoài cuộc. Tôi không đi vào chi tiết, vì không muốn khơi lại những gì mà những người khôn ngoan ở mọi phía đều muốn để chìm vào quên lãng. Tôi chỉ nói rằng mục đích của một số người đã không đạt được. Sau đó, một tiếng kêu mới đã nổi lên chống lại ông Williams, cho rằng ông phủ nhận sự thay đổi ngôi vị giữa Chúa Christ và các tín hữu, điều cần thiết cho việc trình bày đúng đắn giáo lý về sự đền tội chống lại những người theo phái Socinus. Về việc này, ông Williams đã viết một bức thư gửi cho ông John Humfrey, trình bày quan điểm của mình về vấn đề đó, và ông Lob đã viết một bức thư khác gửi cho Tiến sĩ Bates, lập luận rằng hoặc ông Williams không vững vàng trong điểm đã nhắc trước đó, hoặc Tiến sĩ đã không trình bày nó một cách đúng đắn trong cuốn Hòa hợp của mình, được in nhiều năm trước. Ông Thomas Goodwin cũng lúc này đã xuất bản bài luận của mình về bản chất thật sự của Phúc Âm, mà ông không cho phép Phúc Âm là một luật pháp. Nhưng như sự việc xảy ra, phe thuộc Giáo hội cũng không thể chế nhạo họ với sự đứng đắn lớn lao nào, vì họ cũng có những cuộc tranh luận sôi nổi không kém giữa họ, về một vấn đề khác.
Nhiều người trong năm nay đã bị xử tử vì Âm mưu ám sát, trong đó, theo như tôi biết, không có người Bất đồng nào từng bị buộc tội có liên quan, và trong số những người còn lại, có Ngài William Perkins và Ngài John Friend, những người tại giá treo cổ đã được xá tội với sự đặt tay, bởi ông Collier, ông Cook và ông Snatt, ba người không tuyên thệ. Và các Tổng Giám mục cùng tất cả các Giám mục lúc ấy ở trong thành phố, tổng cộng mười bốn vị, đã xuất bản một tuyên bố, lên án việc đó là không có tiền lệ về cách thức, và hoàn toàn không hợp lệ về bản chất của việc đó. Và những người xá tội ấy đã bị trình diện, bị truy tố, và bị giam cầm, nhưng không nhận thêm hình phạt nào nữa, dù một người trong số họ đã xuất bản một lời biện minh cho thực hành của mình.
Những người Bất đồng vẫn tiếp tục chia rẽ, và văn kiện thứ hai, rồi thứ ba đã được soạn thảo nhằm hòa giải các vấn đề, nhưng vô ích. Có vẻ như thời đại đặt ra tín điều lại sống dậy. Nhưng ở đâu có khuynh hướng cãi nhau, thì việc tìm ra một cớ để cãi nhau là điều dễ dàng. Sự chia rẽ của họ trong năm nay đã bị Giám mục Stillingfleet phản ánh, trong bài giảng của ông tại một cuộc thăm viếng ở Worcester. Ông theo đó buộc tội họ là rất thiếu sót trong kỷ luật của mình. Nhưng nếu Hội Thánh đã được thiết lập có nhiều kỷ luật hơn, thì lời buộc tội này có thể đã được đưa ra một cách khoan dung hơn. Ông Lorimer lúc này đã xuất bản những nhận xét của mình về bài luận của ông Goodwin về Phúc Âm, trong đó ông chứng minh rằng giao ước Phúc Âm là một luật của ân điển.
Năm nay hòa bình đã được ký kết tại Ryswick. Đã có những cuộc tranh luận sôi nổi về việc duy trì các lực lượng thường trực sau đó, nhưng chúng nhanh chóng kết thúc. Hạ viện đã thỉnh cầu nhà vua ban hành một tuyên cáo chống lại sự phạm thượng và vô đạo đức, và tuyên cáo đó đã được ban hành theo đó. Điều này, như nhà sử học quá cố của chúng ta nhận xét, đã mang lại một nhiệt huyết mới cho những người đáng kính đã dấn thân vào các hội tự nguyện vì sự cải cách phong tục, những người chẳng bao lâu sau đã có các bài giảng và hội họp công khai tại nhà thờ Bow, và tại Salters Hall nữa, để khích lệ công việc tốt đẹp này. Đây thật sự là một công việc cần mọi bàn tay, và vì những người Bất đồng cũng sẵn sàng giúp đỡ trong đó như bất kỳ ai khác, bằng cách nhóm họp, tham vấn, đóng góp cho [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối chunk, phần tiếp theo nằm ở chunk sau]
về việc phụ trách công việc ấy, việc giảng dạy và việc cung cấp thông tin, cùng những việc tương tự, tôi không thấy vì sao không nên ghi nhận điều đó.
Chiến tranh ở nước ngoài nay đã kết thúc, nhưng một tâm trạng xấu bắt đầu xuất hiện khá phổ biến ở trong nước. Chính quyền tự do của những người Bất Đồng để thờ phượng Đức Chúa Trời theo cách riêng của họ từ trước đến nay vẫn là một điều gai mắt đối với nhiều người. Và việc họ gây khó khăn cho những người ấy trong nhiều trường hợp vào thời điểm này, ở những nơi mà Đạo luật Khoan dung chưa chính thức giải cứu họ, là bằng chứng cho thấy nếu họ không khôi phục lại toàn bộ những sự nghiêm khắc trước kia đối với những người Bất Đồng thì không phải vì thiếu thiện chí. Một số người vào thời điểm này đã gặp rắc rối vì dạy dỗ thanh niên.
Trong số đó có ông Joshua Oldfield, khi ấy là mục sư của một hội chúng Bất Đồng tại Coventry, người đã theo luật mà tuyên bố chống lại Thiên Chúa giáo, đã ký tên thuận theo giáo lý của Hội Thánh Anh chứa trong các Điều khoản đã được thiết lập của hội thánh ấy, đã tuyên thệ trung thành với chính quyền và đã liên kết ủng hộ chính quyền. Ông bị triệu tập, vì bị nghi ngờ dạy dỗ thanh niên một thứ học vấn nào đó, vào ngày 6 tháng Mười năm nay, để ra trước Tòa án Giáo hội sẽ họp tại Coventry vào ngày 14, thuộc giáo phận Lichfield và Coventry.
Khi bị cáo buộc dạy học mà không có giấy phép, ông đã đòi một bản sao của bản cáo trạng hay các điều khoản chống lại mình, nhưng bị khất lại, và bị buộc phải đến trình diện lần nữa cách đó hai mươi dặm, tại Lichfield, vào ngày 26. Tại đó, ông nhận được một bản cáo trạng theo chức vụ, buộc tội ông dạy học mà không có giấy phép, và không ký tên thuận theo toàn bộ Sách Cầu nguyện chung cùng Ba mươi chín Điều khoản của Hội Thánh một cách trọn vẹn, theo Điều luật thứ 77, mặc dù ông không hề bị cáo buộc thiếu bất cứ phẩm chất nào khác mà điều luật ấy đòi hỏi, cũng không bị buộc tội nào khác. Câu trả lời ngay lúc đó của ông đã bị quan tòa nài ép; ông cũng không thể xin được thêm thời gian hay một địa điểm gần hơn ngày họp tòa hôm sau, ngày 9 tháng Mười một, tại Lichfield. Ông đã trả lời qua người đại diện của mình; và một người trong gia đình ông tình cờ có mặt đã bị chính quan tòa dọa sẽ bị tuyệt thông, ép phải tuyên thệ để tố cáo bị cáo, nhưng người ấy đã tránh được bằng cách rút lui trước giờ hẹn để thẩm vấn. Sau đó, khi lên Luân Đôn, bị cáo đã tốn kém khá nhiều để xin được một lệnh cấm tại Tòa án King's Bench, nhờ đó vụ truy tố bị chặn lại. Tôi đã thêm vào đây một bản sao của bản cáo trạng ở lề trang, để làm vui lòng những độc giả hiếu kỳ.
Nội dung bản cáo trạng bằng tiếng La-tinh ấy, nói vắn tắt, viện dẫn Điều luật được ban hành tại Công nghị họp ở Luân Đôn năm 1603, rằng không ai được dạy học trong trường công hay nhà tư, trừ người được giám mục của giáo phận hay vị có thẩm quyền tại địa phương cho phép bằng văn bản có chữ ký và con dấu, sau khi thấy người ấy xứng đáng cả về học vấn và khả năng dạy dỗ, về đời sống tiết độ và ngay thẳng, cũng như về sự hiểu biết đúng đắn đạo thật của Đức Chúa Trời, và trừ khi người ấy trước hết ký tên thuận theo Điều thứ nhất và Điều thứ ba, cùng hai khoản đầu của Điều thứ hai. Bản cáo trạng buộc tội ông Joshua Oldfield đã dạy học, vào các tháng Năm và tháng Ba năm 1695, tháng Ba năm 1696, cùng tháng Ba và tháng Mười năm nay 1697, trong một trường công hay trong nhà tư của chính ông hay của người khác tại thành phố Coventry, thuộc giáo phận Lichfield và Coventry, mà không có giấy phép hay sự cho phép nào của giám mục giáo phận hay vị có thẩm quyền tại địa phương, và không ký tên thuận theo các điều khoản nói trên.
Bị cáo đã xin được hoãn việc xét xử tại Tòa án Giáo hội, và đưa vụ việc lên để tranh luận tại Tòa án King's Bench, nơi vụ việc còn treo suốt ba hay bốn kỳ họp tòa, gây cho ông rất nhiều phiền toái và tốn kém. Cuối cùng một lệnh cấm đã được ban hành, và đáng lẽ đã được tranh luận một cách long trọng, nếu Tòa án Giáo hội không cho vụ việc rơi vào quên lãng, không phải là không có gợi ý từ nhà vua, sau khi tình trạng vụ việc được trình bày trước ngài, rằng ngài không hài lòng với những vụ truy tố như thế. Trường hợp của ông Frankland cũng tương tự như trường hợp này, chỉ khác là còn đi xa hơn, vì ông đã bị tuyệt thông. Và một số người khác cũng gặp rắc rối vào khoảng thời gian này vì những lý do tương tự.
Năm 1697, bức thư nổi tiếng gửi cho một người thuộc Công nghị về các quyền, quyền lực và đặc quyền của cơ quan ấy đã xuất hiện. Tác giả tuyên bố rằng vào thời điểm này, nhu cầu về một Công nghị cũng lớn như bất cứ lúc nào kể từ khi Cơ Đốc giáo được thiết lập trong vương quốc này. Ông trình bày mối nguy hiểm từ chủ nghĩa Socinus và những kẻ phá hoại đức tin chung khác, viện dẫn sự bất lực của quyền lực và thẩm quyền giám mục cùng thẩm quyền của các trường đại học để đưa ra biện pháp thích hợp, và hàm ý rằng Quốc hội can thiệp vào cũng không thích hợp. Ông khẳng định rằng một Công nghị cũng là một phần của hiến pháp như chính Quốc hội vậy. Ông phàn nàn về việc Công nghị lâu nay không được dùng đến, và về việc các mục đích của nó bị phá hỏng bởi những lần hoãn họp lặp đi lặp lại mà không có căn cứ trong thời gian vị tổng giám mục tiền nhiệm còn sống. Ông nhắc nhà vua nhớ đến lời thề đăng quang của ngài là bảo toàn nguyên vẹn các quyền của Hội Thánh Anh, và rằng người ta có thể trông đợi nơi ngài một sự quan tâm dịu dàng đối với phúc lợi và lợi ích của hội thánh ấy, như Hội Thánh Scotland đã từng được hưởng nhờ các Đại hội đồng thường xuyên được triệu tập. Ông mô tả Công nghị như một Quốc hội thuộc linh, và gọi Hạ viện của nó là Hạ viện thuộc linh. Ông nói rằng nhà vua được giao phó quyền triệu tập các Công đồng và Công nghị, đối với Hội Thánh, cũng như ngài được giao phó việc triệu tập Quốc hội để sửa chữa những bất công và vì sự an toàn công cộng của quốc gia, theo cùng một cách thức và dưới cùng những giới hạn. Ông viện dẫn rằng một sắc lệnh triệu tập Công nghị phải được ban hành mỗi khi có lệnh triệu tập Quốc hội; và để chứng minh điều này, ông viện dẫn, trong số những điều khác, một khoản trong sắc lệnh cổ xưa triệu tập các giám mục đến Quốc hội, đó là lời báo trước hay cảnh báo mà họ được yêu cầu gửi đến các trưởng giáo phận và các giáo sĩ đoàn, các phó tế trưởng và giáo sĩ trong giáo phận của họ, về sự hiện diện của họ tại Quốc hội, để thành lập Hạ viện của Công nghị. Ông cũng khẳng định rằng một Công nghị, khi đã được triệu tập và nhóm họp, được tự do bàn bạc và thương lượng về những vấn đề thuộc thẩm quyền của mình. Ông tranh luận chống lại nhu cầu phải có giấy phép để bàn bạc và tranh luận, và khẳng định rằng Công nghị có quyền tiến hành xử lý bất cứ giám mục, linh mục hay phó tế nào vì tội dị giáo hay ly giáo, hay bất cứ tội thuộc linh nào khác không bị luật nào của Quốc hội hạn chế, và rằng các điều luật của họ không cần sự xác nhận của Quốc hội, miễn là không trái với luật chung, đạo luật, phong tục hay đặc quyền của nhà vua. Tại đây bắt đầu một cuộc tranh luận vẫn chưa kết thúc, và khó mà nói khi nào nó sẽ kết thúc.
Một lời đáp lại bức thư này đã sớm được Tiến sĩ Wake xuất bản, với nhan đề Quyền lực của các vua Cơ Đốc đối với các Công đồng giáo hội của họ, in khổ lớn, và dâng tặng tổng giám mục Canterbury. Ông cáo buộc tác giả bức thư có một ý đồ sâu xa hơn khi xuất bản nó, chứ không chỉ đơn thuần khẳng định các quyền của giáo sĩ và Công nghị. Ông bắt đầu bằng việc xem xét quyền của một Công nghị được nhóm họp và họp bàn, và đi một vòng khá rộng, vì vấn đề tuy quan trọng nhưng chưa được xem xét kỹ như nó xứng đáng. Ông khẳng định rằng các vua Cơ Đốc có quyền không chỉ thi hành thẩm quyền đối với các nhân vật giáo hội, mà còn can thiệp vào việc sắp xếp các công việc giáo hội. Một phần lớn của thẩm quyền này nằm ở quyền triệu tập các Công đồng, và sắp xếp mọi việc liên quan đến sự nhóm họp và hoạt động của chúng. Việc không một hội đoàn nào được thành lập, cũng không một công ty nào được nhóm họp mà không có phép của vua, luôn luôn là một phần trong đặc quyền của vua. Các Công đồng cổ xưa được triệu tập bởi thẩm quyền hoàng đế. Điều này đúng đối với các công đồng lớn hơn cũng như các công đồng nhỏ hơn. Các hội nghị của giáo sĩ chỉ được phép nhóm họp với sự cho phép của các hoàng đế, và theo sự chỉ dẫn của họ. Và quyền lực mà các hoàng đế trước kia đã đòi hỏi trong toàn đế quốc, thì các vua kế tiếp cũng tiếp tục khẳng định trong lãnh thổ riêng của mình. Tình hình cũng vậy tại Tây Ban Nha, Đức, Pháp, và các nơi khác. Tác giả này nhận xét rằng khi quan tòa dân sự hỏi ý kiến giáo sĩ về việc triệu tập một Công đồng, điều đó không được coi là vấn đề thuộc quyền; và rằng ông thường triệu tập các Công đồng mà không hỏi ý kiến như vậy; rằng khi các giám mục tha thiết xin một công đồng mà bị quan tòa từ chối, họ đã phục tùng, chứ không cho rằng mình có quyền nhóm họp mà không được phép; các công đồng cấp tỉnh định kỳ cũng không được tổ chức mà không có phép của quan tòa, hay trái với sự đồng ý của họ. Và khi một Công đồng đã được quyết định triệu tập, vua quyết định hay cho phép thời gian và địa điểm họp, và cũng chỉ định những người nào sẽ đến dự.
Khi các Công đồng đã nhóm họp, ông khẳng định rằng quan tòa có quyền quy định những vấn đề mà họ sẽ bàn bạc, cũng như cách thức và phương pháp tiến hành của họ trong những vấn đề ấy; và nếu muốn, ông có thể ngồi trong đó và chủ tọa, hay chỉ định ủy viên của mình làm việc đó thay ông; rằng họ không thể tự giải tán và rời khỏi công đồng như vậy cho đến khi ông cấp giấy phép; và rằng các định nghĩa của họ không có tính bắt buộc xa hơn mức được chính quyền dân sự phê chuẩn và xác nhận. Vì ông tuyên bố rằng vua không bị bắt buộc phải xác nhận bất cứ điều gì giáo sĩ cho là thích hợp để quyết định; rằng vua phải được phép hủy bỏ và bác bỏ những gì họ đã làm, nếu thấy có hại và bất công; hủy bỏ một phần và xác nhận một phần nếu thấy tốt; sửa đổi hay cải thiện, thêm vào hay bớt đi; và rằng vua có quyền này đối với các quyết định tư pháp của các Công đồng của mình, cũng như đối với các nghị quyết về điều luật của họ. Ông chứng minh từ lịch sử các thời đã qua rằng tình hình vẫn luôn như vậy; và tuyên bố rằng những đặc quyền này thuộc về quan tòa Cơ Đốc với tư cách là quan tòa Cơ Đốc; và do đó mọi vua chúa tối cao đều có quyền thi hành thẩm quyền này trong lãnh thổ của mình, và các vua nước Anh cũng vậy.
Ông còn khẳng định rằng theo hiến pháp của chúng ta, vua nước Anh có toàn bộ quyền lực đối với một Công nghị Anh mà bất cứ vua Cơ Đốc nào từng có đối với các Công đồng của mình. Ngài có thẩm quyền triệu tập giáo sĩ trong Công nghị, chỉ định thời gian và địa điểm họp của họ, và ai sẽ đến dự; họ cũng không được ngồi họp hay hành động, trừ khi và chừng nào ngài thấy thích hợp; điều này thường là để đóng góp tiền bạc, sau đó họ bị giải tán. Một Công nghị đã được triệu tập cùng với Quốc hội, vì nó thường đóng góp tiền bạc cùng với Quốc hội; nhưng nay giáo sĩ không còn tự đánh thuế mình nữa, thì việc họ có quyền được triệu tập hay không cũng không còn là vấn đề lớn. Khi đã nhóm họp, họ không thể bàn bạc hay ban hành điều luật mà không có giấy phép của nhà vua. Họ có thể cân nhắc một cách thận trọng, nhưng không thể tiến hành bất cứ cuộc tranh luận hay nghị quyết nào về điều luật, về bất cứ điều gì, trừ theo sự chỉ dẫn đặc biệt của ngài. Trước kia họ thường xét xử tội dị giáo trong Công nghị; nhưng khi ấy, không phải Công nghị xét xử cho bằng tổng giám mục trong Công nghị, và điều đó cũng với sự cho phép của nhà vua, là người có thể cấm đoán trong những trường hợp như vậy, hay nhận đơn kháng cáo, và xác nhận, đình chỉ hay hủy bỏ bản án theo như ngài thấy là hợp lý. Họ không thể giải tán theo ý mình, mà phải tiếp tục họp, chừng nào nhà vua thấy thích hợp để yêu cầu họ làm như vậy; họ cũng không thể thi hành bất cứ điều luật nào mà không có sự đồng ý của nhà vua; và quả thật, ngay cả với sự đồng ý ấy, họ cũng không thể thi hành bất cứ điều luật nào chống lại đặc quyền của nhà vua, luật chung hay luật thành văn, hay chống lại bất cứ phong tục nào của vương quốc.
Sau đó, ông trình bày một lược sử về Công nghị, từ thời người Saxon cho đến thời đại của chúng ta; rồi, đối lập với tác giả bức thư, ông phủ nhận thẩm quyền cố hữu của Hội Thánh trong việc đưa ra các định nghĩa có tính thẩm quyền của Công đồng. Ông phủ nhận rằng việc họp các Công nghị là một trong các quyền của Hội Thánh, trừ trường hợp tình cờ, và càng không phải là quyền chính của hội thánh. Ông khẳng định rằng việc họ hành động trong Công nghị dưới sự chỉ dẫn của nhà vua thì an toàn hơn là hành động theo sự thúc đẩy của bất cứ thành viên nóng nảy, thiếu suy nghĩ nào trong chính cơ thể của họ. Ông nói rằng rất có thể, nếu vua không kiềm chế chúng ta, thì trước thời điểm này chúng ta đã tự đưa mình vào những sự chia rẽ còn tồi tệ hơn những sự chia rẽ mà chúng ta đang phải chịu đựng, và theo mọi vẻ bề ngoài, đã phơi bày cả chính mình lẫn Hội Thánh làm mồi cho kẻ thù chung của cả hai. Ông tuyên bố mình không hài lòng rằng Công nghị có cùng quyền lực đối với Hội Thánh như Quốc hội có đối với nhà nước; và ông khẳng định nhu cầu về các Quốc hội thường xuyên còn lớn hơn nhu cầu về các Công nghị thường xuyên. Ông nói rằng nếu công việc chính của một Công nghị vẫn còn là đóng góp tiền bạc cho chính quyền, như trước kia, thì thay vì một sự biện hộ cho quyền được họp của nó, chúng ta hẳn đã thấy một lời phàn nàn về chi phí và sự phiền toái của nó. Ông khẳng định rằng Công nghị đang được bàn luận nay được triệu tập bằng một loại sắc lệnh khác với loại sắc lệnh trước kia vẫn nhóm họp nhờ lời báo trước gửi cho giám mục, và rằng nó gồm một loại người khác, và hoàn toàn là một thứ khác; và rằng đạo luật thứ 25 của vua Henry VIII đã khôi phục vương quyền về thẩm quyền hoàng gia của nó, và đặt quyền chỉ đạo Công nghị vào tay nhà vua, nơi nó phải thuộc về. Ông nói đây là ý nghĩa của đạo luật ấy đã được thừa nhận rộng rãi, và được xác nhận bởi thực hành liên tục, và đã được những người mà lợi ích của họ đòi hỏi phải tuyên bố chống lại ý nghĩa này chấp nhận trong im lặng. Vì không một Công nghị nào kể từ đạo luật này từng từ chối giấy phép của nhà vua khi được gửi đến, hay phản đối nó, hay dám tiến hành bàn bạc, cân nhắc và ban hành điều luật mà không có nó. Ông viện dẫn rằng nhà vua vẫn có thể giữ lời thề đăng quang của mình, và Đại Hiến chương vẫn có thể được tuân giữ một cách thiêng liêng như bất cứ ai mong muốn, mặc dù giáo sĩ không được phép hưởng tất cả sự tự do vô lý mà một số người bênh vực thay cho họ. Ông cáo buộc tác giả bức thư hành động như thể có ý phản ánh việc quản lý công việc, và gieo rắc sự bất mãn trong lòng người ta đối với chính quyền, hơn là phục vụ tôn giáo hay Hội Thánh.
Ông viện dẫn rằng các Công đồng trong một số trường hợp có thể vô ích, và đôi khi có hại, và không nên triệu tập khi cuộc họp của chúng có thể trở nên gây thiệt hại cho Hội Thánh. Đối với những kẻ phóng túng, ông nói thật là nực cười khi nghĩ rằng tất cả các Công đồng trên thế giới có thể thuyết phục được họ. Những kẻ không chịu bị kiềm chế bởi những điều đã được quyết định về các vấn đề đức tin sẽ càng ít coi trọng bất cứ quyết định mới nào có thể đưa ra chống lại họ. Ông nói thêm rằng nhà vua triệu tập Quốc hội của mình để xét xử một tên trộm cũng hợp lý như triệu tập Công nghị của mình để kết án một người về tội dị giáo hay ly giáo. Ở những nơi kỷ luật còn thiếu sót, một Công nghị có thể cần thiết để xem xét biện pháp khắc phục; nhưng tác giả này nói: Tôi e rằng bệnh tật của chúng ta đã trở nên quá nặng đến nỗi không thể chữa lành, và chúng ta không có khả năng áp dụng một thứ kỷ luật như thế, là thứ mà trên hết mọi sự, chúng ta cần nhất. Và ông nói thêm: Khi đam mê của con người được buông thả, và tâm trí họ rối loạn; khi lợi ích và mưu đồ của họ, bạn bè và phe phái của họ, thậm chí cả sự phán đoán và nguyên tắc của họ, dẫn họ đi những hướng khác nhau; và họ đồng ý với nhau về không điều gì bằng việc rất hay cáu kỉnh và giận dữ với nhau; khi chính lý trí của họ bị suy đồi, và họ phán đoán không theo chân lý hay bằng chứng, mà theo thiên vị cá nhân; và mỗi người chống đối bất cứ điều gì mà một người khác có quan điểm khác biệt đưa ra hay chứng minh, thì một vị vua hay một người khôn ngoan nào có thể trông đợi điều tốt lành gì từ bất cứ hội nghị nào có thể nhóm họp dưới ảnh hưởng bất hạnh của những định kiến như thế?
Mặc dù tác giả tuyên bố mình rất ý thức về sự lỏng lẻo trong nguyên tắc và thực hành của con người, nhưng ông hàm ý rằng mình tin chắc rằng nếu một Công nghị họp để kiềm chế sự lỏng lẻo ấy, trong hoàn cảnh hiện tại, nó chỉ phơi bày thẩm quyền của chính nó, cùng tôn giáo của chúng ta, trước sự khinh miệt lớn hơn của những kẻ tục tĩu và gian ác. Ông tuyên bố mình không thấy cần phải họp một Công nghị để chống lại chủ nghĩa hoài nghi, chủ nghĩa tự nhiên thần giáo, chủ nghĩa vô thần hay chủ nghĩa Socinus, hay bất cứ nỗ lực nào nhằm khoan dung phổ quát; hay việc nó có ích gì trong bất cứ phương diện nào trong những phương diện này. Ông tranh luận về việc tuyên bố những kẻ đã rời bỏ giáo lý chung là dị giáo, cho thấy Công nghị có thể dễ dàng sa vào những cơn nóng giận và phe phái ra sao, và rốt cuộc chẳng làm gì khác ngoài việc tự phơi bày mình, rồi tiếp tục nói: Khi lòng kiêu ngạo và sự cáu kỉnh, lòng thù ghét và ác ý, sự chia rẽ và bất mãn thắng thế giữa những người phải dạy dỗ và sửa trị người khác; và thay vì trau dồi một tinh thần thật sự đạo đức và trong sạch, yêu thương và sống hòa thuận, khiêm nhường, chúng ta chỉ để tâm đến lợi ích riêng của mình, cùng những cuộc cãi vã và tranh chấp với nhau, thì có gì lạ khi chúng ta chỉ thấy ít thành công trong chức vụ của mình, và chỉ được người ta coi trọng chút ít vì chức vụ ấy. Và ông kết luận với nhận xét này, rằng cách duy nhất để đối xử với một số người là đối xử với họ theo như họ xứng đáng; và cho họ biết rằng những kẻ dấn thân vào một lợi ích khác với lợi ích của chính quyền, và từ chối đóng góp cho những nhu cầu của chính quyền, là không xứng đáng được chính quyền bảo vệ.
Điều này chẳng bao lâu đã được đáp lại bằng một cuốn sách có tên là Municipium Ecclesiasticum, hay Các quyền, tự do và thẩm quyền của Hội Thánh Cơ Đốc, được khẳng định chống lại mọi giáo lý và hiến pháp áp bức. Tác giả dường như ngạc nhiên rằng một người như vị tiến sĩ ấy lại xuất hiện trong một vụ việc như thế. Ông cáo buộc ông ta theo thần học Erastus. Ông mô tả nguyên tắc của ông ta còn tệ hơn nguyên tắc của những người Độc lập, vì nó không có thẩm quyền nào khác ngoài sự khôn ngoan của con người ở tận đáy. Ông bảo ông ta rằng nếu ông ta giảng những châm ngôn của mình ở phía bên kia sông Tweed, chúng sẽ nhanh chóng đưa ông ta đến ghế ăn năn. Ông phàn nàn về kế hoạch của ông ta, trong trường hợp vua theo một tôn giáo khác với dân chúng. Nhưng tác giả này đặt nền tảng của thẩm quyền Công đồng trên một hiến chương thiêng liêng, và gọi học thuyết của vị tiến sĩ là một giả thuyết nô lệ, cáo buộc nó xâm phạm một quyền thiêng liêng. Ông rất giận dữ vì vị tiến sĩ coi các Công đồng chẳng khác gì những câu lạc bộ vì lợi ích thực tiễn. Ông nói giáo sĩ chỉ là một cơ thể nghèo nàn, thuần phục, mất tinh thần, buồn ngủ, yêu mến chính những xiềng xích của mình; và ông phàn nàn rằng các quyền lực của Hội Thánh bị xiềng chặt xuống chỉ còn phục vụ những mục đích và công việc chính trị thuần túy. Ông tự hỏi làm sao một yêu sách về quyền tối cao có thể được coi là một viên ngọc vinh quang trong vương miện Cơ Đốc, trong khi nó, nếu cần thiết, sẽ khiến nhà vua mất đi sự cứu rỗi của mình; và rằng việc các linh mục chiều theo một tham vọng như thế, là điều hẳn sẽ kết thúc bằng sự hủy hoại của Hội Thánh, chức linh mục và linh hồn của vua chúa, có phải là một sự chiều chuộng nguy hiểm hay không. Đối với các ví dụ của vị tiến sĩ về quyền lực của các vua Do Thái, các hoàng đế La Mã và các vua chúa khác, đặc biệt là người Saxon, ông nói chúng không chứng minh được quyền nào cả; và ông lấy làm tiếc rằng mọi hành động chuyên chế không thể kiểm soát đều được vị tiến sĩ coi là thẩm quyền. Ông cáo buộc vị tiến sĩ đối xử với đối thủ hào phóng của mình không chỉ với sự khinh miệt cực độ, mà còn với sự coi thường không xứng đáng, và phạm phải rất nhiều điều không nhất quán; và cuối cùng ông kết thúc với một lời chúc rằng vị tiến sĩ hãy hạ mình trước Đức Chúa Trời vì những gì ông ta đã làm đối với Hội Thánh, và khi đã làm như vậy, ông không nghi ngờ rằng vị tiến sĩ sẽ nhanh chóng cố gắng bồi thường cho hội thánh.
Cũng trong năm nay, Tiến sĩ Hellier đã xuất bản một luận văn về sự ly giáo và những người ly giáo, trong đó những căn cứ và nguyên tắc chính của một sự tách rời gần đây khỏi Hội Thánh được xem xét và trả lời. Ông nói dường như con người rất khó khăn mới tìm được một lý do để tách rời, khi những người Tin Lành bị buộc phải dùng đến chủ nghĩa Thiên Chúa giáo cũ đã bị bác bỏ, để đặt nền tảng cho sự tách rời ấy. Nếu họ có một lý do chính đáng về nhà nước để bất mãn với một vị vua theo Thiên Chúa giáo, người ta hẳn nghĩ rằng họ khó mà từ bỏ các nguyên tắc của chính tôn giáo mình vì cớ vua ấy.
Những người Bất Đồng vẫn tiếp tục chia rẽ, đến mức họ không còn có thể giữ kín những khác biệt của mình với nhau nữa, mà phải trình bày chúng ra trước thế gian, như thể họ sợ bị coi là hiệp nhất, trong khi Hội Thánh Anh đang ở trong tình trạng chia rẽ như vậy. Bấy giờ xuất hiện một sách trình bày về tình trạng hiện tại của những khác biệt về giáo lý giữa một số mục sư Bất Đồng tại Luân Đôn, do ông Lobb viết. Nó được đáp lại bằng một cuốn Lời quở trách trung thực đối với một bản báo cáo sai lầm, do ông Williams viết. Và cũng vào lúc này xuất hiện cuốn Sự công chính của Đức Chúa Trời được bày tỏ trong Phúc Âm, hay một cuộc khảo sát vô tư về giáo lý chân chính của Thánh Phao-lô, trong điều khoản lớn nhưng gây nhiều tranh cãi về sự xưng công chính, do ông John Humphrey viết, có lời tựa của các giám mục Ely, Worcester và Chester.
Năm nay, ngài Humphrey Edwin, một người Bất Đồng, đang làm thị trưởng Luân Đôn, đã mang các biểu tượng quyền lực của thành phố theo mình đến một buổi nhóm của những người Bất Đồng tại Pinner's Hall. Điều này dẫn đến một cuộc tranh cãi bi thảm, gây ra những hậu quả tai hại cả trong năm nay lẫn năm sau, giữa những người Bất Đồng. Tiến sĩ Nichols nói với thế gian rằng, gây ô nhục lớn cho chính quyền thành phố, ông ta đã mang thanh kiếm của mình đến một buổi nhóm ly giáo, trong một trong các sảnh của thành phố; tội ác ghê tởm ấy, ông ta nói, một bên đã biện minh bằng lý do kiêu ngạo này, rằng theo đạo luật của Quốc hội mà nhờ đó họ được hưởng tự do, họ được thiết lập ngang bằng với chúng ta. Nhưng nhiều người ước rằng hành động này đã không xảy ra, vì nó có xu hướng gây chia rẽ; và họ vẫn còn phải tìm kiếm sự ghê tởm của tội ác ấy. Họ cũng không thể thấy sự kiêu ngạo lớn lao của lời biện minh ấy, khi tôn giáo được công nhận trong các nhà thờ và trong các buổi nhóm là một và cùng một tôn giáo. Một cuốn sách nhỏ nay được xuất bản, có tên là Một cuộc khảo sát về sự tuân thủ thỉnh thoảng của những người Bất Đồng trong các trường hợp được bổ nhiệm chức vụ, mà vào thời điểm này ít được chú ý; nhưng nó được tái bản năm 1701, khi nó sẽ lần lượt được nhắc đến.
Năm nay có một Quốc hội mới, nhưng họ không can thiệp vào các vấn đề tôn giáo, mặc dù họ có một ủy ban về tôn giáo như thường lệ.
Những khác biệt cũ vẫn tiếp tục giữa những người Bất Đồng về các vấn đề giáo lý. Bấy giờ xuất hiện một cuốn Bảo vệ bản báo cáo về tình trạng hiện tại của những khác biệt về giáo lý giữa một số mục sư Bất Đồng tại Luân Đôn, để đáp lại một cuốn sách có tên là Lời quở trách trung thực đối với bản báo cáo ấy; cuốn này chẳng bao lâu lại bị đáp lại bằng một cuốn Biện hộ cho lời quở trách trung thực đối với một bản báo cáo sai lầm, chống lại những lời chỉ trích thô lỗ của các tiến sĩ giả mạo; cuốn này cũng được tiếp nối bằng một cuốn sách nhỏ có tên là Một cái nhìn về một giáo sĩ trong giày ống và giày cao cổ, hay một lời quở trách công chính dành cho ông Alsop, vì cách viết mang tính Thiên Chúa giáo, câu nệ chữ nghĩa, gièm pha và hỗn xược của ông. Ai chịu khó đọc hết những gì đã được xuất bản nhân dịp này sẽ thấy lý do để thương hại những người Bất Đồng, là những người đã ném vào nhau những lời chỉ trích cay độc và nghiêm khắc; và nếu chính họ xem lại những điều ấy, nó có thể là một lời cảnh báo cho họ về sau, để chấm dứt tranh cãi trước khi nó bị can thiệp vào. Cuối cùng xuất hiện cuốn Lời kêu gọi của ông Lobb gửi giám mục Worcester và Tiến sĩ Jonathan Edwards, về cuộc tranh luận giữa ông và ông Williams; và các mục sư Hội chúng quanh thành phố đã công bố một bản tuyên bố chống lại các sai lầm phản luật pháp.
Hội Thánh Anh lúc này cũng không thoát khỏi những cuộc tranh cãi. Vì Tiến sĩ Wake đã xuất bản một cuốn Lời kêu gọi gửi các thành viên chân chính của Hội Thánh Anh, để bênh vực quyền tối cao về giáo hội của nhà vua, như đã được luật pháp thiết lập, được các Công nghị của chúng ta chấp thuận, và được các giám mục và giáo sĩ nổi bật nhất của chúng ta trình bày và bảo vệ; và ông dâng tặng cuốn này, như đã dâng cuốn trước của mình, cho tổng giám mục Canterbury.
Ông dường như ngạc nhiên khi thấy mình bị cáo buộc rằng, khi bênh vực thẩm quyền của vua chúa, ông đã phản bội các quyền của Hội Thánh. Ông mô tả điều này như một bằng chứng cho thấy sự oán giận của một số người vượt xa sự khiêm tốn, cũng như không có lý do. Ông nói thẩm quyền của vua chúa vừa là phương tiện mà nhờ đó cuộc Cải cách được tiến hành, vừa là nền tảng mà trên đó nó được biện minh; và rằng ông hầu như không biết tác giả nào của Hội Thánh Anh cho đến nay lại cho rằng các quyền của Hội Thánh bị xâm phạm bởi thẩm quyền ấy; và rằng mọi giáo sĩ của Hội Thánh Anh đều đã long trọng tuyên bố đồng ý với nó, và bị bắt buộc phải giữ lấy nó. Ông lấy làm lạ khi Hội Thánh Anh được mô tả như đang ở trong một tình trạng bị đe dọa, như thể nó vẫn như vậy kể từ cuộc Cải cách, và thậm chí không phải là một Hội Thánh được bảo vệ cho đến khi Đạo luật về sự phục tùng của giáo sĩ bị bãi bỏ.
Tại đây ông cho thấy quan điểm của Hội Thánh Anh kể từ cuộc Cải cách, về thẩm quyền của các vua Cơ Đốc đối với các Công đồng của họ. Đạo luật thứ 25 của vua Henry VIII, chương 19, vẫn còn hiệu lực vào thời vua Edward VI, và được khôi phục dưới thời nữ hoàng Elizabeth. Một lời thề đã được soạn ra để công nhận quyền tối cao này, và bị bắt buộc mọi quan chức và mục sư, cả giáo hội lẫn thế tục, phải tuyên thệ. Điều thứ 34 của Hội Thánh phù hợp với lời thề này; các điều luật năm 1603 cũng vậy. Và các nhà thần học và tác giả uyên bác nhất kể từ đó đều đồng ý. Ông viện dẫn để chứng minh: Thể chế của một người Cơ Đốc, Tuyên bố của vua Henry chống lại Công đồng Mantua, thư của Tunstall và Stokesly gửi Hồng y Pole, các huấn thị của nữ hoàng Elizabeth, cùng các giám mục của bà trong các điều khoản của họ. Tại đây ông viện dẫn đặc biệt: Tổng giám mục Cranmer, Tổng giám mục Parker, Giám mục Jewel, Giám mục Bilson, Trưởng giáo phận Nowell, ông Hooker, vua James, Giám mục Andrews, ông Mason, vua Charles I, Tổng giám mục Laud, Tổng giám mục Bramhall, và những người khác; sau đó là Giám mục Barlow, Tiến sĩ Falkner và Tiến sĩ Barrow.
Ông khẳng định rằng việc mỗi vua Cơ Đốc triệu tập giáo sĩ của mình lại với nhau là quyền của vua ấy; rằng những người nhóm họp trong các Công nghị của chúng ta được xác định bởi sắc lệnh của nhà vua; và rằng vua chúa tối cao có thể chỉ định bất cứ phương pháp nào khác để thành lập Công nghị, ngoài phương pháp hiện đang được dùng, mà họ thấy thích hợp và tiện lợi hơn. [NEEDS REVIEW: đoạn OCR tiếp theo bị hỏng nặng, không đọc được lập luận đầy đủ về một nhóm nhỏ ồn ào tự đặt mình làm quan tòa trên các giám mục và về điều gì giữ Hội Thánh khỏi sự hỗn loạn trong thời kỳ phe phái và bất mãn này.]
Năm 1699, ông Hill đã viết một lời đáp lại Lời kêu gọi này; và có lẽ còn lâu mới có một Công nghị nào được triệu tập, nếu chính quyền cứ chờ cho đến khi họ có thể đồng ý về những gì họ có quyền làm khi nhóm họp lại, trước khi một sắc lệnh được ban hành cho mục đích ấy.
Trong kỳ họp Quốc hội năm nay, người ta phàn nàn tại Hạ viện rằng nhiều người bất đồng với Hội Thánh Anh, mà tài sản thì nhỏ bé, đã được bổ nhiệm làm thẩm phán hòa giải; điều này đã khiến Hạ viện gửi một kiến nghị lên nhà vua. Và những lời phàn nàn lớn cũng được đưa ra về sự phát triển của Thiên Chúa giáo. Một kiến nghị cũng được gửi lên nhà vua, xin một tuyên cáo chống lại thói xấu và sự vô đạo đức. Tuyên cáo đã được ban hành theo đó; và một thư luân lưu để thúc đẩy cải cách đã được tổng giám mục Canterbury gửi đến tất cả các giám mục trong tỉnh giáo của ngài.
Những người Bất Đồng cuối cùng bắt đầu trở nên nguội lạnh và bình tĩnh hơn. Một cuốn sách nay được in, có tên là Một lời bênh vực cho ông Baxter và những người nói về sự chịu khổ của Đấng Christ như ông nói; và ông Williams đã xuất bản một cuốn Chấm dứt sự bất hòa. Và một thời gian sau, tức là sang năm sau, mặc dù tôi sẽ nhắc đến nó tại đây, để khỏi phải có dịp quay lại những vấn đề này nữa, xuất hiện một bài luận của giám mục Worcester về giáo lý sự đền tội của Đấng Christ, trong đó các tranh luận phản luật pháp và Socinus về giáo lý ấy được trình bày và giải thích một cách chân thật, để đáp lại Lời kêu gọi của ông Lobb, và đáp lại một số thư từ các phe Bất Đồng tại Luân Đôn. Vị giám mục, với thái độ rất thẳng thắn, trình bày điều ông coi là chân lý, và điều gì là sai lầm, trong những vấn đề đã được tranh luận, và trên căn cứ nào; nhưng ông hàm ý rằng mình không thấy có dịp gì cho quá nhiều sự nóng giận như vậy; và ông kết luận rằng hẳn phải có một điều gì khác nữa trong vấn đề này, ngoài những gì hiện ra trước một độc giả vô tư và công bằng, điều mà ông sẽ không tìm hiểu; và tôi cũng sẽ không tìm hiểu nữa. Nhưng thật là một điều đáng than tiếc lớn lao khi họ đã phí phạm triều đại của một vị vua như vua William vào những cuộc cãi vã phe phái; vì vậy người ta hy vọng rằng ý thức về những hậu quả tai hại đi kèm với việc làm như vậy sẽ là một lời cảnh báo cho tương lai.
Giám mục Salisbury, người một số năm trước đã xuất bản bài luận về sự chăm sóc mục vụ, và dâng tặng nó cho nữ hoàng, vào thời điểm này đã xuất bản cuốn Giải thích Ba mươi chín Điều khoản của Hội Thánh Anh, mà ông dâng tặng cho nhà vua. Một số giáo sĩ đã không khỏi tức giận với ông vì sự thẳng thắn mà ông đã dùng trong tác phẩm trước của mình. Vì tại đó ông đã nói với nữ hoàng trong lời dâng tặng rằng cần phải có một cuộc cải cách đời sống và phong tục của con người, đặc biệt là của giáo sĩ; và trong lời tựa, ông nói về sự dốt nát thô thiển của một số người đang giữ chức thánh, hay tự xưng là giữ chức thánh, và sự vô cảm của những người khác đối với phạm vi chức vụ của họ, trong khi họ tưởng tượng toàn bộ công việc của mình chỉ gồm các chức năng công cộng, và sự chăm sóc mục vụ nói chung bị bỏ bê; và nhiều người được củng cố trong chủ nghĩa vô thần và sự không tin vào tôn giáo mặc khải, khi quan sát sự thiếu vắng thông thường tính nghiêm khắc trong đời sống nơi những người được biệt riêng cho chức vụ thánh, là điều mà phẩm cách của họ đòi hỏi. Và ông áp dụng cho họ lời của các tiên tri, Ma-la-chi 2:7, 8, 9 và Giê-rê-mi 10:21. Và ông nói thêm: Việc chúng ta khoe khoang rằng Hội Thánh Anh là Hội Thánh cải cách tốt nhất, và được tổ chức tốt nhất trên thế giới, sẽ chẳng có mấy ý nghĩa để thuyết phục người khác. Chúng ta là những bên liên quan quá nhiều nên không thể được tin trong chính vụ việc của mình. Đã có một thế hệ người kêu lên: Đền thờ của Đức Giê-hô-va, đền thờ của Đức Giê-hô-va, lớn tiếng như chúng ta có thể kêu lên: Hội Thánh Anh, Hội Thánh Anh, trong khi chính tội lỗi của họ đang kéo nó xuống, và nhóm lên ngọn lửa đã thiêu rụi nó. Người khác khoe khoang về Hội Thánh của chúng ta, từ những gì họ quan sát nơi chúng ta, sẽ duyên dáng hơn là chính chúng ta cứ ca ngợi nó bằng lời nói, trong khi việc làm của chúng ta lại phủ nhận nó. Kẻ thù của chúng ta sẽ rút ra những suy luận nghiêm khắc từ việc làm ấy, và những lời tuyên bố của chúng ta sẽ bị coi là những điều phù phiếm và trơ trẽn, chừng nào đời sống của chúng ta còn mâu thuẫn với chúng. Những đoạn như thế trong lời tựa, cùng với một số suy ngẫm gay gắt và nghiêm khắc về một số thực hành thông thường của giáo sĩ trong chính cuốn sách, đã khiến nhiều người trong số họ tức giận đến mức độ lớn; và việc xuất bản cuốn Giải thích các Điều khoản này của ông đã châm ngòi cho sự tức giận ấy, đến nỗi nó không còn bị dồn nén lâu được nữa.
Trong lời dâng tặng cuốn sách này, ông nói với vua William rằng công việc của ngài chưa xong, và vinh quang của ngài chưa trọn vẹn, cho đến khi ngài dùng quyền lực mà Đức Chúa Trời đã đặt vào tay ngài để ủng hộ và bảo đảm Hội Thánh, đánh đổ sự không tin và vô đạo, chữa lành những vết thương và sự rạn nứt đã xảy ra giữa những người cùng tuyên xưng đức tin, nhưng bất hạnh thay lại bị chia rẽ bởi một số khác biệt ít quan trọng hơn; và trên hết mọi sự, nâng cao quyền lực và hiệu quả của tôn giáo, bằng một cuộc cải cách thích hợp đời sống và phong tục của chúng ta. Và ông nói thêm rằng, dù hy vọng của chúng ta về việc nâng cao quyền lực của tôn giáo, hay về việc hiệp nhất những người tuyên xưng tôn giáo, có thấp đến đâu, chúng ta vẫn thường được dạy rằng không nên tuyệt vọng về bất cứ điều gì một khi đã được bệ hạ đảm nhận. Trong lời tựa, ông hàm ý rằng ông được thúc đẩy đảm nhận công việc này bởi Tổng giám mục Tillotson, và được nữ hoàng Mary khích lệ; rằng ông có sự đồng thuận của Giám mục Stillingfleet, và sự chấp thuận của một số giám mục; và rằng khi ông đang tranh luận với một nhà thần học Luther tại Đức về sự thiếu hiệp nhất của họ ở những vùng ấy, ông đã nhắc họ nhớ rằng Hội Thánh Anh sẵn lòng nhận sự trung gian của họ để chữa lành sự chia rẽ của chính mình. Điều này, cùng với nhiều điều khác trong thân sách hoàn toàn không hợp khẩu vị của những người cho rằng Hội Thánh Anh đang tiến gần đến biên giới của sự hoàn hảo, đã khiến ông đề nghị họ xem xét. Những điều này đã khiến một số người tức giận với ông đến nỗi, quên hết mọi công lao trước kia của ông đối với Hội Thánh, họ công khai thách thức ông, và không còn chỗ nào cho sự tha thứ, như chúng ta sẽ thấy ở phần tiếp theo.
Cũng vào thời điểm này xuất hiện một bài luận về sự ly giáo, gửi cho những người Bất Đồng đã tuân thủ trước thời kỳ Khoan dung, và từ đó đã rút khỏi sự thông công của Hội Thánh Anh, do ông Burscough viết; nhưng nó đã được ông Stoddon, một mục sư cùng quận, đáp lại. Vào khoảng thời gian này cũng xuất hiện một cuốn sách thuộc một thể loại khác, có tên là Công giáo mà không có chủ nghĩa Giáo hoàng: Một bài luận trình bày Hội Thánh Anh như một phương tiện và một mẫu mực của sự hiệp nhất cho thế giới Cơ Đốc, do một quý ông thuộc giới luật sư viết. Tác giả trong lời tựa hàm ý rằng bài luận của ông đã được trình bày dưới dạng bản thảo cho cố nữ hoàng vào khoảng năm 1691, và nay được xuất bản không phải để làm bùng lên những khác biệt của chúng ta, mà để hòa giải chúng bằng cách thúc đẩy tinh thần công giáo; để đạt được mục đích này, nó đưa ra một số đề xuất hợp lý và dựa trên Kinh Thánh.
Vào tháng Bảy năm nay, công tước Gloucester qua đời, điều mà nhà vua đã nhắc đến trong bài diễn văn đầu tiên của ngài trước Quốc hội mới của ngài, vào tháng Hai năm sau, nói với họ rằng cái chết của công tước khiến việc phải có thêm một sự sắp xếp cho việc kế vị ngai vàng trong dòng dõi Tin Lành, sau ngài và công chúa, là tuyệt đối cần thiết. Và một đạo luật đã được thông qua theo đó, theo đó vương miện được xác lập cho công chúa Sophia, nữ tuyển hầu góa phụ của Hanover, và những người thừa kế thân thể của bà mà là người Tin Lành. Và không ai tạ ơn Đức Chúa Trời về sự sắp xếp này hơn những người Bất Đồng.
Cuộc tranh luận về việc họp và quyền lực của một Công nghị vẫn tiếp tục trong năm nay; thật vậy, nó đã dâng lên cao hơn nữa. Vì nay xuất hiện cuốn Các quyền, quyền lực và đặc quyền của một Công nghị Anh được trình bày và biện hộ, để đáp lại Tiến sĩ Wake, do Tiến sĩ Atterbury viết. Ông dâng tặng nó cho hai vị tổng giám mục; và nói với họ rằng ông không còn một chút nghi ngờ nào rằng kế hoạch của mình là chân lý và sẽ đứng vững. Trong lời tựa, ông nói rằng ông thấy cuốn sách của Tiến sĩ Wake về Thẩm quyền của các vua Cơ Đốc, cùng các sách khác, là một tác phẩm nông cạn, trống rỗng, được viết mà không có bất cứ kiến thức nào về hiến pháp của chúng ta, cũng không có kỹ năng nào về chủ đề tranh luận đặc biệt này; dựa trên những nguyên tắc phá hoại mọi tự do dân sự cũng như giáo hội của chúng ta; và với những lời vu cáo đối với giáo sĩ cả đã qua đời lẫn còn sống, không kém phần gây tổn hại cho toàn thể giáo sĩ như giáo lý của ông ta. Ông tuyên bố rằng ông thấy tuyệt đối cần thiết phải nói điều gì đó để bênh vực các quyền của Hội Thánh, hoặc phải ngồi yên chịu đựng [NEEDS REVIEW: câu bị cắt ở cuối đoạn trích, phần tiếp theo thuộc đoạn sau].
dưới sự mất mát của chúng; và rằng ông hoàn toàn bị thúc đẩy bởi tình yêu đối với chân lý, và bị thôi thúc bởi mối quan tâm chân thành đối với lợi ích của tôn giáo và của giới chức mình, cùng bởi lòng khao khát làm được điều gì đó để ủng hộ hiến pháp tốt đẹp xưa cũ mà ông đang sống dưới đó, hiến pháp mà Tiến sĩ Wake đã cố gắng phá hoại cả trong Hội Thánh lẫn trong nhà nước. Ông buộc tội Tiến sĩ Wake đã hào phóng gieo rắc những lời mỉa mai và sỉ nhục lên chính giới chức của mình, mỗi khi giới đó cản đường ông. Thật vậy, ông nói toàn bộ tác phẩm của Tiến sĩ Wake chẳng qua chỉ là một chuỗi những bản tường thuật dài dòng, vô ích, không thích đáng, kèm theo những suy ngẫm tương xứng; nhưng không có một lời khôn ngoan nào được nói ra, cũng không có một đòn đánh trúng đích nào được tung ra để bênh vực cho luận điểm của ông, từ đầu cuốn sách đến cuối cuốn sách.
Các hội nghị giáo sĩ, hay công đồng cấp tỉnh, ông nói, đã được tổ chức thường xuyên ngay từ buổi đầu của Cơ Đốc giáo. Phần có thẩm quyền của các cuộc họp này gồm các giám mục và các trưởng lão. Họ họp hai lần một năm, và không cần xin phép. Trong các hội nghị này, những điều khiếu nại của giới giáo sĩ, hay các điều khoản cải cách, luôn được trông đợi từ Hạ viện giáo sĩ. Một hội nghị giáo sĩ của tỉnh Canterbury là một cơ quan đi kèm với Nghị viện Anh. Giới giáo sĩ được đưa đến Nghị viện bằng điều khoản Praemunientes. Nhưng theo thời gian, do một sai lầm trong chính sách của họ, họ bị tách khỏi Nghị viện, song vẫn tiếp tục tham dự Nghị viện trong hai hội nghị cấp tỉnh, tức các hội nghị giáo sĩ. Các hội nghị này, vì họp với cùng một mục đích, và có cùng những lý do quốc gia được ghi vào lệnh triệu tập như Nghị viện, nên cũng tuân thủ chặt chẽ các hình thức, quy tắc và cách thức họp hành, hành động đã thực hành trong Nghị viện; và họ được hưởng lương nghị viện, cùng các đặc quyền nghị viện, và tham dự Nghị viện như một trong ba đẳng cấp của vương quốc. Nhưng ông tuyên bố ông không chủ trương khôi phục bất kỳ đặc quyền và ưu thế xưa cũ nào của giới giáo sĩ, vốn từ lâu đã chết và đã chôn rồi, và theo ông, không bao giờ nên được hồi sinh, ngay cả vì lợi ích của chính giới giáo sĩ, những người luôn thịnh vượng nhất dưới một mức quyền lực vừa phải và những yêu sách khiêm tốn.
Các hội nghị giáo sĩ nghị viện này, ông nói, đã thay thế vị trí của các công đồng cấp tỉnh. Nhưng tác giả này khẳng định rằng giới giáo sĩ không chỉ có quyền họp và ngồi trong hội nghị giáo sĩ, mỗi khi một nghị viện mới họp, mà còn có quyền, khi đã họp, bàn bạc và thảo luận về những công việc thuộc phạm vi thích hợp của mình, và đi đến những quyết nghị thích hợp về chúng, mà không bị bắt buộc trước đó phải tự mình đủ điều kiện cho những hành động và tranh luận như vậy bằng một giấy phép dưới con dấu lớn của nước Anh. Ông đã bỏ rất nhiều công sức về đạo luật 25 Hen. 8, chương 19, tức Đạo luật Phục tùng; và ông đã diễn giải nó theo cách cuối cùng đi đến kết luận rằng, đối với mọi hành động của hội nghị giáo sĩ trước khi thông qua hay ban hành một giáo luật, giới giáo sĩ có quyền như trước đạo luật này, và cũng có quyền như thế kể từ đạo luật này. Dù họ không thể làm và ban hành một giáo luật, song họ vẫn có thể nói lên ý kiến của toàn thể giới giáo sĩ trong vương quốc về những vấn đề mà họ có quyền can dự; họ có thể kiến nghị, khuyên bảo, trình bày, bày tỏ phán đoán của mình ở nơi nào người ta mong muốn, hoặc đưa ra những lời khiển trách đối với người hay sách vở ở nơi nào cần thiết; và đề xuất những phương pháp thích hợp nhất để bảo vệ đức tin Cơ Đốc, ngăn chặn sự hồi sinh của các tà thuyết và sai lầm cũ, và sự phát triển của các tà thuyết mới.
Ông buộc tội Tiến sĩ Wake đã bỏ rất nhiều công sức không cần thiết để chứng minh điều không ai tranh cãi, tức là các vua chúa có quyền tối cao trong Hội Thánh. Và ông buộc tội Tiến sĩ Wake cứ khăng khăng nói về các công đồng chung, trong khi cuộc tranh luận chỉ xoay quanh các công đồng cấp tỉnh. Và trong số ít sự kiện lịch sử mà Tiến sĩ Wake nêu ra có vẻ thích hợp, ông nói, Tiến sĩ Wake hoặc nhầm công đồng quốc gia với công đồng cấp tỉnh, hoặc nhầm các hội nghị bất thường với các hội nghị thường kỳ, hoặc che giấu một số tình tiết có thể giải thích vì sao quyền lực hoàng gia lại can thiệp một cách đặc biệt như vậy. Ông nói Tiến sĩ Wake không phân biệt giữa những quyền lực mà các vua chúa thực tế đã thi hành, với những quyền lực thuộc về họ theo đúng chức vụ của họ; và ông nhầm lẫn quyền của vua chúa trong việc đề xuất một chủ đề tranh luận cho các công đồng của mình với quyền của vua chúa trong việc giới hạn họ chỉ được tranh luận đúng những gì vua đề xuất. Và ông nói thêm rằng chính những hành động có thẩm quyền mà các vua chúa đã thi hành trong các vấn đề của Hội Thánh để ủng hộ quyền lực của Hội Thánh, lại bị Tiến sĩ Wake sử dụng một cách ngược ngạo để phá hoại và hủy diệt quyền lực đó. Ông ám chỉ rằng, đối với các tác giả tham gia tranh luận này, việc che giấu chân lý từ lâu đã thành một thói quen. Ông nói Tiến sĩ Wake không phân biệt giữa các vua chúa chuyên chế và các vua chúa bị giới hạn, mà lại đưa ra các hành động của loại vua này để biện minh cho việc thi hành quyền lực tương tự ở loại vua kia; và ông không phân biệt đúng đắn giữa nhà vua trong nghị viện và nhà vua ngoài nghị viện, và do đó nhầm lẫn phần hành pháp với phần lập pháp của hiến pháp chúng ta; những quyền lực mà vương quyền là chuyên chế, với những quyền lực mà vương quyền thuần túy là thi hành.
Ông khẳng định rằng điều khoản Praemunientes trong lệnh triệu tập các giám mục không phải là một điều khoản vô ích, vô dụng, chỉ được chèn vào trong một dịp đặc biệt rồi được tiếp tục do tình cờ, mà là một điều khoản thật sự và có hiệu lực, về quyền của giới giáo sĩ đối với những vấn đề mà trước đây họ đã chính thức phúc đáp, mỗi khi lệnh đó được ban ra, và họ đã phúc đáp một cách rõ ràng; và về điều này ông đưa ra ví dụ vào thời vua Henry V. Rồi ông tiến hành chứng minh rằng lệnh gửi cho hai tổng giám mục để triệu tập giới giáo sĩ của các tỉnh mình, mặc dù nó không phải là một phần của lệnh triệu tập nghị viện, song vẫn có liên hệ trực tiếp với nghị viện: mục đích ban đầu của việc ban hành nó cùng với lệnh triệu tập các giám mục chỉ là để bảo đảm sự vâng phục điều khoản Praemunientes trong lệnh đó, và để làm cho sự tham dự nghị viện của giới giáo sĩ được đầy đủ và chắc chắn hơn.
Sau khi đã bàn luận rộng rãi về quyền của giới giáo sĩ được họp lại, ông chạm đến nhu cầu của những cuộc họp như vậy để bảo tồn Hội Thánh [NEEDS REVIEW: đoạn văn về nhu cầu họp hội nghị bị OCR làm hỏng nặng, không đọc được đầy đủ]. Xuyên suốt toàn bộ tác phẩm, ông không chỉ rất hào phóng trong những lời chỉ trích đối với Tiến sĩ Wake, mà còn tự do trong những lời khiển trách đối với Tiến sĩ Nicholson, từ đó là Giám mục Carlisle, người mà ông gọi là một tác giả nhỏ bé, và buộc tội có những lỗi lầm nếu không phải là cố ý; và ông cũng nghiêm khắc phê phán Giám mục Sarum vì nhiều sai lầm trong cuốn Lịch sử Cải cách của ông và vì sự nhiệt thành quá mức của ông. Ông tỏ ra quan tâm đến lợi ích của tôn giáo và của Hội Thánh; và ông dường như quan tâm đến danh tiếng của giới mình, ngay cả trong thời kỳ Công giáo La Mã, nhưng đặc biệt trong tình trạng hiện nay của mọi sự. Và mặc dù dường như ông có thói quen tự nhiên là phê phán thẳng thắn tất cả những ai cản đường mình, song ông vẫn tuyên bố sẵn sàng hết lòng làm điều đúng đắn cho bất kỳ người nào bị oan ức, bất kể phẩm chất của người đó là gì; và ông ghê tởm ý nghĩ cố ý hùa theo lời vu khống, dù lời vu khống ấy có phổ biến và thời thượng đến đâu; và ông cho rằng không có một dòng nào trong tác phẩm của mình có thể khiến ông bị buộc tội hoặc nịnh hót hoặc vu khống [NEEDS REVIEW: câu cuối bị OCR làm hỏng, ý nghĩa chỉ suy ra từ ngữ cảnh].
Giám mục Sarum đã không cho là thích hợp để giữ im lặng, mà chẳng bao lâu đã cho xuất bản những suy ngẫm của mình về tác phẩm này. Ông nói rằng, mặc dù tác giả kia giả vờ bênh vực cho Hội Thánh, mà thật ra chính là sự nghiệp của chính Đấng Christ, song ông ta đã hoàn toàn gạt sang một bên sự nhu mì và hiền lành của Đấng Christ: ông ta dường như đã quên cả những phép lịch sự thông thường của một con người hay của một học giả. Ông nói, một cuốn sách được viết với sự thô lỗ và cay nghiệt như vậy, nếu được đón nhận tốt, sẽ là một luận cứ mạnh mẽ hơn chống lại tính hợp lý của hội nghị giáo sĩ, hơn bất kỳ luận cứ nào mà tác giả đưa ra hay có thể đưa ra để ủng hộ nó. Những hành vi như vậy, ông nói, chắc chắn cản trở sự tiến bộ của tôn giáo, trong khi một thời đại vốn đã quá chống đối đức tin thánh của chúng ta, không bỏ lỡ việc lợi dụng mọi lợi thế mà những tác giả tham vọng hay có tính khí xấu cung cấp cho họ để mô tả chúng ta trước thế gian như một nhóm người nóng nảy và hay gây gổ, sẵn sàng tranh cãi vì lợi ích riêng của mình, chứ không phải vì tôn giáo. [NEEDS REVIEW: một đoạn dài về sự thiệt hại của tôn giáo do cách hành xử này bị OCR làm hỏng, chỉ khôi phục được ý chính]. Ông thú nhận rằng, với tư cách là một sử gia hay một nhà thần học, khi thừa nhận những sự hư hỏng và rối loạn trong giới giáo sĩ vốn quá rõ ràng để có thể phủ nhận, và quá nghiêm trọng để có thể giảm nhẹ hay bào chữa, ông cho rằng việc viết một cách trung thực và vô tư là điều thích hợp. Ông nói ông biết rằng có những người chỉ quan tâm đến điều gì làm tăng thêm của cải và nâng cao thẩm quyền của giới giáo sĩ; còn những người khác, vốn ý thức đúng đắn về tính thiêng liêng của các chức vụ thánh, lại chọn theo đuổi những phương pháp mà nhờ đó Hội Thánh lúc đầu đã được thiết lập, bảo vệ và chu cấp.
Ông nói rằng một hội nghị giáo sĩ không thể được gọi là một đại diện thật sự của Hội Thánh, mặc dù hiện nay nó là một đại diện hợp pháp. Trong hội nghị của Canterbury có hai mươi viện trưởng hay hơn nữa tự cho mình có quyền ngồi ở đó; cùng số lượng đại diện của các hội đồng giáo sĩ, và sáu mươi tổng phó tế, nhưng chỉ có ba mươi tám giáo sĩ được giới giáo sĩ bầu chọn. Vì vậy các viện trưởng và các hội đồng giáo sĩ, những người trước đây có thẩm quyền từ các sắc lệnh giáo hoàng, và nay vẫn tiếp tục giữ các quyền miễn trừ và quyền tài phán của mình nhờ một điều khoản trong đạo luật 2 Hen. 8, có nhiều lợi ích hơn trong hội nghị giáo sĩ so với toàn thể giới giáo sĩ. Ông tuyên bố rằng trong hơn 140 năm qua, vương quyền đã nắm giữ quyền ấn định hay đề xuất vấn đề thảo luận [NEEDS REVIEW: đoạn về quyền của vương quyền trong hơn 140 năm bị OCR làm hỏng nặng, không khôi phục được chi tiết].
Ông khiêm tốn bảo vệ cuốn Lịch sử Cải cách của mình; ám chỉ những bất lợi mà ông gặp phải khi soạn thảo phần đầu của nó, bày tỏ sự sẵn sàng sửa chữa bất kỳ sai lầm thực sự nào, và những mong ước chân thành rằng một tinh thần khác có thể thắng thế. Nhưng sau tất cả, một hội nghị giáo sĩ đã được triệu tập trong năm này, và đã họp, và một tinh thần như thế đã xuất hiện trong nội bộ, đúng như những bài viết được xuất bản về cuộc tranh cãi đó đã bộc lộ ra bên ngoài.
Một tác giả gần đây ở đây nhận xét rằng hội nghị giáo sĩ vào đầu triều đại của Vua William, khi tỏ ra ác cảm với kế hoạch đã được chuẩn bị cho họ, đã bị hoãn lại. Và rằng sau đó, một hội nghị giáo sĩ đầy đủ mới được triệu tập cùng với mỗi nghị viện, và tồn tại cùng với nghị viện; và rằng vì thiếu công việc thích hợp, nó đã được chủ tịch tiếp tục hoãn lại và luôn được giữ trong tình trạng sẵn sàng họp lại, khi có bất kỳ nhu cầu cấp bách nào của Hội Thánh hay nhà nước đòi hỏi lời khuyên hay sự giúp đỡ của họ, mặc dù không có nhu cầu cấp bách nào như vậy xảy ra trong nhiều năm liền. Điều vốn được định để tạo sự thuận tiện cho giới giáo sĩ, bằng cách không bắt buộc họ phải tham dự một cách vô ích và tốn kém, khi không có dịp gì biện minh cho sự vắng mặt của họ khỏi bổn phận chăm sóc các giáo xứ của mình, dần dần đã tạo cớ cho những lời phàn nàn; những tiếng xì xào về sự kiềm chế và khó khăn đã được những giáo sĩ không tuyên thệ âm thầm xúi giục. Sự bất mãn này đã không may thúc đẩy giới giáo sĩ cấp dưới dấy lên những tranh luận mới về đặc quyền và độc lập đối với tổng giám mục và các giám mục trong hội nghị giáo sĩ; và cố gắng tự biến mình thành một thứ Hạ viện thuộc linh, như thể những yêu sách của họ, nếu được chấp nhận, sẽ gây nguy hiểm rất lớn cho hòa bình của Hội Thánh và nhà nước. Với tâm trạng đó, hội nghị giáo sĩ đã họp vào ngày 10 tháng Hai. Tiến sĩ Haley, Viện trưởng Chichester, đã giảng bài giảng bằng tiếng La-tinh. Tổng giám mục, trong một bài diễn văn bằng tiếng La-tinh, đã khuyên giới giáo sĩ cấp dưới chọn một người phát ngôn trước ngày 21 trong tháng. Họ đã chọn Tiến sĩ Hogger, người đã được trình diện, chấp thuận và xác nhận. Vào ngày 25 tháng Hai, khi lịch hoãn họp của tổng giám mục được gửi xuống Hạ viện giáo sĩ, lịch này theo luật phải quyết định mọi phiên họp, họ đã coi thường nó, tiếp tục ngồi họp, và tiến hành một số cuộc tranh luận không quan trọng. Sau đó, người phát ngôn đã ám chỉ, với sự đồng ý của viện, rằng họ sẽ họp lại ở nhà nguyện Henry VII, thay vì theo lịch hoãn họp, để họp tại Phòng Giê-ru-sa-lem, như lịch đã nêu rõ, vì lịch đó rõ ràng bao gồm toàn thể hội nghị giáo sĩ, và không để lại cớ nào cho những lần hoãn họp riêng biệt ở mỗi viện. Tổng giám mục và phần lớn hơn nhiều các giám mục phụ tá của ông đã xem hành động này của Hạ viện giáo sĩ như một tuyên bố tự lập một lợi ích và quyền lực riêng biệt, điều sẽ phá vỡ sự hiệp nhất của một công đồng cấp tỉnh, ngăn cản sự tương giao tốt đẹp giữa hai viện, và do đó làm thất bại các phương pháp chung để tiến hành bất kỳ công việc nào. Trong phiên họp thứ tư, ngày 28 tháng Hai, người phát ngôn và giới giáo sĩ đã không đến dự với tổng giám mục và các giám mục tại nơi họp của công đồng, tức Phòng Giê-ru-sa-lem; điều này được hiểu là lần coi thường thứ hai đối với thẩm quyền của chủ tịch, và đối với nghĩa vụ phải tuân theo văn kiện của ông, tức lịch hoãn họp và tiếp tục toàn thể các giám mục và giáo sĩ.
Tổng giám mục đã cho mời người phát ngôn đến, và với sự đồng ý của các anh em mình, đã đặt cho ông hai câu hỏi: thứ nhất, Hạ viện giáo sĩ có họp sau khi đã bị Đức tổng giám mục hoãn lại vào ngày 25 trong tháng hay không; thứ hai, họ có họp vào sáng nay mà không đến dự tại nơi mà họ đã bị hoãn đến hay không. Sau một số trao đổi, người phát ngôn nói rằng Hạ viện giáo sĩ đang chuẩn bị một điều gì đó để trình lên Đức tổng giám mục và Thượng viện giáo sĩ, liên quan đến các phương pháp hoãn họp, và một số điều khác về hình thức. Tổng giám mục trả lời rằng ông và các anh em mình sẵn sàng tiếp nhận bất cứ điều gì họ đưa ra, và sẽ xem xét, rồi làm những gì có vẻ là công bằng và đúng đắn; nhưng trong lúc này, ông và các anh em mình cho là thích hợp để tiếp tục thực hành thông thường. Theo đó, để cụm từ hoãn họp đến nơi này không còn gây tranh cãi, trong lịch của ngày hôm đó đã ghi rõ: đến nơi này thường gọi là Phòng Giê-ru-sa-lem. Hạ viện giáo sĩ đã phục tùng, nhưng kèm theo điều kiện bảo lưu quyền lợi. Và tại phiên họp tiếp theo, ngày 6 tháng Ba, người phát ngôn cùng với một số thành viên đã đến dự với tổng giám mục và các giám mục tại Phòng Giê-ru-sa-lem; và sau khi nhanh chóng được giải tán, họ đã trở về viện của mình; từ đó, chẳng bao lâu họ đã gửi lên một báo cáo của một ủy ban được chỉ định để tra cứu các sổ sách của hội nghị giáo sĩ, về những chỉ dẫn liên quan đến việc hoãn họp của viện mình. Báo cáo đó như sau: thứ nhất, chúng tôi thấy rằng tập quán chung của viện này là tiếp tục ngồi họp, cho đến khi người phát ngôn hoãn họp hay tạm nghỉ, hoặc ám chỉ việc tạm nghỉ hay hoãn họp, hoặc trực tiếp hoặc qua một thành viên của viện này được ông ủy nhiệm; và trong cả hai trường hợp đó, theo chúng tôi hiểu, đều có sự đồng ý của viện này. Và chúng tôi cũng thấy, qua một số trường hợp, rằng viện này không phải lúc nào cũng hoãn họp hay tạm nghỉ đến cùng một ngày với Thượng viện giáo sĩ. Thứ hai, chúng tôi thấy tập quán tương tự của viện này là, khi ở Thượng viện giáo sĩ, hội nghị giáo sĩ bị hoãn họp hay tạm nghỉ bằng những từ đến nơi này, thì viện này họp riêng tại cùng một địa điểm đặc biệt nơi nó đã họp lần cuối; khi hội nghị giáo sĩ bị hoãn họp hay tạm nghỉ đến một địa điểm chung nào khác, tức là Nhà thờ Thánh Phao-lô và Lambeth, thì viện này cũng họp tại một địa điểm riêng biệt, khác với các Đức cha. Và hơn nữa, chúng tôi không tìm thấy dấu vết bằng chứng nào để kết luận rằng viện này từng có thói quen đến dự với các Đức cha trước khi viện này họp và ngồi họp theo lần tạm nghỉ trước đó. Nhưng khi viện này đã họp và ngồi họp trước, thì thói quen thường xuyên là đến dự với các Đức cha để trình bày công việc, hoặc theo sáng kiến của mình, hoặc khi được triệu lên bởi một văn bản do tổng giám mục ra lệnh đọc. Văn bản đó đã được trình bày, mặc dù nó được đặt tên là báo cáo của ủy ban, và không chạy dưới danh nghĩa của viện như lẽ ra phải thế; rồi nó được chuyển cho một ủy ban các giám mục để xem xét. Trong lúc đó, tổng giám mục đã trao cho người phát ngôn mẫu của một bản kiến nghị khiêm tốn gửi lên Đức vua, và đề xuất sự đồng ý của Hạ viện giáo sĩ, sự đồng ý này đã được đưa ra mà không sửa đổi, chỉ trừ việc họ mong muốn dùng từ các Hội Thánh Cải cách thay vì tôn giáo Cải cách. Và với sự thay đổi từ đó, bản kiến nghị đã được trình lên Đức vua vào ngày 10 tháng Ba bởi tổng giám mục. Nó chứa đựng lời cảm ơn Đức vua vì sự bảo vệ và ưu ái liên tục của ngài đối với Hội Thánh Anh; một sự thừa nhận về mối quan tâm đạo đức của ngài đối với các Hội Thánh Cải cách nói chung, và một sự bảo đảm về lòng trung thành và tình cảm kiên định của họ, cùng sự sẵn sàng duy trì chế độ đã được luật pháp thiết lập, v.v. Và họ đã được nhà vua tiếp đón [NEEDS REVIEW: câu trả lời của nhà vua bị OCR làm hỏng, chỉ khôi phục được ý nhà vua cảm ơn lời hứa duy trì theo luật pháp].
Vào ngày 20 tháng Ba, người phát ngôn đã trình lên một bản trình bày của Hạ viện giáo sĩ, liên quan đến những cuốn sách mới xuất bản chống lại chân lý của đạo Cơ Đốc. Nó chứa đựng một số quyết nghị của một ủy ban thuộc viện họ, liên quan đến một cuốn sách có tựa đề Cơ Đốc giáo không huyền nhiệm, mà cùng với một số cuốn sách khác, họ trình bày là có những nguyên tắc tai hại và hậu quả nguy hiểm; và họ cầu xin lời khuyên và chỉ dẫn của các Đức cha thuộc Thượng viện giáo sĩ, về một biện pháp hiệu quả để ngăn chặn những cuốn sách như vậy. Và vào ngày 22 tháng Ba, tổng giám mục đã đưa ra một cuốn sách có tựa đề Cán cân quyền lực, v.v. Ở trang 90 của cuốn sách có những lời này: Chẳng phải có rất nhiều người trong chúng ta có thể chỉ ra một số người, mà không có gì giới thiệu họ vào những vị trí tin cậy cao nhất, và thường là những chức vụ giáo sĩ giàu có và danh giá, ngoài sự thù địch công khai mà họ đã gần như từ thuở lọt lòng tuyên bố chống lại thần tính của Đấng Christ đó sao? Người ta đã đồng ý rằng một tờ giấy sẽ được dán lên trên một số cánh cửa trong Tu viện Westminster, cho biết tổng giám mục và các giám mục nói trên mong muốn rằng chính tác giả, dù là ai, hay bất kỳ ai trong số rất nhiều người mà ông ta nhắc đến, sẽ chỉ ra những người cụ thể mà ông ta hay họ biết là phải chịu lời buộc tội đó, để họ có thể bị xử lý theo con đường tư pháp; điều này sẽ được xem là một sự phục vụ lớn lao cho Hội Thánh; nếu không, đoạn văn đã nêu trên phải được xem là một sự xúc phạm công khai. Và tờ giấy đã được ký ở dưới: Tho. Cant.
Tiến sĩ Nichols đưa ra bản tường thuật ngắn gọn này về hội nghị giáo sĩ đó. Họ đã thu thập và đọc một số cuốn sách được viết chống lại đức tin chính thống, và ghi lại những sai lầm của chúng, và chỉ còn thiếu sự cho phép của nhà vua để đưa ra những lời khiển trách đối với chúng, và kết án chúng; và để củng cố Hội Thánh bằng những giáo luật mới. Một số người đã phàn nàn gay gắt về cuốn Giải thích các điều khoản của Giám mục Burnet, chẳng kém gì về các tác phẩm của những người vô thần. Và cuối cùng, tất cả đều mệt mỏi vì phải chờ đợi nhiều tháng trời mà không có kết quả, không có giấy phép hoàng gia để tiến hành công việc, tổng giám mục đã hoãn họ đến ngày 1 tháng Năm. Hạ viện giáo sĩ rất bất mãn với việc hoãn họp này đến nỗi, bằng thẩm quyền riêng của mình, họ đã tạm nghỉ đến ngày hôm sau, rồi lại đến một ngày khác nữa. Các giám mục, xem đây là một tiền lệ xấu, có xu hướng làm giảm thẩm quyền của họ, đã quyết định không có gì dính líu đến Hạ viện giáo sĩ, cho đến khi họ đưa ra lý do cho những hành động này của mình. Và như vậy đã nảy sinh một cuộc tranh cãi mới giữa hai viện của hội nghị giáo sĩ, về quyền hoãn họp, cuộc tranh cãi này đã được tranh luận sôi nổi. Những người ủng hộ quyền của tổng giám mục đã viện dẫn các tiền lệ trong nhiều năm qua, cho đến chừng nào các sổ đăng ký còn tồn tại. Và những người ủng hộ quyền của Hạ viện giáo sĩ đã tự bào chữa bằng hai tiền lệ vào thời Tổng giám mục Laud; thêm rằng, có thể đã đưa ra thêm nhiều trường hợp nữa, nếu các sổ đăng ký không bị mất. Và về vấn đề này, họ đã tranh cãi với sự nhiệt tình không kém, như thể toàn bộ tôn giáo của họ đang bị đe dọa.
Năm 1701, Hiệp ước Phân chia lúc này đã gây ra những cuộc tranh luận lớn. Vào tháng Chín năm nay, Vua James đã qua đời tại St. Germain, ở Pháp, hơn mười hai năm sau khi bị lưu đày, và sau nhiều lần cố gắng khôi phục không thành công. Sau khi ông qua đời, Vua Pháp đã tuyên bố ủng hộ hoàng tử xứ Wales giả mạo. Vua William đã rất phẫn nộ vì điều đó, và toàn thể quốc gia cũng vậy. Một nghị viện mới đã được triệu tập. Nhà vua đã có một bài diễn văn rất cảm động trước họ, bài diễn văn mà khó có thể bị lãng quên. Tôi chỉ xin chép lại một đoạn: Xin hãy để tôi khẩn cầu quý vị làm thất vọng hy vọng duy nhất của kẻ thù chúng ta, bằng sự nhất trí của quý vị. Tôi đã bày tỏ, và sẽ luôn bày tỏ, tôi mong muốn biết bao được làm người cha chung của toàn thể dân tôi: quý vị cũng hãy gạt sang một bên các phe phái và chia rẽ như vậy; từ nay về sau, đừng để nghe thấy bất kỳ sự phân biệt nào khác giữa chúng ta, ngoài sự phân biệt giữa những người ủng hộ tôn giáo Tin Lành và chế độ hiện tại, và những người chủ trương một hoàng tử Công giáo La Mã và một chính phủ Pháp.
Vào thời gian này, một cuốn sách có tựa đề Tìm hiểu về sự tuân thủ thỉnh thoảng của những người bất đồng chính kiến trong các trường hợp được bổ nhiệm đã được in ra. Tác giả trình bày điều đó như một việc đáng hổ thẹn nhất, vì sự tuân thủ và sự bất đồng chính kiến có thể cùng tồn tại trong một quốc gia, trong một thành phố, trong một gia đình, nhưng không thể cùng tồn tại trong một con người. Hoặc người tuân thủ sẽ làm hỏng người bất đồng chính kiến, hoặc người bất đồng chính kiến sẽ làm hỏng người tuân thủ. Ông đã đặt một lời tựa gửi cho ông Howe, vì vị nhân vật đáng kính lúc đó là Thị trưởng Luân Đôn thuộc về hội chúng của ông, và mong muốn và thúc giục ông, hoặc bênh vực việc tuân thủ thỉnh thoảng này, hoặc tuyên bố chống lại nó; kẻo thế gian tin rằng những người bất đồng chính kiến cho phép mình làm điều mà họ không thể bênh vực được.
Ông Howe đã xuất bản một cuốn sách nhỏ để đáp lại lời thách thức công khai này, và đặt tựa đề là Một số suy xét về lời tựa của cuốn Tìm hiểu về sự tuân thủ thỉnh thoảng, v.v. Ông nói với người viết lời tựa rằng từ lâu ông đã có một sự ác cảm thường trực trong tâm trí mình đối với việc làm rối trí mình hay quấy rầy người khác, bằng cách can dự vào việc khuấy động những tranh cãi đang diễn ra về các chi tiết của tôn giáo. Rằng ông đã tự hài lòng, bằng những phương tiện tốt nhất mà ông có thể có được, và bằng cách sử dụng tốt nhất mà Đức Chúa Trời đã giúp ông thực hiện, để hình thành và củng cố phán đoán của chính mình, trong chừng mực cần thiết cho việc thực hành của chính mình: rằng ông đã trung thành tuân theo phán đoán của mình, và trong lúc đó đã tránh lên án những người đi theo một con đường khác với ông. Rằng ông ý thức rằng mỗi người đều phải tự mình khai trình với Đức Chúa Trời: và rằng đó là một sự an ủi lớn lao cho những người thật lòng kính sợ Đức Chúa Trời, rằng nếu với tâm trí ngay thẳng, họ chủ yếu học cách làm đẹp lòng Ngài; và nếu họ lầm lẫn, thì lầm lẫn vì sợ phạm sai lầm; thì Ngài sẽ không nghiêm khắc xét đoán sự yếu đuối của một phán đoán yếu ớt và chỉ đơn thuần bị dẫn dắt sai lạc: và rằng đó là một chân lý chắc chắn, đáng giá cả thế gian này, rằng đối với một tấm lòng trung thực, không thiên vị, việc làm đẹp lòng Đức Chúa Trời dễ dàng hơn nhiều so với việc làm đẹp lòng con người. Rằng những người tranh luận sôi nổi, và kết luận một cách quả quyết, về quyền lực của Hội Thánh, v.v., thường tỏ ra tự tin nhiều hơn là hiểu biết và phán đoán vững chắc, và thường xuyên hơn nữa, tỏ ra ít có tinh thần của Đấng Christ và của Phúc Âm. Ông còn nói với người viết lời tựa rằng, trước khi ông ta đề nghị lôi kéo ông vào cuộc cãi vã này, ông ta lẽ ra phải chắc chắn rằng ông thật sự quan tâm đến việc khuyên bảo theo một hướng này hay hướng khác, về tính hợp pháp hay bất hợp pháp của việc tuân thủ thỉnh thoảng mà ông ta tranh cãi; hoặc ít nhất ông ta lẽ ra phải làm như vậy: nhưng vì không thể chứng minh được điều nào trong hai điều đó, ông ta đã phạm tội xen vào một cách gượng ép, vượt quá bất kỳ lời kêu gọi nào có thể dẫn ông ta đến đó. Ông cho người viết lời tựa biết rằng ông ta đã giả vờ phán xét một vấn đề mà ông ta không có việc gì dính líu; và rằng ông ta đã tự ý xâm phạm ngai vàng của Đấng Tối Cao, khi buộc tội vị nhân vật đáng kính được nhắc đến là đã hành động trái với lương tâm. Ông nói với ông ta rằng, trước khi kết luận điều đó với sự tự tin vội vàng như vậy, ông ta lẽ ra phải có khả năng chứng minh hành động đó, trong hoàn cảnh của nó, là bất hợp pháp. Và việc ông ta sử dụng câu Kinh Thánh về việc theo Đức Chúa Trời hay Ba-anh, như thể Đức Chúa Trời của những người bất đồng chính kiến và của Hội Thánh đã thành lập khác nhau như Đức Chúa Trời hằng sống và Ba-anh, ông nói với ông ta, là một việc phạm thượng và vô đạo. Ông nói thêm rằng người bị ông ta buộc tội, bất chấp bất cứ điều gì ông ta đã nói, vẫn có thể là đúng: nhưng nếu phán đoán của người viết lời tựa về trường hợp này là đúng, thì ông cho rằng chân lý đó, đi kèm với tâm tính đó, còn tệ hơn nhiều so với sai lầm kia.
Lời đáp lại trong một bức thư gửi cho ông Howe thì gay gắt, và buộc tội ông đã hiểu lầm về con người, tâm tính, nghề nghiệp và ý định của tác giả cuốn Tìm hiểu; và kèm theo một số suy ngẫm giận dữ đã làm dịu bớt cuộc tranh luận [NEEDS REVIEW: câu về những suy ngẫm giận dữ bị OCR làm hỏng, ý nghĩa không chắc chắn]. Phải thừa nhận rằng vào thời gian đó, một số người ở cả hai phía đã mong muốn ông Howe có thể bị thuyết phục tham gia vào nội dung chính của vụ việc; và nếu ông đã thấy trước những gì xảy ra ngay sau đó, thì rất có thể ông đã làm như vậy vào lúc đó: nhưng vì ông cho rằng điều đó không thích hợp như hoàn cảnh lúc bấy giờ, tôi sẽ trích dẫn ở đây một bức thư mà ông đã viết một thời gian sau đó cho một nhân vật có địa vị và danh tiếng về chủ đề đó; bức thư này có lẽ sẽ gây tò mò cho độc giả.
Thư gửi cho một nhân vật đáng kính, một phần trình bày về nguồn gốc của sự tuân thủ thỉnh thoảng, một phần trình bày quan điểm của những người bất đồng chính kiến hiện nay, về những khác biệt còn tồn tại của họ với Hội Thánh đã thành lập.
Thưa Đức ông, ai cũng biết, đối với những người đã hiểu tình trạng của tôn giáo trong vương quốc này, kể từ buổi đầu của cuộc Cải cách, rằng đã có những quan điểm rất khác nhau về mức độ của chính cuộc Cải cách đó. Một số người đã phán đoán rằng Hội Thánh, theo như chúng ta có, đã được cải cách một cách chưa đầy đủ đến nỗi, cho đến nay, vẫn còn thiếu chính bản chất của một Hội Thánh Cơ Đốc thật sự; và do đó họ cho rằng việc có bất kỳ sự hiệp thông nào với Hội Thánh đó là bất hợp pháp. Nhiều người trong số họ, do đó, trong các triều đại kế tiếp nhau, đã rút lui sang các nước ngoài, để hưởng tự do thờ phượng mà họ phán đoán là phù hợp hơn với Lời của Đức Chúa Trời.
Cũng đã có một số lượng không nhỏ, trong thời trước và thời sau, những người, mặc dù chưa hoàn toàn hài lòng với cuộc Cải cách của chúng ta, song lại ít nghiêm khắc hơn trong phán đoán của họ về hiến pháp và thực hành của Hội Thánh đã thành lập, tức là họ không phán đoán rằng cuộc Cải cách của nó thiếu sót đến mức họ không thể hiệp thông với nó chút nào; cũng không phán đoán rằng nó hoàn hảo đến mức họ cũng nên chỉ hiệp thông với nó mà thôi, mà phải hiệp thông một cách chặt chẽ hơn theo Kinh Thánh; và theo đó họ tự thấy mình chịu một nghĩa vụ lương tâm hai mặt liên quan đến điều này. Thứ nhất, không bằng bất kỳ cách nào, một mặt, hoàn toàn cắt đứt mình khỏi sự hiệp thông của Hội Thánh đã thành lập, nơi họ thấy có những điều lớn lao và quan trọng hơn nhiều để được tán thành và đón nhận, với lòng tôn kính và hài lòng lớn lao, tức là tất cả những điều cốt yếu thật sự, cao quý của đạo Cơ Đốc; những điều này cũng không bị phá hoại, như nơi những người Công giáo La Mã, bởi bất kỳ giáo lý hay thực hành trái ngược nào, hơn là có thể trở thành vấn đề khiến họ không tán thành và không thích. Thứ hai, mặt khác, không từ chối sự hiệp thông khác, mà theo phán đoán của lương tâm họ, trong một số hoàn cảnh đáng kể, có vẻ phù hợp hơn với quy tắc Cơ Đốc, và theo kinh nghiệm của họ, có lợi hơn cho lợi ích thuộc linh của họ. Phán đoán sau này của họ, dù bản thân nó có thể biện minh được hay không, chúng ta hiện không xem xét, đã trở nên cố định và không lay chuyển đối với nhiều người đến nỗi, trong các triều đại kế tiếp nhau, rất nhiều người như vậy, mà chúng ta không có lý do gì để lo sợ rằng họ có ý định hoàn toàn từ bỏ Hội Thánh đã thành lập, song vẫn cho rằng mình có bổn phận, ngoài ra, phải tìm kiếm và tạo ra cơ hội cho sự hiệp thông khác như vậy, ngay cả khi phải đối mặt với nguy hiểm tột cùng, không chỉ đối với tài sản và tự do của họ, mà còn đối với chính mạng sống của họ.
Do đó, họ không thể không cho rằng cả hai loại hiệp thông này đều hợp pháp, tức là những loại hiệp thông mà họ có thể tham gia, nhưng không giới hạn mình trong đó. Và mặc dù đối với loại hiệp thông trước, trong nhiều năm qua, đã có thêm một sự xem xét tình cờ về một chức vụ hay chức quan có thể đạt được, song không ai có thể cho phép mình nghĩ rằng điều mà trước đây ông ta cho là hợp pháp, lại trở nên bất hợp pháp vì sự xem xét phát sinh sau này; đặc biệt nếu chức quan đó không hề là một nguồn lợi lộc, mà đúng hơn là một dịp gây tốn kém nhiều hơn cho người đảm nhận nó, và chỉ giúp ông ta phục vụ Đức Chúa Trời, chính phủ và đất nước, khi được kêu gọi một cách hợp lệ, trong điều kiện của một thẩm phán hòa giải, hay cách khác. Trong chức vụ đó, ai cũng biết rằng nhiều nhân vật nổi tiếng thuộc quan điểm này, và một số người ở những vị trí cao hơn, trong khoảng thời gian bốn mươi năm qua trở lên, đã phục vụ công chúng ở nhiều vùng khác nhau trong quốc gia.
Thật vậy, không thể nghĩ rằng phán đoán và thực hành của những người như vậy có thể được các Đức cha và anh em đáng kính của chúng ta thuộc Hội Thánh đã thành lập tán thành hoàn toàn, cũng như chúng ta không thể giả vờ rằng phán đoán đó được chính chúng ta tán thành một cách phổ quát. Nhưng chúng ta hoàn toàn không có chút nghi ngờ nào rằng những nhân vật có giá trị xuất sắc và tâm tính Cơ Đốc như hiện đang đứng đầu Hội Thánh đã thành lập, có thể tự cho phép mình, chỉ vì lý do duy nhất này, xem những người đó là những kẻ giả hình và không chân thành; mà đúng hơn họ sẽ cho rằng có thể trí hiểu của những người đó đã bị đánh lừa, đến nỗi đây có thể là phán đoán, xét toàn thể, của một lương tâm chân thành, mặc dù bị thông tin sai lạc.
Vì khi họ nhận thức rằng Hội Thánh này, có tất cả những phần cốt yếu của đạo Cơ Đốc, đã không, bằng cách thêm vào một số điều bị tranh cãi nhiều, vốn không được giả vờ là bất kỳ phần nào của đạo đó, nhưng đã trở nên cần thiết cho sự hiệp thông với nó như bất kỳ phần cốt yếu nào, mà tự làm mất tư cách Hội Thánh của mình, nhưng họ vẫn có thể hiệp thông với nó; song họ không thấy rằng họ nên dành riêng sự hiệp thông của mình cho nó, để từ chối mọi sự hiệp thông khác, nơi mà những điều cốt yếu của đạo Cơ Đốc cũng được tìm thấy, mà không có những điều thêm vào đó, vốn theo mọi người đều không thuộc về đạo đó; họ có xu hướng cho rằng những quan điểm như vậy của họ không hoàn toàn thiếu một nền tảng có thể biện minh được.
Tuy nhiên, trong số những người không hoàn toàn đồng ý với Hội Thánh này trong mọi chi tiết, không có ai là bạn bè vững chắc hơn, hay hiệp nhất chặt chẽ hơn trong phán đoán và tình cảm với Hội Thánh này, bằng những người có quan điểm này. Về phần chúng tôi, những người, vì trong một số điều chúng tôi không tuân thủ, nên được gọi là những người bất đồng chính kiến, trong khi không ai tuân thủ trong mọi điều, lại không được phép coi là thành viên của Hội Thánh này, bởi những người lấy tên gọi không phải từ những điều cốt yếu thâm sâu của mọi sự, như sự đồng nhất về giáo lý và các định chế thờ phượng Cơ Đốc, mà từ những sự tình cờ lỏng lẻo và rất có thể tách rời: song, tạ ơn Đức Chúa Trời, chúng tôi không ngu dốt đến mức không nhận thức được rằng chúng tôi chịu một nghĩa vụ chặt chẽ hơn nhiều, và thiêng liêng hơn nhiều, so với nghĩa vụ có thể mang dưới âm thanh của một cái tên, để gắn bó với những Đức cha và anh em đáng kính nhất của Hội Thánh đã thành lập, những người hiệp nhất nhất với nhau trong bổn phận đối với Đức Chúa Trời và Đấng Cứu Chuộc chúng ta, trong lòng trung thành với quốc vương chúng ta, và trong lòng trung tín với tôn giáo Tin Lành; như những người mà cùng với họ, trong tình trạng không chắc chắn này của mọi sự, chúng tôi phải cùng nhau đối mặt với mọi hiểm nguy, và cùng nhau sống và chết. Còn về việc liệu họ có thể có cùng một sự bảo đảm, cả từ lợi ích lẫn từ khuynh hướng của tâm trí, liên quan đến tất cả những người cùng mang tên gọi bên ngoài với chính họ hay không, họ không cần chúng tôi khuyên bảo.
Chúng tôi vẫn còn những khác biệt nhỏ hơn đang chờ giải quyết, về những khác biệt này, bất chấp bất kỳ sự khiêu khích nào, chúng tôi nói chung, và phần lớn, đã giữ im lặng, và chúng tôi không thấy, liên quan đến chúng, còn có thể làm gì hơn nữa, ngoài việc chúng tôi, về phần mình, xem xét rằng không phải mọi tâm trí đều quay cùng một hướng; rằng những người mà chúng tôi bất đồng, cũng không khác chúng tôi hơn là chúng tôi khác họ; và do đó chúng tôi không có lý do gì để ngạc nhiên về họ hơn là về chính mình. Và chúng tôi không thể không hy vọng rằng các Đức cha và anh em đáng kính của chúng tôi sẽ xem chúng tôi như những người khiêm tốn bất đồng với họ, mà không làm giảm đi lòng tôn kính lớn lao mà giá trị thật sự của họ đòi hỏi nơi chúng tôi; và mà không tự cho mình bất cứ điều gì một cách không đúng đắn vì lý do đó. Vì mặc dù chúng tôi không thể tránh khỏi việc nghĩ rằng chúng tôi đúng, trong những điều đặc biệt mà chúng tôi khác biệt; song đồng thời, chúng tôi biết mình còn kém xa họ, trong nhiều điều lớn lao hơn và quan trọng hơn nhiều.
Thưa Đức ông đáng kính, tôi tớ hèn mọn và rất vâng lời của Đức ông, J. H.
Vào khoảng thời gian này, một bài luận hướng tới sự bao dung đã ra đời; được trình bày để hai viện nghị viện, và các tổng giám mục, giám mục và giáo sĩ trong hội nghị giáo sĩ xem xét. Tác giả đưa ra một số lý do để chứng tỏ sự cần thiết phải cố gắng thực hiện công việc này; xem xét những phản đối thông thường nhất chống lại nó; và đề xuất một số phương pháp mà ông cho là có thể hữu ích để thực hiện nó: nhưng không ai chú ý đến nó.
Các cuộc tranh luận đã tiếp tục trong năm này và được tiến hành sôi nổi, cả trong lẫn ngoài hội nghị giáo sĩ. Ông Hill đã xuất bản cuốn Quyền, tự do và thẩm quyền của Hội Thánh Cơ Đốc, được khẳng định chống lại mọi giáo lý và hiến pháp áp bức: và cuốn Biện minh cho tác phẩm Municipium Ecclesiasticum của ông. Ông nói, việc khẳng định tính thánh khiết và quyền lực của Hội Thánh không thể là không đúng lúc, khi mà mọi con lừa và thú vật ô uế đều đang giơ gót lên chống lại Hội Thánh. Chúng ta, ông nói, đã bị dẫn dắt theo sự quan sát những chiếc chong chóng thời tiết thế tục như vậy, và do đó đã hạ thấp và phơi bày giới chức của mình quá nhiều, bằng sự dựa dẫm vào cánh tay xác thịt, đến nỗi, sau khi bị tước đoạt mọi thẩm quyền và lòng tôn kính, đáng sợ là trong một thời gian ngắn nữa, chúng ta có thể bị coi là những kẻ ăn bám đáng trách. Ông thúc ép kế hoạch của Tiến sĩ Wake với rất nhiều khó khăn. Ông trích dẫn một số đoạn của các giáo phụ, trong đó họ đặt quyền lực của chức tư tế ngang bằng với quyền lực của vua chúa, thậm chí dường như còn đặt quyền lực trước lên trên quyền lực sau: và ông nói, ông làm như vậy để chứng tỏ nói chung sự vượt trội về phẩm giá, và sự tự do độc lập của thẩm quyền cao quý hơn trong các quyền lực thuộc linh, khác với thẩm quyền thế tục thấp kém hơn; để tất cả những chi tiết trong các công đồng, hay các tiến trình khác của Hội Thánh, có thể được quyết định theo cùng những quy tắc và châm ngôn chung, khẳng định sự xuất sắc lớn hơn, và sự độc lập phổ quát, của các quyền lực thuộc linh đối với các quyền lực thế tục, trong mọi vấn đề thuần túy thuộc Hội Thánh, không ngoại lệ. Ông chứng minh, bằng nhiều trích dẫn từ các giáo phụ và công đồng, nhu cầu lớn lao về các công đồng thường xuyên: và khẳng định rằng, xét tình trạng hiện nay của chúng ta, không ai có thể, theo nguyên tắc, mong muốn điều tốt cho hiến pháp của các nghị viện, mà lại là kẻ thù của các quyền và đặc quyền của các hội nghị giáo sĩ. Ông nói rằng việc suy ra thẩm quyền của công đồng chỉ từ sự cho phép đơn thuần của vị vua Cơ Đốc sẽ làm rối trí [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích vì hết đoạn văn bản nguồn].
Ông nhắc đến một số giáo luật đòi hỏi các công đồng phải được tổ chức, bất chấp lệnh cấm của nhà vua, và trích dẫn nhiều giáo luật khác để chứng minh rằng các tổng giám mục giáo tỉnh có quyền triệu tập công đồng mà không cần sự can thiệp nào của hoàng quyền. Ông cũng đối chiếu các bằng chứng của vị tiến sĩ với nhiều trích dẫn trái ngược, về quyền của các vua chúa trong việc triệu tập các công đồng của Hội Thánh.
Ông nói rằng các giáo sĩ trong tình trạng tự do theo giáo luật, đạo đức và học thức, không phải là một bầy quái vật khó bảo và man rợ như hiện nay họ đang bị mô tả một cách rất đạo đức giả. Không; các định nghĩa của các công đồng phổ quát và theo giáo luật là do Đức Thánh Linh ban cho: chúng có thẩm quyền và tính bắt buộc ngay trong chính thẩm quyền nội tại và thiêng liêng của chúng, mà không cần bất kỳ sự phê chuẩn dân sự nào. Ông khẳng định đó là ý nghĩa của các giáo phụ. Và ông xét từng trường hợp các công đồng của Hội Thánh qua nhiều thời đại, dưới triều các hoàng đế và vua chúa Cơ Đốc, cả những công đồng được các vua chúa ấy chỉ đạo, xác nhận hay bác bỏ, lẫn những công đồng mà họ hoàn toàn không can thiệp, hoặc chỉ can thiệp một phần, và luôn đưa ra nhận xét để phản bác các quan niệm của vị tiến sĩ, khi có dịp hoặc khi ông thấy điều đó phục vụ cho mục đích của mình, cho đến khi ông kết luận rằng vị tiến sĩ đã vi phạm những chân lý và nguyên tắc lịch sử quan trọng nhất, để phục vụ một giả thuyết mục nát, thối nát và chuyên chế. Về phần mình, ông tuyên bố rằng ông không có tham vọng, hy vọng hay sợ hãi trần tục nào làm thiên lệch hay làm hư hỏng mình; và ông long trọng tuyên bố lời rủa sả đối với kẻ nào, vì những lý do ấy hay bất kỳ lý do nào khác, mà cố ý cổ xúy hay bao che cho bất kỳ sai lầm hay sự lừa dối nào. Và ông khẩn cầu, thách thức, thúc giục, nài xin và mong muốn vị tiến sĩ, vì mọi điểm danh dự, và vì các động cơ của lòng bác ái và công lý đối với Hội Thánh của Đức Chúa Trời, đối với các vua và các vua chúa, đối với mọi lương tâm dễ bị cám dỗ, và đặc biệt là lương tâm của chính ông, hãy trả lời cuốn sách trước và cuốn sách thứ hai này, một cách công bằng, đầy đủ và công khai, về mọi điểm, quan niệm, sự kiện, luận cứ và suy luận mà ông [NEEDS REVIEW: câu văn bị cắt cụt và OCR hỏng ở cuối đoạn, không khôi phục được phần tiếp theo].
Cùng lúc đó, một cuốn sách của Tiến sĩ Wake ra đời, tựa là Các Công Đồng Giáo Hội Và Các Hội Đồng Nghị Viện Của Giáo Sĩ Trong Hội Thánh Anh, được trình bày theo lịch sử và được biện hộ một cách chính đáng khỏi những xuyên tạc của ông Atterbury. Ông dâng cuốn sách cho Tổng Giám mục Canterbury, sau khi trước đó, như ông cho biết, đã xin phép đức tổng giám mục, chứ không dám bất ngờ dâng một lời đề tặng không báo trước. Dù vậy, nếu ông đã tự tiện làm như thế, ông cho rằng điều đó có lẽ lại càng có vẻ đứng đắn hơn, vì ông đã bày tỏ sự tôn trọng và kính cẩn xứng đáng đối với những người cai quản trong Hội Thánh và trong nhà nước; và vì các báo cáo và bằng chứng ông đưa ra không phải là thành quả sưu tầm của người khác, mà là kết quả trực tiếp của chính những nghiên cứu của ông trong các sổ đăng ký và hồ sơ; và ông cũng không ra lệnh một cách độc đoán cho đức tổng giám mục hay bất kỳ giám mục nào phải tán thành, nếu không sẽ bị tuyên bố là kẻ phản bội Hội Thánh.
Trong lời tựa, ông nói rằng cuốn sách ông viết để phản bác đã xuyên tạc một cách sai lầm phần lịch sử của lập luận, và đã tỏ ra nhiệt thành cho Hội Thánh mà không hiểu biết gì về hiến pháp của Hội Thánh; và rằng khi đọc lại trong lần tái bản thứ hai, ông thấy đó là một trong những tác phẩm rời rạc nhất mà ông từng thấy, và thiếu sót nhất; và rằng đó sẽ là một điều đáng hổ thẹn cho Hội Thánh và dân tộc Anh, nếu một cuốn sách như thế bị xem là ý kiến của hàng giáo sĩ, hay của bất kỳ người nghiêm túc có học thức nào. Ông nói rằng ông đã không trở thành đối thủ của ông Atterbury, nếu ông không thực sự tin rằng ông Atterbury là đối thủ của các hội đồng và của hàng giáo sĩ trong đó; và rằng mục đích của ông là quở trách lối chế giễu và giận dữ kiêu căng, xúc phạm ấy, vốn làm tổn thương tôn giáo và làm suy yếu Hội Thánh mà các linh mục của Hội Thánh ấy lại tìm cách biện hộ cho các quyền và quyền lực của mình như thế; là khẳng định bản chất của một Hội Thánh Cơ Đốc; là duy trì sự khác biệt cốt yếu giữa Hội Thánh và nhà nước, và giữa các công đồng với các hội đồng dân sự; là bênh vực cuộc Cải Chánh, khẳng định sự ưu việt của nền quân chủ Anh, biện hộ cho vua và chính phủ, minh oan cho danh dự của các thừa tác viên, giữ gìn sự kính trọng phải dành cho các tổng giám mục, và tham vấn lợi ích của hàng giáo sĩ; là ngăn chặn một cuộc ly khai tai hại khác.
Ông nhận xét rằng đã có những tranh chấp trong Hội Thánh ngay từ đầu, đặc biệt trong các vấn đề về đặc quyền và quyền lực; và rằng trong Hội Thánh và dân tộc này, kể từ khi tôn giáo được thiết lập lần đầu tiên, hầu như không có thời đại nào mà không có một số tranh chấp về quyền ưu tiên và thẩm quyền bị khơi lên, để làm rối loạn chính phủ và chia rẽ dân chúng; nhưng từ sau cuộc Cải Chánh, hàng giáo sĩ đã tự do thừa nhận quyền tối cao của nhà vua, cho đến nỗ lực của một số nhà cải cách mới đây.
Ông phê bình tác giả của bức thư gửi cho một người thuộc hội đồng. Ông không thừa nhận người ấy là luật sư hay nghị sĩ, dù người ấy tỏ ra là cả hai: ông cáo buộc người ấy không hiểu hội đồng là gì, cũng không hiểu trát triệu tập giáo sĩ giáo phận hay trát triệu tập giáo tỉnh; và ông mô tả người ấy như kẻ xúc phạm vua William, bằng những lời trách móc trực tiếp hay những lời bóng gió xảo quyệt, khiến bức thư trở thành một tờ truyền đơn vu khống. Ông nói rằng hàng giáo sĩ đã bị bức thư ấy đặt dưới sự nghi ngờ là những người bất mãn và có mưu đồ, tự dựng lên cho mình dưới những cớ mới về tự do và quyền lực, mà trước đây họ không hề được hưởng cũng không hề đòi hỏi.
Ông nói rằng tác giả của cuốn Municipium, v.v., đã công kích các luật căn bản của đất nước, cho là chúng xúc phạm đến luật pháp của Đấng Christ. Còn đối với tác giả của cuốn Quyền Lợi, Quyền Lực Và Đặc Quyền Của Một Hội Đồng Anh, ông cáo buộc người ấy là một tác giả rất tự phụ, nói nhiều về khả năng của chính mình; viện dẫn các bản thảo và hồ sơ mà mình hoàn toàn xa lạ; cay nghiệt và đắng cay trong những lời bình luận cá nhân; dùng ngôn ngữ châm chọc và nhục mạ, vượt quá mọi lòng bác ái và quy tắc lễ độ; biến đối thủ của mình thành kẻ vừa ngu dốt vừa gian trá khắp nơi; và nhỏ nhen, trẻ con trong việc sửa những sai lầm nhỏ.
Ông nói rằng những người hay phê bình nên cẩn thận, đừng tự mình phạm phải vô số sai lầm trong khi rà soát các bài viết chống lại người khác; và đừng gán cho người khác một lỗi mà thực ra chính mình phạm phải; cả hai quy tắc tốt đẹp ấy, theo ông, tác giả này đều đã vi phạm; và đặc biệt trong những lời bình luận của ông ta về Lyndwood nổi tiếng, về Giám mục Salisbury và Tiến sĩ Kennet. Ông cũng cáo buộc ông ta tỏ ra rất nhiều oán hận và ác ý, cũng như thô lỗ; tỏ ra đắc thắng trước hàng giáo sĩ vì họ mất quyền lợi, dù ông ta tỏ ra nhiệt thành với các quyền lợi ấy; gây thành kiến mà không có lý do, và tạo ra phe phái, khi giữa các bên hầu như không có khác biệt gì; và nói rằng chưa có tác giả nào xử lý một lập luận một cách hời hợt và nông cạn hơn, hay thực sự gian dối và lừa gạt hơn ông ta.
Ông khẳng định rằng các công đồng giáo phận cổ xưa hơn các công đồng giáo tỉnh; rằng các trưởng lão không phải là thành phần có thẩm quyền của công đồng giáo tỉnh; rằng các đại diện của hội đồng giáo sĩ được triệu tập đến các hội đồng của chúng ta, không phải để tham vấn hay để đồng ý một cách cần thiết trong các vấn đề thiêng liêng, mà là vì các tài sản thế tục và các quyền dân sự, vốn thường được bàn đến ở đó; và để hỗ trợ chính phủ bằng những khoản trợ giúp và thuế hợp lý. Ông phân biệt giữa các công đồng giáo hội chân chính, vốn không có thẩm quyền trong nghị viện hay lệ thuộc vào nghị viện, với các hội đồng giáo sĩ mang tính nghị viện.
Ông nói rằng trong nhiều thời đại, hàng giáo sĩ cấp thấp không đến các công đồng giáo tỉnh, ngoại trừ để tỏ lòng vâng phục các giám mục, và chỉ bày tỏ sự tán thành một cách phục tùng đối với các quyết định của họ; và rằng việc họ đến các hội đồng nghị viện là để đóng tiền. Và dần dần người ta thấy thuận tiện rằng cùng một hàng giáo sĩ được triệu tập đến nghị viện toàn quốc, thì đồng thời cũng được triệu tập đến một công đồng giáo tỉnh hay hội đồng họp song song với nghị viện ấy. Nhưng việc này là bằng một trát khác, ngoài trát chứa trong lệnh triệu tập của giám mục, với điều khoản Praemunientes; và thậm chí còn bằng một trát khác nữa từ nhà vua. Và ông cáo buộc ông Atterbury là lộn xộn một cách thảm hại suốt từ đầu đến cuối, như thể ông ta cho rằng mọi cuộc họp nghị viện của giáo sĩ đều là một công đồng giáo hội, và mọi công đồng giáo hội đều là một cơ quan nghị viện của giáo sĩ; không có gì sai lầm hơn về sự kiện và luật pháp; và ông nói rằng một người viết với lối hư cấu như thế sẽ là một nhà vô địch thích hợp hơn nhiều cho một Hội Thánh khác của truyền thống và những truyện huyền thoại, hơn là cho Hội Thánh Anh, vốn chỉ có thể được hỗ trợ bằng sự chân thành và chân lý.
Ông nói rằng các lệnh cấm không được các vua chúa của chúng ta gửi đến các hội đồng nghị viện, mà chỉ gửi đến các công đồng mà thôi; và rằng bản tường thuật của ông Atterbury về hàng giáo sĩ Cơ Đốc và Anh trong các hội đồng nghị viện của chính họ là bản tường thuật sai lầm nhất từng được đưa ra.
Ông mong muốn hàng giáo sĩ giáo xứ được đại diện một cách bình đẳng và đầy đủ hơn trong hội đồng: rằng các đại diện trong hạ viện có thể ít nhất ngang bằng với các trưởng lão có phẩm trật khác, và không bị họ vượt quá hơn một nửa; một trăm người [NEEDS REVIEW: đoạn này bị OCR hai cột chồng lấn làm hỏng nặng, các con số và câu văn tiếp theo không đọc được chắc chắn].
Ông nhiều lần cáo buộc ông Atterbury là rất bất công đối với các quyền của Hội Thánh, khi trình bày các vấn đề tôn giáo được quyết định trong các hội đồng dân sự. Ông đã tốn rất nhiều công sức để chỉnh sửa vấn đề về điều khoản Praemunientes; và sau đó ông nói rằng quyền lực tự đánh thuế của hàng giáo sĩ đã chấm dứt vào năm 1663, dưới triều Charles II, khi trong một kỳ họp tiếp theo của nghị viện vào năm 1664, theo những biện pháp được bàn bạc khôn ngoan giữa những người cai quản Hội Thánh và các thành viên lãnh đạo của hạ viện, hàng giáo sĩ đã lặng lẽ từ bỏ quyền quen thuộc là tự đánh thuế mình tách biệt khỏi giáo dân; và mọi lợi tức giáo hội của họ từ nay sẽ được đánh giá, như các tài sản thế tục của họ trước đây, ngang bằng với mọi thần dân Anh khác trong hạ viện. Và như thế, khi rời bỏ tập quán xưa là tự đánh thuế, mục đích của điều khoản Praemunientes, theo ông, đã mất đi. Các trưởng xứ và phó xứ, nay bị hạ viện đánh thuế trên đất đai và thuế thập phân của họ, có quyền bỏ phiếu bầu các nghị sĩ; do đó họ ít có nhu cầu được đại diện bởi các thành viên thuộc chính cơ quan của mình hơn. Và để phản bác ông Atterbury, người với sự nhiệt thành lớn lao thúc ép việc thi hành điều khoản Praemunientes, ông khẳng định rằng việc bỏ qua điều khoản ấy không phải là một thiếu sót mới đây; rằng việc khôi phục nó sẽ không mang lại lợi ích gì cho hàng giáo sĩ; rằng nó sẽ không tạo thành một cơ quan nghị viện của giáo sĩ, trừ khi thêm vào những trát khác và thi hành chúng; rằng nếu có ai bị xúc phạm, thì đó là nhà vua, còn các giáo sĩ không liên quan gì đến chuyện đó; rằng nếu Hội Thánh đã có mối quan tâm đến việc đó như đã trình bày, thì nó khó lòng đã bị bỏ qua lâu đến thế; và rằng việc thay đổi hiện nay có thể kèm theo những hậu quả xấu: nó có thể trở thành đề tài cho một số bất đồng không thể hòa giải giữa các giám mục; hoặc khơi dậy một số khó khăn đáng ngạc nhiên: nó có thể làm sống lại yêu sách của giáo sĩ về quyền tự đánh thuế, và kết thúc bằng việc họ mất quyền bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử ở quận.
Ngay sau đó ra đời một cuốn sách nhỏ vào năm 1701, tựa là Các Nguyên Tắc Trong Sách Của Ông Atterbury Được Xem Xét, Và Các Luận Cứ Của Ông Ta Chống Lại Tiến Sĩ Wake Và Những Người Khác Được Trình Bày Và Kiểm Tra. Tác giả này nói rằng mưu đồ chính của ông Atterbury là lạm dụng và xuyên tạc đối thủ của mình, trình bày các luận cứ của ông ta một cách bất công, và trả lời những điều ông ta chưa bao giờ nói. Ông khẳng định rằng, dù có thể có phong tục giáo sĩ được triệu tập đến hội đồng khi nghị viện họp, nhưng không có cùng một quyền để họ ngồi họp và hành động. Không một trường hợp nào được đưa ra để chứng minh rằng kể từ cuộc Cải Chánh, nhà vua từng bị từ chối quyền hoãn hội đồng trong khi nghị viện vẫn còn họp; hay rằng khi nhà vua thực thi thẩm quyền của mình trong việc không cho họ họp và hành động, tính hợp pháp của việc ấy từng bị tranh cãi. Ông cáo buộc ông Atterbury đã sai lầm nghiêm trọng về điều khoản Praemunire trong trường hợp của hàng giáo sĩ thời Henry VIII. Ông đối chiếu ông Atterbury với những nhận xét của ông Smallridge về chính phủ Hội Thánh. Ông nói rằng những lỗi như của ông Atterbury, tạ ơn Đức Chúa Trời, chỉ thấy ở rất ít tác giả khác: ông không phát hiện lỗi nào như thế ở bất kỳ tác giả nào trong số những tác giả mà ông Atterbury, với tất cả kho tàng ác ý và khéo léo mà ông ta làm chủ, đã tự đặt mình vào việc phỉ báng. Tác giả này cũng cáo buộc ông ta đã giải thích sai đạo luật Phục Tùng. Ông nói rằng ông Atterbury có cách xử lý tranh luận đặc biệt này: khi biết rõ những bằng chứng nào chống lại các quan niệm của mình, nếu chúng là kẻ thù trực diện, ông ta phủ nhận chúng là hợp pháp; nếu bằng gian lận hay bóp méo ý nghĩa hiển nhiên của chúng mà ông ta có thể kéo chúng về ý kiến của mình, ông ta dùng phương pháp ấy để áp đặt lên sự cả tin của độc giả; và nếu sự tự tin rằng mình đúng có thể gây ảnh hưởng nào, độc giả của ông ta chắc chắn sẽ không bao giờ thiếu thiên kiến.
Ông bàn rộng về đơn thỉnh cầu của hội đồng thời Edward VI, xin nhà vua cấp phép. Và ông tỏ ra phẫn nộ rằng một sự chống đối như thế lại dấy lên chống lại quyền tối cao của hoàng gia dưới triều một vị vua vốn là đấng bảo vệ và giải cứu chúng ta hơn bất kỳ vua chúa nào trước ông.
Cuốn sách này sớm được tiếp nối bằng một số nhận xét về cách hành xử của các tác giả gần đây viết về các hội đồng: đặc biệt là Tiến sĩ Wake, Tiến sĩ Kennet và tác giả của cuốn Các Nguyên Tắc Của Ông Atterbury. Tác giả này nhận xét rằng những người e sợ trao cho Hội Thánh quá nhiều quyền lực đã dùng mọi cách có thể chống lại đối thủ của mình; và dù họ kịch liệt lên án lối đối xử thô lỗ, vô lễ, họ vẫn đã bôi nhọ đối thủ của mình một cách dồi dào không kém. Ông cáo buộc Tiến sĩ Wake đã lên án toàn thể hàng giáo sĩ cấp thấp, mà uy tín của tôn giáo phần lớn lệ thuộc vào họ; và đã mô tả các đối thủ của mình như những người bất mãn với Hội Thánh và nhà nước; như những người vô đạo đức và hay gây rối, hành động trái với những lời thề và cam kết đã tuyên bố; đã rút phép thông công họ, loại họ khỏi các nghi thức thánh, và tuyên bố họ là người theo Giáo hoàng hay người theo Trưởng lão; những điều không dễ hòa giải với lòng bác ái và phép lịch sự.
Và ông nói rằng những người viết sau Tiến sĩ Wake và ủng hộ ông ta cũng không cố ý thua kém ông ta là bao. Ông chế giễu Tiến sĩ Kennet vì lời đề tặng của ông ta; và cáo buộc ông ta viết những bài ca tụng dài dòng về chính mình; và nói rằng ông ta mong đức Tổng Giám mục Canterbury bảo trợ cho rất nhiều lời vu khống và thói xấu. Ông rất nghiêm khắc trong những lời bình luận của mình về ông ta, cũng như về tác giả của cuốn Các Nguyên Tắc Của Ông Atterbury; và sau đó ông kết thúc bằng một đề nghị rằng mỗi tác giả có thể có một mức độ phẫn nộ xứng đáng, tùy theo việc người ấy bị phát hiện vi phạm các quy tắc ôn hòa và chừng mực đến mức nào.
Cuốn sách này được tiếp nối bằng một bức thư ngẫu hứng, về đề tài các hội đồng Anh; của tác giả cuốn Các Công Đồng Giáo Hội, v.v., trong Hội Thánh Anh. Tác giả cho rằng việc lưu ý đến những nhận xét đã nói ở trên là điều thấp kém đối với mình. Ông để mặc thế gian phán xét xem sự ôn hòa nằm ở phía nào. Ông thẳng thắn thừa nhận một số sai lầm; nhưng đó là những sai lầm không ảnh hưởng đến chính vấn đề đang tranh luận. Ông biện hộ cho những lời bình luận của mình về tác giả mà ông đã viết để phản bác; và ông nói rằng ông chưa khai thác hết đề tài của mình, và ông nhắc đến nhiều lỗi khác mà ông có thể đã tìm thấy trong các chương mà ông đã xem xét; và ông bảo đảm với bạn mình rằng nếu ông tiếp tục, ông sẽ luôn nhớ mà hết lòng ủng hộ Tiến sĩ Atterbury về mọi quyền lợi cần thiết hay thuận tiện của Hội Thánh, và mọi đặc quyền quen thuộc của hàng giáo sĩ; để họ có thể đề phòng những kẻ thù chung của mình, và không mở lối cho bất kỳ đạo quân đối nghịch nào, trong khi họ đang giao tranh trong chính doanh trại của mình; và không làm hài lòng những người theo thuyết Erastus, những người theo Giáo hoàng, những người thuộc Hội đồng Westminster, hay bất kỳ phe phái nào khác, vốn sẽ vui mừng thấy cơ chế đã thiết lập bị mất đi, vì tranh chấp về hiến pháp của nó. Ông lập luận về sự vô lý của việc hạ viện tự cho mình có quyền tự hoãn họp; và ông bênh vực các quyền của Tổng Giám mục Canterbury; và ông nói rằng khi không có vua chúa nào thách thức quyền được tuân thủ điều khoản triệu tập giáo sĩ, và không có nghị viện nào can thiệp, không có giám mục nào bị cáo buộc vì không đưa hàng giáo sĩ đã được triệu tập của mình lên, khi không có giáo sĩ cấp thấp nào phàn nàn về việc không được triệu tập, trình diện và tiếp nhận vào nghị viện một cách đúng đắn, khi không có luật sư nào viện dẫn việc vi phạm hiến pháp trong trường hợp này, thì sau sự im lặng và đồng ý của mọi bên liên quan, cuối cùng lại xuất hiện một người tư nhân, tự ý mình yêu cầu, hay đúng hơn là ra lệnh cho các giám mục phải thi hành nghiêm ngặt lệnh triệu tập nghị viện của họ đối với các cấp giáo sĩ thấp hơn, và làm điều này với một sự áp đặt thuần túy lên các đức giám mục và hàng giáo sĩ, thì những người có lý trí sẽ phải thán phục một đề nghị như thế có ý nghĩa gì: và dù để phục vụ một mục đích, nó có thể được ca ngợi trong một thời gian ngắn, và được bào chữa lâu hơn một chút, nhưng khi suy nghĩ lại, người ta sẽ phát hiện ra đó là một dự án mới mẻ và nguy hiểm, không có lịch sử hay chính sách nào hỗ trợ; nó chỉ chia rẽ Hội Thánh, làm rối loạn nhà nước, và khiến toàn bộ hiến pháp mất trật tự.
Cũng vào lúc này, một bức thư gửi cho một người bạn ở quê, về các thủ tục của hội đồng hiện tại, được xuất bản; chỉ là một tờ in khổ bốn. Tác giả than thở về các tranh chấp đang diễn ra; và cầu xin Đức Chúa Trời rằng chúng sẽ không gây ảnh hưởng xấu đến hiến pháp giáo hội, cũng không khuyến khích quá mức những kẻ thù của chế độ giám mục. Ngoài rất nhiều điều đã được gợi ý trước đây mà không cần nhắc lại, ông nói rằng điều khoản Praemunientes, lúc ban đầu, đã bị hàng giáo sĩ phàn nàn và phản đối như một sự xâm phạm vào các quyền và tự do của Hội Thánh, và làm giảm quyền lực của tổng giám mục giáo tỉnh. Và nay, sau bao nhiêu thời đại [NEEDS REVIEW: đoạn tiếp theo bị OCR hỏng và xen lẫn cột bên, không khôi phục được].
Cuốn thư này sớm được trả lời bằng một cuốn sách nhỏ tựa là [NEEDS REVIEW: tên sách bị OCR hỏng, không đọc được đầy đủ], trong đó tác giả phàn nàn rằng hạ viện của giáo sĩ trong hội đồng đã bị tước đoạt niềm tin mà hàng giáo sĩ trong giáo tỉnh đã trao cho họ. Tuy nhiên, theo ông, họ vẫn sẽ giữ được niềm tin ấy, nếu hội đồng không có quyền họp và giải tán theo ý mình. Ông biện hộ rằng tổng giám mục hiện nay không có quyền triệu tập nào ngoài quyền mang tính thừa hành: và do đó, vì hiện nay ngài không có thẩm quyền triệu tập toàn thể giáo sĩ, ngài cũng không thể có thẩm quyền nào để hoãn, giải tán hay tiếp tục họ. Ông cũng lập luận từ việc các ủy ban họp, chỉ bằng thẩm quyền của hạ viện, trong các khoảng nghỉ giữa các kỳ họp; và từ những hậu quả tai hại sẽ xảy ra nếu cho rằng quyền hoãn toàn thể thuộc về tổng giám mục. Quyền lực của đức tổng giám mục, theo cách ấy, theo ông, sẽ lớn hơn bất kỳ quyền lực nào mà vương miện từng thực hành: ngài sẽ có quyền hủy bỏ các kỳ họp trung gian, và ngăn chặn mọi công việc; và như thế làm thất bại chính mục đích của hội đồng và ý định trong lệnh triệu tập của nhà vua. Do đó, người ta ám chỉ rằng khi bất kỳ vua chúa nào trong tương lai có ý định lật đổ cơ chế đã thiết lập của Hội Thánh, và biết rằng bước đầu tiên và lớn nhất tiến tới việc đó là đàn áp các hội đồng, thì người ấy chẳng cần làm gì để đạt được mục đích ấy, ngoài việc tạo ra một tổng giám mục sẵn sàng thực thi quyền hoãn họp theo ý mình, và bằng cách đó ngăn chặn mọi sự chống đối có thể dấy lên từ những lời khuyên hiệp nhất của hàng giáo sĩ đối với các biện pháp và mô hình mới định đưa ra. Và ông nói thêm rằng trong ba cuốn sách còn lại, trình bày các hình thức và phương pháp hoãn họp được thực hành trong hạ viện, một cuốn thuộc các năm 1586 và 1588; một cuốn khác thuộc năm 1640; và cuốn thứ ba thuộc về hội đồng đã họp với nghị viện dài sau cuộc Phục hưng, mỗi cuốn đều có nhiều trường hợp, trong đó chính cách diễn đạt của việc hoãn họp cho thấy quyền hoãn họp thuộc về chính hạ viện. Ông cũng lập luận từ hình thức hoãn họp trong các sổ sách của thượng viện; và khẳng định rằng hạ viện vẫn thường ngồi họp, bàn bạc và hành động, sau khi thượng viện đã giải tán; và cả vào những ngày trung gian, khi thượng viện hoàn toàn không họp. Nhiều nhận xét rất tinh tế và phê bình được đưa ra để xác nhận và hỗ trợ điều này. Trong số những điều khác, ông khẳng định về hội đồng năm 1661 rằng tất cả thời gian trôi qua sau năm 1664 có thể được coi là một giấc mơ liên tục, trong đó hội đồng đã ngủ quên trên các đặc quyền của mình; và sau khi đã một lần buông bỏ quyền lớn là tự đánh thuế, họ có thể ít cẩn thận hơn trong việc bảo đảm các quyền khác. Ông nói rằng chưa bao giờ có một nhóm người nào duy trì một tranh chấp dài và quan trọng như thế, với sự bình tĩnh hơn hay với lòng kính trọng lớn hơn đối với các bậc bề trên, hơn hạ viện của hội đồng đã làm trong lần này: trong đó họ vẫn kiên trì đến cùng, bất chấp những thay đổi thường xuyên của câu hỏi, những sự khinh miệt và những khó khăn vô lý đủ loại, vốn đã được đặt lên họ trong từng bước của cuộc tranh luận này. Và ông dường như lo sợ rằng bạn bè của họ sẽ cho rằng họ đã nhượng bộ quá nhiều hơn là quá ít. Vì các thành viên của hạ viện khi đã họp lại, không còn được xem là nhiều cá nhân riêng lẻ, mà là những đại diện hợp pháp của tám hay mười ngàn người trong các chức thánh, và mang trong mình trọng lượng của toàn thể giáo tỉnh. Và dưới góc nhìn này, ông ám chỉ họ có thể hợp lý hy vọng ít nhất được đối xử tốt, nếu không phải là một mức độ kính trọng nào đó từ những bậc bề trên của mình.
Cuốn sách này được tiếp nối bằng một bản tường thuật về các thủ tục của hạ viện hội đồng liên quan đến việc hoãn họp và giải tán; từ thứ Hai ngày 10 tháng Hai năm 1700 đến thứ Tư ngày 25 tháng Sáu năm 1701, được soạn thảo theo lệnh của hạ viện. Người xuất bản cho biết bản tường thuật này được soạn thảo để hạ viện có thể ở trong tư thế tự vệ, vì đã có những nỗ lực nhằm định kiến tâm trí của hàng giáo sĩ cấp thấp chống lại các đại diện của họ trong hội đồng, như thể họ đang xâm phạm các quyền của tổng giám mục giáo tỉnh, và chà đạp lên chính chế độ giám mục: và do đó người xuất bản cho rằng cần thiết phải cho nó ra ánh sáng. Dù vì tự ý làm việc này mà không xin phép, ông xin lỗi những quý ông mà ông thừa nhận lẽ ra mình phải xin phép trước. Ông tự do phê bình bức thư đã nói ở trên gửi cho một người bạn ở quê, mà ông cáo buộc là có những khẳng định sai lầm, những luận cứ không kết luận được, cũng như những lời quanh co. Ông nói rằng hạ viện của hội đồng năm 1689 đã có những công việc rất khó chấp nhận được đề xuất cho họ, và họ còn lâu mới nghĩ đến việc nên họp như thế nào để theo đuổi công việc ấy, mà họ chỉ mong muốn được giải thoát khỏi nó hơn bất cứ điều gì khác.
Bản tường thuật bắt đầu bằng việc ca ngợi sự đúng mực trong cách hành xử của hạ viện, cũng như tính công bằng trong yêu sách của họ. Nó thừa nhận rằng phần lớn thời gian của họ đã dành cho việc bảo vệ quyền tự hoãn họp của mình; một điều mà nó trình bày là cần thiết để bảo đảm mọi quyền và tự do khác của hàng giáo sĩ cấp thấp, và có tầm quan trọng tối cao đối với việc bảo tồn chính Hội Thánh. Vì nếu tổng giám mục có quyền tước bỏ các giám mục khỏi chính mình, và hoãn cả hai viện của hội đồng theo ý mình, thì người ta ám chỉ rằng toàn bộ hiến pháp giáo hội đã thiết lập sẽ lệ thuộc hoàn toàn vào ý thích của ngài, đến nỗi nếu ngài nghĩ như thế, một mình ngài cũng có thể trao nó một cách hiệu quả cho sự thay đổi hay hủy diệt.
Bản tường thuật tiếp tục kể những gì họ đã làm, ngày qua ngày, cho đến lời đáp của các giám mục, đối với câu trả lời của hạ viện, cho hai câu hỏi mà tổng giám mục đã đặt ra cho vị trưởng đoàn, và được bình luận một cách tự do, dù không thiếu chừng mực. Các luận cứ được đưa ra phần lớn giống như những luận cứ trong bản trả lời cho bức thư gửi cho một người bạn, v.v. Bản tường thuật nói rằng trong hạ viện, họ đã thắng cho quyền tự hoãn họp của mình, với đa số sáu mươi sáu phiếu chống lại hai mươi bốn phiếu: sau đó họ xin một cuộc hội nghị, nhưng bị từ chối, và sự từ chối ấy kéo theo một kỳ hoãn họp dài, họ đã thực thi quyền của mình, và tổ chức các kỳ họp trung gian. Nhiều lời phàn nàn được đưa ra ở đây về các giám mục, như bắt họ phải chờ đợi một cách không cần thiết; và như làm mọi điều trong khả năng của mình để cắt đứt mọi liên lạc giữa hai viện. Trưởng đoàn, Tiến sĩ Hooper, được minh oan khỏi lời cáo buộc quanh co mà Giám mục Bangor đã gán cho ông; và một bản tường trình được đưa ra về các bước mà hạ viện đã thực hiện liên quan đến bản giải thích của Giám mục Salisbury về ba mươi chín điều khoản tín điều.
Điều tiếp theo được in là cuốn Quyền Của Tổng Giám Mục Được Tiếp Tục Hay Hoãn Toàn Thể Hội Đồng; trong một bức thư thứ hai, để trả lời cho cuốn Quyền Lực Của Hạ Viện Hội Đồng Được Tự Hoãn Họp, v.v., và bản tường thuật, v.v. Tác giả này nói rằng sau mọi nỗ lực nhằm hạ thấp nhân cách và làm hoen ố cách hành xử của các giám mục hiện tại, họ vẫn có một phần đầy đủ trong sự kính trọng và tình cảm của cả giáo sĩ lẫn giáo dân. Ông phàn nàn rằng một số phó giám mục đã biến việc biện hộ cho hạ viện, và những khó khăn giả vờ mà thượng viện đặt lên họ, thành một phần trong bài giảng thăm viếng của họ. Ông trả lời các luận cứ được đưa ra ủng hộ họ. Ông nói rằng họ có thể là một viện, mà không được trao những quyền lực và đặc quyền mà không một tiền nhiệm nào của họ từng được hưởng hay đòi hỏi. Ông chứng minh rằng dù tổng giám mục bị đạo luật Phục Tùng ngăn cấm triệu tập hội đồng theo ý mình, nhưng sau khi nhận được trát của nhà vua, ngài triệu tập nó bằng chính thẩm quyền của mình nhiều như trước đây. Ông ám chỉ rằng nếu hàng giáo sĩ Anh đã ngủ quên trên các đặc quyền của mình, thì họ đã ngủ như thế kể từ cuộc Cải Chánh: chưa có ai mơ đến kế hoạch tinh vi nay được bày ra nhằm mở rộng các thành viên hiện tại khỏi thẩm quyền của những người cai quản giáo hội của họ. Ông khẳng định rằng sự đồng ý của hàng giáo sĩ cấp thấp đối với việc tiếp tục hay hoãn họp chưa bao giờ được hỏi hay được đưa ra. Ông cáo buộc những người ông viết để phản bác là mâu thuẫn trong các nguyên tắc của họ. Khi Tiến sĩ Wake khẳng định việc triệu tập các hội đồng khi nhà vua thấy thích hợp là một phần trong đặc quyền của vua chúa, ông đã bị sửa sai một cách nghiêm khắc vì đã trao cho nhà vua quá nhiều thẩm quyền, phản bội các tự do của Hội Thánh, và đặt vào tay vua chúa quyền hủy hoại tôn giáo của chúng ta theo ý thích: nhưng khi họ muốn tránh né thẩm quyền của tổng giám mục giáo tỉnh bằng cách chuyển nó sang vương miện, thì mọi quyền lực họ có thể trao cho nhà vua đều được cho là quá ít, và hoàn toàn không có nguy hiểm nào cho tôn giáo, cũng như các tự do của Hội Thánh không hề bị ảnh hưởng chút nào. Tiếp theo, ông chứng minh rằng luận cứ từ các ủy ban họp trong khoảng nghỉ không phải là bằng chứng đầy đủ cho quyền tiếp tục; ông ám chỉ rằng nguy hiểm của việc trao quyền tiếp tục vào một tay được thúc đẩy dựa trên các nguyên tắc cộng hòa; và rằng những bất tiện của quyền tiếp tục theo ý thích kết luận mạnh mẽ chống lại hạ viện, cũng như chống lại tổng giám mục; rằng hạ viện của hội đồng đã đi xa hơn trong thực hành của mình so với bất kỳ tiền nhiệm nào của họ, nhưng chưa đi xa bằng những nguyên tắc được dùng để bênh vực họ. Nguyên tắc về một quyền riêng biệt để tiếp tục, theo ông, đưa vào một quyền lực ngang hàng của các trưởng lão với các giám mục của họ trong các vấn đề công đồng; biện hộ cho họ trong việc từ chối lời khuyên và sự trợ giúp của họ, có xu hướng chia rẽ các cuộc tham vấn và lợi ích của họ, và dọn đường cho một tình trạng trưởng lão trị, bằng cách biến mọi trường hợp phục tùng thành hành động lựa chọn chứ không phải bổn phận. Ông tiếp tục bàn về luận cứ từ các hình thức và phương pháp hoãn họp được thực hành trong hạ viện: và sau đó ông chứng minh rằng hàng giáo sĩ cấp thấp được bao gồm trong các lần tiếp tục của thượng viện. Ông cho thấy rằng trong mọi trường hợp được đưa ra ủng hộ các kỳ họp trung gian, hàng giáo sĩ đã họp theo lệnh và chỉ thị rõ ràng của tổng giám mục, để xem xét những vấn đề cụ thể mà ngài đã đề xuất cho họ; và rằng những cuộc họp như thế, được tổ chức theo lệnh của đức tổng giám mục, không thể suy ra quyền của hạ viện được tổ chức chúng mà không có lệnh ấy: rằng việc bổ nhiệm các ủy ban của hàng giáo sĩ cấp thấp luôn được đức tổng giám mục đòi hỏi và thực thi; rằng những cuộc họp trong các khoảng nghỉ này không thể là gì khác ngoài các ủy ban, vì chúng thường tiếp nối những lần tiếp tục bày tỏ một sự đình chỉ hoàn toàn công việc của hội đồng; và rằng sự hiện diện của trưởng đoàn không thể là luận cứ chứng minh họ hành động như một viện, vì ông thường đứng đầu các ủy ban của họ cũng như đứng đầu hạ viện, v.v. Và ông mô tả những người phán đoán đúng đắn là những người lo ngại rằng cho đến khi một tinh thần khác xuất hiện, việc hàng giáo sĩ chăm sóc các xứ đạo tương ứng của mình sẽ phục vụ thật sự cho Hội Thánh và tôn giáo hơn là việc họ họp trong hội đồng: và ông nói rằng điều đó sẽ làm tăng ý kiến của ông về sự khôn ngoan, tầm nhìn xa và sự quan tâm của họ đối với Hội Thánh, ít nhất cho đến khi những hiệu quả đáng mong muốn hơn của một hội đồng đang họp có thể được thấy, hơn là những thủ tục gần đây đã gây ra để mong đợi trong hoàn cảnh hiện tại: và rằng trong tương lai người ta sẽ càng dễ tin hơn rằng việc họp của hàng giáo sĩ không phải là một phước lành ngang nhau cho Hội Thánh, trong mọi mùa và dưới mọi tâm trạng.
Nhưng đây là một cuộc tranh luận rất phong phú, và đã khiến báo chí sản xuất rất dồi dào. Một bức thư gửi cho tác giả của bản tường thuật ra đời, để minh oan cho các thủ tục của các thành viên hạ viện, liên quan đến việc tổng giám mục hoãn họp vào ngày 8 tháng Năm. Tác giả bày tỏ sự phiền muộn vì phải tham gia vào một cuộc tranh luận như thế, trong đó Hội Thánh nói chung phải chịu thiệt hại, bất kể phía nào của câu hỏi thắng thế, và trong đó không thể minh oan cho một phần của hàng chức sắc mà không đổ lỗi cho một phần khác. Ông phàn nàn nhiều về bản tường thuật vì nó không phù hợp với biên bản; và về cách hành xử của hạ viện đối với Tiến sĩ Verney và Tiến sĩ Whitmel; và rằng các tờ giấy đã bị cắt ra khỏi sổ biên bản. Ông phê bình việc bỏ qua không nhắc đến việc tổng giám mục hoãn họp, và ông minh oan cho việc Tiến sĩ Verney đã trình bày việc ấy lên tổng giám mục; và sự vắng mặt của những người vắng mặt ngày 16 tháng Năm, nhưng có mặt ngày 30 tháng Năm, chống lại những lời bình luận của bản tường thuật và bản trình bày của hạ viện: và ông đưa ra một đề nghị rằng những người có thẩm quyền không nên bị tìm cách tước đoạt một quyền lực mà họ đã quen thực thi, cho đến khi sự tiếm quyền được chứng minh một cách rõ ràng.
Cuốn thư này được tiếp nối bằng một bức thư gửi cho một giáo sĩ ở quê, về việc lựa chọn các thành viên, và việc thi hành trát triệu tập nghị viện cho hội đồng sắp tới: bức thư này, khi nhà vua triệu tập một hội đồng mới cùng với nghị viện mới của mình, khuyến nghị nên cẩn thận trong việc bầu cử các thành viên mới, xét đến các tranh chấp đang diễn ra giữa hai viện; và ám chỉ rằng khi các tranh chấp ấy được quyết định gây bất lợi cho hàng giáo sĩ cấp thấp, thì mọi quyền và tự do của viện của họ sẽ chấm dứt, và từ khoảnh khắc đó, họ trở thành một phần vô dụng và không đáng kể của hiến pháp. Tác giả này nhận xét rằng các thành viên được bầu chiếm tỷ lệ trên bốn phần năm trong tổng số. Và rằng ảnh hưởng của các giám mục rất lớn cả trong các hội đồng giáo sĩ lẫn các giáo phận, và họ có khả năng sẽ nỗ lực để có được một hạ viện chịu hy sinh các quyền và tự do của mình cho thượng viện. Ông mô tả việc các giám mục lấn át các cuộc bầu cử của những đại diện, những người trong hội đồng phải trình bày các nỗi oan ức và khó khăn mà hàng giáo sĩ phải chịu từ các tòa án và viên chức của các đức giám mục, là một điều vô cùng vô lý. Ông nói rằng hạ viện đã quyết nghị rằng việc các giám mục hay viên chức của họ can thiệp để làm thiên lệch cuộc bầu cử các đại diện phục vụ trong hội đồng là một nỗi oan ức: nhưng nghị quyết này, cùng với các nghị quyết khác, đã bị ngăn cản không cho trình lên thượng viện, bởi một số người đã quyết định rằng hội đồng sẽ họp mà không có mục đích gì. Do đó ông khẩn xin hàng giáo sĩ trình bày với các giám mục của mình rằng việc họ can thiệp lúc này sẽ gây tổn hại đến các quyền của hàng giáo sĩ, và phá hủy hoàn toàn hiến pháp của một công đồng Anh. Ông nói rằng những lời biện hộ gần đây cho thẩm quyền của các tổng giám mục giáo tỉnh không được đưa ra với bất kỳ ý định nào nhằm duy trì cơ chế Hội Thánh hiện tại: và rằng một chính phủ thế tục được thành lập trên tự do, như chính phủ Anh, không bao giờ có thể kết hợp một cách thân thiện với một xã hội thiêng liêng được hỗ trợ bằng chế độ nô lệ: mà hoặc sẽ giảm nó xuống thành một dạng phù hợp nào đó với chính nó, hoặc sẽ nhanh chóng hủy diệt nó. Ông nói rằng hàng giáo sĩ Anh có lòng tôn trọng chân thật đối với chế độ giám mục ăn sâu trong lòng, đến nỗi đó là dấu hiệu họ đã bị đối xử tệ hại ở mức độ cao, và thậm chí bị ép phải hành động phòng vệ, khi họ tranh chấp với các giám mục của mình: và rằng họ tham vấn lợi ích của các đức giám mục, bằng cách ngăn chặn nếu có thể bất kỳ sự giảm sút nào của chính mình; và họ còn lâu mới tìm cách xâm phạm quyền lực của các giám mục, đến nỗi một mục đích của cuộc đấu tranh hiện tại của họ là ngăn chặn một sự [NEEDS REVIEW: câu văn bị cắt cụt do OCR hỏng ở cuối đoạn].
Ông ám chỉ rằng hạ viện cũng đã quyết nghị rằng việc không thi hành điều khoản Praemunientes trong trát của giám mục, mà lại ngăn chặn điều khoản ấy, sau khi quyền của hàng giáo sĩ được họp trong các hội đồng nghị viện của họ đã bị tranh luận và phủ nhận một cách công khai, và sau khi những cuốn sách và giấy tờ viết chống lại các quyền và thẩm quyền của các hội đồng được khuyến khích, là một nỗi oan ức; và ông muốn hàng giáo sĩ yêu cầu thi hành điều khoản này, điều mà ông ám chỉ sẽ gắn chặt cuộc họp của họ với các cuộc họp của nghị viện đến nỗi, dù là ác ý của kẻ thù hay sự phản bội của những người bạn giả dối của họ, cũng không bao giờ có thể giải tán sự hiệp nhất ấy. Ông trả lời các phản đối chống lại điều khoản ấy: đối với ông, đó là bằng chứng đầy đủ rằng việc thi hành điều khoản này có một số tầm quan trọng đối với hiến pháp, khi một số người lại nhiệt thành và hăng hái đến thế trong việc chống đối nó. Và ông kết thúc bằng đoạn Kinh Thánh ấy: Hãy vững lòng bền chí, hãy can đảm vì dân sự chúng ta, và vì các thành của Đức Chúa Trời chúng ta; nguyện Đức Giê-hô-va làm điều Ngài lấy làm tốt lành.
Cuốn thư này được tiếp nối bằng một bức thư thứ hai về cùng đề tài; trong đó ông cố gắng làm rõ và xác nhận thêm việc ghi trát nghị viện của tổng giám mục vào các biên bản hội đồng của cả hai giáo tỉnh, và làm sáng tỏ một số vấn đề khác.
Để trả lời hai bức thư này, cuốn Vụ Việc Về Điều Khoản Praemunientes Được Xem Xét ra đời. Tác giả nói rằng đã một thời gian nay hàng giáo sĩ có một hồi chuông báo động lớn rằng những người cai quản Hội Thánh đang phá hủy hiến pháp của Hội Thánh. Rằng đã có một triều đại gần đây, khi một số giám mục được bổ nhiệm, để phục vụ một mục đích xấu, và để tiến hành những biện pháp rất chuyên chế, nhưng kể từ cuộc Cách mạng thì đã khác. Rằng đó chỉ là một bè phái chạy theo việc hạ thấp các giám mục hiện tại, cho là những người độc đoán và chuyên chế; và rằng nhiều lời phàn nàn bi thảm được đưa ra một cách công khai chống lại họ, chỉ là tiếng ồn và tiếng la ó vô lý của một số cấp dưới của họ, bị thúc đẩy bởi sự bất mãn và thất vọng. Rằng chính những người chống lại các giám mục đã bắt đầu cuộc tranh chấp, và đã tấn công; rằng các tác giả phía ấy đã vi phạm về lòng bác ái và phép lịch sự, và đã công bố rất nhiều lời bóng gió, tô vẽ và câu chuyện, đến nỗi ngay cả Martin Marprelate cũng không xúc phạm các giám mục của Hội Thánh Anh một cách hiệu quả hơn. Rằng những người đã biện hộ chống lại các giám mục rất mâu thuẫn với nhau, điều này cho thấy họ đã bắt đầu những yêu sách mới của mình, trước khi họ đã ấn định nền tảng hay phạm vi của chúng: rằng chính họ thú nhận rằng các quyền mà họ nay đòi hỏi chưa từng được đòi hỏi trong ký ức của con người; và rằng quyền chủ tọa một hội đồng được an toàn trong tay của vị giáo trưởng hiện tại: rằng họ đã không thành thật và công bằng trong việc tường thuật sự việc; và rằng tổng giám mục đã chịu đựng mọi cách hành xử của họ, với sự dịu dàng và tình cảm xứng với nhân cách của ngài, và đặc thù cho tính khí của ngài. Để trả lời hai bức thư, ông nói rằng không có cách nào chấm dứt các tranh chấp, trong khi Hội Thánh còn đứng vững, ngoài việc hàng giáo sĩ trở về với bổn phận của mình; và rằng ngay cả khi đó các giám mục cũng không thể làm bất kỳ hành động công đồng nào mà không có họ. Ông không thấy có hại gì khi giám mục của giáo phận giới thiệu người này hay người kia, như người có đủ tư cách nhất để đại diện cho các anh em của mình. Ông ám chỉ rằng những sự lạm dụng của các tòa án và viên chức giáo hội chưa bao giờ trở thành đề tài trình bày của hàng giáo sĩ cấp thấp, cho đến hội đồng vừa qua: rằng hầu như không có một giám mục nào trong số các giám mục đã không tán thành những nỗ lực gần đây của hàng giáo sĩ cấp thấp, mà lại không bị phỉ báng và vu khống một cách rõ ràng, trong một hoặc một số giấy tờ và sách nhỏ gần đây: và rằng các nghị quyết đã nói đến đã không được thông qua trong một hạ viện đầy đủ, và không thể tìm thấy, hoặc trong biên bản hoặc trong bản tường thuật. Còn về đề nghị thi hành nghiêm ngặt điều khoản Praemunientes, vốn là đề nghị của Tiến sĩ Atterbury, ông trả lời nó dựa trên lời đáp của Tiến sĩ Kennet gửi cho ông ta: [NEEDS REVIEW: câu văn bị cắt cụt ở cuối chunk, phần tiếp theo nằm ở chunk sau].
Và ông kết luận bằng cách nói với người kia rằng đoạn Kinh Thánh ông ta dùng để kết thúc cũng giống như lời nguyền rủa Mê-rốt của H. Peter, và rằng ông cầu xin Đức Chúa Trời tha thứ cho ông ta. Để trả lời bức thư thứ hai của ông ta, ông nói rằng việc nhìn thấy bức thư đó đã thuyết phục ông rằng nguyên nhân của ông ta giờ đây không còn có thể dựa vào gì khác ngoài thái độ trơ tráo và trò khéo tay, và rằng nó sẽ bị mọi người lương thiện coi như đã mất khi nó không còn có thể được bênh vực bằng sự chân thành và thẳng thắn nữa, mà phương sách cuối cùng lại là những điều dối trá lớn, những cách giữ lại mập mờ và những mưu mẹo.
Một bài viết khác cũng xuất hiện chống lại bức thư gửi cho một giáo sĩ nói trên. Tác giả của bài viết đó đã nói rằng, kể từ Đạo luật Thần phục, thông lệ thường xuyên là phải ghi vào đầu các đạo luật của mỗi công nghị văn kiện triệu tập Nghị viện của nhà vua kèm theo điều khoản Praemunientes, cũng như văn kiện gửi cho tổng giám mục để triệu tập hàng giáo sĩ trong tỉnh của ngài. Và để chứng minh điều này, ông ta đã viện dẫn các đạo luật gốc của các công nghị York cùng những trích lục có thẩm quyền của tỉnh Canterbury. Bài viết này chứng minh điều ngược lại bằng một giấy chứng nhận từ York và bằng bằng chứng từ những trích lục Canterbury đó, rồi bày tỏ sự lo ngại trước một đòn táo bạo như vậy, nhằm phục vụ một mục đích nhất thời trước khi sự giả dối của nó bị phát hiện, trước việc những tác giả đó đã trắng trợn lừa dối anh em mình, và trước sự phạm thượng khi áp dụng một đoạn Kinh Thánh ở cuối thư để bênh vực điều trái với tôn giáo và sự thật. Và vì tác giả đó đã nói thẳng rằng nếu trong việc này ông ta lừa dối thì ông ta bằng lòng mất hết uy tín đối với bất kỳ người tốt nào mãi mãi, nên người phê bình này nói với ông ta rằng ông ta không thấy làm sao ông ta có thể tránh khỏi phải chịu chính bản án của mình. Ông còn nói thêm rằng ông không khỏi đau lòng cho Hội Thánh khi những người ồn ào nhất trong việc bảo vệ Hội Thánh lại đặt sự bênh vực của mình vào một vấn đề như thế này.
Tiếp theo đó là một bài đáp lại bức thư bổ sung, hay bức thư thứ hai, trong đó những cách lảng tránh của ông ta được xem xét. Tác giả này thẳng thắn nói với người viết kia rằng một chuỗi những điều dối trá được sắp đặt với nhiều mưu mẹo như vậy không thể là kết quả của sự thiếu hiểu biết, dù ngay cả sự thiếu hiểu biết cũng không thể được tha thứ sau một lời kêu gọi long trọng như thế, mà một sự lừa dối có chủ ý, như việc này có mọi vẻ là như vậy, còn mang tính chất đen tối hơn và đòi hỏi một sự rút lại long trọng. Giải thích cũng không đủ. Và ông ta đã đi quá xa trong lời khẳng định của mình đến nỗi nếu ông ta còn giữ được uy tín dưới một đám mây nhân chứng vạch trần ông ta đầy đủ như vậy, thì người ta phải kết luận rằng trên đời này không còn đủ sự khích lệ cho tính chân thành nữa. Nhưng ông không thể cho rằng anh em mình sẽ gạt bỏ sự tôn trọng đối với các hồ sơ công cộng, thay vì nghi ngờ tính liêm chính của một người vẫn giữ kết luận của mình ngay cả khi chính ông ta buộc phải nhận thấy rằng các tiền đề của mình đã thất bại. Thật vậy, ông hy vọng chính người đó sẽ ăn năn về điều mà qua cuộc tra xét nghiêm ngặt nhất, ông thấy là sự quanh co lớn nhất mà ông từng gặp, ngoại trừ phần tái bút của ông ta, phần này cũng được xem xét, và liên quan đến một điều khoản trong sắc lệnh của tổng giám mục.
Những suy ngẫm này đã khơi ra bức thư thứ ba gửi cho một giáo sĩ ở miền quê, để bênh vực những gì đã nói trong hai bức thư trước về việc ghi văn kiện triệu tập Nghị viện vào nhật ký của công nghị và việc chèn điều khoản vào sắc lệnh của tổng giám mục. Ông phàn nàn rằng tài năng và công trạng chính của những người đáp lại ông nằm ở việc làm tối tăm các cuộc tranh luận và làm mệt mỏi độc giả bằng cách lặp lại vô tận những luận cứ đã bị bác bỏ, mà không có một hướng đi mới nào về nghệ thuật hay sự cải tiến. Nghệ thuật gieo rắc tai tiếng, ông nói, trong thời chúng ta đã đạt đến trình độ hoàn hảo cao, và một số người trong hàng giáo sĩ gần đây đã tiến bộ rất nhiều về kỹ năng theo hướng này. Về phần mình, ông nói ông chịu đựng những lời trách mắng của đối thủ còn dễ dàng hơn là phải chịu những lời ca tụng của ông ta. Ông khẳng định sự vô tội của mình và tuyên bố rằng ông đã trình bày các sự kiện một cách trung thực, còn tác giả hay các tác giả mà ông tranh luận đã phủ nhận điều đó chỉ dựa trên những phỏng đoán và lập luận phù phiếm. Ông đưa ra một giấy chứng nhận về năm văn kiện triệu tập Nghị viện gửi cho tổng giám mục, được ghi trong các trích lục của năm công nghị Canterbury, và một giấy chứng nhận khác chống lại những khẳng định của các đối thủ. Ông nói rằng ước muốn của những người viết chống lại ông, mong tìm thấy các sự kiện mà ông viện dẫn là sai sự thật, là vô cùng mạnh mẽ, và họ đã nhầm lẫn những ước muốn đó với các luận cứ. Và rằng đối thủ của ông đã dùng lời lẽ của ông giống như một đao phủ hơn là một người đáp lại công bằng, và đã tra tấn những gì ông nói để bắt nó thú nhận một ý nghĩa mà đối thủ không thể không biết trong lương tâm rằng nó chưa bao giờ có ý ám chỉ. Ông cũng trình bày thêm về vụ việc sắc lệnh của tổng giám mục, và cáo buộc đối thủ đã quanh co một cách thô thiển và cố ý về việc đó, đồng thời kêu gọi ông ta hoặc công khai bác bỏ lời cáo buộc, hoặc thừa nhận nó. Và ông thú nhận ở cuối thư rằng công việc của ông thật tẻ nhạt, nhưng hoàn toàn cần thiết để làm sáng tỏ tính liêm chính của chính mình và vạch trần những mưu mẹo của những người lấy sự dối trá làm nơi nương náu và ẩn mình trong sự giả dối.
Nhưng giờ đây đã đến lúc trở lại với công nghị còn đang họp khi chúng ta dừng lại lần trước. Các giám mục, như đã được gợi ý trước đó, đang xem xét bản báo cáo do hạ viện trình lên. Họ đã soạn một câu trả lời và muốn tiếp tục cuộc tranh luận về quyền hoãn họp bằng văn bản. Hàng giáo sĩ cấp dưới thì phản đối điều đó, và vào ngày 31 tháng 3 năm 1701, họ đã biểu quyết rằng mình có quyền tự hoãn họp. Rồi họ cử vị chủ tọa mang một thông điệp đến thượng viện, cho biết họ đã xem xét câu trả lời của thượng viện và mong muốn có một cuộc HỘI NGHỊ TỰ DO về vấn đề đang tranh luận. Tổng giám mục yêu cầu câu trả lời của họ bằng văn bản. Vị chủ tọa nói với ngài rằng câu trả lời của họ sẽ dài khoảng hai mươi tờ. Tổng giám mục đáp rằng ngài không giới hạn họ về độ dài hay độ rộng, nhưng mong đợi câu trả lời của họ bằng văn bản. Hạ viện vẫn khăng khăng đòi một cuộc hội nghị tự do và đã soạn những lý do cho việc đó, được trình lên vào ngày 5 tháng 4.
Thượng viện, vì muốn làm hài lòng hạ viện hết mức có thể về lời phàn nàn của họ chống lại cuốn sách của ông Toland mang tên Cơ Đốc giáo không huyền bí, đã tra cứu các tiền lệ và đồng ý tham khảo ý kiến luật sư về hai câu hỏi. Thứ nhất, việc các công nghị đưa ra ý kiến về một cuốn sách là dị giáo, vô đạo và vô luân có trái với luật pháp nào không. Thứ hai, những lời trong tờ giấy do hạ viện gửi cho họ có phải là một ý kiến trái với luật pháp nào không. Và sau khi có phán quyết của một số luật sư nổi tiếng, họ đã trả lời hạ viện rằng họ không thấy làm sao, nếu không có giấy phép của nhà vua mà họ chưa nhận được, họ có thể có đủ thẩm quyền để kết án theo pháp lý bất kỳ cuốn sách nào như vậy, mà ngược lại, họ được khuyên rằng làm như vậy cả hai viện của công nghị đều có thể phải chịu các hình phạt của đạo luật năm thứ 25 triều vua Henry VIII.
Vào ngày 8 tháng 4, một tờ giấy được giao cho vị chủ tọa để trả lời tờ giấy của hạ viện gửi ngày 5 tháng 4, trong đó các giám mục nói với họ rằng các thủ tục của họ đã không đúng quy củ và không có tiền lệ ở nhiều điểm, rằng họ không thể tìm thấy dù chỉ một trường hợp nào về một cuộc hội nghị tự do do hạ viện yêu cầu, rằng quả thật họ đã từng được gọi lên để hội đàm vào năm 1689, nhưng hậu quả của việc đó không hề khuyến khích làm điều tương tự vào lúc này, và rằng việc họ giả vờ tự nghỉ họp bằng thẩm quyền riêng của mình, tách khỏi thượng viện và không có lệnh của vị chủ tịch, là hoàn toàn mới mẻ và là một sự vi phạm thẩm quyền của ngài đến mức không thể chấp nhận hay dung thứ mà không phá hủy hiến pháp căn bản của một công nghị Anh. Sau đó tổng giám mục đã có một bài diễn văn nghiêm trang và hoãn công nghị đến ngày 8 tháng 5. Hạ viện sau đó vẫn ngồi họp như một viện trong một thời gian trong ngày hôm đó, rồi tự hoãn mình sang ngày hôm sau. Tác giả của tôi nói rằng đây là một sự giả vờ độc lập chưa từng thấy ở các công nghị trước đây và chưa từng bị bất kỳ linh mục nào trong bất kỳ Hội Thánh giám mục nào thử làm.
Vào ngày 8 tháng 5, tổng giám mục nói với vị chủ tọa rằng những gì đã làm ở hạ viện với tư cách là một viện kể từ khi hoãn họp không chỉ vô hiệu và không có thẩm quyền mà còn có hậu quả rất nguy hiểm đối với hiến pháp, và rằng họ không thể nhận từ họ, dù bằng lời nói hay bằng văn bản, bất cứ điều gì do viện đó làm với tư cách là một viện trong khoảng thời gian đó. Cùng lúc đó, vị chủ tọa đã nộp một tờ giấy với tư cách là đạo luật của hạ viện trong ngày hôm đó, là câu trả lời cho những gì đã gửi cho họ về cuốn sách của Toland. Trong đó họ bày tỏ quan điểm rằng ít có nhu cầu phải tham khảo ý kiến luật sư về cuốn sách đó, rằng tổng giám mục có thể dễ dàng xin được giấy phép, rằng việc bỏ qua không bày tỏ sự không tán thành đối với một cuốn sách xấu xa như vậy sẽ bị lợi dụng một cách xấu xa, và họ biện minh cho thủ tục của chính mình đồng thời phàn nàn nhiều về những bất công mà họ phải chịu từ thượng viện.
Một ủy ban các giám mục đã chuẩn bị một câu trả lời cho tờ giấy này, cho biết họ cho rằng an toàn nhất và có lợi nhất cho Hội Thánh và tôn giáo là trong vấn đề cuốn sách của Toland cũng như các vấn đề khác, họ nên hành động theo các tiền lệ của các công nghị trước đây, rằng quốc vương là vị thẩm phán thích hợp nhất để quyết định khi nào cấp giấy phép và khi nào không, dù xét đến cách đối xử mà giấy phép cấp cho công nghị năm 1689 đã gặp phải, thì việc xin một giấy phép khác là không nên cho đến khi một tinh thần tốt hơn xuất hiện ở những người thuộc hạ viện so với tinh thần đã có lúc đó hay bây giờ, rằng họ sẽ cố gắng xin một đạo luật để quản lý báo chí, và rằng các hành động của hạ viện không phù hợp với lời tuyên xưng của họ, vì họ đã tiến tới mức độ thiếu tôn trọng và xâm phạm các quyền của tổng giám mục và giám mục cao hơn bất kỳ hạ viện công nghị nào trước đây, và rằng bằng việc này họ đã giáng cho Hội Thánh đòn nặng nề nhất kể từ hội đồng trưởng lão họp tại Westminster trong thời kỳ rối loạn gần đây.
Một ủy ban gồm năm giám mục được chỉ định để gặp một ủy ban tương tự của hạ viện nhằm kiểm tra các đạo luật của mỗi viện trong công nghị này và báo cáo phán quyết của họ. Nhưng hạ viện đã từ chối chỉ định một ủy ban như vậy. Và khi lịch hoãn họp được đưa xuống hạ viện, vị chủ tọa đã từ chối thông báo nó và hoãn sang ngày hôm sau thay vì ngày 16 tháng 5, và nhân dịp đó tiến sĩ Verney đã có bài phát biểu đã được nhắc đến trước đó, nhân câu chuyện kể của hạ viện.
Hạ viện đã soạn một bản trình bày quan điểm của mình về tác phẩm Giải thích ba mươi chín điều của giám mục Sarum, và trình lên vào ngày 30 tháng 5. Rồi xảy ra cuộc cãi vã giữa giám mục Bangor và vị chủ tọa đã được nhắc đến trước đó.
Tờ giấy trình bày liên quan đến tác phẩm Giải thích của giám mục Sarum cho rằng, theo quan điểm của hạ viện, đó là một cuốn sách có xu hướng đưa vào một sự rộng rãi và đa dạng về ý kiến như những điều mà các điều khoản được soạn ra để tránh, rằng có nhiều đoạn trong phần giải thích về một số điều khoản dường như trái với ý nghĩa thật của chúng và với các giáo lý đã được Hội Thánh chấp nhận khác, và rằng có một số điều trong đó dường như gây hậu quả nguy hiểm cho Hội Thánh Anh theo luật định và làm giảm danh dự của cuộc Cải cách của Hội Thánh.
Rồi tiến sĩ Sherlock cùng mười hai thành viên khác của hạ viện xuất hiện và nộp một đơn khiếu nại bằng văn bản cho tổng giám mục và các giám mục, rằng họ đã đề nghị hạ viện ghi lại lời phản đối của họ chống lại các phiên họp trung gian, nhưng điều đó đã bị biểu quyết chống lại họ, và phiếu biểu quyết đó cũng không được phép ghi vào sổ, vì vậy họ xin phép được ghi những lời phản đối như vậy, và họ đã ký tên vào đó.
Ngày 6 tháng 6, tổng giám mục nói với vị chủ tọa rằng ngài không thể, theo quy định của viện họ, nhận bất cứ điều gì từ ông cho đến khi sự bất thường bị phàn nàn được sửa chữa, nhưng dù vậy, theo yêu cầu lặp lại của giám mục Sarum, họ sẵn lòng nhận tờ giấy mà viện của ông đã chuẩn bị chống lại cuốn sách của ngài. Vị chủ tọa vì lúc đó không có tờ giấy đó trong tay nên được cử đi lấy nó, và khi ông đi khỏi, ông để lại một tờ giấy nhằm bênh vực thủ tục của hạ viện, tờ giấy này đã được thư ký đọc khi ông vắng mặt. Nó nêu những lý do họ từ chối gặp ủy ban các giám mục như được yêu cầu.
Họ cho biết họ là một viện riêng biệt và hoàn toàn tự do chấp nhận hay từ chối việc chỉ định các ủy ban tùy ý mình. Rằng các giám mục không có cách thức chính quy nào để xem xét các giao dịch của viện họ ngoài việc họ trình bày chúng trước các ngài, nhưng nếu việc xem nhật ký của họ bị đòi hỏi như một quyền thì họ có lý do để khăng khăng đòi quyền tự do của mình. Rằng họ không thấy có căn cứ nào cho một ủy ban như vậy. Rằng họ có lý do để mong đợi các ngài giao cho họ các nhật ký của hạ viện các năm 1586, 1588, 1640, 1661 và các năm khác, vốn theo quyền thuộc về họ, trước khi các ngài yêu cầu kiểm tra các thủ tục hiện tại của họ. Rằng tuy nhiên họ đã nản lòng vì tuyên bố cho rằng những gì họ đã làm có hậu quả nguy hiểm. Và rằng bản án của các ngài cắt đứt mọi giao tiếp giữa hai viện không chỉ quá nghiêm khắc khi được đưa ra vì một dịp nhỏ như vậy mà còn phá hủy, trong hiện tại, toàn bộ mục đích và chính sự tồn tại của một công nghị.
Tờ giấy này được chuyển cho một ủy ban các giám mục để xem xét, và ủy ban này đã soạn một câu trả lời dài và chi tiết, cho biết rằng hạ viện lẽ ra nên thừa nhận sự kiên nhẫn và dịu dàng của thượng viện. Rằng khi tra cứu các tiền lệ, họ thấy mình có quyền chỉ định các ủy ban, và hạ viện chưa bao giờ từ chối tuân theo một sự chỉ định như vậy trước đây. Rằng bằng việc từ chối, họ đã bất tuân thẩm quyền của vị chủ tịch và các giám mục, và phá vỡ sự giao tiếp giữa hai viện. Rằng vì việc này họ có thể đã bị xử lý bằng những lời khuyên răn và kỷ luật theo giáo luật, những điều cho đến nay vẫn được kiềm chế, nhưng cho đến khi họ trở lại với bổn phận của mình thì công việc không thể tiếp tục. Rằng những lý do họ đưa ra để biện minh đều dựa trên những sai lầm rõ ràng cả về quyền lẫn về sự kiện. Rằng họ tự cho mình là một cơ quan độc lập, trong khi toàn bộ công nghị chỉ là một cơ quan duy nhất, và cả hai viện luôn được triệu tập và hoãn họp bằng một văn kiện hay một đạo luật, và tổng giám mục là người đứng đầu cơ quan đó. Rằng mục đích của đề nghị kiểm tra các sổ sách là để ngăn ngừa sai lầm và loại bỏ mọi dịp tranh luận và tranh cãi giữa hai viện. Rằng lời phàn nàn của họ về việc thiếu các nhật ký trước đây, như thể họ có quyền giữ chúng, là rất vô lý và bất công. Rằng các sổ đăng ký và sổ đạo luật của cả hai viện đều thuộc về tổng giám mục. Rằng các sổ đăng ký cổ xưa ở trong thư viện tại Lambeth, nơi họ được tự do tiếp cận. Rằng nếu họ gặp nhau, các giám mục có thể đã làm cho những người thuộc hạ viện hài lòng rằng việc họ tự hoãn họp là không chỉ bất hợp pháp mà còn có hậu quả nguy hiểm. Và vì vậy họ đề nghị họ xem xét sự bất thường của mình.
Tờ giấy chống lại giám mục Sarum được trình lên, tổng giám mục đã đề nghị nêu rõ từng điểm trong lời cáo buộc chống lại cuốn sách của ngài, và sau khi chờ đợi một thời gian mà không có kết quả, ngài đã hoãn họp đến ngày 13 tháng 6.
Một ủy ban các giám mục đã tuyên bố phán quyết của mình về những bước đi bất thường của hạ viện.
Thứ nhất, nhân dịp khiếu nại chống lại giám mục Sarum, họ tuyên bố quan điểm của mình rằng hạ viện không có quyền lực nào để kết án theo pháp lý bất kỳ cuốn sách nào, rằng họ không nên bắt đầu xem xét một cuốn sách của một giám mục trong Hội Thánh này mà không thông báo trước cho vị chủ tịch và các giám mục, rằng việc họ kết án cuốn sách của giám mục Sarum bằng những lời chung chung mà không nêu rõ từng đoạn làm căn cứ cho lời kết án là phỉ báng và tai tiếng, rằng vị giám mục đó, nhờ tác phẩm Lịch sử Cải cách xuất sắc được cả hai viện Nghị viện tán thành cùng các tác phẩm khác, đã làm nhiều việc lớn lao cho Hội Thánh Anh và xứng đáng nhận lời cảm ơn của viện họ, và rằng dù các cá nhân có thể giải thích các điều khoản của Hội Thánh, nhưng công nghị vào lúc này không thể thích hợp mà tán thành, càng không thể lên án một sự giải thích riêng tư như vậy.
Thứ hai, về cuộc cãi vã giữa vị chủ tọa và giám mục Bangor, họ tuyên bố quan điểm rằng vị giám mục đã tường trình một cách trung thực và công bằng về câu trả lời dành cho ngài tại cửa viện, rằng vị chủ tọa đã đưa ra cùng một câu trả lời về thực chất cho tổng giám mục trong viện, rằng tờ giấy do vị chủ tọa đọc trong viện không phải về sự bất thường bị phàn nàn mà là để đưa ra một khiếu nại chống lại giám mục Sarum vốn không liên quan gì đến nó, và rằng câu trả lời của vị chủ tọa là câu trả lời không nên được đưa ra cho tổng giám mục hay bất kỳ thành viên nào của viện đó.
Thứ ba, về tiến sĩ Verney và những người còn lại bất đồng với đa số trong hạ viện, họ tuyên bố quan điểm rằng họ đã hành xử đúng như quyền và bổn phận đòi hỏi, rằng họ đã duy trì các quyền chính đáng của công nghị và xứng đáng được thượng viện bảo vệ, và rằng vị chủ tọa cùng một số người khác trong hạ viện đã vi phạm các phương thức thủ tục trong công nghị, gây nguy hiểm cho hiến pháp của Hội Thánh và phạm tội bất tuân và khinh thường rõ ràng.
Ngày 20 tháng 6, vị chủ tọa xuất hiện tại thượng viện, và tổng giám mục nói với ông, như trước đó, rằng ngài không thể nhận tờ giấy nào khác ngoài tờ giấy chứa những điểm cụ thể của lời cáo buộc chung chống lại tác phẩm Giải thích của giám mục Sarum, tờ giấy mà theo yêu cầu của vị giám mục đó ngài sẵn sàng nhận. Vị chủ tọa nói rằng ông có hai tờ giấy nhưng không thể trình một tờ mà không trình tờ kia nếu không có chỉ thị của hạ viện, nên ông quay lại để lấy ý kiến của viện, nhưng không trở lại cho đến khi công nghị được hoãn đến ngày 11 tháng 8, rồi đến ngày 13 tháng 9, cho đến khi Nghị viện giải tán và công nghị cũng giải tán theo.
Và tại đây tôi sẽ lưu ý về lịch sử của công nghị này, lần đầu tiên họp vào ngày 6 tháng 2 năm 1700, được xuất bản đầy đủ vào năm 1702. Tôi nhắc đến nó ở đây vì những lý do sẽ rõ ràng. Người ta nói rằng nó được rút ra một cách trung thực từ nhật ký của thượng viện và từ câu chuyện kể cùng biên bản của hạ viện. Tác giả trong lời tựa đã phê phán câu chuyện kể về các thủ tục của hạ viện như được soạn vội vàng và trong cơn giận, chưa bao giờ được một viện đầy đủ ra lệnh trong bất kỳ phiên họp chính thức nào, mà chỉ được đọc và tranh luận trong các hội nghị trung gian. Ông hỏi làm sao hạ viện có được quyền xuất bản bất kỳ công việc công nghị nào mà không có sự đồng ý của thượng viện hay sự hiểu biết của vị chủ tịch. Ông nói rằng có nhiều sự che giấu và lẩn tránh trong ấn bản của câu chuyện kể đó, và rằng người xuất bản nó không nắm vững luận cứ, hoặc không được hướng dẫn kỹ về nguyên nhân của mình, hoặc không đủ khả năng để tường trình nó. Ông nói rằng những người trong hội đồng gần đây sẽ không hoãn họp đến ngày do thẩm quyền ấn định, mà còn tiến thêm một bước bất tuân vượt qua hội đồng trưởng lão lân cận, và ông đề cập đến nhiều hành động và suy ngẫm không có căn cứ trong lời tựa của câu chuyện kể. Ông lưu ý rằng các biên bản gốc của hạ viện đã không được bảo tồn mà đã bị đốt hết hoặc bị hủy hoại bằng cách khác, nhưng tất cả những gì còn lại chỉ là một sổ đạo luật của hạ viện, không được rút ra từ chính các biên bản của mỗi ngày trước đó dựa trên ký ức còn mới của chính viên thư ký, mà là công trình của một ủy ban vào cuối phiên họp, được soạn thành một câu chuyện kể hơn là một nhật ký, và dường như nhằm phục vụ chính họ hơn là trình bày sự kiện trần trụi.
Ở phần mở đầu của lịch sử, câu chuyện kể bị phê phán vì nói rằng các quyền mà họ đòi hỏi là rõ ràng không thể tranh cãi và cần thiết cho chính sự tồn tại của một công nghị. Nếu đúng như vậy, tác giả này nói, thì chúng ta đã không có công nghị nào tồn tại trong 400 năm qua. Về tính khí được khoe khoang, ông nói thế giới sẽ tự đọc và phán xét. Ông nói rằng những người có mưu đồ có thể nói với hàng giáo sĩ rằng các quyền và đặc quyền của họ phụ thuộc vào các công nghị thường xuyên và không gián đoạn, nhưng nếu kế hoạch của họ thắng thế và hàng giáo sĩ cấp dưới bị buộc phải tham dự liên tục trong suốt các phiên họp của mỗi Nghị viện, thì chẳng bao lâu sẽ thấy đó là gánh nặng của Hội Thánh và sự áp bức hàng giáo sĩ. Ông đứng về phía và bênh vực tiến sĩ Kennet về sắc lệnh của tổng giám mục, và khi làm xong, ông đưa ra nhận xét này: rằng trong một chủ đề lịch sử, nếu các tác giả thất bại vì thiếu ánh sáng và kiến thức thì có phần có thể tha thứ được, nhưng một khi họ bắt đầu bịa đặt và áp đặt những điều bịa đặt của mình để làm nhục đối thủ và lừa dối độc giả, thì đó hẳn là sự thiếu chân thành và lương tâm một cách trắng trợn. Những suy ngẫm được chèn vào suốt các đoạn và thủ tục của hạ viện, cũng như về câu chuyện kể. Ông nhận xét rằng hạ viện trước tiên tự miễn cho mình khỏi nghĩa vụ về địa điểm mà tổng giám mục đã hoãn họ đến, rồi dần dần họ cũng tự miễn cho mình về thời gian, cho đến cuối cùng họ hoàn toàn bác bỏ thẩm quyền của các lịch hoãn họp. Trước tiên họ viện cớ một sự đồng ý ngầm, rồi họ đi đến một sự đồng ý rõ ràng cho việc tự hoãn họp của mình, nhờ đó họ lấy đi ý nghĩa tự nhiên của lời thông báo của vị chủ tọa, vì không ai cần phải có ý muốn và niềm vui của chính mình được thông báo cho mình. Có nhiều nhận xét như vậy trong suốt lịch sử này.
Cũng có một số đoạn khác có thể gặp trong đó, mà tôi cho là thích hợp để lưu ý một đoạn.
Khi vào ngày 8 tháng 4, tiến sĩ Finch trở về hạ viện từ thượng viện với tin rằng không có thông điệp nào được nhận từ họ vì thiếu sự hiện diện của vị chủ tọa, thì viện trưởng Gloucester, trong một chút phẫn nộ, đã nhân dịp nói rằng vì thượng viện từ chối liên lạc với họ, nên giờ là lúc viện bày tỏ lời cảm ơn đối với ông Atterbury vì những công sức học thuật của ông trong việc khẳng định và bênh vực các quyền của công nghị. Sau đó việc này được tranh luận sôi nổi, và hình thức cảm ơn được đề nghị thay đổi, từ những công sức học thuật trong việc khẳng định và bênh vực thành những nỗ lực để khẳng định và bênh vực, và khi chia viện biểu quyết, nó đã được thông qua như dự định, theo phía tán thành. Rồi vị chủ tọa nói: thưa ông phó tế trưởng Totnes, viện này, không phải là một cụm từ của Nghị viện như tác giả của lịch sử nói, xin gửi đến ông lời cảm ơn của chúng tôi. Sau cuộc biểu quyết đó, một bức thư được gửi tới trường đại học, rằng vì ông Francis Atterbury, trước đây thuộc Christ Church, đã khẳng định các quyền và đặc quyền của một công nghị Anh một cách tốt đẹp đến nỗi xứng đáng nhận lời cảm ơn long trọng của hạ viện về những công sức học thuật của ông trong vấn đề đó, nên có thể hy vọng trường đại học sẽ không chậm trễ trong việc có một sự ghi nhận công khai về một việc phục vụ lớn lao như vậy cho Hội Thánh. Và dấu hiệu tôn trọng thích hợp và đúng lúc nhất đối với ông sẽ là trao cho ông [NEEDS REVIEW: tên học vị bị OCR làm hỏng, đọc là "Or."]. Điều này đã được thực hiện theo đó.
Nhiều chi tiết khác được chứa trong lịch sử này mà không thể gặp ở nơi khác, việc lưu ý riêng từng chi tiết sẽ không phù hợp với mục đích của tôi.
Vào khoảng thời gian này, tiến sĩ Hody cũng xuất bản một lịch sử các công đồng và công nghị Anh, cùng về việc hàng giáo sĩ ngồi trong Nghị viện, in khổ 8vo. Trong lời tựa, ông hứa hẹn một lịch sử trung thực và vô tư, không thêm bớt, che giấu hay tô vẽ sai sự thật. Ông cho biết ông đã xem xét các hồ sơ cổ xưa của các tổng giám mục Canterbury và đã kiểm tra ấn bản các công đồng Anh. Ông tuyên bố mình không phải là kẻ thù của ai, và hứa sẽ không đi chệch đường để tìm lỗi trong các tác phẩm của người khác, nhưng khi ông ghi chú chúng, đó là vì chúng nằm ngay trên đường đi của ông.
Ông nói ông không có khuynh hướng theo những lối viết thời thượng như châm biếm và khinh miệt. Thế nhưng ông không thể kìm được sự phẫn nộ khi lưu ý đến một số suy ngẫm gần đây về chính phủ hiện tại cả trong Hội Thánh lẫn trong nhà nước.
Ông bắt đầu bằng một tường trình về các thành viên tạo nên một công nghị Anh, những thành viên này đã khác nhau ở một số phương diện vào nhiều thời điểm và nhân nhiều dịp khác nhau. Ông xem xét một công nghị hoặc tự thân nó như một công nghị, được tổng giám mục triệu tập, và được triệu tập bằng văn kiện hoàng gia gửi cho từng giám mục riêng biệt. Ông nói văn kiện Praemunientes hiếm khi được bất kỳ giám mục nào thi hành, hoặc nếu được thi hành thì cũng không bao giờ được thi hành như đáng lẽ phải thế. Ông trình bày về các công đồng cổ xưa, một số của xứ Wales, những công đồng khác dưới thời Augustine, tổng giám mục đầu tiên của Canterbury. Ông nhận xét rằng trong thời xưa họ thường tổ chức các công đồng ở những cánh đồng trống, trên bờ một con sông nào đó và dưới một cây sồi lớn. Ông nhắc đến các công đồng và công nghị của thế kỷ thứ chín. Chúng bao gồm không chỉ các giám mục mà còn những người nổi tiếng và khôn ngoan nhất khác. Ông tiếp tục đến các công đồng và công nghị của thế kỷ thứ mười. Trong thời này, hàng giáo sĩ đã kết hôn, hay giáo sĩ thế tục, bị đuổi khỏi các tu viện và nhà thờ chính tòa, và các tu sĩ chính quy được đưa vào thay thế. Ông tiếp tục đến những công đồng trong thế kỷ thứ mười một, trước cuộc Chinh phục. Tại đây tác giả nhận xét rằng tất cả những hiến chương nào trong đó các quyền miễn trừ được cho là đã cấp cho các tu viện trước cuộc Chinh phục đều là giả mạo. Ông đề cập đến các luật của vua Edward Nhà Tuyên xưng, và người ta nhận xét, dựa theo một tác giả cổ xưa, rằng ngay cả trong thời vua Tuyên xưng cũng như sau đó dưới thời vua Chinh phục, hàng giáo sĩ được đại diện bởi hai đại diện được cử lên từ mỗi phó tế trưởng và mỗi giáo hạt, giống như dân thường được đại diện bởi các hiệp sĩ của các hạt và các thị dân, nhưng ông nói điều đó là giả mạo. Sau đó ông xem xét các hội đồng nhà nước hay Nghị viện sau cuộc Chinh phục, và hàng giáo sĩ có liên quan đến chúng đến mức nào.
Ông đưa ra một danh sách các giám mục, viện trưởng và những người thuộc Hội Thánh khác nắm giữ đất đai của William Nhà Chinh phục với tư cách là chư hầu trực tiếp, và nhận xét rằng nhiều linh mục cũng như vậy. Ông tiếp tục đến các Nghị viện dưới thời vua Chinh phục. Ông nhận xét rằng trong những thời đó, các chủ sự văn phòng đại pháp quan và văn phòng lưu trữ, các thư ký trong văn phòng đại pháp quan, và của hai tòa án và của ngân khố, đều là giáo sĩ, và các thư ký của các tòa án của nhà vua vì vẫn còn là những người trong chức thánh, nên mọi chức vụ trong sự ban tặng của nhà vua không vượt quá giá trị 20 mác đều do đó được đặt vào tay đại pháp quan để phân phối cho những tôi tớ của bệ hạ mà ngài thấy xứng đáng. Các thư ký của Nghị viện cũng là giáo sĩ, và mới năm 1551, thư ký của Nghị viện đã là vị chủ tọa của hạ viện công nghị. Ông tiếp theo đến các Nghị viện dưới thời William Rufus, rồi đến những Nghị viện dưới thời Henry I, và những Nghị viện dưới thời vua Stephen, thứ nhất dưới thời Henry II, thứ hai dưới thời Richard I, thứ ba dưới thời vua John, thứ tư dưới thời Henry III, thứ năm ông xem xét hàng giáo sĩ cấp dưới có liên quan đến Nghị viện như thế nào sau thời Edward I, thứ sáu, và sau nhiều nhận xét về điều khoản Praemunientes, ông kết luận rằng nó được tiếp tục trong các văn kiện sau khi việc hàng giáo sĩ họp thành một cơ quan riêng biệt theo sắc lệnh của tổng giám mục đã trở thành thông lệ thường xuyên, để nhờ đó các vua chúa có thể khẳng định quyền triệu tập hàng giáo sĩ, nếu họ muốn, đến Nghị viện, quyền này hàng giáo sĩ phản đối như một sự xâm phạm và xâm lấn các quyền tự do của họ, thứ bảy.
Trong phần thứ ba của lịch sử của mình, ông trình bày về các công đồng dưới thời các tổng giám mục Stigand và Lanfranc, thứ tám, trong thời Anselm và William Corbel cùng các tổng giám mục khác, thứ chín, trong thời tổng giám mục Theobald, thứ mười, dưới thời Henry II trong thời Theobald, Thomas Becket và Richard làm tổng giám mục, thứ mười một, dưới thời Richard I trong thời Baldwin và Hubert làm tổng giám mục, thứ mười hai, dưới thời vua John trong thời Hubert và Stephen Langton làm tổng giám mục, thứ mười ba, dưới thời Henry III trong thời Stephen Langton, Edmund và Boniface làm tổng giám mục, thứ mười bốn, ông tiếp tục trình bày về các công nghị dưới triều Edward I dưới thời John Peckham và Robert Winchelsea làm tổng giám mục, thứ mười lăm, dưới triều Edward II dưới thời Robert Winchelsea và Walter Reynolds làm tổng giám mục, thứ mười sáu, dưới triều Edward III dưới thời Reynolds, Mepham, Stratford, Islip, Langham, Whittlesey và Sudbury làm tổng giám mục, thứ mười bảy, dưới triều Richard II dưới thời Sudbury, Courtney và Arundel làm tổng giám mục, thứ mười tám, dưới triều Henry IV dưới thời tổng giám mục Arundel, thứ mười chín, dưới triều Henry V dưới thời Arundel và Chicheley làm tổng giám mục, thứ hai mươi, và tiếp tục đến các triều đại sau đó [NEEDS REVIEW: danh sách công đồng cuối phần này bị OCR làm hỏng nặng, một số mục và số trang không đọc được].
Cùng với Nghị viện mới, nhà vua đã triệu tập một công nghị mới. Tiến sĩ Sherlock đã giảng một bài giảng bằng tiếng La-tinh khi khai mạc công nghị, dựa trên Giu-đe câu 3. Tiến sĩ Woodward, viện trưởng Sarum, một luật sư dân sự mà tác giả của tôi nói đã trở nên được ưa chuộng nhờ chống lại giám mục giáo phận của mình, người mà ông mang ơn về các chức vụ của mình, đã thắng cử chức chủ tọa trước tiến sĩ Beveridge, phó tế trưởng Colchester. Hai viện đã đồng ý về một bản kiến nghị gửi lên bệ hạ, được trình bày tại Kensington [NEEDS REVIEW: ngày trình bản kiến nghị bị OCR làm hỏng]. Trong đó họ bày tỏ với bệ hạ sự phẫn nộ sâu sắc mà mỗi người trong họ đều cảm thấy khi lần đầu tiên nghe về sự sỉ nhục lớn lao mà vua Pháp đã gây ra cho bệ hạ và dân của ngài khi tuyên bố vị hoàng tử xứ Wales giả mạo là vua của các vương quốc và lãnh thổ của bệ hạ. Họ nhắc lại những lời tuyên bố về lòng trung thành vững chắc và không lay chuyển, và bảo đảm với bệ hạ rằng họ sẽ cố gắng hết sức trong các vị trí và chức vụ tương ứng của mình để duy trì tước hiệu chính đáng của ngài và quyền kế vị theo dòng Tin Lành được luật pháp thiết lập, chống lại vị hoàng tử giả mạo nói trên cùng mọi kẻ thù công khai và bí mật khác của bệ hạ. Và nhà vua đã ban cho họ một câu trả lời nhân từ.
Tuy nhiên, có một sự khác biệt lớn giữa hai viện, và giữa các thành viên của hạ viện, về quyền hoãn họp. Sự khác biệt này càng trở nên gay gắt vào ngày 28 tháng 1, vì khi đó một thành viên của hạ viện đã đề nghị thay đổi hình thức ghi vào biên bản của họ và dùng cụm từ Dominus Prolocutor Continuavit et Prorogavit quoad hanc Domum, và việc đó đã được thực hiện theo đó: vị chủ tọa, nhân danh chính mình, đã tiếp tục và hoãn họp viện đó, thay vì thông báo rằng nó được tiếp tục và hoãn họp.
Điều này bị một số thành viên phản đối vào ngày 3 tháng 2, nhưng đa số đã quyết định rằng không có sự thay đổi nào và vấn đề không nên được tranh luận thêm lúc đó, và khi lịch hoãn họp từ thượng viện được đưa xuống, nó đã bị gạt sang một bên trong khi viện đang tiến hành các công việc khác. Một thành viên đề nghị rằng thông điệp gửi cho vị chủ tọa có thể được thông báo cho viện, điều mà ông cho rằng họ có quyền khăng khăng đòi hỏi, nhưng đa số đã chống lại ông, và họ tiếp tục chỉ định một ủy ban về các bất công. Rồi vị chủ tọa hoãn họp như thể theo thẩm quyền của viện, và các thành viên bất đồng đã phản đối bằng lời nói, và trước cuộc họp tiếp theo đã đưa lời phản đối bằng lời nói của mình thành văn bản. Ngày 9 tháng 2, một đề nghị được đưa ra rằng lời phản đối đó có thể được chấp nhận và ghi vào sổ như một bằng chứng thường trực về việc họ khẳng định các quyền chính đáng và thẩm quyền của vị chủ tịch. Điều này bị đa số phản đối. Nhưng tiến sĩ Beveridge đã đề xuất một câu hỏi: giả sử viện có thể ngồi họp để giải quyết công việc sau khi lịch hoãn họp được đưa xuống cho đến khi họ cho rằng công việc của mình đã xong, thì liệu viện có đồng ý rằng lịch hoãn họp nên được thi hành sau đó, và viện được hoãn đến ngày và giờ được ghi rõ trong đó, theo hiệu lực của lịch đó và trong sự vâng phục thẩm quyền mà toàn bộ công nghị đã được hoãn họp hay không. Để tránh trả lời câu hỏi này, cuối cùng người ta đã đồng ý rằng một ủy ban nên được chỉ định để xem xét một biện pháp như vậy về việc hoãn họp của hạ viện có thể góp phần hòa giải các tranh chấp, và tám người được chọn về một phía là tiến sĩ Hooper, tiến sĩ Fane, tiến sĩ Aldrich, tiến sĩ Atterbury, tiến sĩ Binckes, ông Needham, ông Moor và tiến sĩ Minne, và tám người về phía bên kia là tiến sĩ Beveridge, tiến sĩ Hayley, tiến sĩ Mills, tiến sĩ Kennet, tiến sĩ Trimnel, tiến sĩ Prideaux, tiến sĩ Green và ông Lloyd. Và ủy ban này họp ngày 10 tháng 2 đã đồng ý rằng không có hình thức hoãn họp nào được vị chủ tọa sử dụng sau này mà không được sử dụng trước công nghị gần nhất, rằng các hình thức do vị chủ tọa sử dụng trong công nghị các năm 1586 và 1588 nên được vị chủ tọa sử dụng sau này theo thứ tự chúng nằm trong các sổ sách, bắt đầu từ hình thức đầu tiên cho đến khi tất cả đã được dùng hết, và rằng chúng nên được vị chủ tọa tuyên bố khi viện đồng ý rằng công việc của mình đã xong. Sau việc này, một số người khoe khoang về lợi thế đã giành được về phía hạ viện, và rằng bạn bè của tổng giám mục đã từ bỏ nguyên nhân của ngài và loại lịch hoãn họp khỏi bất kỳ liên quan nào đến việc hoãn họp. Để ngăn chặn cách hiểu đó, một số người đã chuẩn bị một tờ giấy cho phiên họp tiếp theo, trong đó họ tuyên bố rằng họ hiểu phần sau của thỏa thuận nói trên với một ngoại lệ cho bất kỳ trường hợp nào khi vị chủ tịch thấy có lý do để ban hành một lệnh kèm theo lịch hoãn họp, nêu rõ thời gian thông báo việc hoãn họp vào ngày đó, nếu không, nếu người ta giả vờ cho rằng thẩm quyền của tổng giám mục hay bất kỳ lệnh nào gửi từ thượng viện do đó bị loại trừ hay giảm bớt, thì họ long trọng phản đối bất kỳ ý nghĩa hay ý định nào như vậy. Tờ giấy này được đưa ra để trình cho viện vào ngày 12 tháng 2.
Tám thành viên cũng đã soạn một bản tuyên bố về quan điểm của họ, trong đó họ cho biết, trong số những điều khác, rằng họ từ chối một sự thay đổi được đề nghị đối với điều thứ ba của thỏa thuận nói trên, tức là hình thức không nên được vị chủ tọa tuyên bố cho đến khi viện đồng ý rằng công việc của mình đã xong. Sự việc này xảy ra có tầm quan trọng lớn, mà ông và anh em của ông phải có thời gian để xem xét.
Ngày 13 tháng 2, tiến sĩ Woodward, vị chủ tọa, qua đời tại nơi ở của ông ở Westminster, trong những hoàn cảnh rất bất hạnh, theo tác giả của tôi. Tổng giám mục, khi nghe tin, đã nói với hàng giáo sĩ cấp dưới rằng ngài rất ngạc nhiên trước tin đó, và hoãn họ đến ngày 19. Vị chủ tọa, trước cơn bệnh cuối cùng của mình, đã phàn nàn nhiều về giám mục của mình, đức ông Sarum, vì ngài đã vi phạm đặc quyền trong cách đối xử với ông. Vụ việc như sau: vị giám mục đến thăm hàng giáo sĩ của mình, và hàng giáo sĩ đã đến dự, nhưng viện trưởng Sarum đã từ chối xuất hiện với tư cách là quản xứ Pewsey mà không đưa ra một lời bào chữa hợp lý nào, trái lại còn làm cho sự vắng mặt của mình thêm nặng nề vì sự khinh thường. Vị giám mục đã ra lệnh triệu tập theo phương thức thông thường. Khi thời gian đặc quyền sau đó bắt đầu, ngài đã ra lệnh cho chưởng lý của mình đình chỉ vụ việc, và không có thủ tục nào tiếp tục nữa. Sau đó, vào ngày 9 tháng 2, một đơn khiếu nại chính thức được trình lên thượng viện, trong đó việc này được trình bày không chỉ là một sự quấy rầy bất hợp pháp đối với một thành viên của hạ viện, mà còn là một sự xúc phạm đối với toàn thể công nghị, thể hiện nơi người làm trung gian giữa hai viện của nó. Tổng giám mục và các giám mục đã trả lời rằng các thủ tục được nói đến đã bắt đầu khi chưa có đặc quyền, rằng một lệnh đình chỉ đã được áp dụng cho vụ việc, và cũng không có lệnh triệu tập hay thủ tục nào được ban hành kể từ đó.
Nhưng những vấn đề này đã được bàn luận cả bên ngoài lẫn bên trong, và một tường trình trung thực về những gì đã xảy ra trong [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối đoạn trích]
Cuộc tranh luận về Hội đồng Giáo sĩ (Convocation) đã được công bố trong Ba Bức Thư, số 1, 2 và 3, trong đó có những gợi ý về một quyết tâm đã được định sẵn [NEEDS REVIEW: phần mở đầu bị OCR làm hỏng, ý câu gốc không khôi phục được đầy đủ]. Tác giả trong bức thư đầu tiên nói rằng trong gần 150 năm qua, không có một trường hợp nào về việc xác nhận một Chủ tịch (Prolocutor) [NEEDS REVIEW: đoạn OCR rách nát, chi tiết về thẩm quyền của các giám mục không đọc được chắc chắn].
Ngày 19 tháng 2, Tổng Giám mục giải tán giới giáo sĩ với một bài diễn văn. Nhân dịp họ khiếu nại về Giám mục xứ Sarum, ngài nói với họ rằng ngài hy vọng về sau họ sẽ không vội vàng đưa ra những lời khiếu nại, mà sẽ chờ cho đến khi chắc chắn rằng những khiếu nại ấy có căn cứ vững chắc cả về quyền lẫn sự thật. Ngài nói thêm rằng việc chọn một Chủ tịch mới lúc này sẽ không thích hợp, vì nhiều thành viên đang vắng mặt để lo chăm sóc các giáo xứ của mình, và vì một cuộc chiến tranh đang bùng nổ, sẽ khiến tâm trí người ta hướng sang chuyện khác; và vì vậy ngài có ý định hoãn phiên họp (prorogation). Ngài nói với họ rằng những cơn nóng giận của họ đã gây ra sự xúc phạm lớn, ngay cả đối với những người hiểu rõ bản chất của cuộc tranh luận, nhưng lại lo ngại rằng sẽ có những bất đồng giữa những người mà theo chức vụ là các thừa tác viên của Phúc Âm của sự bình an. Phiên hoãn được ấn định đến ngày 5 tháng 3.
Bức Thư thứ hai sau đó ra đời. Tác giả nói rằng Đức Tổng Giám mục đã vui lòng đọc bài diễn văn của mình; và rằng lúc này có nhiều thành viên tham dự hơn số người có mặt khi chọn vị Chủ tịch trước; rằng có nhiều người đến thành phố nhân dịp này hơn số người đã rời đi để về lo giáo xứ; và ông để cho bạn mình đoán xem sự hiện diện của họ có bù đắp được sự vắng mặt của những người kia hay không. Ông nói thêm rằng những trở ngại như đã nêu ra trước đây chưa từng được coi là đủ trong những trường hợp khác; và rằng ngay cả trong năm 1666 cũng không có chiến tranh nào khiến tâm trí người ta rời khỏi công việc của Hội đồng Giáo sĩ. Ông bóng gió rằng nỗi sợ về một sự hòa giải những bất đồng của họ chính là nguyên nhân của những thủ tục chưa từng có tiền lệ này.
Trong Bức Thư thứ ba, ông chê trách bản tường trình do Thượng viện đưa ra về vụ việc của Giám mục xứ Sarum đối với vị Chánh xứ (Dean) của ông, và chỉ ra những căn cứ mà họ đã dựa vào trong lời khiếu nại của mình.
Vào khoảng thời gian này, một Đề xuất Hòa giải (Expedient) được đưa ra, nhằm đáp lại lập luận về quyền của Đức Tổng Giám mục trong việc tiếp tục và hoãn toàn bộ Hội đồng Giáo sĩ. Tác giả nói rằng không có một Hội Thánh nào trên khắp thế giới Cơ Đốc đáng chú ý hơn về sự hiệp nhất và sự tương giao tốt đẹp giữa các thành viên của mình so với Hội Thánh Anh như đã được thiết lập, từ lúc lần đầu tiên gạt bỏ mê tín và sự bại hoại của Giáo hoàng, cho đến lần giải phóng thứ hai khỏi ách chuyên chế và áp bức của La Mã; nhưng kể từ đó, giới giáo sĩ đã bất hòa với nhau, và từ những hiểu lầm nhỏ nhặt đang có nguy cơ bùng lên thành ngọn lửa. Trong khi trước đây những sự chia rẽ trong Hội Thánh thường được chữa lành nhờ các hội đồng và công đồng, thì mọi việc đã bị những kẻ xúi giục bất đồng xoay xở đến mức chính các cuộc họp của giới giáo sĩ lại trở thành dịp cho những tranh luận gay gắt hơn. Ông nhận xét rằng ngay từ lúc những người Bất đồng được luật pháp khoan dung, giới giáo sĩ của Hội Thánh đã thiết lập thấy mình bị thu hẹp các đặc quyền cổ xưa. Ông quy những bất đồng giữa hai viện phần lớn là do những sai lầm mà cả hai bên đều mắc phải, khi các giám mục đổi phòng họp và dời sang Phòng Jerusalem, để Hạ viện họp tại Nhà nguyện của Vua Henry VII.
Nội dung chính của Đề xuất Hòa giải được đưa ra là Hạ viện nên luôn đồng ý hoãn họp đến đúng ngày mà Đức Tổng Giám mục hoãn Thượng viện, để họ luôn sẵn sàng đến hầu ngài mỗi khi được triệu tập. Đề xuất này đã được đáp lại bằng một bức thư gửi cho tác giả của cái gọi là Đề xuất Hòa giải, trong đó nói với ông rằng một giải pháp hòa giải phải bắt đầu bằng việc thừa nhận thẩm quyền của Đức Tổng Giám mục và các giám mục phụ tá của ngài; trong khi điều ông đề xuất lại giữ quyền hoãn họp Hạ viện cho chính Hạ viện; và rằng những bất bình có thể được sửa chữa, nhưng một quyền lực thiết yếu đối với hiến pháp như thế thì không được từ bỏ. Một bài đáp lại khác cũng ra đời, mang tựa đề “Suy ngẫm về một bài viết gần đây, mang tên Một Đề xuất Hòa giải”. Tác giả này cáo buộc bài viết ấy là một đòn tấn công Thượng viện hơn là một đề xuất hòa giải họ với Hạ viện.
Sau khi các giám mục đã hài lòng, những người khác lại tỏ ra hết sức bất mãn. Họ họp lại hai ngày sau đó và chọn một Chủ tịch hay Người điều hành. Và khi đến ngày mà cả hai viện đã được hoãn tới, họ gặp Giám mục xứ Lincoln, người với tư cách là Ủy viên của Đức Tổng Giám mục đã hoãn Hội đồng Giáo sĩ đến một ngày xa hơn, và nài xin ông chuyển một thông điệp tới Đức Tổng Giám mục, bày tỏ nguyện vọng của họ được tiến hành chọn một Chủ tịch. Ông đề nghị nhận ý kiến của họ bằng văn bản. Nghe vậy, họ đồng thanh kêu lên rằng đó là nguyện vọng nhất trí của Hạ viện Hội đồng Giáo sĩ. Một người có mặt phản đối, nói rằng họ không phải là một viện họp chính thức, và nhiều thành viên không đồng ý với thông điệp như vậy; và rằng cùng lắm thì thông điệp cũng chỉ có thể nói là nhân danh một số thành viên của Hạ viện mà thôi. Điều này gây ra một tiếng ồn ào mới; và thành viên đã công khai bất đồng ấy đã bị chỉ trích nặng nề. Rồi nhà vua qua đời chỉ vài ngày sau đó, nên Hội đồng Giáo sĩ bị giải tán, mặc dù một số người rất muốn nó được tiếp tục, vì Quốc hội vẫn tiếp tục họp. Các luật sư tuyên bố việc đó không thể được. Và khi họ tìm cách để Hội đồng được tiếp tục nhờ một điều khoản đặc biệt thêm vào một dự luật của Quốc hội, Tổng Chưởng lý tuyên bố việc đó đi ngược lại quyền tối cao về giáo hội của Nữ hoàng; và họ đành phải chấp nhận việc Hội đồng bị giải tán.
Vua William vinh quang của chúng ta qua đời tại Kensington vào ngày 8 tháng 3 năm 1701. Nhà sử học đã viết tiểu sử của ngài nói rằng mặc dù ngài công khai tuyên xưng tôn giáo đã được thiết lập, ngài vẫn giữ một sự cảm thông lớn đối với những người Bất đồng, và luôn phản đối việc làm khổ người ta vì niềm tin của họ. Và ở một chỗ khác, ông bóng gió rằng ngài bị một số người coi là người, bằng cách khoan dung mọi tôn giáo, có ý định lật đổ Hội Thánh đã được thiết lập.
Phần đầu của lời nhận xét này cho thấy ngài có một cảm nhận đúng đắn về các quyền của bản tính con người, cũng như về lợi ích thật sự của nước Anh; phần sau là một lời phản ánh cho thấy rõ sự vô ơn và sự hẹp hòi [NEEDS REVIEW: đoạn OCR rách nát, lời lẽ gốc về “sự vô ơn” không đọc được đầy đủ].
Thật vậy, những người Bất đồng, ngay cả trong triều đại của ngài, cũng không hoàn toàn thoát khỏi khó khăn. [NEEDS REVIEW: một đoạn OCR rách nát về một thị trấn cụ thể không khôi phục được.] Ngài biết họ kiên định ủng hộ lợi ích của ngài, trung thành với vương quyền của ngài, và trung tín trong việc phục vụ ngài; và họ chưa bao giờ gây cho ngài điều gì khó chịu. Vì vậy, không có gì đáng ngạc nhiên khi ngài tỏ ra có thiện cảm với họ. Có lẽ sẽ đến lúc điều đó chứng tỏ không phải là bất lợi cho họ. Họ không chỉ lúc đầu ca ngợi ngài như vị giải phóng họ khỏi ách nô lệ, mà trong suốt triều đại của ngài — một triều đại rõ ràng nhắm đến lợi ích chung — họ còn đối xử với ngài với sự tôn trọng xứng đáng với vị bảo vệ vĩ đại của tự do châu Âu. Không ai đau buồn hơn họ trước sự mất mát không thể nói hết mà quốc gia phải chịu vì cái chết của ngài, và cho đến ngày nay cũng không ai trung thành hơn với ngài, hay biết ơn hơn về việc xác lập quyền kế vị vương miện theo dòng Tin Lành, điều phải được quy cho sự quan tâm dịu dàng của ngài đối với tự do và tôn giáo.
CHƯƠNG XIX
Trình bày về trường hợp của những người Bất đồng, và những vấn đề quan trọng trong triều đại của Nữ hoàng Anne, cho đến khi dự luật chống lại việc Tuân thủ Thỉnh thoảng (Occasional Conformity) được thông qua.
Vua William vừa qua đời thì những người Bất đồng đã cảm nhận được hậu quả của sự thay đổi. Những kẻ trước đây vốn có ác cảm với họ, và luôn sẵn sàng báo thù họ trong mọi dịp, nay đắc thắng; những bàn tay trước đây bị trói buộc dường như nay kết luận rằng họ sẽ được hoàn toàn tự do đối xử với những người Bất đồng theo ý mình, và chỉ nói đến việc phá hủy các nhà họp của họ. Điều này thường thấy ở nhiều nơi trong vương quốc, đến mức các nhà họp bị phá xuống như những công trình không được phép. Nhiều bài giảng đã được giảng và nhiều sách nhỏ được phát tán để bôi nhọ họ càng nhiều càng tốt. Một tâm trạng bạo liệt như vậy bỗng nhiên bộc lộ, cùng với sự nóng giận và cuồng nộ đến mức rõ ràng cho thấy các phe phái liên quan trước đây đã bị kìm giữ dưới một thứ kiềm chế không tự nhiên.
Một số người đã từng tuyên thệ trung thành với Vua William lại cho thấy họ không yêu mến ngài, bằng cách nói xấu ký ức về ngài. Ngài được nuôi dạy giữa những người Trưởng lão, và vì lý do đó, bất kể ngài nói hay làm gì, họ cũng không bao giờ coi ngài là bạn thật sự của Hội Thánh của họ. Nhưng nay đã có một Nữ hoàng lên ngôi, người được nuôi dạy theo đường lối của Hội Thánh Anh, họ đe dọa trả thù những người đã không làm gì hại họ, ngoài việc khiêm tốn sử dụng quyền tự do đã được luật pháp ban cho. Tuy nhiên, khi Nữ hoàng công khai tuyên bố ủng hộ những biện pháp đã được theo đuổi trong triều đại trước, và Viện Quý tộc tỏ ra nhiệt thành với ký ức về Vua William, điều đó đã trở thành một sự kiềm chế và ngăn chặn đối với họ.
Trong số nhiều bản kiến nghị trình lên Nữ hoàng khi ngài mới lên ngôi, các thừa tác viên Bất đồng tại Luân Đôn và vùng phụ cận, thuộc cả ba giáo phái — Trưởng lão, Hội chúng, và Báp-tít — đã cùng đến chầu ngài với Tiến sĩ Daniel Williams đứng đầu, với bản kiến nghị sau đây, có chữ ký của tất cả mọi người, và sau đó được đăng trên Công báo ngày 23 tháng 3 năm 1702:
Gửi Nữ hoàng Anne tối cao và tôn quý nhất của chúng thần, nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, Nữ hoàng của Anh, Scotland, Pháp và Ireland, Người Bảo vệ Đức tin, v.v.
Tâu Nữ hoàng nhân từ nhất, chúng thần, những thần dân trung thành và tận tụy nhất của Nữ hoàng, là các thừa tác viên Tin Lành Bất đồng tại Luân Đôn và vùng phụ cận, xin phép khiêm tốn bày tỏ cảm nhận sâu sắc của chúng thần về sự mất mát không thể nói hết mà chúng thần và tất cả các thần dân tốt lành của Nữ hoàng phải chịu vì cái chết của vị Quân vương vinh quang quá cố của chúng thần, William Đệ Tam. Nhưng trong điều này, chúng thần được an ủi một cách cảm động và hiệu quả nhất nhờ việc Nữ hoàng kế vị các vương miện này một cách hạnh phúc và hòa bình, với vương quyền không thể tranh cãi mà chúng thần thừa nhận với sự chân thành lớn nhất, và nhờ lòng nhiệt thành không đổi của Nữ hoàng đối với tôn giáo Tin Lành, tôn giáo mà Nữ hoàng được biết tiếng một cách chính đáng. Vì tất cả những điều ấy, với niềm vui chân thành, chúng thần chúc tụng và tôn thờ lòng nhân lành của Đức Chúa Trời.
Chúng thần xin phép thêm được đảm bảo với Nữ hoàng về lòng quy phục tận tụy nhất và lòng trung thành không thể lay chuyển của chúng thần đối với hoàng thân và chính quyền của Nữ hoàng; không nghi ngờ gì về phần của chúng thần trong nhiều phước lành của triều đại khôn ngoan và hạnh phúc của Nữ hoàng, điều mà chúng thần hết lòng cầu nguyện.
Đây là lần đầu tiên ba giáo phái cùng xuất hiện tại triều đình nhân một dịp như vậy; và mục đích của việc này là để cho những kẻ thù chung của tất cả họ thấy rằng những khác biệt giữa họ với nhau không ngăn cản họ duy trì tình huynh đệ yêu thương. Họ đã tuyên thệ trung thành với chính quyền, như chính quyền nay đã được Quốc hội thay đổi, một cách tự nguyện như bất kỳ ai; và họ không mong muốn hay nhắm đến điều gì khác ngoài việc sống hòa bình và yên tĩnh, phụng sự Đức Chúa Trời theo lương tâm của mình, và hết sức mình hỗ trợ chính quyền trong một cuộc chiến tranh cần thiết, nguy hiểm và tốn kém chống lại kẻ thù của hòa bình châu Âu.
Nhưng cuộc tranh luận về việc Tuân thủ Thỉnh thoảng, vốn đã dấy lên trong triều đại trước, nay lại được khơi lại với nhiệt tình lớn. Hầu như không có ai viết về phía Hội Thánh mà không lấy đó làm đề tài cho những lời mắng nhiếc và lên án của mình. Sự ôn hòa của những người Bất đồng đối với Hội Thánh đã thiết lập, trước đây được coi là đức hạnh, nay lại bị trình bày là tội lỗi, và là bằng chứng của một ý đồ xấu xa; và điều đó bị kêu la là tội lỗi khi nó giúp họ đủ điều kiện giữ một chức vụ, mặc dù ngay từ đầu họ đã tuyên bố rằng điều đó là hợp pháp theo nhận thức của họ, và đã thực hành tương ứng trong tư cách cá nhân. Vì nhiều người mong muốn đưa họ vào sự căm ghét của quần chúng, đây được coi là một bước thích hợp để đạt điều đó. Đó là tiếng kêu chung của các thủ lĩnh phe phái trong cuộc bầu cử một Quốc hội mới; và đám đông, vốn thường bị dẫn dắt bởi tiếng ồn nhiều hơn là lý lẽ, phần lớn đã nghe theo.
Trước khi Quốc hội mới được triệu tập trong năm ấy (và trong việc bầu cử Quốc hội này đã có một sự xáo trộn lớn), một kiến nghị mạnh mẽ đã được đưa ra nhằm thêm các điều kiện khác vào Đạo luật Khoan dung, và đặc biệt là điều khoản khiến những người đã hưởng lợi từ đạo luật ấy không đủ tư cách giữ mọi chức vụ dân sự. Và tác giả có đoạn đáng chú ý này: Nếu sức mạnh của phe Bất đồng hiện nay đáng kể đến mức việc khiêu khích họ bằng cách áp đặt các phép thử nghi thức thánh là nguy hiểm, thì điều đó không phải là một phản đối chống lại họ, mà là một lập luận tốt để ủng hộ việc áp đặt. Vì nếu lợi ích của họ đáng sợ đến mức việc xúc phạm họ là mạo hiểm, thì đã đến lúc phải liều lĩnh chịu sự bất bình của họ, khi có lý do như vậy để e sợ quyền lực của họ; và nếu họ không đáng sợ như người ta trình bày, thì việc áp đặt cũng không nguy hiểm. [NEEDS REVIEW: phần cuối của đoạn trích bị OCR làm hỏng, lập luận gốc không khôi phục được đầy đủ.]
Nữ hoàng, khi khai mạc Quốc hội mới (và là Quốc hội đầu tiên của ngài) vào ngày 21 tháng 10, nói với họ rằng ngài quyết tâm bảo vệ và duy trì Hội Thánh như đã được luật pháp thiết lập, và bảo vệ họ trong việc hưởng trọn vẹn mọi quyền và tự do của họ; nhưng ngài không nói một lời nào về Đạo luật Khoan dung. Viện Dân biểu trong bản kiến nghị đáp lại ngày 27 tháng 10 có những lời sau: “Chúng thần không nghi ngờ gì về việc hưởng trọn vẹn mọi quyền và tự do của mình, cũng như về việc Nữ hoàng bảo vệ và duy trì Hội Thánh như đã được luật pháp thiết lập. Nữ hoàng từ trước đến nay luôn là một thành viên sáng chói nhất của Hội Thánh này, và đã từng phải đối mặt với hiểm nguy vì Hội Thánh ấy; và vì vậy chúng thần tự hứa với mình rằng trong triều đại của Nữ hoàng, chúng thần sẽ thấy Hội Thánh ấy được khôi phục hoàn toàn về các quyền và đặc quyền chính đáng của mình, và được bảo đảm như vậy cho hậu thế; điều này chỉ có thể thực hiện được bằng cách tước quyền lực của những người đã cho thấy họ không thiếu ý muốn phá hoại Hội Thánh.”
Sau đó, ông Bromley, ông St. John và ông Annesley đã được lệnh trình một dự luật ngăn chặn việc Tuân thủ Thỉnh thoảng. Dự luật được đọc lần thứ hai vào ngày 17 tháng 11, và một kiến nghị về việc miễn trừ những người Tin Lành Bất đồng khỏi những chức vụ mà theo luật không thể thi hành nếu không nhận nghi thức thánh theo nghi thức của Hội Thánh Anh đã bị bác bỏ. Dự luật được Viện Dân biểu thông qua và gửi lên Viện Quý tộc; và ngày 9 tháng 12, dự luật cũng được thông qua tại đó, với một số sửa đổi. Hoàng thân ủng hộ dự luật, cùng với hầu hết các quan chức lớn của triều đình; nhưng đa số các giám mục ủng hộ những sửa đổi gây ra một cuộc hội nghị giữa hai viện, và cuối cùng là việc dự luật bị bỏ rơi.
Như dự luật đã được Viện Dân biểu thông qua, nội dung của nó là như sau: Vì không có gì trái ngược hơn với việc tuyên xưng tôn giáo Cơ Đốc, và đặc biệt là với tôn giáo của Hội Thánh Anh, hơn là việc bắt bớ chỉ vì lương tâm; và xét đến việc một đạo luật đã được thông qua trong năm đầu tiên của Vua William và Nữ hoàng Mary, nhằm miễn trừ các thần dân Tin Lành của Đức vua và Nữ hoàng, những người bất đồng với Hội Thánh Anh, khỏi các hình phạt của một số đạo luật, đạo luật ấy cần phải được giữ gìn một cách bất khả xâm phạm, và sự khoan dung phải được dành cho những lương tâm thật sự thận trọng; tuy nhiên, trong khi các đạo luật yêu cầu mọi người được nhận vào bất kỳ chức vụ hay công việc nào cũng phải tuân thủ Hội Thánh như đã được luật pháp thiết lập, bằng cách quy định rằng mỗi người như vậy, để đủ điều kiện giữ chức vụ và công việc của mình, phải nhận nghi thức Tiệc Thánh của Chúa; và trong khi một số người sau đó lại lui tới các buổi nhóm họp hay các cuộc họp để thực hành tôn giáo theo cách khác với phụng vụ — trái với ý định và ý nghĩa của các đạo luật đã ban hành — thì dự luật đề nghị ban hành rằng: nếu bất kỳ người nào, sau ngày 1 tháng 3 năm 1703, dù là Quý tộc hay Dân biểu, đang giữ bất kỳ chức vụ dân sự hay quân sự nào, hoặc nhận bất kỳ khoản lương, thù lao, phí tổn hay tiền công nào nhờ bất kỳ bằng sáng chế hay sự ban tặng nào về quyền chỉ huy hay chức vụ tin cậy dưới quyền Nữ hoàng hay các vị tiền nhiệm của ngài, hoặc nhờ thẩm quyền bắt nguồn từ ngài hay các vị ấy; hoặc người sẽ được nhận vào bất kỳ công việc hay chức vụ nào liên quan đến chính quyền của các thành phố, tập đoàn, thị trấn, Cinque Ports và thị trấn cảng, những người mà theo luật bắt buộc phải nhận nghi thức Tiệc Thánh của Chúa theo nghi lễ và phong tục của Hội Thánh Anh; mà vào bất kỳ thời điểm nào sau khi được nhận vào các chức vụ hay công việc ấy, hoặc đang giữ các sự ban tặng ấy, hoặc trong thời gian tiếp tục giữ chúng, hoặc hưởng lợi ích từ chúng, lại cố ý và tự nguyện lui tới, hoặc hiện diện tại bất kỳ buổi nhóm họp hay cuộc họp nào dưới danh nghĩa thực hành tôn giáo, theo cách khác với phụng vụ và thực hành của Hội Thánh Anh, tại đó có từ năm người trở lên tụ họp với nhau, ngoài những người cùng một gia đình, nếu ở trong một ngôi nhà có gia đình cư ngụ; hoặc nếu ở trong một ngôi nhà hay nơi chốn không có gia đình cư ngụ, nơi có từ năm người trở lên tụ họp như vậy; hoặc cố ý và tự nguyện hiện diện tại bất kỳ cuộc họp nào như vậy, mặc dù phụng vụ được sử dụng tại đó, trong trường hợp Nữ hoàng, Hoàng thái hậu, Công chúa Sophia, hay những người khác sẽ được chỉ định theo thời gian để cầu nguyện cho, không được cầu nguyện cho bằng lời lẽ rõ ràng; thì người ấy sẽ bị phạt một trăm bảng Anh, và năm bảng Anh cho mỗi ngày mà người ấy tiếp tục thi hành chức vụ hay công việc ấy sau khi đã hiện diện tại bất kỳ buổi nhóm họp nào như vậy; số tiền này sẽ được thu hồi bởi người hay những người kiện đòi, bằng đơn kiện đòi nợ, đơn kiện, đơn khiếu nại hay đơn tố cáo, tại bất kỳ tòa án nào của Nữ hoàng tại Westminster, v.v. Và mọi người bị kết án trong bất kỳ phiên tòa nào, hoặc theo bất kỳ đơn tố cáo, đơn trình bày hay bản cáo trạng nào, tại các tòa án ở Westminster hay tại các phiên tòa lưu động, sẽ từ đó về sau mất khả năng giữ các chức vụ hay công việc ấy, hoặc nhận bất kỳ lợi nhuận hay ưu đãi nào từ chúng, v.v., và sẽ không được giữ bất kỳ chức vụ hay công việc nào.
Và nếu bất kỳ người nào đã bị kết án và bị tuyên bố không đủ tư cách giữ bất kỳ chức vụ hay công việc nào, sau khi bị kết án như vậy, lại tuân thủ Hội Thánh Anh trong khoảng thời gian [NEEDS REVIEW: đoạn OCR rách nát, thời hạn tuân thủ và các điều kiện về việc nhận nghi thức thánh không đọc được chắc chắn], thì họ sẽ lại đủ tư cách nhận bất kỳ chức vụ hay công việc nào, hoặc được nhận vào, hoặc giữ bất kỳ chức vụ hay công việc nào đã nói ở trên. Và rằng tất cả những người sau đó tuân thủ như vậy sẽ phải, tại các tòa án của Nữ hoàng ở Westminster, công khai tuyên thệ, trong khoảng từ 9 giờ đến 12 giờ buổi sáng, rằng họ đã tuân thủ [NEEDS REVIEW: phần OCR về việc không hiện diện tại các buổi nhóm họp và việc nhận nghi thức Tiệc Thánh của Chúa ít nhất ba lần trong năm bị hỏng một phần], và lời tuyên thệ ấy sẽ được ghi vào sổ sách. Và cuối cùng, nếu bất kỳ người nào sau khi được nhận vào chức vụ như vậy lại phạm tội lần thứ hai theo cách đã nói ở trên, và bị kết án hợp pháp về việc đó, thì người ấy sẽ phải chịu gấp đôi các hình phạt đã nói ở trên, được thu hồi theo cách đã nói, và mất chức vụ hay công việc ấy, và không đủ tư cách giữ bất kỳ chức vụ hay công việc nào, cho đến khi người ấy đã tuân thủ trong khoảng thời gian ba năm, theo cách đã nói ở trên; về việc này, lời tuyên thệ phải được lập thành văn bản tại một trong các tòa án của Nữ hoàng ở Westminster, hoặc tại phiên tòa quý của hạt nơi người ấy cư trú.
Các sửa đổi của Viện Quý tộc phần lớn chỉ là thay đổi về từ ngữ và cách diễn đạt, ngoại trừ sửa đổi thứ ba, trong đó họ phủ nhận rằng mọi người được nhận vào bất kỳ chức vụ hay công việc nào đều bị luật pháp bắt buộc phải tuân thủ Hội Thánh; hay rằng đó là ý định của luật pháp khi quy định rằng mọi người được nhận vào chức vụ phải nhận nghi thức thánh theo nghi lễ và phong tục của Hội Thánh Anh; và ngoại trừ việc thay đổi các hình phạt do Viện Dân biểu ấn định. Họ giảm mức phạt từ 100 bảng xuống 20 bảng, trong đó một phần ba thuộc về Nữ hoàng, một phần ba thuộc về người nghèo, và phần ba còn lại thuộc về người tố cáo. Và họ bỏ đi khoản 5 bảng cho mỗi ngày mà người phạm tội tiếp tục giữ chức vụ; và toàn bộ phần sau của dự luật, liên quan đến việc mất khả năng giữ chức vụ trong tương lai, việc khôi phục khả năng ấy, và việc tăng hình phạt cho tội phạm lần thứ hai.
Các vị Quý tộc của họ cũng thêm năm điều khoản, trong đó họ quy định rằng lời tuyên thệ về tội phạm sẽ bị trừng phạt phải được đưa ra trước một thẩm phán hay quan tòa trong vòng 10 ngày sau khi phạm tội; và việc truy tố phải diễn ra trong vòng ba tháng, và việc kết án phải dựa trên lời tuyên thệ của ít nhất hai nhân chứng đáng tin cậy; rằng những người Bất đồng sẽ không bị ép buộc giữ bất kỳ chức vụ hay địa vị nào mà họ không thể đủ tư cách hợp pháp nếu không nhận nghi thức thánh; rằng các nhà thờ của trường đại học có thể được miễn trừ, nơi các bài giảng được giảng mà không có lời cầu nguyện; rằng những người đến các Hội Thánh Pháp và Hà Lan có thể được ngoại lệ; và rằng các quản đốc bệnh viện, trợ lý của các tập đoàn, và các nhà tế bần vì lợi ích của người nghèo cũng có thể được miễn trừ.
Ngày 16 tháng 1, đã có một cuộc hội nghị tự do giữa hai viện về những sửa đổi này. Các quản lý phía Viện Dân biểu là ông Bromley, ông St. John, ông Finch, ông Tổng Chưởng lý (Solicitor General), và ngài Thomas Powys. Phía Viện Quý tộc là Công tước xứ Devonshire, Bá tước xứ Peterborough, Giám mục xứ Sarum, Lãnh chúa Sommers, và Lãnh chúa Halifax.
Các quản lý phía Viện Dân biểu bóng gió rằng ý định của dự luật này chỉ là nhằm kiềm chế một tập tục tai tiếng, vốn là sự sỉ nhục đối với tôn giáo, và gây xúc phạm cho mọi Cơ Đốc nhân tốt lành, và cho cả những người tốt nhất trong số những người Bất đồng. Rằng dự luật không ban hành điều gì mới, và chỉ nhằm làm cho các đạo luật hiện hành có hiệu lực hơn. Rằng dự luật này dường như đối với Viện Dân biểu là tuyệt đối cần thiết để ngăn chặn những tai họa chắc chắn sẽ phá hoại Hội Thánh và chế độ quân chủ. Rằng một tôn giáo đã được thiết lập và một Hội Thánh quốc gia là tuyệt đối cần thiết, khi có quá nhiều kẻ xấu giả vờ được thần cảm, và khi có quá nhiều người yếu đuối đi theo họ. Rằng cách duy nhất có hiệu quả để bảo tồn Hội Thánh quốc gia này là giữ quyền lực dân sự trong tay những người có nguyên tắc và thực hành phù hợp với Hội Thánh ấy. Rằng Quốc hội, qua Đạo luật Tập đoàn và Đạo luật Kiểm tra (Test Acts), đã nghĩ rằng họ đã bảo đảm chế độ đã thiết lập của chúng ta, và đã cung cấp một hàng rào đủ để ngăn chặn mọi âm mưu chống lại chúng, bằng cách ban hành rằng tất cả những người giữ chức vụ phải nhận nghi thức thánh theo nghi thức của Hội Thánh Anh, và không bao giờ tưởng tượng rằng có thể nảy sinh một nhóm người mà lương tâm của họ quá mềm yếu để vâng theo luật pháp, nhưng lại đủ chai cứng để phá vỡ luật pháp. Rằng cũng như triều đại trước bắt đầu bằng một đạo luật có lợi cho những người Bất đồng, Viện Dân biểu mong muốn rằng vào đầu triều đại tốt lành của Nữ hoàng, một đạo luật có thể được thông qua có lợi cho Hội Thánh Anh, để những kẻ đã cho thấy họ không bao giờ thiếu ý muốn phá hoại Hội Thánh, khi họ có quyền lực, có thể bị giữ ngoài các chức vụ. Và rằng dự luật này không hề xâm phạm Đạo luật Khoan dung, hay lấy đi của những người Bất đồng bất kỳ đặc quyền nào mà họ có theo luật, hay trao cho Hội Thánh Anh bất kỳ đặc quyền nào mà ít nhất các đạo luật lúc bấy giờ chưa có ý định dành cho Hội Thánh ấy.
Về một số sửa đổi cụ thể do Viện Quý tộc đưa ra, các quản lý phía Viện Dân biểu khăng khăng rằng nếu luật pháp quy định rằng những người giữ chức vụ phải nhận nghi thức thánh, và qua đó có ý định nói đến sự tuân thủ, thì bất kỳ ai phá vỡ ý định của luật pháp cũng là phá vỡ luật pháp, hoặc ít nhất là lách luật; và rằng việc đề phòng một tập tục như vậy là thích hợp. Rằng nếu ý định của Đạo luật Kiểm tra là lý do để đề phòng những kẻ lách đạo luật ấy, thì ý định tương tự trong Đạo luật Tập đoàn cũng sẽ là lý do để đề phòng những kẻ lách đạo luật đó. Rằng nhờ việc Tuân thủ Thỉnh thoảng, những người Bất đồng có thể len lỏi vào chính quyền của mọi tập đoàn; và rõ ràng điều đó sẽ ảnh hưởng đến chính quyền của vương quốc đến mức nào. Rằng việc tách khỏi một Hội Thánh mà trong đó không có gì trái với lương tâm khi tuân thủ, là ly giáo; và rằng đó là một tội lỗi thuộc linh, không cần thêm một luật thế tục để biến nó thành tội phạm. Rằng việc Tuân thủ Thỉnh thoảng tuyên bố rằng lương tâm của một người cho phép người ấy tuân thủ; và ở một người như vậy, việc không tuân thủ là một tội lỗi cố ý. Và tại sao việc Tuân thủ Thỉnh thoảng lại được phép trong các tập đoàn, trong khi các Quý tộc đồng ý rằng ngoài các tập đoàn, việc đó không nên được phép? Rằng khi áp đặt các hình phạt, Viện Dân biểu sẽ luôn cố gắng làm cho chúng sao cho không cám dỗ người ta thề dối, cũng không hoàn toàn làm nản lòng các đơn tố cáo và truy tố; điều mà họ nghĩ rằng sửa đổi của Viện Quý tộc sẽ gây ra, nếu họ đồng ý với nó. Rằng hình phạt mất khả năng giữ chức vụ, việc khôi phục khả năng ấy, và việc tăng hình phạt cho tội phạm lần thứ hai, được bảo đảm bởi nhiều tiền lệ có tính chất tương tự trong các đạo luật hình sự khác. Rằng mất khả năng giữ chức vụ là một hình phạt rất thích hợp; và rằng tội phạm lần thứ hai là một sự tái phạm và bội giáo, khiến nó ghê tởm hơn tội phạm lần đầu, và vì vậy xứng đáng bị tăng hình phạt. Rằng quả thật, người bị tuyên bố không đủ tư cách phục vụ Hoàng thân và đất nước của mình đã rơi vào một tình cảnh rất bất hạnh; nhưng trong trường hợp hiện tại, cả Hoàng thân lẫn đất nước sẽ còn bất hạnh hơn, nếu phải được phục vụ bởi những người mà các nguyên tắc của họ không phù hợp với lợi ích và phúc lợi của chế độ đã thiết lập. Rằng Đạo luật Khoan dung chỉ nhằm mục đích làm nhẹ nhõm cho những lương tâm mềm yếu và thận trọng, chứ không phải để cấp phép cho việc Tuân thủ Thỉnh thoảng. Rằng việc tuân thủ và không tuân thủ là những điều mâu thuẫn nhau; không có gì ngoài một sự thuyết phục vững chắc rằng các điều khoản hiệp thông được yêu cầu là tội lỗi và bất hợp pháp mới có thể biện minh cho một trong hai điều ấy, và điều đó rõ ràng lên án điều còn lại. Rằng việc miễn trừ những người Bất đồng khỏi việc phục vụ các chức vụ sẽ củng cố việc không tuân thủ thỉnh thoảng hơn là ngăn chặn việc tuân thủ thỉnh thoảng, và vì vậy sẽ làm tăng thêm chứ không chữa lành điều xấu mà dự luật nhằm khắc phục. Rằng Đạo luật Thống nhất đã quy định về các bài giảng hay bài thuyết trình trong các trường đại học; và vì vậy các đạo luật chống lại các buổi nhóm họp trong các năm thứ 16 và 22 của Charles II không đưa ra ngoại lệ cụ thể nào cho chúng, nhưng chúng chưa bao giờ bị coi là các buổi nhóm họp. Rằng việc miễn trừ những người hiện diện tại các Hội Thánh Cải chánh ở nước ngoài sẽ mở cửa cho việc lách luật này. Và rằng các chức vụ quản đốc của một số bệnh viện là những chức vụ ưu đãi rất đáng kể, được ban cho giới giáo sĩ của Hội Thánh Anh như vậy; và Viện Dân biểu không bao giờ có thể đồng ý, bằng bất kỳ đạo luật nào, để những người Bất đồng được hưởng chúng.
Ngược lại, các quản lý phía Viện Quý tộc tuyên bố rằng, bằng cách đồng ý đến mức họ đã đồng ý với dự luật này, họ đã đi một chặng đường dài để ngăn chặn điều xấu mà dự luật nhằm khắc phục; và thừa nhận rằng việc người ta chỉ tuân thủ vì một chức vụ là một sự sỉ nhục đối với tôn giáo. Rằng họ không nghĩ việc đi đến một buổi họp là điều xấu tự bản chất, vì những người Bất đồng là người Tin Lành, và chỉ khác Hội Thánh Anh ở một số hình thức nhỏ, và vì vậy họ nghĩ việc mất chức vụ là hình phạt đủ mà không cần thêm việc mất khả năng giữ chức vụ. Rằng không bao giờ có thể nghĩ rằng những người thuộc tầng lớp khá giả hơn sẽ phạm tội này; nếu họ phạm tội, họ sẽ mất chức vụ của mình. Rằng đối với các viên chức cấp thấp của ngành hải quan và thuế tiêu thụ, những người ít có gì khác để sinh sống, việc mất chức vụ đã đủ nghiêm khắc, vì nhờ đó họ sẽ bị hủy hoại. Và rằng điều đó còn đáng kể hơn đối với các chức vụ theo bằng sáng chế, vốn theo phong tục chung được mua bán, và có bản chất của quyền sở hữu tự do. Rằng việc mất khả năng giữ chức vụ là hình phạt quá lớn; và khó có thể tưởng tượng bất kỳ tội phạm nào không phải là tội tử hình lại xứng đáng với nó. Rằng không có lý do nào để trừng phạt tội này bằng việc mất khả năng giữ chức vụ hơn là biến nó thành trọng tội. Rằng những người Bất đồng không còn gây hại cho chính quyền như khi Đạo luật Tập đoàn được ban hành; những người đáng kể nhất trong số họ đều có thiện cảm với hiến pháp hiện tại, và là kẻ thù quyết liệt của các kẻ thù của Nữ hoàng và vương quốc. Rằng trong một số tập đoàn, họ coi việc bầu cử các thành viên phục vụ trong Quốc hội chỉ thuộc về những người liên quan đến chính quyền của các tập đoàn ấy. Và Viện Quý tộc sẽ không, bằng dự luật này, tước đoạt quyền bẩm sinh của con người; họ cũng không nghĩ nên đem lại khó khăn lớn hơn cho những người Bất đồng, khi những lợi ích lớn đã thu được từ Đạo luật Khoan dung. Rằng Viện Quý tộc cũng mong muốn một sự tương giao tốt đẹp giữa hai viện, và hài lòng về sự cần thiết của sự hiệp nhất vào lúc này đến mức họ nghĩ mọi biện pháp gây chia rẽ giữa những người Tin Lành trong nước, hay cản trở lợi ích cần thiết ở nước ngoài, đều là tai họa. Rằng trong thời chiến tranh, họ nghĩ mọi thay đổi đều không cần thiết và nguy hiểm, và họ không muốn đem lại khó khăn thật sự nào cho những người Bất đồng vào lúc này, hay cho họ bất kỳ lý do nào để ghen tị và sợ hãi. Rằng Đạo luật Khoan dung đã có những hiệu quả tốt đẹp như vậy, đóng góp rất nhiều cho sự an toàn và danh tiếng của Hội Thánh Anh, và tạo ra một tâm trạng tốt đẹp như vậy giữa những người Bất đồng, đến nỗi Viện Quý tộc không muốn làm mất uy tín dù chỉ một chút đối với đạo luật ấy; tự do lương tâm và các biện pháp ôn hòa là thích hợp nhất, và đã được chứng tỏ là hiệu quả nhất trong việc làm tăng Hội Thánh và giảm số lượng những người Bất đồng. Rằng một số phần của dự luật có vẻ nghiêm khắc không thích hợp cho thời điểm này; rằng cần phải chọn thời điểm thích hợp để áp dụng các biện pháp khắc phục; việc cố gắng chữa trị quá vội vàng thường chứng tỏ là tai hại. Rằng nếu đã có nguy hiểm và sự cần thiết như vậy, biện pháp khắc phục này đã được đề xuất từ trước. Rằng nếu dự luật này không ban hành điều gì mới, thì đã không có cuộc tranh luận như vậy về nó. Rằng họ đồng ý với một hình phạt, nhưng sẽ cân xứng hình phạt với tội phạm. Rằng họ hy vọng mong muốn của họ về việc bảo đảm Đạo luật Khoan dung, hòa bình và yên tĩnh của vương quốc trong nước, và lợi ích của quốc gia ở nước ngoài, sẽ được hiểu một cách công bằng. Rằng họ nghĩ cuộc tranh luận duy nhất giữa hai viện là viện nào sẽ thân thiện hơn và chăm sóc Hội Thánh hơn; một bên sẽ đạt được một sự phục tùng vội vàng đã được xác lập, vốn không đáng tin cậy cho lắm; bên kia sẽ giành cho Hội Thánh một lợi thế dần dần hơn nhưng an toàn hơn đối với những người Bất đồng. Rằng họ cho rằng cả triều đại trước và triều đại này đều bắt đầu trên cùng một nền tảng và cơ sở; và cũng như trong triều đại này Nữ hoàng đã vui lòng đưa ra những đảm bảo ân cần về tự do lương tâm, thì trong triều đại trước Hội Thánh cũng luôn gặp được sự bảo vệ và hỗ trợ. Rằng thật khó khăn cũng như không đúng sự thật khi nói về những người Bất đồng rằng họ không bao giờ thiếu ý muốn phá hoại Hội Thánh và nhà nước, khi họ có quyền lực; vì trong nguy hiểm lớn nhất và gần đây nhất mà Hội Thánh phải đối mặt, họ đã cùng với Hội Thánh, với tất cả nhiệt thành và chân thành có thể tưởng tượng, chống lại những người Công giáo La Mã, kẻ thù chung của họ; và kể từ đó, họ vẫn tiếp tục bày tỏ mọi dấu hiệu của tình bạn và sự phục tùng đối với chính quyền của Hội Thánh và nhà nước. Rằng sự khoan dung và dịu dàng chưa bao giờ thất bại trong việc đem lại hòa bình và hiệp nhất, như sự bắt bớ chưa bao giờ thất bại trong việc tạo ra những hiệu quả ngược lại. Rằng Viện Quý tộc không thể nghĩ những người Bất đồng có thể thực sự được gọi là những kẻ ly giáo; vì nếu quan điểm như vậy được chấp nhận, nó sẽ là một cáo buộc nặng nề chống lại Hội Thánh Anh, vốn theo luật đã khoan dung một sự ly giáo như vậy. Và rằng vì những người thuộc Hội Thánh đã cho phép hiệp thông với các Hội Thánh Cải chánh ở nước ngoài, nên nhất thiết phải kết luận rằng họ không coi các Hội Thánh ấy là có tội ly giáo, nếu không họ đã không thể cho phép hiệp thông với họ. Rằng điều này sẽ giáng một hình phạt thứ hai lên những người đã trốn khỏi Pháp vì tôn giáo của họ. Rằng điều này có thể được dùng làm lập luận để biện minh cho cả sự bắt bớ. Rằng họ không thể rời khỏi điều khoản liên quan đến các Hội Thánh Hà Lan và Walloon đã được thiết lập từ lâu giữa chúng ta, kẻo gây ra sự xúc phạm lớn cho các đồng minh ở nước ngoài, và đồng thời đánh mất danh tiếng lớn nhất có thể dành cho một Hội Thánh, đó là sự dịu dàng và bác ái đối với các Cơ Đốc nhân đồng đạo. Rằng đối với các nhà tế bần, họ không thể hình dung việc phân phát một ít bánh của người Trưởng lão cho người nghèo, và các bà quản lý Bất đồng cho người bệnh, có thể gây ra bất kỳ thiệt hại nào cho Hội Thánh Anh. Và rằng họ cho rằng những người Bất đồng đang dần gia nhập Hội Thánh, và không có gì ngoài các biện pháp nghiêm khắc mới có thể ngăn cản sự hiệp nhất ấy.
Người ta còn nói thêm rằng một người Công giáo La Mã bị kết án, ngay khi người ấy tuân thủ và nhận nghi thức thánh, thì lập tức được xóa án; không có sự mất khả năng nào đè nặng lên người ấy. Nhưng đạo luật này sẽ đưa vấn đề đi xa hơn, đến việc mất khả năng trong ba năm. Một người Công giáo La Mã tái phạm và rơi vào lần kết án thứ hai chỉ bị kết án lại, mà không có sự tăng nặng nào của hình phạt; trong khi theo dự luật này, hình phạt cho tội phạm lần thứ hai sẽ tăng nặng hơn nhiều. Vì vậy, các hình phạt của dự luật này cao hơn bất kỳ hình phạt nào mà luật pháp đã đặt ra cho những người Công giáo La Mã vì tham dự hành vi trang trọng nhất của tôn giáo họ. Trước khi Đạo luật Khoan dung được thông qua, trong khi các buổi nhóm họp là những cuộc tụ họp bất hợp pháp và tội phạm, một người giữ chức vụ hiện diện tại các buổi họp ấy chỉ phải chịu một khoản tiền phạt là [NEEDS REVIEW: số tiền phạt gốc bị OCR làm hỏng, không đọc được]; theo dự luật này, người ấy sẽ phải chịu [NEEDS REVIEW: mức phạt so sánh gốc bị OCR làm hỏng]. Mặc dù các buổi họp ấy được luật pháp miễn trừ, việc cùng một hành động lại bị phạt nặng gấp mười lần sau khi sự miễn trừ ấy được ban hành, so với trước khi đạo luật ấy được thông qua, trong khi các cuộc tụ họp ấy còn bất hợp pháp, dường như không thích hợp lắm. Dường như đó là một sự gài bẫy, và không xứng hợp với một chính quyền ôn hòa như của chúng ta, khi đặt một hình phạt nặng nề như vậy lên một tội phạm được diễn đạt một cách mơ hồ như thế; cũng không thích hợp khi toàn bộ số tiền thu được theo dự luật đều thuộc về người tố cáo, điều có thể khuyến khích những lời tố cáo sai sự thật và việc thề dối. Việc Tuân thủ Thỉnh thoảng này vừa là nguyên tắc vừa là thực hành của một số người nổi bật nhất trong số những người Bất đồng kể từ ngày Thánh Bartholomew năm 1662. Cũng không phải là một suy luận chắc chắn rằng vì một người nhận nghi thức thánh trong Hội Thánh, người ấy do đó có thể tuân thủ trong mọi chi tiết khác. Việc Tuân thủ Thỉnh thoảng là một bước đã đưa nhiều người đi xa hơn nhiều; và người ta bóng gió rằng Viện Quý tộc không muốn hủy hoại hoàn toàn những con người vì một tập tục mà nhiều người có thiện ý đã và có thể bị dẫn vào, và tập tục ấy theo họ nghĩ tự nhiên có xu hướng đưa họ hoàn toàn về với Hội Thánh. [NEEDS REVIEW: ghi chú bên lề về một người tuân thủ nhiệt thành trong mọi điểm trừ một điểm — việc báp-têm cho trẻ sơ sinh — bị OCR làm hỏng nặng, không khôi phục được đầy đủ; câu cuối của chunk bị cắt giữa chừng và được dịch đến điểm cắt.]
Không chỉ ông Baxter và Tiến sĩ Bates được nhắc đến, mà người ta còn nói rằng có một người nổi tiếng và uyên bác sống tại Salisbury, ông Tombs, [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu bị OCR hỏng, tên và chi tiết về phép báp-têm chưa đọc rõ] — từ đó người ta suy ra rằng việc lãnh nhận nghi thức thánh không nhất thiết hàm ý sự tuân thủ trọn vẹn trong mọi điểm khác; cũng như một người có thể ký nhận hai điều đầu tiên về tôn giáo thì không vì thế mà bị kết luận là tán thành phần còn lại của Ba Mươi Chín Điều.
Các quản lý đại diện cho Hạ viện đáp lại rằng một số lập luận của các quản lý bên Thượng viện lại chống lại dự luật mà họ dường như đã đồng ý. Rằng không có thời điểm nào thích hợp cho dự luật này hơn hiện tại, vì luật tốt có thể đạt được dễ dàng nhất dưới những triều đại tốt nhất. Rằng nếu có ai bị dự luật này tước khỏi chức vụ, và do đó mất phiếu bầu trong các cuộc bầu cử, thì cũng không thể nói họ mất quyền bẩm sinh, vì không ai sinh ra đã là quan tòa. Rằng một số lập luận của các lãnh chúa đã bất thường đến mức bênh vực sự tuân thủ tùy thời; và rằng họ ngạc nhiên khi nghe một giám mục lên tiếng bênh vực một thực hành như vậy.
Hạ viện đã để dự luật lại cho Thượng viện, và nói rằng họ hy vọng Thượng viện sẽ không để công chúng mất lợi ích của một đạo luật tốt như vậy. Nhưng các lãnh chúa giữ vững các tu chính của mình và gửi dự luật trở lại Hạ viện; và khi Hạ viện vẫn khăng khăng giữ lập trường của mình, thì lần này dự luật đã không thành gì cả.
Cuối kỳ họp, ngày 27 tháng Hai năm 1702, Nữ vương tuyên bố từ ngai vàng trong bài diễn văn bế mạc rằng bà kiên quyết duy trì Đạo luật Khoan dung; và bà khuyên hòa bình và hiệp nhất, như phương tiện hiệu quả nhất có thể nghĩ ra để làm nản lòng và đánh bại mưu đồ của kẻ thù chúng ta. Trong khi dự luật này còn đang chờ xử lý, người ta đặt câu hỏi về mục đích của nó; nhưng không lâu sau mục đích ấy đã được bộc lộ đầy đủ.
Một cuốn sách nhỏ đã được xuất bản, tựa là Con đường ngắn nhất với những người Bất đồng chính kiến. Nó rất sắc bén và cay độc; lúc đầu một số người ở cả hai phía còn thấy thích thú với nó, như thể tác giả chỉ nói đùa; nhưng chẳng bao lâu sau người ta nhận ra ý đồ thật của nó. Tác giả này nói với thế giới rằng các đại diện của quốc gia nay có cơ hội, và có lẽ là cơ hội duy nhất họ sẽ còn có, để bảo đảm Hội Thánh Anh, và nhổ tận gốc thứ dị giáo này ra khỏi đất nước, nếu chúng ta muốn sống trong hòa bình, phục vụ Đức Chúa Trời, và hưởng lấy phần của mình.
Ông ta lập luận rằng nếu có người phản đối rằng việc đổi mới lửa và củi sẽ là tàn nhẫn, và bị coi là man rợ, thì ông ta đáp rằng tàn nhẫn với rắn và cóc mới là nhân từ với người lân cận khi tiêu diệt những sinh vật ấy, không phải vì tổn hại cá nhân đã nhận, mà để phòng ngừa: không phải vì điều ác chúng đã làm, mà vì điều ác chúng có thể làm. Và như rắn, cóc và rắn độc gây hại cho thân thể và đầu độc sự sống cảm giác, thì những người Bất đồng chính kiến cũng đầu độc linh hồn, làm hư hỏng con cháu chúng ta, giăng bẫy con cái chúng ta, hủy hoại những yếu tố sống còn của hạnh phúc chúng ta, hạnh phúc tương lai của chúng ta, và làm ô nhiễm toàn thể dân tộc; và vì vậy họ phải bị nhổ tận gốc khỏi xứ này.
Hạ viện ra lệnh đốt cuốn sách bởi tay đao phủ công cộng, và truy tố tác giả. Ông ta tự biện hộ rằng ông ta chỉ dùng chính ngôn ngữ của họ, hay ít nhất là những lời lẽ họ thường dùng khi nói về việc treo cờ máu và biểu ngữ thách thức, và nhắc họ rằng nhiều sách nhỏ và bài giảng của họ, cũng như lời trò chuyện thường ngày của họ, đều hướng đến điều đó; nhưng điều ấy không được chấp nhận.
Vào năm 1703, một ủy ban các giám mục đề nghị rằng Hạ viện Giáo hội có thể họp thành các ủy ban để chuẩn bị công việc giữa các kỳ hoãn họp theo giáo luật; và rằng khi công việc được trình trước Giáo hội, Tổng Giám mục, với sự đồng ý của các giám mục phụ tá, sẽ sắp xếp các kỳ hoãn sao cho có đủ thời gian để xem xét và hoàn tất công việc ấy. Hạ viện Giáo hội đáp lại ngày 18 tháng Mười một rằng họ cho rằng quyền lực mà Tổng Giám mục đòi hỏi không hề mâu thuẫn với quyền mà họ đòi hỏi, là được họp và tiếp tục hoạt động như một viện trong các khoảng giữa những kỳ hoãn họp; quyền này họ coi là tuyệt đối cần thiết cho sự tồn tại của Hạ viện Giáo hội, và gần đây đã bị chống đối công khai và bị phủ nhận với vẻ có thẩm quyền đến mức họ tuyên bố rằng họ không thể làm tròn bổn phận được giao phó nếu không tiếp tục khăng khăng giữ quyền ấy; và vì vậy họ nhắc lại yêu cầu phải có điều gì đó hiệu quả hơn cho mục đích đã định.
Cũng trong ngày ấy, Hạ viện ra lệnh rằng ông Lloyd, con trai của Giám mục Worcester, phải bị truy tố bởi Tổng Chưởng lý, sau khi đặc quyền của ông ta với tư cách là thành viên Hạ viện Giáo hội đã hết. Khi Hạ viện Giáo hội biết việc này, ngày 20 tháng Mười một họ ra lệnh rằng vị Chủ tịch của họ và ba thành viên khác phải đến gặp ngài Chủ tịch Hạ viện đáng kính để bày tỏ lòng biết ơn khiêm nhường đối với ông và Hạ viện đáng kính ấy, vì sự ưu ái lớn lao mà họ đã luôn vui lòng bày tỏ; và đặc biệt vì sự quan tâm mà họ đã tự mình, không cần gợi ý hay thỉnh cầu, vui lòng dành cho các đặc quyền của viện họ, trong trường hợp một thành viên của họ đã không may rơi vào sự bất bình.
Việc này được đọc cho ngài Chủ tịch tại nhà riêng của ông ngày 21 tháng Mười một; và cùng ngày ông đọc nó trong Hạ viện; Hạ viện liền thông qua một biểu quyết, theo đó quyết nghị rằng Hạ viện sẽ trong mọi dịp khẳng định các quyền và đặc quyền chính đáng của Hạ viện Giáo hội. Điều này khiến một số người kết luận rằng nay họ sẽ đạt được mục đích. Nhưng Tổng Giám mục và các giám mục, quyết giữ vững lập trường, ngay ngày hôm sau, 22 tháng Mười một, đã trả lời Hạ viện Giáo hội rằng họ cho rằng mình đã đề nghị điều đủ để chấm dứt những khác biệt giữa hai bên. Rằng họ không thể từ bỏ quyền của Tổng Giám mục trong việc hoãn toàn thể Giáo hội, với sự đồng ý của các giám mục phụ tá, theo tập quán thường xuyên. Rằng cùng một đạo luật mà Giáo hội bị hoãn họp cũng tiếp tục toàn bộ công việc của Giáo hội ở trạng thái lúc đó, cho đến ngày tiếp theo của kỳ họp sau. Rằng họ không thể chấp nhận đòi hỏi mới của Hạ viện Giáo hội; và rằng điều đã đề nghị là đủ để làm bất cứ việc gì cần làm trong Giáo hội.
Do đó Hạ viện Giáo hội, ngày 2 tháng Mười hai, trình bày rằng việc một viện này làm quan tòa trên viện kia trong chính vụ việc của mình là không hợp lý, nên đề nghị cả hai cùng tham gia một đơn khiêm nhường trình lên Nữ vương, cầu xin bà xem xét tranh chấp này và chỉ định những người mà bà cho là thích hợp để nghe và quyết định dứt khoát vụ việc.
Tổng Giám mục và các giám mục đáp lại rằng họ không thể nhượng bộ thêm mà không làm tổn hại đến thẩm quyền giám mục và quyền chủ tọa của Tổng Giám mục; rằng họ không cho là thích hợp khi làm phiền Nữ vương về tranh chấp này; và rằng họ không có quyền từ bỏ bất cứ quyền nào mà họ được giao phó bởi Hiến chế của Hội Thánh, cũng như bởi luật pháp và tập quán của vương quốc. Cùng ngày, Hạ viện Giáo hội gửi một văn bản cho Thượng viện Giáo hội, bày tỏ nỗi phiền muộn khi thấy mình bị vu cáo là chống lại thẩm quyền của Tổng Giám mục và giám mục, và rằng vì vậy họ thấy buộc phải lập và ký một bản tuyên bố kèm theo, đồng thời xin các lãnh chúa đừng tin vào bất cứ lời tố cáo xấu xa nào như vậy.
Nội dung bản tuyên bố của họ là: trong khi họ đã bị trình bày một cách tai tiếng và ác ý như những người ủng hộ chế độ trưởng lão, chống lại chế độ giám mục, thì nay họ tuyên bố rằng họ thừa nhận chức giám mục, với tư cách cao hơn các trưởng lão, là do sự thiết lập thần thiêng và tông đồ; và rằng họ không đòi hỏi quyền nào khác ngoài những quyền mà họ cho là cần thiết cho chính sự tồn tại của Hạ viện Giáo hội.
Cùng ngày họ trình một bản kiến nghị bổ sung, cho biết rằng trong khi bản tuyên bố này đã gây ra sự phật ý mới, và từ chỗ bị vu cáo là dành quá ít cho chế độ giám mục, nay họ lại bị cáo buộc là gán quá nhiều cho nó, thì họ xin các lãnh chúa hãy xem xét vấn đề trên một cách chín chắn, khẳng định và ủng hộ nó, đồng thời ngăn chặn và trấn áp quan điểm ngược lại, dù là quan điểm Arian hay Erastian.
Một số thành viên Hạ viện Giáo hội đã gửi một bản kiến nghị riêng cho Tổng Giám mục và các giám mục nhân dịp này, cho biết rằng những người trong họ đã không ký bản tuyên bố nói trên, và bị ám chỉ trong bản kiến nghị bổ sung của Hạ viện Giáo hội, không phản đối sự thật của giáo lý — tức là chức giám mục, với tư cách cao hơn các trưởng lão, là do sự thiết lập thần thiêng và tông đồ — mà phản đối tính hợp pháp của việc khẳng định giáo lý ấy; vì họ e ngại nguy cơ của việc đưa ra bất cứ tuyên bố nào như vậy trong Giáo hội mà không có giấy phép của vương quyền; và vì vậy họ từ chối bản tuyên bố nói trên, và xin rằng sự bất đồng và phản đối của họ được ghi vào biên bản của Thượng viện Giáo hội, và rằng tất cả những ai đề nghị như vậy đều được phép ký tên vào đó.
Ngày 15 tháng Mười hai, Tổng Giám mục nói với vị Chủ tịch rằng đây là vấn đề có tầm quan trọng lớn, đòi hỏi sự cân nhắc chín chắn và lời khuyên tốt; và vì vậy ông giữ lại cho đến khi họ họp lại sau lễ Giáng sinh. Nhưng ngày 23 tháng Mười hai, Hạ viện Giáo hội trình một đơn thỉnh cầu lên Nữ vương, cho biết rằng sau mười năm gián đoạn việc họp Giáo hội, một số câu hỏi đã nảy sinh vào năm 1700 về các quyền và tự do của Hạ viện Giáo hội, và đặc biệt về việc hoãn họp và tạm nghỉ. Rằng Thượng viện Giáo hội đã từ chối một cuộc hội đàm bằng lời. Rằng trong Giáo hội, cùng một câu hỏi đã được đặt ra, và người ta mong đợi họ phải tuyệt đối phục tùng phán quyết của các lãnh chúa, dù là trong chính vụ việc của mình. Rằng trong Giáo hội lần này họ đã xin các lãnh chúa đề xuất một phương pháp để giải quyết vấn đề, và đã đề nghị phục tùng quyết định của Nữ vương, điều mà các lãnh chúa cũng từ chối. Vì vậy họ chạy đến cầu xin sự bảo vệ và cứu giúp của Nữ vương, xin bà đưa câu hỏi vào chính buổi tiếp kiến vương quyền của mình. Nữ vương hứa sẽ xem xét đơn thỉnh cầu của họ và trả lời họ ngay khi bà có thể.
Tổng Giám mục, ngày 20 tháng Hai, đã trả lời Hạ viện Giáo hội rằng lời mở đầu của Nghi thức Truyền chức chứa một tuyên bố về ba chức vụ mục sư từ thời các sứ đồ, tức là giám mục, linh mục và phó tế, mà họ đã ký nhận; nhưng ông và các anh em của ông cho rằng nếu không có giấy phép của vương quyền, họ không có thẩm quyền để mưu toan, ban hành, công bố hay thi hành bất cứ giáo luật nào, dù gọi bằng tên gì, liên quan đến giáo lý hay kỷ luật; và rằng đây cũng là ý kiến của nhiều người uyên bác trong chính viện của họ; nhưng họ ghi nhận lòng nhiệt thành của Hạ viện Giáo hội đối với chức giám mục, và hy vọng họ sẽ hành động phù hợp với lòng nhiệt thành ấy trong tương lai.
Hạ viện Giáo hội, ngày 11 tháng Hai, đáp lại rằng họ ngạc nhiên trước sự thận trọng của các lãnh chúa, đến mức các lãnh chúa còn không thỏa mãn hàng giáo sĩ cấp dưới rằng các lãnh chúa cũng không bất đồng với họ ngay cả trong điểm này. Họ tự do nói với các lãnh chúa rằng họ đã trích dẫn đạo luật năm thứ 25 của vua Henry VIII, và cho các lãnh chúa biết rằng việc tuyên bố ý kiến của mình về một chân lý trong tôn giáo, chỉ mang tính suy lý, và không kèm theo sự tán thành hay vâng phục nào, thì không bị đạo luật ấy cấm; đồng thời bày tỏ nỗi buồn rằng những lời phản ánh của những kẻ dốt nát và ác ý, mà họ đã than phiền với các lãnh chúa, dường như lại được củng cố bởi câu trả lời của các lãnh chúa; và bày tỏ sự bất bình của họ trước lời khuyên răn kết thúc.
Nhưng cuộc tranh chấp vẫn được tiếp tục bên ngoài cũng như bên trong. Vì vào khoảng thời gian này xuất hiện cuốn Tường thuật của Hạ viện Giáo hội được bênh vực khỏi những phản đối của một bức thư, tựa là ... [NEEDS REVIEW: tựa thư bị OCR hỏng]. Tác giả than phiền rằng chính nghĩa của Hạ viện Giáo hội đã bị bách hại bằng sách nhỏ. Ông ta khẳng định rằng chính nghĩa ấy quan trọng, và cuộc tranh cãi không phải là chuyện nhỏ. Hàng giáo sĩ cấp dưới muốn giữ các quyền mà họ đã hưởng nhiều thời đại, và chưa từng bị chất vấn cho đến trong vòng năm năm nay. Ông ta khẳng định tính công chính của chính nghĩa của họ, và đưa ra nhiều lý do để chứng minh; rồi trong phần bênh vực tiếp theo, ông ta trình bày bằng chứng từ các sổ đăng ký Giáo hội còn lại, và đặc biệt là các nhật ký năm 1640.
Cũng lúc ấy xuất hiện một Bức thư hòa giải, về sự khác biệt gần đây liên quan đến các quyền và thủ tục của Giáo hội, như được trình bày bởi những người đã bảo vệ quyền tự do của hàng giáo sĩ cấp dưới. Bức thư này than phiền rằng nay người ta vận động cho các thành viên Giáo hội nhiều không kém vận động cho các thành viên Quốc hội. Nó nhận xét rằng Tiến sĩ Atterbury và ông Hill, những người cùng tham gia một chính nghĩa, lại khác nhau về nguyên tắc như đông với tây, không bao giờ hòa giải được. Rằng Tiến sĩ A. đã cho ra hai ấn bản của cùng một cuốn sách, trực tiếp mâu thuẫn nhau trong nhiều điểm quan trọng; rằng trong cả hai ấn bản ông ta vẫn giữ một mục đích là làm giảm đặc quyền của vua trong các công việc của Giáo hội; nhưng từ đó ông ta lại tham gia vào một lập luận hoàn toàn ngược lại, là nâng cao đặc quyền vương quyền vượt xa Đạo luật về sự phục tùng của giáo sĩ và các đòi hỏi của bất cứ triều đại trước nào, bằng cách làm cho giáo hội hoàn toàn tồn tại nhờ sắc lệnh của vua, và biến Tổng Giám mục chỉ thành công cụ của vua, chỉ mang tính thừa hành đối với vua. Ông ta đặc biệt nhận xét các quyền, quyền lực và đặc quyền của một Giáo hội Anh, và quyền của Hạ viện Giáo hội được tự tạm nghỉ, ít ăn khớp với nhau về nguyên tắc và quan niệm đến mức nào, cũng như ăn khớp với bản tường thuật ra sao; và nêu 28 điểm cụ thể mà chúng khác nhau.
Một cuốn sách nhỏ khác được xuất bản, gọi là Tình trạng hiện tại của Giáo hội trong một bức thư, thuật lại đầy đủ các thủ tục trong một số kỳ họp gần đây, bắt đầu từ thứ Tư ngày 28 tháng Giêng và tiếp tục đến thứ Năm ngày 19 tháng Hai. Bức thư này đối lập với các bản tường thuật trung thực số 1 và số 2. Các bản tường thuật trung thực này bị cáo buộc chứa nhiều điểm trình bày sai, và một số điểm hoàn toàn nhầm lẫn. Việc đưa các giao dịch của Giáo hội ra công chúng như vậy mà không được phép được cho là gây chiến trong Hội Thánh, và lôi kéo hàng giáo sĩ chống lại nhau. Bức thư này chứa nhiều sự kiện cụ thể không gặp ở nơi khác.
Một cuốn sách nhỏ khác xuất hiện, gọi là Vụ việc của Bảng lịch trình được trình bày: thuật lại nguồn gốc và mục đích của văn kiện ấy, và ảnh hưởng của nó đối với việc tạm nghỉ của Hạ viện Giáo hội; và xem xét các thẩm quyền được viện dẫn để ủng hộ quyền duy nhất của Tổng Giám mục trong việc hoãn họp; tiếp theo là Bảng lịch trình được xem xét lại. Tại đây người ta than phiền rằng người quản lý chính nghĩa của Hạ viện Giáo hội đã bộc lộ sự không kiên định trong quan điểm, và đã lần lượt dùng nhiều cách lẩn tránh đến mức khiến người ta nghĩ rằng ông ta đã quyết định trước lập trường của mình, rồi mới tự tìm cách để bảo vệ nó; rằng nền tảng của sự biện hộ đã thay đổi thường xuyên đến mức đó là dấu hiệu cho thấy chính nghĩa chưa được người khởi xướng đầu tiên cân nhắc kỹ. Ông ta tại đây mưu toan chứng minh rằng các nguyên tắc của những người thuộc Hạ viện Giáo hội về điểm tiếp tục họp được trình bày công bằng trong nhật ký và các sách đã xuất bản để bênh vực thủ tục của họ; rằng theo các nguyên tắc hiện tại của Hạ viện Giáo hội như chứa trong chính các sách của họ, Tổng Giám mục và các giám mục không có bảo đảm nào rằng hàng giáo sĩ sẽ đến dự các lãnh chúa vào ngày họp giáo luật, cũng không có quyền lực nào để bắt buộc họ làm vậy; và rằng các lý do được đưa ra trong phần bênh vực bản tường thuật, và bởi tác giả của Vụ việc của Bảng lịch trình được trình bày, để ủng hộ việc tạm nghỉ riêng biệt và các kỳ họp trung gian, là không phù hợp với bản chất và thực hành của Giáo hội, và với sự phân biệt đã thiết lập giữa giám mục và trưởng lão.
Tiếp theo là cuốn Nguồn gốc và các quyền nghị viện của Hạ viện Giáo hội được làm sáng tỏ; và các bằng chứng về sự tách biệt của nó khỏi Thượng viện Giáo hội được đưa ra trên nhiều phương diện, đặc biệt trong điểm tự mình trình đơn lên các cơ quan khác với tư cách là một tập thể riêng biệt, nhằm thực hiện lập luận về quyền của Hạ viện Giáo hội được tự tạm nghỉ. [NEEDS REVIEW: đoạn tóm tắt cuốn sách này và đoạn tiếp theo về sự tách biệt của giáo sĩ giáo luật bị OCR hỏng nặng ở nhiều chỗ, chỉ dịch được ý chung] Tác giả bị cáo buộc bắt chước phương pháp mới trả lời sách do một lãnh chúa đưa ra. Một số điểm trong đó sự tách biệt của giáo sĩ giáo luật khỏi các giám mục được bàn rộng; người ta suy ra rằng một viện như vậy bắt nguồn từ Hạ viện, và liên quan đến hiến chế và thủ tục của Thượng viện Giáo hội vào năm 1662, và đến quyền cho phép hay từ chối ủy nhiệm, quyền tiếp tục họp, quyền quyết định các cuộc bầu cử tranh chấp, và quyền lực của giấy triệu tập Giáo hội.
Một số thành viên Hạ viện Giáo hội, thấy mình không thể đối phó với Giám mục Salisbury bằng con đường pháp lý, đã công kích ông bằng một bài diễn văn mở đầu cho cuốn Giải thích về Ba Mươi Chín Điều của Giám mục Salisbury. [NEEDS REVIEW: đoạn này bị OCR hỏng nặng, các cáo buộc cụ thể không đọc rõ] Tại đó người ta bàn rộng ba điểm khiếu nại đã nhắc trước, trang 605, đã được gửi từ Hạ viện Giáo hội lên Thượng viện Giáo hội để chống lại cuốn sách ấy. Rồi xuất hiện cuốn Xem xét phần giải thích Điều thứ Hai của ông, và tiếp theo là cuốn Bênh vực Điều thứ 23 khỏi cách giải thích của ông. Người ta cũng xuất bản một tờ về những nhận xét đối với phần giải thích một điều, và một cuốn khác về một điều nữa, mà tác giả kết thúc bằng một kiến nghị [NEEDS REVIEW: nội dung kiến nghị bị OCR hỏng].
Trong năm ấy đã xuất bản ấn bản đầu tiên của cuốn Tóm lược về cuộc đời, cùng với những lý do đã đưa ra về sự không tuân thủ của họ. Tôi đã nhận được lời cảm ơn của Hội Thánh đã thiết lập, cũng như của một số người ngoài Hội Thánh ấy; nhưng nhiều người khác cũng đã dành cho tôi những lời phản ánh gay gắt và nghiêm khắc, dù tôi không có ý định như vậy. Tôi chắc chắn rằng nhiều lời như thế đã bị bỏ qua khi có đủ lý do và sự khiêu khích. [NEEDS REVIEW: đoạn tự biện hộ của tác giả về cuốn Tóm lược bị OCR hỏng ở nhiều chỗ, chỉ dịch được ý chung] Người ta nói rằng khi tôi đưa ra các lý do, tôi đã cáo buộc Hội Thánh một cách mà ngay cả một số người nghiêm túc nhất cũng không làm. Nhưng loại cáo buộc ấy đã quá phổ biến trong thời ấy đến mức những lời này rất có thể chỉ được xem là chuyện thường trong tiến trình chung. Điều này đã gây phật ý lớn cho một số người vốn đã không hài lòng. Trong số đó có Tiến sĩ Nichols, người đã chỉ trích tôi gay gắt [NEEDS REVIEW: chi tiết lời chỉ trích của Tiến sĩ Nichols bị OCR hỏng].
Cũng lúc ấy đã in một bức thư từ một số mục sư cao tuổi gửi các bạn hữu Cơ Đốc của họ, nói về thực hành tôn giáo; bức thư này, dù được soạn ra mà không có bất cứ sự thỏa thuận nào giữa tác giả hay các tác giả với tôi, sẽ được bất cứ ai xem xét thấy là có cùng những lỗi như bản tường thuật của tôi đã bị cáo buộc, mà tôi đã trích ra từ các tác phẩm của họ, và cố gắng gom lại trên nền tảng ôn hòa và bác ái nhất mà một sự không tuân thủ có lương tâm có thể cho phép.
Cũng lúc ấy ông Sacheverell, người về sau trở nên rất nổi tiếng, đã xuất bản một bài diễn văn tại Oxford, gọi là Liên hiệp chính trị, phản ánh về sự khoan dung, với ý đồ nâng cao quyền lực thế tục của Hội Thánh; và bài ấy đã được trả lời bằng một bài diễn văn về Nguy hiểm của quyền lực linh mục trong tôn giáo và chính quyền, cùng với những lập luận chính trị ủng hộ sự khoan dung. Việc này đã gây ra sự xuất hiện của cuốn Liên hiệp mới của những người gọi là giáo sĩ ôn hòa với những người Whig hiện đại và những kẻ cuồng tín nhằm phá hoại và lật đổ Hội Thánh và chính quyền hiện tại, phần 1; tiếp theo không lâu là phần 2, với những nhận xét về nhiều sách nhỏ khác nhau.
Nhiều sách nhỏ khác nay cũng xuất hiện, như cuốn Bênh vực Tiến sĩ Sherlock của ông Bund, để trả lời ông Taylor; cuốn về sự hiệp thông của Hội Thánh; cuốn Chân dung thật của một người thuộc Hội Thánh; cuốn Tính cách của một người thuộc Hội Thánh thấp; cuốn Thử thách mới về lòng trung thành của Hội Thánh Anh; hay lòng trung thành Whig và lòng trung thành với Hội Thánh được so sánh; cuốn Vụ việc được trình bày công bằng, trong một cuộc đối thoại giữa một người ôn hòa và Hiến chế; cuốn Vụ việc đáng quan tâm hiện tại, trong một bức thư gửi một thành viên Hạ viện, công kích cuốn Tóm lược của tôi; bài giảng của ông Stubbs, Vì Đức Chúa Trời hay vì Ba-anh: hay không có trung lập trong tôn giáo.
Cũng lúc ấy cuốn Vụ việc của Quyền vương quyền, và của ... được trình bày trong một cuộc hội thảo về tính độc lập của Hội Thánh đã gây tiếng vang. Nó đã xuất hiện trước đây, nhưng nay được tái bản có bổ sung, và có thể dùng làm phần kết thích hợp cho các tác phẩm trong năm này. Cuốn sách này công khai đặt Hội Thánh trên nhà nước, và mưu toan lấy khỏi vương quyền quyền đề cử giám mục; nó muốn giám mục được cầu nguyện cho trước vua hay Nữ vương, và muốn biến các vương hầu thành tôi tớ của Hội Thánh, và Hội Thánh có thẩm quyền trên nhà vua trong việc cầu nguyện và các nghi thức thánh, nhưng tiến đến việc rút phép thông công, nếu các phương pháp khác không thuyết phục được vua ăn năn về những gương xấu công khai. Tại đây người ta khẳng định rằng quyền vương quyền, tức là quyền lực của các vương hầu trong các vấn đề thuộc Hội Thánh — mà nhân tiện, quyền này thường được trình bày như nền tảng chính mà cuộc Cải chánh của chúng ta dựa vào — là kết quả của sự lạm dụng và là nguyên nhân của đủ mọi tai họa; và việc từ bỏ mọi đòi hỏi đối với nó là cần thiết cho sự thịnh vượng của tôn giáo. Tác giả này để cuộc Cải chánh trong tình trạng ly giáo; và đề nghị một hiệp ước với Hội Thánh Pháp, và muốn hòa giải các khác biệt của chúng ta đến mức không cản trở sự hiệp thông. Ông ta ủng hộ một hiệp ước giữa Giáo hội Anh và đại hội đồng các giám mục và giáo sĩ Pháp; một ghi chú bên lề bày tỏ sự tiếc nuối rằng Giáo hội Anh không được phép họp trong khi giáo hội Pháp còn họp, khiến bất cứ hiệp ước nào giữa họ cũng không thể thực hiện được. Nhưng ông ta dường như hứa rằng, như kết quả của đại hội Pháp ấy đã vượt quá mong đợi, thì cũng có thể đến một thời điểm mà, nhờ sự giúp đỡ của một tập thể hòa giải không chống lại hòa bình với Pháp, một bước vinh quang nhất có thể được thực hiện trong công trình lớn này, bởi vị vua mà Đức Chúa Trời sẽ cảm thúc để dẹp quyền vương quyền của mình sang một bên, khỏi cản trở những mục đích lớn lao như những mục đích đã đề xuất; nhờ đó vua ấy sẽ thực sự xứng đáng với danh hiệu rất Cơ Đốc và rất Công giáo, và sẽ thực sự là Đấng Bảo vệ Đức tin.
Quốc hội họp lại ngày 9 tháng Mười một năm nay. Nữ vương trong bài diễn văn của mình tha thiết mong họ tránh những cơn nóng giận và chia rẽ, điều sẽ khích lệ kẻ thù chung của Hội Thánh và nhà nước. Hạ viện trong bản kiến nghị trình ngày 11 tháng Mười một hứa sẽ chăm lo việc ấy. Thượng viện trong bản kiến nghị trình ngày hôm sau hứa với Nữ vương không chỉ tránh, mà còn chống lại, bất cứ điều gì có thể gây ra sự bất an hay chia rẽ giữa các thần dân của bà.
Hai viện chưa ngồi họp được lâu thì dự luật chống sự tuân thủ tùy thời, vốn đã thất bại trong kỳ họp trước, lại được đưa ra trong Hạ viện. Dự luật về thực chất vẫn như trước, nhưng khác nhau ở năm điểm. Lời mở đầu chỉ nói chống lại sự bách hại vì lương tâm, nhắc đến Đạo luật Khoan dung, nói rằng đạo luật ấy phải được tuân giữ bất khả xâm phạm; trong khi dự luật này không nhắc gì đến nó. Dự luật bắt đầu bằng việc nhắc đến các đạo luật về Hội đồng thành phố và đạo luật Tuyên thệ, mà nó nói rằng rõ ràng có ý định rằng mọi người được nhận vào các chức vụ và việc làm như vậy phải là, và luôn luôn vẫn là, người tuân thủ Hội Thánh Anh theo luật đã thiết lập; mà theo nó, các đạo luật ấy đã bị lẩn tránh một cách trắng trợn. Và ở phần khác, trong khi dự luật trước chỉ cho phép một số ít người ngoài gia đình nơi tổ chức buổi nhóm họp, thì dự luật này cho phép chín người, và không áp đặt hình phạt nào trừ khi có mười người trở lên ngoài gia đình. Hình phạt trong dự luật trước là 100 bảng, và một khoản nữa cho mỗi lần những người liên quan tiếp tục ở trong tình trạng ấy sau đó; nhưng nay nó được giảm xuống thành một khoản tịch thu [NEEDS REVIEW: mức phạt mới và một số khác biệt khác bị OCR hỏng]. Cũng có một số khác biệt khác nữa.
Một số thành viên Hạ viện, khi phát biểu về dự luật, đã sớm cho thấy Nữ vương mong muốn dự luật thành công, qua việc Hoàng thân Đan Mạch luôn tham dự các phiên bàn về nó; và ông ta tin rằng lý do khiến một số người chống lại nó là vì Nữ vương dường như ủng hộ nó. Người ta nói dự luật đã mất vì hai hay ba lãnh chúa cao quý lần lượt vắng mặt; và người ta than phiền rằng sự thất bại của dự luật bị quy cho việc họ không tham dự, trong khi đồng thời họ lại được yêu cầu tránh mặt. Người phát biểu trình bày rằng thật đáng xấu hổ khi có sự lấp lửng như vậy trong một dự luật nhằm ngăn chặn đạo đức giả. Ông ta nói rằng khi các thành viên Quốc hội và các bộ trưởng nhà nước giữ thái độ trung lập trong những vấn đề liên quan mật thiết đến lợi ích của Hội Thánh Anh, và không có can đảm để công khai ý kiến của mình, thì họ rất xứng đáng bị tước chức. Ông ta chế giễu Tổng Giám mục vì chống lại dự luật, cho rằng một lãnh chúa đã bảo ông ta rằng dự luật không nên thông qua; và ám chỉ rằng không một giám mục nào còn lại chống lại dự luật có thể đưa ra lý do tốt hơn; và nói về việc xin phép đưa ra một dự luật ủng hộ chế độ giám mục. Vì, ông ta nói, vì họ cùng lập trường với những người Bất đồng chính kiến, thì thật công bằng khi họ đứng trên cùng một nền tảng. Ông ta lập luận rằng việc thông qua một đạo luật để bảo vệ thêm cho Hội Thánh Anh tại đây không thể bất hợp thời hơn việc làm như vậy cho Scotland vào năm trước. [NEEDS REVIEW: đoạn tranh luận này bị OCR hỏng và xáo trộn thứ tự, một số câu nói chưa gán rõ người phát biểu]
Ông ta nói thêm rằng nếu sự tuân thủ tùy thời tiếp tục, những người Bất đồng chính kiến sẽ trở thành đa số trong Hạ viện, và rồi ông ta dám tuyên bố rằng những ngày của Hội Thánh Anh sẽ chẳng còn bao lâu; và rằng để ông ta khỏi phải chứng kiến những hậu quả thảm hại như vậy của một sự ôn hòa giả vờ, ông ta hết lòng mong dự luật thành công. Dự luật đã thông qua Hạ viện ngày 7 tháng Mười hai, và được gửi lên Thượng viện, nơi các lãnh chúa đối xử với nó lạnh nhạt đến mức họ hầu như không cho nó được đọc lần thứ hai. Giám mục Salisbury, khi phát biểu nhân dịp ấy, nói rằng ông cảm thấy bất lợi, đặc biệt đối với một người thuộc hàng ghế của mình, khi nói chống lại bất cứ điều gì mà về âm thanh dường như có ý định phục vụ Hội Thánh; và rằng nếu ông không hoàn toàn tin chắc rằng dự luật này không phục vụ Hội Thánh, thì ông đã không có lòng dạ hay thể diện để nói chống lại nó. Rằng ông coi mình bị ràng buộc trong điểm này bởi lời hứa của mình trong bản kiến nghị đầu kỳ họp. Rằng các giám mục đã bị phản ánh một cách khiếm nhã vì họ không thể cho rằng dự luật này phục vụ Hội Thánh; nhưng họ kêu gọi thế giới và các giáo phận của mình làm chứng cho lòng nhiệt thành thật sự của họ đối với Hội Thánh; và rằng họ vượt lên trên những lời vu cáo như vậy. Rằng các thủ tục nghiêm khắc dưới triều Nữ vương Elizabeth, và đạo luật nghiêm khắc năm thứ 25 của bà, trừng phạt các buổi nhóm họp bằng tù đày, lưu đày và tử hình, là một vết nhơ ngay cả trong triều đại vinh quang ấy. Rằng việc bãi bỏ đạo luật ấy đã thông qua cả hai viện, và người ta biết nhờ sự sắp xếp nào mà nó đã không được trình lên để nhận sự phê chuẩn của vương quyền. Rằng thủ quỹ của Nữ vương được biết là một người Công giáo thuộc Hội Thánh, hay một người tuân thủ tùy thời, nhưng vẫn giữ chức vụ lớn ấy 14 năm cho đến khi qua đời. Bà đã khuyến khích sự tuân thủ tùy thời, và không ai cảm thấy khó chịu về việc ấy.
Sự nghiêm khắc dưới triều vua James đã để lại vết nhơ cho triều đại ấy, và các thủ tục của Tòa án Ngôi sao và Ủy ban Tối cao đã góp phần không nhỏ vào những khổ nạn của Nội chiến. Các thủ tục dưới triều vua Charles cũng nghiêm khắc, và được tiến hành với những ý đồ xấu. Sau thời kỳ Phục hưng, việc hòa giải mọi khác biệt giữa chúng ta đã là một việc rất dễ dàng; nhưng ý đồ lại là thổi bùng chúng lên. Mọi sự nghiêm khắc của triều đại ấy cũng không thể khiến những người Bất đồng chính kiến thỉnh cầu một sự khoan dung chung. Nhưng toàn bộ cách quản lý liên quan đến những người Bất đồng chính kiến là một mưu mẹo để thúc đẩy lợi ích Công giáo; rằng nhờ Đạo luật Khoan dung, cơn nóng giận do các bất đồng gây ra đã dịu đi nhiều. Nhưng dự luật này đã làm những người lo sợ rằng Đạo luật Khoan dung đang bị nhắm tới phải báo động; và rằng đây là một dự luật mà các dự luật khác sẽ tiếp theo; rằng điều này sẽ khiến người ta ghen tị; và rất bất hợp thời trong lúc chiến tranh, khi mọi thứ đều bị đe dọa; và rằng việc gây ra sự bất mãn và lo sợ trong một số lượng lớn người vào thời điểm như vậy có thể gây ra những hậu quả rất xấu. Rằng bất cứ điều gì chia rẽ và làm suy yếu chúng ta cũng phải khiến các đồng minh của chúng ta có một triển vọng buồn bã.
Mọi việc đều đáng ngờ khi những người thúc đẩy chúng, và viết ủng hộ chúng bên ngoài, là những kẻ thù đã biết và đã công khai của chính quyền. Ông ta ám chỉ rằng một người thuộc Hội Thánh cao đã viết hai cuốn sách dữ dội ủng hộ dự luật này. Rằng ông ta biết một trong những người Công giáo nổi bật nhất thời ấy nói rằng mình ủng hộ Hội Thánh Anh theo luật đã thiết lập; và khi được hỏi làm sao một lời tuyên xưng như vậy có thể phù hợp với sự chân thành, ông ta đáp rằng ông ta coi mọi đạo luật dưới triều Nữ vương Mary vẫn còn hiệu lực đầy đủ. Sự dữ dội mà vấn đề này được thúc đẩy đã làm tăng thêm sự ghen tị.
Thật khó khăn khi những người đã suốt đời xây dựng Hội Thánh nay lại bị bôi nhọ là đang phá hoại nó, chỉ vì họ không thể tuân theo quan niệm của người khác. Ông ta thú nhận rằng mình đã bắt đầu cuộc đời với nguyên tắc ôn hòa, nguyên tắc mà ông ta đã giữ suốt đời, và hy vọng sẽ giữ cho đến cuối đời. Rằng ông ta không thể lên án chung sự tuân thủ tùy thời. Rằng chính ông ta đã thực hành nó tại Geneva và Hà Lan, và sẽ làm lại nếu có dịp. Rằng cho dù những người Bất đồng chính kiến có sai lầm, ông ta cũng không thấy tại sao họ không thể được khoan dung trong việc ấy. Rằng những người Bất đồng chính kiến từ trước đến nay vẫn được kêu gọi đến gần Hội Thánh nhất có thể; và sau một số lý do khác chống lại dự luật, ông ta kết thúc rằng ông ta cho rằng dự luật không nên được xem xét lúc này; nhưng vấn đề của nó nên để lại để xem xét vào một thời điểm thích hợp hơn.
Huân tước Haversham cũng phát biểu chống lại dự luật, và nói với các lãnh chúa rằng dù tình hình được xem xét trong nước hay ngoài nước, trên biển hay trên đất liền, trong triều đình hay doanh trại, ông ta cũng không bao giờ cho rằng đây là thời điểm thích hợp cho một dự luật như vậy. Và một lãnh chúa khác nói rằng nếu họ thông qua dự luật này, họ cũng nên gắn thêm vị vương tử xứ Wales giả mạo vào đó. Sau một cuộc tranh luận sôi nổi, tại lần đọc thứ hai, dự luật đã bị bác bỏ với đa số 12 hay 13 phiếu. Trong số các lãnh chúa ủng hộ dự luật, và đã ghi sự bất đồng của mình khi nó bị bác bỏ, có Công tước Marlborough và Huân tước Godolphin.
Nhưng cũng có những cuộc tranh luận sôi nổi bên ngoài cũng như bên trong về dự luật chống sự tuân thủ tùy thời này. Một thời gian ngắn trước kỳ họp Quốc hội này, Tiến sĩ Davenant, một luật gia dân sự, đã viết một cuốn sách tựa là Các bài luận về hòa bình trong nước và chiến tranh ngoài nước, được cho là viết với sự khuyến khích của Huân tước Thủ quỹ, thuyết phục mọi người gạt sang một bên những cơn nóng giận và thù hằn của mình, và hiệp nhất trong việc tự vệ trước mối nguy chung, với ý đồ khuyên can việc đưa ra và thông qua dự luật này. Ngài Humphrey Mackworth, cũng là thành viên Hạ viện, đã xuất bản một luận văn bênh vực các thủ tục của Hạ viện liên quan đến dự luật ấy, chủ yếu gồm các lập luận đã dùng một năm trước về cùng một chủ đề. Và ông Tutchin, tác giả của tờ Người Quan sát, đã bị Hạ viện biểu quyết chống lại vì một số bài báo của ông liên quan đến các đoạn trong Hạ viện về sự tuân thủ tùy thời.
Nữ vương trong bài diễn văn khi Quốc hội bế mạc đã thúc giục họ trở về các quận hạt của mình, với tinh thần ôn hòa và hiệp nhất như xứng hợp với tất cả những người được kết hợp với nhau trong cùng một tôn giáo và lợi ích, [NEEDS REVIEW: câu kết bài diễn văn bế mạc bị OCR hỏng, phần cuối chưa đọc rõ].
Trong năm này ông James Owen đã xuất bản một cuốn sách nhỏ khổ bốn, tựa là Sự ôn hòa là một đức tính, hay người tuân thủ tùy thời được biện minh khỏi lời cáo buộc đạo đức giả. Nó gồm bảy điểm. Tác giả khẳng định, thứ nhất, sự tuân thủ tùy thời không phải là điều mới mẻ, mà trong một số trường hợp được bảo đảm bởi những tiền lệ thiêng liêng nhất và không thể tranh cãi: Giăng Báp-tít là một người tuân thủ tùy thời đối với Hội Thánh Do Thái; Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng ta, và các sứ đồ của Ngài cũng vậy. Thánh Phao-lô cũng nổi bật về điều này. Ông cho rằng việc dùng tùy thời các nghi lễ Lê-vi là hợp pháp để tránh gây vấp phạm, còn việc dùng thường xuyên thì là tội lỗi, vì nó sẽ khuyến khích quan niệm cho rằng chúng là cần thiết. Các sứ đồ không đặt luật nào về sự đồng nhất trong những vấn đề nhỏ hơn, và thực hành của họ cũng không đồng nhất. Hội Thánh Do Thái đã khuyến khích sự tuân thủ tùy thời trong khi bà còn hiểu lợi ích thật sự của mình; nhưng khi những kẻ cuồng tín hẹp hòi chiếm ưu thế, họ, bằng sự chống đối dữ dội đối với sự tuân thủ tùy thời, đã khích động người La Mã chống lại họ, đến mức Hội Thánh và nhà nước của họ bị lật đổ hoàn toàn.
Thứ hai, các nguyên tắc của những người tuân thủ tùy thời thật sự Cơ Đốc và công giáo theo nghĩa phổ quát. Họ không giới hạn sự hiệp thông của mình trong bất cứ giáo phái hay đảng phái Cơ Đốc nào, mà có lòng bác ái phổ quát và bao quát đối với tất cả những người thuộc về thân thể mầu nhiệm; và sự tuân thủ tùy thời của họ là do điều này, trước khi các đạo luật về Hội đồng thành phố và Tuyên thệ được ban hành; và vì vậy không thể bị cáo buộc là một mưu mẹo xảo quyệt để len vào các chức vụ.
Thứ ba, sự khác biệt giữa người tuân thủ tùy thời và người Bất đồng chính kiến ôn hòa là không đáng kể. Họ đồng ý trong việc chống lại Công giáo một cách chân thành; trong việc trung thành vững chắc với Nữ vương và quyền kế vị Tin Lành; trong việc ký nhận cùng các điều tín lý, và trong thực chất của việc thờ phượng công cộng. Những điều họ khác nhau thì nhỏ, nếu so với những điều lớn lao mà họ đồng ý: [NEEDS REVIEW: phần liệt kê các khác biệt lớn trong Hội Thánh đã thiết lập bị OCR hỏng một phần, gồm các nhóm về trưởng lão và giám mục, về các điều tín lý, về chủ nghĩa Calvin và Pelagius, về quyền thần thánh của chế độ quân chủ] Khi Hội Thánh cho phép sự đa dạng lớn lao như vậy về quan điểm và thực hành, thì [NEEDS REVIEW: câu kết luận của điểm thứ ba bị OCR hỏng].
Thứ tư, [NEEDS REVIEW: điểm thứ tư của Owen bị OCR hỏng gần như toàn bộ, chỉ còn mảnh về việc gây hại và tính chất gây vấp phạm]. Thứ năm, sự tuân thủ tùy thời là có lợi cho Hội Thánh, và làm suy yếu những người Bất đồng chính kiến bằng cách thêm vào Hội Thánh và bớt đi khỏi họ, như các lãnh chúa đã nhận xét trong các cuộc tranh luận ấy. Thứ sáu, dự luật gần đây chống lại sự tuân thủ tùy thời hẳn đã gây hại lớn cho Hội Thánh Anh, bằng cách cắt đứt mọi hy vọng hòa giải sự khác biệt giữa Hội Thánh và những người Bất đồng chính kiến, dẫn họ đến sự tách biệt hoàn toàn; bằng cách khiến Hội Thánh Anh mang tiếng xấu là bách hại; bằng cách khuyến khích những kẻ tố cáo; bằng cách mở rộng các rạn nứt của chúng ta vào một thời điểm rất bất hợp thời, khi có nhu cầu lớn lao là mọi bàn tay phải cùng nhau đánh bại mưu đồ của Pháp và Rô-ma.
Thứ bảy, những người Bất đồng chính kiến khỏi tôn giáo của nhà nước đã được dùng trong hầu hết các chính quyền [NEEDS REVIEW: câu này bị cắt ngang ở cuối chunk, phần tiếp theo nằm ở chunk sau].
Đó là thói quen của người Ai Cập cổ đại, người Ba-by-lôn, người Ba Tư, người Hy Lạp và người La Mã; và điều đó đúng cả dưới thời ngoại giáo lẫn dưới thời Cơ Đốc giáo. Điều tương tự cũng được tuân giữ trong dân Do Thái, và ngay cả ở các nước theo Giáo hoàng; và lập luận được kết thúc bằng điều đó.
Cùng lúc ấy xuất hiện cuốn “Lợi ích của nước Anh được xét đến, liên quan đến những người Tin Lành bất đồng với Hội Thánh đã được thiết lập, cùng với một vài suy nghĩ về sự tuân thủ tùy lúc”. Tác giả này trong lời tựa tuyên bố mình nhiệt thành với sự nghiệp tự do đến nỗi ông không sợ mất mạng sống vì nó. Ông nhận xét trong bài luận của mình rằng những người bất đồng, vốn lâu nay bị chê bai là những kẻ phản loạn và ly giáo, nay lại bị mô tả là những kẻ giả hình, dường như họ bị định sẵn để chịu vu khống và khốn khó. Họ bị đối xử như những ngoại lệ của bản tính con người. Vì lợi ích có thể còn khả thi khi công lý không thể đạt được, ông bắt tay xét xem người dân nước Anh quan tâm thế nào đến cách đối xử với họ. Trước hết ông xét lợi ích của chính quyền. Những người bất đồng, ông nói, sẽ bị làm cho mất lòng vì bị tước khả năng giữ bất kỳ chức vụ có lợi lộc hay tín nhiệm nào [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về việc bị tước quyền bị hỏng nặng, không đọc được nguyên văn].
Họ sẽ bị đưa đến chỗ ô nhục và xấu hổ, mà đó chính là sự bắt bớ đích thực. Ông ám chỉ rằng khi họ đã bị suy yếu như thế, sẽ có cơ sở để lo sợ rằng việc tận diệt họ mới là điều được nhắm tới. Do đó ông gợi ý rằng làm cho những người bất đồng bất an là đi ngược lại lợi ích của chính quyền, vì họ đáng kể cả về số lượng lẫn của cải. Và kẻ nào khuyên làm mất lòng họ như thế, với hy vọng họ sẽ oán giận, là kẻ có ý đồ xấu đối với sự an toàn của chính quyền; trong khi kẻ nào làm như thế với hy vọng họ sẽ chịu đựng bằng sự nhẫn nhục Cơ Đốc, lại là kẻ thù của danh tiếng chính quyền và của đức tin Cơ Đốc. Ông cũng ám chỉ rằng phương pháp như thế sẽ làm suy yếu và có xu hướng lật đổ Hiến pháp: nó sẽ làm nản lòng nhiều người có hiểu biết và của cải khỏi việc giúp đỡ chính quyền, và có xu hướng phá vỡ sự cân bằng của nước Anh. Vì cũng như tự do của châu Âu sẽ bị tiêu diệt nếu một cường quốc nào được phép trở nên quá mạnh và vượt khỏi tầm kiểm soát của các nước còn lại, thì chúng ta cũng phải vĩnh biệt các quyền tự do của nước Anh, khi chúng ta cho phép một trong các phe phái ở đó vượt lên trên sự kiểm soát của phe kia. Và ông nói thêm rằng tôn giáo và tự do của chúng ta, tài sản và thương mại của chúng ta, hòa bình và uy tín của chúng ta, sự liêm chính của các hội đồng của chúng ta, việc thi hành công lý và sự thành công của quân đội chúng ta, cơ nghiệp hạnh phúc của chúng ta dưới một Nữ vương Tin Lành và sự kế vị theo dòng Tin Lành, tất cả đều được xây dựng trên Hiến pháp, và không thể không cùng chung số phận với nền tảng nâng đỡ chúng.
Sau đó ông chuyển sang lợi ích của Hội Thánh, và xét xem Hội Thánh quan tâm thế nào đến cách đối xử với những người bất đồng. Và tại đây ông khẳng định rằng Hội Thánh Anh đang gặp nguy hiểm lớn hơn từ những kẻ thù của tôn giáo và của chính quyền, và từ một số người bạn cuồng nhiệt của Hội Thánh, những người lật đổ Hiến pháp của Hội Thánh trong khi giả vờ đặt Hội Thánh trên một nền tảng tốt hơn, so với nguy hiểm từ những người bất đồng, là những người đứng vững trên nền tảng của tôn giáo cũng như của Hiến pháp dân sự. Sau đó ông cho thấy Đạo luật Kiểm tra không được định để ảnh hưởng đến những người bất đồng; và ông bênh vực họ khỏi lời buộc tội giả hình; và ông cho thấy rằng trong vấn đề tuân thủ tùy lúc, họ có thể đưa ra gương mẫu của các sứ đồ để ủng hộ thói quen của mình.
Ông cho thấy rằng Thánh Phi-e-rơ thường thờ phượng Đức Chúa Trời với việc dùng các nghi lễ Do Thái, và đôi khi không dùng chúng; rằng Thánh Phao-lô thường thờ phượng Đức Chúa Trời không dùng các nghi lễ Do Thái, và đôi khi dùng chúng; rằng ông khuyên Ti-mô-thê chịu cắt bì tại Lít-trơ, nhưng không cho phép Tít chịu cắt bì tại Giê-ru-sa-lem; rằng ông làm điều đó trong một chuyến đi nhằm truyền đạt một sắc lệnh gọi việc cắt bì là sự lật đổ linh hồn con người; rằng ông khuyên mọi người Do Thái hãy cứ là người Do Thái, nhưng lại bảo người Ga-la-ti rằng nếu họ trở thành người Do Thái thì họ không thể được cứu; rằng ông cho phép người Cô-rinh-tô ăn thịt cúng thần tượng trong đền thờ thần tượng, và cấm họ ăn những thịt ấy trong nhà riêng của một người thờ thần tượng. Và rồi ông nói rằng ai đã đọc Kinh Thánh cho đến khi có thể giải quyết được những nghịch lý này, thì sẽ hiểu được lý do của sự tuân thủ tùy lúc; và không ai khác hiểu được.
Nhiều cuốn sách nhỏ khác cũng được xuất bản vào thời gian này, như cuốn “Sự tuân thủ theo gương sứ đồ: được trình bày và khẳng định”, “Cái nhìn về cuộc tranh luận hiện nay về sự tuân thủ tùy lúc, trong chừng mực tôn giáo có liên quan đến nó”, cùng với một lời bênh vực bài giảng của ông Stubbs, “Những suy xét khiêm tốn dâng lên các lãnh chúa, liên quan đến dự luật ngăn chặn sự tuân thủ tùy lúc”, và một bài giảng của ông Sacheverel về “Bản chất và tác hại của thành kiến và thiên vị”. Trong số những ấn phẩm khác, lúc bấy giờ xuất hiện một “Bức thư gửi một giáo sĩ ở nông thôn, về phiếu bầu của các giám mục, đối với dự luật chống sự tuân thủ tùy lúc”, với ý đồ chứng minh rằng các vị lãnh chúa giám mục đã không hành động chống lại lợi ích của chế độ giám mục, cũng không chống lại lợi ích của Hội Thánh đã được thiết lập, khi chống lại dự luật ấy. Bức thư này mô tả thời điểm đưa ra dự luật là không thích hợp, và ám chỉ rằng nó có xu hướng chia rẽ và kích động chúng ta; rằng nó sẽ gây bất lợi cho lợi ích chung, và có lợi cho kẻ thù chung; rằng ý tưởng về nó làm vui lòng những kẻ chống đối [NEEDS REVIEW: tên nhóm người trong bản OCR bị hỏng, không xác định được] vốn không thể vui mừng về bất cứ điều gì có thể thúc đẩy lợi ích của Hội Thánh; rằng mối quan tâm lớn đối với nó xuất hiện nơi những người ghét cơ chế đã được thiết lập khiến người ta nghi ngờ rằng nó có thể có ảnh hưởng xấu đến tình hình công việc; rằng việc bắt đầu một triều đại bằng điều sẽ làm báo động và xáo trộn tâm trí dân chúng là không thích hợp; và rằng người ta không nên vì lợi ích của hậu thế mà ban hành những luật có thể gây ra những hậu quả tai hại ngay trong thời đại của chúng ta.
Còn về các giám mục, bức thư vận động rằng hành vi và phẩm cách của họ cho thấy họ là những người bảo vệ chính của Hội Thánh [NEEDS REVIEW: cụm từ OCR về “những kẻ thù thực sự” đi kèm câu này bị hỏng, không xác định được] và là những người trung thành với lợi ích của quốc gia. Về dự luật, bức thư biện luận rằng nó không thể mang lại lợi ích gì, và không thể củng cố sự bảo đảm cho sự kế vị theo dòng Tin Lành, vì nó sẽ loại bỏ nhiều người vốn có thiện cảm với sự kế vị ấy; rằng khuynh hướng tự nhiên của thói quen mà dự luật ngăn chặn sẽ mang lại lợi ích trước mắt cho Hội Thánh, có xu hướng hòa giải [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về việc hòa giải và làm cho phe đối lập trở nên đáng sợ hơn bị hỏng, không khôi phục được nguyên văn].
Trong khi đó, Hội đồng Giáo sĩ họp lại trong năm này cùng với Quốc hội, và bị chia rẽ. Hạ viện Giáo sĩ, ngày 8 tháng Mười hai, đã gửi lên Tổng Giám mục một văn kiện, trình bày rằng vì được triệu tập để bàn bạc về những vấn đề liên quan đến sự an toàn, danh dự và lợi ích của Hội Thánh, họ thấy mình có bổn phận trên hết phải quan tâm đến sự lành mạnh của giáo lý của Hội Thánh, và phải nỗ lực đưa ra một biện pháp hữu hiệu chống lại việc giáo lý ấy bị làm hư hỏng và suy đồi. Vì vậy họ nhắc nhở các vị lãnh chúa giám mục về sự phóng túng táo bạo của báo chí, qua đó trong vài năm qua đã có nhiều cuốn sách được in, xuất bản và phổ biến, trong đó không chỉ việc thờ phượng và kỷ luật của Hội Thánh, mà ngay cả những nền tảng của tôn giáo thánh của chúng ta cũng đã bị công kích. Họ nói thêm rằng họ còn có những vấn đề khác đang chờ trước mặt, liên quan đến kỷ luật của Hội Thánh, mà họ cho là thích hợp để Hội đồng Giáo sĩ điều tra, như các cuộc hôn nhân bí mật, và gương xấu được cho là gây ra bởi sự bỏ bê hay không tuân thủ các luật và giáo luật của Hội Thánh liên quan đến việc thay đổi hình phạt.
Họ cũng nài xin các vị lãnh chúa giám mục xem xét vấn đề một cách nghiêm túc, không nghi ngờ rằng nhờ sự khôn ngoan lớn lao của các vị và nhờ ảnh hưởng của các vị đối với những người nắm giữ quyền lực đầy đủ để thực hiện một công việc tốt đẹp như thế, có thể tìm ra biện pháp, và chặn đứng điều ác ấy. Ngoài ra, bằng một văn kiện khác, họ trình bày trước các vị lãnh chúa về gánh nặng mà họ phải chịu, vì thiếu một phương pháp hữu hiệu hơn để thu hồi các khoản thuế ấn định cho việc sửa chữa các nhà thờ và nhà nguyện. Họ mong muốn được xét xem việc hai viện của Hội đồng Giáo sĩ cùng tham gia soạn thảo một dự luật để trình lên Quốc hội, nhằm bắt buộc việc thu các khoản thuế ấy một cách hữu hiệu nhất, phù hợp với các quyền tự do cổ xưa của Hội Thánh thánh và với quyền tài phán của Hội Thánh, là thích hợp đến mức nào.
Năm 1704, Hạ viện Giáo sĩ gửi lên một văn kiện nữa, trong đó có thông điệp do vị Chủ tịch của họ mang đến từ Đức Tổng Giám mục, ngày 15 tháng Mười hai, và một thông điệp khác ngày 4 tháng Hai, nói rằng họ đã được khuyến khích hy vọng rằng quyền lực đầy đủ có thể được ban cho việc xử lý công việc của Hội đồng [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về thông điệp ngày 15 tháng Mười hai và ngày 4 tháng Hai bị hỏng nặng]. Theo đó, họ trình bày với các vị lãnh chúa rằng sự bỏ bê chung đối với nhiều giáo luật và hiến chế hiện đang có hiệu lực có xu hướng đưa vào những phong tục gây xúc phạm lớn cho các Cơ Đốc nhân tin kính, và nhiều hậu quả xấu có thể phát sinh từ thói quen của những người không đọc Kinh nguyện chung một cách tôn kính và theo đúng Quy tắc, như giáo luật thứ ba buộc họ phải làm [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về việc thêm bớt trong khi đọc kinh nguyện bị hỏng, không đọc được].
Họ cũng phàn nàn rằng việc dùng hình thức báp-têm công cộng một cách không chính đáng trong các nhà riêng đã làm giảm sự tôn kính đáng có đối với nghi lễ ấy, và đã gây ra những thói quen cắt xén hình thức công cộng, và làm báp-têm mà không có dấu thánh giá, hay không có cha mẹ đỡ đầu. Họ phàn nàn rằng các quản lý nhà thờ đã lơ là trong việc lo liệu đầy đủ cho việc cử hành Tiệc Thánh của Chúa; rằng sự trang nghiêm và trật tự đã không được tuân giữ đúng mức trong nhiều nhà thờ, và nhiều người đã thiếu tôn kính và vô trật tự, đội mũ trong lúc thờ phượng Đức Chúa Trời, cùng những điều tương tự; rằng sự chăm sóc đúng mức đã không được dành cho các chức thánh; và những điều bị phàn nàn cụ thể ở đây là sự ít thận trọng của một số người trong việc cấp, và của những người khác trong việc chấp nhận, các thư chứng nhận; việc không kiên quyết đòi hỏi chức danh chân thật, chắc chắn và đầy đủ; việc thiếu một kỳ thi nghiêm ngặt và cần mẫn đối với những người xin chịu chức; và việc phong chức không cần thiết cho những người không có học vị hay học vấn, cùng những điều tương tự. Họ phàn nàn rằng những lạm dụng thường xuyên xảy ra do các cuộc hôn nhân bí mật; rằng những người bị tuyệt thông đã không bị tuyên bố như giáo luật thứ sáu mươi lăm quy định, vì thiếu điều đó mà nỗi sợ bị tuyệt thông đã giảm sút; rằng có nhiều lạm dụng về việc thay đổi hình phạt ăn năn; rằng người ta được phép dạy dỗ thanh thiếu niên mà không có giấy phép đúng đắn; và những người dốt nát và bất mãn được khuyến khích làm những việc có xu hướng lật đổ Hiến pháp đã được thiết lập; rằng người ta được khuyến khích dựng lên các chủng viện, gây thiệt hại cho hai trường đại học, và trong đó những nguyên tắc có xu hướng duy trì ly giáo được truyền vào thanh thiếu niên; rằng những người giữ chức vụ trong quyền tài phán của Hội Thánh đã hành động mà không lấy bất kỳ học vị nào tại bất kỳ trường đại học nào; rằng các bản trình báo của quản lý nhà thờ thường khiếm khuyết, nhưng vẫn không bị trừng phạt; rằng việc làm của các thư ký ghi chép đã hư hỏng; rằng con dấu của quyền tài phán đã bị những người khác ngoài chính các thẩm phán và những người thay thế hợp pháp của họ giữ; rằng những bất tiện đã phát sinh vì thiếu việc đăng ký di chúc; rằng những lệ phí quá mức đã bị đòi cho việc bổ nhiệm và tấn phong; rằng những lệ phí đã bị đòi một cách không cần thiết tại các cuộc thăm viếng, cùng những điều tương tự; rằng những sai lầm nghiêm trọng đã phạm phải trong một số ấn bản Kinh Thánh và sách cầu nguyện mới đây; và rằng sân khấu đã phạm tội vô luân và phạm thượng nghiêm trọng. Các điều khoản của bản trình bày này có tất cả 21 điều.
Tổng Giám mục nói với hàng giáo sĩ cấp dưới rằng đã có lệnh làm các bản sao của bản trình bày này, cả cho các giám mục hiện diện lẫn vắng mặt, và rằng họ sẽ dùng nó một cách thích hợp vào mọi lúc, và đặc biệt tại các cuộc thăm viếng của họ. Nữ vương, vào tháng Hai, đã gửi một thông điệp đến Hạ viện, qua đó bà cho biết rằng bà đã miễn cho hàng giáo sĩ nghèo các khoản thập phân còn nợ, và sẽ ban tặng toàn bộ thu nhập của bà phát sinh từ hoa lợi đầu mùa và thập phân, để dùng vào mục đích ấy. Hạ viện liền dâng một bản tạ ơn. Hội đồng Giáo sĩ của Canterbury cũng dâng một bản tạ ơn tương tự lên Nữ vương nhân dịp này, vào ngày 15 tháng Hai. Và Hội đồng Giáo sĩ của York, lúc bấy giờ đang họp, ngay sau đó cũng làm như vậy. Và Hạ viện Giáo sĩ đã cử vị Chủ tịch của mình cùng với một số thành viên đến gặp Chủ tịch Hạ viện, để qua ông mà cảm ơn Hạ viện đáng kính ấy, vì đã ủng hộ lợi ích của hàng giáo sĩ, và hứa sẽ theo đuổi những phương pháp có thể tốt nhất cho sự ủng hộ, danh dự, lợi ích và an toàn của Hội Thánh Anh như hiện nay đã được luật pháp thiết lập. Và những lời cảm ơn ấy, như ông Chủ tịch Hạ viện (ông Robert Harley) đã đảm bảo với họ bằng một bức thư trả lời, đã được đón nhận với sự tôn trọng và yêu mến xứng đáng dành cho đoàn thể giáo sĩ đáng kính và uyên bác ấy.
Ngày 10 tháng Ba năm 1703, Hạ viện Giáo sĩ gửi lên Thượng viện một văn kiện, khẳng định quyền của họ được triệu tập, mỗi khi một Quốc hội mới được triệu tập, và điều đó theo nội dung của điều khoản Praemunientes, cũng như nhờ sắc lệnh của Nhà vua và lệnh của Tổng Giám mục. Họ phàn nàn rằng điều này đã bị bỏ sót trong nhiều giáo phận; và rằng ngay cả chính sắc lệnh của Nhà vua, và lệnh của Đức Tổng Giám mục thi hành theo đó, cũng hoàn toàn không được thi hành trong Hội đồng Giáo sĩ lần này, tại giáo phận Bangor. Họ cũng khẳng định quyền của họ được bầu chọn và công nhận một vị Chủ tịch, ngay từ đầu, và mỗi khi chức vụ ấy bị trống do qua đời hay thăng chức; và quyền được chỉ định một thư ký ghi biên bản, được có một nơi thuận tiện để tranh luận, và được sắp xếp thời gian xen giữa theo ý họ cho là tốt.
Nhiều điều khác cũng được xuất bản về cuộc tranh luận này ngoài Hội đồng, như cuốn “Nguy cơ mới của chế độ trưởng lão”, cùng những cuốn khác. Trong đó có lời phàn nàn rằng mặc dù quyền của Tổng Giám mục, đối lập với các yêu sách của Hạ viện, đã được biện minh đầy đủ, và lập luận trái ngược đã được trả lời, nhưng cuộc tranh luận vẫn được duy trì với nhiệt tình và tự tin như trước. Người ta ám chỉ rằng điều này tạo ra nghi ngờ rằng còn có điều gì khác sâu xa hơn là lòng nhiệt thành đơn thuần đối với quyền lợi của Hạ viện. Tác giả này nói rằng tiến trình của họ tự nhiên có xu hướng đưa sự bình đẳng của chế độ trưởng lão vào Hội Thánh. Và ông dẫn một bức thư (đã in một thời gian trước) từ biên giới Scotland, để chứng minh rằng họ đã dùng chính những lập luận và phương pháp mà những người Thanh giáo đã dùng dưới thời Nữ vương Elizabeth, và những người trưởng lão Scotland đã dùng dưới triều Vua James I. Ông nói rằng Hạ viện dùng một phương pháp để phá hủy sự phân biệt các cấp bậc giữa giám mục và trưởng lão, và do đó gây ra hỗn loạn. Trong năm này cũng xuất hiện “Một trình bày ngắn gọn về một số vấn đề hiện nay trong Hội đồng Giáo sĩ”, “Một lời bênh vực tóm tắt của Hạ viện Giáo sĩ, về việc hoãn họp”, “Sự độc lập giả vờ của Hạ viện đối với Thượng viện, một quan niệm vô căn cứ, để bênh vực cuốn Synodus Anglicana”, và “Bảng lịch đã được xét lại”, “Một bức thư của một thành viên Hội đồng Giáo sĩ ở Ireland gửi cho một thành viên Hội đồng Giáo sĩ ở Anh”, và “Những dấu hiệu của một chính nghĩa không thể bênh vực được”, cùng những cuốn khác. Nhưng cuốn sách chính xuất hiện lúc bấy giờ là “Tình trạng của Hội Thánh và hàng giáo sĩ nước Anh trong các hội đồng, công đồng, Hội đồng Giáo sĩ, hội nghị, và các hội nghị công cộng khác, được dẫn giải theo lịch sử từ sự cải đạo của người Saxon, đến thời hiện nay”, của Tiến sĩ Wake. Cuốn sách được dâng tặng các Tổng Giám mục, các giám mục và hàng giáo sĩ của hai tỉnh Canterbury và York. Trong lời tựa, ông than phiền rằng mình bị buộc phải tham gia vào một cuộc tranh luận như thế; ông phê bình công trình trước đây của chính mình, và thẳng thắn phàn nàn về tinh thần giận dữ và thiếu bác ái, sự tối nghĩa và sự tự tin của một tiến sĩ đối thủ [NEEDS REVIEW: tên vị tiến sĩ trong bản OCR bị hỏng, không xác định được]; và ông nói rằng trong sách của vị ấy hiếm có trang nào chịu được sự xét nghiệm nghiêm ngặt, và chỉ có ít trang đứng vững trước sự xét nghiệm khoan dung nhất.
Trong chương thứ nhất, ông xét các loại hội nghị khác nhau của hàng giáo sĩ nước Anh: trong một hội nghị Nghị viện, một Hội đồng Giáo sĩ cấp tỉnh, trong các công đồng giáo phận và các công đồng cấp tỉnh. Trong chương thứ hai, ông tự đặt mình vào việc dùng lập luận để chứng minh sự khác biệt thực sự, cả trong luật pháp lẫn trong thực tế, giữa một hội nghị Nghị viện của hàng giáo sĩ, được triệu tập theo điều khoản Praemunientes, và các Hội đồng Giáo sĩ cấp tỉnh, được triệu tập theo sắc lệnh của Nhà vua gửi cho hai Tổng Giám mục. Ông cho thấy chúng có những quyền, quyền lực và đặc quyền khác nhau với tư cách như thế. Trong chương thứ ba, ông cho thấy rằng các giám mục và hàng giáo sĩ có quyền được tập họp trong Hội đồng Giáo sĩ, vào bất kỳ lúc nào và mọi lúc, mỗi khi công việc của Hội Thánh đòi hỏi sự tham vấn của họ, hoặc bất kỳ lợi ích nào có thể từ đó mà đến cho tôn giáo. Nhưng họ không có bổn phận phải tiếp tục tham dự trong suốt mỗi kỳ họp, khi họ hoặc không có việc gì để làm, hoặc không có gì bù đắp cho sự phiền toái và tốn kém của việc tham dự như thế. Trong chương thứ tư, ông cho thấy rằng Hội đồng Giáo sĩ, với tư cách là một công đồng cấp tỉnh đích thực, không có quyền họp mỗi năm một lần, nhờ các giáo luật cổ xưa. Trong các chương thứ năm, thứ sáu, thứ bảy và thứ tám, ông chứng minh rằng cả dưới thời Edward I lẫn bất kỳ triều đại kế tiếp nào cho đến thời Henry VIII, hai Hội đồng Giáo sĩ đều không tham dự Quốc hội, và việc đó cũng không được coi là bổn phận hay đặc quyền của họ. Trong chương thứ chín, ông cho thấy rằng trong trường hợp này không có quyền nào có thể suy ra từ phong tục. Trong chương thứ mười, ông xét quyền của Hội đồng Giáo sĩ được bàn về các giáo luật và hiến chế, mà không có sự đồng ý hay giấy phép của Nhà vua. Và ở cuối sách có một phụ lục lớn gồm các văn kiện và hồ sơ, mà rất ít văn kiện trong đó từng được xuất bản trước đây.
Trong năm này xuất hiện cuốn “Tính hợp lý của sự tuân thủ Hội Thánh Anh” của ông Hoadly, gồm hai phần; cũng như cuốn “Bênh vực sự tuân thủ của chức vụ” của ông Ollyffe xuất hiện một thời gian ngắn trước đó, để đáp lại chương thứ mười của tôi, trong đó tôi chỉ đóng vai trò của một sử gia, trình bày quan điểm và lý do của những người bất đồng bị trục xuất; và tôi đã bị tấn công vì điều đó. Tiến sĩ Nichols, khi nói về tác phẩm của ông Hoadly, vui lòng nói rằng (đúng hay không, xin để người khác xét) “lập luận từ những nhượng bộ của tôi, ông ta đâm thủng nguyên nhân mà tôi đã nhận lãnh để bênh vực”. Tuy nhiên, sự thẳng thắn của những người nhiệt thành nhất cho Hội Thánh, là những người không ngần ngại nhân dịp tuyên bố chống lại cách hiểu mềm mỏng về các điều kiện tuân thủ như những quý ông kia tranh luận, giúp duy trì điều đó. Tôi đã xuất bản phần thứ nhất của cuốn “Bênh vực sự bất đồng ôn hòa” của tôi, để đáp lại cả ông Ollyffe lẫn ông Hoadly. Lúc bấy giờ cũng xuất hiện cuốn “Ước nguyện của Hội Thánh Anh, cho việc phục hồi kỷ luật nguyên thủy”. Trong đó tác giả cố gắng cho thấy rằng Hội Thánh Anh có quyền được phục hồi kỷ luật của mình, mà Hội Thánh đã vô ích mong mỏi được thấy thực hiện từ thời Cải cách; và rằng đây là thời điểm thích hợp. Ông bám vào những lời trong lời cầu nguyện sám hối chung, được dùng từ năm này sang năm khác, theo sách Kinh nguyện chung, trong đó có những lời rằng trong Hội Thánh nguyên thủy đã có “kỷ luật tin kính”, và cho đến khi kỷ luật ấy được phục hồi lại, điều ấy rất đáng mong ước, cùng những lời tương tự. Ông nói rằng những ước nguyện quả thật là dấu hiệu của ý định tốt, và của lòng nhiệt thành đáng chấp nhận khi không thể làm gì hơn được. Nhưng cứ mãi ước nguyện, mà không có nỗ lực nào hướng tới điều được ước nguyện; nếu đó là lòng nhiệt thành, thì đó là lòng nhiệt thành tự làm xấu hổ chính mình. Lúc bấy giờ cũng xuất hiện “Một bức thư về việc giáo dục những người bất đồng trong các học viện tư của họ”. Tác giả đưa ra những lời buộc tội nặng nề chống lại cách quản lý của họ, và đặc biệt là những nguyên tắc chính trị nguy hiểm được truyền vào đó. Một câu trả lời đã được đưa ra vào năm sau.
Tiếp theo là những diễn tiến trong Quốc hội. Quốc hội họp lần thứ ba vào tháng Mười trong năm này. Nữ vương đã bày tỏ trong bài diễn văn của mình hy vọng rằng sẽ không có tranh cãi về dự luật tiền bạc; nhưng đa số 251 phiếu chống lại 134 phiếu đã bác bỏ việc gắn thêm dự luật chống sự tuân thủ tùy lúc vào dự luật tiền bạc. Và khi dự luật sau đó được gửi lên các lãnh chúa, họ đã bác bỏ lần đọc thứ hai của nó, với đa số 71 phiếu chống lại 30 phiếu. Nếu phương pháp gắn thêm này thành công, công việc công cộng sẽ bị đình trệ. Và Nữ vương đã nhắc nhở Quốc hội về điều đó khi họ bế mạc, khi trong bài diễn văn bế mạc bà nói với họ rằng họ đã thoát khỏi một cách gang tấc hậu quả tai hại của sự thù địch vô lý trong kỳ họp ấy, và điều đó phải là một lời cảnh báo chống lại mọi thí nghiệm nguy hiểm trong tương lai. Việc gắn thêm này dường như mang trong nó một ý đồ lấy đi quyền phủ quyết của Đấng Quân vương và của các lãnh chúa. Và nếu các lãnh chúa bác bỏ dự luật tiền bạc vì lý do gắn thêm, thì Quốc hội rất có thể sẽ bị giải tán ngay lập tức, và việc chuẩn bị cho chiến tranh bị cản trở. Điều này gây ra sự phẫn nộ chung chống lại những người gắn thêm.
Bài luận của ông James Owen có tên “Ôn hòa là một đức hạnh” trong năm này đã bị một bài đáp trả dữ dội, có tên “Con sói bị lột áo choàng của người chăn”, được cho là của ông Lee. Ông đã trả lời một cách khiêm tốn, và đặt tên cho câu trả lời là “Ôn hòa vẫn là một đức hạnh”. Thật ra đây là câu trả lời cho nhiều cuốn sách nhỏ cay đắng, và đặc biệt cho một cuốn có tựa “Sự tuân thủ tùy lúc là một thói quen không thể biện minh được nhất”, cũng như cho cuốn “Con sói bị lột”. Tại đây ông nói rằng ông không ngạc nhiên khi những quý ông hiện nay tranh luận cho chính nghĩa ấy lại không muốn ban cho những người Tin Lành bất đồng các đặc quyền của người dân Anh, vì họ đã từ chối họ lòng bác ái mà họ nợ những Cơ Đốc nhân đồng loại; họ đã tuyên một bản án nghiêm khắc hơn về tình trạng đời đời của họ, so với bản án dành cho những người ngoại giáo hay dân ngoại, và hầu như không dành cho họ sự tôn trọng thông thường đáng có đối với bản tính có lý trí. Ông mô tả việc sự tuân thủ tùy lúc đối với Hội Thánh lại có thể khiến người ta phục vụ công chúng là một điều rất kỳ lạ [NEEDS REVIEW: câu OCR về việc tuân thủ tùy lúc và phục vụ công chúng bị hỏng, ý nghĩa không chắc chắn]. Ông nói thêm một lời bênh vực các học viện tư của những người bất đồng, chống lại những mô tả sai lệch của ông Sacheverel về chúng. Lúc bấy giờ cũng xuất hiện một cuốn sách nhỏ có tên “Ôn hòa được trình bày đúng đắn”, cuốn này đồng nhất sự ôn hòa với sự hâm hẩm trong những điều cốt yếu và sống còn của tôn giáo, như thể không có sự khác biệt nào giữa các định chế thiêng liêng và những điều do con người thêm vào. Lúc bấy giờ cũng xuất hiện cuốn “Quyền lợi của những người Tin Lành bất đồng”, gồm hai phần: phần thứ nhất là “Trường hợp của những người bất đồng được xét lại”; phần thứ hai là “Bênh vực quyền được khoan dung của họ”, bênh vực họ khỏi lời buộc tội ly giáo, và đưa ra nhiều suy xét để chứng minh tính chính đáng của sự tuân thủ tùy lúc, và tính vô lý của việc cố gắng làm cho họ mất khả năng giữ chức vụ. Trong thư dâng tặng cho một trong các tập sách gửi Nữ vương, có một lời xin lỗi khéo léo cho những người bất đồng, trong đó tác giả trình bày các nguyên tắc của những người bất đồng và cho thấy [NEEDS REVIEW: phần cuối của thư dâng tặng trong bản OCR bị hỏng, không khôi phục được].
Báo chí quả thật tràn ngập về chủ đề này vào thời gian ấy. Có một cuốn “Thẩm vấn nghiêm túc về vấn đề lớn: liệu một đạo luật ngăn chặn sự tuân thủ tùy lúc của những người bất đồng có mâu thuẫn với Đạo luật Khoan dung, và vi phạm lời hứa của Nữ vương hay không?”, “Cơ Đốc giáo của Hội Thánh Cao được xét đến”, “Một bức thư gửi một người bạn, về sự phân biệt mới giữa Hội Thánh Cao và Hội Thánh Thấp”, “Một tường trình ngắn gọn về việc gắn thêm, trong một bức thư gửi một người bạn”, “Cassandra, nhưng tôi hy vọng không phải thế, kể những gì sẽ xảy ra từ việc đó”, cùng những cuốn khác.
Hội đồng Giáo sĩ họp cùng lúc với Quốc hội, và vẫn chia rẽ. Lần cuối cùng chúng ta nhắc đến họ là về bài diễn văn ngắn của Tổng Giám mục gửi họ ngày 17 tháng Ba năm 1703, khi ông nói với họ rằng đã có lệnh làm các bản sao của bản trình bày của họ, cả cho các giám mục hiện diện lẫn vắng mặt. Khi Hạ viện được triệu tập trước Tổng Giám mục ngày 3 tháng Tư năm 1704, ông đã nói với họ [NEEDS REVIEW: phần mở đầu bài diễn văn ngày 3 tháng Tư năm 1704 trong bản OCR bị hỏng] rằng ông thừa nhận quyền của họ được phàn nàn về những lạm dụng và bất bình thực sự trong Hội Thánh, nhưng nhận xét rằng một số lời phàn nàn của họ không thuộc đúng thẩm quyền của các giáo luật, hay thẩm quyền thuần túy thuộc Hội Thánh; và rằng những lời phàn nàn thuộc đúng thẩm quyền Hội Thánh đã được trình bày như những điều chuẩn bị cho giấy phép của Nhà vua; và rằng những lạm dụng bị phàn nàn đã không bắt đầu trong vài năm gần đây, hay bị bỏ qua khắp nơi với sự thờ ơ và coi thường; và rằng nhiều lạm dụng mà họ nhắc đến đã được đề cập trong các huấn thị của Vua William, và trong thư luân lưu của chính ông thi hành theo các huấn thị ấy, năm 1695. Ông cũng nói với họ rằng từ thời gian chúng ta được giải cứu công khai khỏi những mưu đồ công khai của chủ nghĩa Giáo hoàng, chưa bao giờ có những cuộc thăm viếng thường xuyên và cẩn thận hơn của các giám mục đích thân, chưa bao giờ có những biện pháp phòng ngừa và những kỳ thi nghiêm ngặt hơn trước khi ban chức thánh trong hầu hết các giáo phận, chưa bao giờ có những lễ xác nhận long trọng và có trật tự hơn, ngay cả tại rất nhiều nơi mà một giám mục đã không được nhìn thấy từ thời Cải cách. Ông cũng nói rằng họ đã thúc đẩy ý đồ tốt đẹp là lập các trường dạy dỗ người nghèo, đã quan tâm đến việc truyền bá Phúc Âm ở các nước ngoài, thúc giục việc dạy giáo lý thường xuyên cho thanh thiếu niên, và giúp tiến triển việc cải đạo những người bất đồng đủ mọi loại, bằng những lập luận vững chắc và những phương pháp nhẹ nhàng, và nỗ lực bênh vực sự kế vị Tin Lành, là điều cần thiết để bảo tồn Nữ vương, và đức tin mà bà là người bảo vệ. Nhưng ông vẫn thừa nhận rằng có lý do để hết sức cẩn thận và siêng năng sửa chữa các lạm dụng; và rằng các giám mục cần sự giúp đỡ của họ, cùng những điều tương tự.
Ngày 1 tháng Mười hai năm 1704, Hạ viện Giáo sĩ trình một bản trình bày khác lên Tổng Giám mục và các giám mục phụ tá của ông, bày tỏ nỗi buồn của họ trước tình trạng chung của hàng giáo sĩ [NEEDS REVIEW: từ mô tả tình trạng chung trong bản OCR bị hỏng], rằng mặc dù các Hội đồng Giáo sĩ đã được tổ chức trong vài năm nay, sau một thời gian dài gián đoạn, nhưng công chúng cho đến nay vẫn chưa gặt hái được những lợi ích xưa kia có thể mong đợi; rằng điều này có xu hướng làm mất uy tín Hiến pháp của Hội Thánh, và cám dỗ một số người nói chống lại sự cần thiết và hữu ích của các công đồng Hội Thánh. Họ hứa rằng từ nay về sau sẽ làm những gì có thể để dập tắt lời phàn nàn ấy, và ám chỉ rằng lỗi không nằm ở họ, hay ở việc họ đã không làm nhiều hơn. Họ nói rằng những tranh chấp bất hạnh giữa hai viện đã cản trở họ, nhưng họ đã không gây ra những tranh chấp ấy, cũng không bỏ sót bất kỳ phương tiện nào họ có thể nghĩ ra để đưa chúng đến một quyết định có trật tự. Họ nói rằng họ rất vui lòng nhận được chỉ thị, nhưng vì không có chỉ thị nào được đưa ra, họ nghĩ rằng họ có thể, mà không tự phụ, trình những vấn đề như thế lên các vị lãnh chúa giám mục. Theo đó, vài năm trước, họ đã trình lên các vị cuốn “Cơ Đốc giáo không huyền nhiệm” của Toland, và xin chỉ thị về cách thức cần dùng để trấn áp những cuốn sách như thế; nhưng họ không thể nhận được lời khuyên và chỉ thị mà họ cầu xin. Sau đó những cuốn sách khác cùng loại đã được xuất bản, và họ lại nhắc nhở các vị lãnh chúa giám mục về sự phóng túng của báo chí, chỉ vào cuốn sách về sự bất tử của linh hồn, mà Hạ viện sau đó đã lên án, làm vinh dự cho chính Hạ viện, và làm xấu hổ Hội đồng Giáo sĩ. Từ đó họ đã trình những bất bình khác lên các vị, và rất vui lòng biết những gì đã được làm để sửa chữa chúng. Nhưng họ không có ý định làm cho các vị lãnh chúa giám mục bị mang tiếng xấu. Vì vậy họ nài xin các vị lãnh chúa giám mục hãy thi hành sự cảnh giác và nhiệt thành, để giải cứu các Hội đồng Giáo sĩ khỏi sự khinh miệt mà chúng đang có nguy cơ rơi vào; và xin các vị hãy thông báo cho hàng giáo sĩ của họ kết quả những tham vấn khôn ngoan của các vị về những gì Hội đồng có thể làm cho danh dự của tôn giáo, và cho việc duy trì giáo lý, sự thờ phượng và kỷ luật của Hội Thánh; và hãy đón nhận một cách thẳng thắn những đơn thỉnh cầu kính cẩn của họ theo thời gian.
Hiện tại, họ nhắc lại một kiến nghị đã đưa ra trước đây, về một dự luật giúp thu hồi các khoản thuế của Hội Thánh một cách dễ dàng và nhanh chóng hơn; và mong muốn rằng một số thành viên trong viện của họ có quyền tài phán được phép cùng với các vị lãnh chúa giám mục soạn thảo các điều khoản chính của một dự luật cho mục đích ấy, mà họ ám chỉ là càng cần thiết hơn vì thiệt hại gây ra cho nhiều nhà thờ bởi cơn bão mới đây. Họ lại xin phép lưu ý đến nhiều cuốn sách tai hại đã được xuất bản và phổ biến, và yêu cầu các vị lãnh chúa giám mục (như trước đây) dùng ảnh hưởng của mình trong Quốc hội để có một dự luật trấn áp sự phóng túng của báo chí. Họ cũng trình bày những khó khăn ngày càng tăng của hàng giáo sĩ xứ đạo, về việc ban Tiệc Thánh một cách không phân biệt cho mọi người đòi hỏi nó, để đủ điều kiện giữ các chức vụ; vì họ không thấy làm sao họ có thể, trong nhiều trường hợp, hành động phù hợp với các Quy tắc và Giáo luật của Hội Thánh, trong việc từ chối những người không xứng đáng, và đặc biệt là những kẻ ly giáo khét tiếng, mà không tự chuốc lấy những vụ kiện phiền toái và tốn kém. Họ nài xin các vị lãnh chúa giám mục dùng ảnh hưởng của mình để giải thoát họ khỏi những khó khăn ấy, và trong lúc chờ đợi, hãy cho họ chỉ thị về cách cư xử trong những trường hợp cấp bách như thế.
Ngày 14 tháng Hai năm 1705, một văn kiện khác được đưa lên bởi Hạ viện, trong đó họ trình bày với Đức Tổng Giám mục và các vị lãnh chúa giám mục rằng trong nhiều sự xâm phạm khác của các giáo sư bất đồng đối với chức vụ và quyền lợi của hàng giáo sĩ, việc họ thường tự ý cử hành lễ báp-têm thánh trong các nhà riêng không có giấy phép là một lạm dụng lớn gây hậu quả xấu, hoàn toàn không được Đạo luật Khoan dung cho phép. Họ nài xin các vị lãnh chúa giám mục hãy xem xét vấn đề ấy một cách khôn ngoan, và bằng mọi phương tiện thích hợp hãy cố gắng chấm dứt mọi sự xâm phạm táo bạo như thế đối với các quy tắc và kỷ luật của Hội Thánh. Họ cũng ám chỉ rằng họ không thể không quan tâm sâu sắc mà quan sát số lượng các trường học và chủng viện không có giấy phép ngày càng nhân lên, và những nguy hiểm phát sinh từ đó ngày càng tăng; và với ý thức sâu sắc về hậu quả tai hại có thể xảy ra từ những hội đoàn bất thường như thế, vốn không đem lại sự bảo đảm nào cho Hội Thánh hay Nhà nước, và mà họ tin là đang nỗ lực lật đổ cả hai, họ tha thiết nài xin các vị lãnh chúa giám mục dùng quyền lực và ảnh hưởng tối đa của mình để trấn áp các chủng viện như thế, và nhờ đó ngăn chặn sự phát triển của chủ nghĩa Giáo hoàng, ly giáo và nổi loạn.
Cùng lúc ấy họ đưa lên một văn kiện khác, trong đó họ trình bày với các vị lãnh chúa giám mục về sự cần thiết không mong muốn mà họ đã hơn một lần thấy mình phải chịu, khi trình lên các vị những lời phàn nàn chống lại Giám mục Sarum. Và dù họ không muốn nhân lên những lời phàn nàn, họ nay thấy mình bị buộc phải làm như thế bởi một lời vu khống vô căn cứ mà gần đây ông đã chất lên họ, và mà họ dường như đáng phải chịu, nếu họ cứ im lặng trước nó. Họ tuyên bố rằng bản trình bày về các bất bình của họ vào mùa đông vừa qua là vô hại và kính cẩn, và họ nói thêm rằng nó đã được đón nhận và trả lời một cách thuận lợi. Nhưng từ đó Giám mục đã nhân cơ hội để ám chỉ, nếu không phải là khẳng định, rằng nhiều người có liên quan đến việc soạn thảo nó là kẻ thù của các vị lãnh chúa giám mục, của Nữ vương và của quốc gia. Tính cách đáng trách ấy Giám mục đã gán cho họ trước hàng giáo sĩ của giáo phận ông, và đã công bố ra thế giới [NEEDS REVIEW: động từ chỉ việc công bố trong bản OCR bị hỏng], ngay cả khi họ đang họp trong công đồng. Họ cảm tạ Đức Chúa Trời vì họ ý thức rằng lời buộc tội ấy không thuộc về họ. Họ luôn coi những kẻ thù, hay những người bạn giả dối của chế độ giám mục, là đáng trách vì lý do ấy. Họ tôn kính chính vị Giám mục mà họ phàn nàn. Họ luôn nhiệt thành tận tụy với lợi ích của Nữ vương, ngay cả trước khi bà lên ngôi. Họ đã nhận được những dấu hiệu ân huệ và ban tặng vô song của Nhà vua, đến nỗi họ sẽ là những thần dân bất trung và không xứng đáng nhất, nếu họ không đáp lại bà bằng mọi sự biết ơn có thể. Và họ không thể là kẻ thù của quốc gia, khi họ được sinh ra và nuôi dưỡng trong đó, và có những tấm lòng Anh chân thật cùng những nguyên tắc Anh phù hợp với sự sinh ra và giáo dục của họ. Vì vậy, khi bị vu khống công khai bằng những lời phản ánh không phân biệt, họ nài xin Đức Tổng Giám mục và các vị lãnh chúa giám mục hãy can thiệp bằng quyền lực và ảnh hưởng của mình, để Giám mục hoặc phải công khai từ bỏ bất kỳ ý nghĩa nào như thế, hoặc phải bồi thường đầy đủ và nhanh chóng.
Một văn kiện thứ ba cũng được hàng giáo sĩ đưa ra cùng lúc, trong đó họ phàn nàn rằng văn kiện tháng Mười hai của họ đã không nhận được hồi đáp; rằng họ bị cản trở trong công việc bởi những lần hoãn họp quá thường xuyên, có xu hướng làm thất bại mục đích và lật đổ Hiến pháp của một Hội đồng Giáo sĩ Anh, cùng những điều tương tự.
Tổng Giám mục và các giám mục đã đưa ra những nhận xét dài về văn kiện từ Hạ viện ngày 1 tháng Mười hai. Họ nhận xét rằng văn kiện này không được gửi cho vị Chủ tịch, là người mà họ cố gắng tước đi danh hiệu cổ xưa của ông. Họ nói với họ rằng chính họ, bằng những yêu sách và sự xâm phạm không chính đáng của mình, đã làm cho Hội đồng Giáo sĩ không thể phục vụ Hội Thánh được gì. Rằng nếu những đổi mới của họ cứ tiếp diễn, sẽ có một nguy cơ mới về chế độ trưởng lão; vì các trưởng lão sau này sẽ có thể thách thức các cấp trên thuộc Hội Thánh của mình, và hành động độc lập với họ, trong những vấn đề cao nhất và chung nhất của Hội Thánh. Rằng thật lạ khi bất kỳ giáo sĩ nào lại hiểu quá ít về Hiến pháp, đến nỗi phàn nàn rằng không có công việc nào được hoàn thành, khi giấy phép của Nhà vua chưa cho phép họ bắt đầu bất kỳ công việc nào; hay họ lại hy vọng rằng một nỗ lực làm công việc trong khi còn thiếu giấy phép ấy có thể có hiệu quả nào khác ngoài việc làm tăng thêm những khác biệt. Vì nếu không, họ sẽ vẫn cứ sa vào những thói quen bất thường mà các anh em của họ sẽ phản đối, và mà các vị lãnh chúa giám mục phải tìm một phương pháp xử lý khác. Rằng các vị lãnh chúa giám mục không thể không coi sự nhiệt tình bề ngoài của hàng giáo sĩ muốn tiến hành công việc như một ý đồ tự làm cho mình được lòng dân, và làm cho các cấp trên của mình bị ghét bỏ; và rằng điều đó nguy hiểm cho những người mà họ đại diện. Rằng vào năm 1689 Hạ viện đã muốn gạt bỏ mọi công việc dù đã có giấy phép của Nhà vua trong tay, cùng những điều tương tự. Rằng có những luật và giáo luật hiện hành đầy đủ để sửa trị và trừng phạt những kẻ phạm tội. Rằng nếu có điều gì cản trở kỷ luật, thì đó là những lời trách móc được cố ý lan truyền trong hàng giáo sĩ chống lại các giám mục và những việc làm của họ. Rằng những tranh chấp hiện nay hoàn toàn phát sinh từ những nỗ lực của một số giáo sĩ muốn thoát khỏi quyền lực của các giám mục, bằng những đặc quyền mà các vị tiền nhiệm của họ chưa bao giờ yêu sách hay giả vờ có, và vì vậy họ ngạc nhiên trước tuyên bố long trọng ngược lại của họ. Các bước mà các giám mục đã thực hiện được kể ra, qua đó họ đã bày tỏ mong muốn hòa bình và đồng thuận tốt đẹp. Rằng Hội đồng Giáo sĩ thật sự không có quyền lực để tuyên án lên án các cuốn sách như họ mong muốn. Rằng những bất bình của hàng giáo sĩ có thể được trình bày một cách có trật tự bởi các đại diện của họ trong Hội đồng Giáo sĩ. Nhưng thật là không có tiền lệ khi các trưởng lão mong đợi rằng vị Tổng Giám mục và các giám mục của họ phải chịu trách nhiệm trước họ về cách cư xử và hành vi của mình trong các cuộc thăm viếng khác nhau của họ. Và rằng về việc chỉ thị cho họ từ chối Tiệc Thánh đối với những người không xứng đáng, các vị không thể cho họ chỉ thị nào tốt hơn các Quy tắc và Giáo luật của Hội Thánh, mà ai muốn tuân giữ một cách nghiêm ngặt và tin kính thì không thể thiếu sự tôn trọng kính cẩn đối với các cấp trên của mình, hay sự chăm sóc có lương tâm đối với đoàn chiên.
Tổng Giám mục, ngày 14 tháng Hai, hỏi vị Chủ tịch của Hạ viện xem họ có tổ chức phiên họp xen giữa nào kể từ ngày họp công đồng cuối cùng hay không. Vị Chủ tịch trả lời rằng họ đã tổ chức một phiên họp vào ngày thứ Hai [NEEDS REVIEW: ngày thứ Hai cụ thể trong bản OCR bị hỏng, chỉ đọc được “ngày thứ Hai”]. Ông nói với ông rằng điều đó rất bất thường, và ông khuyên họ không nên tổ chức thêm phiên họp xen giữa nào nữa, vì đó là sự vi phạm quyền của vị Chủ tịch, và trái với phong tục cổ xưa của các Hội đồng Giáo sĩ.
Ngày 23 tháng Hai, vị Chủ tịch nói với Tổng Giám mục rằng viện của họ đã xem xét lời khuyên của ông; và trình bày đáp lại rằng họ đã không phạm bất kỳ sự bất thường nào vì phiên họp xen giữa của mình; rằng việc tổ chức những phiên họp như thế mỗi khi họ thấy có lý do không phải là sự vi phạm quyền của vị Chủ tịch, cũng không trái với phong tục của các Hội đồng Giáo sĩ, mà là một quyền không thể chối cãi của Hạ viện, mà họ không thể từ bỏ. Và rằng nếu lời khuyên ấy được hiểu là có tính chất tư pháp, họ phản đối nó như là vô hiệu và không có hiệu lực trong luật pháp, và là điều không ai phải vâng lời; và họ mong muốn rằng câu trả lời và sự phản đối này của họ (mà họ sẵn sàng trình bày lý do) được ghi vào biên bản một cách chính thức bởi thư ký ghi chép trong các biên bản của ngày hôm ấy.
Ngày 15 tháng Ba năm 1705, khi hoãn Hội đồng Giáo sĩ, Tổng Giám mục đã có một bài diễn văn gửi vị Chủ tịch và hàng giáo sĩ, và nói với họ rằng trong khi họ đã đưa lên nhiều lời phàn nàn, phần lớn trong số đó không cần bất kỳ câu trả lời nào, sau quá nhiều phán quyết và quyết nghị trước đây của các giám mục [NEEDS REVIEW: đoạn OCR về các phán quyết trước đây của các giám mục bị hỏng]; và rằng việc các vị lãnh chúa giám mục bỏ qua nó mà không lên án có thể được coi một cách chính đáng là một hành động khoan dung; nhưng họ vẫn soạn thảo những nhận xét về nó, và ghi chúng vào sổ đăng ký của họ, và bất kỳ ai muốn cũng có thể xem. Rằng không có điều gì gọi là hoãn họp, trong ngôn ngữ hay thực hành của Hội đồng Giáo sĩ, và rằng các lần hoãn họp từ trước đến nay đều do các ủy viên quản lý, từ thời Phục hưng đến thời Cách mạng. Rằng bản trình bày của họ về các trường học và chủng viện không có giấy phép là một vấn đề thuộc luật pháp. Rằng những lời phàn nàn trước đây của họ chống lại Giám mục Sarum không có đủ căn cứ. Rằng trong những điều họ nay phàn nàn, Giám mục đã nhắc đến những tin đồn lan truyền nhằm gây thiệt hại cho Thượng viện, mà tất cả họ đều có lý do để phàn nàn; mặc dù họ cầu nguyện Đức Chúa Trời tha thứ cho những kẻ có tội, và thương xót những người bị dẫn đi lạc bởi những mô tả sai lệch cố ý và dai dẳng. Rằng các vị lãnh chúa giám mục sẽ tự hành động theo các Điều khoản và [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt ngang ở cuối đoạn trích, bản gốc tiếp tục sang đoạn sau].
về các Quy tắc, các Giáo luật và các Đạo luật; và rằng họ không biết cách nào để lấy lại danh dự cho Hội đồng Giáo sĩ, ngoài việc các giáo sĩ thuộc Hạ viện rời khỏi họ. Họ cho rằng tờ trình ngày 1 tháng 12 của họ có tính chất bất kính đến nỗi có thể bị xem là xuất phát từ những yêu sách không có căn cứ và những đổi mới, và là sự quay trở lại phương pháp giáo luật cổ xưa.
Ông nói thêm rằng Hội đồng Giáo sĩ này đã gần kết thúc, và một Hội đồng mới có lẽ sẽ sớm được triệu tập; và nếu có dịp mới xảy ra, ông sẽ thấy mình buộc phải thi hành thẩm quyền của mình, vì không thấy kết quả tốt đẹp nào từ cách hành xử trước đây của ông, mà có người cho là do sợ hãi, có người cho là do lơ là. Và ông nói với họ rằng ông mong các giáo sĩ của Hội đồng Giáo sĩ kế tiếp sẽ tự cai quản mình theo Hiến pháp như hiện tại, chứ không phải như họ mong muốn nó phải là; và rằng họ không chia làm hai cái cơ thể Hội đồng Giáo sĩ vốn chỉ là một; mà ngăn chặn mọi sự bất thường, và nhờ đó ngăn chặn mọi lời khiển trách, bằng cách họp nhau với những tâm tình hòa bình và những thái độ vâng phục xứng với chức vụ và phẩm trật của họ.
Tôi đã rút gọn bản tường thuật này từ các tác phẩm Complaint Reprov'd, Complainer further Reprov'd, và Tuyển tập các văn kiện xuất bản năm 1705.
Trong năm nay tôi đã xuất bản Phần thứ hai của cuốn Bênh vực sự Bất phục tùng Ôn hòa, để đáp lại những nhận xét của ông Ollyffe và ông Hoadly, với một lời giới thiệu mà theo tôi, chứa đựng những điểm chính của vụ việc đang tranh luận giữa những người Phục tùng và những người Bất phục tùng. Tại đây, tôi là người trước đây chỉ đóng vai trò một sử gia, và trình bày ý kiến của người khác một cách công bằng và trung thực nhất có thể, đã đưa ra ý kiến và nguyên tắc của chính mình, mà tôi nhận mình phải chịu trách nhiệm trước bất cứ ai muốn xem xét chúng một cách công bằng.
Vào thời gian này xuất hiện những Nhận xét Nặc danh về cuốn Tóm lược của tôi, dưới hình thức một cuộc đối thoại giữa một Người thuộc Hội Thánh và một Người Bất phục tùng Hòa bình, tiếp theo là một số bài luận cùng loại; chúng kết án sách của tôi phải chịu lửa đốt, và công kích các mục sư bị trục xuất, không quan tâm điều nói ra là gì, miễn là có thể bôi nhọ họ. Nhưng tôi chưa bao giờ cho rằng đáng bận tâm đến một tác giả có tính cách như vậy, dù ông ta có tức giận đến đâu. Một cuốn Bênh vực Giáo dục của những Người Bất phục tùng đã được in; và ngay sau đó là cuốn Bênh vực Bức thư, in về cùng vấn đề vào năm trước. Và ông Wesley nay thấy nên ký tên vào câu trả lời của mình, dù lúc đầu ông đã không ký tên vào bức thư về vấn đề đó.
Trong số nhiều tiếng la ó nổi lên vào thời gian này chống lại những người Bất phục tùng, có một tiếng cho rằng họ không xứng đáng tự mình được hưởng tự do, vì họ là kẻ thù của tự do của người khác. Điều này được đưa ra như một châm ngôn rằng những người muốn thu hẹp tự do của người khác, nếu họ có thể, thì không thể có lý mà mong đợi tự do từ những người đang nắm quyền, khi họ khác biệt với những người ấy. Tôi sẽ không tự đặt mình ra tranh luận châm ngôn này, hay xét xem có thể phản đối nó điều gì; nhưng sẽ để thế giới hiểu rằng những người Bất phục tùng đã chọn một cách khác để trả lời nó. Vì họ được một số người thuộc phái Quaker tìm đến, những người này phàn nàn với họ rằng ở Tân Anh Cát Lợi có một số luật nghiêm khắc đã có từ lâu, chưa bị bãi bỏ, dù gần đây không bị thi hành nghiêm ngặt, chống lại những người có đặc tính như họ, và họ mong được sự can thiệp tử tế của những người Bất phục tùng để che chở họ khỏi những luật đó, như một bằng chứng rằng họ thực sự là bạn của tự do, chứ không phải chỉ muốn giữ tự do cho riêng mình. Sau đó một bức thư đã được soạn thảo và ký tên bởi một số người thuộc ba giáo phái Bất phục tùng khác, và gửi dưới tên chung của họ đến một số mục sư có tiếng ở Tân Anh Cát Lợi, để truyền đạt cho anh em của họ.
Thưa các anh em đáng kính và thân mến,
Các anh em có thể thấy từ tài liệu kèm theo lý do chúng tôi làm phiền các anh em như thế này. Còn về việc thỉnh cầu lên Nữ vương như trong đó mong muốn, chúng tôi không thể nào cho rằng điều đó phù hợp với sự tôn trọng chúng tôi dành cho anh em ở Tân Anh Cát Lợi, dù chúng tôi có cho rằng nó thích hợp với vị trí riêng tư và chức vụ mục sư của chúng tôi đến đâu. Chúng tôi không giả vờ đưa ra phán xét chính thức trong vụ việc hiện tại, điều đó sẽ không công bằng nếu không nghe đầy đủ cả hai bên; càng không dám tự cho mình quyền định đoạt các biện pháp cho các anh em về việc này.
Chúng tôi không thể có lý mà nghĩ rằng các anh em, cũng như chúng tôi, không ủng hộ một tự do lương tâm đầy đủ như tự do đã được thiết lập và hưởng thụ ở đây, vì các anh em thậm chí còn không bị cáo buộc là gần đây đã thi hành những luật có thể nay tỏ ra xâm phạm tự do đó, bất kể tổ tiên của các anh em có những lý do đặc biệt nào khi lần đầu ban hành chúng.
Việc trừng phạt bất cứ ai vì sự bất phục tùng lương tâm và hòa bình của họ đối với con đường tôn giáo đã được thiết lập, trong khi họ không bị cáo buộc một cách chính đáng về bất cứ điều vô đạo đức nào, hay điều gì rõ ràng phá hoại xã hội dân sự, là một sự xâm phạm quyền tối cao của Đức Chúa Trời và các quyền không thể nghi ngờ của nhân loại, cũng như đi ngược lại tinh thần và tự do của Phúc Âm.
Vì đây là quan điểm thật của chúng tôi, và chúng tôi được kêu gọi phải công khai nó, chúng tôi thấy mình buộc phải bày tỏ nó như vậy, để tránh lời cáo buộc đáng ghét rằng chúng tôi từ chối người khác điều mà chính chúng tôi đòi hỏi cho mình; và để chúng tôi không tạo cớ hay màu sắc nào cho việc phá hoại sự tự do chung của các anh em và của chúng tôi.
Chúng tôi cũng sẽ làm bất cứ điều gì có thể làm được với sự khôn ngoan Cơ Đốc, để tranh thủ tình cảm của những người khác biệt với chúng tôi; và đồng thời [NEEDS REVIEW: đoạn OCR nát về sự ghê tởm đối với cái gọi là Giáo hoàng và cuộc bắt bớ ở Pháp, không đọc được đầy đủ].
Chúng tôi không thể nghĩ rằng chân lý bị phản bội, hay bất cứ ai bị tổn hại, bởi việc mở rộng [NEEDS REVIEW: câu OCR nát, dường như nói về việc mở cửa cho tự do lương tâm lan ra mọi nơi trên thế giới, không đọc được đầy đủ].
Chính điều đó thúc đẩy chúng tôi xuất hiện như vậy để bênh vực tự do lương tâm. Và chúng tôi tin rằng các anh em, khi xét đến chúng tôi, sẽ xem việc chúng tôi trình bày vấn đề này một cách thẳng thắn trước các anh em như một bằng chứng của tình huynh đệ dành cho các anh em; và khoảng cách xa về địa lý, hay bất cứ sự khác biệt nhỏ nào về quan điểm có thể có, cũng không thể làm giảm sự quan tâm của chúng tôi đối với các chi thể của cùng một thân thể của Đấng Christ.
Vì vậy chúng tôi khiêm tốn trình bày để các anh em suy xét một cách nghiêm túc, và qua các anh em trình bày cho các bạn đồng lao trong chức vụ, cùng với các anh em Cơ Đốc khác, rằng có thể đưa ra thêm sự bảo đảm nào một cách khôn ngoan và thích hợp, cho thấy rằng trong việc hiện tại các anh em có cùng tâm trí với chúng tôi [NEEDS REVIEW: câu kết của bức thư bị OCR nát, không đọc được đầy đủ].
[NEEDS REVIEW: một đoạn dài gồm nhiều trang bị OCR nát hoàn toàn, chỉ còn các mảnh chữ rời rạc, đã bỏ qua; nội dung không khôi phục được.]
Trường hợp của tôi, nói gọn, là thế này. Tôi sinh ra trong một quốc gia Cơ Đốc, và được báp-têm vào đức tin Cơ Đốc; và tôi xem đó là vinh dự và hạnh phúc không thể nói hết của tôi, và rằng tôi sống trong thời đại này. Trong quốc gia này, bất cứ nơi nào tôi đến, tôi cũng thấy các hội chúng công cộng thờ phượng tôn giáo, tất cả đều đồng ý thờ phượng cùng một Đức Chúa Trời, nhân danh cùng một Đấng Trung Bảo, dưới sự dẫn dắt và ảnh hưởng của cùng một Thánh Linh, theo quy tắc của cùng một Kinh Thánh, giữ sự thông công với Hội Thánh phổ quát trong đức tin, hy vọng và tình yêu, dưới sự chủ tọa của các mục sư Phúc Âm, qua cùng các nghi thức của Lời, các nghi thức thánh và cầu nguyện, trông đợi cùng một Hy vọng Phước hạnh. Tất cả các hội chúng này đều đồng thanh làm chứng, không chỉ chống lại người Do Thái, người ngoại giáo và người Hồi giáo ở nước ngoài, mà còn chống lại những kẻ vô thần, những kẻ vô tín và những kẻ phạm thượng ở trong nước; và cũng đồng thanh phản đối sự chuyên chế và thờ hình tượng của Hội Thánh và triều đình Rô-ma.
Nhưng tôi thấy có một số khác biệt giữa các hội chúng Cơ Đốc này; dù mọi Cơ Đốc nhân tốt đều là một trong Đấng Christ bởi đức tin, và là một với nhau bởi tình yêu thánh, nhưng trong những điều bề ngoài và nhỏ hơn, tôi nhận thấy họ không hoàn toàn đồng ý; và điều đó cũng không có gì đáng ngạc nhiên, vì tôi biết rằng những điều tốt nhất trên đời này cũng không hoàn hảo.
Tôi thấy phần lớn hơn nhiều trong số các hội chúng này được thiết lập bởi một Đạo luật của Nghị viện vào thời kỳ Khôi phục hạnh phúc, năm thứ 14 của vua Charles đệ nhị. Các mục sư chủ tọa trong các hội chúng này được giám mục phong chức, thường do các nhà bảo trợ giáo dân tiến cử; và chức vụ của họ được tôn vinh, và được chu cấp một cách danh dự bởi quyền lực dân sự; các nghi thức được cử hành trong các hội chúng này theo Sách Cầu nguyện chung; và kỷ luật do quan chưởng ấn của giáo phận thi hành [NEEDS REVIEW: chi tiết về kỷ luật bị OCR làm mờ, chỉ đọc được đại ý].
Tôi thấy một số ít hội chúng được phép và cho phép bởi một Đạo luật khác của Nghị viện, 27 năm sau đạo luật trước, vào thời kỳ Cuộc Cách mạng Vinh quang gần đây, năm thứ nhất của vua William và nữ vương Mary. Các mục sư chủ tọa trong các hội chúng này được các trưởng lão phong chức, do dân chúng lựa chọn, và dù được bảo vệ, nhưng lại thiếu thẩm quyền và sự hỗ trợ của quyền lực dân sự. Các nghi thức được cử hành trong các hội chúng này không theo một hình thức cố định đã quy định, mà theo quy tắc chung của Kinh Thánh, và theo mức độ của ân tứ đã ban cho người thi hành chức vụ. Kỷ luật do chính mục sư chủ tọa các nghi thức khác thi hành, với sự khuyên bảo và đồng thuận của hội chúng. Bất cứ nơi nào tôi đặt số phận mình, và trong phạm vi nơi cư trú của tôi, các hội chúng thuộc cả hai loại này đều ở trong tầm với của tôi.
Và nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, tôi nghĩ mình có thể nói thật rằng đây là tính cách của tôi. Tôi đã hết lòng trở lại, quan tâm đến linh hồn mình và tình trạng đời đời của mình. Tôi chăm lo và ao ước làm đẹp lòng Đức Chúa Trời, và thực hiện sự cứu rỗi của mình. Mọi lợi ích và mối quan tâm khác đều chẳng là gì đối với tôi khi so sánh với điều này. Tôi nghiêm túc tuyên xưng rằng tôi sợ tội lỗi, và lo lắng được thấy mình đi trong đường lối bổn phận; và nhận được mọi sự giúp đỡ có thể để tiến bước về thiên đàng, và chuẩn bị cho thiên đàng. Thêm vào đó, tôi có thể đưa ra lời tuyên xưng này nữa: nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, tôi có lòng bác ái phổ quát đối với mọi Cơ Đốc nhân tốt. Tôi không thể độc chiếm Hội Thánh; Hội Thánh vốn đã hẹp, tôi không muốn làm cho nó hẹp hơn nữa. Tôi yêu mến một người tốt, bất kể phe phái nào, dù ông ta không đi theo cùng tôi. Ai kính sợ Đức Chúa Trời và làm điều công chính, thì được Đức Chúa Trời chấp nhận, và cũng sẽ được tôi chấp nhận.
Việc những người như vậy bị loại khỏi cơ chế công cộng, theo tôi, là một điều sai trái, cả đối với chính họ, là những người rất xứng đáng với vinh dự gấp đôi của Hội Thánh, lẫn đối với Hội Thánh, là nơi đang cần và sẽ được lợi ích rất nhiều nhờ công việc hữu ích của họ. Vì vậy tôi nghĩ mình phải, trong vị trí của mình, vừa làm chứng chống lại việc loại trừ họ, kẻo tôi dự phần vào tội lỗi của người khác, và bị thấy là đã kết liên minh với những kẻ đặt biết bao ngọn đèn đang cháy sáng dưới cái thùng; vừa giúp đỡ, hỗ trợ và khích lệ những người bị loại trừ như vậy, đặt linh hồn mình vào chỗ linh hồn họ, rồi làm như mình muốn người ta làm cho mình. Nếu tôi là một mục sư, tôi cũng sẽ bị loại ra như họ, và sẽ mong được ủng hộ khi chịu khổ vì lương tâm, vì vậy tôi không thể không ủng hộ họ. Và đây là điều mà tôi thật sự tin rằng hầu hết mọi người sẽ làm khi việc đó trở thành trường hợp của chính họ, bất kể họ nói gì khi họ đang ở thế thượng phong. Những người vào bất cứ thời nào đã nghĩ mình bị ngăn cấm một cách bất công khỏi việc thi hành chức vụ công cộng, đều luôn nghĩ mình buộc phải thi hành chức vụ đó cách riêng tư theo khả năng, và bạn bè của họ buộc phải đứng bên cạnh họ trong việc đó, và tôi tin họ sẽ luôn như vậy.
Thứ hai, tôi nghĩ bổn phận của tôi là thà gia nhập một cách thường xuyên vào những sự cử hành đến gần nhất với sự thiết lập của Đức Chúa Trời, hơn là vào những sự cử hành có sự pha trộn không cần thiết của những sáng kiến con người. Con người có thể hợp pháp nghĩ ra và dùng các nghi lễ của riêng mình đến mức nào, dưới cớ làm đẹp các nghi thức của Đức Chúa Trời, và gây dựng chính mình và người khác, thì tôi không dám tự cho mình là người phán xét có thẩm quyền; nhưng đối với tôi, dường như rất rõ ràng rằng các nghi thức của Đấng Christ thì tinh sạch hơn, và trông đẹp hơn khi không có chúng, và những người chỉ lấy Kinh Thánh làm quy tắc, và không nhận vào sự thờ phượng điều gì ngoài điều được Kinh Thánh bảo đảm, thì đáng được ưa thích hơn nhiều so với những người thực hành nhiều điều trong sự thờ phượng công cộng thường xuyên của họ mà họ không đưa ra được căn cứ hay sự bảo đảm nào trong Kinh Thánh. Đối với tôi, dường như tốt hơn nhiều khi trong lễ báp-têm chỉ rửa một đứa trẻ bằng nước nhân danh Cha, Con và Đức Thánh Linh, như một dấu hiệu rằng nó sẽ không hổ thẹn xưng nhận Đấng Christ chịu đóng đinh, đó là sự thiết lập của Đấng Christ, hơn là ngoài điều đó, cũng như một dấu hiệu của cùng một điều, lại ghi dấu nó bằng dấu thập tự; và trong Tiệc Thánh của Chúa, dùng cử chỉ mà các môn đồ của Đấng Christ đã dùng, hơn là một cử chỉ khác.
Vì đã chọn Kinh Thánh làm quy tắc thường trực cho đức tin và thực hành của mình, tôi chọn thông công với những người dường như giữ sát nhất với Kinh Thánh.
Thứ ba, tôi nghĩ bổn phận của tôi là thà gia nhập một cách thường xuyên với những người khẳng định và duy trì sự tự do mà Đấng Christ đã giải phóng chúng ta, hơn là với những người sẵn lòng phục tùng những áp đặt của con người trong những việc thuộc về Đức Chúa Trời, và biện minh cho những áp đặt đó. Tôi rất thỏa lòng rằng khi Đấng Cứu Chuộc của tôi, vì lòng nhân từ đối với Hội Thánh của Ngài, đã bẻ gãy ách của luật lễ nghi do Môi-se ban, Ngài đã không để cho bất cứ người nào trên thế gian có quyền làm một cái ách tương tự khác, và đặt nó lên cổ các môn đồ. Tôi không nghi ngờ rằng các quan cai trị Cơ Đốc, hay những người cai quản khác của Hội Thánh, có quyền kiềm chế và sửa chữa những điều thuộc về sự thờ phượng công cộng, thời gian, nơi chốn, cử chỉ, và rằng trong bất cứ điều nào trong số đó đi kèm với việc cử hành các nghi thức mà có vẻ đáng khinh, bất tiện hay vô ích [NEEDS REVIEW: câu này bị OCR làm đứt quãng, chỉ đọc được đại ý]; nhưng tôi không thấy điều gì trong Phúc Âm cho phép bất cứ người cai quản nào áp đặt những y phục và cử chỉ như thế, chỉ vì họ cho là đoan trang, lên những người cho là không phù hợp, rồi biến việc tuân giữ chúng thành điều kiện không thể thiếu để được thông công. Trong các hội chúng tôn giáo của những người Bất phục tùng, tôi nhận thấy rằng nói chung mọi việc đều được làm với sự nghiêm trang và đoan trang xứng với những nghi lễ long trọng được cử hành ở đó. Tôi không thấy những y phục kỳ dị, tôi không nghe những lời đáp ồn ào, mà mọi việc đều được làm một cách đoan trang và theo thứ tự, với sự tôn kính và để gây dựng.
Các mục sư ở đó không bị ràng buộc vào bất cứ hình thức cầu nguyện đã quy định nào, mà được tự do tùy theo sự tăng trưởng trong tri thức và sự nồng nhiệt trong lòng sùng kính của họ, và tùy theo trường hợp của những người mà họ thay mặt cầu nguyện. Và như tôi nghĩ, mỗi mục sư phải có một mức độ nào đó của ân tứ cầu nguyện cũng như ân tứ giảng dạy, nếu không ông ta chưa đủ tư cách; vì vậy tôi nghĩ, khi đã có khả năng đó, ông ta không nên bị tước mất tự do sử dụng nó, hoặc trong việc giảng dạy, hoặc trong việc cử hành các nghi thức thánh. Mọi sự đều được phép cho tôi, nhưng tôi chẳng để sự gì bắt phục mình, 1 Cô-rinh-tô 6:12.
Thứ tư, tôi nghĩ bổn phận của tôi là thà gia nhập với những người từ chối cho những kẻ công khai gian ác và phạm thượng được thông công với họ, hơn là với những người, vì bị ràng buộc phải cử hành Tiệc Thánh của Chúa cho mọi người trong giáo xứ, và chuyển mọi xét xử và mọi đình chỉ lên giám mục, nên không thể thi hành kỷ luật một cách thích đáng. Không phải vì tôi nghĩ mình trở nên tệ hơn do những kẻ xấu cùng dự Tiệc Thánh của Chúa với mình, nhưng có lẽ họ trở nên tệ hơn do tôi cùng dự với họ; và tôi không muốn trở thành đồng lõa trong việc làm cho họ chai cứng trong sự gian ác của họ. Tôi không mong gặp được bất cứ hội chúng Cơ Đốc nào hoàn toàn tinh sạch ở đời này; vẫn còn những vết nhơ trong các bữa tiệc yêu thương của chúng ta. Nhưng tôi phải ưu tiên những người tỏ ra, theo tôi, hoặc tinh sạch hơn khỏi sự pha trộn của các chi thể hư hỏng, hoặc ít nhất quan tâm và ao ước được như vậy hơn, và có khả năng được như vậy hơn nhờ hiến pháp của họ. Tôi đã thấy với nhiều sự hài lòng rằng nhiều người thuộc Hội Thánh Anh quốc nhiệt thành chống lại sự gian ác và phạm thượng, và tích cực ngăn chặn nó, và tôi rất quý trọng và kính trọng họ vì lý do đó, và ước gì hiến pháp của họ cho phép họ làm nhiều hơn, bằng các hình phạt của Hội Thánh, để theo đuổi ý định đáng quý đó, hơn là tôi nghĩ nó sẽ cho phép; nhưng vì lòng nhiệt thành đạo đức đó của họ, tôi đã thường nghe họ bị những kẻ cuồng tín về giám mục và nghi lễ gọi là người Trưởng lão, đến nỗi tôi thú nhận điều đó đã làm tôi yêu mến người Trưởng lão hơn, vì lòng nhiệt thành chống lại sự phạm thượng đi sâu vào tính cách của họ, đến nỗi ngay cả chính kẻ thù của họ cũng phải làm chứng như vậy.
Thứ năm, tôi nghĩ bổn phận của tôi là thà gia nhập với những Hội Thánh mà hiến pháp của họ để chỗ cho lòng bác ái phổ quát và bao dung, hơn là với những Hội Thánh mà các nguyên tắc và quan điểm đã tuyên bố buộc họ phải độc chiếm Hội Thánh tại Anh quốc cho riêng mình, và cấm họ công nhận các mục sư Bất phục tùng là mục sư thật, và các Hội Thánh của họ là Hội Thánh thật. Điều này, tôi thú nhận, có ảnh hưởng rất lớn đối với tôi. Các mục sư Bất phục tùng nghiêm túc, theo như tôi biết, rõ ràng trong lương tâm tôi là những mục sư trung tín của Chúa Giê-xu Christ, và trong các sự cử hành của họ, tôi không thể không thấy sự thiết lập của các nghi thức được tuân giữ, và mọi việc đều rất phù hợp để đáp ứng mục đích của chúng. Tôi biết nhiều người thường xuyên tham dự các hội chúng của họ, và đã nhận thấy họ vững vàng trong nguyên tắc, nghiêm túc trong đời sống, trung thực trong giao dịch, kiên trì trong sự sùng kính, và trong mọi trường hợp đã đưa ra bằng chứng không thể chối cãi rằng họ là những Cơ Đốc nhân chân thành. Vì vậy, khi trong các sách và bài viết bênh vực Hội Thánh Anh quốc, tôi thấy các mục sư này bị khiển trách và kết án là kẻ tiếm quyền, kẻ lừa dối, kẻ xâm nhập giáo dân; mọi sự cử hành của họ bị vô hiệu hóa, các hội chúng của họ bị từ chối là phần của Hội Thánh phổ quát, mọi người gia nhập với họ bị kết án là người ly giáo xuống hố địa ngục, và không còn hy vọng cứu rỗi nào cho họ, ngoài điều mà lòng thương xót chung của Đức Chúa Trời dành cho người ngoại đạo đức hạnh; và mọi Hội Thánh Cải chánh không có giám mục cũng chịu cùng một sự khiển trách đến mức các mục sư của họ không thể được nhận làm mục sư của Hội Thánh Anh quốc, trừ khi họ được phong chức lại, trong khi những người từng là linh mục Giáo hoàng thì lại được nhận; và mọi lời khiển trách khắc nghiệt này được bào chữa khỏi tội thiếu bác ái bằng lý do rằng họ không thể làm khác được, nguyên tắc của họ dẫn họ đến đó; thì tôi nghĩ, xin Chúa giải cứu tôi khỏi những nguyên tắc như vậy, và khỏi sự hiệp nhất giả tạo phá hoại lòng bác ái thật! Về phía bên kia, tôi thấy những người Bất phục tùng sẵn lòng công nhận các Hội Thánh đã thiết lập là Hội Thánh thật, các mục sư của họ là mục sư thật, và nguyên tắc của họ dẫn họ làm như vậy. Tôi thường nghe họ trong các hội chúng công cộng cầu nguyện cho các Hội Thánh ấy, và cho sự thành công trong chức vụ của họ, và tuyên xưng sự thông công với họ trong đức tin, hy vọng và tình yêu, và trong sự giao tiếp chung của họ.
Trong sự giao tiếp, tôi nghe họ nói về các Hội Thánh ấy với tình yêu và sự tôn trọng. Phán đoán và khuynh hướng của tôi dẫn tôi đến phía bác ái, vì đó là phía tốt nhất và an toàn nhất; và theo mọi điều tôi đã đọc và nghe trong cuộc tranh luận này, phía đó dường như đối với tôi là phía của những người Bất phục tùng.
Thứ sáu, tôi nghĩ bổn phận của tôi là tham dự những sự cử hành mà tôi thấy có ích nhất cho sự gây dựng của chính mình trong đức tin, sự thánh khiết và sự an ủi, và đáp ứng tốt nhất, đối với tôi, các mục đích của các nghi thức thánh. Trong việc này, tôi hy vọng mình được phép tự phán đoán; tôi đã thường thử cả hai bên, và nếu tôi biết lòng mình, thì không thiên vị hay thành kiến, và tôi phải nói rằng tôi thấy lòng mình được cảm động và mở rộng hơn trong những lời xưng tội, cầu nguyện và giảng dạy đã được dâng lên mà không theo một hình thức cố định đã quy định, hơn là trong những lời bị ràng buộc không thể tránh khỏi vào những từ ngữ nhất định. Xin chớ để tôi so sánh khả năng và thành tích của con người. Tôi rất tôn trọng và quý trọng các ân tứ và công việc của nhiều người trong cơ chế công cộng; nhưng đối với tôi, việc cầu nguyện và giảng dạy như vậy là thích hợp nhất, và có ích nhất; và những ân tứ mà tôi thấy qua kinh nghiệm là tốt nhất cho mình, thì tôi phải xem là ân tứ tốt nhất, và hết lòng ao ước. Thời gian ngày Sa-bát thật quý báu, và tôi muốn tận dụng nó sao cho có lợi nhất cho mình trong việc duy trì sự thông công với Đức Chúa Trời, và chuẩn bị cho thiên đàng. Dù điều này có thể là do sự yếu đuối của chính tôi mà những sự cử hành này hợp ý tôi nhất, nhưng trong khi tôi thành tâm nhắm đến vinh quang của Đức Chúa Trời và lợi ích thuộc linh của chính mình trong đó, tôi tin cậy rằng nhờ Đấng Christ, Đức Chúa Trời không chỉ tha thứ cho tôi, mà còn chấp nhận tôi; và rằng những người có ý khác với tôi cũng sẽ chịu đựng những sự yếu đuối của tôi.
Đây là những nguyên tắc tôi dựa vào, và từ đó tôi rút ra những kết luận này.
Thứ nhất, nếu sự phán bảo hiện tại của lương tâm tôi và sự phán đoán thực tiễn của tôi là tôi có bổn phận chọn sự thông công thường xuyên với các hội chúng của những người Bất phục tùng, thì đó là tội lỗi của tôi nếu tôi không làm như vậy; vì kẻ biết làm điều lành mà chẳng làm, thì phạm tội.
Thứ hai, bằng sự thông công thỉnh thoảng với Hội Thánh Anh quốc, qua đó tôi có ý làm chứng về lòng bác ái của mình và sự thông công phổ quát, và sự tán thành của tôi đối với điều tốt trong Hội Thánh ấy, tôi không hề kết án sự thông công thường xuyên của mình với những người Bất phục tùng; vì dù tôi không tin rằng việc gia nhập với Hội Thánh đã thiết lập vào bất cứ lúc nào cũng là tội lỗi phạm vào, cũng không tin rằng bất cứ điều gì tự nó là bất hợp pháp lại được đòi hỏi như điều kiện của sự thông công giáo dân, nhưng dựa trên những căn cứ đã nói trên, tôi hoàn toàn tin rằng việc không gia nhập thường xuyên với những người Bất phục tùng sẽ là tội lỗi bỏ sót. Tôi sẽ không kết án điều tốt, cũng không từ chối điều tốt kém hơn, khi điều tốt hơn không nằm trong tầm tay tôi; nhưng khi điều tốt hơn nằm trong tầm tay, tôi nghĩ mình bị buộc, vì bổn phận đối với Đức Chúa Trời và vì quan tâm đến linh hồn mình, phải chọn điều tôi thấy là tốt nhất. Mọi sự đều được phép cho tôi, nhưng không phải mọi sự đều có ích. Tôi bước đi theo ánh sáng của mình, và thấy đó là tốt nhất; và tôi thật sự tin rằng những Cơ Đốc nhân tốt mà tôi biết, những người thường xuyên gia nhập với cơ chế công cộng, cũng làm như vậy, chọn điều mà họ nghĩ và thấy là tốt nhất. Vì họ và tôi, tôi tin cậy, đều được Đức Chúa Trời chấp nhận. Đối với những người đòi hỏi về điều này, tôi chỉ đưa ra lời của sứ đồ Phao-lô, 2 Cô-rinh-tô 10:7: Nếu ai tưởng mình thuộc về Đấng Christ, thì cũng hãy nghĩ rằng chúng ta cũng thuộc về Đấng Christ như vậy.
Năm 1705, việc Dự luật Thỉnh thoảng bị thất bại đã chọc giận những người lo sợ Hội Thánh sẽ bị hủy hoại, và họ đã dùng lời lẽ cay đắng công kích chính phủ, các bộ trưởng, Viện Quý tộc, các giám mục, và mọi người đã góp phần làm thất bại ý đồ của họ. Trong cuộc bầu cử Nghị viện mới diễn ra trong năm này, mối nguy của Hội Thánh là tiếng kêu chung của một bên, trong khi bên kia [NEEDS REVIEW: đoạn OCR nát về phía đối lập và về Bản Ghi nhớ của Hội Thánh Anh quốc, không đọc được đầy đủ]. Bản Ghi nhớ của Hội Thánh Anh quốc được đưa ra để kích động cả nước, và gây ra nhiều tiếng ồn hơn nữa.
Bản Ghi nhớ này phàn nàn một cách cay đắng về sự ưu ái lớn lao dành cho những người Bất phục tùng và những người bênh vực họ, và mô tả Hội Thánh như bị Nữ vương và chính phủ của bà đối xử tàn nhẫn nhất, và bị bắt bớ một cách khủng khiếp. Và trong số những đoạn khác, có đoạn đáng chú ý này: Nếu những người Bất phục tùng sẽ bất mãn nếu họ không được đặt vào chức vụ và thẩm quyền, và Hội Thánh Anh quốc sẽ bất mãn nếu họ được đặt vào, thì sự bất tiện lớn nhất có thể phát sinh từ đâu? Có lẽ những nhà thông thái của chúng ta tự cho mình được an toàn nhờ các nguyên tắc thụ động của Hội Thánh, chống lại bất cứ sự oán giận nào từ phía đó; và vì vậy dồn mọi nỗ lực để tranh thủ phía bên kia, là phía có tính khí và nguyên tắc hay nổi loạn hơn. Về điều này, thế giới được để tự phán xét. Nếu đó là động cơ thật của họ, thì họ có thể là những người đơn giản, có ý tốt, nhưng là những chính trị gia khốn khổ nhất. Những nguyên tắc thụ động có thể khiến con người chịu đựng rất nhiều; nhưng kẻ điên mới thử xem họ chịu được bao nhiêu. Vì khi con người bị khiêu khích quá nhiều, bản tính rất dễ nổi loạn chống lại nguyên tắc, và khi đó phần thắng nghiêng hẳn về phía bản tính. Liệu những khiêu khích dành cho Hội Thánh Anh quốc, nếu còn tiếp tục, có đủ mạnh để đánh thức bản tính hay không, thì một số chính khách của chúng ta nên suy xét kịp thời. Vì dù Hội Thánh không bị xúi giục đến mức nổi loạn, nhưng họ có thể bị báo động đến mức tự bảo vệ mình, với cái giá phải trả là những bộ trưởng đã báo động cho họ. Cũng không thể mong đợi rằng họ sẽ lâu dài chịu đựng bị đối xử như vậy, và nhìn thấy một phe mà họ biết là tìm cách hủy hoại họ, lại được ve vãn với cái giá phải trả là họ. Toàn bộ Bản Ghi nhớ này quả thật là một lời đe dọa trắng trợn đối với triều đình và chính phủ. Người ta đã điều tra tác giả hay các tác giả; nhưng không thể phát hiện được một cách thỏa đáng. Tập sách nhỏ này đã gây phẫn nộ. Nó được trả lời từng đoạn một; và tuy vậy vẫn có một số người bênh vực nó. Trong một thời gian, nó là chủ đề chung nhất của mọi cuộc trò chuyện. Và bất cứ ai chịu khó đọc nó bây giờ, và so sánh một số đoạn trong đó với những gì đã xảy ra từ đó, sẽ dễ kết luận rằng những người soạn thảo Bản Ghi nhớ này đã đưa ra đường lối cho người khác, và đã có ảnh hưởng sâu rộng [NEEDS REVIEW: câu kết về Bản Ghi nhớ bị OCR nát, không đọc được đầy đủ].
Năm 1705, Bản Ghi nhớ bị Viện Đại bồi thẩm của Thành phố Luân Đôn trình bày; và theo lệnh của tòa án đó, bị đốt tại Old Bailey và trước Sở Giao dịch Hoàng gia. Và Nghị viện mới họp vào tháng mười, dưới ấn tượng rằng có những ý đồ xấu đang được tiến hành, trong số một số người giả vờ nhiệt thành vì lợi ích của Hội Thánh.
Nữ vương, trong bài diễn văn đầu tiên trước hai viện, ngày 27 tháng mười, trong số những điều khác, đã tha thiết khuyên nên hiệp nhất về tâm trí và tình cảm, vì điều đó trên hết sẽ làm thất vọng và đánh bại hy vọng và ý đồ của kẻ thù chúng ta. Và bà đã thêm những lời đáng nhớ này: Tôi không thể không quan sát với nỗi buồn lớn rằng có một số người trong chúng ta đang cố gắng gieo rắc sự thù hận; nhưng tôi tự thuyết phục mình rằng họ sẽ được thấy là rất ít, khi các vị tỏ ra giúp đỡ tôi trong việc ngăn chặn và đánh bại những kẻ như vậy. Tôi nhắc đến điều này với một chút nhiệt thành hơn, vì đã không thiếu những người độc ác đến mức, ngay cả trong ấn phẩm, gợi ý rằng Hội Thánh Anh quốc như đã được thiết lập theo luật, đang gặp nguy hiểm vào thời điểm này. Tôi sẵn lòng hy vọng rằng không một thần dân nào của tôi có thể thực sự nghi ngờ tình cảm của tôi đối với Hội Thánh, hay thậm chí nghi ngờ rằng việc ủng hộ Hội Thánh, và để Hội Thánh được an toàn sau tôi, sẽ không phải là mối quan tâm chính của tôi. Và vì vậy chúng ta có thể chắc chắn rằng những kẻ đi gieo rắc những điều như thế này, hẳn là kẻ thù của tôi và của vương quốc, và chỉ có thể có ý che giấu những ý đồ mà họ không dám công khai thừa nhận, bằng cách cố gắng làm chúng ta xao lãng với những sự nghi ngờ và ghen tị vô lý và vô căn cứ. Tôi sẽ luôn ủng hộ và che chở Hội Thánh Anh quốc như đã được thiết lập theo luật một cách đầy tình cảm. Tôi sẽ bất khả xâm phạm duy trì sự khoan dung, v.v. Các lãnh chúa trong bài đáp từ của họ đã hoàn toàn hòa hợp với Nữ vương, trong việc thực hiện mọi biện pháp cần thiết để ngăn chặn sự độc ác của những kẻ gây rối này. Viện Hạ nghị cũng có cùng thái độ, và đã đưa những lời này vào bài đáp từ của viện họ: Việc Nữ vương có lý do chính đáng để oán giận sự vô ơn của một số người đang cố gắng gieo rắc sự thù hận và chia rẽ giữa chúng ta, là mối quan tâm lớn nhất đối với chúng tôi; và chúng tôi không thể không phẫn nộ mà suy ngẫm rằng lại có những kẻ độc ác đến mức ám chỉ rằng Hội Thánh Anh quốc như đã được thiết lập theo luật, đang hoặc có thể gặp nguy hiểm, vì thiếu sự chăm sóc và nhiệt thành của Nữ vương trong việc ủng hộ và duy trì Hội Thánh. Những gợi ý này xuất phát từ kẻ thù của Nữ vương và của vương quốc, là những kẻ, để che giấu sự bất mãn của chính họ đối với cơ chế và chính quyền hiện tại, cố gắng làm thần dân của Nữ vương xao lãng với những sự nghi ngờ và ghen tị vô lý và vô căn cứ. Nữ vương có thể chắc chắn rằng Viện Hạ nghị của Nữ vương sẽ nhiệt thành đồng thuận trong mọi việc có thể ngăn chặn và trừng phạt những kẻ gây rối như vậy, và làm thất bại kẻ thù của Nữ vương cả trong nước lẫn ngoài nước.
Vào ngày 5 tháng mười hai, có những cuộc tranh luận sôi nổi tại Viện Quý tộc về điểm quan trọng này: liệu Hội Thánh Anh quốc có gặp nguy hiểm hay không. Lãnh chúa Rochester tuyên bố mình lo sợ Hội Thánh gặp nguy hiểm, vì Đạo luật An ninh đã được thông qua tại Tô Cách Lan, theo đó dân chúng ở đó được vũ trang, và vì vậy có quyền xâm lược Anh quốc, nơi họ có một phe bạn bè đông đảo, là những người không bao giờ thiếu ý muốn hủy hoại Hội Thánh. Ông cho rằng người thừa kế vương miện nên có mặt, để được hiểu đầy đủ về hiến pháp của chúng ta, và có khả năng ngăn chặn những ý đồ xấu đối với Hội Thánh và Nhà nước. Và rằng Dự luật Thỉnh thoảng tự nó rất hợp lý, và yêu cầu của Hội Thánh trong đó rất nhỏ, đến nỗi sự nỗ lực chống đối nó càng tạo thêm căn cứ nghi ngờ. Lãnh chúa Halifax nói rằng Đạo luật An ninh tại Tô Cách Lan hoàn toàn không liên quan đến các vấn đề của Hội Thánh. Rằng sự vắng mặt của Công chúa Sophia không phải là mối nguy cho Hội Thánh, mà chỉ mới được nêu lên gần đây; và rằng ông hy vọng các đạo luật về các lãnh chúa chánh án đã quy định đầy đủ đến mức ông nghĩ không điều xấu nào có thể xảy ra cho Hội Thánh. Ông cũng nói rằng một giáo sĩ trong một nhóm người thuộc Hội đồng Giáo sĩ, như ông có thể chứng minh, đã nói rằng Công chúa đó là một người Luther chưa được báp-têm; và vì vậy ông ngạc nhiên về cách hành xử của bà [NEEDS REVIEW: đoạn cuối của bài phát biểu Halifax và phần tranh luận tiếp theo bị OCR nát nặng, chỉ còn các mảnh rời rạc].
[NEEDS REVIEW: phần cuối của đoạn trích bị OCR nát nặng và bị cắt ngang giữa câu, gồm các mảnh rời rạc về Dự luật Thỉnh thoảng, các bài giảng tại Oxford, các giám mục và các học viện Bất phục tùng; câu văn bị cắt cụt ở cuối đoạn trích, không khôi phục được đầy đủ.]
và nhận một khoản lương hưu trọn đời, vân vân. Bath và Wells phàn nàn về các điều khoản [NEEDS REVIEW: phần mở đầu bị cắt và OCR hỏng, không khôi phục được câu đầy đủ].
Ngày 8 tháng 12, Hạ viện tranh luận cùng một vấn đề trong một phiên họp đầy đủ. Ông Bromley mở đầu, dùng những lập luận tương tự để chứng minh Hội Thánh đang gặp nguy hiểm, như những lập luận đã được nhấn mạnh tại Thượng viện; và ông được Sir F. P. ủng hộ. Nhưng cuối cùng, với 212 phiếu chống lại 162 phiếu, Hạ viện quyết định rằng Hội Thánh vẫn an toàn. Hai viện đồng ý trình nghị quyết của mình lên Nữ hoàng, để Nữ hoàng thi hành những biện pháp hiệu quả nhằm công bố nghị quyết nói trên, và cũng để trừng phạt những tác giả và những kẻ loan truyền các báo cáo mang tính nổi loạn và tai tiếng ấy, vân vân. Theo đó, một sắc lệnh đã được ban ra, treo thưởng 200 bảng cho bất kỳ ai phát hiện ra tác giả hay các tác giả của bản kiến nghị, để người đó có thể bị đưa ra xét xử vì tội của mình.
Nữ hoàng, trong bài diễn văn bế mạc của mình vào cuối kỳ họp, đã bày tỏ như sau: Sự nhất trí và nhiệt thành mà Ta đã quan sát với sự hài lòng lớn lao, suốt cả kỳ họp, chống lại mọi điều có khuynh hướng nổi loạn, đã làm nản lòng mọi âm mưu như thế trong tương lai; và đã nêu một tấm gương cho toàn vương quốc, đến nỗi Ta không nghi ngờ gì rằng các ngài sẽ thấy hiệu quả của nó ở khắp nơi. Và Ta tin chắc rằng các ngài sẽ coi việc cải thiện và hoàn thiện công việc tốt đẹp mà các ngài đã tiến triển đến nay là công việc và sự quan tâm của mình; và bằng cách tiếp tục bày tỏ sự không tán thành mọi bè phái và những thủ tục gây rối, và quyết tâm không ủng hộ những kẻ khuyến khích chúng, các ngài sẽ sớm làm cho toàn vương quốc cảm nhận được hiệu quả tốt đẹp của một cách cư xử khôn ngoan và hạnh phúc như vậy.
Một việc khác cũng gây ồn ào không ít trong kỳ họp này là vụ việc Carolina. Một bản kiến nghị đã được trình lên Thượng viện, do ông Joseph Boone và nhiều thương gia ở Luân Đôn ký tên, trình bày rằng Vua Charles II đã ban một hiến chương đề ngày 24 tháng 3 năm 1663 cho Edward, Bá tước Clarendon, và những người khác, cùng các người thừa kế của họ, vùng đất gọi là Carolina, để giữ như một hạt palatine thuộc vương miện Anh, với quyền cho họ và các người thừa kế của họ lập luật để cai trị thuộc địa nói trên, vân vân. Rằng trong hiến chương nói trên có quy định rõ ràng về sự khoan dung và ưu đãi cho mọi Cơ Đốc nhân trong việc tự do thực hành tôn giáo của mình. Rằng vào năm 1669, các Lãnh chúa Sở hữu của thuộc địa nói trên đã ấn định phương thức cai trị của nó trong một số điều khoản gọi là Các Hiến pháp Căn bản của thuộc địa nói trên. Rằng trong đó có quy định rõ ràng rằng không ai được quấy rầy vì bất kỳ quan điểm suy đoán nào về tôn giáo, và rằng không ai, vì lý do tôn giáo, bị loại khỏi tư cách thành viên của Đại hội đồng, hay khỏi bất kỳ chức vụ nào khác trong chính quyền dân sự; và rằng các hiến pháp này đã được xác nhận vào năm 1689. Rằng sau Đạo luật Thống nhất, nhiều thần dân Anh đã di cư đến đó; và rằng phần lớn cư dân là những người Tin Lành bất đồng với Hội Thánh Anh, và sống trong hòa bình, dưới sự tự do của các Hiến pháp Căn bản nói trên.
Nhưng bản kiến nghị nói tiếp rằng vào năm 1703, đã có sự thiên vị và bất công lớn trong việc lựa chọn một Đại hội đồng mới, và Đại hội đồng này, ngày 4 tháng 11 năm 1704, đã thông qua một đạo luật, theo đó 20 giáo dân được hợp nhất để thực thi một số quyền lực quá đáng, cùng mọi thẩm quyền giáo hội, với quyền tuyệt đối để cách chức một mục sư của Hội Thánh Anh khỏi bổng lộc của ông, không chỉ vì vô đạo đức, mà còn vì thiếu thận trọng, và vì bất kỳ mối thù hằn không thể hòa giải nào giữa ông và giáo xứ của ông, vân vân. Rằng họ cũng đã thông qua một đạo luật khác, ngày 6 tháng 5 năm 1704, để loại mọi người khỏi tư cách thành viên của bất kỳ Đại hội đồng nào trong tương lai, trừ khi người đó đã dự Lễ Tiệc Thánh của Chúa theo nghi thức của Hội Thánh Anh, nhờ đó mọi người Tin Lành bất đồng đều bị loại khỏi Đại hội đồng nói trên. Và thế mà, theo đạo luật nói trên, mọi người chịu tuyên thệ rằng họ đã không dự Lễ Tiệc Thánh trong bất kỳ hội chúng bất đồng nào trong một năm qua, dù họ chưa từng dự lễ trong Hội Thánh Anh, đều được coi là đủ tư cách tham gia Đại hội đồng. Và rằng trong lời mở đầu của đạo luật nói trên, người ta khẳng định rằng theo luật pháp và tập quán của Anh, mọi thành viên Quốc hội đều bị buộc phải tuân theo Hội Thánh Anh bằng cách dự Lễ Tiệc Thánh của Chúa theo nghi thức của Hội Thánh nói trên. Rằng đạo luật này đã được thông qua một cách bất hợp pháp; và thuộc địa nói trên do đó có nguy cơ bị hủy hoại.
Sau đó, Thượng viện, sau khi nghe Lãnh chúa Granville, lúc bấy giờ là Bá tước Palatine của tỉnh Carolina, qua luật sư của ông, và tranh luận vấn đề với nhau, đã gửi một bản kiến nghị lên Nữ hoàng, cho biết họ đã nhận được bản kiến nghị như vậy, đã cân nhắc nó, và đi đến các nghị quyết sau đây. Thứ nhất, Thượng viện cho rằng đạo luật mới đây của Hội đồng Carolina, mang tên Đạo luật về việc Thiết lập Thờ phượng Tôn giáo, vân vân, trong chừng mực nó liên quan đến việc thiết lập một ủy ban để cách chức các quản nhiệm giáo xứ, vân vân, là không được hiến chương của họ bảo đảm, cũng không phù hợp với lý trí, mà trái với luật pháp của vương quốc này, và phá hoại hiến pháp của Hội Thánh Anh. Thứ hai, đạo luật mới đây ở đó, về việc bảo vệ chính quyền một cách hiệu quả hơn, bằng cách yêu cầu mọi thành viên của Hạ viện Hội đồng phải tuân theo thờ phượng tôn giáo của Hội Thánh Anh, là dựa trên sự sai lầm về thực tế, trái với luật pháp Anh, trái với hiến chương, là sự khuyến khích vô thần và vô tôn giáo, phá hoại thương mại, và có khuynh hướng làm suy giảm dân số và hủy hoại tỉnh nói trên, vân vân.
Cùng với Quốc hội mới này, một Hội đồng Giáo hội mới cho tỉnh Canterbury cũng nhóm họp tại Nhà thờ St. Paul, ngày 25 tháng 10. Bài giảng bằng tiếng La-tinh do Tiến sĩ Stanhope giảng. Tiến sĩ Binks đã thắng Tiến sĩ Stanhope trong việc bầu chức Chủ tọa, và được Viện trưởng Nhà thờ Christ trình diện. Thượng viện Giáo hội sớm đồng ý một bản kiến nghị gửi Nữ hoàng, và gửi xuống Hạ viện Giáo hội. Bản kiến nghị chứa lời cảm ơn khiêm tốn vì sự chăm sóc đầy tình cảm và sự quan tâm dịu dàng của Nữ hoàng đối với Hội Thánh Anh như đã được thiết lập bởi luật pháp, từ khi Nữ hoàng mới lên ngôi cho đến ngày nay. Và họ còn thêm như sau, như một sự hòa hợp với hai viện Quốc hội: Chúng thần vô cùng đau buồn vì một số thần dân của Bệ hạ lại vô ơn và bất xứng đến nỗi gợi ý rằng Hội Thánh của chúng thần có thể gặp nguy hiểm, vì thiếu sự hỗ trợ và khích lệ như vậy trong triều đại của Bệ hạ, để có thể thịnh vượng trong thời của Bệ hạ, và được để lại an toàn sau Bệ hạ. Và dù việc lạm dụng danh hiệu đáng kính của Hội Thánh để phục vụ những mục đích riêng tư của con người không phải là điều mới mẻ đối với chúng thần, chúng thần vẫn thấy lạ lùng vì có người lại yếu đuối và bất trung đến mức bị lừa dối bởi những tiếng kêu vô căn cứ này, khi chúng đã thường xuyên và công khai bị bác bỏ như vậy; và khi tình trạng hạnh phúc của Hội Thánh Anh được quan sát và đánh giá cao ở nước ngoài đến nỗi một số Hội Thánh ngoại quốc đang cố gắng điều chỉnh mình theo phụng vụ và hiến pháp của chúng thần. Việc cho rằng Hội Thánh đang gặp nguy hiểm, trong những hoàn cảnh này, và bất chấp mọi lời chứng và sự bảo đảm về sự chăm sóc và bảo vệ của Hoàng gia, chỉ có thể xuất phát từ thành kiến, tư lợi và tham vọng. Chúng thần khiêm tốn xin phép bày tỏ sự phẫn nộ chính đáng của mình trước sự xúc phạm của mọi gợi ý như vậy, không chỉ vì chúng sai lầm và vô căn cứ tự thân, mà chủ yếu vì chúng là những lời phản ánh không vinh dự lên những lời hứa Hoàng gia của Bệ hạ về việc hỗ trợ Hội Thánh, và lên sự khôn ngoan vương giả của Bệ hạ trong việc chọn những biện pháp thích hợp và hiệu quả nhất cho mục đích đó.
Chúng thần cũng xin phép, trong ý thức về lòng tốt của Bệ hạ, và với sự tin cậy hoàn toàn vào sự quan phòng tốt lành của Đức Chúa Trời trong tình trạng thịnh vượng của Hội Thánh và chính phủ đầy triển vọng nhất của Bệ hạ, mà khẳng định rằng việc hỗ trợ và bảo vệ Hội Thánh sẽ luôn nằm trong ý muốn của Bệ hạ; và để sự chia rẽ mà những nghi ngờ vô căn cứ này nhằm gây ra không bao giờ làm mất khả năng đó của Bệ hạ, chúng thần hứa sẽ dùng hết sức mình để ngăn chặn chúng, và trong các vị trí khác nhau của mình, sẽ bảo vệ và gìn giữ một cách bất khả xâm phạm, trong khả năng của chúng thần, giáo lý, kỷ luật và thờ phượng của Hội Thánh chúng thần như đã được thiết lập bởi luật pháp; và thúc đẩy hòa bình và hiệp nhất giữa các thần dân của Bệ hạ; tha thiết cầu nguyện cho triều đại lâu dài và thịnh vượng của Bệ hạ trên chúng thần, như là phước lành và sự bảo đảm lớn nhất, dưới sự quan phòng của Đức Chúa Trời, mà Hội Thánh hay Nhà nước có thể hưởng.
Một số người trong Hạ viện Giáo hội muốn đồng ý với bản kiến nghị này với một số sửa đổi, nhưng đa số đã quyết định soạn một bản của riêng mình. Một ủy ban được thành lập, và Viện trưởng Nhà thờ Christ tại cuộc họp tiếp theo đã báo cáo một bản hoàn toàn mới, trong đó chứa lời cảm ơn Nữ hoàng vì lòng nhiệt thành lớn lao của Nữ hoàng đối với Hội Thánh, nhưng không bày tỏ sự hài lòng đầy đủ như vậy về sự an toàn của Hội Thánh, cũng như sự phẫn nộ đối với những kẻ mô tả Hội Thánh là đang gặp nguy hiểm, như trong bản từ Thượng viện Giáo hội gửi xuống. Bản kiến nghị mới này được Chủ tọa trình lên ngày 19 tháng 11. Tổng Giám mục đã trả lời bằng văn bản rằng họ không thể nhận bản kiến nghị của Hạ viện, mà yêu cầu họ trở về phòng họp của mình, xem xét bản kiến nghị đã được gửi xuống cho họ, và hoặc đồng ý với nó, hoặc đưa ra những phản đối của họ bằng văn bản.
Một số người trong Hạ viện, khi trở về, muốn làm điều này, nhưng đa số trong hai cuộc họp đã đồng ý rằng cần lưu ý đến những lời trong thông điệp từ Thượng viện Giáo hội, rằng họ không thể nhận bản kiến nghị mà Hạ viện đã dâng lên, để khẳng định và bảo vệ một cách hiệu quả quyền của Hạ viện là được Thượng viện nhận những gì họ dâng lên; rằng việc Hạ viện nói trong câu trả lời của mình rằng họ cho rằng việc các ngài từ chối là xâm phạm quyền đó là thích hợp; rằng Hạ viện không có nghĩa vụ phải xem xét lại, khi các ngài yêu cầu, điều mà họ đã tuyên bố với các ngài rằng họ đã xem xét kỹ; và rằng Hạ viện, bất chấp kỳ vọng được bày tỏ trong thông điệp của các ngài, vẫn được tự do không đồng ý, mà không cần đưa ra phản đối. Tuy nhiên, họ đồng ý xem xét lại bản kiến nghị của các ngài, và trình bày trước các ngài nội dung của các nghị quyết nói trên. Họ cũng đồng ý không rời bỏ nghị quyết trước đây của mình là không tham gia cùng các ngài trong bản kiến nghị của các ngài; và sau đó, không đưa ra bất kỳ phản đối nào đối với bản kiến nghị của các ngài; nhưng thông báo cho các ngài rằng Hạ viện có quyền không thể nghi ngờ là được các ngài nhận tờ giấy mà họ đã trình bày, và rằng họ hy vọng các ngài sẽ hài lòng khi đọc kỹ nó; và rằng Hạ viện hoàn toàn tin tưởng vào lòng nhiệt thành của Nữ hoàng đối với Hội Thánh Anh, và hết lòng ghê tởm mọi người tìm cách gây ra bất kỳ nghi ngờ nào về Hội Thánh. Và theo các nghị quyết này, một tờ giấy đã được chuyển từ Hạ viện lên Thượng viện Giáo hội vào tháng 12.
Ngày 16 tháng 12, Viện trưởng Peterborough đã phản đối những bất thường của Hạ viện Giáo hội, đặc biệt là việc Chủ tọa hoãn phiên họp bằng thẩm quyền của chính Hạ viện; việc tự cho mình có quyền đưa Chủ tọa lên ghế trước khi ông được Tổng Giám mục và các Giám mục xác nhận; việc tự cho mình có quyền cho phép các thành viên vắng mặt và thay thế bằng người đại diện; việc bầu một thư ký làm tổn hại đến quyền của Tổng Giám mục; và thái độ thiếu tôn trọng và bất trung gần đây của Hạ viện đối với Tổng Giám mục và các Giám mục, trong việc từ chối bản kiến nghị của họ gửi Nữ hoàng mà không đưa ra bất kỳ phản đối nào, vân vân. Bản phản đối của ông đã được 50 người và người đại diện ký tên, ngoài chính ông. Hạ viện Giáo hội không cho phép đọc bản phản đối này; do đó nó được chuyển lên Thượng viện và ghi vào biên bản của họ.
Một thời gian sau, Hội đồng Giáo hội được hoãn đến ngày 1 tháng 3; đến lúc đó Nữ hoàng vui lòng gửi một lá thư cho Tổng Giám mục, đề ngày 25 tháng 2, bày tỏ sự quan tâm của Nữ hoàng vì những khác biệt trong Hội đồng Giáo hội vẫn còn tiếp diễn, và càng tăng hơn là giảm bớt; và rằng Nữ hoàng càng ngạc nhiên hơn, vì Nữ hoàng luôn chăm lo và nỗ lực bảo vệ hiến pháp của Hội Thánh Anh như đã được thiết lập bởi luật pháp, và ngăn chặn mọi chia rẽ và đổi mới, bất kể là gì. Nữ hoàng tuyên bố mình quyết tâm duy trì quyền tối cao của mình, và sự phục tùng đúng đắn của các trưởng lão đối với các Giám mục, như những phần căn bản của hiến pháp đó; và rằng Nữ hoàng mong đợi Tổng Giám mục và các Giám mục phụ tá của ông hành động phù hợp với quyết tâm của ông và của Nữ hoàng; và rằng khi làm như vậy, họ có thể chắc chắn về sự tiếp tục được Nữ hoàng yêu mến và bảo vệ; và rằng không ai trong số họ sẽ thiếu sự hỗ trợ đối với bất kỳ giáo sĩ nào, trong khi họ trung thành với hiến pháp, và vâng phục Nữ hoàng cùng các cấp trên giáo hội của họ; và giữ một tâm tính xứng hợp với mọi người, nhưng đặc biệt với những người đang ở trong chức thánh. Và Nữ hoàng yêu cầu ông truyền đạt điều này cho Hội đồng Giáo hội vào thời điểm có vẻ thuận tiện nhất.
Tổng Giám mục bị ốm, đã cử Giám mục Norwich đến truyền đạt lá thư của Nữ hoàng cho Hội đồng Giáo hội. Các thành viên Hạ viện Giáo hội đi cùng với Chủ tọa hầu như không đủ kiên nhẫn để ở lại nghe lá thư; và khi họ về phòng họp của mình, họ tự hoãn mình đến thứ Tư tiếp theo.
Ông Ollyffe trong năm nay đã xuất bản cuốn Bảo vệ lần thứ hai của mình về Sự tuân thủ của chức vụ; và ông Hoadly xuất bản cuốn Bảo vệ của mình về tính hợp lý của sự tuân thủ. Cả hai cuốn tôi đã xem xét trong cuốn Bảo vệ của tôi về Sự bất tuân vừa phải, phần thứ ba: tiếp tục việc biện minh cho các mục sư bị cấm giảng vì kiên trì với các nguyên tắc của họ, và cho các hậu duệ của họ; và về sự tuân thủ thỉnh thoảng của họ và những người theo họ.
Ông Benjamin Hoadly, cũng trong năm nay, đã giảng một bài giảng tại St. Lawrence Jewry, trước cuộc bầu cử Thị trưởng Luân Đôn, dựa trên Rô-ma 13:1, như trước đó một thời gian ông đã in một bài giảng rất hay nhân ngày kỷ niệm lễ tạ ơn vì Nữ hoàng lên ngôi. Ông đã bảo vệ tự do và tài sản một cách mạnh mẽ đến nỗi ông rơi vào sự phẫn nộ và khiển trách của phe Hội Thánh Cao. Họ tấn công ông trong nhiều cuốn sách nhỏ, theo thói quen thường lệ của họ. Một người xuất bản cuốn Biện minh cho giáo sĩ Luân Đôn khỏi những lời vu khống mà ông đã ném vào họ. Một người khác xuất bản cuốn Thánh Phao-lô không phải là kẻ gây rối, hay một lời biện minh ngắn gọn cho sứ đồ đó, khỏi cách giải thích sai lầm và không trung thực của ông. Nhưng ông đã tự bảo vệ mình một cách cao thượng trong cuốn Các biện pháp vâng phục, vân vân, vì vậy mọi người Anh chân thành đều tự nhận mình mang ơn ông. Về phần tôi, dù tôi thường ngạc nhiên rằng các nguyên tắc của ông đã không đưa ông đi xa hơn, và rằng ông lại không chống lại chế độ nô lệ giáo hội nhiều như chế độ nô lệ dân sự, tôi vẫn buồn khi phải tham gia vào một cuộc tranh luận với một người hữu ích cho đất nước mình như vậy.
Ông Dodwell, dựa trên nền tảng hẹp hòi cũ của mình, nay xuất bản một cuốn sách nhỏ mang tên Hiệp thông thỉnh thoảng về căn bản phá hoại kỷ luật của Hội Thánh Công giáo nguyên thủy; và trái với giáo lý của các sách Kinh Thánh mới nhất, về hiệp thông Hội Thánh, vân vân. Và một tác giả nổi tiếng khác đã xuất bản cuốn Trình bày lịch sử về sự bao dung và khoan dung, từ những người Thanh giáo cũ đến những người theo chủ nghĩa tự do mới, với các dự án và ý đồ tiếp diễn của họ, chống lại cơ cấu Chính thống đã thiết lập. Bản tóm tắt của tôi cũng nhận được một phần trong tinh thần lịch thiệp, ôn hòa, chân thành và cách đối xử của ông ta; nhưng tôi không nghi ngờ nhiều về uy tín của tác giả, hay sự hài lòng của độc giả, đối với bất kỳ ai quan tâm đến những lời chân thật và nghiêm túc. Nay cũng xuất hiện cuốn Quyền của Hội Thánh Anh, để đáp lại Quyền của những người Tin Lành bất đồng. Cuốn sách dâng tặng Hạ viện. Tác giả gọi một cách rất lịch sự người mà ông viết chống lại là một tác giả vô lễ; và ông đối xử với người đó đúng như vậy. Ông phàn nàn trong lời tựa rằng mình phải đối phó với những đối thủ gây khó chịu, làm trầm trọng thêm, không thể sửa chữa; nhưng tôi nghi ngờ cách đối phó của ông với họ đã không làm cho nhiều người trở lại. Ông nói với thế giới rằng ông phải đối phó với một nhà văn xấc xược, một kẻ mới nổi khốn khổ, một kẻ viết lách vô lễ, và một người bênh vực trơ trẽn và vô liêm sỉ. Vì vậy chẳng có gì lạ khi ông tốn nhiều công sức cho người đó. Sao ông không dùng thời gian của mình vào việc tốt hơn? Nhưng khi ông nói về một đảng ly giáo đã đốt Luân Đôn và các tàu tại Chatham, đang âm mưu gây hại chống lại Hội Thánh Anh tại Hanover, và sẵn sàng, khi có khẩu lệnh và tín hiệu, để tấn công Hạ viện, ám sát Nữ hoàng, và hợp tác với kẻ thù ngoại quốc để xâm lược vương quốc, và lật đổ Hội Thánh và chính quyền, ông đã dùng một cách hiệu quả để không được tin tưởng, chừng nào còn bất kỳ kỷ niệm nào của thời đại còn lại; cũng không được coi trọng trong những cáo buộc ác ý và những lời công kích dữ dội của ông.
Nay cũng xuất hiện cuốn Biện minh cho những người bất đồng khỏi cáo buộc ly giáo của ông Bennet; và cuốn Biện minh của ông Peirce về học vấn, lòng trung thành, đạo đức, và cách cư xử Cơ Đốc của những người bất đồng đối với Hội Thánh Anh, để đáp lại cuốn Bảo vệ của ông Nicholls cho bức thư của ông. Và dù tác giả đó sau này đã gia nhập Hội Thánh Anh, điều đó cũng không làm thay đổi sự thật của những vấn đề thực tế đã kể, cũng không làm giảm sức mạnh của lập luận đã theo đuổi. Và cuối cùng, nay cũng xuất hiện cuốn Lịch sử ngắn về ly giáo của ông Talents, nhằm thúc đẩy sự ôn hòa Cơ Đốc và hiệp thông các thánh. Hai quan niệm mà cuốn sách nhỏ này chống lại là: tất cả những ai phạm tội ly giáo đều sống trong một tiến trình tội lỗi, tai hại như giết người hay ngoại tình, và đang ở trong tình trạng bị hư mất; và rằng chúng ta không bao giờ được thờ phượng Đức Chúa Trời cùng với những người như vậy. Quan niệm thứ nhất, rằng những người ly giáo ở ngoài Hội Thánh và không thể được cứu, mà đang ở trong tình trạng đáng bị hư mất, được chứng minh là lấy từ những người theo Giáo hội Rô-ma; và người ta chỉ ra rằng nó không có cơ sở trong Kinh Thánh; rằng nó cắt bỏ một phần lớn Hội Thánh của Đấng Christ, và kết án vô số người xuất sắc trong mọi thời đại và nơi chốn; và ông chứng minh điều đó bằng cách kể lại những vụ ly giáo nổi bật và đáng chú ý nhất; và ông nói thêm rằng quan niệm này chỉ dựa trên một số đoạn trong Thánh Cyprian và những người khác, mà các đoạn đó đã được xem xét. Quan niệm thứ hai, rằng chúng ta không được thờ phượng Đức Chúa Trời cùng với những người ly giáo, cũng xuất phát, ông thừa nhận, từ các Giáo phụ; nhưng ông xem xét các sách Kinh Thánh mà họ viện dẫn trong trường hợp này, và đưa ra những ví dụ về những người đã hiệp thông với những người ly giáo trong thời nguyên thủy. Và ông chỉ ra rằng việc thỉnh thoảng thờ phượng Đức Chúa Trời cùng với những người mà chúng ta không thường xuyên thờ phượng là tốt; và trả lời các phản đối chống lại nó; và chỉ ra rằng ông hiểu, và thực sự sẵn sàng duy trì hiệp thông các thánh, cũng như giữ nó như một điều trong tín điều của mình.
Năm 1706, những người bất đồng thuộc ba giáo phái, với ông Spademan đứng đầu, đã dâng bản kiến nghị sau đây lên Nữ hoàng tại Windsor, ngày 17 tháng 6, sau chiến thắng vang dội tại Ramillies.
Xin Bệ hạ cho phép chúng thần trình bày: Tiến trình mới đây và đáng ngạc nhiên của quân đội Bệ hạ, và quân đội của các đồng minh của Bệ hạ tại Flanders, dưới sự chỉ huy của vị hoàng tử lừng lẫy nhất, Công tước Marlborough, và của quân đội tại Tây Ban Nha, do các Bá tước cao quý Peterborough và Galway chỉ huy, được hải quân hoàng gia của Bệ hạ hỗ trợ một cách tốt đẹp, dưới sự dẫn dắt của các đô đốc khôn ngoan và dũng cảm của Bệ hạ, khiến chúng thần khiêm tốn chúc mừng Bệ hạ nhân dịp vinh quang như vậy.
Câu trả lời rõ rệt mà Đức Chúa Trời vui lòng ban cho những lời cầu nguyện sốt sắng mà Bệ hạ và dân của Bệ hạ, theo sự hướng dẫn đạo đức của Bệ hạ, đã dâng lên trời, đã truyền cảm hứng cho chúng thần một niềm vui ngang bằng với sự xấu hổ mà nó gây ra cho kẻ thù của Bệ hạ. Và trong khi Bệ hạ quy những chiến thắng của mình cho cánh tay của Đấng Toàn Năng, và lặp lại mệnh lệnh hoàng gia của Bệ hạ cho dân của Bệ hạ dâng lên Ngài lời tạ ơn trang trọng, chúng thần không thể không coi lòng đạo đức của Bệ hạ là một dấu hiệu đầy hy vọng về những thành công tương tự trong tương lai.
Như những hậu quả quan trọng của các chiến thắng của Bệ hạ làm tăng thêm vinh quang của Bệ hạ mỗi ngày, chúng cũng cho chúng thần một triển vọng dễ chịu về việc nhanh chóng đưa quyền lực của Pháp trở về giới hạn chính đáng của nó, khôi phục tự do và hòa bình cho châu Âu, cứu giúp hiệu quả các Hội Thánh Cải chánh ở nước ngoài, và bảo đảm sự sắp đặt mà luật pháp đã dành cho việc kế vị Tin Lành lên ngai vàng của vương quốc này.
Chúng thần biết ơn ghi nhận phần mà chúng thần có trong các phước lành của triều đại đầy triển vọng của Bệ hạ, triều đại bảo tồn cho chúng thần cả tự do dân sự lẫn tự do tôn giáo, và nhân dịp này, chúng thần đổi mới với Bệ hạ sự bảo đảm về lòng trung thành không thể vi phạm của chúng thần, mà không chỉ lợi ích và khuynh hướng của chúng thần, mà cả những ràng buộc thiêng liêng của lòng biết ơn và lương tâm bắt buộc chúng thần phải giữ. Và chúng thần sẽ dùng hết sức mình, trong các vị trí khác nhau của mình, để thúc đẩy sự hiệp nhất và ôn hòa giữa các thần dân Tin Lành của Bệ hạ, điều mà Bệ hạ thường xuyên khuyên nhủ, như là điều rất cần thiết cho lợi ích chung.
Nguyện sự quan phòng của Đức Chúa Trời, Đấng đã khiến Bệ hạ không chỉ là người đứng đầu phe Tin Lành, mà còn là người đứng đầu trong liên minh, vì sự nghiệp vinh quang của tự do chung, ban cho Bệ hạ sự thỏa lòng khi thấy cả hai được thiết lập vững chắc hơn bao giờ hết nhờ ảnh hưởng của các lời khuyên và thành công của quân đội Bệ hạ.
Nguyện lòng đạo đức gương mẫu của Bệ hạ, lòng nhiệt thành vì cải cách phong tục, và sự chăm sóc như cha mẹ đối với mọi dân của Bệ hạ, ngay cả những người ở các thuộc địa xa xôi nhất, được Đức Chúa Trời vĩ đại ban thưởng một cách nổi bật bằng sự thịnh vượng liên tục của chính quyền Bệ hạ. Nguyện triều đại của Bệ hạ được tôn vinh bằng sự hiệp nhất hạnh phúc của hai vương quốc của Bệ hạ là Đại Anh. Nguyện Hoàng thân, người phối ngẫu của Bệ hạ, được hưởng sức khỏe vững chắc. Nguyện Bệ hạ tiếp tục cai trị trong lòng dân của Bệ hạ, và cuối cùng được nâng lên ngai vinh quang trong vương quốc thiên đàng.
Việc hợp nhất giữa Anh và Scotland là công việc lớn của năm nay. Nó đã thường xuyên được thử, nhưng chưa bao giờ có thể thành công cho đến nay. Các ủy viên của hai vương quốc đã điều chỉnh những điểm quan trọng nhất, các điều khoản đã thỏa thuận trước tiên được Quốc hội Scotland thông qua, rồi sau đó được Quốc hội Anh thông qua. Một số người của cả hai dân tộc đều nhiệt thành ủng hộ nó, hy vọng rằng một sự hợp nhất như vậy sẽ gia tăng nhiều sức mạnh và an toàn chung của chúng ta, và làm thất bại một số ý đồ rõ ràng của kẻ thù chúng ta. Những người khác cũng chống đối nó mạnh mẽ không kém; một mặt vì ghen tị về thương mại, và mặt khác vì yêu thích độc lập. Và người ta nhận thấy rằng, như nhiều người chống đối nó ở Bắc Anh vì sợ nó sẽ hủy hoại Hội Thánh Scotland, thì những người khác ở Nam Anh cũng lo ngại nó sẽ hủy hoại Hội Thánh Anh. Để làm hài lòng cả hai bên, một đạo luật đã được thông qua tại Scotland trước khi hợp nhất, xác nhận việc thờ phượng, kỷ luật và chính quyền của Hội Thánh ở đó, và quy định việc tiếp tục nó, không có bất kỳ thay đổi nào, cho dân Bắc Anh trong mọi thế hệ kế tiếp. Một đạo luật cũng được thông qua ở đây, để bảo đảm Hội Thánh Anh như đã được thiết lập bởi luật pháp, một cách hiệu quả và không thể thay đổi; theo đó, đạo luật thời Elizabeth thứ 13 về việc các mục sư của Hội Thánh phải có tôn giáo lành mạnh, và Đạo luật Thống nhất được thông qua thời Charles II thứ 13, cùng mọi đạo luật khác của Quốc hội hiện đang có hiệu lực cho việc thiết lập và bảo tồn Hội Thánh Anh, giáo lý, thờ phượng, kỷ luật và chính quyền của Hội Thánh, sẽ vẫn còn, và có hiệu lực đầy đủ mãi mãi.
Và người ta đã ban hành rằng cả hai đạo luật này sẽ mãi mãi được coi và phán quyết là những phần thiết yếu của Hiệp ước Hợp nhất giữa hai vương quốc; và cả hai đều được chèn vào, bằng những điều khoản rõ ràng, trong Đạo luật phê chuẩn việc hợp nhất, và được tuyên bố là thiết yếu và căn bản. Việc xác nhận Đạo luật Thống nhất như vậy, và hiến pháp giáo hội ở đây tại Anh trong mọi chi tiết, trên nền tảng hiện tại, cho sự vĩnh cửu, được những người bất đồng cho là làm cho con đường của họ càng khó khăn hơn, vì mọi hy vọng về một sự cải cách xa hơn của hiến pháp, điều mà rất cần thiết, đã bị lấy đi như vậy. Nhiều người Thanh giáo cũ đã gia nhập Hội Thánh đã thiết lập, với hy vọng rằng bằng cách đó sẽ đóng góp vào một sự cải cách xa hơn; và những người bám sát các nguyên tắc của họ, kể từ thời Phục hưng, thường xuyên bị thúc giục bắt chước tấm gương của họ, và gia nhập Hội Thánh đã thiết lập, với quan điểm đó; và một số người đáng kính thực sự đã làm như vậy. Nhưng chính quyền, bằng việc ấn định mọi sự trong Hội Thánh như hiện tại cho sự vĩnh cửu, và gắn việc ấn định này với việc hợp nhất, và làm cho nó thành một phần căn bản của việc hợp nhất, đã hoàn toàn dập tắt lập luận đó, và làm cho việc thúc giục nó trở nên vô nghĩa, như việc chú ý đến nó sẽ là yếu đuối. Do đó, từ nay trở đi, tất cả những ai tin chắc rằng một sự cải cách xa hơn là cần thiết, và rằng bổn phận của họ tại vị trí của mình là theo đuổi nó, đều bị lương tâm ràng buộc phải giữ khoảng cách với Hội Thánh đó, một Hội Thánh đã, trong khả năng của mình, chặn mọi lối vào của ánh sáng xa hơn, và đã quyết định bằng luật rằng nó sẽ mãi mãi như hiện tại. Những người bất đồng không thể không quan tâm và buồn rầu về điều này; nhưng đối với việc hợp nhất, họ vui mừng về nó, hy vọng nó có thể củng cố sự bảo đảm cho việc kế vị Tin Lành, và đáp ứng những mục đích tốt đẹp và có giá trị khác.
Hội đồng Giáo hội nhóm họp cùng thời gian với Quốc hội như thường lệ. Dù trong kỳ họp trước, họ đã khác nhau nhiều về hình thức của một bản kiến nghị gửi Nữ hoàng, nay họ đã đồng ý một cách nhất trí; và cả hai viện đã trình một bản kiến nghị ngày 6 tháng 12, bằng cách chúc mừng về thành công kỳ diệu của quân đội Nữ hoàng, vân vân, và họ thừa nhận Hội Thánh an toàn dưới sự quản trị của Nữ hoàng. Sau đó, họ được hoãn lại, và Hạ viện Giáo hội cảm thấy không thoải mái, vì không có triển vọng về công việc. Ngày 12 tháng 2 năm 1706, Nữ hoàng gửi một sắc lệnh hoàng gia cho Tổng Giám mục, yêu cầu ông hoãn họ đến ngày 5 tháng 3, và ông đã làm theo. Hạ viện Giáo hội cho rằng đây là một sự vi phạm mới đối với các quyền quốc hội của họ, và chuẩn bị một tờ giấy chống lại ngày mà họ bị hoãn đến, để thông báo cho Thượng viện Giáo hội rằng, sau khi kiểm tra, họ đã thấy rằng việc ban hành một sắc lệnh hoàng gia như vậy để ra lệnh hoãn Hội đồng Giáo hội, trong thời gian Quốc hội đang họp, là một hành động chưa từng có tiền lệ, và không phù hợp với các đặc quyền của Hội đồng Giáo hội. Và tờ giấy này họ đã trình lên ngày 19 tháng 3. Nhưng một số thành viên không đồng ý với nó, coi nó là một sự buộc tội bất công đối với quyền tối cao của Nữ hoàng.
Giám mục Lincoln, ngày 20 tháng 5 năm nay, bắt đầu cuộc thăm viếng chính thức đầu tiên của mình tại Lincoln, và bài giảng của ông cho giáo sĩ trong giáo phận của ông đã được xuất bản. Tại đó, ông phàn nàn về một số người tự xưng là những người con chân thật, nhưng hầu như là những người con duy nhất chân thật của Hội Thánh Anh, những người đã rời bỏ sự hiệp thông công cộng, và đi vào các hội chúng riêng biệt, và lập Giám mục chống lại Giám mục, trưởng lão chống lại trưởng lão, và bàn thờ chống lại bàn thờ. Và ông nói rằng có những sự nóng giận và thù hằn đáng buồn giữa nhiều người vẫn tiếp tục sống dưới cùng một chính quyền, đến cùng các nhà thờ, và cùng dự một Lễ Tiệc Thánh với nhau. Rằng họ đã bị chia rẽ bởi những tên gọi mới, thành những đảng phái mới, và những lợi ích mới, và đã nói, viết, và hành động với sự cay đắng và ác ý lớn lao chống lại nhau, vân vân.
Nay cũng xuất hiện cuốn Bảo vệ lần thứ ba của ông Ollyffe về Sự tuân thủ của chức vụ, trong đó chứa sự lặp lại nhiều điều đã nói trước đây, nhưng ít điều mới mẻ. Ông khẳng định rằng trong đạo luật Elizabeth thứ 13, chương 12, việc phong chức bởi các trưởng lão đã được thừa nhận, đối với những người ký tên vào mọi điều khoản. Nhưng chắc chắn đó phải là sai lầm của ông. Trong sách luật của tôi, những lời là như sau: những người ký tên vào mọi điều khoản tôn giáo chỉ liên quan đến việc xưng nhận đức tin Cơ Đốc chân thật, và giáo lý về các nghi thức thánh. Tuy nhiên, ông ủng hộ quyền của Hội Thánh trong việc ấn định các nghi thức và lễ nghi; việc đồng ý và chấp thuận việc sử dụng những điều không được phê chuẩn hoàn toàn; và coi sự vâng phục là bổn phận trong việc tuân theo thẩm quyền, ngay cả khi những giới hạn mà Đức Chúa Trời đã đặt ra cho thẩm quyền đó có thể bị vượt quá. Tôi không ghen tị với sự thỏa lòng của ông. Khi ông phân biệt giữa việc công khai thừa nhận quyền của Hội Thánh trong việc áp đặt, và việc vâng phục những gì nhà nước yêu cầu để có tự do, ông sẽ thấy tôi thoát khỏi khó khăn mà ông cho là tôi gặp phải như thế nào. Và khi ông trình bày trường hợp của mình đúng đắn, và không bỏ sót những hoàn cảnh thiết yếu nhất, tôi có thể sớm nói với ông điều gì cần nói giữa cha và con. Nhưng như ông đã trình bày, ông và tôi còn xa mới khác nhau. Về phần tôi, ông cứ tự do dành mức độ tán thành nào ông muốn cho các lễ nghi, miễn là tôi chỉ có tự do của mình.
Ông có thể gọi hùng biện của ông Agas là của tôi, dù tôi trích dẫn chính những lời của ông ta, về mọi điểm và âm tiết, nếu ông thấy tốt. Ông có thể tranh luận tự do tùy ý về vấn đề thực tế rõ ràng và cứng rắn, lấy từ nhật ký của Thượng viện, điều sẽ không cúi xuống hay uốn cong. Tôi không thấy chúng ta là, và có khả năng là, ở đâu khác ngoài nơi chúng ta đã ở. Tôi không nghi ngờ gì, nhưng như ông tự do thừa nhận, ông và các anh em của ông mong muốn và khao khát một sự cải cách cũng như chúng tôi. Vậy chúng ta hãy cầu nguyện hết lòng cho điều đó, và nghiên cứu những gì trong khả năng của mình để thúc đẩy nó, theo những cách khác nhau của chúng ta, và theo ánh sáng của chúng ta, và cố gắng củng cố thay vì làm suy yếu tay nhau, và biểu lộ bằng cách cư xử của chúng ta rằng chúng ta hết lòng mong muốn nhau thành công; và điều này có nhiều khả năng mang lại sự an ủi khi suy ngẫm, hơn là kéo cưa tranh chấp, và in các chỉ mục, và những cáo buộc cá nhân nặng nề, nơi Đức Chúa Trời, Đấng biết những bí mật của mọi lòng, cuối cùng sẽ là Đấng phán xét. Tôi chỉ mong rằng nay ông đã ở trong hiến pháp, ông sẽ không, hoặc từ những người quản lý nó, hoặc từ chính những suy nghĩ của mình, khi đặt mọi sự lại với nhau, rơi vào bất kỳ sự khó chịu nào có thể làm giảm sự hữu ích của ông.
Trong năm nay cũng xuất hiện cuốn Lịch sử đầy đủ của nước Anh, gồm ba tập. Tập thứ ba của cuốn sách chứa một số nhận xét về những người bất đồng xuyên suốt, những nhận xét không tử tế; và một số không thể hòa hợp với sự thật; biện minh cho hầu hết những sự nghiêm khắc đã được dùng đối với họ. Và vì lý do đó, tôi đã lưu ý đến những gợi ý của nó, từ thời kỳ này sang thời kỳ khác, trong lịch sử đã nói ở trên.
Nay cũng xuất hiện cuốn Thư thứ tư của ông Locke về Khoan dung, trong các tác phẩm hậu kỳ của ông. Ông nhận xét rằng đối thủ của ông, sau mười hai năm im lặng, đã khơi lại cuộc tranh luận. Tác giả đó, ông nhận xét, thừa nhận rằng một quan tòa, khi dựa trên những căn cứ chính đáng và đầy đủ mà tin rằng tôn giáo của mình là đúng, có bổn phận dùng những hình phạt vừa phải để đưa con người đến tôn giáo của mình. Nhưng rằng bất kỳ quan tòa nào, khi dựa trên những căn cứ yếu ớt và lừa dối mà tin rằng một tôn giáo sai lầm là đúng, có bổn phận dùng cùng những phương tiện đó, thì ông phủ nhận. Nhưng người ta đặt câu hỏi, ai phải là người phán xét xem những căn cứ mà một quan tòa như vậy tin rằng tôn giáo của mình là đúng có chính đáng và đầy đủ hay không? Nếu mỗi quan tòa phải tự phán xét xem những căn cứ mà ông tin rằng tôn giáo của mình là đúng có chính đáng và đầy đủ hay không, thì sự giới hạn đối với việc ông tin nó dựa trên những căn cứ chính đáng và đầy đủ có thể đã được bỏ qua. Vì không quan tòa nào sẽ bị loại khỏi bổn phận dùng vũ lực để đưa con người đến tôn giáo của mình nhờ đó. Vì bất kỳ ai tin rằng bất kỳ tôn giáo nào là đúng, cũng không thể không tin rằng những căn cứ mà ông tin nó là đúng là chính đáng và đầy đủ; và nếu ông phán xét khác đi, ông không thể tin nó là đúng. Nếu một người khác phải phán xét thay cho quan tòa, thì mỗi quan tòa, khi dựa trên những căn cứ mà người khác đó phán xét là chính đáng và đầy đủ mà tin rằng tôn giáo của mình là đúng, có bổn phận dùng vũ lực để đưa con người đến tôn giáo của mình. Nhưng một người như vậy cần phải không thể sai lầm. Người ta nói rằng quan tòa, bị buộc phải dùng vũ lực, chỉ để đưa con người đến tôn giáo chân thật, phải có khả năng biết chắc chắn tôn giáo nào là tôn giáo chân thật. Và rằng có một sự bảo đảm đầy đủ mà con người có thể và phải có về tôn giáo chân thật, điều mà họ không bao giờ có thể có về một tôn giáo sai lầm, vân vân.
Vậy thì, người ta đặt câu hỏi, liệu quan tòa có phải được quyết định bởi sự bảo đảm đầy đủ của mình để thúc đẩy bằng vũ lực tôn giáo mà ông hoàn toàn chắc chắn hay không? Người ta nói rằng sự bảo đảm này phải dựa trên những bằng chứng rõ ràng và vững chắc đến nỗi không để lại nghi ngờ hợp lý nào trong một tâm trí chú ý và không thiên vị. Được rồi, quan tòa không thể thấy nghi ngờ hợp lý nào ngoài việc đây là trường hợp của mình: vậy ông ta không phải dùng vũ lực sao? Dường như là không, nếu đây không phải là tôn giáo chân thật. Vì người ta nói rằng sự bảo đảm này không bao giờ có thể có được ngoài tôn giáo chân thật. Do đó, ông Locke nói với đối thủ của mình, điều này có nghĩa là quan tòa phải dùng vũ lực để ủng hộ tôn giáo mà bạn phán xét là đúng, chứ không phải tôn giáo mà chính ông ta phán xét là đúng. Nhưng ai đã làm cho bạn trở thành người phán xét? Nếu không có điều này, mọi lời bàn về sự bảo đảm đầy đủ chỉ ra cho quan tòa tôn giáo chân thật mà ông ta có bổn phận thúc đẩy bằng vũ lực, chẳng khác gì tôn giáo của chính ông ta, và không thể chỉ ra tôn giáo nào khác cho ông ta. Vì dù không thể tưởng tượng rằng có những căn cứ rõ ràng và vững chắc cho niềm tin vào các tôn giáo sai lầm, như có cho niềm tin vào tôn giáo chân thật, để đặt một câu hỏi, mà thực chất là đặt câu hỏi liệu sự giả dối có chân lý trong nó như chính chân lý hay không, thế mà trong tình trạng sự việc hiện nay, các quan tòa trên thế giới đã chấp nhận tôn giáo nào, thì tôn giáo đó, mà các quan tòa trên thế giới có bổn phận thúc đẩy bằng vũ lực, phải là tôn giáo của chính họ, hoặc không là tôn giáo nào cả. Và thực ra, sự thuyết phục của quan tòa về tôn giáo của chính mình, mà ông phán xét là có căn cứ tốt đến nỗi dám mạo hiểm tình trạng tương lai của mình vào đó, không thể không đủ để thúc đẩy ông làm điều mà ông cho là bổn phận của mình trong việc đưa người khác đến cùng một tôn giáo. Và lợi ích nào có thể mang lại cho tôn giáo chân thật, khi nó vũ trang các quan tòa chống lại nó, những người trong tình trạng sự việc hiện nay trên thế giới, không thể tránh khỏi hành động chống lại nó, để đổi lấy một người dùng vũ lực cho nó? Các quan tòa không có gì để quyết định họ trong việc dùng vũ lực ủng hộ tôn giáo, ngoài sự thuyết phục của chính họ về sự thật của bất kỳ tôn giáo nào. Và điều này, trong sự đa dạng của các tôn giáo mà các quan tòa trên thế giới đã chấp nhận, không thể hướng họ đến tôn giáo chân thật. Do đó, lập luận cho việc quan tòa dùng vũ lực để thúc đẩy tôn giáo chân thật, dựa trên nền tảng này, cho vua Pháp quyền lực và thẩm quyền tương đương để dùng vũ lực chống lại các thần dân bất đồng của ông, như cho bất kỳ vị vua Cơ Đốc nào khác để dùng vũ lực chống lại các thần dân của họ. Vì đó là sự thuyết phục của tâm trí, được tạo ra bởi những [NEEDS REVIEW: câu bị cắt ở cuối chunk, bản gốc dừng giữa chừng].
Những lý do và căn cứ có sức tác động đến quan tòa, chỉ riêng chúng mới có thể quyết định quan tòa trong việc dùng vũ lực để thi hành bổn phận của mình. Từ đó suy ra rằng nếu hai quan tòa có niềm xác tín mạnh ngang nhau về chân lý của tôn giáo mình, thì cả hai đều phải bị thúc đẩy hành động bởi đó, hoặc cả hai đều không. Vì dù một người theo tôn giáo sai lầm và người kia theo tôn giáo chân thật, nguyên tắc hành động duy nhất có thể quyết định họ vẫn ngang nhau ở cả hai, nên cả hai đều phải bị quyết định bởi nó, trừ khi có thể nói rằng một người phải hành động theo nguyên tắc duy nhất có thể quyết định ấy, còn người kia phải hành động ngược lại với nó. Từ đó có thể kết luận một cách chính đáng rằng việc dùng vũ lực để cổ xúy bất kỳ tôn giáo nào cũng không thể là bổn phận của họ.
Bấy giờ cũng xuất bản cuốn Quyền của Hội Thánh Cơ Đốc được khẳng định, chống lại giáo sĩ La Mã và mọi giáo sĩ khác tự nhận một quyền độc lập trên Hội Thánh, cùng với một Lời tựa về chính quyền của Hội Thánh Anh theo luật định. Đã nhiều năm không có cuốn sách nào gây ồn ào đến thế. Một số người rất thích lối viết của cuốn sách, và vì thế có thiện cảm hơn với nội dung của nó; trong khi những người khác lại khó chịu với lối viết ấy đến nỗi nó khiến họ thành kiến với nội dung và lập luận của sách.
Tôi không giả vờ ở đây đóng vai trò người kiểm duyệt hay người biện hộ, và cũng không thể làm một trong hai vai trò đó mà không có nhiều phân biệt. Tôi tuyệt đối không giả vờ biện minh cho nội dung sách ở mọi điểm, và càng không biện minh cho cách đối xử với một số định chế thiêng liêng; thế nhưng tôi sẽ đưa ra một bản tóm tắt ngắn gọn về lập luận chính của cuốn sách, như tôi đã làm với một số sách khác liên quan đến cuộc tranh luận về Hội đồng Giáo sĩ, mà tôi tin rằng đã là một cám dỗ không nhỏ dẫn đến một số lời công kích gay gắt nhất trong cuốn sách này, những lời đã khơi lên sự phẫn nộ như vậy ở một số người đối với tác giả hay các tác giả.
Lời tựa cố gắng chứng minh rằng những kẻ làm ầm ĩ nhất về mối nguy của Hội Thánh lại chính là những kẻ thù lớn nhất của Hội Thánh, vì họ khẳng định những quan niệm làm suy yếu cả Hội Thánh lẫn Nhà nước, và trực tiếp đối lập với các nguyên tắc của cuộc Cải Chánh; và rằng họ đang nghĩ đến một Hội Thánh nào khác, chứ không phải Hội Thánh Anh, vì Hội Thánh này, được thiết lập bởi các đạo luật của Nghị viện, chỉ là một tạo vật của quyền lực dân sự xét về chính thể và kỷ luật của nó, và chính điều đó gây ra mọi tranh cãi.
Hội đồng Giáo sĩ của Hội Thánh Anh, tác giả nói, không có quyền nào mà không bắt nguồn từ và phụ thuộc vào Nghị viện; không có quyền nào mà Nghị viện không thể thu hẹp, cắt bớt và hủy bỏ theo ý mình. Và ông khẳng định rằng mãi đến khi Rô-ma chiếm ưu thế ở đây, giới giáo sĩ mới mưu toan ràng buộc giáo dân bằng những luật mà giáo dân chưa bao giờ đồng ý; nhưng mưu đồ của họ chưa bao giờ đạt tới sự hoàn hảo. Ông nói việc có một Hội Thánh quốc gia hay không không tùy thuộc vào giới giáo sĩ, mà tùy thuộc vào các quyền lực quốc gia tối cao; và do đó, việc thiết lập hợp pháp về đức tin, sự thờ phượng, các tín điều, kỷ luật, nghi lễ và nghi thức của Hội Thánh quốc gia phải hoàn toàn nhờ vào các quyền lực ấy. Và trong chừng mực quan tòa thiết lập bất cứ điều gì, những điều ấy là một phần của hiến pháp dân sự. Và như các vua và Nghị viện của chúng ta có quyền lập pháp duy nhất, thì họ cũng đã ủy thác quyền hành pháp tối cao, cả trong việc thuộc Hội Thánh lẫn việc dân sự, cho vua hay nữ vương; để chứng minh điều này, ông trích dẫn nhiều đạo luật dưới thời vua Hen-ri VIII, vua Ét-uốc VI và nữ vương Ê-li-sa-bét.
Để chứng minh rằng ngay cả trong thời kỳ theo giáo hoàng, các nhà cai trị của chúng ta cũng không nghĩ rằng các giám mục có quyền thiêng liêng đối với thẩm quyền thuộc Hội Thánh, ông lập luận từ việc họ miễn trừ một số nơi khỏi quyền của các giám mục, và từ việc thực thi những hành vi cao nhất của thẩm quyền giám mục bởi một số viện trưởng và phó tế trưởng. Ông nói luật pháp từ trước đến nay vẫn đặt cùng một giới hạn cho các tòa án thuộc Hội Thánh như cho các tòa án dân sự, cả về con người lẫn sự việc. Ông nhận xét rằng các Nghị viện của chúng ta thỉnh thoảng đã cách chức các giám mục cũng như các giáo sĩ khác; điều này đủ chứng minh họ nghĩ các giám mục không nhận chức giám mục bởi một ủy nhiệm thiêng liêng, vì họ không thể lấy đi hay thậm chí đình chỉ một ủy nhiệm như thế hơn là ban cho nó; hơn nữa, các quyền lực lập pháp có thể giải thể một giáo phận, như họ đã làm với giáo phận Durham dưới thời Ét-uốc VI, và gộp hai giáo phận thành một, vân vân. Và vì mọi quyền mà giới giáo sĩ có trong Hội Thánh quốc gia đều chỉ bắt nguồn từ Nghị viện, ông suy ra rằng không ai có thể thật sự ủng hộ Hội Thánh như luật đã định mà lại không ghê tởm mọi quyền độc lập trong giới giáo sĩ.
Ông còn nhận xét rằng, vì giới giáo sĩ đều đã tuyên thệ trung thành với quyền tối cao của vua, chúng ta không nên cho rằng họ coi quyền tối cao ấy là không tương thích với bất kỳ quyền nào mà họ tự nhận bởi quyền thiêng liêng; và các giám mục cùng các thần học gia hàng đầu thời Cải Chánh đã tự do bày tỏ ý kiến chống lại một quyền độc lập. Tất cả các giám mục, khi giới giáo sĩ công nhận Hen-ri VIII là người đứng đầu tối cao của Hội Thánh, đều đã xin ủy nhiệm để thi hành thẩm quyền thuộc linh của mình. Và quyền tối cao thuộc linh của vua như luật của Nghị viện đã định đã được các thần học gia của chúng ta xem là đặc điểm phân biệt Hội Thánh Anh với chủ nghĩa giáo hoàng và chủ nghĩa cuồng tín; nó không chỉ là phương tiện mà cuộc Cải Chánh được tiến hành, mà còn là nền tảng để toàn bộ sự việc được biện minh.
Và dù các vua chúa của chúng ta không giảng dạy hay ban phát các nghi thức thánh, mà luật pháp giao việc ấy cho giới giáo sĩ, điều này cũng không chứng minh giới giáo sĩ độc lập hơn các luật sư, thầy thuốc và những người thuộc các nghề nghiệp và công việc khác. Ông nhận xét rằng, khi những gì dân chúng đã chịu đựng bởi quyền độc lập của giới giáo sĩ theo giáo hoàng còn mới trong trí họ, họ đã làm mọi điều có thể để đề phòng bất kỳ quyền nào như thế trong tương lai; và giới giáo sĩ, quan tâm đến tôn giáo hơn là lợi ích riêng, đã từ bỏ mọi sự giả vờ có quyền ấy. Nhưng khi họ tưởng rằng triều đình có mưu đồ chống lại tự do của dân chúng, họ nghĩ rằng việc họ hết sức ủng hộ mưu đồ ấy có thể xứng đáng để người ta làm ngơ, nếu không nói là khuyến khích, việc họ dựng lên một quyền độc lập; điều này lên tới cao điểm vào thời vua Sác-lơ I, đến nỗi các giám mục công khai phủ nhận việc họ nhận thẩm quyền từ vương quyền, ngay cả khi họ ngồi trong tòa án ủy nhiệm của vua.
Rằng Tổng Giám mục Laud chủ trương dựng lên một quyền độc lập, bất chấp luật pháp của đất nước, lời thề tối cao, các nguyên tắc Cải Chánh và Hội Thánh mà ông ta giả vờ hết sức nhiệt thành; và rằng ông ta chủ trương một thứ giáo hoàng kiểu Anh, dù không phải kiểu Rô-ma. Rằng sau khi vua Sác-lơ II phục vị, chẳng bao lâu sau, giới Hội Thánh Cao đã coi như nguyên tắc đã được thiết lập rằng có hai chính quyền độc lập trong cùng một quốc gia, và chính quyền của Hội Thánh thuộc về các giám mục bởi quyền thiêng liêng; và rằng Hạ viện của Hội đồng Giáo sĩ gần đây còn muốn các giám mục được công nhận không chỉ là bởi quyền thiêng liêng, mà còn bởi quyền thiêng liêng và tông đồ; điều này hẳn có nghĩa hoặc là một quyền thiêng liêng thiêng liêng, hoặc là một quyền thiêng liêng thuộc về con người.
Rằng Giám mục Sparrow đã khẳng định: “Trong các tranh luận về giáo lý, ở những điểm mà Hội Thánh chưa nhận được quyết định rõ ràng từ Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài, Hội Thánh có quyền tuyên bố ý nghĩa của mình trong cuộc tranh luận, và quyết định phía nào sẽ được các thành viên của Hội Thánh nhận và tuyên xưng là chân lý, và điều đó dưới các hình phạt và kỷ luật của Hội Thánh. Bản án sẽ ràng buộc phải phục tùng, dù những người trên có thể sai lầm trong bản án; thà rằng những người dưới bị ràng buộc phải tuân theo một phán đoán có thể sai lầm như thế, còn hơn là để mỗi người được tự do giải thích luật pháp và quyết định các tranh luận.” Và không có ai phản đối ông ta.
Ông còn nhận xét rằng, vì Nghị viện đã thi hành quyền của mình trong việc cách chức các giám mục không tuyên thệ, và lại thi hành lần nữa bởi thẩm quyền của vua, điều này đã gây ra một sự phân rẽ trong giới Hội Thánh Cao. Và những người trung thành với các giám mục bị Nghị viện cách chức thì lên án những người không trung thành, vì họ hành động trái với nguyên tắc chung của họ rằng Hội Thánh và Nhà nước chịu hai chính quyền riêng biệt. Nguyên tắc này, ngược lại, những người kia không hề từ bỏ; họ cố gắng hòa giải nó với việc họ bỏ rơi các giám mục bị các quyền lực thế tục cách chức; và do đó họ phản bội chính nghĩa của mình thay vì bảo vệ nó, và khiến mình trở thành trò cười và khinh miệt của đối thủ. Rằng dù ngày nay không gì phổ biến hơn việc gọi sự chống đối giáo lý về hai quyền độc lập là tà thuyết Erastus, thế nhưng từ những bức thư kèm theo luận văn của Erastus về sự khai trừ khỏi Hội Thánh, rõ ràng là những nhà Cải Chánh giỏi nhất ở nước ngoài cũng đồng quan điểm với ông; và Tổng Giám mục Whitgift đã cấp phép cho luận văn ấy, và ông Selden nói rằng Whitgift đã tự tay viết vào một trong những cuốn sách được mạ vàng tinh xảo những chữ: “ở trong cũng như ở ngoài đều cao trọng hơn.”
Sau đó, ông trích dẫn một số đoạn của ông Ley, ông Dodwell, ông Hill, vân vân, để ủng hộ quyền và thẩm quyền nội tại của giới giáo sĩ, và để công kích quyền tối cao. Ông nói thật lạ khi những kẻ có nguyên tắc gần với Hội Thánh Rô-ma hơn là với Hội Thánh Anh lại được trình bày như những tín đồ Hội Thánh duy nhất. Ông tỏ ra ngạc nhiên trước việc Hội đồng Giáo sĩ nhắc đến việc khôi phục Hội Thánh về các quyền và đặc quyền đúng đắn của nó; và dường như ông thắc mắc sao họ không tuyên bố những quyền ấy là gì; nhất là khi họ luôn trình bày Hội Thánh ấy là Hội Thánh hoàn hảo nhất, đầy đủ nhất và được cấu thành tốt nhất; trong khi đó, như ông nói, nếu chính quyền của nó thuộc về giới giáo sĩ bởi quyền thiêng liêng, thì xét về chính quyền và kỷ luật, nó hẳn phải là Hội Thánh được cấu thành tệ nhất trên thế giới.
Trong Lời dẫn nhập, ông nhận xét rằng giáo lý về hai quyền độc lập đã gây ra vô số cuộc cãi vã giữa vua chúa và giáo sĩ, và giữa chính giới giáo sĩ với nhau. Ông khẳng định rằng theo bản tính, con người ở trong trạng thái bình đẳng. Ngay cả cha mẹ cũng không có quyền tuyệt đối. Con người mất đi sự bình đẳng bởi sự đồng ý, khi họ tự hình thành thành các thể chế chính trị. Chính quyền trước hết được thành lập trên sự đồng ý của các bên liên quan, trên cùng một nền tảng. Con người tham gia vào một liên minh chính trị để bảo vệ bản thân và tài sản của mình, và tự ràng buộc phải giúp đỡ quan tòa trừng phạt mọi tổn hại mà lợi ích chung không cho phép bỏ qua mà không trừng phạt. Quan tòa được ủy quyền đầy đủ để trừng phạt kẻ ác và thưởng cho người lành; và không chỉ trừng phạt kẻ làm hại một cá nhân, mà còn trừng phạt bất kỳ ai làm hại toàn thể xã hội. Khi con người liên kết với nhau về mặt dân sự, họ cũng bị buộc phải làm như vậy về mặt tôn giáo; một điều cần thiết cho sự duy trì của điều kia. Nhưng trong các vấn đề tôn giáo, con người phải tuân theo sự mách bảo của lương tâm mình; và họ không thể có một đại diện tối cao để quyết định thay họ rằng họ sẽ tin hay tuyên xưng điều gì. Không thể tưởng tượng rằng con người từng phục tùng chính quyền mà lại không có ý định được tự do thờ phượng Đức Chúa Trời theo lương tâm mình, cũng như trong bất kỳ vấn đề nào khác. Quan tòa không có cớ gì để dùng vũ lực khi không có ai bị hại, dù lương tâm không liên quan; càng không nên làm thế khi lương tâm có liên quan. Và do đó, quyền của ông ta bị giới hạn trong những vấn đề tôn giáo mà đồng thời cũng là dân sự; tức là những nơi công chúng có lợi ích. Lợi ích của xã hội là luật tối cao. Mọi cân nhắc thuộc Hội Thánh đều phải nhường chỗ cho nó; và không ai, với bất kỳ cớ thuộc Hội Thánh nào, có thể được miễn khỏi thẩm quyền của quan tòa. Ông ta có cùng quyền trên con người khi họ họp nhau để thờ phượng Đức Chúa Trời như khi họ họp nhau vì các việc khác; và quan tòa không có quyền quấy rầy họ, mà còn bị buộc phải bảo vệ họ, miễn là họ không làm gì gây hại cho công chúng; và càng phải bảo vệ hơn nữa, nếu các buổi họp của họ có xu hướng thúc đẩy lợi ích chung, như việc con người họp nhau để thờ phượng Đức Chúa Trời theo lương tâm mình vốn có. Còn về việc ép buộc lương tâm, điều tối đa mà người ta có thể làm là tạo ra những kẻ đạo đức giả.
Trong chương I, ông chứng minh rằng không thể có hai quyền độc lập trong cùng một xã hội. Quyền độc lập là quyền tối cao. Không thể có hai quyền như thế cùng một lúc, dù về cùng một sự việc hay về những sự việc khác nhau. Không thể về cùng một sự việc, vì bởi một quyền, một người có thể bị buộc phải làm một việc, và bởi quyền kia bị cấm làm cùng một việc; như thế người ấy sẽ bị buộc cùng lúc phải ở những nơi khác nhau, làm những việc đối nghịch và trái ngược nhau. Ai có thể cho rằng Đức Chúa Trời của sự trật tự lại đặt chúng ta vào những khó khăn không thể gỡ rối như thế, khi phải phục tùng hai quyền mà hoặc là luôn xung đột và can thiệp lẫn nhau về cùng những sự việc, hoặc nếu không trái ngược thì cũng khác nhau về những sự việc khác nhau cùng một lúc? Quyền thuộc Hội Thánh sẽ liên tục can thiệp vào quyền dân sự. Nếu quyền dân sự không thể cách chức một giáo sĩ, thì nó cũng không thể xử tử ông ta; vì việc tước đoạt sự sống bao hàm việc tước đoạt mọi chức vụ và công việc. Nếu quyền khai trừ khỏi Hội Thánh thuộc về giới giáo sĩ một cách độc lập, thì quan tòa cũng không thể, bằng cách giam cầm hay lưu đày, tước đoạt một người khỏi sự thông công của Hội Thánh hơn là một linh mục có thể làm điều mà cái chết của một người sẽ theo sau một cách không thể tránh khỏi. Những người Druid, những kẻ đã giành lấy cho mình quyền duy nhất về sự khai trừ, nhờ đó mà cai trị mọi sự; và các vua chỉ là đầy tớ của họ để thi hành các bản án của họ. Thật bất công khi hai quyền độc lập cùng xét xử về cùng những sự việc; vì điều này sẽ khiến cùng một người phải chịu hai lần xét xử, và bị trừng phạt hai lần vì cùng một tội. Nếu có hai nhà cai trị độc lập khác nhau, nhà cai trị dân sự cũng không thể có nhiều quyền hơn trên một thần dân thường, về mặt dân sự, so với nhà cai trị thuộc Hội Thánh về mặt thuộc Hội Thánh; họ cũng không thể ngăn cản nhau nhận được sự vâng phục thuộc về mỗi người; và do đó quan tòa không thể tước đoạt sự sống và tự do của một người, hay dùng bất kỳ biện pháp kiềm chế nào khác, vì điều này hoặc là mãi mãi, hoặc là trong một thời gian, cướp đi của nhà cai trị thuộc Hội Thánh một thần dân mà ông ta luôn có quyền độc lập trên người ấy. Họ nhất thiết phải phá hủy quyền của nhau, và giải phóng con người khỏi mọi sự phục tùng đối với cả hai.
Trong chương II, ông khẳng định rằng việc giới giáo sĩ tự cho mình một thẩm quyền, và gọi nó là nội tại, để đối lập với thẩm quyền của quan tòa mà họ gọi là ngoại tại, chỉ là đánh lừa dân chúng bằng lời nói, và là một tấm màn để khiến người ta tin có một sự khác biệt trong khi thực ra không có, nhằm chiếm đoạt một quyền không thuộc về họ. [NEEDS REVIEW: đoạn chuyển tiếp giữa chương II và chương III bị hỏng nặng trong bản quét, một số câu không khôi phục được]
Giới giáo sĩ, những người tranh luận không chỉ về sự cần thiết mà còn về tính hợp pháp của các Hội Thánh quốc gia, đã từ bỏ mọi sự giả vờ có quyền độc lập trong mọi việc liên quan đến các Hội Thánh ấy, ngay cả trong những điểm suy tư và huyền nhiệm nhất. Vì nếu họ thừa nhận rằng quan tòa có thể ban hành luật rằng không ai được hưởng bất kỳ chức vụ nào trong Hội Thánh quốc gia nếu không tuyên xưng những tín điều này hay tín điều kia, họ không thể phủ nhận quyền của ông ta trong việc cách chức bất kỳ ai phủ nhận những tín điều ấy; vì đó chỉ là việc thi hành những luật mà họ thừa nhận ông ta có quyền ban hành.
Trong chương IV, ông chứng minh rằng không có hình thức kỷ luật nào của Hội Thánh là bất biến. Cách duy nhất, ông nói, để chứng minh hình thức kỷ luật thuộc Hội Thánh này hay hình thức kia, ở nơi này hay nơi kia, là thiêng liêng, là chứng minh rằng nó ở đó là thích hợp nhất cho mục đích mà nó được định để thúc đẩy. Cùng một bộ quần áo có thể phục vụ trẻ con và người lớn cũng như cùng một chế độ có thể phù hợp với dân chúng trong mọi thời đại và hoàn cảnh. Các phương tiện để đạt mục đích vốn có bản tính hay thay đổi. Nếu chỉ điều này được thừa nhận, chúng ta sẽ không còn tranh cãi về phương thức, hình thức và nghi lễ nữa; sẽ không còn sự thiếu bác ái, thù hận hay bắt bớ; nhưng tôn giáo Cơ Đốc sẽ, như nó được định, khiến mọi tín đồ của nó trở nên kỳ diệu hạnh phúc. Cơ Đốc giáo là một tôn giáo không chỉ tồn tại đến tận thế, mà theo thời gian còn lan rộng đến mọi dân tộc trên thế giới. Và xét đến việc các dân tộc khác nhau rộng rãi như thế nào trong mọi hoàn cảnh và phương diện, không thể có một hình thức chính thể Hội Thánh đặc biệt nào mà lại không có lúc gây hại cho mục đích mà nó được thiết lập.
Chương V chứng minh rằng việc giới giáo sĩ mưu cầu một quyền độc lập không chỉ ngăn cản sự lan rộng thêm của Phúc Âm, mà còn là nguyên nhân khiến Phúc Âm đã mất đi quá nhiều lãnh thổ. Giáo lý về một chính quyền trong một chính quyền này, ông nói, hẳn đã được các hoàng đế dùng làm lập luận để biện minh cho cách họ đối xử với các Cơ Đốc nhân. Các tác giả ngoại giáo hẳn đã không ngừng chế nhạo các Cơ Đốc nhân về điểm này; họ cũng không thiếu sót đến nỗi bỏ qua việc đưa ra một điều gì đó trong những lời biện hộ thường xuyên của họ để biện minh cho mình. Họ không thể, trên giả thiết này, khẳng định tính vô tư của những người đầu tiên rao giảng Phúc Âm như một lý do cho chân lý của Phúc Âm. Giáo lý này gây thành kiến cho những kẻ vô tín chống lại Cơ Đốc giáo. Chính quyền độc lập này là dịp chính khiến Cơ Đốc giáo mất đi nhiều tỉnh thành tốt đẹp mà nó từng sở hữu, những tỉnh trở thành mồi ngon cho các dân tộc man rợ, và khiến những người bị chinh phục phải phục tùng tôn giáo của kẻ chinh phục. Nếu không phải vì tham vọng của các giám mục luôn tranh đấu với nhau vì quyền thống trị, bằng những lời nguyền rủa và khai trừ của họ, thì một tôn giáo vô lý như tôn giáo của kinh Cô-ran không bao giờ có thể bén rễ sâu đến thế, hay lan rộng xa và nhanh đến thế trong một thời gian ngắn như vậy. Và như quyền độc lập này đã gây ra chủ nghĩa Ma-hô-mét ở phương Đông, thì nó cũng gây ra chủ nghĩa giáo hoàng ở phương Tây.
Chương VI chứng minh rằng điều này phá hoại nhất lợi ích của tôn giáo, và là nguyên nhân của sự hư hỏng mà Cơ Đốc giáo đang gánh chịu. Chương VII chứng minh rằng một quyền độc lập trong bất kỳ nhóm giáo sĩ nào cũng khiến mọi cuộc Cải Chánh đều bất hợp pháp, trừ khi những người được cho là có quyền này đồng ý. Và chương VIII chứng minh rằng quyền độc lập này đã là dịp gây ra vô vàn tai họa cho thế giới Cơ Đốc, và hoàn toàn không tương thích với hạnh phúc của xã hội loài người. Ông nói rằng rõ ràng từ mọi lịch sử, rằng theo mức độ quyền độc lập này mà giới giáo sĩ đã đạt được ở bất kỳ nơi nào, họ cũng đã khiến nơi ấy trở nên nghèo khó và đổ nát tương ứng. Ông nhắc đến những hậu quả đáng buồn ở các nước theo giáo hoàng, và cả ở giữa những người Tin Lành. Ông nhận xét rằng giới giáo sĩ ở Anh sau thời Phục hưng đã trở thành công cụ của những người theo giáo hoàng; họ ý thức điều này đến nỗi, trong ngày khốn khó, những người nổi bật nhất trong số họ, với sự tán thành chung của những người còn lại, đã long trọng tuyên bố sẽ giúp đỡ các anh em Tin Lành của mình, khi Chúa quan phòng đặt điều đó vào khả năng của họ. Thế nhưng khi Hội đồng Giáo sĩ năm 1689, nhờ ơn trời, có cơ hội thực hiện những lời hứa ấy, họ lại coi việc giữ đức tin với những người ly khai cũng ít quan trọng như một số công đồng trước đây giữ đức tin với những kẻ dị giáo; và vì thế với sự khinh miệt, họ đã bác bỏ mọi điều kiện hòa giải, và coi ngay cả việc người ta đề nghị với họ những thay đổi trong những việc không quan trọng, đủ để khiến việc tuân theo Hội Thánh trở nên dễ dàng đến nỗi ít người Tin Lành nào, dù trong nước hay ngoài nước, phải băn khoăn, là một sự xúc phạm không bao giờ được tha thứ; đó là nền tảng của mối thù dai dẳng mà vị vua vinh quang ấy, Đấng mà chúng ta mang ơn về tôn giáo và Hội Thánh của mình, đã bị đối xử cho đến cuối đời; các giám mục cũng không thể, ngay cả những vị đã nổi bật trong việc bênh vực Hội Thánh, nhận được sự đối xử tốt hơn.
Ông trích dẫn nhiều tác giả chống lại quyền độc lập của giới giáo sĩ, như Huân tước Clarendon, Tiến sĩ Barrow, Gomarus, Gualterus và Cha Paul; và nói rằng không ai đủ tư cách để tin vào hai quyền độc lập mà lại không có đủ đức tin cho sự biến đổi bản thể. Chương IX chứng minh rằng giả thuyết cho rằng không ai có khả năng cai quản Hội Thánh trừ các giám mục, và rằng không ai có thể làm giám mục trừ những người nhận quyền của mình bởi một sự kế tiếp liên tục và không gián đoạn trong Hội Thánh công giáo từ các sứ đồ, đã phá hủy chính sự hiện hữu của Hội Thánh. Ở đây tác giả khuyên dân chúng đừng tấn công những người Ly khai nữa trên những nguyên tắc như thế, vốn coi những ai rời khỏi Rô-ma là không thuộc Hội Thánh. Và chương X chứng minh rằng Hội Thánh công giáo bao gồm nhiều thể chế độc lập với nhau, vân vân. Ở đó tác giả khẳng định rằng khi con người không cho rằng việc hiệp nhất với Đấng Christ bởi đức tin chân thật, và hiệp nhất với nhau bởi tình yêu Cơ Đốc, để mỗi cộng đồng tự hình thành chính quyền thuộc Hội Thánh nào mà họ cho là thích hợp, là đủ cho sự cứu rỗi, mà lại cho rằng việc hiệp nhất bởi một đầu hay chính quyền bên ngoài nào đó, vốn là trung tâm của sự hiệp nhất và thông công công giáo, là cần thiết cho chính sự hiện hữu của Cơ Đốc giáo, thì ông không thấy làm sao có thể tránh khỏi một chế độ giáo hoàng; và ông chứng minh rằng giới giáo sĩ đã duy trì những châm ngôn như thế, để buộc dân chúng phải có một đức tin mù quáng và sự vâng phục mù quáng đối với các sắc lệnh của họ, vốn kết án mọi sự tách khỏi Hội Thánh Rô-ma, vì những giáo lý đặc thù của Hội Thánh ấy; ông đưa ra những ví dụ, vân vân. Và xét toàn bộ, tôi rất muốn thấy một lời đáp trả tốt cho cuốn sách, dựa trên nền tảng quyền thiêng liêng, của bất kỳ hình thức chính quyền Hội Thánh đặc biệt nào.
Năm 1707, ông Higgins, một giáo sĩ, đã gây ồn ào lớn, bất chấp chính quyền, về mối nguy của Hội Thánh, trên nhiều bục giảng, từ đầu này đến đầu kia của thành phố; nhưng ông ta không có đủ ảnh hưởng để gây ra tai họa mà dường như ông ta định và nhắm tới. Có một cuộc dâng kiến nghị chung lên Nữ vương sau cuộc Liên hiệp. Ba giáo phái đã dâng lên bản kiến nghị sau đây, đặc biệt về cuộc Liên hiệp hạnh phúc của hai vương quốc Anh và Scotland.
Tâu Nữ vương, trong số các thần dân trung thành và tận tụy còn lại của Nữ vương, chúng thần xin phép với tất cả sự khiêm nhường chúc mừng Nữ vương về sự gia tăng mỗi năm cho vinh quang của triều đại tốt lành của Nữ vương; và đặc biệt hơn về cuộc Liên hiệp của hai vương quốc Anh và Scotland. Chúng thần tôn thờ sự quan phòng thiêng liêng đã dời đi những khó khăn vốn không thể vượt qua đối với các vị tiền nhiệm vĩ đại nhất của Nữ vương, ngay cả dưới những lợi thế của hòa bình, và dành cho Nữ vương vinh dự làm cho chúng thần trở thành một dân tộc thịnh vượng, qua các hội đồng khôn ngoan và vững vàng của Nữ vương, cùng với sự phán đoán, siêng năng và trung tín vô song của các ủy viên của Nữ vương, và hai Nghị viện của Nữ vương.
Bởi cuộc Liên hiệp toàn vẹn này của hai dân tộc, chúng thần vui mừng nhìn thấy hòa bình và yên tĩnh trong chính quyền của Nữ vương được vững lập; quyền kế vị Tin Lành lên ngôi hoàng đế của Đại Anh, và lợi ích Cải Chánh nói chung được bảo đảm; sức mạnh và danh dự của toàn đảo được nâng cao rất nhiều; và sự an toàn chung của chúng thần, cả chống lại những mưu toan từ bên ngoài, lẫn những vi phạm hiến pháp dân sự hạnh phúc của chúng thần ở trong nước, được chu cấp một cách hiệu quả. Trong việc này chúng thần có một bằng chứng lặp lại về sự chăm sóc như cha mẹ của Nữ vương đối với dân của Nữ vương; và không thể không hy vọng rằng một tấm gương rực rỡ như thế sẽ truyền cảm hứng cho mọi thần dân Tin Lành của Nữ vương một tình yêu và lòng bác ái quảng đại, để không bao giờ còn nằm trong ý muốn của bất kỳ ai trong họ nữa việc bắt bớ lẫn nhau vì lý do tôn giáo.
Nguyện Đức Chúa Trời vĩ đại ban phước cho binh khí của Nữ vương, và binh khí của các đồng minh của Nữ vương, để Nữ vương có thể trở thành công cụ vinh quang tái lập hòa bình, và bảo đảm tự do của châu Âu; và đồng thời khôi phục các anh em Tin Lành của chúng thần ở nước ngoài về các quyền cổ xưa của họ. [NEEDS REVIEW: một vài chữ trong phần chúc cuối bản kiến nghị, kể cả lời chúc về phối ngẫu của Nữ vương, bị mờ không đọc được trong bản quét] Nguyện Nữ vương được ban phước trong việc cai trị một dân tộc càng ngày càng cải thiện về phong tục, và hiệp nhất trong tình cảm, theo những lời khuyên tha thiết của Nữ vương, và vẫn hưởng các lợi ích của một chính quyền mà nhờ phước thiêng liêng, Nữ vương đã làm cho rất đáng kể về sự an toàn và vĩ đại. Nguyện mọi lời cầu xin này của chúng thần được đáp lời đầy đủ như những lời chúng thần đã dâng lên Đấng Toàn Năng cho cuộc Liên hiệp này. Bấy giờ sự tạ ơn của chúng thần sẽ bền lâu, và Nữ vương sẽ có sự thỏa lòng truyền lại tự do và liên hiệp cho mọi thời đại kế tiếp.
Nhưng cuộc Liên hiệp vừa mới xong, và còn xa mới được củng cố, thì Kẻ Giả mạo, với một lực lượng Pháp, đã lên đường đi Scotland, với mưu đồ giải tán nó. Không thiếu những kẻ cả ở miền Bắc lẫn miền Nam đã khuyến khích mưu toan này. Và dù hắn đi về phía Bắc, chúng ta vẫn có những kẻ trong chúng ta trình bày việc hắn đến như thể chỉ là một chuyện nhỏ; nhưng hẳn sau đó họ phải tự hổ thẹn về gốc rễ của mình.
Những người Ly khai phải chịu nhiều khó khăn, và có đủ lý do để phàn nàn về cách đối xử với họ, bất chấp sự khoan dung, và sự ưu ái mà Nữ vương cùng những người quanh Nữ vương dành cho họ. Một người tên Roger Rosen ở Lancashire, một người đã cao tuổi [NEEDS REVIEW: số tuổi chính xác không đọc được trong bản quét], trong năm nay đã bị đưa đến nhà tù Lancaster, theo một lệnh bắt vì bị khai trừ, mà tội gốc của ông chỉ là dạy một vài trẻ nhỏ đọc tiếng Anh. Ông bị triệu tập đến Chester, theo yêu cầu của một Spakeman, thầy giáo ở Eccles, vì đã không xuất hiện, ông bị khai trừ, và người truy tố ông đã xin lệnh của Nữ vương; và người đàn ông nghèo khổ ấy có nguy cơ chết đói. Và nhân dịp trường hợp của ông cùng một số trường hợp khác, một bản trình bày đã được soạn thảo, mà tôi sẽ đính kèm bản sao ở đây, như một bằng chứng rằng những người Ly khai có lý do cho một số sự bất an vào thời này, dù mọi việc được giữ không đi đến cực đoan.
Ông Peach, một mục sư Ly khai Tin Lành, đã hai lần bị kết án và phạt tiền bởi các thẩm phán hòa giải của hạt Warwick [NEEDS REVIEW: tên và địa danh của các thẩm phán trong bản quét bị hỏng một phần], vì đã giảng tại Southam, trong một nơi đã được chứng nhận, như Đạo luật Khoan dung thời vua William và nữ vương Mary yêu cầu. Người ta giả vờ rằng giấy chứng nhận mà ông đã nhận khi còn sống ở đó là không đủ; dù nó hoàn toàn phù hợp với Đạo luật Khoan dung; các thẩm phán nói trên và những người khác tại phiên tòa quý ở Warwick cũng không chịu cho phép ông lặp lại giấy chứng nhận của mình, viện cớ rằng ông không có nơi cư trú tại Southam; họ cũng không chấp nhận bảo đảm đầy đủ được đưa ra rằng ông sẽ không trở thành gánh nặng cho giáo xứ ở đó. Sách vở của ông đã bị tịch thu vì việc giảng dạy như trên; và một số sách đã bị bán, còn chính ông và gia đình ông đã bị đuổi khỏi nơi cư trú tại Southam. Các bản án chống lại ông, dù đã được chuyển lên tòa án cao hơn bằng lệnh certiorari và vẫn còn đang chờ xử, sau hơn mười hai lần ông phải ra hầu tòa với chi phí pháp lý lớn, vẫn không cho thấy rằng ông từng được các thẩm phán nói trên gọi ra để tự trả lời cho mình, hay rằng ông không đủ tiêu chuẩn theo Đạo luật Khoan dung; mà họ, không hề để ý chút nào đến đạo luật ấy, lại tiến hành theo đạo luật chống lại các buổi họp gây rối, thời vua Sác-lơ II.
Câu chuyện về Middleton ở Yorkshire, và nhiều người nghe theo phái Ly khai Tin Lành khác, cả nam lẫn nữ, đã bị triệu tập đến tòa án thuộc Hội Thánh tại York, vì vắng mặt khỏi nhà thờ giáo xứ của họ, và nhiều người trong số họ đã bị truy tố cho đến khi bị khai trừ, dù họ đã đủ tiêu chuẩn làm người nghe theo Đạo luật Khoan dung; một lệnh bắt vì bị khai trừ đã được ban hành chống lại họ, và họ bị buộc phải lẩn trốn; và trong khi một số sự hoãn lại đã được dành cho những thủ tục ấy, bằng cách chứng minh rằng bản khai, trên cơ sở đó lệnh bắt đã được ban hành, là sai lầm và khiếm khuyết, thì tòa án thuộc Hội Thánh lại lập một bản khai mới, có sửa đổi, và một lệnh bắt khác về cùng một vấn đề.
Đã có, và đang có, nhiều vụ truy tố khác chống lại những người Ly khai Tin Lành, vì, hay bởi lý do, họ không tuân theo Hội Thánh Anh, gây cho họ tốn kém và phiền toái lớn, và gây ra sự lo sợ chính đáng như thế ở mọi người Ly khai Tin Lành khác, cả giáo viên lẫn người nghe, thuộc bất kỳ giáo phái nào; những người này, theo tiền lệ đã nói ở trên, mà dường như không có tiền lệ trong bất kỳ trường hợp hay tình trạng tương tự nào, đều có thể bị kết án và phạt tiền, bị tịch thu tài sản và bị giam cầm, và cũng không thể hy vọng tự giải thoát mình mà không qua một tiến trình pháp lý rất dài dòng và tốn kém, nếu có thể, dù họ tuân theo Đạo luật Khoan dung, và luôn sẵn sàng đưa ra những bảo đảm hợp pháp được nhắc đến trong đạo luật ấy, mà bất kỳ thẩm phán hòa giải nào cũng được trao quyền yêu cầu bất cứ lúc nào từ bất kỳ người nào đến bất kỳ buổi họp nào để thực hành tôn giáo; và trong khi đó, mọi nơi họp của họ đều đã được chứng nhận, và cửa của chúng mở ra cho mọi người nào muốn quan sát những gì họ làm hay nói trong các buổi nhóm của họ; ngoài ra, họ dám kêu gọi mọi người quan sát vô tư, xem toàn bộ hạnh kiểm và cách cư xử của họ có làm chứng dồi dào rằng họ là những người không hề có ác ý hay nguy hiểm cho công chúng, mà là những thần dân trung thành và những người Tin Lành chân thành hay không. Thật vô ích khi tranh luận với một người không chịu thừa nhận những điều này là khó khăn.
Hội đồng Giáo sĩ vẫn chưa thể đồng ý với nhau; nhưng Hạ viện tiếp tục chống đối Thượng viện. Họ khó chịu vì bị hoãn họp bởi một lệnh của vua đến ngày 5 tháng 3. Họ, bằng một văn bản, trình bày việc này là chưa từng có tiền lệ, ngày 19 tháng 3. Tổng Giám mục và các giám mục trả lời ngày 2 tháng 4 rằng đơn thỉnh cầu của họ, và các bằng chứng ủng hộ nó, ở nhiều điểm chi tiết còn xa mới đúng sự thật; nhưng vì quyền tối cao của vua có liên quan đến vấn đề, họ sẽ trình bày nó trước Nữ vương. Họ đã làm như vậy; trong khi đó Hội đồng Giáo sĩ bị Tổng Giám mục hoãn đến ngày 10 tháng 4. Và điều này là dịp cho một bức thư của Nữ vương gửi Tổng Giám mục, đề ngày 8 tháng 4, trong đó Nữ vương bày tỏ sự bất bình về các thủ tục của Hạ viện; cho biết Nữ vương coi họ là có tội xâm phạm quyền tối cao của vua được luật pháp và hiến pháp của Hội Thánh Anh trao cho Nữ vương; và tuyên bố rằng nếu bất cứ điều gì tương tự được mưu toan trong tương lai, Nữ vương sẽ buộc phải dùng những biện pháp chống lại các hành vi phạm tội như thế mà luật pháp cho phép. Hạ viện vẫn tiếp tục họp sau lệnh hoãn. Nhưng vào ngày 10 tháng 4, khi Tổng Giám mục cho gọi Hạ viện, đọc thư của Nữ vương, và một số thành viên xuất hiện mà không có Chủ tịch Hạ viện, ông hỏi về vị chủ tịch, và được cho biết ông ta đã về quê. Điều này tỏ ra là một sự khinh thường hay sao nhãng có bản tính đến nỗi không thể chịu đựng được; vì vậy ông tiến hành tuyên án khinh thường tòa án đối với vị chủ tịch vì sự vắng mặt của ông ta, giữ lại hình phạt cho tội của ông ta đến ngày 20 cùng tháng, là ngày mà Hội đồng Giáo sĩ được hoãn đến, theo một lịch trình kèm theo lệnh của vua. Tổng Giám mục hoãn hình phạt, để vị chủ tịch có cơ hội, bằng sự phục tùng, vào ngày đã định ấy, ngăn chặn nó. Nhưng trong khoảng thời gian này, một bản phản đối chống lại Tổng Giám mục đã được chuẩn bị bởi những người bất mãn trong Hạ viện, và được trình lên Hạ viện ngày 30 tháng 4, kèm theo lời cho biết rằng đó là ý kiến của một luật sư nổi tiếng đã được tham vấn, rằng không có thủ tục nào bắt đầu trước một lệnh hoãn họp theo lệnh của vua có thể được tiếp tục sau lệnh hoãn họp như thế; và một sự quan tâm dường như được bày tỏ rằng quyền tối cao của vua không nên bị xâm phạm theo cách này. Và như vậy, những người mà Tổng Giám mục và chính Nữ vương đã buộc tội xâm phạm quyền tối cao của vua, lại muốn người ta tin rằng không ai quan tâm đến quyền tối cao hơn họ; và do đó, bằng một bản phản đối được Chủ tịch Hạ viện đưa lên ngày 30 tháng 4, đa số Hạ viện tuyên bố bản án khinh thường tòa án, và thủ tục được tiếp tục sau lệnh hoãn họp, là một sự xâm phạm quyền tối cao của vua, bất hợp pháp và hoàn toàn vô hiệu. Thế nhưng dù Chủ tịch Hạ viện đã đưa bản này lên theo lệnh của Hạ viện, chính ông ta lại phục tùng, và xin Tổng Giám mục tha thứ, và như vậy bản án đã được gỡ bỏ.
Trong năm nay, Tiến sĩ Nichols đã xuất bản cuốn Biện hộ bằng tiếng La-tinh cho Hội Thánh Anh, kèm theo một Lời dẫn nhập lịch sử; trong đó, sau khi trình bày vụ việc theo cách mà ông nghĩ sẽ phục vụ chính nghĩa của mình nhất, và trút ra những lời phàn nàn về sự không thành công của mọi phương pháp hòa bình đã thử cho đến nay, xen lẫn một số gợi ý ôn hòa và một số suy tư nghiêm khắc, mà lẽ ra rất có thể đã được bỏ qua, ông cam kết vạch trần mọi tranh luận giữa những người Không tuân thủ và Hội Thánh đã được thiết lập, rồi sau đó chống lại Hội Thánh. Ông Hoadly cũng bấy giờ xuất bản cuốn Biện hộ cho sự phong chức của giám mục. Tôi chẳng bao lâu sau đã soạn thảo một số suy tư về cuốn sách ấy, cả về phần lịch sử lẫn phần lập luận, trong một bức thư gửi tác giả, nhưng đã kìm lại việc gửi nó, để khỏi làm phiền ông ta trong cuộc tranh luận chính trị mà ông ta đang tham gia một cách rất thành công và rất được lòng những người yêu nước chân thật. Tuy nhiên, vì một số người đã thắc mắc rằng tôi không có lời đáp nào cho cuốn sách cuối cùng này của ông Hoadly, tôi sẽ dành ở đây một vài suy tư về nó, sẵn sàng tiếp nối bằng một lời đáp chi tiết, nếu thấy cần thiết.
Nó được gọi là một cuốn Biện hộ cho sự phong chức của giám mục; mà việc ấy vốn không cần biện hộ, vì nó không bị tấn công bởi những người biện hộ cho tính hợp pháp của việc phong chức bởi các trưởng lão. Tôi đã trình bày ý kiến của mình về các quan điểm chính mà ông ta đưa ra ở đây về sự phong chức, ở trang 199 và 200 của tập sách này, mà độc giả của tôi được giới thiệu đến. Ông ta lấy bằng chứng chính của mình từ các Giáo phụ, bất chấp lời gợi ý của tôi ngay từ đầu rằng điều đó là không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, một chút bằng chứng từ Kinh Thánh sẽ thuyết phục chúng ta hơn là rất nhiều bằng chứng từ các Giáo phụ. Ông ta trình bày các Giáo phụ như đang làm chứng cho chế độ giám mục, như một vấn đề thực tế rõ ràng; trong khi đó họ làm chứng về thực tế, kèm theo phán đoán của họ; mà phán đoán của họ chúng ta chỉ bị ràng buộc phải coi trọng trong chừng mực nó được hỗ trợ bởi bằng chứng thích hợp. Chúng ta không có bằng chứng nào từ Kinh Thánh về bất kỳ chế độ giám mục nào khác được định cho sự tiếp tục, ngoài chế độ giám mục mục vụ. Chúng ta không còn tác phẩm tông đồ nào, ngoài Kinh Thánh. Các Giáo phụ khác nhau trong lời tường thuật của họ về chế độ giám mục.
Chính ông Dodwell, trong các luận văn của ông về Irenaeus, là người đầu tiên nêu lên ý tưởng rằng chúng ta có bằng chứng tốt cho thẩm quyền thiêng liêng của các giám mục như chúng ta có cho thẩm quyền của Kinh Thánh; điều này khiến tác giả của cuốn sách biện hộ phải tranh luận rằng chúng ta có bằng chứng tốt hơn cho Kinh Thánh so với bằng chứng cho các giám mục; và giữa họ, thẩm quyền của các tác phẩm Tân Ước đã bị làm suy yếu. Thẩm quyền của chúng không phải là điều có thể được nhận một cách đúng đắn từ lời tường thuật của các Giáo phụ, mà bất cứ điều gì các Giáo phụ khẳng định về chúng mà họ có thể chứng minh từ đó, đồng thời với việc họ nhận lời tường thuật của họ về những tác phẩm thánh ấy, mà về đại thể họ đồng ý; nhưng bởi những người muốn ám chỉ rằng chúng ta không có bằng chứng tốt hơn về tính thiêng liêng của chúng so với bằng chứng về sự thiết lập thiêng liêng của bất kỳ chế độ giám mục nào khác ngoài chế độ giám mục mục vụ cho sự tiếp tục, dù những tác phẩm thánh ấy im lặng về nó. Trong khi các Giáo phụ khác nhau rất nhiều trong lời tường thuật của họ về chế độ giám mục, chúng ta thấy rằng mọi trích dẫn của họ về các đoạn trong Tân Ước trong các tác phẩm của họ đều đồng ý với Kinh Thánh của chúng ta cho đến ngày nay trong mọi vấn đề chính yếu; và mọi điều đã bị cáo buộc là sự thay đổi, thêm thắt hay hư hỏng trong các tác giả Tân Ước của chúng ta, cùng với các cách đọc khác nhau đã được thu thập, hoặc là trong những vấn đề đã đủ rõ ràng ở các phần khác của cùng các tác phẩm thánh ấy, hoặc là trong những việc ít quan trọng. Không thể nói một cách chính đáng rằng người ta khuyến khích sự ly khai khi đòi hỏi bằng chứng tốt, ở nơi một nền tảng tông đồ được giả vờ có. Các Giáo phụ đã quy đức tin của họ vào các tác phẩm được Đức Thánh Linh thần cảm; và nhiều người trong số họ, những người trình bày chế độ giám mục trong thời của họ là thuộc về tông đồ, có thể chỉ có ý rằng nó cổ xưa; vì có thể đưa ra những ví dụ tương tự. Và khi họ đưa ra danh sách các giám mục cho đến thời các sứ đồ, chúng ta không có bằng chứng rằng những người được nhắc đến đầu tiên trong danh sách ấy, dù được coi là giám mục, lại là những giám mục như trong Hội Thánh sau thời Constantine. Chế độ giám mục mục vụ đã lên tới một độ cao quá lớn, theo sự nhận thức của tôi, trong thời Ignatius, nhưng tôi không thể tìm thấy chế độ giám mục theo giáo phận trong các thư của ông, và càng không thể tìm thấy nó trong thư nổi tiếng của Clement. Dù Ignatius đã chết như một vị tử đạo vì Cơ Đốc giáo, và ký ức của ông vì thế đáng được tôn vinh, tôi vẫn không thể nói như ông rằng Đức Chúa Trời ở trong thế gian như thế nào thì giám mục ở trong Hội Thánh như thế ấy; hay rằng kẻ làm bất cứ điều gì mà giám mục không biết thì phải bị coi là thuộc về ma quỷ. Tôi cũng không dám nói cùng với Giám mục Pearson rằng không có sự vâng phục nào ở đây được truyền lệnh, ngoài sự vâng phục cần thiết để tránh sự ly khai và giữ gìn sự hiệp nhất của Hội Thánh. Các Giáo phụ thường nóng nảy và hăng hái. Kẻ nào quan sát lời nói của Eusebius sẽ thấy chính mình đôi khi đã bước theo dấu chân của họ. Nhưng điều này sẽ không chứng minh tính phổ quát. Điều tối đa mà các trích dẫn được viện dẫn có thể chứng minh là một số người cho rằng chế độ giám mục có nguồn gốc tông đồ, và được thi hành bởi những người được biệt riêng ra cho chức vụ, trong một ngày trừ ngày thứ bảy ấy [NEEDS REVIEW: câu bị cắt ngang ở cuối đoạn trích, bản quét kết thúc ở “(nghĩa là đêm trước lễ Phục sinh)” mà không có phần tiếp theo]
Bất cứ ai gọi người khác là kẻ giết Đấng Christ, vì kiêng ăn vào ngày của Chúa hay vào bất cứ ngày nào khác, sẽ phải giảm nhẹ rất nhiều đối với những gì ông nói về chế độ giám mục, và đối với những gì các Giáo phụ khác có cùng khuynh hướng đã nói trong những trường hợp khác. Ngoài ra, làm sao lời chứng cho chế độ giám mục có thể được gọi là phổ quát được? Vì có Công đồng chung nào từng quyết định rằng chế độ giám mục là một thể chế do các sứ đồ lập ra đâu? Công đồng Trent bị sắp đặt sẵn, và Hạ viện của Công hội Anh — mà ông Hoadly đã phê phán khá nghiêm khắc — thì ủng hộ thể chế đó. Nhưng dù Công hội có nhiệt thành đến đâu cho quyết định ấy, vẫn còn nhiều người, ngay trong Hội Thánh Anh, có phán đoán khác; và rất có thể trước kia trong Hội Thánh Cơ Đốc cũng vậy, và sự chia rẽ công khai là bằng chứng cho điều đó.
Một đám đông các Giáo phụ đã đồng ý suy ra quan niệm về triều đại ngàn năm từ các sứ đồ; điều đó có thể giữ chúng ta khỏi sợ hãi trước lời chứng tương tự cho chế độ giám mục. Quan niệm ấy về sau quả thật đã bị kết án, và đó là bằng chứng cho thấy Hội Thánh ý thức rằng sự đồng thuận chung của nhiều Giáo phụ với nhau, khi suy ra một điều gì đó từ các sứ đồ, không phải là bằng chứng vững chắc cho thấy điều đó thật sự đến từ các sứ đồ. Về các bảng niên biểu kế vị nổi tiếng, được viện dẫn để chứng minh chế độ giám mục giáo phận, tôi nói điều tương tự như ông Hoadly nói về gia phả trong sách Sáng Thế, khi được viện dẫn để chứng minh quyền của các tổ phụ: nếu những bảng ấy có thể đã được lập ra dù những người được nhắc đến không phải là giám mục giáo phận, thì việc họ được ghi lại như vậy không phải là luận cứ chứng tỏ những người được nêu tên quả thật là như thế. Luận cứ này mạnh trong trường hợp này cũng như trong trường hợp kia.
Sự thay đổi trong Hội Thánh từ sự bình đẳng sang sự bất bình đẳng giữa các mục sư — xảy ra sớm hơn ở một số Hội Thánh so với những Hội Thánh khác — có thể được giải thích theo một nguyên tắc đã thịnh hành từ sớm: miễn là các thể chế thiêng liêng vẫn được giữ vững, các Hội Thánh khác nhau có thể tự quản trị mình theo cách thức nào hợp ý họ nhất, mà không có nguy cơ phạm tội hay chống lại các sứ đồ. Về sự bình đẳng giữa những người hướng dẫn Hội Thánh trong ba thế kỷ đầu, cũng như trong các thời đại sau đó, cuốn sách nổi tiếng có tên là Khảo sát về Hiến chế, Sự thờ phượng và Kỷ luật của Hội Thánh nguyên thủy đã trình bày đủ để thỏa mãn một người có lý trí.
Tôi không thể tìm thấy bằng chứng nào cho thấy trưởng lão và giám mục có sự ủy nhiệm khác nhau; và nếu họ hành động theo cùng một ủy nhiệm, thì sự phong chức của các trưởng lão cũng có hiệu lực như sự phong chức của các giám mục cấp trên. Tôi không tìm thấy sự phân biệt nào trong Ma-thi-ơ 28:19, nơi ủy nhiệm được ban ra, giữa một loại thừa tác viên có thể phong chức và một loại khác không thể phong chức. Ở đây tôi nói như ông Hoadly nói trong một trường hợp khác: một điều có tầm quan trọng như vậy, đáng lẽ phải ngăn chặn mãi mãi mọi tranh luận về một điểm lớn lao như thế, lại không một lần được trình bày rõ ràng ở nơi có dịp nhắc đến nó nhất; thậm chí không có lấy một gợi ý nhỏ nhất về nó, thì thật khó tin. Tôi không thể tìm thấy bằng chứng thích hợp nào cho thấy, thứ nhất, việc giới hạn quyền phong chức chỉ cho các giám mục, loại trừ các trưởng lão, là do Đức Chúa Trời ấn định; thứ hai, trật tự thiêng liêng này là phổ quát, và được định cho mọi thời đại và mọi nơi, không có ngoại lệ.
Những suy nghĩ này tôi đã theo đuổi khá đầy đủ trong bài Đáp lời của mình, mà việc xuất bản nay có thể ít cần thiết hơn, vì chúng ta đã có một luận văn rất công bằng của ông Hoadly về chủ đề này, xuất bản trong năm nay, với nhan đề: Một trình bày rõ ràng về chế độ giám mục cổ xưa, chứng minh nó vốn là chế độ giám mục giáo xứ, và do đó không phù hợp với mô hình hiện nay của chế độ giám mục giáo phận. Còn những nhận xét của ông Hoadly về Lời giới thiệu của tôi, tôi dành lại cho ấn bản thứ hai của Lời giới thiệu ấy, kèm theo các chú thích, trong đó những gợi ý của ông và của một số tác giả khác sẽ được xem xét. Và về những lời phê phán cá nhân, dù một số trong đó khá gắt gỏng, và cho thấy rõ rằng ngay cả lý trí kết hợp với ân điển cũng khó kiềm chế ảnh hưởng của một thân thể rối loạn, tất cả đều được tha thứ, vì công việc ông đã phục vụ đất nước khi bảo vệ một cách cao quý các nguyên tắc của cuộc Cách mạng, mà nhờ đó ông đã xứng đáng nhận được lời cảm ơn của các đại diện Hạ viện Anh, điều mà không ai đồng tình một cách chân thành hơn tôi.
Vào đầu năm nay, một bản kiến nghị đã được trình lên Nữ vương bởi các mục sư Tin Lành bất đồng chính kiến thuộc ba giáo phái, nhân dịp âm mưu đổ bộ vào Bắc Anh bị thất bại, với những lời như sau: “Tâu Nữ vương, ngay khi nghe tin đầu tiên về cuộc xâm lược định sẵn nhằm vào vương quốc này của Nữ vương, chúng thần tự thấy mình có bổn phận, sau khi tha thiết cầu nguyện với Đức Chúa Trời, khiêm nhường trình lên Nữ vương để bày tỏ sự phẫn nộ sâu sắc trước âm mưu của kẻ tiếm vị; danh hiệu tiếm đoạt của hắn không thể nào khiến dân tộc Anh ưa chuộng hắn hơn là tôn giáo của hắn và quyền lực ủng hộ hắn. Chúng thần cũng không thể không bày tỏ sự ghê tởm tột độ trước sự tự phụ của vua Pháp, kẻ tự cho mình quyền áp đặt những hoàng tử do chính mình tạo dựng lên các dân tộc khác, sau khi đã áp bức và nô dịch chính dân mình. Chúng thần hoàn toàn gắn bó với các nguyên tắc của cuộc Cách mạng hạnh phúc gần đây, đến nỗi chúng thần coi nền quân chủ Anh và những phước lành của triều đại Nữ vương là quá quý giá, nên không thể bỏ qua bất cứ điều gì trong khả năng mình để ủng hộ và bảo vệ con người và chính phủ hoàng gia của Nữ vương. Trong khi sự trung thành của các anh em chúng thần ở Bắc Anh đối với Nữ vương trong thời điểm này đem lại cho chúng thần một sự hài lòng đặc biệt, chúng thần xin phép nhắc lại với Nữ vương lời bảo đảm về lòng trung thành không thể lay chuyển của chúng thần; và những gì chúng thần nói trong dịp này không chỉ là ý riêng của chúng thần, mà còn là ý kiến nhất trí của dân chúng dưới sự chăm sóc của chúng thần, những người đều công nhận quyền hợp pháp và chính đáng của Nữ vương đối với vương miện đế quốc của các vương quốc này, và sẽ biết ơn vì có khả năng lớn hơn để tỏ ra rằng lòng nhiệt thành phục vụ Nữ vương của họ không thua kém lòng nhiệt thành của những thần dân được tán thành nhất. Cuộc Liên hiệp gần đây giữa Anh và Scotland, những biện pháp phòng ngừa khôn ngoan và kịp thời do Nữ vương và Hội đồng của Nữ vương thực hiện để ngăn chặn âm mưu của kẻ thù, quyết tâm thận trọng và mạnh mẽ của Quốc hội Nữ vương, và trên hết là sự nương cậy của Nữ vương vào sự giúp đỡ và che chở thiêng liêng, khiến chúng thần hy vọng rằng Đức Chúa Trời đã dành cho Nữ vương những phước lành lớn lao hơn nữa.” [NEEDS REVIEW: câu kết của bản kiến nghị bị cắt cụt trong bản quét]
Trong năm nay, một Quốc hội mới được bầu và nhóm họp, nhưng trong kỳ họp đầu tiên họ không đụng đến bất cứ vấn đề giáo hội nào. Công hội cũng nhóm họp, và cả hai viện đều bị Tổng giám mục hoãn họp, theo lệnh của Nữ vương, trước khi bài giảng thường lệ mở đầu cho việc bầu chọn chủ tọa hạ viện được giảng; về việc bầu chọn này, hàng giáo sĩ cấp dưới bị chia rẽ giữa Tiến sĩ Atterbury và Tiến sĩ Kennet. Họ bị hoãn từ tháng Mười một đến ngày 25 tháng Hai năm sau.
Vào thời gian này, một bức thư của một quý ông ở Scotland gửi cho bạn mình ở Anh đã được xuất bản, chống lại điều kiện về nghi thức thánh, cho rằng nó không phù hợp với Liên hiệp, nguy hiểm cho hiến chế giáo hội của Bắc Anh và cho những phần trong hiến chế dân sự của họ được bảo lưu cho họ; không phù hợp với lợi ích dân sự của toàn thể Đại Anh nói chung; trái với ý định của Đấng Cứu Thế khi lập Bữa Tiệc của Chúa, và trái với giáo lý của Hội Thánh Anh; kèm theo một bài biện hộ cho bức thư này. Điều kiện ấy ở đây được trình bày là trái với các quy tắc của tôn giáo, vì nó đòi hỏi một việc trong khi lãnh nhận nghi thức thánh mà việc ấy tất yếu làm ô uế nghi thức, và việc ấy không liên quan gì đến ý định ban đầu của nghi thức; và nó chiếm đoạt một thẩm quyền mà không quyền lực nào trên đất có thể có quyền chính đáng để áp dụng các thể chế thiêng liêng vào những mục đích chỉ phục vụ lợi ích của các xã hội chính trị; và nó bắt buộc bất cứ ai giữ một chức vụ dân sự nào cũng phải lãnh nhận nghi thức thánh, mà không xét gì đến sự xứng đáng mà luật pháp của Đấng Christ đòi hỏi đối với nghi lễ long trọng ấy. Dường như chẳng quan trọng người ta mang tiếng xấu đến đâu, miễn là tiếng xấu ấy có thể được che đậy bằng danh xưng giáo hữu; điều này cho thấy điều được quan tâm chính không phải là danh dự của tôn giáo, mà là lợi ích trần tục của một đảng phái.
Cũng vào khoảng thời gian này, cuốn Luận văn về Chính quyền Hội Thánh của Tiến sĩ Potter ra đời, trong đó các quyền của Hội Thánh và quyền tối cao của các hoàng tử Cơ Đốc được bênh vực và điều chỉnh cho hài hòa.
Năm nay ở trong nước không có gì đáng chú ý hơn bài giảng của Tiến sĩ Sacheverell tại nhà thờ Thánh Phao-lô vào ngày 5 tháng Mười một, mang nhan đề Những hiểm nguy của anh em giả dối, cả trong Hội Thánh lẫn trong Nhà nước, bài giảng này đã gây phẫn nộ lớn cho tất cả những người bênh vực cuộc Cách mạng gần đây. Việc luận tội ông vẫn còn mới mẻ trong ký ức. Trong thời gian xét xử ông, đã có một cuộc nổi loạn công khai chống lại chính phủ, dù Quốc hội đang họp; các thành viên của cả hai viện đều bị xúc phạm; và một số nhà họp của người bất đồng chính kiến trong và quanh thành phố đã bị phá cửa, bục giảng và ghế ngồi bị đốt bởi một đám đông bạo loạn; và những nơi khác, thậm chí cả Ngân hàng, cũng như nhà riêng của những nhân vật có tiếng, đều bị đe dọa; lính canh của Nữ vương bị chống đối công khai; và một tinh thần như vậy đã bộc lộ, khiến những người bạn của chính phủ không khỏi lo lắng. Có lẽ rồi sẽ đến lúc người ta biết rõ hơn, nhờ ảnh hưởng và sự khuyến khích của ai mà cuộc nổi loạn công khai này đã được dấy lên để thách thức Nữ vương và Quốc hội. Tuy nhiên, phiên tòa vẫn tiếp tục, và các bài giảng của Tiến sĩ tại Thánh Phao-lô và tại phiên tòa lưu động Derby đã bị ra lệnh đốt, cùng với sắc lệnh nổi tiếng của Oxford.
Điều này đáng được ghi chú. Hạ viện Quý tộc, sau khi xem xét phán quyết và sắc lệnh của Đại học Oxford, được thông qua trong Công hội của họ ngày 21 tháng Bảy năm 1683, do Tiến sĩ Henry Sacheverell đưa ra làm bằng chứng tại phiên tòa, trong vụ luận tội của Hạ viện, và gần đây được in lại, đã quyết nghị rằng phán quyết và sắc lệnh nói trên chứa đựng một số quan điểm trái với hiến pháp của vương quốc này, và phá hoại quyền kế vị Tin Lành như đã được luật pháp thiết lập. Và do đó, Hạ viện Quý tộc trong Quốc hội nhóm họp đã ra lệnh rằng một bản sao đầy đủ của phán quyết và sắc lệnh ấy, được in và xuất bản có thẩm quyền tại Luân Đôn, sẽ bị đốt bởi tay của đao phủ chung, trước sự chứng kiến của các cảnh sát trưởng Luân Đôn và Middlesex, vào cùng thời gian và địa điểm mà các bài giảng của Tiến sĩ Henry Sacheverell bị ra lệnh đốt.
Trong bài diễn văn bế mạc kỳ họp Quốc hội, Nữ vương đã bày tỏ hy vọng rằng Đức Chúa Trời sẽ tiếp tục ban phước cho những nỗ lực của bà vì sự hiệp nhất của các thần dân; và rằng bà sẽ trở thành công cụ cho một sự hiệp nhất bền vững hơn nữa, là sự hiệp nhất của tấm lòng trong tình yêu thương lẫn nhau giữa mọi thần dân của bà, để không còn tranh chấp nào khác giữa họ, ngoài việc ai sẽ vượt trội người kia trong việc góp phần thúc đẩy hạnh phúc chung và bảo đảm quyền kế vị Tin Lành. [NEEDS REVIEW: đoạn diễn văn của Nữ vương bị rời rạc nặng trong bản quét, chỉ khôi phục được ý chính]
Công hội ở Ireland cũng nhóm họp trong năm nay, và trình một bản kiến nghị lên Nữ vương, và một bản khác lên Phó vương, rồi đột nhiên bị hoãn họp. Nhưng về Công hội ở Anh, chúng ta không nghe gì thêm; những người trong đó có tâm tính đến nỗi kẻ thù lớn nhất của họ cũng khó mà mong cho họ một tai họa lớn hơn việc họ được tự do ngồi họp và hành động theo ý mình.
Vào thời gian này, một cuốn sách mới ra đời với nhan đề Cao giáo và Trưởng lão cực đoan, cho thấy rằng trong số những người được gọi là Trưởng lão, dù những người đã đi đến cực đoan nhất, cũng không ai đi xa hơn Cao giáo về việc đòi hỏi Hội Thánh độc lập với Nhà nước, kể từ cuộc Cách mạng; rằng họ hiếm khi tuân theo luật pháp Cơ Đốc liên quan đến Hội Thánh; rằng họ liên tục tự đề cao mình cùng với thẩm quyền và phẩm giá của mình; và rằng họ vượt qua cả những người Trưởng lão cực đoan nhất trong các yêu sách của họ và những lời phê phán tai tiếng, và cũng như bất cứ ai trước đây, họ tán thành quyền thống trị dựa trên ân điển.
Cũng trong thời gian này xuất bản cuốn sách về các mục sư bị trục xuất năm 1662, đối chiếu với Đạo luật Thống nhất, chủ yếu chống lại bản Tóm lược của tôi; tôi sẽ chỉ đề cập sơ qua trong phần trả lời cho tập thứ hai của tôi.
Những người có lời tuyên bố trung thành lớn lao với Nữ vương và phẫn nộ chống lại bộ máy chính phủ gần đây, và một số người trong đó phê phán Quốc hội và kêu gọi ôn hòa, vào tháng Tư đã đưa những người tích cực trong các cuộc bạo loạn gần đây ra xét xử tại Old Bailey, và một số bị kết tội, nhưng hình phạt không được thi hành đối với họ; và từ đó họ đã được ân xá. Người bất đồng chính kiến không khỏi buồn lòng khi phải làm đơn lên triều đình xin ân xá cho họ, và người ta cho biết rằng việc xin ân xá như vậy sẽ là không phù hợp, vì đó là tinh thần khoan dung; nhưng họ, những người đã bị một số kẻ dại dột buộc tội phá hủy chính nhà họp của mình, cho rằng cầu nguyện cho họ thì thích hợp hơn là ngồi yên, kết luận rằng mối quan tâm của chính phủ đối với tất cả những người tự xưng là Tin Lành thì lớn hơn mối quan tâm cá nhân của chính họ, dù tổn thất của họ là đáng kể.
Ngày 27 tháng Mười một, Nữ vương nói rằng, vì bà quyết tâm khuyến khích mọi thần dân Anh, và vì bà có mối quan tâm đặc biệt đến những thần dân Tin Lành bất hạnh phải giữ những nghi ngại chống lại việc tuân theo Hội Thánh của bà, bà mong muốn và quyết định để họ yên ổn hưởng sự khoan dung mà luật pháp đã cho phép họ. Và Quốc hội đã biểu quyết xây năm mươi nhà thờ mới trong và quanh thành phố.
Các bản kiến nghị trong năm nay đến từ khắp nơi, đầy những lời tuyên bố trung thành. Năm 1710, Công hội cũng nhóm họp, và Tiến sĩ Kennet giảng trước họ, và Tiến sĩ Atterbury được chọn làm chủ tọa hạ viện. Nữ vương viết thư cho Tổng giám mục, đề ngày 12 tháng Mười hai, trong đó bà bày tỏ hy vọng rằng các cuộc tham vấn của hàng giáo sĩ có thể hữu ích để kiềm chế những mưu toan của những người có nguyên tắc lỏng lẻo và phạm thượng, và ngăn chặn những điều tương tự trong tương lai; và hứa rằng bà sẽ dành cho họ mọi sự khuyến khích thích hợp để tiến hành công việc thuộc về họ, và ban cho họ những quyền hạn được cho là cần thiết để thực hiện công việc tốt lành ấy; tin tưởng rằng ý định hoàng gia của bà sẽ không bị thất bại bởi những tranh luận vô lý về những hình thức và phương pháp tiến hành không cần thiết. Công hội nhóm họp ngày 13 tháng Mười hai. Tổng giám mục đề nghị với hàng giáo sĩ cấp dưới một bản kiến nghị cảm ơn Nữ vương. Họ muốn mở rộng một số phần trong đó, điều mà các giám mục không đồng ý; và điều này suýt nữa đã gây ra một bất đồng mới. Tổng giám mục bèn hoãn họ đến ngày 17 tháng Giêng, điều này khiến một số người bất bình. Sau đó ông hoãn họ đến ngày 24 tháng Giêng, lúc ấy Huân tước Dartmouth, Quốc vụ khanh, mang đến cho họ giấy phép dưới Đại ấn để ngồi họp và làm việc, đầy đủ như bất cứ giấy phép nào từng được ban kể từ cuộc Cải cách; thành quả của giấy phép ấy vẫn còn đang được chờ đợi.
Cũng trong năm nay, ông James Pierce, người mà thế gian đã biết đến trước đây qua cuộc tranh luận với Tiến sĩ Wells, đã viết một bài Bênh vực người bất đồng chính kiến Anh, để đáp lại cuốn Bảo vệ Hội Thánh Anh của Tiến sĩ Nichols; và ông viết bằng tiếng La-tinh trong sáng, đúng như ông Spademan đã viết cuốn Stricturae Genevenses của mình một thời gian trước đó; và tôi không nghe nói có ai đảm nhận việc đáp lại. Ông Benjamin Robinson cũng trong năm nay viết cuốn Xem xét lại vấn đề các nghi thức phụng vụ và việc áp đặt chúng, để đáp lại cuốn Lịch sử ngắn gọn về các mẫu cầu nguyện soạn sẵn của ông Bennet, và cuốn Luận văn về Cầu nguyện chung của ông ấy.
Dù kỳ họp đầu tiên của Quốc hội này trôi qua mà không có đề xuất nào về dự luật thỉnh thoảng, nhưng những người rình cơ hội cho việc ấy đã hoãn nó đến kỳ họp thứ ba. Cuối cùng, khi cả hai bên đã viết đến kiệt sức về chủ đề này, dự luật được một số người mong mỏi và bị nhiều người khác sợ hãi ấy, vào ngày 15 tháng Mười hai năm 1711, đã được trình vào Thượng viện. Tiêu đề của nó nghe có vẻ tốt đẹp: nhằm bảo tồn tôn giáo Tin Lành, xác nhận sự khoan dung, và bảo đảm hơn nữa quyền kế vị Tin Lành. Nhưng nội dung của dự luật vẫn giống như trước đây đã nhiều lần bị bác bỏ, và bị bác bỏ với những lý do vững chắc như vậy. Phải thừa nhận rằng trong đó có một số nhượng bộ dành cho người bất đồng chính kiến, nhưng không thể so sánh với sự khinh miệt mà nó phơi bày họ ra.
Như vậy, sau năm mươi năm bị loại khỏi các nhà thờ công cộng bởi Đạo luật Thống nhất, trong một nửa thời gian đó họ phải chịu những khắc nghiệt và nghiêm khắc lớn lao, dù trong nửa còn lại họ được hưởng nhiều tự do hơn, những người bất đồng chính kiến nghèo khó nay lại bị loại khỏi việc phục vụ Nhà nước. Chúng ta còn xa hy vọng về một liên minh, điều đã thường được nói đến, đến nỗi không gì có thể chấp nhận được ngoài sự quy phục hoàn toàn. Những lương tâm thật sự hay áy náy vẫn có thể còn được tự do; nhưng những ai muốn có đủ điều kiện giữ bất cứ chức vụ có lợi lộc hay tín nhiệm nào, thì phải rời bỏ các buổi nhóm họp sau ngày 25 tháng Ba năm 1712, và những người trong mọi thời đại và biến đổi vẫn gắn bó với lợi ích thật sự của đất nước mình, nay phải bị bêu xấu công khai. Có lẽ rồi sẽ đến lúc người ta có những suy nghĩ khác về vấn đề này, khác với khi còn đang nóng vội hành động.
Và dự luật này đã được đưa đến thành công bằng những cách thức và phương tiện nào, sau khi đã được mưu tính lâu dài và nhiều lần thất bại như vậy; và dưới sự tác động và quản lý của ai mà dự luật đã thông qua một cách trôi chảy và không gặp phản đối, ngay cả từ những người suốt thời gian qua vẫn cho rằng nó có khuynh hướng tai hại; và liệu cuối cùng nó có đáp ứng được ý định của những tác nhân chính trong việc ấy hay không; những hậu quả của bước đi này đối với người bất đồng chính kiến, và đối với Hội Thánh, và đối với Nhà nước, và đối với tôn giáo, và đối với tình yêu thương Cơ Đốc mà mọi người thật sự quý trọng tôn giáo đều phải quan tâm; có bao nhiêu người đã phải chịu khổ vì nó; và những kẻ cuồng tín đã vui mừng về nó ra sao; tôi để lại cho những người đến sau tôi xem xét, khi cơn nóng giận đã qua đi. [NEEDS REVIEW: đoạn kết về dự luật 1711 bị rời rạc và thiếu nhiều chữ trong bản quét, chỉ khôi phục được ý chính]
Tiếp theo là phần Phụng vụ Cải cách, mở đầu bằng sự thờ phượng công cộng thường lệ vào ngày của Chúa. Khi hội chúng đã trang nghiêm ổn định, trước hết mục sư cầu xin sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời cho sự thờ phượng, bằng những lời tương tự như sau: “Lạy Đức Chúa Trời đời đời, vô hình, không thể thấu hiểu, vô hạn trong quyền năng, khôn ngoan và tốt lành, xin ban cho chúng con tai chăm chú lắng nghe, trí hiểu biết mở ra, và tấm lòng tin cậy, để chúng con không khinh thường tiếng gọi của Ngài, không coi thường bàn tay nhân từ dang rộng của Ngài, không xem nhẹ lời khuyên và sự quở trách của Ngài; nhưng sẵn lòng nghe hơn là dâng của lễ của kẻ dại. Xin ghi luật pháp Ngài trong lòng chúng con, và khiến chúng con đều được Đức Chúa Trời dạy dỗ. Xin cho lời Ngài sắc bén và đầy quyền năng, thấu suốt tư tưởng và ý định của lòng người, mạnh mẽ phá đổ các đồn lũy, đánh đổ mọi tưởng tượng và lý luận, và mọi điều tự cao nghịch lại sự hiểu biết về Đức Chúa Trời. Xin cho chúng con vui mừng về sự cứu rỗi của Ngài, và khoe mình trong danh thánh của Ngài. Lạy Chúa, xin mở môi chúng con, và miệng chúng con sẽ rao truyền lời ngợi khen Ngài. Và xin cho lời nói của miệng chúng con và sự suy ngẫm của lòng chúng con được đẹp ý trước mặt Ngài, qua Đấng Cứu Thế, Chúa chúng con. A-men.” [NEEDS REVIEW: lời cầu nguyện mở đầu bị OCR làm rời rạc nặng, nhiều cụm từ chỉ khôi phục theo ý; các chú thích Kinh Thánh ở lề đã bỏ qua]
Khi cần ngắn gọn, lời cầu nguyện có thể dùng dạng sau: “Lạy Đức Chúa Trời chí cao, chí công và nhân từ, Ngài có đôi mắt thanh sạch hơn để nhìn xem điều ác; Ngài kết án kẻ vô đạo, kẻ không ăn năn và kẻ không tin; nhưng Ngài đã hứa ban sự thương xót qua Chúa Giê-xu Christ cho mọi kẻ ăn năn và tin cậy nơi Ngài. Chúng con xưng nhận rằng chúng con đã được hoài thai trong tội lỗi, và vốn là con cái của cơn thịnh nộ; chúng con đều đã phạm tội và thiếu mất sự vinh hiển của Đức Chúa Trời.” [NEEDS REVIEW: phần tiếp theo của lời cầu nguyện ngắn bị rời rạc đến mức không thể khôi phục liên tục]
Sau đó, một đoạn Kinh Thánh được đọc, tiếp theo là lời tuyên xưng đức tin, và Mười Điều Răn, cùng một số câu Kinh Thánh nhằm hướng dẫn và cảm động lòng người, kêu gọi ăn năn và tin cậy, trong đó có những lời như: Đức Chúa Trời đã dựng nên con người theo hình ảnh Ngài; vì một người mà tội lỗi đã vào trong thế gian, và vì tội lỗi mà sự chết đã đến; mọi người đều đã phạm tội; “Vì Đức Chúa Trời yêu thương thế gian, đến nỗi đã ban Con một của Ngài, hầu cho hễ ai tin Con ấy không bị hư mất mà được sự sống đời đời” (Giăng 3:16); kẻ tin Con thì không bị kết án, kẻ không tin đã bị kết án rồi; Đấng Christ đã chuộc chúng ta khỏi sự rủa sả của luật pháp, vì đã chịu làm sự rủa sả thay cho chúng ta; nếu người ta không được sinh lại bởi nước và Đức Thánh Linh thì không thể vào vương quốc Đức Chúa Trời; và: “Hãy ăn năn và trở nên như con trẻ, nếu không các ngươi sẽ không vào được vương quốc thiên đàng.”
Tiếp theo là lời xưng tội và cầu xin tha thứ, trong đó hội chúng xưng nhận trước Đức Chúa Trời thánh khiết, công chính và nhân từ rằng họ đã phạm tội trong tư tưởng, lời nói và việc làm, cách kín giấu và công khai, vì vô tín, vì yêu mình và yêu thế gian hơn yêu Ngài, vì đã không yêu người lân cận như chính mình, không tha thứ và không theo đuổi hòa bình như đáng phải làm; và họ cầu xin sự tha thứ qua Chúa Giê-xu Christ, cùng ân điển để sống tiết độ, công chính và tin kính trong đời này, yêu thương nhau bằng tấm lòng trong sạch và sốt sắng, tha thứ nhau như Đấng Christ đã tha thứ chúng ta, bước đi cẩn thận không gây vấp phạm, sốt sắng làm việc lành, từ bỏ chính mình, vác thập tự giá mình và theo Đấng Christ, coi sự sỉ nhục của Ngài là giàu có lớn hơn kho tàng của thế gian, để sau khi cùng chịu khổ với Ngài, chúng ta cũng được cùng vinh hiển với Ngài. [NEEDS REVIEW: phần lớn lời xưng tội dài và lời cầu nguyện tiếp theo trong bản quét bị nát vụn thành từng mảnh chữ rời rạc, không thể khôi phục nguyên văn; bản dịch trên chỉ giữ lại ý chung có thể xác minh được từ các mảnh còn đọc được]
Đoạn cuối của đoạn trích bị cắt ngang giữa chừng trong bản quét, khi lời cầu nguyện đang nói về việc chiến thắng xác thịt, ma quỷ và thế gian, và được giải cứu khỏi tay mọi kẻ thù. [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt cụt ở cuối đoạn trích]
Hãy phục vụ Ngài không sợ hãi, trong sự thánh khiết và công chính trước mặt Ngài, trọn các ngày của đời chúng ta. Xin Ngài dẫn dắt chúng ta bằng lời khuyên dạy của Ngài, và sau đó tiếp nhận chúng ta vào vinh quang của Ngài, qua Chúa Giê-xu Christ, Đấng Cứu Rỗi duy nhất của chúng ta.
Để củng cố đức tin và nâng đỡ tâm hồn, một số câu trong Phúc Âm sau đây có thể được đọc tại đây.
Hãy nghe điều Chúa phán để tha tội và an ủi những tín hữu ăn năn.
Chúa là Đức Chúa Trời của các ngươi, hay thương xót và nhân từ, sẽ không xây mặt khỏi các ngươi, nếu các ngươi trở lại cùng Ngài. Nếu có ai phạm tội, chúng ta có Đấng Biện Hộ với Đức Chúa Cha, là Chúa Giê-xu Christ, Đấng công chính, và Ngài là của lễ chuộc tội cho tội lỗi chúng ta, chẳng những cho tội lỗi chúng ta mà thôi, nhưng cũng cho tội lỗi của cả thế gian.
Hỡi anh em, hãy biết rằng nhờ Đấng ấy mà sự tha tội được rao truyền cho các ngươi, và bởi Ngài, hết thảy những ai tin đều được xưng công chính khỏi mọi điều mà luật pháp Môi-se không thể xưng công chính cho các ngươi được.
Nơi nào tội lỗi đã gia tăng, thì ân điển lại càng dư dật hơn nữa, hầu cho như tội lỗi đã cai trị cho đến sự chết, thì ân điển cũng cai trị bởi sự công chính cho đến sự sống đời đời, qua Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng ta.
Nếu chúng ta bước đi trong sự sáng, như chính Ngài ở trong sự sáng, thì chúng ta được thông công với nhau, và huyết của Chúa Giê-xu Christ, Con Ngài, làm sạch chúng ta khỏi mọi tội. Nếu chúng ta nói mình không có tội, chúng ta tự lừa dối mình, và lẽ thật không ở trong chúng ta. Nếu chúng ta xưng tội mình, thì Ngài là thành tín và công chính để tha tội cho chúng ta, và làm sạch chúng ta khỏi mọi điều không công chính.
Hỡi những kẻ mệt mỏi và gánh nặng, hãy đến cùng ta, ta sẽ cho các ngươi được yên nghỉ. Hãy mang lấy ách của ta và học theo ta, vì ta có lòng nhu mì và khiêm nhường, thì linh hồn các ngươi sẽ được yên nghỉ. Vì ách ta dễ chịu và gánh ta nhẹ nhàng.
Ai muốn, hãy lấy nước sự sống cách nhưng không mà uống. Hết thảy những kẻ Cha đã ban cho ta đều sẽ đến cùng ta, và kẻ nào đến cùng ta, ta sẽ không bỏ ra ngoài đâu.
Ta sẽ thương xót sự không công chính của họ, và sẽ không còn nhớ đến tội lỗi và sự gian ác của họ nữa.
Hãy nghe thêm điều các ngươi phải trở nên và phải làm trong thời gian tới, nếu các ngươi muốn được cứu rỗi.
Nếu ai không có Thánh Linh của Đấng Christ, thì người ấy chẳng thuộc về Ngài. Nếu ai ở trong Đấng Christ, thì người ấy là một tạo vật mới; những sự cũ đã qua đi, này, mọi sự đều trở nên mới.
Vậy, hiện nay chẳng còn có sự đoán phạt nào cho những kẻ ở trong Chúa Giê-xu Christ, là những kẻ không bước đi theo xác thịt, nhưng theo Thánh Linh. Vì những kẻ sống theo xác thịt thì chăm về những sự thuộc về xác thịt, còn những kẻ sống theo Thánh Linh thì chăm về những sự thuộc về Thánh Linh. Vì chăm về xác thịt sanh ra sự chết, còn chăm về Thánh Linh sanh ra sự sống và bình an. Vì tâm trí xác thịt là thù nghịch với Đức Chúa Trời, vì nó không phục luật pháp của Đức Chúa Trời, và thật cũng không thể phục được. Vậy, những kẻ sống theo xác thịt không thể đẹp lòng Đức Chúa Trời được. Vì nếu các ngươi sống theo xác thịt thì sẽ chết, nhưng nếu nhờ Thánh Linh mà làm chết các việc của thân thể, thì các ngươi sẽ sống.
Vả, các việc làm của xác thịt là rõ ràng lắm: ấy là gian dâm, ô uế, luông tuồng, thờ hình tượng, phù phép, thù oán, tranh đấu, ghen ghét, buồn giận, cãi lẫy, bất bình, bè đảng, ganh gổ, say sưa, mê ăn uống, cùng các sự khác giống như vậy. Tôi nói trước cho anh em, như tôi đã nói rồi: những kẻ làm các việc như vậy sẽ không được hưởng nước Đức Chúa Trời. Nhưng trái của Thánh Linh, ấy là lòng yêu thương, sự vui mừng, bình an, nhịn nhục, nhân từ, hiền lành, trung tín, mềm mại, tiết độ; không có luật pháp nào cấm các sự đó. Vả, những kẻ thuộc về Đấng Christ đã đóng đinh xác thịt với tình dục và dâm dục mình trên thập tự giá rồi.
Hãy bước đi cách hẳn hoi như giữa ban ngày, chớ nộp mình vào sự quá độ và say sưa, buông tuồng và bậy bạ, rầy rà và ghen ghét; nhưng hãy mặc lấy Chúa Giê-xu Christ, chớ chăm nom về xác thịt mà làm cho phỉ lòng dục nó.
Chớ yêu thế gian, cũng đừng yêu các vật ở thế gian nữa; nếu ai yêu thế gian, thì sự kính mến Đức Chúa Cha chẳng ở trong người ấy. Vì mọi sự trong thế gian, như sự mê tham của xác thịt, mê tham của mắt, và sự kiêu ngạo của đời, đều chẳng từ Cha mà đến, nhưng từ thế gian mà ra.
Hãy vào cửa hẹp, vì cửa rộng và đường khoảng khoát dẫn đến sự hư mất, kẻ vào đó cũng nhiều. Song cửa hẹp và đường chật dẫn đến sự sống, kẻ tìm được thì ít.
Vả, ân điển của Đức Chúa Trời hay cứu mọi người đã được bày tỏ ra, dạy chúng ta chừa bỏ sự không tin kính và tình dục thế gian, phải sống ở đời này theo tiết độ, công bình, nhân đức, đang chờ đợi sự trông cậy hạnh phúc của chúng ta, và sự hiện ra của vinh quang Đức Chúa Trời lớn và Cứu Chúa chúng ta, là Chúa Giê-xu Christ, là Đấng đã phó chính mình Ngài vì chúng ta, để chuộc chúng ta khỏi mọi tội và làm cho sạch, đặng lấy chúng ta làm một dân thuộc riêng về Ngài, là dân có lòng sốt sắng về các việc lành.
Phước cho người nào chẳng theo mưu kế của kẻ dữ, chẳng đứng trong đường tội nhân, không ngồi chỗ của kẻ nhạo báng; song lấy làm vui vẻ về luật pháp của Đức Chúa Trời, và suy gẫm luật pháp ấy ngày và đêm. Kẻ dữ sẽ chẳng đứng nổi trong ngày đoán xét, tội nhân cũng không được vào hội người công bình.
Vậy nên, vì chúng ta nhận được một nước không hay rúng động, thì hãy giữ lấy ân điển, mà hầu việc Đức Chúa Trời cách đẹp lòng Ngài, với lòng tôn kính và sợ hãi; vì Đức Chúa Trời chúng ta là đám lửa hay thiêu đốt.
Vậy, vì mọi vật đó phải tiêu tán đi, thì anh em đáng nên thánh và tin kính trong mọi cách ăn ở của mình là dường nào, trong khi chờ đợi và trông mong ngày của Đức Chúa Trời mau đến.
Vậy, hỡi anh em yêu dấu của tôi, hãy vững vàng, chớ rúng động, hãy làm công việc Chúa cách dư dật luôn, vì biết rằng công khó của anh em trong Chúa chẳng phải là vô ích đâu.
Sau đó có thể đọc Thi Thiên thứ chín mươi lăm, hoặc thứ một trăm, hoặc thứ tám mươi tư.
Tiếp theo là các Thi Thiên theo thứ tự cho ngày ấy; rồi sẽ đọc một đoạn trong Cựu Ước, đoạn nào mà mục sư thấy thích hợp nhất; hoặc với sự tự do đã nói trong lời khuyên trước sách thứ hai về các bài giảng. Sau đó có thể hát một Thi Thiên, hoặc đọc bài Te Deum, rồi sẽ đọc một đoạn trong Tân Ước, và tiếp theo là lời cầu nguyện cho vua và các quan chức. Sau đó, có thể hát hoặc đọc Thi Thiên thứ sáu mươi bảy, hoặc thứ chín mươi tám, hoặc một Thi Thiên khác, hoặc bài Benedictus, hoặc bài Magnificat. Và cùng một thứ tự ấy cũng được giữ trong sự thờ phượng buổi tối, nếu thời gian cho phép.
Tiếp sau Thi Thiên, mục sư sẽ đứng trên tòa giảng, trước hết cầu nguyện cách tôn kính, khôn ngoan và sốt sắng, theo tình trạng và nhu cầu của Hội Thánh, đặc biệt là những người đang hiện diện, và theo đề tài mà ông sắp giảng. Sau khi cầu nguyện, ông sẽ giảng về một đoạn Kinh Thánh nào đó, trình bày nội dung cho phù hợp với nhu cầu của người nghe, và cách giảng cho phù hợp với phẩm chất và ích lợi của họ. Ông luôn nói ra từ đức tin và kinh nghiệm thánh trong chính mình, với sự rõ ràng và dễ hiểu, với lòng tôn kính và nghiêm trang, với bằng chứng thuyết phục và thẩm quyền, với sự khôn ngoan, thận trọng, trung tín và vô tư, với tình yêu dịu dàng và lòng thương xót cảm động, với lòng sốt sắng nóng cháy và sự nài xin thuyết phục, và với sự kiên nhẫn bền bỉ không mệt mỏi, chờ đợi Đức Chúa Trời ban sự thành công.
Sau bài giảng, ông sẽ cầu nguyện xin phước cho Lời dạy dỗ và khuyên bảo vừa được truyền giảng; và trong các lời cầu nguyện của ông, trước hoặc sau bài giảng, thông thường ông sẽ cầu nguyện cho sự trở lại của dân ngoại, người Do Thái và những kẻ vô tín khác; cho sự lật đổ của sự thờ hình tượng, sự vô tín, đạo Hồi, tà giáo, sự chuyên chế của giáo hoàng và mê tín, sự chia rẽ và bè đảng; và cho sự tiến triển tự do của Phúc Âm, sự gia tăng của đức tin và sự tin kính, sự tôn vinh danh Đức Chúa Trời, sự mở rộng vương quốc của Đấng Christ, và sự vâng phục của các thánh đồ Ngài khắp các dân tộc trên đất. Và cách đặc biệt cho các dân tộc này; cho đức vua, và phần còn lại của hoàng gia, cho các lãnh chúa trong hội đồng của đức vua, các quan án và các quan chức khác trong nước, cho các mục sư của Hội Thánh, và mọi hội chúng được giao phó cho sự chăm sóc và quản trị của họ. Ông luôn cẩn thận giữ gìn để không pha trộn những lời lẽ thiếu khôn ngoan, rối loạn, những lời bày tỏ sự bất mãn riêng tư và đam mê, những lời ám chỉ bất kính, bất phục, gây rối hay bè phái, có khuynh hướng làm hư hỏng chứ không gây dựng người nghe, và dẫn đến tội lỗi.
Và thông thường trong sự thông công của Hội Thánh, đặc biệt vào ngày của Chúa, là ngày được dành riêng cho sự kỷ niệm vui mừng về công việc phước hạnh của sự cứu chuộc loài người, một phần đáng kể của sự thờ phượng công cộng phải gồm có sự tạ ơn và ngợi khen Đức Chúa Trời, đặc biệt vì Chúa Giê-xu Christ và các ích lợi của Ngài; vẫn để cho mục sư tùy ý rút ngắn một số phần của sự thờ phượng, khi ông thấy cần phải dành nhiều thời gian hơn cho một phần khác.
Khi bài giảng và lời cầu nguyện đã xong, mục sư hãy giải tán hội chúng bằng lời chúc phước, bằng những lời này hay những lời tương tự.
Phước cho những kẻ nghe lời Đức Chúa Trời và giữ lấy. Đức Chúa Trời ban phước cho anh em và gìn giữ anh em; Đức Chúa Trời làm cho mặt Ngài chiếu sáng trên anh em và làm ơn cho anh em; Đức Chúa Trời ngước mặt lên anh em và ban bình an cho anh em.
Nguyền xin ân điển của Chúa Giê-xu Christ, sự yêu thương của Đức Chúa Trời là Cha, và sự thông công của Đức Thánh Linh ở với anh em hết thảy. A-men.
Trừ khi có lễ Tiệc Thánh của Chúa cần cử hành, hoặc có sự thờ phượng nào khác cần thực hiện, và khi ấy mục sư có thể hoãn lời chúc phước cho đến cuối buổi lễ.
Và vì khi có thời gian rảnh, các lời cầu nguyện của Hội Thánh phải đầy đủ như quy tắc và nhu cầu của chúng ta đòi hỏi, nên lời cầu nguyện chung sau đây sẽ được dùng, khi mục sư thấy thuận tiện, thay cho kinh cầu nguyện và các lời cầu nguyện ngắn.
Tại đây cũng có kèm theo một lời tạ ơn vì Đấng Christ và các ích lợi của Ngài, và một bài thánh ca để dùng tùy theo sự quyết định của mục sư, hoặc sau bài giảng, hoặc tại lễ Tiệc Thánh, hoặc vào những ngày khác.
Một lời cầu nguyện cho vua, hoàng gia và các quan chức.
[NEEDS REVIEW: phần lớn lời cầu nguyện cho vua trong bản quét bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý cầu xin cho đức vua, cho hoàng tử James, Công tước xứ York, và phần còn lại của hoàng gia, cho các lãnh chúa trong hội đồng, các quan án và quan chức, xin cho họ được đầy dẫy sự khôn ngoan từ trên cao, xét xử công bình, cai trị trong sự kính sợ Đức Chúa Trời, và cho các thần dân biết vâng phục; phần còn lại của lời cầu nguyện không khôi phục được từ bản quét này.]
Lời cầu nguyện chung.
Lạy Đức Chúa Trời Ba Ngôi thánh khiết và phước hạnh, là Cha, Con và Đức Thánh Linh, Đấng Cứu Chuộc, Chúa, Đấng Cai Trị và Cha của chúng con, xin nghe chúng con và thương xót chúng con là những tội nhân khốn khổ. Lạy Chúa Cứu Thế của chúng con, Đấng đã mang lấy bản tính loài người, bởi sự chịu khổ của Ngài mà trở nên giá chuộc để cất đi tội lỗi của thế gian; Đấng đã sống lại, thăng thiên và được vinh hiển, được lập làm Đầu trên mọi sự cho Hội Thánh mà Ngài yêu thương, cai trị và gìn giữ, và sẽ trở lại để xét đoán; xin Ngài đoái nghe chúng con là những tội nhân khốn khổ, làm cho sự kêu gọi và sự tuyển chọn của chúng con được chắc chắn, bởi đức tin và sự ăn năn; để khi được xưng công chính và trở nên con cái của Đức Chúa Trời, chúng con được hòa thuận với Ngài là Đức Chúa Trời đã hòa giải với chúng con.
Xin Đức Thánh Linh của Ngài thánh hóa chúng con và ngự trong chúng con, khiến chúng con từ bỏ chính mình và hoàn toàn dâng mình cho Ngài, vì chúng con không thuộc về chính mình, nhưng thuộc về Ngài. Chúng con được dựng nên vì vinh quang của Ngài; nguyện Ngài được tôn vinh trong chúng con và qua chúng con. Xin dạy chúng con yêu mến Ngài, kính sợ Ngài và tin cậy Ngài bằng cả tấm lòng, và sống cho Ngài.
[NEEDS REVIEW: phần giữa của Lời cầu nguyện chung bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý cầu xin cho sự hiệp một của Hội Thánh, chữa lành các sự chia rẽ, kiềm chế tinh thần kiêu ngạo và tàn ác, giữ chúng con khỏi sự thờ hình tượng, sự vô tín và nổi loạn, khỏi sự không tin kính và dục vọng xác thịt, khỏi sự tự mãn, liều lĩnh và tuyệt vọng, và xin cho Lời Ngài làm quy tắc cho đức tin và đời sống chúng con; thứ tự và lời lẽ đầy đủ không khôi phục được từ bản quét này.]
Xin thương xót tôi tớ Ngài là vua Charles của chúng con, bảo vệ thân thể vua, soi sáng và thánh hóa vua bởi Thánh Linh Ngài, để trên hết vua tìm kiếm vinh quang Ngài và sự gia tăng của đức tin cùng sự vâng phục thánh. Xin cho các quan chức được Đức Chúa Trời lập nên để làm cho kẻ ác phải sợ hãi và khen ngợi kẻ làm lành, để dưới quyền vua, chúng con được sống đời bình an và yên ổn trong mọi sự tin kính và ngay thẳng.
Xin thương xót toàn thể hoàng gia, các lãnh chúa trong hội đồng, và mọi quý tộc, quan án cùng các quan chức khác trong các xứ này. Xin cho họ kính sợ Ngài, làm gương về sự tin kính và tiết độ, ghét sự bất công, tham lam và kiêu ngạo, và bênh vực người vô tội; trong mắt họ, kẻ đê tiện đáng bị khinh dể, nhưng họ tôn trọng những người kính sợ Đức Chúa Trời.
Xin cho các mục sư trở nên tôi tớ của mọi người và gương mẫu cho bầy chiên, để khi Đấng Chăn Chiên lớn xuất hiện, họ nhận được mão triều thiên vinh quang không hề tàn héo.
Xin cho cha mẹ nuôi dạy con cái trong sự giáo dục thánh của Chúa, để chúng nhớ đến Đấng Tạo Hóa mình từ thuở còn trẻ, yêu mến, tôn kính và vâng phục cha mẹ; xin cho vợ chồng yêu thương nhau, và hướng dẫn gia đình trong sự hiểu biết và thánh khiết.
Xin giữ chúng con khỏi tội giết người và bạo lực, khỏi làm hại người lân cận, khỏi tội tà dâm và mọi sự ô uế, khỏi sự buông tuồng và dâm dục, khỏi những tư tưởng tham dục và lời nói ô uế, cùng mọi hành vi không trong sạch. Xin giữ chúng con khỏi tham muốn bất cứ điều gì thuộc về người lân cận. Xin cho chúng con yêu người lân cận như chính mình, và làm cho người khác như chúng con muốn người khác làm cho chúng con. Xin khiến chúng con yêu Đấng Christ trong các chi thể của Ngài bằng tình yêu thuần khiết và sốt sắng, yêu kẻ thù mình, và làm lành cho mọi người theo khả năng của chúng con, đặc biệt là cho gia đình đức tin.
[NEEDS REVIEW: đoạn cuối của Lời cầu nguyện chung bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý xin Chúa khôi phục chúng con khi chúng con phạm tội bằng sự ăn năn thật, tha thứ cho chúng con và dạy chúng con tha thứ cho người khác, cứu chúng con khỏi sự rủa sả và hình phạt mà tội lỗi đáng chịu, và kết thúc bằng sự tôn vinh Đức Chúa Trời là Vua toàn năng của trời và đất, Đấng mà mọi vinh quang thuộc về đời đời; lời lẽ đầy đủ không khôi phục được từ bản quét này.]
Về nhu cầu sử dụng công cộng.
Chúng tôi mong muốn rằng thay vì bản dịch Thi Thiên theo vần điệu còn chưa hoàn hảo hiện đang dùng, bản dịch của ông William Barton, hoặc bản dịch đã được Hội Thánh Scotland xem xét và chấp thuận và hiện đang dùng tại đó, vì là bản tốt nhất mà chúng tôi đã thấy, sẽ được tiếp nhận và sửa chữa bởi một số người có tài năng, và được phép in chung với nhau, để có sự đa dạng đáng biết ơn, thành nhiều cột hoặc nhiều trang khác nhau, và được dùng công cộng; cho đến khi một bản tốt hơn một trong hai bản ấy được làm ra.
Một lời tạ ơn vì Đấng Christ và các ích lợi đầy ân điển của Ngài.
Lạy Đức Chúa Trời vinh hiển nhất, xin chấp nhận lời tạ ơn của chúng con, vì như mệnh lệnh của Ngài, lòng thương xót và sự nhân từ của Ngài buộc chúng con phải dâng lên Ngài sự tạ ơn. Ngài là Đấng hay thương xót, nhân từ, chậm giận, và đầy dẫy sự nhân từ, tha thứ sự gian ác, sự vi phạm và tội lỗi.
Ngài đã dựng nên chúng con theo hình ảnh Ngài, chỉ kém các thiên sứ một chút, và ban cho chúng con vinh quang cùng sự tôn trọng. Nhưng chúng con đã biến vinh quang mình thành sự xấu hổ, và sa ngã vào tay sự chết và sự phân rẽ khỏi Ngài. Nhưng Ngài đã thương xót chúng con, và ban cho chúng con một Đấng Cứu Chuộc, là Con Ngài, Đấng đã mang lấy bản tính loài người, chịu khổ và chết để cứu chúng con khỏi tội lỗi, chiến thắng kẻ cám dỗ đã đánh bại chúng con, và trở nên Đấng Cứu Rỗi cho những tội nhân khốn khổ.
Ngài đã tự hạ mình xuống, không kể mình là gì, chịu sỉ nhục và khinh dể, mang lấy sự gian ác của tất cả chúng con, bị đánh đập và bị thương vì sự vi phạm của chúng con, để bởi những lằn roi của Ngài mà chúng con được chữa lành. Ngài đã phó chính mình làm của lễ và giá chuộc cho chúng con, chết để chúng con được sống, và sống lại từ cõi chết, lập nên giao ước mới và ban cho chúng con những lời hứa quý báu và sự sống đời đời.
[NEEDS REVIEW: phần giữa của lời tạ ơn bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý về sự hòa giải, về việc chúng con làm sứ giả thay mặt Đấng Christ mà nài xin người ta hòa giải với Đức Chúa Trời, về việc Ngài mở mắt chúng con từ tối tăm sang sáng láng, từ quyền lực của Sa-tan sang Đức Chúa Trời, và cứu chúng con bởi sự rửa sạch của sự tái sanh và sự đổi mới của Đức Thánh Linh; lời lẽ đầy đủ không khôi phục được từ bản quét này.]
Chúng con trước kia là những kẻ dại dột, bị lừa dối, phục vụ đủ thứ dục vọng và sự gian ác, bị Sa-tan bắt làm phu tù theo ý nó; nhưng lòng nhân từ của Ngài đã cứu chúng con bởi sự rửa sạch của sự tái sanh và sự đổi mới của Đức Thánh Linh. Đáng lẽ Ngài có thể công chính để mặc chúng con cho sự mù lòa của tâm trí mình, sự cứng lòng, lương tâm chai lì, và bước đi theo mưu kế riêng mình, vì chúng con đã nhiều lần từ chối đến cùng Đấng Christ để được sống, và không muốn Ngài cai trị trên chúng con. Nhưng Ngài đã kiên nhẫn chờ đợi chúng con trong tội lỗi, cả ngày giơ tay ra với một dân không vâng phục và hay cãi lại; khi chúng con quay khỏi Ngài, Ngài đã gọi chúng con trở lại để ăn năn và sống; Ngài đã kéo chúng con đến cùng Con Ngài, mở lòng chúng con để chú ý đến tiếng gọi của Ngài; Ngài đã yêu chúng con trước, và được tìm thấy bởi những kẻ không tìm kiếm Ngài.
Ngài đã tha thứ những sự vi phạm lớn lao và nhiều lần của chúng con, xưng công chính cho chúng con bởi đức tin, và ban cho chúng con sự ăn năn để được sống; Ngài đã nhận chúng con làm con nuôi của Ngài, và làm kẻ đồng kế tự với Đấng Christ, làm chi thể của Ngài, và ban Thánh Linh Ngài cho chúng con. Chúng con không còn là người xa lạ nữa, nhưng là công dân cùng với các thánh đồ, và là người nhà của Đức Chúa Trời. Ngợi khen Đức Chúa Trời là Cha của Chúa Giê-xu Christ chúng ta, Đấng bởi lòng thương xót dư dật của Ngài đã tái sanh chúng con để có sự trông cậy sống, bởi sự sống lại của Chúa Giê-xu Christ từ kẻ chết, cho cơ nghiệp không hư nát, không ô uế, không suy tàn, để dành trên trời cho chúng con. Ngài giữ chúng con bởi quyền năng lớn lao của Ngài, qua đức tin, cho sự cứu rỗi sẵn sàng được bày tỏ trong thời kỳ cuối cùng, mặc dù khi cần thiết, chúng con phải chịu buồn rầu trong một thời gian dưới các hoạn nạn; Ngài đã hứa rằng mọi sự hiệp lại làm ích cho chúng con.
Trong mọi sự khốn khó, Ngài ban cho chúng con quyền đến gần ngai ân điển, bảo chúng con cầu khẩn Ngài trong lúc hoạn nạn, và hứa sẽ giải cứu chúng con, để chúng con tôn vinh Ngài. Mọi nơi chúng con đều được phép giơ tay thánh lên cùng Ngài, đặc biệt là trong nhà của Ngài, nơi Ngài nghe tiếng cầu xin của chúng con. Sự giận của Ngài chỉ trong một lúc, nhưng ơn của Ngài trọn đời; Ngài đã giải cứu linh hồn chúng con khỏi âm phủ thấp nhất, đã từ trời sai sự thương xót và lẽ thật đến cứu chúng con, và làm nơi ẩn náu cho chúng con; trong sự hiện diện kín đáo của Ngài, Ngài giấu chúng con khỏi sự kiêu ngạo của loài người và khỏi sự tranh cãi của lưỡi.
Ngài bao phủ chúng con bằng những bài ca giải cứu. Hỡi các thánh đồ của Ngài, hãy yêu mến Đức Chúa Trời; Ngài bảo tồn những người trung tín, và báo trả đầy đủ cho kẻ kiêu ngạo. Ngài không đối đãi với chúng con theo tội lỗi chúng con, cũng không báo trả chúng con theo sự gian ác chúng con; trong cơn giận, Ngài vẫn nhớ đến sự thương xót. Lạy Chúa, sự thương xót và lẽ thật thuộc về Ngài, và giao ước của Ngài bền vững đời đời. Hãy vui mừng trong Đức Chúa Trời, hỡi những người công bình; phước cho dân tộc nào biết tiếng vui mừng; họ sẽ bước đi trong ánh sáng của mặt Ngài, nhân danh Ngài họ vui mừng trọn ngày, và nhờ sự công chính của Ngài mà được tôn cao. Xin thỏa mãn chúng con buổi sáng bằng sự thương xót của Ngài, để chúng con vui mừng và hớn hở trọn các ngày của chúng con.
Xin dẫn dắt chúng con bằng lời khuyên dạy của Ngài, và sau đó tiếp nhận chúng con vào vinh quang của Ngài, để cùng với toàn thể đạo binh phước hạnh trên trời, chúng con được chiêm ngưỡng, yêu mến và ngợi khen cách trọn vẹn và vui mừng Đức Chúa Trời Ba Ngôi vinh hiển, là Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Thánh Hóa chúng con, đời đời không cùng. A-men.
Phần thứ nhất. Hỡi linh hồn ta, hãy ngợi khen Đức Chúa Trời; mọi điều gì trong ta hãy ngợi khen danh thánh của Ngài. Hỡi linh hồn ta, hãy ngợi khen Đức Chúa Trời, chớ quên các ân huệ của Ngài. Ngài tha thứ mọi tội ác ngươi, chữa lành mọi bệnh tật ngươi, cứu chuộc mạng sống ngươi khỏi huyệt, và đội cho ngươi mão triều thiên bằng sự nhân từ và thương xót.
[NEEDS REVIEW: phần còn lại của bài thánh ca theo Thi Thiên 103, 36, 73 và các Thi Thiên khác bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý về lòng nhân từ đời đời của Đức Chúa Trời, sự công chính của Ngài dành cho người ngay thẳng trong lòng, và lời cầu xin được ở trong nhà Đức Chúa Trời và tiếp tục nhận sự nhân từ của Ngài; lời lẽ đầy đủ không khôi phục được từ bản quét này.]
Phần thứ hai. Lòng nhân từ yêu thương của Ngài thật tuyệt vời; nguyện chúng con được ở trong nhà Đức Chúa Trời, và xin Ngài tiếp tục lòng nhân từ cho những người biết Ngài, và sự công chính Ngài cho người ngay thẳng trong lòng, để chúng con được ở cùng Ngài và không bị hổ thẹn.
[NEEDS REVIEW: phần cuối của bài thánh ca, gồm các đoạn trích từ Thi Thiên 145, 107, 29, 96 và Khải Huyền, bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được rời rạc các ý về vương quốc đời đời của Đức Chúa Trời, về sự thánh khiết của Đức Chúa Trời Toàn Năng là Đấng đã có, hiện có và sẽ đến, và về lời kêu gọi mọi vật có hơi thở hãy ngợi khen Đức Chúa Trời; lời lẽ đầy đủ không khôi phục được từ bản quét này.]
Thứ tự cử hành nghi thức thánh về Thân Thể và Huyết của Đấng Christ.
Lời giải thích sau đây, hoặc tương tự, về bản chất, công dụng và ích lợi của nghi thức thánh này, có thể được dùng tùy theo sự quyết định của mục sư, khi ông thấy cần thiết cho sự dạy dỗ của những người dự lễ.
Để các ngươi có thể nhận biết thân thể của Chúa, và hiểu được bản chất, công dụng và ích lợi của nghi thức thánh này, các ngươi phải biết rằng Đức Chúa Trời đã dựng nên loài người theo hình ảnh Ngài, để biết, yêu mến và phục vụ Đấng Tạo Hóa mình; rằng loài người đã sa ngã dưới tội lỗi và sự đoán phạt, và mất đi sự thánh khiết thích hợp cho công việc mà họ được dựng nên. Ngay sau đó, tình yêu và sự khôn ngoan kỳ diệu của Đức Chúa Trời đã sắm sẵn cho chúng ta một Đấng Cứu Chuộc, để Ngài không mất đi vinh quang của công cuộc sáng tạo, để Ngài tha thứ và cứu chúng ta theo các điều kiện, bảo đảm danh dự cho sự công chính của Ngài, đạt được các mục đích của luật pháp và sự cai trị của Ngài, và khôi phục chúng ta về tình yêu và sự phục vụ Ngài, bằng cách bày tỏ cho thế gian những bằng chứng lớn nhất về sự nhân lành, tình yêu và lòng thương xót.
Bằng phép lạ lớn nhất của sự hạ mình, trước hết Ngài hứa, rồi ban Con một của Ngài, là Ngôi Lời đời đời, để mang lấy bản tính loài người vào trong thần tính của Ngài; để vừa là Đức Chúa Trời vừa là loài người, Ngài trở nên Đấng Trung Bảo thích hợp giữa Đức Chúa Trời và loài người, khôi phục chúng ta và hòa giải chúng ta với chính Ngài. Như vậy, Chúa Giê-xu Christ, được hoài thai bởi Đức Thánh Linh và sinh ra bởi trinh nữ Ma-ri, trở nên A-đam thứ hai, là Thầy Thuốc và Đấng Cứu Rỗi của những tội nhân khốn khổ, là Đấng Chỉ Huy của sự cứu rỗi chúng ta, để làm Vua vinh hiển và Đầu của mọi kẻ được nên thánh và được cứu.
Ngài đã bày tỏ sự thánh khiết, sự nhân lành và tình yêu của Đức Chúa Trời, bằng sự thánh khiết, nhân lành và tình yêu trọn vẹn của thân vị, giáo lý và đời sống phước hạnh của Ngài, và bằng cách chịu đựng vì chúng ta mọi hoạn nạn của đời này, và cuối cùng là cái chết bị rủa sả trên thập tự giá, làm của lễ và giá chuộc cho chúng ta. Để tất cả những điều này có hiệu quả cho sự khôi phục chúng ta, Ngài đã lập cho chúng ta một giao ước mới và tốt hơn, và tự mình rao giảng giao ước ấy, đảm nhận sự tha tội, sự xưng công chính và sự nên thánh của mọi kẻ bởi đức tin chân thật mà nhận Ngài làm Đấng Cứu Rỗi mình, ăn năn tội lỗi mình, và đồng ý được nên thánh bởi Lời và Thánh Linh của Ngài, bởi đó Ngài cũng mời gọi và kéo người ta đến cùng Ngài, và ban cho họ tin. Chúng ta được bước vào giao ước phước hạnh, tha tội và cứu rỗi này một cách long trọng, trước hết bởi lễ báp-têm.
Và khi Đấng Christ sắp lìa khỏi thế gian, phó chính mình làm của lễ vì chúng ta, chuyển cầu và thi hành đầy đủ quyền năng vương giả của Ngài, với tư cách là Đầu của Hội Thánh; và bởi ân điển Ngài kéo người ta đến cùng Ngài và chuẩn bị họ cho vinh quang của Ngài, chính Ngài đã lập nên nghi thức thánh về thân thể và huyết Ngài tại bữa ăn tối cuối cùng, để làm sự trình bày và kỷ niệm liên tục về sự chết của Ngài, và trong đó là tình yêu của chính Ngài và của Cha Ngài, cho đến khi Ngài đến, chỉ định các mục sư của Ngài, bởi sự rao giảng Phúc Âm và sự quản lý các nghi thức thánh này, làm những đầy tớ bên ngoài của Ngài, và Thánh Linh Ngài ở bên trong, truyền đạt ân điển Ngài một cách hiệu quả.
Vậy, Bữa Tiệc của Chúa là một nghi thức thánh được Đấng Christ lập nên, trong đó bánh và rượu, trước hết bởi sự biệt riêng ra thánh, được làm thành một cách thuộc về nghi thức thánh, hay theo nghĩa tượng trưng, thân thể và huyết của Đấng Christ, được dùng bằng cách bẻ ra và rót ra để trình bày và kỷ niệm của lễ về thân thể và huyết của Đấng Christ trên thập tự giá, đã dâng lên Đức Chúa Trời một lần vì tội lỗi; và được ban ra nhân danh Đấng Christ cho Hội Thánh, để biểu thị và long trọng hóa sự đổi mới giao ước thánh của Ngài với họ, và sự ban chính Ngài cho họ, để chuộc tội lỗi họ bởi của lễ của Ngài, và thánh hóa họ hơn nữa bởi Thánh Linh Ngài, và xác nhận quyền của họ đối với sự sống đời đời. Và bánh rượu được Hội Thánh nhận lấy, ăn và uống, để tuyên xưng rằng họ sẵn lòng nhận lấy chính Đấng Christ cho các mục đích đã nói trên, là sự xưng công chính, sự nên thánh và sự vinh hiển của họ, và để biểu thị và long trọng hóa sự đổi mới giao ước của họ với Ngài, cùng sự thông công thánh của họ với Ngài và với nhau.
Vì đây là sự đổi mới một giao ước hai chiều được long trọng hóa tại đây, nên khi chúng ta kỷ niệm của lễ của Đấng Christ, nhận lấy Ngài và các ích lợi cứu rỗi của Ngài, thì chúng ta cũng dâng và phó chính mình cho Ngài, là dân đã được chuộc và được nên thánh của Ngài, làm một của lễ sống, đẹp lòng, để sống cách biết ơn và vâng phục cho sự ngợi khen Ngài.
Trước khi nhận lãnh nghi thức thánh này, chúng ta phải tự xét mình và đến cách sẵn sàng. Trong khi nhận lãnh, chúng ta phải thực hành những tình cảm thánh thích hợp với công việc; và sau khi nhận lãnh, chúng ta phải bởi sự suy ngẫm về nó, cố gắng làm sống lại những tình cảm ấy, và thực hiện giao ước đã được đổi mới tại đó.
Những phẩm chất thánh cần được chuẩn bị trước là những điều sau: thứ nhất, một niềm tin chân thật vào lẽ thật của đức tin Cơ Đốc, liên quan đến Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con và Đức Thánh Linh; thân vị, chức vụ, công việc, sự chịu khổ và các ích lợi của Đấng Christ. Thứ hai, cảm nhận về tình trạng tội lỗi và khốn khổ của chúng ta nơi chính mình, và nhu cầu của chúng ta về Đấng Christ, để khiêm nhường ghê tởm chính mình vì những sự vi phạm của mình, cùng với cảm nhận về những yếu đuối hiện tại cần được thêm sức, và những tội lỗi cần được tha thứ. Thứ ba, một ước muốn chân thật về Đấng Christ để được tha tội, được nuôi dưỡng thuộc linh và được cứu rỗi. Thứ tư, một cảm nhận biết ơn về tình yêu kỳ diệu của Đức Chúa Trời, được bày tỏ trong sự cứu chuộc chúng ta và trong những lời mời gọi hiện tại về Đấng Christ. Thứ năm, sự thực hành tình yêu thánh và niềm vui trong tình yêu không thể diễn tả được này, nếu hai điều ấy đã được cảm nhận trước khi chúng ta đến, thì trong khi và sau nghi thức thánh, chúng ta phải cố gắng thực hành chúng. Thứ sáu, tình yêu thương nhau và tha thứ những điều sai trái cho nhau, cùng với ước muốn về sự thông công của các thánh đồ. Thứ bảy, sự dâng mình cho Đức Chúa Trời trong giao ước, với quyết tâm vâng phục mới hoặc được đổi mới. Thứ tám, một sự thương xót đối với chính Đấng Christ và các chi thể của Ngài, cùng với lòng trông đợi về sự hiện đến của Ngài và vinh quang mà chúng ta sẽ được hưởng với Ngài.
Chỉ những người thật sự ăn năn và tin, và thành thật đồng ý với các điều khoản của giao ước, mới được mời đến bàn của Chúa và đến dự; mặc dù mọi người đều được mời tin và ăn năn như vậy, rồi đến. Nhưng những người được các mục sư tiếp nhận, nếu họ đến, là những người có trí khôn để hiểu điều mình làm và tự xét mình, đã tuyên xưng đức tin, sự ăn năn và sự vâng phục cách cá nhân, là thành viên của Hội Thánh, và không bị loại khỏi sự thông công hiện tại của Hội Thánh một cách chính đáng vì tà giáo hay tội lỗi gây gương xấu.
Ích lợi của nghi thức thánh không chỉ được xét đoán bởi kinh nghiệm và cảm xúc hiện tại, mà bởi đức tin, vì Đức Chúa Trời đã định cho chúng ta dùng nó và hứa ban phước cho Ngài, chúng ta có thể và phải tin rằng Ngài sẽ thực hiện lời hứa của Ngài; và bất luận chúng ta cảm thấy gì trong hiện tại, chúng ta vẫn chân thành chờ đợi Ngài.
Lời khuyên bảo.
Anh em được mời đến đây, hỡi anh em yêu dấu, làm khách tại bàn thánh này, bởi mệnh lệnh của Chúa, để nhận lãnh sự thương xót lớn nhất, và thực hiện bổn phận lớn nhất. Về phần Đấng Christ, mọi sự đã sẵn sàng. Bữa tiệc đã dọn sẵn cho anh em, chính cho anh em là những kẻ bởi tội lỗi đã đáng bị quăng ra khỏi sự hiện diện của Chúa; cho anh em là những kẻ đã nhiều lần bỏ qua và lạm dụng lòng thương xót. Một bữa tiệc về thân thể và huyết của Đấng Christ, miễn phí cho anh em, nhưng đắt giá cho Ngài. Anh em đã bị mất; và đang trên đường bị mất đời đời, khi bởi phép lạ lớn nhất của tình yêu hạ mình, Ngài đã tìm kiếm và cứu anh em. Anh em đã chết trong tội lỗi, bị luật pháp đoán phạt, làm nô lệ cho Sa-tan; chỉ còn thiếu sự thi hành công lý để đưa anh em vào sự khốn khổ đời đời, khi Đấng Cứu Chuộc yêu dấu của chúng ta thương xót anh em trong huyết mình, và đổ huyết Ngài ra để rửa sạch và chữa lành anh em. Đấng bị xúc phạm đã chịu khổ, để kẻ xúc phạm khỏi phải chịu khổ. Ngài đã kêu lên trên thập tự giá: Đức Chúa Trời tôi ơi, Đức Chúa Trời tôi ơi, sao Ngài lìa bỏ tôi, để chúng ta là những kẻ đáng bị lìa bỏ đời đời, khỏi bị lìa bỏ đời đời. Ngài đã chết, để chúng ta được sống.
Ôi, sự cứu chuộc ấy đã tác động đến anh em dường nào, nếu trước hết anh em đã nằm một năm, một tháng, hay một ngày trong địa ngục! Nếu anh em chỉ thấy Chúa đang hấp hối của mình, hay thấy những kẻ bị đoán phạt trong sự khốn khổ của họ, anh em nghĩ mình sẽ quý trọng sự cứu rỗi hiện đang được bày tỏ và dâng cho anh em đến mức nào? Hãy xem tại đây Đấng Christ đang chết trong sự trình bày thánh này. Hãy xem Chiên Con của Đức Chúa Trời, Đấng cất tội lỗi của thế gian đi! Ý muốn của Ngài là được thường xuyên chịu đóng đinh trước mắt anh em như vậy. Ôi, chúng ta phải bị xấu hổ biết bao, và ghê tởm chính mình, vì chúng ta vừa gây nên cái chết của Đấng Christ bởi tội lỗi, lại vừa phạm tội chống lại cái chết ấy! Và chúng ta phải tràn đầy vui mừng biết bao, vì chúng ta có những mầu nhiệm thương xót như vậy được mở ra, và sự cứu rỗi lớn lao như vậy được dâng cho chúng ta cách nhưng không! Ôi, hãy ghét tội lỗi, ôi, hãy yêu Đấng Cứu Rỗi này: hãy coi chừng, đừng đến đây mà không có ước muốn trở nên thánh hơn, cũng đừng đến với ý định tiếp tục phạm tội cố ý. Chớ bị lừa dối; Đức Chúa Trời không chịu khinh dể đâu; nhưng nếu anh em thành thật ăn năn và đồng ý với giao ước, hãy đến và được chào đón; chúng tôi có sứ mạng từ Đấng Christ để nói với anh em rằng anh em được chào đón. Đừng để một linh hồn run rẩy, tan vỡ nào rút lui, là người sẵn lòng thuộc về Đấng Christ theo các điều khoản giao ước của Ngài, nhưng hãy tin rằng Đấng Christ sẵn lòng thuộc về anh em hơn nữa. Ngài đã sẵn lòng trước, và vì vậy đã chết vì anh em, lập giao ước ân điển, sai người đến mời gọi và nài xin anh em đồng ý, chờ đợi anh em bấy lâu, và ban cho anh em sự ăn năn, sự sẵn lòng và ước muốn của anh em. Vậy thì chớ nghi ngờ sự sẵn lòng của Ngài, nếu anh em [NEEDS REVIEW: câu cuối của đoạn bị cắt ở cuối chunk, phần tiếp theo nằm ở chunk sau].
Chính Sa-tan và sự vô tín mới khiến anh em nghi ngờ điều ấy, gây tổn hại cho cả Đấng Christ lẫn chính anh em. Hãy đến gần, hãy quan sát, hãy tin, và hãy kinh ngạc trước sự giàu có của tình yêu và ân điển Ngài. Vì chính Ngài đã mời anh em đến xem và nếm thử, để anh em phải kinh ngạc. Anh em là tội nhân, nhưng Ngài mời anh em nhận lấy sự tha thứ được đổi mới và đóng ấn cho tội lỗi mình, và ban cho anh em thêm Đức Thánh Linh để thắng hơn tội lỗi. Hãy xem đây thân thể bị bẻ ra và huyết Ngài, những chứng cớ về sự sẵn lòng của Ngài. Như vậy Ngài đã đóng ấn giao ước, giao ước tha thứ mọi tội lỗi của anh em, và bảo đảm cho anh em sự hòa thuận với Đức Chúa Trời, sự làm con nuôi, cùng quyền hưởng phước hạnh đời đời. Đừng chối từ sự ưng thuận của mình, nhưng hãy hết lòng phó thác chính mình cho Đấng Christ, rồi đừng nghi ngờ nữa.
Tội lỗi đỏ thắm, đỏ như son của anh em sẽ trở nên trắng như len hay như tuyết. Đừng lấy số lượng hay sự lớn lao của chúng mà chống lại ân điển Ngài: không có tội nào quá lớn đến nỗi Ngài không thể tha cho những tín hữu ăn năn. Tội lớn sẽ đem lại vinh quang lớn cho huyết và ân điển Ngài. Nhưng anh em hãy cố gắng ghê tởm tội lỗi mình cách lớn lao hơn, yêu mến một Đức Chúa Trời như vậy cách lớn lao hơn, và cảm tạ một Đấng Cứu Thế như vậy cách lớn lao hơn. Hãy chân thành nói: Tôi sẵn lòng, lạy Chúa, để hoàn toàn thuộc về Ngài, rồi hãy tin tưởng mà nhận lấy Đấng Christ, sự tha thứ và sự sống, như những điều được ban cho anh em theo chính sự chỉ định của Ngài trong giao ước đã đóng ấn. Và hãy nhớ rằng Ngài đang đến. Ngài đang đến với hàng nghìn thiên sứ quyền năng của Ngài, để thi hành sự phán xét trên kẻ không tin kính, nhưng để được vinh hiển trong các thánh đồ Ngài, và được ngưỡng mộ trong mọi kẻ tin. Và khi ấy chúng ta sẽ có những điều lớn lao hơn những điều này. Khi ấy anh em sẽ thấy mọi lời hứa được ứng nghiệm, những lời hứa mà nay đã được đóng ấn cho anh em, và trên đó Ngài khiến anh em tin cậy. Hãy làm sống lại tình yêu thương nhau ngay bây giờ, hãy tha thứ cho những người đã làm hại anh em, và hãy vui thích trong sự thông công của các thánh đồ. Rồi anh em sẽ được nhận vào Hội Thánh khải hoàn, nơi cùng với các thánh đồ trọn vẹn, anh em sẽ vui mừng cách trọn vẹn, yêu mến và ngợi khen Chúa đời đời. Hãy nhận lấy ngay bây giờ một Đấng Christ chịu đóng đinh được bày tỏ tại đây, và hãy bằng lòng vác thập tự giá mình mà theo Ngài. Rồi anh em sẽ trị vì với một Đấng Christ vinh hiển, trong sự nhìn thấy và hưởng thụ phước hạnh Đức Chúa Trời, Đấng mà nhờ Đấng Christ, anh em nay đã được hòa thuận. Hãy để đức tin và tình yêu thương vận hành trên những điều này, trong khi anh em còn ở tại bàn thánh này.
Sau đó mục sư sẽ dùng lời cầu nguyện sau đây hoặc lời tương tự.
Lạy Đức Chúa Trời thánh khiết, chúng con như rơm rạ trước mặt Ngài, là lửa thiêu đốt. Làm sao chúng con đứng nổi trước sự thánh khiết của Ngài, vì chúng con là một dân tội lỗi, nặng trĩu gian ác, đã lui đi và chọc giận Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên. Khi chúng con còn lầm lạc, Con Ngài đã tìm và cứu chúng con; khi chúng con còn ô uế trong huyết mình, Ngài đã phán cùng chúng con rằng: Hãy sống. Trong thời kỳ yêu thương, Ngài đã che phủ sự trần truồng của chúng con, đã lập giao ước với chúng con, và chúng con đã trở nên dân Ngài nhờ huyết Ngài. [NEEDS REVIEW: đoạn giữa lời cầu nguyện bị OCR xáo trộn nặng, thứ tự các câu và các trích dẫn bên lề khó xác định chắc chắn] Nhưng chúng con là những kẻ phản nghịch đáng buồn, đã quay lưng lại với Ngài. Dầu vậy, Đấng Christ là sự chuộc tội cho tội lỗi chúng con, Đấng đã mang lấy chúng trong thân thể Ngài, chịu khổ vì chúng để cất chúng đi bằng sự hy sinh chính mình Ngài. Xin thương xót chúng con, rửa chúng con trong huyết Ngài, mặc cho chúng con sự công chính của Ngài, cất đi gian ác chúng con, và đừng để chúng trở nên sự hủy diệt của chúng con; xin tha thứ chúng và không nhớ đến chúng nữa.
Hỡi Đấng chẳng vui thích về sự chết của kẻ có tội, xin chữa lành sự bội nghịch của chúng con, yêu thương chúng con cách nhưng không, và phán sự bình an cho linh hồn chúng con, rằng Ngài là sự cứu rỗi của chúng con. Đấng sẽ không bao giờ đuổi ra những kẻ đến cùng Ngài, xin tiếp nhận chúng con cách nhân từ vào bữa tiệc Ngài đã dọn sẵn cho chúng con, khiến chúng con đói khát Đấng Christ và sự công chính của Ngài, để chúng con được thỏa mãn. Xin cho thịt và huyết Ngài thật là đồ ăn và đồ uống cho chúng con; và xin Thánh Linh Ngài ở trong chúng con như một giếng nước sống, vọt lên sự sống đời đời. Xin cho chúng con biết tình yêu của Ngài trong Đấng Christ, là tình yêu vượt quá sự hiểu biết. Dầu chúng con chưa từng thấy Ngài, xin cho chúng con yêu mến Ngài; và dầu nay chúng con chưa thấy Ngài, xin cho chúng con vui mừng với niềm vui không nói được và đầy vinh quang. Dầu chúng con không xứng đáng với những mẩu bánh rơi từ bàn Ngài, xin nuôi dưỡng linh hồn tội lỗi và bị thương của chúng con. Xin làm mềm lòng chúng con vốn đã chai cứng bởi sự lừa dối của tội lỗi; xin làm chết xác thịt, và thêm sức cho chúng con với quyền năng trong con người bề trong, để chúng con sống và tôn vinh Ngài. Nhờ ân điển, chỉ qua Chúa Giê-xu Christ mà thôi. A-men.
Tại đây hãy đem bánh đến cho mục sư, để ông nhận lấy và đặt trên bàn, rồi rượu cũng vậy (hoặc nếu đã đặt sẵn ở đó thì thôi); dầu thế nào, ông cũng hãy chúc phước cho chúng, cầu nguyện bằng những lời sau đây hoặc tương tự.
Lạy Đức Chúa Trời, Ngài là Đấng Tạo Hóa và là Chúa của muôn vật. Ngài là Đấng uy nghi tối cao mà chúng con đã xúc phạm; Ngài là Cha yêu thương và thương xót nhất của chúng con, Đấng đã ban Con Ngài để hòa thuận chúng con với chính Ngài, Đấng đã xác nhận Tân Ước và giao ước bằng huyết vô cùng quý báu của Ngài, và đã lập nghi thức thánh này để cử hành tưởng nhớ Ngài cho đến khi Ngài đến. Xin thánh hóa những tạo vật này là bánh và rượu, mà theo sự lập và mệnh lệnh của Ngài, chúng con biệt riêng ra cho sự dùng thánh này, để chúng có thể, theo cách của nghi thức thánh, trở nên thân thể và huyết của Con Ngài là Chúa Giê-xu Christ. A-men.
Rồi (hoặc ngay trước lời cầu nguyện này) mục sư hãy đọc những lời về sự lập nghi thức, rằng: Hãy nghe điều sứ đồ Phao-lô nói: Vả, tôi có nhận nơi Chúa điều tôi đã dạy lại cho anh em; ấy là Đức Chúa Jêsus, trong đêm Ngài bị nộp, lấy bánh, tạ ơn, rồi bẻ ra mà phán rằng: Nầy là thân thể ta, vì các ngươi mà phó cho; hãy làm điều nầy để nhớ ta. Cũng một thể ấy, sau khi ăn bữa tối rồi, Ngài lấy chén và phán rằng: Chén nầy là giao ước mới trong huyết ta; hễ khi nào các ngươi uống, hãy làm điều nầy để nhớ ta. Ấy vậy, mỗi lần anh em ăn bánh nầy, uống chén nầy, thì rao sự chết của Chúa cho tới lúc Ngài đến.
Rồi mục sư hãy nói: Bánh và rượu này, đã được biệt riêng và thánh hóa cho sự dùng thánh này theo sự chỉ định của Đức Chúa Trời, nay không còn là bánh và rượu thường nữa, nhưng theo cách của nghi thức thánh, là thân thể và huyết của Đấng Christ.
Rồi ông hãy cầu nguyện như sau.
Hỡi Đấng Cứu Thế đầy thương xót, vì Ngài đã yêu thương chúng con cho đến chết, và đã chịu khổ vì tội lỗi chúng con, là Đấng công chính vì kẻ không công chính, và đã lập nghi thức thánh này để dùng tưởng nhớ Ngài cho đến khi Ngài đến; chúng con nài xin Ngài, nhờ sự cầu thay của Ngài với Đức Chúa Cha, qua sự hy sinh thân thể và huyết Ngài, ban cho chúng con sự tha thứ tội lỗi, và Thánh Linh làm cho sống của Ngài, vì nếu không có Ngài thì xác thịt chẳng ích gì. Xin hòa thuận chúng con với Đức Chúa Cha, và như các chi thể của Ngài, dẫn chúng con đến sự sống đời đời. A-men.
Rồi mục sư hãy lấy bánh, bẻ ra trước mắt dân chúng, mà nói: Thân thể của Đấng Christ đã bị bẻ ra vì chúng ta, và đã dâng một lần đủ cả để thánh hóa chúng ta. Hãy xem Chiên Con của Đức Chúa Trời, Đấng cất tội lỗi của thế gian đi. Cũng một thể ấy, ông hãy lấy chén, rót rượu ra trước mắt hội chúng, mà nói: Chúng ta đã được chuộc bằng huyết quý báu của Đấng Christ, như huyết của chiên con không tì vết, không chỗ trách được, để nhờ đức tin chúng ta có thể thấy Đấng đã chịu khổ vì chúng ta.
Rồi ông hãy cầu nguyện.
Hỡi Đức Thánh Linh, Đấng ra từ Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con, Đấng mà bởi Ngài Đấng Christ đã được hoài thai, Đấng mà bởi Ngài các tiên tri và sứ đồ đã được thần cảm, và các tôi tớ của Đấng Christ được xức dầu và kêu gọi, Đấng ngự và hành động trong các chi thể của Đấng Christ, Đấng mà Ngài thánh hóa cho sự dùng và phục vụ của Đấng làm Đầu, và sai họ đi rao giảng Phúc Âm cho thế gian: xin làm mềm lòng chúng con, hạ chúng con xuống vì tội lỗi mình. Xin thánh hóa và làm cho chúng con sống lại, để chúng con nếm biết thức ăn thuộc linh, và nuôi mình bằng đó cho sự nuôi dưỡng và tăng trưởng trong ân điển. Xin đổ tình yêu của Đức Chúa Trời ra trên lòng chúng con, kéo chúng ra trong tình yêu thương Ngài, đầy dẫy chúng con với lòng biết ơn và niềm vui thánh, cùng tình yêu nồng nhiệt dành cho nhau; xin an ủi chúng con bằng chứng rằng chúng con là con cái Ngài, và là vật bảo chứng cho cơ nghiệp của chúng con, và đóng ấn chúng con cho sự sống đời đời. A-men.
Rồi mục sư hãy trao bánh đã thánh hóa và bẻ ra cho những người dự tiệc, trước hết tự mình lấy và ăn như một người trong số họ, sau khi đã nói: Hãy ăn đi; đây là thân thể của Đấng Christ đã bị bẻ ra vì anh em; hãy làm điều này để nhớ đến Ngài. Cũng một thể ấy, ông sẽ trao chén cho họ, tự mình uống sau khi đã nói: Chén này là Tân Ước trong huyết Đấng Christ, huyết của Tân Ước đã đổ ra vì anh em để tha tội; hãy uống hết thảy chén này để nhớ đến Ngài.
Hãy để tùy ý mục sư lựa chọn, hoặc thánh hóa bánh và rượu cùng một lúc, bẻ bánh và rót rượu ra ngay; hoặc thánh hóa và rót rượu ra khi những người dự tiệc đã ăn bánh xong. Nếu ông làm theo cách sau, ông phải dùng những lời cầu nguyện và lời nói trên đây hai lần cho phù hợp. Và cũng để tùy ý ông, hoặc dùng lời nào khi bẻ bánh và rót rượu, hoặc không dùng lời nào. Và nếu mục sư chọn chỉ cầu nguyện một lần, tại lúc thánh hóa, tưởng nhớ và trao ban, thì ông hãy cầu nguyện như sau, hoặc theo ý này.
Lạy Đức Chúa Trời, Ngài là Đấng Tạo Hóa và là Chúa của muôn vật, là Đấng uy nghi tối cao mà chúng con đã xúc phạm. Ngài là Cha thương xót của chúng con, Đấng đã ban Con Ngài để hòa thuận chúng con với Ngài, Đấng đã xác nhận Tân Ước và giao ước ân điển bằng huyết vô cùng quý báu của Ngài, và đã lập nghi thức thánh này để cử hành tưởng nhớ Ngài cho đến khi Ngài đến. Xin thánh hóa những tạo vật này là bánh và rượu, mà theo ý muốn Ngài, chúng con biệt riêng ra cho sự dùng thánh này, để chúng có thể, theo cách của nghi thức thánh, trở nên thân thể và huyết của Con Ngài là Chúa Giê-xu Christ. Và nhờ sự hy sinh và cầu thay của Ngài, xin ban cho chúng con sự tha thứ mọi tội lỗi, và hòa thuận với chúng con, nuôi dưỡng chúng con bằng thân thể và huyết của Đấng Christ cho sự sống đời đời. Và để đạt mục đích đó, xin ban cho chúng con Thánh Linh làm cho sống của Ngài, để tỏ Đấng Christ ra cho lòng chúng con, Đấng được bày tỏ cho các giác quan chúng con. Xin Ngài làm mềm lòng chúng con, hạ chúng con xuống vì tội lỗi mình, và khiến chúng con nuôi mình bằng Đấng Christ nhờ đức tin. Xin Ngài đổ tình yêu của Ngài ra trên lòng chúng con, kéo chúng ra trong tình yêu thương Ngài, đầy dẫy chúng con với niềm vui thánh và lòng biết ơn, cùng tình yêu nồng nhiệt dành cho nhau; xin Ngài an ủi chúng con bằng chứng rằng chúng con là con cái Ngài, và củng cố chúng con cho sự vâng lời mới, làm vật bảo chứng cho cơ nghiệp chúng con, và đóng ấn chúng con cho sự sống đời đời, nhờ Chúa Giê-xu Christ, Chúa và Đấng Cứu Thế của chúng con. A-men.
Hãy để tùy ý mục sư, hoặc trao bánh và rượu cho dân chúng (tại bàn) chỉ chung chung, mỗi người tự lấy và áp dụng cho chính mình; hoặc trao chung cho bấy nhiêu người ngồi ở mỗi bàn riêng; hoặc đặt vào tay từng người. Cũng vậy, về thời điểm nhận tiền đóng góp cho người nghèo. Và đừng ép buộc ai trong dân chúng phải ngồi, đứng hay quỳ trong lúc nhận lãnh, nếu lương tâm người ấy phán xét khác đi.
Khi việc dự phần đã xong, mục sư hãy cầu nguyện như sau, hoặc theo ý này.
Hỡi Đức Chúa Trời vinh hiển, quyền năng, sự khôn ngoan, sự thánh khiết và công bình của Ngài, cùng tình yêu và lòng thương xót của Ngài trong công việc cứu chuộc chúng con, thật lạ lùng biết bao, qua sự nhập thể, đời sống, sự chết, sự sống lại, sự cầu thay và sự cai trị của Con Ngài! Không quyền năng hay sự khôn ngoan nào trên trời hay dưới đất có thể giải cứu chúng con, trừ quyền năng và sự khôn ngoan của Ngài. Các thiên sứ mong ước nhìn thấu vào mầu nhiệm này; đạo quân trên trời ca ngợi mầu nhiệm ấy rằng: Vinh hiển cho Đức Chúa Trời trên nơi cao nhất; bình an dưới đất, và thiện ý đối với loài người. Toàn thể tạo vật sẽ rao truyền lời ngợi khen Ngài: Phước, tôn trọng, vinh hiển và quyền năng thuộc về Đấng ngồi trên ngôi, và thuộc về Chiên Con đời đời. Chiên Con đã bị giết thật xứng đáng nhận quyền năng, tôn trọng và vinh hiển, vì Ngài đã chuộc chúng con cho Đức Chúa Trời bằng huyết Ngài, và lập chúng con làm vua và thầy tế lễ cho Đức Chúa Trời chúng con. Nơi nào tội lỗi gia tăng, ân điển càng gia tăng hơn. Và Ngài thật đã tha cho chúng con một món nợ lớn lao dường ấy, bằng một giá chuộc quý báu dường ấy sao? Ngài thật sẽ ban cho chúng con trị vì với Đấng Christ trong vinh hiển, và thấy mặt Ngài, yêu mến Ngài, và được Ngài yêu mến đời đời sao? Phải, lạy Chúa, Ngài đã tha thứ cho chúng con, và Ngài sẽ làm cho chúng con vinh hiển, vì Ngài là thành tín, Đấng đã hứa. Bằng huyết của Con Ngài, bằng nghi thức thánh, và bằng Thánh Linh Ngài, Ngài đã đóng ấn cho chúng con những lời hứa quý báu này. Chúng con há chẳng yêu mến Ngài, Đấng đã yêu thương chúng con dường ấy sao? Chúng con há chẳng yêu mến các tôi tớ Ngài, và tha thứ cho người lân cận món nợ nhỏ của họ sao? Sau tất cả những điều này, chúng con há lại lìa bỏ Ngài, và đối xử gian dối trong giao ước Ngài sao? Đức Chúa Trời cấm điều đó. Hỡi Chúa, xin cho lòng yêu mến của chúng con hướng về những điều ở trên, nơi Đấng Christ ngồi bên hữu Ngài; xin cho chúng con không còn chú tâm đến những điều thuộc về đất nữa, nhưng để cách ăn ở của chúng con ở trên trời, là nơi chúng con trông đợi Đấng Cứu Thế đến, biến đổi chúng con nên giống hình ảnh vinh hiển của Ngài. Xin dạy chúng con làm theo ý muốn Ngài, hỡi Đức Chúa Trời, và theo Đấng là Tác Giả của sự cứu rỗi đời đời cho mọi kẻ vâng lời Ngài. Xin dùng Lời Ngài dẫn dắt bước chân chúng con, và đừng để gian ác nào cai trị chúng con. Từ nay xin cho chúng con không sống cho chính mình nữa, nhưng sống cho Đấng đã chết vì chúng con và đã sống lại. Xin cho chúng con không thông đồng với những việc làm của sự tối tăm, nhưng quở trách chúng. Và xin cho ánh sáng chúng con soi trước mặt người ta, để họ tôn vinh Ngài. Trong sự đơn sơ và chân thành tin kính, chứ không phải trong sự khôn ngoan xác thịt, xin cho chúng con ăn ở trong thế gian. Ôi, ước gì đường lối chúng con được hướng dẫn để giữ các luật lệ Ngài! Dầu Sa-tan vẫn mong muốn sàng sảy chúng con, và tìm cách như sư tử rống để nuốt chúng con, xin thêm sức cho chúng con đứng vững chống lại mưu chước nó, và mau chóng giày đạp nó dưới chân chúng con. Xin tiếp nhận chúng con, lạy Chúa, là những người phó thác chính mình cho Ngài; và cùng với lời cảm tạ và ngợi khen, chúng con dâng chính mình làm một của lễ sống, được chấp nhận trong Đấng Christ, hữu ích cho vinh hiển Ngài. Đã được giải thoát khỏi tội lỗi, và trở nên tôi tớ Ngài, xin cho chúng con có bông trái dẫn đến sự nên thánh, và cuối cùng là sự sống đời đời, nhờ Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng con. A-men.
Tiếp theo, hãy thêm lời khuyên bảo sau đây, hoặc lời tương tự, nếu có thời gian.
Hỡi anh em, chúng ta đã được đãi tiệc tại đây với Con Đức Chúa Trời tại bàn Ngài, trên thịt và huyết Ngài, để chuẩn bị cho bữa tiệc vinh hiển vô tận. Anh em đã thấy bày tỏ tại đây tội lỗi đáng chịu điều gì, Đấng Christ đã chịu khổ điều gì, và tình yêu lạ lùng nào Đức Chúa Trời của sự nhân lành vô hạn đã bày tỏ cho chúng ta. Anh em đã thông công với các thánh đồ, đã đổi mới giao ước đức tin và vâng lời biết ơn của mình đối với Đấng Christ; anh em đã nhận giao ước đổi mới của Ngài về sự tha thứ, ân điển và vinh hiển cho anh em. Ôi, hãy mang theo từ đây cảm nhận sống động về những điều lớn lao và tuyệt vời này trong lòng anh em. Anh em đến không chỉ để nhận lòng thương xót của một giờ mà thôi, nhưng là điều có thể nảy nở thành niềm vui vô tận. Anh em đến không chỉ để làm bổn phận của một giờ mà thôi, nhưng để hứa điều anh em phải thực hiện trong suốt đời mình trên đất. Hãy nhớ mỗi ngày, nhất là khi những cám dỗ về sự vô tín và sự buồn bã tội lỗi tấn công anh em, những bảo chứng tình yêu nào anh em đã nhận tại đây. Hãy nhớ mỗi ngày, nhất là khi xác thịt, ma quỷ hay thế gian muốn kéo lòng anh em lìa khỏi Đức Chúa Trời, và những cám dỗ phạm tội được bày ra trước mặt anh em, những ràng buộc nào Đức Chúa Trời và sự ưng thuận của chính anh em đã đặt trên anh em. Anh em nay đã được tha thứ, và được rửa sạch trong huyết Đấng Christ. Hỡi anh em, hãy đi, và đừng phạm tội nữa. Đừng phạm tội nữa vì cố ý, và hãy chống lại tội lỗi vì yếu đuối của mình. Đừng lăn lóc trong bùn nữa, và đừng trở lại với đồ mình đã mửa ra. Hãy để tình yêu vượt quá của Đấng Christ thúc giục anh em, khi có những lời hứa như vậy, tẩy sạch chính mình khỏi mọi ô uế của xác thịt và linh hồn, làm trọn sự nên thánh trong sự kính sợ Đức Chúa Trời. Và như một dòng dõi được chọn, một chức tế lễ hoàng gia, một dân tộc thánh, một dân thuộc riêng về Ngài, hãy sốt sắng làm việc lành, và rao truyền lời ngợi khen của Đấng đã gọi anh em.
Tiếp theo, hãy hát một phần thánh ca theo vần điệu, hoặc một Thi Thiên ngợi khen thích hợp nào khác (như Thi Thiên 23, 116, 103 hay 100, v.v.), và kết thúc bằng lời cầu nguyện sau đây hoặc tương tự: xin Ngài làm trọn ý muốn Ngài trong anh em, và làm việc trong anh em điều đẹp lòng Ngài, để vinh hiển thuộc về Ngài đời đời. A-men. [NEEDS REVIEW: câu kết của đoạn này bị OCR làm mất gần hết, chỉ còn các mảnh rời rạc]
Không mục sư nào, nếu lương tâm ông không thỏa mãn về điều đó, bị ép buộc, trái với sự phán xét của mình, làm báp-têm cho con của những kẻ vô thần công khai, thờ hình tượng hay ngoại đạo, hay của những người chưa chịu báp-têm, hay của những người không hiểu biết đầy đủ những điều cốt yếu của Cơ Đốc giáo (thế nào là một Cơ Đốc nhân) và những điều cốt yếu của lễ báp-têm, cũng không làm báp-têm cho con của những người, từ khi chịu báp-têm, chưa từng tự mình nhận giao ước báp-têm của mình, bằng một lời tuyên xưng đức tin và vâng lời đáng tin, được một mục sư nào của Hội Thánh tiếp nhận và chấp thuận, như trước khi được xác nhận theo Tuyên Ngôn của Nhà Vua. Con của cha mẹ bị khai trừ cách chính đáng, hay sống trong tội lỗi tai tiếng công khai, hay mới phạm một tội như vậy (như đứa trẻ được thụ thai trong tội ngoại tình hay tà dâm) mà sau khi bị kết tội cách chính đáng, lại từ chối ăn năn xưng tội và hứa cải thiện, cũng không bị ép làm báp-têm như vậy.
Nhưng nếu một trong hai cha mẹ đủ điều kiện cách chính đáng, và trình đứa trẻ để chịu báp-têm (hoặc một người khác thay cho họ, trong trường hợp họ không thể có mặt), thì đứa trẻ phải được nhận vào lễ báp-têm. Và nếu cả cha lẫn mẹ ruột đều là ngoại đạo, bị khai trừ hay không đủ điều kiện cách khác, nhưng có người trở nên cha mẹ đỡ đầu và chủ sở hữu của đứa trẻ, cam kết nuôi dạy nó trong đức tin nơi Đấng Christ và sự kính sợ Đức Chúa Trời, rồi trình nó để chịu báp-têm, thì việc đó hãy do một mục sư có sự phán xét chấp thuận điều ấy thực hiện, nhưng đừng ép buộc mục sư nào làm điều đó trái với sự phán xét của mình. Cha mẹ hay người đỡ đầu hãy đến gặp mục sư vào một thời điểm thuận tiện trong tuần trước đó, cho ông biết khi nào họ định dâng con mình để chịu báp-têm, trình bày về khả năng đã nói trên của mình, và nhận sự giúp đỡ thêm của chức vụ mục sư để hiểu đầy đủ hơn về công dụng và ích lợi của nghi thức thánh, cùng bổn phận của chính mình. Bồn báp-têm phải đặt ở chỗ thuận tiện nhất cho mục sư và dân chúng. Khi đứa trẻ hay các trẻ đã được trình diện, mục sư có thể bắt đầu bằng bài nói sau đây hoặc tương tự, hướng về cha mẹ trình diện đứa trẻ.
Để anh em có thể thực hiện việc phục vụ Đức Chúa Trời này với sự hiểu biết, anh em phải biết rằng Đức Chúa Trời đã dựng nên loài người theo hình ảnh Ngài, để yêu mến và phục vụ Ngài; tổ phụ đầu tiên của chúng ta đã cố ý làm hư hoại chính mình bởi tội lỗi, trở nên con cái của sự chết và tù nhân của Sa-tan, kẻ đã thắng hơn họ bằng sự cám dỗ của nó. Và như bởi một người mà tội lỗi đã vào trong thế gian, và sự chết bởi tội lỗi, thì sự chết cũng đã truyền đến mọi người, vì mọi người đều đã phạm tội, và thiếu mất vinh hiển của Đức Chúa Trời. Chúng ta được hoài thai trong tội lỗi, và theo bản tính là con cái của cơn thịnh nộ, vì ai có thể đem vật sạch ra từ vật không sạch? Bởi sự vi phạm của một người, sự phán xét đã đến trên mọi người để định tội.
Nhưng sự khôn ngoan và tình yêu vô hạn của Đức Chúa Cha đã sai Con Ngài làm Đấng Cứu Thế của thế gian. Ngôi Lời đã trở nên xác thịt, cư ngụ trên đất, thắng hơn ma quỷ và thế gian, làm trọn mọi sự công chính, chịu khổ vì tội lỗi chúng ta trên thập tự giá, sống lại, trị vì trong vinh hiển, và sẽ trở lại phán xét thế gian trong sự công chính. Trong Ngài, Đức Chúa Trời đã lập và dâng cho thế gian một giao ước ân điển, trong đó có sự tha tội cho mọi tín hữu ăn năn thật, cùng quyền trở nên con cái Đức Chúa Trời và kẻ thừa kế thiên đàng. Giao ước này cũng mở rộng đến dòng dõi của những người trung tín, để ban cho họ những ích lợi phù hợp với tuổi tác của họ, khi cha mẹ dâng chúng cho Đức Chúa Trời và đưa chúng vào giao ước, và như vậy Đức Chúa Trời trong Đấng Christ sẽ là Đức Chúa Trời của chúng, và kể chúng vào trong dân Ngài.
Giao ước này phải được bước vào cách long trọng bằng lễ báp-têm, là một nghi thức thánh do Đấng Christ lập, trong đó một người tuyên xưng đức tin Cơ Đốc (hay con thơ của người như vậy) được làm báp-têm trong nước nhân danh Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con và Đức Thánh Linh, để biểu thị và long trọng hóa giao ước thánh, trong đó, như một tín hữu ăn năn (hay dòng dõi của người như vậy), người ấy phó thác chính mình (hay được cha mẹ phó thác) cho Đức Chúa Trời là Cha, Con và Thánh Linh, từ nay về sau (hay từ khi có khả năng tự nhiên) tin cậy, yêu mến và kính sợ Ba Ngôi phước hạnh này, chống lại xác thịt, ma quỷ và thế gian; và điều này đặc biệt là nhờ sự cứu chuộc. Và người ấy được long trọng bước vào làm một chi thể hữu hình của Đấng Christ và Hội Thánh Ngài, một con cái Đức Chúa Trời, và một kẻ thừa kế thiên đàng. Ân điển này nay lớn lao biết bao, và bổn phận trước mặt anh em cũng lớn lao biết bao! Há là một ân điển nhỏ sao, khi đứa trẻ này được nhận vào giao ước của Đức Chúa Trời, và được rửa khỏi tội nguyên tổ trong huyết Đấng Christ, điều được biểu thị và đóng ấn bằng sự rửa trong nước của nghi thức thánh này, được nhận làm chi thể của Đấng Christ và Hội Thánh Ngài, nơi Ngài ban sự bảo vệ và chu cấp, cùng phương tiện và Thánh Linh của ân điển, và sự tha tội được đổi mới khi ăn năn, và để anh em thấy hạnh phúc này của con mình?
Bổn phận về phía anh em là, trước hết, phải thấy rằng chính anh em vững vàng trong đức tin nơi Đấng Christ, kẻo chính anh em bị hư mất, và con anh em quả thật là con của một tín hữu. Rồi anh em phải tin tưởng và biết ơn mà dâng con mình cho Đức Chúa Trời, và đưa nó vào giao ước mà chính anh em đang đứng trong đó. Và anh em phải biết rằng đức tin, sự ưng thuận và sự dâng hiến của anh em sẽ đủ cho con cái anh em, chỉ cho đến khi chúng đến tuổi tự mình hiểu biết; rồi chúng phải tự nhận giao ước báp-têm của mình, tự mình đổi mới, ưng thuận và phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời, bằng không chúng sẽ không được Đấng Christ nhận biết. Vì vậy anh em phải cho chúng biết đạo lý của Phúc Âm khi chúng lớn lên, cùng giao ước nay đã lập, và nuôi dạy chúng trong sự kính sợ Chúa. Và khi chúng thật là những tín hữu ăn năn, chúng phải trình diện với các mục sư của Hội Thánh, để được chấp thuận và nhận vào sự thông công của các tín hữu trưởng thành.
Nếu những người này trước đây đã được dạy dỗ kỹ về bản chất của lễ báp-têm, và thời gian đòi hỏi sự ngắn gọn, mục sư có thể bỏ qua phần đầu của bài nói này, và bắt đầu từ phần mô tả lễ báp-têm, hoặc sau phần đó. Nếu cần làm cho dân chúng thỏa mãn về bổn phận làm báp-têm cho trẻ thơ, mục sư có thể làm điều đó tại đây; bằng không, hãy để các câu hỏi sau đây tiếp nối ngay.
Tại đây mục sư sẽ nói với cha mẹ, và cha mẹ sẽ trả lời như sau.
Vì những lời hứa được ban cho những người trung tín và dòng dõi họ, và không ai sẽ chân thành dâng con mình cho Đức Chúa Trời mà chính mình lại không tin Ngài, nên tôi yêu cầu anh em công khai tuyên xưng đức tin của chính mình.
Hỏi: Anh em có tin tất cả những điều này không? Đáp: Tất cả những điều này tôi tin cách chân thành.
Hỏi: Anh em có ăn năn tội lỗi mình, từ bỏ xác thịt, ma quỷ và thế gian, và ưng thuận giao ước ân điển, phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời là Cha, Con và Thánh Linh, là Đấng Tạo Hóa và Cha đã hòa thuận với mình, là Đấng Cứu Chuộc và Đấng Thánh Hóa mình chăng? Đáp: Tôi ưng thuận.
Hoặc nói như sau thì hơn, nếu cha mẹ đủ khả năng tự mình thốt ra lời ấy: Hỏi: Anh em có giữ vững giao ước mà chính anh em đã lập trong lễ báp-têm của mình chăng? Đáp: Ăn năn tội lỗi mình, tôi từ bỏ xác thịt, ma quỷ và thế gian, và tôi phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời là Cha, Con và Thánh Linh, là Đấng Tạo Hóa và Cha đã hòa thuận với tôi, là Đấng Cứu Chuộc và Đấng Thánh Hóa tôi.
Hỏi: Anh em có trình diện và dâng đứa trẻ này cho Đức Chúa Trời, để chịu báp-têm trong đức tin này, và long trọng bước vào giao ước này với Đức Chúa Trời là Cha, Con và Thánh Linh, chống lại xác thịt, ma quỷ và thế gian chăng? Đáp: Đó là điều tôi ao ước (hoặc) Tôi trình diện và dâng nó.
Hỏi: Anh em có long trọng hứa rằng, nếu Đức Chúa Trời còn giữ đứa trẻ ở với anh em cho đến khi nó có khả năng nhận sự dạy dỗ, anh em sẽ trung tín cố gắng cho đứa trẻ này biết giao ước mà anh em đã thay nó bước vào tại đây, và dạy dỗ, khuyên bảo nó thực hiện giao ước này, tức là nó từ bỏ xác thịt, thế gian và ma quỷ, không sống theo chúng; và nó tin nơi Đức Chúa Trời duy nhất trong Ba Ngôi, là Cha, Con và Thánh Linh, Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Thánh Hóa của nó; nó phó thác chính mình cho Ngài như Chủ sở hữu tuyệt đối của mình, vâng lời Ngài như Đấng Cai Trị tối cao, và yêu mến Ngài như Cha nhân từ nhất của mình, hy vọng hưởng Ngài làm phước hạnh của mình trong vinh hiển đời đời chăng? Đáp: Tôi sẽ trung tín cố gắng làm điều đó.
Hỏi: Để đạt mục đích đó, anh em có trung tín cố gắng khiến nó học các tín điều của đức tin Cơ Đốc, Bài Cầu Nguyện của Chúa, và Mười Điều Răn, đọc hay nghe Kinh Thánh, và tham dự việc giảng dạy công khai Lời Đức Chúa Trời chăng? Anh em có cố gắng, bằng sự dạy dỗ, gương mẫu và kỷ luật của chính mình, giữ nó khỏi sự gian ác, và nuôi dạy nó trong đời sống thánh khiết chăng? Đáp: Tôi sẽ trung tín cố gắng làm điều đó, nhờ sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời.
Rồi mục sư hãy cầu nguyện như sau, hoặc theo ý này.
Lạy Cha đầy thương xót, bởi A-đam đầu tiên, tội lỗi đã vào trong thế gian, và sự chết bởi tội lỗi, và chúng con hết thảy theo bản tính là con cái của cơn thịnh nộ; nhưng Ngài đã ban Con một của Ngài làm dòng dõi của người nữ, Đấng Cứu Thế của thế gian, Đấng Chỉ Huy của sự cứu rỗi chúng con, để cất tội lỗi đi bằng sự hy sinh chính mình Ngài. [NEEDS REVIEW: phần giữa lời cầu nguyện này bị OCR làm nát vụn, chỉ còn các mảnh về việc nhận đứa trẻ vào nhà Ngài và bảo vệ nó] Xin nhận đứa trẻ này vào trong nhà Ngài, bảo vệ nó như của riêng Ngài, và khiến nó lớn lên trong ân điển Ngài, nhờ Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng con. A-men.
Rồi mục sư sẽ hỏi cha mẹ tên của đứa trẻ sắp chịu báp-têm, và khi gọi tên nó, ông sẽ hoặc dìm nó dưới nước, hoặc đổ nước lên mặt nó, nếu không thể dìm cách an toàn hay thuận tiện, và sẽ dùng những lời sau đây không thay đổi: Ta làm báp-têm cho con nhân danh Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con, và Đức Thánh Linh.
Và ông sẽ tuyên bố như sau: Đứa trẻ này nay đã được nhận, theo sự chỉ định của Đấng Christ, vào Hội Thánh Ngài, và long trọng bước vào giao ước thánh, cam kết rằng, nếu nó sống đến tuổi dùng lý trí, nó sẽ sống lại với Đấng Christ trong sự mới mẻ của đời sống, vì đã được chôn với Ngài bởi lễ báp-têm, sẽ vác thập tự giá mình, xưng nhận Đấng Christ chịu đóng đinh, và trung tín chiến đấu dưới cờ Ngài chống lại xác thịt, ma quỷ và thế gian, và tiếp tục làm người lính và tôi tớ trung tín của Ngài cho đến chết, để nhận mão triều thiên của sự sống.
Rồi ông sẽ tạ ơn và cầu nguyện.
Chúng con cảm tạ Ngài, lạy Cha đầy thương xót, rằng khi chúng con đã phá luật pháp Ngài và bị luật pháp kết tội, Ngài đã ban cho chúng con một Đấng Cứu Thế, và sự sống trong Ngài, đã mở rộng giao ước ân điển của Ngài đến các tín hữu và dòng dõi họ, và nay đã nhận đứa trẻ này vào giao ước và Hội Thánh Ngài, làm một chi thể của Đấng Christ bởi nghi thức thánh của sự tái sinh này. Chúng con nài xin Ngài, xin cho nó lớn lên trong sự nên thánh; và khi nó đến tuổi phân biệt, xin Thánh Linh Ngài bày tỏ cho nó các mầu nhiệm của Phúc Âm, cùng sự giàu có của tình yêu Ngài trong Chúa Giê-xu Christ; khiến nó đổi mới và xác nhận giao ước mà nay nó đã lập, và phó thác chính mình cùng mọi điều nó có, cách trọn vẹn cho Ngài, là Chúa nó, để vâng phục Ngài là Đấng Cai Trị nó, và yêu mến Ngài là Cha nó hết lòng, hết linh hồn, hết sức lực, gắn bó với Ngài và vui thích trong Ngài như phần của linh hồn nó, ao ước và hy vọng hưởng Ngài trong vinh hiển đời đời. Xin cứu nó khỏi những dục vọng và quyến rũ của xác thịt, những cám dỗ của ma quỷ, và những mồi nhử của sự vui thú, lợi lộc và danh vọng của thế gian, khỏi mọi sự bại hoại của lòng riêng nó, và mọi sự bạo hành gây hại của kẻ thù nó. Xin giữ nó trong sự thông công với các thánh đồ, trong tình yêu và sự dùng Lời và sự thờ phượng của Ngài. Xin cho nó từ bỏ chính mình, vác thập tự giá mình và theo Đấng Christ, Đấng Chỉ Huy của sự cứu rỗi nó, và trung tín cho đến chết, rồi nhận mão triều thiên của sự sống, nhờ Chúa Giê-xu Christ, Đấng Cứu Thế của chúng con.
Rồi hãy dùng lời khuyên bảo sau đây hoặc tương tự cho cha mẹ.
Anh em là những người đã dâng đứa trẻ này cho Đức Chúa Trời, và đã cam kết nó trong giao ước với Ngài, phải cảm tạ vì ân điển lớn lao dường ấy cho đứa trẻ, và phải trung tín thực hiện những gì anh em đã hứa về phần mình, trong việc dạy dỗ và giáo dục đứa trẻ này trong đức tin và sự kính sợ Đức Chúa Trời, để nó nhận và thực hiện giao ước nay đã lập, và nhận mọi phước hạnh mà Đức Chúa Trời đã hứa. Hãy nghe điều Đức Chúa Trời đã đặt làm bổn phận của anh em: Hỡi các người làm cha, chớ chọc giận con cái mình, nhưng hãy nuôi nấng chúng trong sự sửa phạt và khuyên bảo của Chúa. Hãy dạy cho trẻ thơ con đường nó phải theo, để khi nó lớn lên, nó sẽ không lìa khỏi đó. Roi vọt và sự quở trách ban sự khôn ngoan, nhưng đứa trẻ bị bỏ mặc sẽ làm xấu hổ mẹ nó. Ngươi phải yêu mến Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi hết lòng, hết linh hồn, hết sức lực ngươi; và những lời mà ta truyền cho ngươi ngày nay sẽ ở trong lòng ngươi, và ngươi phải dạy dỗ chúng nó cách kỹ càng cho con cái ngươi, và phải nói đến chúng khi ngươi ngồi trong nhà, và khi ngươi đi đường. Còn tôi và nhà tôi, chúng tôi sẽ phục vụ Chúa. Và Phao-lô nói về Ti-mô-thê rằng: Từ khi còn thơ ấu, con đã biết Kinh Thánh, là Kinh Thánh có thể khiến con khôn ngoan để được cứu rỗi, nhờ đức tin trong Đấng Christ Giê-xu.
Rồi hãy nói với dân chúng như sau, hoặc theo ý này.
Hỡi những người yêu dấu, anh em đã nghe phẩm giá lớn lao biết bao mà chúng ta đã được nâng lên bởi lễ báp-têm của mình, và bổn phận lớn lao biết bao mà tất cả chúng ta đều cam kết. Ôi, hãy tra xét và thử xem anh em đã giữ hay đã phá giao ước mà anh em đã lập, và đã sống xứng với phẩm giá của sự kêu gọi mình hay chưa. Và nếu có ai trong anh em là kẻ vô thần, không tin, hay không tin kính, không yêu mến Đức Chúa Trời trên hết mọi sự, và khinh thường Đấng Christ cùng sự cứu rỗi của Ngài, và vẫn chưa được nên thánh, sống theo xác thịt, ma quỷ và thế gian mà anh em đã từ bỏ tại đây, thì vì yêu linh hồn mình, hãy than khóc sự bội ước gian dối của mình với Đức Chúa Trời. Đừng tin cậy chỉ vào nước của lễ báp-têm: nếu anh em không được sinh lại bởi Thánh Linh nữa, anh em không thể vào nước Đức Chúa Trời được. Lễ báp-têm sẽ không cứu anh em, nếu anh em không có sự đáp ứng của một lương tâm tốt đối với Đức Chúa Trời. Nếu ai không có Thánh Linh của Đấng Christ, người ấy chẳng thuộc về Ngài. Huống chi những kẻ khốn khổ ghét sự nên thánh, khinh thường và chế nhạo đời sống thánh khiết, trong khi bởi lễ báp-têm họ đã cam kết với Đức Thánh Linh, là Đấng Thánh Hóa; anh em tưởng mình có thể được cứu bởi giao ước mà anh em không giữ sao? Ôi, không! Sự gian dối của anh em càng làm nặng thêm tội lỗi và sự khốn khổ của anh em. Khi ngươi khấn hứa cùng Đức Chúa Trời, chớ chậm trễ mà trả lời hứa đó, vì Ngài chẳng vui thích kẻ dại; hãy trả điều ngươi đã khấn hứa; thà đừng khấn hứa còn hơn khấn hứa mà không trả. Ôi, hãy chúc tụng Chúa, vì khi ăn năn thật và trở lại, ngay cả sự phá giao ước của anh em cũng sẽ được tha thứ. Vì vậy, hãy ăn năn hạ mình xuống trước mặt Chúa, và tin tưởng phó thác chính mình cho Đấng Christ, vâng theo sự dạy dỗ và công việc thánh hóa của Đức Thánh Linh. Hãy biết ngày thăm viếng của mình, lìa bỏ xác thịt, ma quỷ và thế gian, và trở lại cùng Đức Chúa Trời hết lòng, phó thác chính mình hoàn toàn cho Đấng Tạo Hóa mình, là Đấng sẽ thương xót anh em và tha thứ anh em. Nhưng nếu anh em vẫn sống theo xác thịt, anh em sẽ chết. Và nếu anh em cứ khinh thường sự cứu rỗi lớn lao này, thì không còn của lễ nào cho tội lỗi nữa, nhưng chỉ còn sự trông đợi kinh khiếp về sự phán xét, và lửa sẽ thiêu nuốt những kẻ chống nghịch.
Đừng để trẻ em được làm báp-têm cách riêng tư, cũng đừng ép buộc mục sư làm báp-têm cho chúng ở nơi nào khác ngoài hội chúng công khai, trừ khi có lý do đặc biệt. Nếu có dịp làm báp-têm cho người trưởng thành, mục sư hãy điều chỉnh lời khuyên bảo của mình cho phù hợp.
Về việc dạy giáo lý, và sự chấp thuận những người sắp được nhận vào Bàn Tiệc của Chúa: Vì không ai có thể được cứu khi đến tuổi phân biệt, nếu không thật sự tin, và tự mình phó thác chính mình trong giao ước với Đức Chúa Trời là Cha, Con và Thánh Linh, nên như cha mẹ phải làm phần mình, thì các mục sư cũng phải dạy giáo lý cho những kẻ dốt nát, và siêng năng lao nhọc khiến họ vừa học thuộc những lời lành mạnh (tức là Bài Cầu Nguyện của Chúa, Mười Điều Răn, và một bản giáo lý ngắn gọn nhưng đầy đủ và lành mạnh), vừa hiểu ý nghĩa của chúng, và khiến lòng họ hướng vào tình yêu Đức Chúa Trời cùng sự vâng lời thánh khiết đối với luật pháp Ngài. Để đạt mục đích đó, mục sư hãy, hoặc mỗi ngày của Chúa, trước giờ cầu nguyện buổi tối, hoặc vào một giờ thuận tiện nào đó, hoặc vào một ngày khác trong tuần, thường xuyên hết sức có thể, kiểm tra công khai những người chưa được nhận vào Bàn Tiệc của Chúa, và hỏi han về việc học tập và hiểu biết của họ về Tín Điều, Mười Điều Răn, Bài Cầu Nguyện của Chúa và bản giáo lý; và bằng cách hỏi và giải thích, ông hãy giúp họ hiểu những điều ấy. Và hãy để những người thuộc các gia đình khác nhau trong giáo xứ lần lượt đến, khi được mục sư gọi, để được dạy giáo lý như vậy. Mục sư cũng hãy, hoặc đến nhà họ, hoặc tốt hơn, hẹn những người đã nói trên theo từng đợt vào một giờ và địa điểm nhất định (trong nhà thờ hay bất kỳ nơi thích hợp nào khác) đến gặp ông để nhận sự dạy dỗ cá nhân, nơi ông có thể trao đổi với những người không thích hợp để dạy giáo lý công khai, hay không muốn phục tùng việc đó, và tại đó, bằng sự dạy dỗ và khuyên bảo khiêm nhường, thận trọng và nghiêm túc, ông hãy cố gắng cho họ biết thực chất của đức tin và bổn phận Cơ Đốc, giúp họ chắc chắn về sự kêu gọi và tuyển chọn của mình, chuẩn bị cho sự chết và phán xét, khuyên họ yêu thương và làm việc lành, và cảnh báo họ kẻo bị chai cứng bởi sự lừa dối của tội lỗi. Nhưng ông đừng, nơi công cộng hay riêng tư, xen vào những chuyện không liên quan, hay phí thời gian vào những vấn đề nhỏ nhặt, hay những ý kiến riêng lẻ, cũng đừng dò xét người ta để biết những điều không thích hợp, hay không cần thiết phải tiết lộ [NEEDS REVIEW: câu cuối bị cắt ngang ở cuối chunk, phần tiếp theo thuộc chunk sau]
cũng đừng xen vào những việc không liên quan đến mình, với tư cách là một mục sư, để dò hỏi; nhưng hãy giúp họ học biết, hiểu rõ và thực hành đạo Cơ Đốc được trình bày trong sách Giáo Lý.
Không ai được mục sư cho dự Tiệc của Chúa, cho đến khi người ấy, đến tuổi khôn ngoan, đã hiểu ý nghĩa của giao ước báp-têm của mình, và bằng chính miệng mình, công khai trước Hội Thánh, đã phê chuẩn và xác nhận giao ước ấy, đồng thời hứa rằng, nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, họ sẽ luôn cố gắng trung tín tuân giữ và thực hành những điều mà bằng miệng và lời xưng nhận họ đã đồng ý; và như vậy, đã được dạy dỗ trong đạo Cơ Đốc, họ công khai đưa ra một lời xưng nhận đáng tin về đức tin của mình, và hứa sẽ vâng phục ý muốn của Đức Chúa Trời.
Một lời xưng nhận là đáng tin khi nó được đưa ra một cách hiểu biết, nghiêm túc, tự nguyện, có suy xét; và không bị vô hiệu bởi sự mâu thuẫn trong lời nói hay việc làm. Và lời xưng nhận ấy là không đáng tin khi được đưa ra một cách dốt nát, cợt nhả, bị ép buộc, hấp tấp, hoặc bị vô hiệu bởi sự mâu thuẫn bằng lời nói hay bằng thực hành. Và khi một người vì sự bất trung đã đánh mất uy tín của mình, thì trước hết phải là thực hành làm cho lời nói trở nên đáng tin. Không chỉ các tín hữu riêng lẻ, mà chính các mục tử của Hội Thánh cũng phải chấp thuận lời xưng nhận này. Vì vậy, trước khi bất cứ ai được dự Tiệc của Chúa, họ phải trình bày một cách tốt đẹp về sự hiểu biết, đức tin và đời sống Cơ Đốc phù hợp với điều đó, trước các mục tử của hội chúng nơi họ thuộc về, hoặc phải xuất trình giấy chứng nhận rằng họ đã được chấp thuận hay được dự Tiệc của Chúa tại nơi họ từng là thành viên, và việc ấy do một mục sư thực hiện, dựa trên lời xưng nhận đã được chấp thuận như đã nói trên.
Nếu người ấy có khả năng và sẵn lòng, hãy để hội chúng nghe lời trình bày đầy đủ nói trên về sự hiểu biết, đức tin và sự vâng phục của họ. Nhưng nếu vì sự rụt rè hay không có khả năng trình bày công khai mà người ấy từ chối, hãy để người ấy trình bày điều tương tự một cách riêng tư với mục sư, và mục sư sẽ công bố điều ấy trong hội chúng, rồi hỏi người ấy có nhận đó là của mình không. Nhưng trừ trường hợp có khiếm khuyết tự nhiên đặc biệt nào đó, và không có khả năng phát âm, ít nhất người ấy phải công khai đọc thuộc lòng Tín Điều, và xưng nhận sự đồng ý của mình với giao ước với Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con và Đức Thánh Linh.
Mục sư của mỗi giáo xứ phải giữ hai sổ đăng ký: một sổ ghi tên của tất cả những người đã chịu báp-têm tại đó, một sổ ghi tên của tất cả những người đã được chấp thuận dựa trên lời xưng nhận đáng tin nói trên, và như vậy được nhận vào số những người dự Tiệc Thánh, hoặc tất cả những người có giấy chứng nhận về sự chấp thuận như vậy, được thực hiện cách hợp lệ ở nơi khác.
Và nếu việc xác nhận vẫn còn được giữ, hãy tuân theo Tuyên Bố của Nhà Vua, yêu cầu rằng việc xác nhận phải được thực hiện cách đúng đắn và trang trọng, theo sự hướng dẫn, và với sự đồng ý của mục sư tại địa phương.
Không mục sư nào bị ép buộc phải cho dự Tiệc của Chúa bất cứ người nào chưa được xét duyệt cách hợp lệ. Và sau điều này, những kẻ phạm tội gây gương xấu sẽ không được mục sư cho dự Bàn Tiệc của Chúa, cho đến khi họ đã công khai tuyên bố mình thật sự ăn năn, và đã sửa đổi đời sống mình.
Về hôn nhân: trước khi cử hành hôn lễ cho bất cứ ai, việc công bố hôn nhân của họ phải được mục sư công bố ba ngày Chúa khác nhau trong hội chúng, tại nơi hay các nơi họ thường trú ngụ. Và về việc công bố này, mục sư phải có chứng cớ đầy đủ, trước khi ông cử hành hôn lễ, rằng sự đồng ý của cha mẹ đã được tỏ ra cách đầy đủ trước.
Tại buổi lễ, mục sư sẽ hoặc giảng một bài giảng, hoặc đưa ra một lời khuyên bảo khác, mở ra thể chế, mục đích và cách sử dụng của hôn nhân, cùng với các bổn phận vợ chồng mà họ phải trung tín thực hành đối với nhau. Rồi ông sẽ hỏi mỗi người trong họ xem đó có phải là ước muốn và mục đích của họ được kết hợp với nhau trong mối liên hệ của giao ước hôn nhân không. Nếu họ trả lời khẳng định, ông sẽ nói với họ: Tôi yêu cầu và buộc các bạn, như các bạn sẽ phải trả lời trong Ngày Phán Xét kinh khiếp, khi những điều kín giấu của mọi tấm lòng sẽ bị phơi bày, rằng nếu một trong hai bạn biết có bất cứ trở ngại nào, do hôn ước trước hay bằng cách khác, khiến các bạn không thể kết hợp với nhau cách hợp pháp trong hôn nhân, thì hãy tỏ ra điều ấy, và đừng tiến hành.
Nếu không có trở ngại nào được họ hay người khác nêu ra, ông sẽ tiến hành cầu nguyện. [NEEDS REVIEW: lời cầu nguyện hôn lễ bị OCR làm hỏng nặng, nhiều dòng không đọc được]
Người nữ, nếu còn dưới quyền cha mẹ hay người giám hộ, được một trong số họ, hay người được họ ủy quyền, trao gả để kết hôn, thì người nam sẽ dùng tay phải nắm lấy tay phải của người nữ và nói: Tôi, A., nhận cô, B., làm vợ đã cưới của tôi, và hứa và giao ước trước mặt Đức Chúa Trời và trước hội chúng này, sẽ làm một người chồng yêu thương và trung tín với cô, cho đến khi Đức Chúa Trời phân rẽ chúng ta bởi sự chết.
Rồi người nữ sẽ dùng tay phải nắm lấy tay phải của người nam, và nói: Tôi, B., nhận anh, A., làm chồng đã cưới của tôi, và hứa và giao ước trước mặt Đức Chúa Trời và trước hội chúng này, sẽ làm một người vợ yêu thương, vâng phục và trung tín với anh, cho đến khi Đức Chúa Trời phân rẽ chúng ta bởi sự chết.
Rồi mục sư sẽ nói: Hai người này, A. và B., đã được kết hợp cách hợp pháp theo sự sắp đặt của Đức Chúa Trời, tôi tuyên bố họ là vợ chồng. Và những người mà Đức Chúa Trời đã kết hợp, loài người chớ phân rẽ.
Tiếp theo, ông có thể đọc bổn phận của vợ chồng trong Ê-phê-sô chương 5, Cô-lô-se chương 3, 1 Phi-e-rơ chương 3, và Thi Thiên 128 hay một Thi Thiên thích hợp khác có thể được đọc hay hát. Và mục sư hãy khuyên bảo họ về các bổn phận riêng của mỗi người, rồi cầu nguyện.
Lạy Cha nhân từ, xin phước lành của Ngài ngự trên những người này, nay đã được kết hợp trong hôn nhân hợp pháp. Xin thánh hóa họ và đời sống của họ, gia đình họ, con cái họ và công việc của họ cho Ngài. [NEEDS REVIEW: phần còn lại của lời cầu nguyện hôn lễ bị OCR làm hỏng, không đọc được đầy đủ]
Xin cho họ đừng sống cho xác thịt, nhưng sống cho Đấng đã chết và sống lại vì họ; xin ban cho họ tình yêu thương đối với Ngài và đối với nhau, sự nhu mì và sự thỏa lòng, cùng Đức Thánh Linh, để bởi Đức Thánh Linh họ có thể gặt sự sống đời đời, qua Chúa Giê-xu Christ, Chúa và Đấng Cứu Rỗi của chúng ta. A-men.
Rồi ông hãy kết thúc bằng lời chúc phước: Nguyện Đức Chúa Trời Toàn Năng, Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Thánh Hóa, ban phước cho anh chị em trong tâm hồn và thân thể, gia đình và công việc, và gìn giữ anh chị em cho vương quốc thiên đàng của Ngài. A-men.
Về việc thăm viếng người bệnh, và việc họ dự Tiệc Thánh.
Việc thăm viếng người bệnh là một bổn phận riêng tư, không phải là một phần của phụng vụ công cộng của Hội Thánh, và hoàn cảnh của người bệnh thì vô cùng khác nhau, cả về tâm hồn lẫn thân thể; và vì mục sư cần phải biết điều chỉnh lời khuyên bảo và lời cầu nguyện cho phù hợp với tình trạng của người bệnh, nên lời lẽ của những lời khuyên bảo và cầu nguyện như vậy hãy để cho sự khôn ngoan của họ quyết định. Nhu cầu của người bệnh thì cấp bách, và cơ hội thì thuận tiện và ích lợi đến nỗi các mục sư không được lơ là bỏ qua họ, nhưng phải trong tình yêu thương và sự dịu dàng mà dạy dỗ họ tùy theo từng hoàn cảnh: cố gắng đem người không tin trở lại, làm vững mạnh kẻ yếu đuối, và an ủi những người cần được an ủi, chỉ dẫn họ cách tận dụng hoạn nạn của mình, và giúp họ nhận thức điều ác của tội lỗi, những sự lơ là và lầm lỗi trong đời sống họ, sự hư không của thế gian, nhu cầu của họ về một Đấng Cứu Rỗi, sự đầy đủ của Đấng Christ, sự chắc chắn và sự cao quý của vinh quang đời đời; khuyên bảo họ ăn năn và đặt đức tin nơi Đấng Christ, và đặt lòng yêu mến vào những điều ở trên cao; và nếu họ là những tín hữu ăn năn, hãy an ủi họ mà hy vọng về vương quốc mà Đức Chúa Trời đã hứa cho những người yêu mến Ngài, phó thác linh hồn mình cho Đấng Cứu Chuộc, và yên nghỉ trong ý muốn, tình yêu thương và lời hứa của Đức Chúa Trời; quyết tâm rằng nếu Đức Chúa Trời phục hồi họ về sức khỏe, họ sẽ chuộc lại thời gian, và sống phần đời còn lại cho vinh quang của Ngài; và sẵn lòng, nếu đó là thời điểm đã định của họ, ra đi và ở với Đấng Christ. Và họ phải được khuyên bảo tha thứ cho những người đã làm hại họ, và hòa giải với những người mà họ đã bất hòa, và sắp xếp một cách đạo đức, công bằng và nhân từ về của cải đời này của họ.
Thứ tự cử hành việc chôn cất người chết một cách trang trọng.
Việc chôn cất các Cơ Đốc nhân được thực hiện cách trang trọng và đứng đắn là điều phù hợp với tự nhiên và tôn giáo. Còn về các trường hợp như: thi hài có được đưa vào nhà thờ trước không, nếu sẽ được chôn trong nghĩa trang của nhà thờ; và thi hài sẽ được chôn trước bài giảng, bài đọc hay lời cầu nguyện, hay sau đó, hay ở giữa bài đọc, hay có lời cầu nguyện nào được dâng tại mộ, cho người sống không; thì không Cơ Đốc nhân nào được xét đoán nhau cách thiếu yêu thương về những điều này. Không ai được giữ những tập tục vô căn cứ, mà vì đáng ngờ, làm buồn lòng mục sư và xúc phạm anh em mình. Không mục sư nào còn băn khoăn về sự thỏa mãn những ước muốn của dân chúng trong những điều như vậy lại bị ép buộc làm điều đó trái với lương tâm mình; và các mục sư không dùng bất cứ nghi lễ nào trong những điều này hãy được tự do, khi họ nghi ngờ dân chúng mong muốn chúng vì một sai lầm nào đó, mà phản đối sai lầm ấy, và dạy dân chúng điều tốt hơn. Việc mục sư đi cùng đoàn người đưa thi hài từ nhà, hay gặp họ, hay tiếp nhận họ tại nơi chôn cất, thì để cho sự quyết định của chính ông. Nhưng trong khi ông ở cùng họ, hãy để ông trang nghiêm nói về sự chết của loài người, và những lẽ thật và bổn phận hữu ích suy ra từ đó. Và hoặc tại mộ, hoặc tại nơi đọc, hay bục giảng, ông hãy dạy dỗ và khuyên bảo dân chúng về sự chết, và đời sống mai sau, và sự chuẩn bị cần thiết cho điều đó; vì cảnh tượng của sự chết, và mùa tang chế, có xu hướng chuẩn bị con người đón nhận những lời dạy dỗ như vậy một cách nghiêm túc và suy xét. Và ông có thể đọc những đoạn Kinh Thánh nhắc nhở họ về sự chết, sự sống lại và sự sống đời đời, như 1 Cô-rinh-tô chương 15, hay từ câu 10 đến cuối chương, và Gióp 1:21 và 19:25-27, Giăng 11:25-26 và 5:28-29. Và lời cầu nguyện của ông phải phù hợp với dịp ấy. Mỗi khi mưa, tuyết hay sự lạnh lẽo của mùa làm cho việc đứng ngoài trời trở nên không tốt cho sức khỏe của mục sư hay dân chúng, thì ít nhất lúc ấy các bài đọc, lời khuyên bảo và lời cầu nguyện hãy được dùng trong nhà thờ.
Về những ngày kiêng ăn và tạ ơn, và những lễ kỷ niệm hằng năm.
Khi những hoạn nạn lớn đè nặng trên Hội Thánh, hay trên bất cứ phần đặc biệt hay thành viên nào của Hội Thánh, hay khi những tội lỗi lớn đã phạm trong vòng họ, thì thật thích hợp khi công khai, bằng sự kiêng ăn và cầu nguyện, chúng ta hạ mình trước mặt Chúa, để tránh khỏi sự bất bình của Ngài; và trong những dịp như vậy, mục tử có bổn phận xưng nhận tội lỗi của chính mình và của dân chúng, với lòng ăn năn và tấm lòng mềm mại, và bằng giáo lý và lời khuyên bảo của mình, cố gắng cách hiệu quả đem dân chúng đến chỗ nhìn thấy và cảm nhận tội lỗi của họ, và hình phạt xứng đáng với nó, và đến một quyết tâm vững chắc về sự vâng phục tốt hơn trong thời gian tới, và về ân điển được đổi mới, và cầu xin Đức Chúa Trời cách khẩn thiết để được tha thứ.
Khi nhận được những ơn thương xót lớn lao và đặc biệt, Hội Thánh, khi có cơ hội, phải nhóm lại để công khai dâng lời tạ ơn Đức Chúa Trời, và khơi dậy dân chúng đến một cảm nhận sống động về sự lớn lao của những ơn thương xót ấy, và vui mừng tôn vinh lời ngợi khen của Đức Chúa Trời, Đấng là tác giả của chúng. Và trong những ngày này, việc bày tỏ niềm vui của chúng ta bằng tiệc tùng và những dấu hiệu vui mừng bề ngoài cũng không phải là không thích hợp, miễn là chúng được dùng cách điều độ, thuộc linh và vô tội, và không để thỏa mãn những dục vọng xác thịt của chúng ta, và chúng ta cứu giúp người nghèo trong nhu cầu của họ, điều mà cả trong những ngày hạ mình và những mùa khác, chúng ta cũng không được quên. Vì những dịp của những ngày hạ mình và tạ ơn như vậy rất đa dạng, không thể phù hợp tốt với bất cứ mẫu cố định nào, nên mục sư phải tự mình áp dụng vào các bổn phận tương ứng, thích hợp với từng dịp đặc biệt. Mặc dù việc giữ lễ kỷ niệm hằng năm bằng các ngày lễ, về một số ơn thương xót lớn lao và đáng ghi nhớ đối với Hội Thánh hay quốc gia, mà ký ức về chúng nên được truyền lại cho hậu thế, cũng không phải là bất hợp pháp hay không thích hợp; cũng không phải là việc dành cho bất cứ ai sự tôn trọng xứng đáng mà họ là những công cụ của những ơn ấy: tuy nhiên, vì các ngày lễ do Hội Thánh lập ra nay đang được tuân giữ đã bị lạm dụng nhiều, và nhiều người đạo đức nghiêm túc, cả mục sư lẫn người khác, không thỏa mãn về tính hợp pháp của việc cử hành chúng như những ngày lễ, nên sự lạm dụng phải bị ngăn chặn; và việc tuân giữ tôn giáo những ngày ấy bằng sự thờ phượng công cộng không được ép buộc trên bất cứ ai không thỏa mãn như vậy, miễn là họ tránh mọi hành vi gây xúc phạm về điều đó.
Về những thành viên đặc biệt của Hội Thánh.
Ngoài những lời cầu xin được dâng lên cho mọi người trong những cảnh khốn khó như vậy, trong lời cầu nguyện chung, thì thật thích hợp khi những người đang trong cơn bệnh nguy hiểm, hay hoạn nạn lớn khác về thân thể hay tâm trí; và những phụ nữ gần đến kỳ sinh nở, khi họ mong muốn điều đó, sẽ được đặc biệt giới thiệu lên Đức Chúa Trời trong những lời cầu nguyện công cộng của Hội Thánh. Vì mọi thành viên cấu thành một thân thể, và phải có cùng một sự quan tâm cho nhau, như cùng đau khổ với một người đau khổ, và cùng vui mừng với một người được tôn trọng. Và lời cầu nguyện tha thiết hiệu quả của người công chính, và của toàn thể Hội Thánh, có hiệu quả lớn với Đức Chúa Trời. Nhưng vì bệnh tật, hoạn nạn và nỗi buồn trong tâm trí rất đa dạng, đến nỗi không có mẫu nào đặc biệt có thể phù hợp với tất cả; và vì mỗi mục sư nên có khả năng điều chỉnh lời cầu nguyện của mình cho phù hợp với những nhu cầu đa dạng như vậy của dân chúng: chúng tôi mong muốn rằng điều đó được để cho sự quyết định của ông, để cầu nguyện cho những người như vậy tùy theo từng trường hợp của họ, trước hay sau bài giảng. Nhưng chúng tôi mong muốn rằng, trừ trường hợp nhu cầu đột ngột, họ hãy gửi đơn xin của mình cho ông vào đêm hôm trước, để ông có thể suy xét về trường hợp của họ, và chỉ công bố những điều, và bằng những lời lẽ, mà theo sự khôn ngoan ông xét là thích hợp cho tai của hội chúng nghe.
Trong những trường hợp thông thường hơn của những người đang trong cơn bệnh, nguy hiểm và hoạn nạn, và những người được giải cứu khỏi chúng, những lời cầu nguyện sau đây có thể được dùng, hay những lời tương tự.
Một lời cầu nguyện cho người bệnh đang hy vọng được phục hồi.
Lạy Cha nhân từ, mặc dù tội lỗi của chúng con tìm ra chúng con, và chúng con bị hoạn nạn vì sự vi phạm của chúng con; nhưng chúng con chưa bị tiêu diệt trong sự vi phạm của mình; Ngài phạt chúng con ít hơn sự gian ác của chúng con đáng chịu; mặc dù Ngài gây ra nỗi buồn, Ngài vẫn sẽ thương xót theo sự dư dật của lòng thương xót Ngài, vì Ngài không vui lòng làm khổ và làm buồn con cái loài người. Ngài làm sống lại tinh thần của người khiêm nhường, và tấm lòng của người ăn năn, vì Ngài sẽ không tranh đấu mãi mãi, cũng không luôn giận dữ, kẻo tinh thần sẽ suy tàn trước mặt Ngài, và linh hồn mà Ngài đã tạo nên. Xin đoái nhìn trong lòng thương xót dịu dàng trên sự hoạn nạn của tôi tớ Ngài đây. Hỡi Chúa, xin chớ quở trách người trong cơn thịnh nộ của Ngài; cũng chớ sửa phạt người trong sự nóng giận của Ngài. Ước muốn của người ở trước mặt Ngài, và tiếng rên rỉ của người không giấu khỏi Ngài. Xin thương xót người, hỡi Chúa, vì người yếu đuối. Hỡi Chúa, xin chữa lành người, vì xương cốt và linh hồn người bị bối rối. Trong sự chết không có sự nhớ đến Ngài, trong mồ mả ai sẽ cảm tạ Ngài? Xin nhớ rằng chúng con chỉ là xác thịt, một luồng gió đi qua và không trở lại nữa. [NEEDS REVIEW: phần giữa lời cầu nguyện cho người bệnh bị OCR làm hỏng nặng, nhiều câu không khôi phục được]
Xin Chúa ban cho người, trong lúc hoạn nạn, biết tìm kiếm Ngài, và chờ đợi Ngài, và vác ách của Ngài, và yên lặng chờ đợi sự cứu rỗi của Chúa; xét rằng Ngài sẽ không bỏ rơi mãi mãi; rằng cơn giận của Ngài chỉ trong chốc lát, nhưng trong ân huệ của Ngài có sự sống; rằng Ngài sửa phạt và tiếp nhận người nào Ngài yêu thương, và đối xử với người như con trai, nếu người chịu đựng sự sửa phạt. Xin cho người hoàn toàn dâng mình cho vinh quang của Ngài, để khi Ngài đã cởi bỏ áo tang và sự than khóc của người, và thắt lưng người bằng sự vui mừng, người có thể nói ra và cảm tạ Ngài. Nếu người nhận lấy bản án chết trong mình, xin cho điều đó khiến người tin cậy nơi Đấng làm cho kẻ chết sống lại, biết rằng như Ngài đã làm cho Chúa Giê-xu sống lại, Ngài cũng sẽ làm cho người sống lại. Vì vậy, xin đừng để hy vọng của người suy tàn; nhưng mặc dù con người bề ngoài của người hư nát, xin cho con người bề trong được đổi mới ngày càng hơn; và xin cho người sống bởi đức tin, và nhìn vào những điều không thấy được, tức là trọng lượng vinh quang đời đời vô cùng. Xin cho người được tìm thấy trong Đấng Christ, không có sự công chính riêng của mình, nhưng có sự công chính đến từ Đức Chúa Trời bởi đức tin. Xin kiềm chế kẻ cám dỗ, và giải cứu tôi tớ Ngài khỏi những nỗi sợ hãi tội lỗi về sự chết, bởi Đấng Christ, Đấng qua sự chết đã hủy diệt ma quỷ là kẻ cầm quyền sự chết. A-men. [NEEDS REVIEW: một số câu trong lời cầu nguyện này chỉ khôi phục được theo ý chung, bản OCR gốc bị vỡ vụn]
Một lời cầu nguyện cho những phụ nữ gần đến kỳ sinh nở.
Lạy Cha nhân từ, Đấng đã công chính phán xét người nữ, vốn ở trong sự vi phạm, [NEEDS REVIEW: toàn bộ lời cầu nguyện này trong bản OCR gần như không đọc được, chỉ còn vài mảnh rời rạc về sự giúp đỡ trong lúc cần thiết và sự tạ ơn sau khi sinh nở an toàn] xin ở gần tôi tớ gái Ngài đây trong giờ cần thiết của nàng; và nếu nàng được giải cứu cách an toàn, xin cho nàng trở lại dâng lời cảm tạ chân thành lên Ngài, và dâng mình cùng phần đời còn lại cho sự phục vụ Ngài, qua Chúa Giê-xu Christ, Đấng Cứu Rỗi của chúng ta. A-men.
Một lời tạ ơn cho những người được phục hồi khỏi bệnh tật.
Chúng con cảm tạ Ngài, hỡi Đức Chúa Trời nhân từ nhất, vì Ngài đã đoái nhìn tôi tớ Ngài trong sự yếu đuối và khốn khó của người, vì Ngài đã không ngoảnh mặt khỏi lời cầu nguyện của chúng con, cũng không rút lòng thương xót của Ngài khỏi người. Chúng con đã kêu cầu Ngài, và Ngài đã giải cứu và chữa lành người; Ngài đã đem người lên khỏi mồ mả, đã giữ người sống, để người không xuống hố sâu; Ngài đã tha thứ sự gian ác của người, và chữa lành các bệnh tật của người; Ngài đã cứu chuộc mạng sống người khỏi sự hủy diệt, và đội mão cho người bằng sự nhân từ và lòng thương xót dịu dàng; Ngài đã không tước đi phần còn lại của những năm tháng của người; Ngài đã đổi mới tuổi trẻ của người, và ban cho người được thấy sự tốt lành trong đất của kẻ sống. Ngài đã ngoảnh mặt khỏi cơn thịnh nộ của Ngài, và đã tha thứ sự gian ác của tội lỗi người; vì điều này, mọi người tin kính sẽ cầu nguyện cùng Ngài trong lúc hoạn nạn. Ngài là nơi ẩn náu của chúng con, Ngài gìn giữ chúng con khỏi hoạn nạn. Khi xác thịt và lòng chúng con suy tàn, Ngài là sức mạnh của lòng chúng con, và là phần của chúng con đời đời. Thật vậy, hỡi Chúa, Ngài là Đức Chúa Trời tốt lành đối với dân Y-sơ-ra-ên của Ngài, tức là đối với những người có lòng trong sạch. Nhiều nỗi hoạn nạn của người công chính, nhưng Ngài giải cứu họ khỏi tất cả. Mặc dù suốt ngày họ bị hoạn nạn, và bị sửa phạt mỗi buổi sáng, nhưng họ vẫn luôn ở cùng Ngài; Ngài nắm lấy tay phải của họ; Ngài là sự giúp đỡ hiện tại trong cơn hoạn nạn, khi mọi sự giúp đỡ của loài người đều vô ích. Xin cho tôi tớ Ngài yêu mến Ngài, vì Ngài đã nghe tiếng và lời cầu xin của người. Xin cho người dâng lên Ngài của lễ tạ ơn, và trả các lời khấn nguyện của mình cho Đấng Chí Cao; và cầm lấy chén cứu rỗi, và kêu cầu danh Ngài suốt mọi ngày của mình. Xin cho người hoàn toàn dâng mình cho sự ngợi khen Ngài, và tôn vinh Ngài trong linh hồn và thân thể, vì thuộc về Ngài, và ra đi trong bình an cách đúng lúc vào vinh quang của Ngài, qua Chúa Giê-xu Christ, sự sống và sự công chính của chúng ta. A-men.
Một lời tạ ơn về sự giải cứu của phụ nữ trong lúc sinh nở.
Chúng con dâng lời cảm tạ Ngài, hỡi Đức Chúa Trời nhân từ nhất, vì Ngài đã nghe lời cầu nguyện của chúng con cho tôi tớ gái này của Ngài, và đã giúp đỡ nàng trong lúc cần thiết, và giải cứu nàng khỏi nỗi sợ hãi và buồn rầu của nàng. Sự chết và sự sống ở trong quyền của Ngài; Ngài giết chết và Ngài làm cho sống lại; Ngài đem xuống mồ mả, và Ngài đem lên. Ngài khiến người son sẻ ở trong nhà, và làm mẹ vui mừng của con cái. Chúng con cảm tạ Ngài vì Ngài đã ban cho tôi tớ gái Ngài được thấy trái của bụng nàng, và đã đem nàng trở lại hội chúng thánh của Ngài, để nàng cùng với đoàn dân đông đi đến nhà Ngài, và thờ phượng Ngài bằng tiếng vui mừng và ngợi khen; để chúng con có thể vào các cửa Ngài với sự tạ ơn, và vào sân Ngài với sự ngợi khen, và tất cả chúng con có thể cảm tạ Ngài thay cho nàng, và nói về danh Ngài; vì lòng thương xót của Ngài ở trên mọi công việc của Ngài, và trên những người yêu mến Ngài. Ngài nâng đỡ những người bị cúi xuống; Ngài làm trọn ước muốn của những người kính sợ Ngài; Ngài cũng nghe tiếng kêu của họ, và cứu họ. Xin ban phước lành của Ngài trên tôi tớ gái Ngài và con cái của nàng. Xin cho nàng đừng quên Ngài và những ơn thương xót của Ngài, nhưng hãy dâng đời sống mà Ngài đã ban cho nàng cho sự phục vụ Ngài, và nuôi dạy con cái nàng như một dòng dõi thánh, trong sự nuôi nấng và khuyên bảo của Chúa; và như Ngài đã phán rằng sự rủa sả ở trong nhà kẻ ác, nhưng Ngài ban phước cho chỗ ở của người công chính; xin cho nàng và nhà nàng phục vụ Ngài, và sự thánh khiết cho Chúa được viết trên mọi điều Ngài ban phước cho nàng. Xin cho nàng lấy Ngài làm nơi nương náu và chỗ ở của mình. Xin ban cho nàng sự trang sức của một tâm thần nhu mì và yên lặng, là điều trước mắt Ngài rất quý giá. Xin cho nàng đừng yêu thế gian, cũng đừng chú tâm vào những điều thuộc về đất, nhưng dùng thế gian như không lạm dụng nó; vì thời gian thì ngắn, và hình trạng của thế gian này qua đi. Xin phục hồi linh hồn nàng, và dẫn nàng trong các lối công chính; và dù nàng phải đi qua trũng bóng chết, xin cho nàng chẳng sợ tai họa nào. Xin cho sự tốt lành và lòng thương xót theo nàng suốt mọi ngày của đời nàng, và cho nàng ở đời đời trong sự hiện diện của Ngài, qua Chúa Giê-xu Christ, Chúa và Đấng Cứu Rỗi của chúng ta. A-men.
Nếu đứa trẻ đã chết, những đoạn nói về việc nó còn sống phải được bỏ qua, và nếu người phụ nữ là người mà Hội Thánh có lý do xét là không tin kính, thì lời tạ ơn phải được dùng bằng những lời phù hợp hơn với tình trạng của nàng, nếu có dùng lời nào.
Về kỷ luật mục vụ, sự xưng tội công khai, sự tha tội, và sự loại khỏi sự thông công thánh của Hội Thánh.
Việc đọc lại những lời rủa sả được nói đến trong sách [NEEDS REVIEW: đoạn mở đầu mục này bị OCR làm hỏng, không khôi phục được câu đầy đủ] và việc đưa những tội nhân trở lại sự ăn năn công khai là điều rất đáng mong ước. Tuyên bố của Nhà Vua về các vấn đề giáo hội xác định rằng mọi sự xưng tội công khai phải được dùng cho sự cứu rỗi của họ, và dân chúng trong những nhu cầu như vậy nên thường xuyên tìm đến các mục sư, như những chức vụ của Đấng Christ, để được hướng dẫn, và giải đáp những nghi ngờ của họ, và được giúp đỡ trong việc làm cho sự cứu rỗi của mình chắc chắn; và trong việc chứng minh, duy trì hay phục hồi sự bình an của lương tâm họ, bằng sự an ủi thuộc linh.
Vì vậy, nếu bất cứ thành viên nào của Hội Thánh là một tội nhân gây gương xấu, và tội ác ấy hoặc là khét tiếng hoặc đã được chứng minh đầy đủ, hãy để mục tử khuyên bảo người ấy, và đặt trước mặt người ấy điều răn đặc biệt của Đức Chúa Trời mà người ấy vi phạm, thẩm quyền tối cao của Đức Chúa Trời mà người ấy khinh thường, những lời hứa và ơn thương xót mà người ấy chà đạp dưới chân, và lời rủa sả cùng sự đoán phạt kinh khiếp mà người ấy tự chuốc lấy mình. Việc này phải được làm với lòng thương xót lớn và tình yêu dịu dàng đối với linh hồn của kẻ phạm tội, và với sự trang nghiêm, cung kính và khẩn thiết nghiêm túc, như xứng hợp với những người làm việc thay mặt Đức Chúa Trời, vì sự cứu rỗi của một linh hồn; nhưng vẫn với sự xét đoán, và sự khôn ngoan thận trọng, không coi điều không phải là tội là tội, cũng không coi điều chỉ là sự yếu đuối thông thường của con người là tội nặng và gây gương xấu, không đối xử thiếu tôn kính với người bề trên như với người bề dưới, không công khai điều nên được che giấu, cũng không quở trách trước mặt người khác khi việc ấy nên được làm cách kín đáo hơn, cũng không nói cách không đúng lúc với những người vì say rượu hay nóng giận mà không thể nhận được ích lợi, và cũng không xúc phạm bởi sự nhút nhát, hay sợ loài người, hay sự nguội lạnh, lơ là, hay xem nhẹ những tội lớn, ở thái cực bên kia.
Sự khôn ngoan cũng đòi hỏi họ phải thận trọng về việc xen vào quá mức, khi danh dự hay lợi ích của quan chức, hay sự hiệp một hay bình an của Hội Thánh, hay danh tiếng của người khác, hay lợi ích của chức vụ của họ đòi hỏi họ phải kiêng dè. Khi những điều thận trọng này đã được tuân giữ, nếu kẻ phạm tội gây gương xấu vẫn tiếp tục không ăn năn, hay không sửa đổi, sau những lời khuyên bảo đúng đắn và sự kiên nhẫn, hãy để mục tử, trong hội chúng khi người ấy có mặt, quở trách người ấy trước mặt mọi người, để Hội Thánh có thể từ bỏ tội ác ấy cách đầy đủ, và người khác có thể thấy sự ghê tởm và nguy hiểm của tội lỗi. Nhưng việc này cũng phải được làm với tình yêu thương và sự khôn ngoan đã nói trên. Nếu kẻ phạm tội, vì ngoan cố, không chịu đến đó, mục tử có thể trình bày tội ác trước hội chúng, và dù người ấy có mặt hay vắng mặt, trong trường hợp người ấy vẫn không ăn năn, nếu vụ việc có thể chịu đựng sự trì hoãn lâu như vậy, thì thật tiện lợi khi mục tử công khai cầu nguyện cho sự cáo trách và ăn năn của người ấy, để người ấy có thể được cứu. Và điều này ông có thể làm một, hai, ba hay nhiều ngày, tùy theo bản chất của vụ việc và sự khôn ngoan sẽ chỉ dẫn ông.
Nếu trong những phương tiện này cho sự phục hồi của người ấy, sau khi tội ác đã được chứng minh, có một sự thông công của Hội Thánh trong Tiệc của Chúa, hãy để mục tử yêu cầu người ấy kiêng dè, và đừng để người ấy dự Bàn Tiệc của Chúa. Nếu kẻ phạm tội vẫn còn không ăn năn, hãy để mục tử công khai tuyên bố người ấy không xứng hợp cho sự thông công của Hội Thánh, và yêu cầu người ấy tránh xa nó, và yêu cầu Hội Thánh tránh sự thông công với người ấy. Và hãy để ông buộc người ấy bằng những lời tuyên bố về những lời đe dọa của Đức Chúa Trời chống lại kẻ không ăn năn.
Nhưng trước khi điều này được làm, đừng bỏ qua bất cứ sự tham vấn cần thiết nào với các mục tử khác, hay sự đồng thuận của Hội Thánh. Và sau đó, hãy để có chỗ cho những lời kháng cáo đúng đắn, và các mục sư hãy đồng ý chịu trách nhiệm khi họ bị cáo buộc quản trị sai trái. Nhưng nếu sau lời khuyên bảo riêng tư, trong khi tội lỗi không đòi hỏi sự xưng tội công khai, tội nhân ăn năn, hãy để mục sư riêng tư áp dụng cho sự an ủi của người ấy những lời hứa của Phúc Âm, với sự khôn ngoan thận trọng như thích hợp nhất cho trường hợp của người ấy.
Và nếu người ấy không ăn năn cho đến sau lời khuyên bảo công khai, hay sự gương xấu quá lớn và khét tiếng, đến nỗi sự xưng tội công khai là cần thiết, hãy để người ấy, vào một thời điểm thuận tiện do mục tử chỉ định, với sự day dứt của lương tâm và sự ăn năn thật, xưng tội của mình trước hội chúng, và hết lòng than khóc về nó, và làm sáng tỏ danh dự của lời xưng nhận Cơ Đốc của mình mà người ấy đã làm hoen ố, và cầu xin lời cầu nguyện của Hội Thánh lên Đức Chúa Trời để được tha thứ, và hòa giải qua Đấng Christ, và cũng cầu xin sự tha tội theo chức vụ và sự phục hồi vào sự thông công của Hội Thánh, và xưng nhận quyết tâm của mình sẽ không làm như vậy nữa, nhưng sống trong sự vâng phục mới đối với Đức Chúa Trời, mong muốn lời cầu nguyện của họ để củng cố và gìn giữ mình. Chỉ một lời xưng nhận ăn năn đáng tin mới được Hội Thánh chấp nhận.
Những điều thận trọng nói trên phải được tuân giữ cẩn thận trong những lời xưng tội như vậy, để chúng không được đưa ra gây tổn hại cho quan chức, hay Hội Thánh, hay danh tiếng của người khác, hay mạng sống, tài sản hay tự do của kẻ phạm tội, hay gây ra bất cứ sự xấu hổ nào khác ngoài điều cần thiết cho việc bày tỏ sự ăn năn của người ấy, và làm sáng tỏ lời xưng nhận của người ấy, và sửa chữa những người mà người ấy đã làm hại, và danh dự cùng sự bảo tồn của Hội Thánh. Khi người ấy đã đưa ra một lời xưng nhận ăn năn đáng tin, thì đó là bổn phận của mục tử, theo chức vụ, tuyên bố người ấy được Đấng Christ tha thứ, nhưng bằng những điều kiện: nếu sự ăn năn của người ấy là chân thành. Và tha cho người ấy khỏi hình phạt không được thông công với Hội Thánh, nếu trước sự ăn năn người ấy đang chịu hình phạt như vậy, và tuyên bố người ấy xứng hợp cho sự thông công của họ, và khuyến khích người ấy đến, và yêu cầu Hội Thánh đón nhận người ấy vào sự thông công của họ với niềm vui, và đừng nhắc lại sự sa ngã của người ấy, nhưng vui mừng về sự phục hồi của người ấy, và cố gắng xác nhận và gìn giữ người ấy trong thời gian tới. Và đó cũng là bổn phận của ông mà đón nhận người ấy vào sự thông công, và bổn phận của họ là có sự thông công yêu thương với người ấy. Tất cả những điều này, người ăn năn phải tiếp nhận cách tin tưởng, yêu thương và vui mừng. Nhưng nếu bất cứ ai, bởi sự bất trung khét tiếng, hay sự phá vỡ giao ước thường xuyên, đã đánh mất uy tín của lời nói của mình, hay đã lâu dài tiếp tục trong tội lỗi mà họ xưng nhận, đến nỗi việc từ bỏ nó của họ không có bằng chứng, thì Hội Thánh phải có chứng cớ về sự cải cách thực sự của những người như vậy, trước khi họ có thể coi lời xưng nhận và lời hứa của họ là đáng tin. Tuy nhiên, ở đây sự khác nhau của con người và tội lỗi lớn đến nỗi điều này phần lớn phải để cho sự khôn ngoan của các mục tử hiện diện, và quen thuộc với con người và hoàn cảnh của vụ việc. Trong việc thực hiện tất cả những điều này, những mẫu sau đây, được thay đổi tùy theo sự đa dạng của các trường hợp đòi hỏi, có thể được dùng.
Một mẫu khuyên bảo công khai trước mặt kẻ không ăn năn.
Tội lỗi có thể là thế này: Anh, A. B., anh đã bị kết tội về tội nặng và gây gương xấu; anh đã được khuyên bảo và nài xin ăn năn. Những lời hứa về lòng thương xót cho người ăn năn, và những lời đe dọa của Đức Chúa Trời chống lại kẻ không ăn năn, đã không bị che giấu khỏi anh; chúng tôi đã chờ đợi với hy vọng về sự ăn năn của anh, vì có lòng thương xót đối với linh hồn anh, và mong muốn sự cứu rỗi của anh; nhưng chúng tôi phải nói với nỗi buồn rằng, cho đến nay anh đã làm chúng tôi thất vọng. Chúng tôi chắc chắn từ Lời của Đức Chúa Trời rằng anh phải ăn năn, nếu anh muốn được tha thứ, và rằng nếu anh không ăn năn, anh sẽ hư mất đời đời, theo Lu-ca 13:3, 5, Công vụ 5:31, Lu-ca 12:47. Việc công khai cho anh biết điều này, mà vẫn ở đây dâng cho anh lòng thương xót từ Chúa, là bổn phận tiếp theo đặt trên chúng tôi cho sự phục hồi của anh. Ôi! Xin anh đừng trách chúng tôi, nếu vì biết sự kinh khiếp của Chúa, chúng tôi thuyết phục anh như vậy, và không muốn bỏ anh trong quyền lực của Sa-tan, và không muốn thấy anh bị quăng ra ngoài vào sự hư mất, và máu của anh bị đòi nơi tay chúng tôi, vì đã không làm tròn bổn phận của mình để ngăn chặn điều đó. Vậy hãy biết rằng, chính Đức Chúa Trời của trời và đất, Đức Chúa Trời vĩ đại, hay ghen và đáng sợ, là Đấng mà luật pháp của Ngài anh đã phá vỡ, và thẩm quyền của Ngài anh khinh thường; anh từ chối sự cai trị của Ngài, là Đấng sẽ đến với muôn vạn thánh đồ của Ngài, để thi hành sự phán xét trên mọi người, và cáo trách mọi kẻ không tin kính về những việc làm và lời nói không tin kính của họ; Ngài đã phán với chúng tôi rằng kẻ ác sẽ không ở cùng Ngài. Kẻ ngu dại sẽ không đứng trước mắt Ngài. Ngài ghét mọi kẻ làm gian ác, theo Thi Thiên 5:4-5. Kẻ không tin kính sẽ không đứng nổi trong sự phán xét, cũng không có tội nhân trong hội chúng của người công chính, theo Thi Thiên 1:5-6. Đức Chúa Trời đã không lập luật pháp của Ngài cách vô ích. Mặc dù kẻ ác khinh thường Đức Chúa Trời, và nói trong lòng mình rằng Ngài sẽ không đòi hỏi điều đó, theo Thi Thiên 10:13, nhưng sự hủy diệt của họ không hề ngủ quên; họ bị giữ lại cho ngày phán xét để bị trừng phạt, theo 2 Phi-e-rơ 2:3, 9. Và Ngài thấy rằng ngày của họ đang đến, theo Thi Thiên 37:13. Nếu loài người cắt đứt những kẻ phá vỡ luật pháp của họ, thì Đức Chúa Trời có bị sự kiêu ngạo và cứng lòng của tội nhân làm cho mất mặt không? Ngài sẽ không. Anh sẽ biết rằng Ngài sẽ không. Ngài không đe dọa cách đùa cợt. Ai đã cứng lòng chống lại Ngài mà được thịnh vượng? theo Gióp 9:4. Anh há chẳng như trấu và rơm rạ, và Đức Chúa Trời của chúng ta há chẳng phải là lửa thiêu đốt sao, theo Thi Thiên 1:4, Hê-bơ-rơ 12:29. Nếu gai góc và chông gai chống lại Ngài trong trận chiến, Ngài há sẽ không đi qua chúng, và thiêu đốt chúng cùng nhau sao, theo Ê-sai 27:4. Lòng anh có chịu đựng được, hay tay anh có mạnh mẽ trong ngày Đức Chúa Trời đối xử với anh không? Chính Chúa đã phán điều đó, và Ngài sẽ làm điều đó, theo Ê-xê-chi-ên 22:14. Anh sẽ làm gì, khi anh phải chịu những đau đớn của địa ngục từ Đức Chúa Trời, là Đấng mà nay anh khó có thể chịu đựng được khi được cảnh báo công khai và rõ ràng về điều đó? Nếu chúng tôi, để làm vừa lòng anh, nên im lặng và phản bội anh, anh có nghĩ rằng Đức Chúa Trời của trời sẽ sợ hãi, hay nịnh hót anh, hay bất công để làm vừa lòng một con sâu không? Anh có chọc giận Chúa ghen tuông không? Anh có mạnh hơn Ngài không? theo 1 Cô-rinh-tô 10:22. Ôi, hỡi con người, vì linh hồn anh, xin đừng để Sa-tan lạm dụng sự hiểu biết của anh, và tội lỗi làm anh trở nên ngu dại. Anh há chẳng phải chết sao? Và sự phán xét há chẳng theo sau sao, khi mọi điều kín giấu sẽ được mở ra, và Đức Chúa Trời sẽ không còn nài xin anh xưng tội nữa, theo Hê-bơ-rơ 9:27, Ma-thi-ơ 10:26. Kìa, Đấng Phán Xét đang đứng trước cửa, theo Gia-cơ 5:9. Tội lỗi có sẽ đi cùng anh nhẹ nhàng như bây giờ không? Lúc ấy anh sẽ chối bỏ nó, hay anh sẽ đứng vững với mọi lý luận hay lời bào chữa mà nay anh dùng để giảm nhẹ hay che đậy nó? Anh sẽ bênh vực nó như bạn mình sao? Và giận dữ với các mục sư và người quở trách như kẻ thù của mình sao? Hay cuối cùng anh sẽ không than khóc với tiếng khóc và nghiến răng mà nói rằng: Tôi đã ghét sự dạy dỗ biết bao, và lòng tôi đã khinh thường sự quở trách! Tôi đã không vâng theo tiếng của thầy tôi, cũng không nghiêng tai về những người dạy dỗ tôi, theo Châm Ngôn 5:11-13, Ma-thi-ơ 12:42. Ôi, ước gì anh khôn ngoan, hiểu điều này, và suy xét đến sự cuối cùng của mình, theo Phục Truyền 32:29. Hãy tin cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời trước khi anh cảm nhận nó. Hãy bị cáo trách bởi lời và các đầy tớ của Chúa, trước khi anh bị bối rối bởi sự đáng sợ của uy nghi Ngài. Vẫn còn hy vọng, nhưng chẳng bao lâu sẽ không còn nữa, nếu anh bỏ qua nó. Nhưng nếu anh xưng tội và từ bỏ tội lỗi của mình, anh sẽ được thương xót. Nếu anh che đậy chúng, anh sẽ không được thịnh vượng, theo Châm Ngôn 28:13. Và nếu bị quở trách nhiều lần mà anh cứng cổ, anh sẽ thình lình bị hủy diệt, và điều đó không có phương cứu chữa, theo Châm Ngôn 29:1. Đừng bị lừa dối, Đức Chúa Trời không chịu khinh dể. Điều gì anh gieo, điều ấy anh cũng sẽ gặt, theo Ga-la-ti 6:7. Ôi, hỡi con người! Anh không biết điều đó là gì khi đối phó với một Đức Chúa Trời bị xúc phạm và báo thù. Anh cũng không biết điều đó là gì khi nghe Đấng Christ phán: Hãy lui ra khỏi Ta, hỡi những kẻ làm gian ác, Ta không hề biết các ngươi; hãy lui ra khỏi Ta, hỡi kẻ ác, vào lửa đời đời, theo Ma-thi-ơ 7:23 và 25:41. Anh không biết điều đó là gì khi bị loại khỏi thiên đàng, và bị kết luận dưới sự tuyệt vọng hoàn toàn, và trong địa ngục nhìn lại sự không ăn năn ngoan cố này, và sự từ chối lòng thương xót vốn có thể cứu anh; và ở đó lương tâm cứ mãi nói với anh về điều anh đã làm [NEEDS REVIEW: câu bị cắt cụt ở cuối chunk, bản OCR dừng giữa chừng]
Các ngươi há chẳng biết điều này là gì sao? Các ngươi có thể nghĩ rằng một người ăn năn xưng tội mình và từ bỏ tội lỗi mình là một điều kiện quá khó để ngăn ngừa một tình trạng thê thảm như vậy chăng? Ôi không! Các ngươi chẳng biết mình đang đẩy linh hồn bất diệt của mình vào tình cảnh nào. Nguyện Chúa ban cho các ngươi sự ăn năn, để các ngươi chẳng bao giờ biết điều đó bằng kinh nghiệm. Ngăn ngừa điều đó chính là công việc của chúng tôi đối với các ngươi: chúng tôi chẳng vui thích làm các ngươi buồn lòng hay xấu hổ. Nhưng Đức Chúa Trời đã phán với chúng tôi rằng: nếu có ai lầm lạc khỏi lẽ thật, mà có người làm cho người ấy trở lại, thì hãy biết rằng kẻ làm cho người có tội trở lại khỏi đường lầm lạc của mình sẽ cứu một linh hồn khỏi sự chết, và che giấu nhiều tội lỗi (Gia-cơ 5:20). Vậy nên tôi, bởi mệnh lệnh và nhân danh Chúa Giê-xu Christ, yêu cầu và nài xin các ngươi rằng các ngươi đừng trì hoãn thêm nữa, mà hãy xưng tội mình và hết lòng than khóc về chúng; hãy cầu xin sự tha thứ cho chúng, và quyết tâm cùng hứa nguyện, nhờ sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời, sẽ không làm như vậy nữa. Và hãy chúc tụng Đức Chúa Trời vì các ngươi có một Đấng biện hộ với Đức Chúa Cha là Chúa Giê-xu Christ, Đấng công chính, huyết Ngài sẽ tẩy sạch các ngươi khỏi tội lỗi mình, nếu các ngươi ăn năn xưng tội mình (I Giăng 1:7, 9 và 2:1, 2), và vì sự thương xót vẫn còn có thể nhận được với những điều kiện dễ dàng như vậy. Nếu các ngươi có chút cảm nhận nào về tội lỗi và sự khốn khổ của mình, hay chút cảm nhận nào về điều sai trái mình đã làm với Đức Chúa Trời, hay điều sai trái mình đã làm với người khác, và về sự ích lợi của lời xưng tội ăn năn và sự sửa đổi của mình cho việc đền bù tất cả những điều đó, các ngươi hẳn đã phủ phục trong bụi đất, trong xấu hổ và đau buồn trước mặt Chúa và trước mặt Hội Thánh. Vậy hôm nay, nếu các ngươi chịu nghe tiếng Ngài, chớ cứng lòng mình, e rằng Đức Chúa Trời lìa bỏ các ngươi, phó các ngươi cho sự ham muốn của lòng mình, bước đi theo mưu kế riêng mình, và Ngài quyết định trong cơn thịnh nộ rằng các ngươi sẽ chẳng bao giờ được vào sự yên nghỉ của Ngài (Thi Thiên 95:8, 12 và 81:11, 12). Và rồi Đức Chúa Trời cùng Hội Thánh này sẽ làm chứng rằng các ngươi đã được cảnh cáo; và huyết các ngươi sẽ đổ trên đầu chính các ngươi. Nhưng nếu trong lời xưng tội ăn năn, các ngươi chạy đến với Christ, ghê tởm chính mình vì những sự gian ác mình, và hết lòng từ bỏ chúng, thì tôi có thẩm quyền hứa với các ngươi sự tha thứ nhưng không, và rằng sự gian ác của các ngươi sẽ không trở thành sự hủy diệt của các ngươi (Lu-ca 24:4, 7; Ê-xê-chi-ên 18:30, 31, 32).
Một mẫu xưng tội, để thực hiện trước mặt Hội Thánh.
Tôi xưng tội trước mặt Đức Chúa Trời và Hội Thánh này [NEEDS REVIEW: tên và chi tiết của tội lỗi cần được nêu rõ và làm nặng thêm tại đây khi mục sư xét thấy cần thiết]. Tôi thật không xứng đáng được gọi là đầy tớ Ngài. Tôi đã phạm tội, và tội lỗi tôi bám lấy tôi; tôi xấu hổ, tôi ngước mắt lên trời [NEEDS REVIEW: một đoạn trong bản quét bị hỏng nặng, không đọc được đầy đủ]. Nhưng tôi trông cậy vào Đấng đã đến để tìm và cứu kẻ đã mất (Lu-ca 19:10), Đấng mà ân điển Ngài dư dật. Tôi cầu xin các ngươi hãy cầu nguyện cho tôi, và tôi tin rằng Ngài sẽ không lìa bỏ tôi cũng không từ bỏ tôi như tôi đã từ bỏ Ngài, nhưng sẽ ban cho tôi niềm vui của sự cứu rỗi Ngài, và tôi quyết tâm, nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, sẽ không làm như vậy nữa, mà sẽ bước đi cẩn thận hơn, và lắng nghe lời khuyên của các đầy tớ Ngài, và cầu xin lời cầu nguyện của các ngươi cho tôi, để tôi được thêm sức bởi ân điển Ngài [NEEDS REVIEW: một số câu trong mẫu xưng tội này bị OCR làm hỏng, chỉ đọc được từng mảnh rời rạc]. Tôi tin mọi điều Ngài đã phán, và tôi sẽ không sống bất cẩn nữa, cũng không nghe theo những khuynh hướng của xác thịt, cũng không tin cậy lòng yếu đuối và tội lỗi của mình, mà sẽ sống trong sự kính sợ và tỉnh thức, giữ mình dưới sự kỷ luật của Chúa, và tránh xa những cám dỗ, để tôi không còn phạm tội nữa.
Một mẫu cầu nguyện cho một tội nhân sau khi đã được khuyên răn công khai.
Lạy Đức Chúa Trời, theo mệnh lệnh Ngài, chúng con cầu xin cho người anh em này, kẻ đã cứng lòng chống lại lời quở trách, như thể người có thể tranh cãi với Đấng Tạo Hóa mình. Xin chớ để người khinh thường sự nhân từ, nhịn nhục và khoan dung của Ngài, cũng đừng để người, khi nghe những lời đe dọa của Chúa, lại tự chúc phước cho lòng mình mà nói rằng: Tôi sẽ được bình an, dầu tôi bước đi theo sự tưởng tượng của lòng tôi, và cứ thêm tội lên tội. Xin chớ để cơn giận và sự ghen tuông của Ngài nổi lên nghịch cùng người, và Ngài chẳng tha thứ cho người, nhưng xóa tên người khỏi dưới trời, và mọi lời rủa sả của Ngài giáng trên người, và Ngài phân rẽ người ra cho sự dữ, cho con sâu không chết và ngọn lửa không tắt. Nhưng xin cứu người khỏi tội lỗi mình, khỏi sự không ăn năn, khỏi sự kiêu ngạo và cứng lòng, khỏi sự đoán phạt đời đời mà người càng gặp nguy hiểm hơn vì người không thấy nguy hiểm của mình. Xin khiến người được phục hồi khỏi cạm bẫy của ma quỷ, là kẻ đã bắt lấy người; xin đặt người nằm trong bao gai và tro bụi, trong nước mắt và sự kêu khóc: Khốn thay cho tôi, vì tôi đã phạm tội. Xin ban cho người sự đau đớn thật, sự ghê tởm chính mình, và ân điển tha thứ cùng chữa lành, và khiến người cầu xin lời cầu nguyện của Hội Thánh, và quyết tâm từ bỏ tội lỗi mình, để kẻ đã mất có thể được tìm thấy, kẻ đã chết có thể được sống lại, và các thiên sứ trên trời cùng chúng con là những đầy tớ không xứng đáng của Ngài ở dưới đất này có thể vui mừng về sự ăn năn của người. Xin cho người chớ có một tấm lòng đã chai lì không còn cảm giác, cũng đừng đi theo mưu kế và dục vọng riêng mình nữa, nhưng hãy ăn năn mà trở lại cùng Ngài.
Một mẫu loại trừ khỏi sự thông công của Hội Thánh.
Chúa Giê-xu Christ, Vua và Đầu của Hội Thánh, đã truyền rằng: Nếu anh em ngươi phạm tội cùng ngươi, hãy đến nói lỗi người giữa ngươi và người mà thôi; nếu người chịu nghe ngươi, thì ngươi được anh em lại; nếu người không chịu nghe, hãy đem một hai người nữa theo, để mọi lời nói được xác lập bởi miệng hai ba người làm chứng; nếu người không chịu nghe họ, hãy nói với Hội Thánh; và nếu người không chịu nghe Hội Thánh, thì hãy coi người như người ngoại và kẻ thâu thuế (Ma-thi-ơ 18:15, 16, 17). Và rằng chúng ta đừng giao du với kẻ nào gọi là anh em mà lại là kẻ tà dâm, tham lam, thờ hình tượng, chửi rủa, say sưa, hay trộm cướp; với kẻ như vậy thì cũng đừng ăn chung (I Cô-rinh-tô 5:11). Và rằng chúng ta hãy lánh xa mọi anh em ăn ở không có kỷ luật, và ghi nhớ người ấy, đừng giao du với người, để người lấy làm xấu hổ (II Tê-sa-lô-ni-ca 3:6, 14). Theo những luật lệ này của Christ, chúng tôi đã khuyên răn người anh em phạm tội này, là người đã phạm tội nặng nghịch cùng Đức Chúa Trời, và đã làm buồn lòng cùng tổn hại Hội Thánh; chúng tôi đã hết lòng cầu nguyện và kiên nhẫn chờ đợi sự ăn năn của người, nhưng chúng tôi đã không thuyết phục được người. Sau hết, người vẫn tiếp tục không ăn năn, và không chịu nghe theo để xưng tội và từ bỏ tội lỗi mình. Vậy nên, theo những luật lệ này của Christ, chúng tôi tuyên bố người không xứng đáng với sự thông công của Hội Thánh, và loại trừ người khỏi đó; yêu cầu người hãy kiêng giữ sự thông công ấy, và yêu cầu các ngươi hãy tránh xa người, và chúng tôi để người bị trói buộc cho sự phán xét của Chúa, trừ khi sự ăn năn thật của người ngăn ngừa điều đó.
Hỡi anh em, nếu một người bị bắt gặp trong lỗi lầm nào, hãy lấy lòng nhu mì mà sửa lại người ấy, và hãy coi chừng chính mình, e rằng mình cũng bị cám dỗ (Ga-la-ti 6:1). Các ngươi chớ trở lại với sự nôn mửa của mình, hay lăn lóc trở lại trong bùn lầy, khi các ngươi đã được rửa sạch; nhưng hãy vâng giữ Lời Chúa và giữ mình gần Đức Chúa Trời trong các phương tiện bảo tồn các ngươi.
Một mẫu tha tội và tiếp nhận người ăn năn.
Dầu các ngươi đã phạm tội nặng nghịch cùng Chúa và Hội Thánh Ngài cùng linh hồn chính mình, nhưng vì các ngươi hạ mình trước mặt Ngài, và ăn năn chạy đến với Christ để được thương xót, quyết tâm sẽ không làm như vậy nữa, thì hãy nghe tin tốt lành về sự cứu rỗi mà tôi được truyền phải rao báo cho các ngươi. Nếu có ai phạm tội, chúng ta có Đấng biện hộ với Đức Chúa Cha là Chúa Giê-xu Christ, Đấng công chính, và Ngài là sự chuộc tội cho tội lỗi chúng ta (I Giăng 2:1, 2). Nếu chúng ta xưng tội mình, Ngài là thành tín để tha thứ tội lỗi chúng ta, và tẩy sạch chúng ta khỏi mọi sự không công chính (I Giăng 1:9). Hãy tìm kiếm Chúa trong khi còn có thể gặp được, hãy kêu cầu Ngài trong khi Ngài ở gần: kẻ ác hãy lìa bỏ đường lối mình, và người không công chính hãy lìa bỏ ý tưởng mình, hãy trở lại cùng Chúa, thì Ngài sẽ thương xót người, và trở lại cùng Đức Chúa Trời chúng ta, vì Ngài sẽ tha thứ dồi dào (Ê-sai 55:6, 7). Kẻ nào che giấu tội lỗi mình sẽ không được thịnh vượng, nhưng ai xưng tội và từ bỏ chúng sẽ được thương xót (Châm Ngôn 28:13). Theo lời ân điển này, tôi cởi bỏ những xiềng xích đã đặt trên các ngươi, và tiếp nhận các ngươi trở lại vào sự thông công của Hội Thánh, yêu cầu Hội Thánh tiếp nhận các ngươi, và đừng nhắc lại tội lỗi các ngươi để làm nhục các ngươi, nhưng hãy vui mừng về sự phục hồi của các ngươi. Và tôi tuyên bố sự tha thứ mọi tội lỗi các ngươi trong huyết của Christ, nếu sự ăn năn của các ngươi là chân thật. Tôi khuyên nhủ và truyền cho các ngươi rằng các ngươi hãy tin cậy và biết ơn mà đón nhận sự thương xót lớn lao không thể diễn tả này, và rằng các ngươi hãy cẩn thận hơn trong thời gian tới, tránh xa những cám dỗ, chế ngự xác thịt, đón nhận lời quở trách, và coi chừng để các ngươi không trở lại với tội lỗi mình nữa.
Một mẫu tạ ơn, hay cầu nguyện, cho người ăn năn được phục hồi.
Lạy Cha nhân từ, chúng con tạ ơn Ngài vì Ngài đã đặt chúng con dưới một giao ước đầy ân điển, đến nỗi không những tha thứ tội lỗi trong tình trạng chưa được tái sinh của chúng con, mà còn, khi chúng con ăn năn xưng tội và trở lại, tẩy sạch chúng con khỏi mọi sự không công chính, và tha thứ những lần vấp ngã của chúng con bởi huyết của Ngài, phục hồi linh hồn chúng con, và dẫn chúng con trở lại trong các nẻo công chính, và truyền cho các đầy tớ Ngài tiếp nhận chúng con. Chúng con tạ ơn Ngài vì Ngài đã phục hồi đầy tớ này của Ngài như vậy, ban cho người sự ăn năn và sự tha tội. Xin an ủi người bằng sự áp dụng đầy đức tin của ân điển Christ; xin phục hồi cho người niềm vui của sự cứu rỗi Ngài, và nâng đỡ người bằng thần linh tự nguyện của Ngài; xin làm cho người vững vàng, kiên định, để với mục đích trọn vẹn của lòng mình, người sẽ không trở lại với tội lỗi nữa, cũng không làm ô danh Hội Thánh Ngài hay chức vụ thánh của mình, mà sẽ bước đi cẩn thận, và không phạm tội nữa, e rằng điều tệ hơn xảy đến cho người, cũng đừng tiếp tục trong tội lỗi để ân điển càng dư dật, nhưng để thân thể của tội lỗi bị hủy diệt; và xin cho tất cả chúng con lấy sự vấp ngã của người khác làm lời cảnh cáo, đừng tự cao mà hãy kính sợ; và ai tưởng mình đứng, hãy coi chừng kẻo ngã. Xin chớ để tội lỗi chúng con tước đoạt khỏi chúng con sự hiện diện của Ngài, hay sự tiếp cận với Ngài, hay sự thông công với Ngài, hay ân huệ, sự an ủi, ánh sáng, hay sự sống đời đời của Ngài; nhưng xin giữ chúng con cho đến cuối cùng, để chúng con được không chỗ trách được trong ngày hiện đến của Chúa Giê-xu Christ chúng ta, là Đấng cùng với Ngài, lạy Cha, và Đức Thánh Linh, đáng được vương quốc, quyền năng và vinh hiển đời đời. A-men.
PHỤ LỤC.
Một lời cầu nguyện lớn hơn, hay tổng quát, để dùng tùy ý.
Lạy Đức Chúa Trời, Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Nên Thánh của chúng con, là Cha, là Chủ, là Đấng Cai Trị của chúng con, Đấng Ba Ngôi trong Một, xin nghe lời cầu nguyện của chúng con và thương xót chúng con. [NEEDS REVIEW: phần mở đầu của lời cầu nguyện tổng quát bị OCR làm hỏng nặng, chỉ còn đọc được từng mảnh về sự sa ngã, sự nghèo khó, sự thống khổ và sự cứu chuộc của Christ]. Xin làm cho sự tuyển chọn và sự kêu gọi của chúng con được chắc chắn; xin cho chúng con dâng mình hoàn toàn cho Ngài, là Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Nên Thánh của chúng con, vì chúng con không thuộc về chính mình. Xin Đức Thánh Linh Ngài ngự trong chúng con và làm cho chúng con nên thánh, để chúng con trở nên tạo vật mới; xin Ngài ở trong chúng con như thần linh của sự làm con nuôi, và như ấn chứng cùng của cầm của cơ nghiệp vinh hiển của chúng con; và xin cho chúng con biết rằng chúng con thuộc về Ngài, và Ngài ở trong chúng con bởi thần linh mà Ngài đã ban cho chúng con.
Lạy Chúa, Ngài là thánh, và sự vinh hiển Ngài bao phủ các tầng trời; nguyện đất được đầy dẫy sự ngợi khen Ngài. Nguyện linh hồn chúng con luôn tôn cao Ngài, lạy Chúa, và lưỡi chúng con ngợi khen Ngài. Nguyện chúng con nói về sự tôn trọng vinh hiển của uy nghi Ngài, về sự vĩ đại, quyền năng, vương quốc vinh hiển, sự thánh khiết, lẽ thật và sự công chính, sự nhân lành, sự thương xót và các công việc kỳ diệu của Ngài. Xin khiến lòng chúng con khao khát Ngài; xin khiến chúng con yêu mến Ngài hết lòng, kính sợ Ngài, tin cậy Ngài, vui thích trong Ngài, và thỏa lòng trong Ngài là phần của chúng con, và dầu chúng con làm điều gì, cũng làm vì vinh hiển Ngài. Xin giữ chúng con khỏi tình yêu bản thân quá độ, khỏi kiêu ngạo, hư vinh và tư lợi, và khỏi làm ô danh Ngài, Lời Ngài hay sự thờ phượng Ngài trong thế gian.
Nguyện thế gian nhận biết Ngài là Vua vũ trụ. Xin ban cho Con Ngài các dân ngoại làm cơ nghiệp, và các đầu cùng đất làm tài sản của Ngài. Nguyện các vương quốc của thế gian trở nên vương quốc của Ngài. Xin hoán cải các dân vô thần, thờ hình tượng, vô tín, theo đạo Hồi và gian ác trên đất, để mọi đầu gối quỳ xuống trước Christ, và mọi lưỡi xưng nhận Ngài là Vua của các vua và Chúa của các chúa, để vinh hiển Đức Chúa Trời là Cha. Nguyện Lời của vương quốc và sự cứu rỗi Ngài được rao giảng cho khắp thế gian; nguyện Lời có đường đi tự do và được tôn vinh; và bởi quyền năng của Đức Thánh Linh Ngài, xin hoán cải nhiều người về với Christ, và khiến Ngài trở nên sự cứu rỗi cho đến các đầu cùng đất. Xin sai thêm nhiều thợ gặt vào mùa gặt, vì mùa gặt thì lớn, và trang bị họ cho công việc lớn lao như vậy; và giải cứu họ khỏi những kẻ vô lý và gian ác, để họ có thể nói với dân chúng hầu cho dân chúng được cứu. Xin giải cứu các Hội Thánh đang bị áp bức bởi những kẻ thờ hình tượng, những người theo đạo Hồi, hay những kẻ vô tín và kẻ thù khác. Xin ban cho mọi đầy tớ Ngài sự khôn ngoan, kiên nhẫn và vô tội, để khi chịu khổ như người Cơ Đốc chứ không như kẻ làm ác, họ không phải xấu hổ, nhưng tôn vinh Ngài, và trông đợi sự cứu rỗi Ngài, phó thác linh hồn mình cho Ngài trong hy vọng về phần thưởng trên trời.
Xin giải cứu Hội Thánh khỏi những sự chiếm đoạt và bại hoại của giáo hoàng La Mã, xua tan những tà thuyết và sự thờ phượng giả dối bởi ánh sáng của lẽ thật đắc thắng của Ngài; xin hiệp nhất mọi Cơ Đốc nhân trong Chúa Giê-xu Christ, là Đầu phổ quát chân thật và duy nhất, để bởi đức tin và tình yêu thương Cơ Đốc chân thật và phổ quát, họ được lớn lên trong Ngài, và giữ sự hiệp nhất của Đức Thánh Linh trong dây hòa bình; kẻ mạnh tiếp nhận và gánh chịu những yếu đuối của kẻ yếu; xin chữa lành những sự chia rẽ giữa các tín hữu; đừng để điều gì được làm bởi sự tranh cạnh hay hư vinh, nhưng trong lòng khiêm nhường, mỗi người coi người khác tôn trọng hơn mình, và để mọi người biết rằng chúng con là môn đồ của Christ bởi tình yêu thương nồng nhiệt của chúng con dành cho nhau.
Xin cho chúng con hết lòng và hoàn toàn làm thần dân của Ngài, tin rằng Ngài là công chính và là Đấng thưởng cho những kẻ siêng năng tìm kiếm Ngài. Xin giữ chúng con khỏi chủ nghĩa vô thần, thờ hình tượng và bất tuân; khỏi sự vô tín, gian ác và xác thịt; khỏi sự yên ổn giả tạo, sự tự phụ và tuyệt vọng. Xin cho chúng con làm đẹp lòng Ngài trong mọi sự. Nguyện luật pháp Ngài được viết trong lòng chúng con, và chúng con vui thích làm theo ý muốn Ngài; nguyện đức tin và đời sống chúng con được Lời Ngài cai trị, là Lời có thể khiến chúng con khôn ngoan để được cứu rỗi; nguyện chúng con yêu mến Lời ấy, tra cứu Lời ấy, hiểu Lời ấy, và suy ngẫm Lời ấy ngày và đêm.
Xin cho chúng con đừng làm đẹp lòng chính mình hay người khác nghịch cùng Ngài, cũng đừng bị dẫn dắt bởi sự khôn ngoan hay dục vọng của thế gian và xác thịt, cũng đừng coi trọng những sự hư không dối trá, cũng đừng bởi sự bất cẩn, vội vàng hay tự phụ mà xúc phạm người khác. Vì mọi dân tộc đều sẽ bị Ngài phán xét, xin cho họ được cai trị bởi luật pháp Ngài, và đừng làm cho luật pháp ấy ra vô hiệu bởi truyền thống của loài người, cũng đừng thờ phượng Ngài cách vô ích mà dạy những điều răn của loài người làm đạo lý. Nhưng bất cứ điều gì Ngài truyền, xin cho họ cẩn thận làm theo; đừng thêm gì vào đó, cũng đừng bớt gì khỏi đó. Xin cho chúng con đừng lấy danh thánh Ngài mà làm chơi, nhưng dùng danh ấy trong lẽ thật và sự tôn kính. Xin giữ chúng con khỏi mọi sự phạm thượng, thề dối, thề tục, khỏi nói dối trước mặt Đức Chúa Trời của lẽ thật, và khỏi sự khinh thường cùng quên lãng sự hiện diện Ngài, khỏi những tư tưởng hay lời nói giả dối, không xứng đáng, không tôn kính về Đức Chúa Trời và những điều thánh, và khỏi sự bỏ bê hay lạm dụng Lời thánh và sự thờ phượng Ngài.
Xin giúp chúng con giữ thánh ngày của Ngài, trong sự nhớ đến công việc phước hạnh của sự cứu chuộc chúng con, và kính cẩn hầu việc Ngài trong sự thờ phượng công cộng, vâng lời đón nhận Lời Ngài, sốt sắng kêu cầu danh Ngài, và vui thích trong sự tạ ơn và sự thông công thánh khiết của Ngài. Xin cho chúng con cẩn thận coi chừng để mọi người trong cửa chúng con đều hầu việc Ngài, và đừng làm ô uế ngày thánh Ngài. Xin thương xót các vua và những người cai trị trên đất, để họ thoát khỏi những cám dỗ của sự vĩ đại, danh vọng và thịnh vượng của thế gian, là những điều bắt họ làm nô lệ cho xác thịt, kéo lòng họ xa khỏi Ngài, luật pháp Ngài và đường lối Ngài, và xui giục họ chống lại Ngài cùng Hội Thánh Ngài. Và vì họ là những đầy tớ của Ngài, và chức quan là định chế của Ngài, xin thánh hóa và hướng dẫn họ trở nên những người cha nuôi dưỡng Hội Thánh Ngài, công nhận quyền lợi Ngài, và cai trị vì lợi ích của Hội Thánh. Đặc biệt xin thương xót đầy tớ Ngài là vua Charles của chúng con: xin soi sáng và thánh hóa người bởi Đức Thánh Linh Ngài, để trên hết mọi sự, người tìm kiếm vinh hiển Ngài, sự gia tăng của đức tin và sự vâng lời luật pháp Ngài; và để người làm đầy tớ Ngài vì điều lành, không phải là nỗi kinh hoàng cho những việc lành mà là cho những việc ác, hầu cho dưới quyền người, chúng con có thể sống một đời sống yên lặng và bình an trong mọi sự tin kính và nghiêm trang.
Xin ban cho các mục sư của Hội Thánh lòng sốt sắng và trung tín, để họ chăn bầy không phải vì bị ép buộc mà vì tự nguyện, không phải vì lợi lộc xấu xa mà vì lòng sẵn sàng, không phải như những kẻ cai trị trên cơ nghiệp mình mà như những đầy tớ của mọi người và gương mẫu cho bầy chiên, để khi Đấng Chăn Chiên trưởng xuất hiện, họ được nhận mão triều vinh hiển. Xin cho các Hội Thánh biết những người cai trị họ và ở trên họ trong Chúa, là những người lao khổ giữa họ, rao giảng Lời Đức Chúa Trời cho họ; xin cho họ vâng phục và thuận phục, và hết sức tôn trọng những người ấy trong tình yêu thương vì công việc của họ. Xin cho cha mẹ nuôi dạy con cái trong sự sửa trị và khuyên răn của Chúa, siêng năng dạy dỗ chúng Lời Ngài, khi chúng ngồi trong nhà, khi đi đường, khi nằm xuống và khi thức dậy, để chúng biết Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc và Đấng Nên Thánh của mình từ thuở còn thơ ấu. Xin khiến con cái nghe, yêu mến, tôn kính và vâng lời cha mẹ mình. Xin cho chồng yêu thương vợ, và khôn ngoan dẫn dắt vợ trong sự hiểu biết và thánh khiết; xin cho vợ yêu mến, tôn trọng và vâng lời chồng. Xin cho chủ cai trị đầy tớ mình trong sự công chính và công bằng, và cho đầy tớ vâng lời, làm việc cho chủ như làm cho Chúa, và trông đợi phần thưởng từ nơi Ngài.
Xin giữ chúng con khỏi sự trả thù và ác ý, khỏi việc lấy ác trả ác, nhưng hãy nhịn nhục nhau, và đừng nhường chỗ cho cơn giận. Xin giữ chúng con khỏi tội ngoại tình, tà dâm và mọi sự ô uế, cùng những dịp và hình thức của chúng; khỏi những sự ăn ở buông tuồng và phóng đãng, khỏi những dục vọng xác thịt, khỏi những trang phục không đứng đắn và những cử chỉ không đoan chính. Xin giữ chúng con khỏi sự nói xấu, nói hành, vu khống hay sỉ nhục, khỏi mọi sự bất công làm hại danh tiếng của người lân cận, khỏi sự ganh tị và tham muốn bất cứ điều gì thuộc về người lân cận để làm hại người, và khỏi việc lấy cắp hay lừa gạt, hay bằng bất cứ cách nào chiếm đoạt tài sản của người khác, hay làm hại phúc lợi của người. Nhưng xin cho chúng con yêu người lân cận như chính mình, và làm cho người khác như chúng con muốn người khác làm cho chúng con.
Xin dạy chúng con yêu mến Christ và hình ảnh thánh của Ngài nơi các thánh đồ Ngài bằng một tình yêu thương đặc biệt và thân thiết; yêu kẻ thù mình, và cầu nguyện cho những kẻ ghét và bắt bớ chúng con, và làm lành cho mọi người theo khả năng mình, nhưng đặc biệt là cho những người trong nhà đức tin. Xin khiến chúng con vui lòng thuận phục mọi sự bày tỏ ý muốn Ngài, và mọi sự thể hiện sự thánh khiết cùng công chính Ngài, dầu có khó khăn cho xác thịt, và giữ chúng con khỏi những lời lầm bầm thiếu kiên nhẫn, sự bất mãn, và những lý luận kiêu ngạo nghịch cùng ý muốn Ngài.
Xin ban cho chúng con bánh hằng ngày, sự nuôi dưỡng cần thiết và sự cung cấp cho sự hầu việc Ngài, và cho chúng con dùng nó vì Ngài, chứ không phải để thỏa mãn xác thịt; xin cho chúng con nương cậy Ngài và tin cậy Ngài trong việc sử dụng hợp pháp các phương tiện; xin chúc phước cho công việc lao khổ của chúng con, ban cho chúng con hoa quả của đất và thời tiết ôn hòa thuận lợi cho việc ấy. Xin giải cứu chúng con và mọi đầy tớ Ngài khỏi những sự thiếu thốn và bệnh tật sẽ khiến chúng con phải rời bỏ sự hầu việc Ngài cách không đúng lúc, và khỏi những cái chết không đúng thời; xin dạy chúng con quý trọng và chuộc lại thời gian, và làm việc khi còn ban ngày. Xin giữ chúng con khỏi sự tham ăn, say sưa và mọi sự không tiết độ; khỏi sự lười biếng và nhàn rỗi, khỏi những ham muốn quá độ về thú vui hay sự dư dật; nhưng khi có đồ ăn và đồ mặc, xin cho chúng con lấy đó làm đủ.
Bởi lòng thương xót dư dật của Ngài, qua sự hy sinh và công đức của Con Ngài, theo lời hứa Ngài, xin tha thứ cho chúng con mọi tội lỗi, và cứu chúng con khỏi cơn thịnh nộ đáng phải chịu và sự đoán phạt của Ngài. Xin đừng nhớ đến, lạy Chúa, những sự vi phạm của chúng con, cũng đừng nhớ đến những sự vi phạm của tổ phụ chúng con; nhưng dầu sự gian ác chúng con làm chứng nghịch cùng chúng con, xin tha thứ và cứu chúng con vì cớ sự thương xót Ngài. Xin đừng để tội lỗi chúng con tước đoạt khỏi chúng con ân huệ Ngài, hay sự an ủi Ngài, hay ánh sáng của Ngài, hay sự sống đời đời. Xin khiến chúng con từ lòng mình tha thứ những sự tổn thương đã làm nghịch cùng chúng con, như chúng con mong được tha thứ món nợ lớn nhất. Xin giữ chúng con khỏi mọi ham muốn và mưu toan trả thù. Và xin Ngài hoán cải và tha thứ cho những kẻ bắt bớ chúng con và những kẻ khác đã làm hại chúng con.
Xin giữ chúng con khỏi chạy đến với những cám dỗ, xin đừng để kẻ cám dỗ bởi sự xảo quyệt hay dai dẳng làm bại hoại sự phán đoán, ý chí, tình cảm hay cách ăn ở của chúng con. Xin khiến chúng con duy trì sự tỉnh thức siêng năng và liên tục trên tư tưởng và lòng mình, trên các giác quan và dục vọng, trên lời nói và hành động; và như những người lính trung tín, bởi sự dẫn dắt và sức mạnh của Đấng Chỉ Huy sự cứu rỗi chúng con, với toàn bộ áo giáp của Đức Chúa Trời, chống cự và thắng hơn thế gian, ma quỷ và xác thịt cho đến cuối cùng.
Xin cứu chúng con khỏi sự nghèo khó và giàu có quá độ, kẻo chúng con bị kéo xa khỏi Ngài bởi những thú vui hay lo lắng của chúng; xin đừng để chúng con sa ngã trong thời gian thử thách, nhưng xin giúp chúng con vác thập tự giá mình và theo Christ, coi những sự đau khổ của thời hiện tại này không đáng so sánh với vinh hiển sẽ được tỏ ra. Xin giải cứu chúng con khỏi sự thù nghịch và cơn giận của Sa-tan cùng những công cụ của hắn, và xin đừng phó các đầy tớ Ngài, linh hồn hay thân thể họ, sự bình an hay tự do họ, tài sản hay danh tiếng họ, cho ý muốn độc ác của kẻ thù. Nhưng xin cứu chúng con và dẫn chúng con vào vương quốc trên trời của Ngài. Vì tất cả những điều này đều thuộc về Ngài, lạy Chúa! Vì vương quốc, quyền năng và vinh hiển đều thuộc về Ngài đời đời. A-men. Ngài là Đấng công chính trong mọi đường lối Ngài, và sẽ phán xét thế gian, cứu dân Ngài; quyền năng thuộc về Ngài để thi hành sự báo trả trên kẻ thù Ngài, và giải cứu cùng tôn vinh bầy chiên Ngài, và không ai có thể chống cự Ngài. Vì muôn vật đều bởi Ngài, qua Ngài và hướng về Ngài, và vinh hiển sẽ thuộc về Ngài đời đời. A-men.
Lời ngợi khen của Hội Thánh về sự cứu chuộc của chúng con, để dùng tùy ý.
Linh hồn chúng con tôn cao Ngài, lạy Chúa! Thần linh chúng con vui mừng trong Đức Chúa Trời là Đấng Cứu Rỗi chúng con, là Đấng đã nhớ đến chúng con trong tình trạng thấp hèn và hư mất của chúng con, vì sự thương xót Ngài còn đời đời. Bởi một người mà tội lỗi đã vào trong thế gian, và bởi tội lỗi mà có sự chết: chúng con đã không giữ giao ước của Đức Chúa Trời, và đã từ chối bước đi trong luật pháp Ngài; mọi người đều đã phạm tội và thiếu mất vinh hiển của Đức Chúa Trời, và sự phán xét đã đến để đoán phạt. Nhưng đáng chúc tụng thay Chúa là Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, là Đấng đã thăm viếng và cứu chuộc dân Ngài, và đã dấy lên một sự cứu rỗi quyền năng cho chúng con trong nhà Đa-vít, tôi tớ Ngài, như Ngài đã phán bởi miệng các tiên tri thánh của Ngài từ thuở thế gian mới có. [NEEDS REVIEW: một đoạn về sự giáng sinh của Christ trong bản quét bị hỏng nặng, chỉ còn đọc được từng mảnh về trinh nữ thụ thai và sinh con]. Danh Ngài được gọi là Giê-xu, vì Ngài sẽ cứu dân Ngài khỏi tội lỗi họ. Ngài là Đấng Cứu Rỗi, tức là Christ, là Chúa.
Ánh sáng đã đến trong thế gian, và loài người yêu sự tối tăm hơn ánh sáng, vì việc làm của họ là gian ác. Nhưng hễ ai tiếp nhận Ngài, thì Ngài ban cho quyền phép trở nên con cái Đức Chúa Trời, tức là những kẻ tin danh Ngài. Vậy nên hiện nay chẳng còn có sự đoán phạt nào cho những người ở trong Chúa Giê-xu Christ, là những người không bước đi theo xác thịt mà theo Đức Thánh Linh; và Ngài sẽ không nhớ đến tội lỗi chúng con nữa. Ai sẽ kiện cáo những kẻ được Đức Chúa Trời chọn lựa? Đức Chúa Trời là Đấng xưng công chính; ai sẽ là người đoán phạt? Chính Christ đã chết, và lại đã sống lại, đang ở bên phải Đức Chúa Trời, và cầu thay cho chúng con. Ngài đã phó chính mình vì chúng con, để cứu chuộc chúng con khỏi mọi sự gian ác và tinh sạch cho chính Ngài một dân tộc riêng, sốt sắng về các việc lành. Nếu ai không có thần linh của Christ, thì người ấy chẳng thuộc về Ngài. Kẻ nào xưng danh Chúa phải lìa bỏ sự gian ác. Nếu chúng con giữ sự gian ác trong lòng, Chúa sẽ không nghe lời cầu nguyện của chúng con. Nhưng chúng con đã được rửa sạch, đã được nên thánh, đã được xưng công chính trong danh Chúa Giê-xu và bởi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời chúng con.
Không phải bởi những việc làm chúng con đã làm, nhưng theo lòng thương xót Ngài, Ngài đã cứu chúng con bởi sự rửa sạch của sự tái sinh và sự đổi mới của Đức Thánh Linh. Và được xưng công chính bởi đức tin, chúng con được hòa thuận với Đức Chúa Trời qua Chúa Giê-xu Christ chúng ta: bởi Ngài, chúng con cũng được tiếp cận bởi đức tin vào ân điển này mà chúng con đang đứng, và vui mừng trong hy vọng về vinh hiển của Đức Chúa Trời; và hy vọng chẳng làm hổ thẹn, vì tình yêu thương của Đức Chúa Trời đã đổ đầy trong lòng chúng con bởi Đức Thánh Linh đã ban cho chúng con. Vì nếu khi chúng con còn là kẻ thù mà đã được hòa thuận với Đức Chúa Trời bởi sự chết của Con Ngài, thì huống chi nay đã được hòa thuận, chúng con sẽ được cứu bởi sự sống của Ngài. Đấng đã không tiếc Con mình, nhưng đã phó Con vì chúng con hết thảy, thì lẽ nào Ngài lại không ban cho chúng con mọi sự với Con ấy sao? Đấng đã đi để sắm sẵn một chỗ cho chúng con sẽ trở lại và tiếp nhận chúng con đến cùng Ngài, để Ngài ở đâu thì chúng con cũng ở đó. Đó là ý muốn của Ngài rằng những người Cha đã ban cho Ngài sẽ ở với Ngài, để họ thấy vinh hiển Ngài. [NEEDS REVIEW: vài câu cuối của lời ngợi khen trong bản quét bị hỏng và rời rạc, không khôi phục được trọn vẹn]. Nguyện vinh hiển thuộc về Ngài đời đời. A-men.