Lý Trí Và Mặc Khải
Robert S. Candlish · Reason and revelation
Bản dịch do AI (Muse) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.
Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.
Mục lục
- Lý Trí Và Mặc Khải
- II. Lương tâm và Kinh Thánh tán thành đức hạnh như chúng công nhận luật. Đức hạnh này là gì? Và sự tán thành mà không chỉ con người, mà Đức Chúa Trời dành cho nó, là gì? Câu hỏi thứ nhất không quan trọng lắm, hoặc cho mục đích triết học hoặc cho mục đích thực hành, để trả lời. "Đức hạnh là gì? Có phẩm chất chung nào đặc trưng và xác định mọi hành vi hay khuynh hướng được gọi là có đức hạnh không? Có, người ta có thể nói; tất cả chúng đều hữu ích; hữu ích cho cá nhân; hữu ích cho xã hội. Tính hữu ích là thước đo của đức hạnh. Có thể như vậy. Có lẽ đây là phẩm chất chung đơn giản và rõ ràng nhất có thể nêu ra. Các thói quen và tâm trạng giành được sự tán thành là những điều hữu ích. Vậy thì sao? Có phải vì tính hữu ích của chúng mà chúng được tán thành không? Bản năng của nhân loại nói: Không. Như cung cấp một lập luận từ các nguyên nhân cứu cánh cho sự tốt lành của Đức Chúa Trời, sự kiện rằng những điều chúng ta tán thành là có đức hạnh được thấy luôn luôn, nhìn chung, là hữu ích, có thể đáng được lưu ý. Tuy nhiên, đó không phải là yếu tố tạo nên đức hạnh của chúng, hay, nếu thuật ngữ được phép, tính có đức hạnh của chúng. Cũng chẳng đạt được gì nhiều khi chúng ta thêm yếu tố ý định hay sự lựa chọn, và quy mọi đức hạnh về một ước muốn hữu ích, hay về lòng nhân từ, hay thiện ý, hay bất cứ tình cảm đơn lẻ nào khác. Sự thật là, các tình cảm mà chúng ta tán thành là có đức hạnh thì đa dạng vô cùng trong bản chất của chúng, và trong các hoàn cảnh mà chúng được thực hành. Không một nỗ lực nào quy chúng về một thuộc tính chung đã thành công. Phân biệt, mô tả, và phân loại chúng là tất cả những gì có thể làm. Đó là phận sự của đạo đức học thực hành. Sự tra xét thứ hai, về bản chất của sự tán thành mà đức hạnh được nhìn nhận, hay về trạng thái tâm trí mà nó gây ra nơi người chiêm ngưỡng nó, thì thú vị hơn. Ở đây nữa, một niềm đam mê cực đoan với sự đơn giản cần phải tránh. Điều chúng ta gọi là sự tán thành, là một trạng thái tâm trí phức tạp. Không dễ để đưa ra trong một phạm vi ngắn một sự phân tích đầy đủ về nó. Nhưng nếu cho phép điều, có lẽ, có thể có vẻ đối với một số người là một lý thuyết quá hoa mỹ — tôi nghĩ sự hòa hợp của lương tâm và Kinh Thánh về đề tài này có thể được đặt trong một ánh sáng khá nổi bật và sinh động. Hãy lấy một trong những trạng thái tâm trí được thừa nhận là có tính chất đạo đức, dù tốt hay xấu, và theo dõi nó trong các hiệu quả của nó trên người quan sát đạo đức. Trước hết, chỉ riêng sự quan niệm về nó — sự nhận biết trần trụi, đơn thuần về nó trong tâm trí — đã lập tức gây ra một chuyển động kép trong bộ phận mà nó tiếp xúc đầu tiên. Bộ phận ấy bao gồm năng lực hay khả năng phân biệt điều thật với điều giả, cũng như điều công bằng và đẹp đẽ với điều ngược lại. Hai chức năng này, sự phán đoán và thị hiếu — sự phân biệt lẽ thật và cảm thức về cái đẹp — liên hệ mật thiết với nhau, nếu, thật ra, chúng không gần như là một. Cả hai đều tức thì và tức thời trong hành động của chúng, và chúng là những nữ tỳ của nhau. Một mệnh đề hay một chứng minh toán học, được thấy là đúng, cũng được cảm nhận là đẹp. Nó kêu gọi thị hiếu, cũng như sự phán đoán; và trong chừng mực nó thỏa mãn và thuyết phục sự phán đoán, nó làm vui lòng và thỏa mãn thị hiếu. Chúng ta nói về một định lý đẹp đẽ, và chính cảm thức về cái đẹp không kém gì sự nhận biết lẽ thật, khi khó khăn của việc tìm kiếm được vượt qua, và sự khám phá được thực hiện thành công, đã gợi lên tiếng reo vui mừng: Tôi đã tìm ra! Tôi đã tìm ra! Mặt khác, trong lãnh vực đặc thù của thị hiếu, nếu bất cứ đối tượng nào đánh thức cảm thức về cái đẹp, sẽ thấy, đồng thời, nó ra lệnh cho sự đồng ý của sự phán đoán về nó, như về điều là thật. Khi mắt nghỉ trên một hình dáng xinh đẹp hay một cảnh đẹp, không chỉ nó dễ chịu và êm dịu đối với thị hiếu, mà sự phán đoán cũng tán thành nó như phù hợp với lẽ thật của sự vật. Khi tôi đang chiêm ngưỡng một bức tranh, hay tượng, hay phong cảnh, tôi ý thức về một sự xác tín điềm tĩnh về tính hiện thực, tương tự như điều tôi kinh nghiệm khi tôi đồng ý với một chứng minh trừu tượng, cũng như, ngược lại, khi tôi nhận biết sự chắc chắn thuyết phục của một chứng minh trừu tượng, tôi cảm thấy một sự thỏa mãn của thị hiếu, chính xác như vẻ đẹp hữu hình của thiên nhiên gợi lên. Sự liên hệ này giữa sự phán đoán và thị hiếu cũng không phải là không thể giải thích. Cả hai đều là những hành vi hay hoạt động đơn giản của tâm trí; và điều chung cho cả hai là sự nhận biết sự đối lập và chia rẽ được dẹp bỏ, và sự nhất quán, chặt chẽ, hay, nói gọn, sự hợp nhất, được thiết lập hay phục hồi. Trong đạo đức, sự pha trộn này của sự phán đoán và thị hiếu rất dễ thấy. Hãy chiêm ngưỡng một hành vi ác hay một trạng thái tâm trí ác, và có một sự nhận biết khó chịu về sự đối lập của nó với lẽ thật, cùng với một cảm thức đau đớn và nặng nề về sự dị dạng và xấu xí của nó. Sự phán đoán thấy các mối quan hệ thật của sự vật bị chia cắt và xé rời, và thị hiếu co rúm lại trước sự trật khớp. Hãy quan sát đức hạnh đối nghịch, và năng lực so sánh nhận ra sự đồng ý, mạch lạc, hợp nhất, trong sự thích hợp của sự vật như giờ được điều chỉnh, trong khi cảm thức về cái đẹp nghỉ ngơi và an trú trong sự hài hòa. Nhưng có một buồng thứ hai và sâu hơn mà các hành vi hay trạng thái tâm trí này, được nhận biết, trong buồng thứ nhất hay buồng ngoài, như hoặc thật và đẹp, hoặc giả và xấu, giờ phải đi vào; và buồng ấy là nơi ngự của các cảm xúc. Sự chuyển tiếp ở đây là từ đầu đến tim — từ tâm trí, ngồi phán xét tại cổng, và nhìn ra bằng con mắt tinh nhanh mọi điều cao cả hay xinh đẹp, đến tấm lòng mà trong sâu thẳm của nó các nguồn của cảm xúc nằm. Qua sự phán đoán và thị hiếu, các hành vi hay trạng thái tâm trí đạo đức chạm đến và làm chuyển động các tình cảm; và, như trong bộ phận của sự nhận biết đơn thuần — sảnh ngoài của linh hồn — có một sự canh gác kép, và, có thể nói, một sự kiểm tra kép mọi kẻ đến, thì, trong sự tiếp nhận chúng ở bên trong, có một chuyển động hay sự kích động kép giữa những cư dân ở đó. Các tình cảm là được khuấy động gấp đôi. Cả hai người canh gác đều thỏa mãn chăng? Cả hai có đồng ý bảo chứng cho kẻ bước vào không? Sự phán đoán có chứng thực lẽ thật của hắn, và thị hiếu có nếm được vẻ đẹp của hắn không? Vậy thì, khi hắn bước vào, cảm xúc của sự kính sợ hay kinh hãi trỗi dậy để cúi mình trước hắn; tình cảm của tình yêu mở rộng vòng tay để ôm lấy hắn. Như vậy, hành vi hay trạng thái tâm trí đạo đức, mà, trong nơi ngự của trí tuệ, mang sự xác tín về lẽ thật đến cho sự phán đoán, thì đánh thức, trong lãnh vực của các tình cảm, cảm giác của lòng tôn kính sâu xa; trong khi, lại nữa, trong chừng mực nó tự chứng tỏ là đẹp đẽ đối với thị hiếu, nó gọi ra sự hài lòng và tình yêu. Vì, như lẽ thật là đáng kính, thì vẻ đẹp là đáng yêu. Điều gì là thật thì phải được tôn kính; điều gì là đẹp thì phải được yêu mến. Tuy nhiên, vẫn còn một buồng thứ ba, trong đó các đối tượng của sự nhận biết và quan sát đạo đức của chúng ta — các hành vi hay trạng thái tâm trí đạo đức này — trải qua một quá trình nữa. Đằng sau, và sâu hơn lãnh vực của các tình cảm, là buồng kín của linh hồn, nơi ngự của sự tự xét và tự phán. Từ tâm trí hay cái đầu, với năng lực hai mặt của sự phán đoán và thị hiếu — sự phân biệt lẽ thật và cảm thức về cái đẹp — qua tấm lòng, được khuấy động sâu xa bởi cảm xúc kính sợ và tình cảm yêu mến — có một lối đi đến lương tâm, nơi hành vi cuối cùng trong cuộc thử thách sàng lọc này được thực hiện. Và ở đây, lại nữa, có một chức năng kép, tương ứng với các chức năng kép của các bộ phận khác. Trong nơi thánh ấy, tòa trong cùng của sự cầu cứu cuối cùng, các trạng thái tâm trí này được tuyên án cuối cùng, và bản án liên quan đến sự phân biệt mà sự phán đoán có về điều là thật, và sự nhận biết mà cảm thức có về điều là đẹp. Lẽ thật, buộc phải xác tín, và ra lệnh phải kính sợ, đòi một bản án tuyên bố trắng án hay chấp nhận, và không đòi gì hơn. Vẻ đẹp, lại nữa, làm thỏa mãn thị hiếu, và chiếm được tình cảm của tình yêu, nài xin một sự đón tiếp nồng ấm hơn, và muốn nhận được sự tán thành và khen ngợi. Trong cái nhìn này, có một đòi hỏi được xưng công chính; trong cái nhìn kia, có một ước muốn được ca ngợi và được ôm ấp. Có lẽ sự phân tích, hay quy nạp, này được một điểm đáng khen, ở chỗ nó kết hợp các lý thuyết khác nhau, và bao gồm các nguyên tắc đa dạng của bản chất đạo đức chúng ta, mà những người dựng nên các hệ thống đạo đức vẫn quen tách rời. Như vậy, sự phù hợp với lẽ thật, hay sự thích hợp của sự vật, mà một số người đã lấy làm nền tảng của sự phán đoán đạo đức (Clarke, Cudworth, v.v.), và cảm thức hay bản năng đạo đức mà những người khác đã viện đến (Hutcheson, v.v.), hợp nhất và đồng mưu trong hành vi đầu tiên của sự nhận biết đơn thuần, mà nhờ đó tâm trí tiếp nhận quan niệm về một hành vi đạo đức, hay một phẩm chất đạo đức, là đúng và tốt. Trong hệ thống này, sự ngay thẳng và tốt lành đạo đức cũng không phải là vấn đề của lý trí riêng, hay vấn đề của bản năng hay thị hiếu. Các cảm xúc và tình cảm có một phần lớn trong công việc xác định đức hạnh, và đem lại cho nó sự sống và hơi ấm (Sir James Mackintosh). Cảm xúc của sự kính sợ, và tình cảm của tình yêu, đối phó với điều đã qua sự kiểm tra điềm tĩnh của sự phán đoán và thị hiếu, chạm đến các nguồn sâu của sự kinh hãi thánh khiết và sự thờ phượng trong linh hồn, và mở ra suối nguồn của nước mắt và sự vui mừng của nó. Cuộc thử thách cũng không kết thúc ở đây. Quan tòa, mà bản án của ông là cuối cùng, ngự ở bên trong. Hành vi đạo đức, hay phẩm chất đạo đức, đang được xét, phải bước vào trong bức màn — vào chính nơi chí thánh, nơi rất thánh trong đền thờ sống này — nơi, trên ngai, là vị trọng tài vĩ đại, có quyền một cách có thẩm quyền xưng công chính điều là thật (Butler), và đồng thời, sẵn sàng, với sự đồng cảm sống động, khen ngợi điều là đẹp (Adam Smith). Phán quyết của đấng cai trị linh hồn này, là năng lực hay nguyên tắc của lương tâm, là chung thẩm. Nó xác định điều gì là công bằng và chính trực, và ban phần thưởng khen ngợi cho điều gì là tuyệt hảo và xứng đáng. Nhưng hệ thống, dường như, còn có một giá trị cao hơn nữa. Nó hòa hợp tuyệt vời với hệ thống đạo đức của Tân Ước. Vì không phải là một nghệ nhân vụng về hay thiếu khéo, mà là một bàn tay bậc thầy, đã dựng nên đỉnh cao cao quý trong Thư gửi tín hữu Phi-líp (chương 4:8, 9): "Rốt lại, hỡi anh em, phàm điều chi chân thật, điều chi đáng tôn" (honesta, σεμνά, đáng kính), "điều chi công bình, điều chi thánh sạch" (ἁγνά, trong trắng, đẹp đẽ, thanh khiết, không ô uế, và thánh khiết), "điều chi đáng yêu chuộng" (προσφιλῆ, đáng mến, đáng yêu), "điều chi có tiếng tốt" (εὔφημα, đáng khen, là điều lay động sự đồng cảm, tán thành, khen ngợi); "điều chi có nhân đức" (ἀρετή, năng lực, sự vững vàng, kiên định), "điều chi đáng khen" (ἔπαινος, là điều nài xin và gợi lên sự khen ngợi) — "thì anh em phải nghĩ đến." Có điều gì đó hơn một sự liệt kê tình cờ các động cơ đạo đức ở đây. Sứ đồ là một bậc thầy về cả đạo đức học lẫn tu từ học, nên không thể chất đống những tài liệu như thế một cách lẫn lộn và bừa bãi. Có sự đối xứng trong cấu trúc; có phương pháp và hệ thống trong lời kêu gọi nồng nhiệt của ông. Ông vạch ra và đánh dấu đường đôi của sự tiếp cận hay bước vào, dọc theo đó các hành vi hay phẩm chất, được nhận vào cửa của tâm trí, được dẫn, qua tấm lòng, đến lương tâm. Vì có hai bộ các trạm quan sát liên hệ trong phác thảo này — hai loạt riêng biệt của các hành vi tâm trí liên tiếp. Sáu tên được đọc lên trong cuộc điểm danh, hay điểm tên, này rơi vào hai hàng; và mỗi hàng, ở cuối nó, được đại diện bởi một thủ lĩnh duy nhất, như trong bảng sau: — Điều chi chân thật," " " "đáng tôn," (đáng kính,) " " "công bình," " Điều chi thánh sạch," (đẹp đẽ,) " " "đáng yêu chuộng," (đáng mến,) " " "có tiếng tốt," "nếu có nhân đức nào." "nếu có điều chi đáng khen." Như vậy, trong các tính từ này, ba tính từ đầu — điều là thật, điều đáng kính, điều công bình — xếp thành một cột dưới một đầu, nhân đức; ba tính từ còn lại mặt khác — điều thánh sạch hay đẹp đẽ, điều đáng yêu chuộng hay đáng mến, điều có tiếng tốt hay đáng khen — được dàn trận trong hàng của sự khen ngợi. Hay, để đổi cách áp dụng hình ảnh, chúng ta hãy theo dõi đối tượng của sự kiểm tra của chúng ta — hành vi hay phẩm chất cụ thể, mà tính chất đạo đức của nó phải được xác định — từ trạm này sang trạm khác, trong thành trì của bản chất đạo đức chúng ta. Tại cổng nó bị các năng lực của sự nhận biết đơn thuần chất vấn, sự phán đoán và thị hiếu, cảm thức về sự đồng ý hay thích hợp tự nhiên, và cảm thức về cái đẹp; trong nó có điều gì thật chăng? — trong nó có điều gì thánh sạch chăng? Hãy cho nó vào. Xa hơn nó phải đối mặt với các cảm xúc hay tình cảm, và chúng phải đối phó với nó — các khả năng của sự kính sợ và của tình yêu phải được thỏa mãn; có điều gì đáng tôn — đáng kính chăng? có điều gì đáng yêu chuộng — đáng mến chăng? Hãy cho nó qua — linh hồn đứng trong sự kinh hãi trước uy nghi của nó, và say đắm trong tình yêu trước ân điển dịu dàng của nó. Nhưng một lần nữa nó bị chặn lại. Một Đấng có thẩm quyền, nhưng đồng thời đầy dẫy sự đồng cảm, gọi nó ra chịu trách nhiệm; có điều gì công bình chăng — đúng đắn, chính trực, đạt đến tiêu chuẩn cao của bổn phận nghiêm ngặt? có điều gì có tiếng tốt chăng — xứng đáng, đáng khen, thích hợp để được tôn vinh và tán thành một cách nồng ấm? Nếu có nhân đức nào, bất cứ sức mạnh nội tại nào của sự ngay thẳng có ý thức — nếu có sự khen ngợi nào, bất cứ vẻ đẹp đạo đức nào thích hợp để được hoan nghênh — vậy thì, bởi mọi điều là thật, đáng kính, và đúng đắn, trong sự liêm chính nghiêm khắc và chỗ đứng vững vàng của nhân đức ấy, và bởi mọi điều là thánh sạch, đáng mến, và xứng đáng trong những nét duyên dáng xinh đẹp và dịu dàng của sự khen ngợi hay tính đáng khen ấy, và trong sự khao khát nồng ấm của nó đối với sự đồng cảm — chúng ta hãy bị nài ép, chúng ta hãy bị thuyết phục để chú tâm tha thiết và đem lại hiệu quả thực hành đầy đủ cho Phúc Âm ấy, mà mục đích cao nhất của nó là phục hồi và điều chỉnh lại toàn bộ bản chất đạo đức của con người, để lẽ thật và sự công chính, ân điển và tình yêu, một lần nữa gặp gỡ và ôm lấy nhau, trong mái nhà thánh của một linh hồn đã được hòa giải và đổi mới. Nếu cần minh họa thêm về hệ thống phức tạp này, có thể tìm thấy trong sự phân biệt, tinh tế đúng với tự nhiên một cách tuyệt vời, mà cùng một sứ đồ đưa ra giữa hai loại tính cách khác nhau được quan sát giữa loài người. Khi tôn cao lòng nhân từ của Đức Chúa Trời, như được tỏ ra trong sự chết của Đấng Christ, ông đặt ra như một giả thuyết gần như không thể rằng "một người công bình" lại tìm được một người bạn sẵn sàng phó sự sống mình vì người. Ông cho rằng dễ hình dung hơn rằng "một người lành" có thể chiếm được tình cảm tận hiến và hy sinh như thế. Và ông đặt trong sự tương phản mạnh mẽ tình yêu của Đức Chúa Trời, mà các đối tượng khốn khổ của nó chẳng có "sự công bình" nào cũng chẳng có "sự lành" nào để tự giới thiệu, mà chỉ có tội lỗi (Rô-ma 5:7, 8). "Một người công bình" là một người như nhà thơ mô tả, "công bình và kiên định trong mục đích," một người không bị sợ hãi hay thiên vị lay chuyển khỏi tâm trí vững chắc của mình. Regulus, điềm tĩnh quay lưng lại với gia đình đang khóc và Viện nguyên lão kinh ngạc, để giữ lời hứa với kẻ thù Carthage, và đối mặt với cái chết đã chuẩn bị cho ông, với sự tinh vi tàn ác còn tệ hơn cả kiểu Ấn Độ — Hampden thách thức quyền lực bất công — Latimer khích lệ anh em Ridley tại cọc thiêu — Knox trước Nữ hoàng Mary, và Melville trước Vua James, duy trì lòng trung thành với một Chủ Thiên thượng chống lại cả nước mắt lẫn cơn thịnh nộ của vương quyền — hiện lên như những tấm gương trước tâm trí. Trong mỗi người có một sự liêm chính nghiêm khắc — mà chúng ta nhận biết là "thật" — mà chúng ta cảm thấy là "đáng kính" — buộc chúng ta phải công nhận nó là "công bình" một cách không khoan nhượng và không lay chuyển — trình bày, nhìn chung, một cảnh tượng của lòng can đảm đạo đức và "nhân đức" kiên định, gần như vượt ngoài tầm với của sự khen ngợi hay thương xót của chúng ta, là điều gợi lên một thứ kinh hãi sâu xa và lặng lẽ. Chúng ta hầu như không dám khen ngợi hay thương xót — chúng ta đứng riêng ra và kính cẩn nhìn xem. Nhưng hãy để một chút dịu dàng pha vào cảnh tượng — hãy để đó là người mẹ La Mã trao cho người chồng đang run rẩy con dao găm rút ra từ chính ngực mình — "Không đau đâu, Paetus" — hay Lady Jane Grey từ biệt phu quân, khi ông đi ra pháp trường, nơi nàng chẳng bao lâu sẽ theo ông — hay Lady Russell, bút trong tay, ngắm nhìn những nét cao quý mà nàng đã yêu — hay góa phụ của Brown xứ Priesthill, đối đáp lời nhạo báng thô lỗ của kẻ bắt bớ khi hắn ngắt quãng công việc buồn thảm của nàng — "Ngươi nghĩ gì về chồng ngươi bây giờ, người đàn bà kia? — Tôi vẫn luôn nghĩ nhiều về ông ấy, và bây giờ vẫn như xưa" — hay, đi từ anh hùng xuống đời thường, hãy để đó là một tính cách được đánh dấu bởi cử chỉ dịu dàng và tình cảm tử tế hơn là bởi sự cứng cỏi, được trình bày cho chúng ta xem; — và thị hiếu đạo đức của chúng ta bị mê hoặc bởi vẻ đẹp "thánh sạch" của nó — tấm lòng chúng ta được sưởi ấm bởi "tình yêu" hướng về nó — chúng ta nói về nó như không chỉ đúng đắn không chê vào đâu được, mà tích cực là "xứng đáng," và chúng ta ban cho nó phần thưởng của sự đồng cảm và "khen ngợi" nồng nhiệt của chúng ta. Sự kết hợp của hai loại tính cách, như trong một số trường hợp được nhắc đến, là sự viên mãn của sự tuyệt hảo đạo đức. Vừa thật, mà, đồng thời, không nghiêm khắc hay khắt khe, mà đẹp đẽ, thánh sạch, duyên dáng — vừa đáng kính vừa đáng mến, gọi ra trong mức độ bằng nhau cảm xúc kính sợ và tình cảm yêu mến — đứng trước tòa án của lương tâm và nhận, không chỉ bản án lạnh lùng mà sự công chính nghiêm ngặt, chẳng quan tâm gì hơn, thốt ra, Ta không thấy có lỗi gì, mà còn cả điều mà một cảm thức dịu dàng hơn đòi hỏi, Khá lắm — nói gọn, vừa vĩ đại vừa tốt lành — đó là ý niệm về một con người hoàn hảo. Đấng Christ là như vậy, Đấng không chỉ "thánh khiết, vô tội, không ô uế, biệt khỏi kẻ có tội," mà còn "mềm mại và khiêm nhường trong lòng" — "đầy ân điển và lẽ thật." Phúc Âm của Ngài có ý định và thích hợp để làm cho tất cả những ai, theo gương Ngài, ở một khoảng cách khiêm nhường, và được Thánh Linh Ngài biến đổi nên hình ảnh Ngài, kết hợp với "sự trung tín cho đến chết" là điều thách thức "mão triều thiên của sự sống," "sự trang sức của tâm thần dịu dàng im lặng," là điều không chỉ có tiếng tốt và đáng khen giữa loài người, mà, "trước mặt chính Đức Chúa Trời, là quí giá lắm."
- III. Lương tâm và Kinh Thánh như vậy đồng ý, một mặt, trong sự công nhận luật, và, mặt khác, trong sự tán thành đức hạnh, tất yếu liên hệ mật thiết với nhau. Các mối quan hệ tương hỗ của chúng tạo thành đề tài tra xét thứ ba, mà giờ đây chỉ cần một chỉ dẫn sơ lược về các đầu mục hay đề tài.
Lý Trí Và Mặc Khải
LÝ TRÍ VÀ MẶC KHẢI
Robert S. Candlish
LÝ TRÍ VÀ MẶC KHẢI.
Tác giả
ROBERT S. CANDLISH, D.D.,
EDINBURGH.
LONDON:
T. NELSON AND SONS, PATERNOSTER ROW;
EDINBURGH; VÀ NEW YORK.
MỤC LỤC.
Trang
QUYỀN THẨM QUYỀN VÀ SỰ CẢM THÚC CỦA KINH THÁNH, ... 9
SỰ KHÔNG SAI LẦM CỦA KINH THÁNH, ... 53
LƯƠNG TÂM VÀ KINH THÁNH, ... 91
PHAO-LÔ GIẢNG TẠI A-THÊN — LÝ TRÍ VÀ MẶC KHẢI, ... 131
BỔN PHẬN TÌM HIỂU TỰ DO VÀ PHÁN ĐOÁN CÁ NHÂN, ... 161
THẨM QUYỀN VÀ SỰ CẢM THÚC
CỦA KINH THÁNH.
Thẩm quyền và sự cảm thúc của Kinh Thánh tạo thành một chủ đề duy nhất. Sự cảm thúc thế nào, thẩm quyền thế ấy. Và nếu Kinh Thánh không được cảm thúc, theo nghĩa đầy đủ của từ này, — theo nghĩa nó đúng nghĩa đen là lời của Đức Chúa Trời, — thì toàn bộ câu hỏi về mức độ nặng ký cần gán cho các tuyên bố của nó trở thành vấn đề của ý muốn tùy tiện và sự nghi ngờ. Lý trí, hay trực giác, hay bất cứ tên gọi nào khác dành cho năng lực tri thức trong con người, được lập thành quan tòa tối hậu và duy nhất. Và trong tất cả những gì liên quan đến sự nhận biết và tương giao của chúng ta với Đấng Tối Cao, — trong toàn bộ vấn đề mênh mông về việc giải quyết sự hòa bình của chúng ta với Đức Chúa Trời, và việc điều chỉnh các điều kiện để chúng ta ở với Ngài đời đời, — chúng ta hoàn toàn không có bất kỳ sự bày tỏ rõ ràng và có thẩm quyền nào của tâm trí thánh khiết cả. Chúng ta bị bỏ lại hoàn toàn cho sự dẫn dắt của những bản năng cao hơn trong bản tính của chính mình, và của những hạt mịn của Bản Sử Lịch Sử, — những đóa hoa của sự kiện, lập luận hay lời kêu gọi trong Kinh Thánh, — mà các bản năng ấy tình cờ nắm được. Nói tóm lại, chúng ta không có tiêu chuẩn hay thước đo bên ngoài nào về chân lý tôn giáo, — không có mặc khải khách quan hợp lệ nào, — không có "Đức Giê-hô-va phán vậy;" — mà chỉ có chừng mực thấu hiểu mà một người tốt và thánh khiết, nhờ sự giúp đỡ của những gì các người tốt và thánh khiết khác đã viết, có thể đạt được về Lý Tưởng Thánh, mà nỗi trống rỗng đau đáu và lòng khát khao của linh hồn con người hoặc tự tạo ra và khơi dậy cho chính nó, hoặc chào đón khi nó được trình bày từ bất kỳ phía nào, và bằng bất kỳ phương tiện nào.
Đây đặc biệt là tình trạng của vấn đề xét về hướng đi mà tư tưởng suy đoán hiện đại, trong các vấn đề tôn giáo, đã rẽ sang.
Vì dường như đã có một cuộc cách mạng ập đến trên trại và vương quốc của những kẻ tự do tư tưởng — dù là triết gia hay nhà thần học.
Trước đây, trận chiến của Kinh Thánh chủ yếu phải đánh trên địa bàn của lời chứng lịch sử và bằng chứng tài liệu. Ít nhất là khả năng có thể, — nếu không phải tính đáng mong muốn, — đừng nói là tính tất yếu, — cả của một mặc khải tỏ tường từ trên cao, lẫn của một bản ghi không sai lầm về mặc khải ấy, — đã được thừa nhận; — và trên sự thừa nhận ấy, phương pháp tiến hành đã được xác định rõ. Hai bước được đòi hỏi. Trước hết, phải đưa ra lý do chính đáng để gắn kết hai tập mà ngày nay chúng ta gọi là Cựu Ước và Tân Ước, và chỉ hai tập ấy, với toàn bộ khối bằng chứng về nguồn gốc siêu nhiên của tôn giáo chúng ta, mà các phép lạ, lời tiên tri, dấu hiệu nội tại của tính đáng tin, và các nhánh khác của bằng chứng về một mặc khải thiêng liêng, cung cấp. Và thứ hai, hai tập ấy, khi đã được chứng thực và công nhận như vậy — bằng toàn bộ sức nặng của bằng chứng công nhận và chứng thực chính tôn giáo mà chúng được đồng nhất với, — thì tất yếu phải cho phép chúng tự nói lên, về cách thức chúng được soạn ra, và mức độ kính trọng mà chúng xứng đáng nhận. Như vậy hai câu hỏi, về chính kinh của Kinh Thánh, và thẩm quyền của Kinh Thánh, được đem ra thảo luận theo thứ tự, ngay sau các bằng chứng về Tôn Giáo Mặc Khải. Khi nguồn gốc thiêng liêng của Cơ Đốc giáo đã được thiết lập bằng các lập luận thông thường, cùng với tính chân thực và xác thực, xét như tài liệu lịch sử, của các sách mà từ đó chúng ta rút ra thông tin về nó — thì đường đã mở để tìm hiểu, thứ nhất — Theo nguyên tắc nào mà các sách này đã được tách ra khỏi mọi văn bản đương thời khác, để tạo thành một tập toàn vẹn và tuyển chọn — Kinh Thánh — được xem là mang một đặc tính riêng, xứng đáng được coi là thiêng liêng một cách độc nhất và par excellence (vượt trội)? Và, thứ hai, — Tập sách được hình thành như vậy phải được xem là lời của Đức Chúa Trời theo nghĩa nào, và đến mức độ nào, — nó phải được nhận như do Thánh Linh Ngài đọc cho đến đâu, và như tuyên bố cho chúng ta một cách có thẩm quyền về tâm trí và ý chỉ của Ngài? Cuộc tìm hiểu sau cùng này, giả sử cuộc tìm hiểu kia đã được điều chỉnh thỏa đáng, tìm và thấy lời giải của nó trong chính tập sách; và bất cứ điều gì có thể được chứng minh một cách công bằng rằng Kinh Thánh tự nhận mình là, xét về sự cảm thúc của nó, — thì điều ấy, người ta thừa nhận, phải được phép và được tin là như vậy. Vì ở giai đoạn ấy của lập luận Cơ Đốc, Kinh Thánh đã thiết lập quyền tự nói lên chính mình, và nói xem nó đòi hỏi loại và mức độ vâng phục nào nơi mọi Cơ Đốc nhân.
Đó là phương pháp chứng minh áp dụng cho chủ đề này, như nó đã từng được thảo luận trước đây, trong các trường phái Tin Lành và các sách thần học. Và theo tôi mạo muội nghĩ, đó vẫn là phương pháp chứng minh công bằng và hợp lệ duy nhất; ít nhất, nếu các nguyên tắc vững chắc và thận trọng của lô-gích Bacon, hay triết học quy nạp, còn có sức nặng gì trong lãnh vực đức tin tôn giáo. Bằng một cuộc điều tra nghiêm ngặt các chứng chỉ của nó, chúng ta xác minh rằng Cơ Đốc giáo là tôn giáo chân thật, — rằng nó có nguồn gốc siêu nhiên, — rằng nó là một mặc khải thiêng liêng, được chứng thực một cách thiêng liêng. Qua việc khảo sát các văn bản và tài liệu bằng văn tự, chúng ta thấy rằng tôn giáo Cơ Đốc này, đã được chứng minh là thiêng liêng như vậy, được đồng nhất với một tập sách hoàn toàn sui generis (độc nhất vô nhị); — rằng toàn bộ sức mạnh của thẩm quyền thiêng liêng của chính nó, và của các chứng thực thiêng liêng mà nó nương tựa, được chuyển sang tập sách ấy; — rằng tập sách, nói tóm lại, là tôn giáo đã được chứng minh là thiêng liêng, và do đó chính nó cũng thiêng liêng. Sau đó, chúng ta tham vấn chính tập sách để khám phá những gì nó nói về sự soạn thành và các tuyên bố của chính nó: và bất cứ điều gì nó nói về chính nó, giờ đây chúng ta hoàn toàn tiếp nhận là chân thật.
Nhưng một khía cạnh mới của vấn đề đón chào chúng ta, khi chúng ta tiếp xúc với các suy đoán của thời hiện đại. Không chỉ xác suất tiên nghiệm, mà chính khả năng có thể của một tiêu chuẩn đức tin bên ngoài không sai lầm, cũng bị nghi ngờ ít nhất ở một số nơi, và bị phủ nhận hoàn toàn ở những nơi khác. Một thứ thần bí tinh luyện đầy tinh vi, — con đẻ của triết học siêu nghiệm gặp gỡ với một nhiệt tình Tin Lành mơ hồ nào đó, — đã bước vào trường đấu: và bầu không khí đã trở nên mờ đục bởi màn sương mù của một đám mây hơi nước dài dòng, trong đó không có gì rõ ràng, không có gì phân biệt hay xác định, mà sự vĩ đại mênh mông của hỗn mang dường như lại bao trùm lên mọi sự.
Trong số những người khác đã góp phần tạo ra kết quả này, có thể kể tên Schleiermacher ở Đức, và nhà thơ Coleridge trong nước chúng ta; mặc dù công bằng với người đồng hương vĩ đại và tốt lành của chúng ta mà nói rằng, nhiều người mang ơn ông, — và những người này không chỉ nằm trong số những kẻ hoài nghi công khai hơn, mà ngay cả trong các trường phái và vòng tròn của những nhà tư tưởng Tin Lành hơn nhiều, — đã cải tiến các gợi ý của ông, làm tốt hơn tấm gương của ông, và đã vượt Coleridge hơn cả Coleridge đến mức nhà thi sĩ triết học có thể, với gần như công bằng tương đương, phản đối việc bị đồng nhất với những người theo mình, như Wilkes nhà ái quốc đã làm khi ông phủ nhận rằng mình từng là một người theo Wilkes.
Đồng thời, xung lực do thiên tài thâm trầm và siêu việt của Coleridge tạo ra, đã là một nguyên nhân hay dịp chính của phong cách và phương pháp đã trở thành thời thượng, trong những năm gần đây, khi bàn về thẩm quyền được cảm thúc của Kinh Thánh. Lời mỉa mai nổi tiếng của ông về thói thờ Kinh Thánh (Bibliolatry), — ném vào mặt những Cơ Đốc nhân trường phái cũ, yêu Kinh Thánh, được Phúc Âm dạy dỗ, — đã trở thành câu cửa miệng và khẩu hiệu trong miệng những người mà chỉ cần kể tên họ trong cùng một hơi với Coleridge cũng đã xúc phạm cả trí tuệ cao và tâm linh thuần khiết. Ngay cả một số trí tuệ đáng kể hơn, trong khi chính họ lên án những tiếng vọng đơn thuần mà họ nói thế giới chính thống vang lên thay vì tiếng nói, cũng không ngần ngại đánh chuông đổi giọng trên tiếng vọng nghèo nàn nhất trong mọi tiếng vọng, — tiếng vọng vô ý thức của một quan niệm vốn không mấy dễ hiểu, — làm đầy không khí bằng tiếng hô thờ Kinh Thánh, và chứng minh rằng tiếp nhận Kinh Thánh như lời của Đức Chúa Trời là sự thờ hình tượng và mê tín thô thiển như tôn kính Giáo hoàng trong tư cách Đại diện của Đấng Christ.
Với hình thức chống đối hiện đại này đối với tính không sai lầm của Kinh Thánh, không dễ gì đối phó. Trước hết, bản thân nó rất khó nắm bắt, không cố định, mơ hồ; mang tính phủ định hơn là khẳng định. Và hơn nữa, nó dễ ẩn náu trong một thứ mơ hồ có tính toán; lấy làm đáng khen việc kiêng khem nói năng rõ ràng, và tạo ra một nỗi báo động mơ hồ khiến những người nhút nhát biết ơn bất kỳ mức độ khoan dung nào, và ngần ngại đòi hỏi giải thích, hay mong muốn cuộc tìm hiểu được đưa về tận gốc.
Một trường hợp đáng chú ý của điều này xảy ra trong một tiểu luận của Archdeacon Hare, trong đó ông nói về chính mình và những người đồng ý với ông, như đang "gặp khó khăn trong việc hình thành và trình bày ý kiến của họ về chủ đề huyền bí và tế nhị này," — "do dự đưa ra những gì họ cảm thấy còn non nớt và chưa hoàn hảo," và "ngần ngại trước cú sốc đối với nhiều người tin kính nếu họ bị dẫn đến nghi ngờ tính đúng đắn của các quan niệm của họ về sự cảm thúc trọn vẹn của mọi lời trong Kinh Thánh."^ Đến đây thì tốt. Đây có thể là lý do tại sao "từ chối chấp nhận quan điểm phổ biến về chủ đề này, Tổng phó tế không ngay lập tức công bố một quan điểm khác." Nhưng chẳng phải sự do dự này của ông lẽ ra nên khiến ông nói ít xúc phạm hơn về quan điểm phổ biến so với cách ông đôi khi vẫn nói, vì ông không có gì tốt hơn để đặt vào chỗ của nó? Chẳng phải nó cũng gợi lên nghi ngờ rằng có lẽ ông không thực sự hiểu "quan điểm phổ biến" ấy rõ như ông rõ ràng tưởng mình hiểu? Và, trên hết, chẳng bao giờ ông nghĩ rằng lối đánh du kích này là bất công với các đối thủ của ông, và rằng họ có quyền đòi hỏi nơi ông một sự từ bỏ thực tế giáo lý dự trữ của Giáo hoàng — cũng như một lời tuyên xưng rõ ràng, mạch lạc, và đàng hoàng về những gì ông, và những người như ông, thực sự cho rằng Kinh Thánh Cựu Ước và Tân Ước là gì?
^ Thư gửi Biên tập viên của English Review, tr. 26.
Nhưng tôi phải làm những gì có thể để luồn lách qua mê cung đầy sương mù. Và theo đó, bỏ qua các phần mở đầu, giờ đây tôi đề nghị chỉ ra hơn là thảo luận — vì tôi chỉ có thể làm được hơn thế — bốn chủ đề liên tiếp, là những điều mà theo ý kiến của tôi, một cuộc tìm hiểu thấu đáo về chủ đề trước mắt chúng ta nên bao gồm.
I. Cần xác minh các điều kiện của vấn đề. Những điểm tranh cãi trước đây nào phải được coi là đã giải quyết? Và ý nghĩa nào phải được gán cho các thuật ngữ được dùng? — II. Phương pháp chứng minh phải được điều chỉnh. Những đường lối bằng chứng nào liên quan đến cuộc điều tra? Và số lượng và giá trị chính xác của chúng là bao nhiêu, dù riêng rẽ hay kết hợp? — III. Các nguồn khó khăn phải được cân nhắc một cách thẳng thắn và thận trọng. Và IV. Giá trị thực tiễn của giáo lý phải được ước lượng, đặc biệt xét đến việc ấn định đúng đắn các giới hạn giữa thẩm quyền thiêng liêng và tự do con người, và việc minh oan cho sự vâng phục Tin Lành của chúng ta đối với sự dạy dỗ của Thánh Linh, trong và bởi lời, khỏi lời buộc tội rằng nó tương tự, nếu không muốn nói là thực chất đồng nhất, với sự phủ phục của trí tuệ, tấm lòng, và ý chí, dưới quyền cai trị mù quáng của một quân vương tâm linh hay một Hội Thánh truyền thống. Đó, vậy, là các đầu mục của bài giảng của tôi.^
^ Tổng phó tế trong tác phẩm "Sứ Mạng của Đấng An Ủi" (Phụ lục, tr. 500), trích dẫn Akermann, với sự tiếp nhận rõ ràng tình cảm ấy như của chính mình, một đoạn trong đó tác giả ấy nói về vị trí của các tác giả Kinh Thánh, theo lý thuyết cảm thúc trọn vẹn, như là vị trí của "những ngăn kéo mà Đức Thánh Linh đặt vào đó những điều này điều nọ," — mà "tính tiếp nhận, xét về Thánh Linh cảm thúc họ, giống như tính tiếp nhận của một hộp thư." Có ai được phép biếm họa, bóp méo, và xúc phạm như vậy ý kiến được nhiều đồng đạo Cơ Đốc và đồng hương của mình nắm giữ một cách sâu sắc và sùng kính, mà vẫn lấy làm đáng khen việc từ chối trình bày một cách rõ ràng và không mập mờ quan điểm của chính mình, — điều mà ông muốn thay thế vào chỗ của nó? Nếu ông nói ông không có quan điểm nào mà ông có thể trình bày một cách rõ ràng và không mập mờ, thì đó lại là chuyện khác. Hãy để ông nói vậy; và để cuộc tranh luận được điều chỉnh cho phù hợp. Nhưng đừng để ông giả vờ nhận lời khen về sự dịu dàng đối với các lương tâm mềm yếu và các trí tuệ thận trọng, mà không giải thích những gì ông [NEEDS REVIEW: source ambiguity].
I. Có một số vấn đề sơ bộ mà chúng ta cần có sự hiểu biết rõ ràng và chung, trước khi chúng ta bước trực tiếp vào lập luận đang bàn. Ba điều trong số này đặc biệt phải được lưu ý ngắn gọn, dù không hoàn hảo.
1. Một mặc khải thiêng liêng về tâm trí của Đức Chúa Trời khác hẳn với một hành động thiêng liêng trên tâm trí của con người. Đối với một số người, nhận xét này có vẻ như một chân lý hiển nhiên; nhưng hướng đi của tư tưởng siêu hình hiện đại ở một số nơi khiến việc đưa ra nó trở nên cần thiết.
Theo lý thuyết đang được ưa chuộng hiện nay về cấu tạo tinh thần của chúng ta, chúng ta được sở hữu một lý trí hai tầng: tầng thứ nhất, tầng thấp hơn, hay năng lực luận lý, làm việc với chân lý trong lãnh vực tri thức thực nghiệm, và làm việc với nó một cách gián tiếp, qua các tiến trình và hình thức của suy luận và ngôn ngữ; tầng thứ hai, tầng cao hơn, hay năng lực trực giác, có đối tượng là cái thiêng liêng, cái siêu nghiệm, cái vô hạn, và nắm bắt đối tượng của nó một cách trực tiếp, bằng một thứ bản năng siêu cảm giác, mà không cần sự can thiệp của các phương tiện, hay trung gian, thông thường của tư tưởng con người. Thuộc về sự nhận thức của năng lực sau này là ý niệm về Đức Chúa Trời, và về bất cứ điều gì thuộc về bản tính, sự cai trị, và luật pháp của Ngài. Bất cứ sự thấu hiểu thực sự nào chúng ta có về hữu thể và các thuộc tính của Đức Chúa Trời, đều là nhờ năng lực trực giác, hay nhờ trực giác.
Do đó suy ra rằng cách duy nhất Đức Chúa Trời có thể bày tỏ chính Ngài cho con người, là bằng cách làm sống động năng lực trực giác của nó, và như vậy ban cho lý trí cao hơn của nó một cảm thức và cái nhìn mới về các sự thiêng liêng. Bằng cách này mọi mặc khải được quy gọn thành một tiến trình soi sáng chủ quan vĩ đại, mà Đức Chúa Trời đã thực hiện bằng đủ loại phương pháp từ khi thế gian bắt đầu. Nói tóm lại, theo lý thuyết mà tôi đang đề cập đến, mặc khải không phải là lời sấm, mà là sự quan phòng. Kinh Thánh không phải theo nghĩa đích thực là các lời sấm của Đức Chúa Trời; — cũng không truyền đạt cho chúng ta những lời phán trực tiếp, hay những thông điệp khách quan, của tâm trí thánh. Chúng chỉ chứa những chất liệu thích hợp để thực thi một ảnh hưởng lành mạnh, bằng cách đánh thức các năng lực trực giác của chính chúng ta vào hành động mãnh liệt và sinh động hơn, qua sự lây lan của lòng đồng cảm — sức mạnh của tấm gương — và bất cứ xung động thiêng liêng nào có thể dẫn chúng ta thắp đuốc mình từ ngọn lửa thiêng mà chúng ta thấy đang cháy sáng rực nơi đó.
Vì rằng một ngọn lửa thiêng quả cháy trong Kinh Thánh thì không ai phủ nhận. Nó cháy trong lịch sử kỳ diệu của Hội Thánh như được mở ra trong Kinh Thánh, từ mầm đầu tiên của lịch sử ấy trong mái nhà của các tổ phụ lữ khách — qua mọi thăng trầm khuấy động trong biên niên sử Do Thái về cảnh lưu đày, giải cứu, lang thang trong đồng vắng, chiến tranh, và chiến thắng, những nghi lễ lộng lẫy, và các buổi thờ phượng trong đền thờ — cho đến sự phát triển đầy đủ của đức tin và sự thông công được khai mở tại Lễ Ngũ Tuần. Nó cũng cháy trong đời sống và cái chết anh hùng — lời nói và việc làm — của mọi thánh nhân mà thế gian không xứng đáng có được — các vị tử đạo, tiên tri, sứ đồ, được dấy lên nối tiếp nhau để nhận lãnh ân tứ trực giác thiêng liêng, và lan tỏa hương thơm của sự xức dầu thiêng liêng khắp chung quanh. Đặc biệt nó cháy trong bản tính và đời sống của Con Người thiêng liêng đã giảng dạy tại Ga-li-lê và Giu-đê, và chịu chết trên Thập Tự Giá.
Như vậy, khắp Kinh Thánh một ngọn lửa thiêng cháy sáng. Người học đồng cảm có thể bắt lấy ngọn lửa của nó; và bằng cách này, thấm nhuần tinh thần của các câu chuyện Kinh Thánh, — và của các nhân vật Kinh Thánh mà các câu chuyện ấy, một cách hiển nhiên, cho thấy đã được cảm động về mặt tâm linh, — lại cũng được cảm động về mặt tâm linh, — anh ta có thể đạt được sự thấu hiểu các sự thiêng liêng, vốn ngoài tầm với của anh ta. Như vậy theo một nghĩa anh ta có thể đến để "thấy Đấng không thấy được."
Bấy giờ sự nhìn nhận mơ hồ và có lẽ cao siêu này về một thứ thần tính nào đó trong Kinh Thánh, rõ ràng là không tương hợp với ý niệm cho rằng nó là, theo bất kỳ nghĩa công bằng nào của từ này, một mặc khải về tâm trí của Đức Chúa Trời. Theo quan điểm này, nó trở thành chỉ một trong những phương tiện mà Đức Chúa Trời dùng để tác động trên tâm trí con người. Kinh Thánh không khác gì "Sách Tử Đạo của Fox" (Fox's Book of Martyrs), hay "Những Người Xứng Đáng của Scotland" (The Scottish Worthies), trong đó sự sống thiêng liêng cũng được bày tỏ qua hành động và sự chịu khổ của những người được Đức Chúa Trời ban ơn và giúp đỡ một cách thiêng liêng. Có thể có sự khác biệt về mức độ giữa việc Đức Chúa Trời dạy chúng ta như vậy trong Kinh Thánh, và việc Ngài dạy chúng ta theo cùng cách ấy trong các tác phẩm khác. Nhưng không có sự khác biệt về bản chất.
Gọi đây là mặc khải là lạm dụng ngôn ngữ; nhưng đó là sự lạm dụng nghe có vẻ hợp lý, và thích hợp để đánh lừa những người không cảnh giác. Sự phân biệt giữa một mặc khải thật và thứ hàng giả khéo léo được thế vào chỗ của nó, rộng lớn như nó thiết yếu. Nó có thể được làm rõ bằng một minh họa đơn giản.
Một đàng là vua để mặc các thần dân tự suy ra ý của mình từ những gì họ có thể thấy nơi cách cư xử của các quan và tướng của mình, những người được vua cho đến gần bên mình nhất, và có thể được cho là có cơ hội tốt nhất để biết vua, và gắn bó mạnh mẽ nhất với vua bởi các dây trung thành và yêu thương; — do đó có khả năng nhất để bày tỏ và thể hiện, trong cả đời sống và cách ăn ở, tinh thần chân thật của vương quốc của chủ mình. Một đàng khác hẳn là vua truyền đạt ý mình một cách rõ ràng cho các thần dân, và dùng sự trung gian của các quan và tướng trong việc truyền đạt ấy. Tôi hoàn toàn không nói rằng không học được gì về ý vua theo cách thứ nhất trong hai cách này; trái lại, tôi thừa nhận rằng sự dạy dỗ của Kinh Thánh, ở nhiều phần, mang tính gián tiếp ấy, ít nhất xét về cách chúng ta phải dùng câu chuyện được cảm thúc của nó. Tuy nhiên mặc khải, nói cho đúng nghĩa, là một điều khác. Nó không chỉ là một kho chứa hay nơi đựng đủ loại ảnh hưởng thích hợp để tác động trên tâm trí tôi. Nó là chính Đức Chúa Trời bày tỏ cho tôi, và cho mọi người, tâm trí của Ngài. Nó là Đức Chúa Trời phán với con người.
2. Sự cảm thúc, xét trong mối liên hệ với mặc khải, liên quan, không phải đến việc tiếp nhận chân lý được Đức Chúa Trời truyền đạt, mà đến việc truyền đạt nó cho người khác. Điều này một lần nữa có vẻ hiển nhiên đến nỗi hầu như không cần phải nêu ra. Nhưng ở một số nơi có sự lẫn lộn lớn về ý niệm ngay tại điểm này.
Mọi nhà tư tưởng sâu sắc đều thừa nhận — đó là một giáo lý lớn của Kinh Thánh, rằng các sự thiêng liêng chỉ có thể được phân biệt một cách thiêng liêng. Dù các sự thiêng liêng ấy được trình bày rõ ràng đến đâu, bằng những hình thức ngôn ngữ đơn giản nhất, đến nỗi một người thông minh không thể gặp khó khăn trong việc xác định ý nghĩa, và trong việc đặt ra các mệnh đề đúng đắn về các chủ đề liên quan, thì bản thân các sự ấy vẫn không thể được nắm bắt đầy đủ bởi năng lực luận lý hay sự hiểu biết đơn thuần; lý trí cao hơn hay trực giác, vốn một mình quen thuộc với cái vô hạn và cái tuyệt đối, phải được gọi vào hành động; và ngay cả nó cũng không thể tiếp nhận các sự thuộc về Thánh Linh của Đức Chúa Trời, đến mức chúng trở nên có ảnh hưởng một cách thực tiễn và mạnh mẽ, nếu không có một sự vận hành của chính Thánh Linh ấy trên tâm trí, thanh tẩy, làm sống động, nâng cao con mắt tinh thần, để làm cho nó có khả năng về sự thấy thiêng liêng, sự thấy phước hạnh.
Tất cả điều này đều đúng; hay nói cách khác, đúng là không một sự truyền đạt nào về tâm trí của Đức Chúa Trời cho tôi từ bên ngoài, dù nó được thực hiện cho tôi một cách trực tiếp và tức thì, bằng những lời rõ ràng, bởi chính Đức Chúa Trời, có thể ban cho tôi một sự hiểu biết thiêng liêng, thỏa mãn, và cứu rỗi thực sự về Đức Chúa Trời, nếu Ngài cũng không, bởi Đức Thánh Linh Ngài, chạm đến và cảm động tôi bên trong con người bề trong của tôi, ban cho tôi một xúc giác thiêng liêng và một khẩu vị thiêng liêng để phân biệt các sự thiêng liêng.
Bấy giờ, một hành động như vậy của Thánh Linh Đức Chúa Trời trong và trên tâm linh tôi, với mục đích để tôi nắm bắt một cách thiêng liêng chân lý thiêng liêng, có thể được gọi theo một nghĩa nào đó là cảm thúc. Và nếu có lời cảnh báo đầy đủ về nghĩa bất thường mà từ này sẽ được dùng, thì có lẽ không gây hại lớn.
Nhưng cách dùng từ như vậy không còn vô hại nữa, và trở thành một cái bẫy hay trò lừa, khi nó là dịp để lẫn lộn hành động của Thánh Linh trên tôi, vì sự soi sáng và gây dựng của chính tôi, với việc Thánh Linh có thể dùng tôi, để truyền đạt tâm trí Ngài cho người khác. Sự cảm thúc của một môn đồ là một điều; sự cảm thúc của một sứ đồ là một điều khác.
Một đứa trẻ nhỏ trong vương quốc Đức Chúa Trời được cảm thúc: nó được Đức Thánh Linh thổi hơi trên, — được thổi hơi vào; nó được ban cho một khả năng để biết Đức Chúa Trời và nắm bắt các sự thiêng liêng, cao xa hơn nhiều so với trí tuệ kiêu ngạo nhất của con người có thể khoe khoang. Nó có một con mắt Đức Chúa Trời ban để thấy, và một tấm lòng Đức Chúa Trời ban để cảm, chính con mắt và tấm lòng của Cha Đời Đời, khi Ngài từ trời nhìn xuống trong tình yêu, để ôm ấp mọi kẻ tin Con Ngài. Dù non nớt về tuổi tác, và dù ít được dạy dỗ trong các trường học của sự học thức loài người, đứa trẻ nhỏ ấy có trong mình Thánh Linh Đấng "thăm dò mọi sự, cả đến sự sâu nhiệm của Đức Chúa Trời;" và xét về mọi điều thuộc về sự nhận biết Đấng Tối Cao để được cứu của nó, nó có thể lớn hơn cả vị tiên tri lớn nhất.
Tuy nhiên có một sự cảm thúc thuộc riêng về nhà tiên tri, như người bày tỏ ý chỉ của Đức Chúa Trời, mà đứa trẻ nhỏ, như người học ý chỉ ấy, không cần, và không sở hữu. Loại cảm thúc sau này có thể ít mang tính trực giác và thiêng liêng hơn, xét về người tiếp nhận trực tiếp nó, so với loại kia; và do đó đối với bản thân người ấy, kém giá trị hơn nhiều. Đối với cá nhân Ba-la-am hẳn đã tốt hơn, nếu ông đã được Thánh Linh dạy như một đứa trẻ nhỏ để biết ý chỉ của Đức Chúa Trời, cho sự cứu rỗi của chính mình, thay vì được Thánh Linh dùng như một nhà tiên tri, gần như không tự nguyện như chính con vật câm của mình, để bày tỏ ý chỉ của Đức Chúa Trời cho người khác. Câu hỏi ở đây, tuy nhiên, không phải về lợi ích tương đối của hai sự vận hành này của Thánh Linh, mà về sự phân biệt thiết yếu giữa chúng. Mối quan tâm duy nhất của chúng ta hiện nay không phải với những gì Thánh Linh làm khi Ngài vận hành đức tin trong lòng, mà với những gì Ngài làm khi Ngài dùng công cụ con người để truyền đạt những chân lý là đối tượng của đức tin.
3. Một nhận xét nữa, dưới đầu mục này, phải được phép. Sự kiện cảm thúc hoàn toàn khác với cách thức của nó. Sự kiện cảm thúc có thể được chứng minh bởi lời chứng thiêng liêng, và được chấp nhận như một tín điều đã được xác minh, trong khi cách thức của nó có thể không được mặc khải từ trời cũng không nằm trong phạm vi khám phá hay phỏng đoán trên đất.
Nhưng có thể hỏi, Chúng ta phải hiểu thế nào về sự kiện cảm thúc cần được chứng minh? Và đặc biệt, Chúng ta phải hiểu thế nào về sự cảm thúc của Kinh Thánh?
Về điều này tôi trả lời một cách tổng quát rằng, tôi cho rằng đó là một sự dẫn dắt thiêng liêng không sai lầm được thực thi trên những người được ủy thác để tuyên bố tâm trí của Đức Chúa Trời, để bảo đảm rằng trong khi tuyên bố nó họ không sai lầm. Những gì họ nói hay viết dưới sự dẫn dắt này, được nói và viết bởi Đức Chúa Trời, qua họ, một cách chân thật như thể công cụ của họ không được dùng đến chút nào. Đức Chúa Trời chịu trách nhiệm theo nghĩa đầy đủ nhất về mọi lời của nó.
Bấy giờ tôi không mấy quan tâm việc định nghĩa của từ này có chính xác hơn thế này không. Việc bạn gọi đây là sự đọc cho chép từng chữ hay không thì chẳng mấy quan trọng. Nó tương đương với sự đọc cho chép từng chữ, xét về sự nương cậy mà chúng ta có thể đặt nơi bài giảng, hay tài liệu, là kết quả của nó. Chỉ có điều nói về nó dưới cái tên ấy là nêu lên một câu hỏi về cách thức cảm thúc, chính chủ đề mà tôi từ chối bị lôi kéo vào. Vì cùng lý do, tôi từ chối thảo luận một đề tài mà trước đây các nhà văn tôn giáo quá ưa thích, đó là các loại và mức độ cảm thúc khác nhau cần thiết cho các thể loại văn chương khác nhau. Cách thức hành động thiêng liêng trên tâm trí của người nói, hay người viết, không phải là điểm đang tranh cãi. Đủ để duy trì một hành động như vậy làm cho lời đã nói, và lời đã viết, một cách chân thật và trọn vẹn, chính là lời của Đức Chúa Trời.
Ôi! nhưng đây là một lý thuyết máy móc về cảm thúc, một số người kêu lên. Về phần chúng tôi, chúng tôi thích lý thuyết động lực. Các tiên tri và sứ đồ được cảm thúc một cách động lực, không phải máy móc.
Những từ đáng gờm! mà nhiều người dùng chúng một cách quen thuộc nhất cũng khó mà dịch ra tiếng Anh giản dị, và phân biệt rõ ràng chúng với nhau.
Nhưng nếu ý họ là thế này; rằng Đức Chúa Trời bởi Thánh Linh Ngài không thể giám sát và dẫn dắt một người đang nói hay viết thay mặt Ngài, để bảo đảm rằng mọi lời người ấy nói hay viết đều chính xác là những gì Đức Chúa Trời muốn; và rằng không chỉ toàn bộ luận văn, mà mọi câu và mọi âm tiết của nó, đều phải được quy cho Đức Chúa Trời là tác giả cũng như thể Ngài đã tự tay viết nó; nếu họ muốn nói rằng Đức Chúa Trời không thể làm điều này, mà không biến con người thành một cái máy đơn thuần — nếu đây là điều họ muốn nói — thì tôi phải nói với họ rằng onus probandi (gánh nặng chứng minh), gánh nặng của bằng chứng, thuộc về họ. Họ phải đưa ra một lý do nào đó cho sự giới hạn mà họ muốn áp đặt trên sự toàn năng thiêng liêng. Họ phải chứng minh tại sao Đức Chúa Trời không được dùng mọi hay bất kỳ tạo vật nào của Ngài một cách không sai lầm để làm ý Ngài và tuyên bố ý muốn Ngài, theo bản tính riêng của chúng, và hoàn toàn phù hợp với sự vận hành tự nhiên của mọi năng lực của chúng.
Đức Chúa Trời có thể phán và viết một cách rõ ràng bằng ngôn ngữ loài người mà không cần sự trung gian của bất kỳ tạo vật nào, như Ngài đã làm tại Si-na-i. Ngài có thể khiến lời nói rõ ràng của loài người phát ra từ môi của một chiếc kèn đồng, hay một con lừa câm. Ngài có thể ép buộc một nhà tiên tri miễn cưỡng thốt ra những lời Ngài đặt trong miệng ông, gần như trái ý ông, như trong trường hợp Ba-la-am: hay sắp đặt lời thốt ra tự phát của một thầy tế lễ cả bắt bớ, để làm cho nó thành một lời tiên tri vô ý thức, như trong trường hợp Cai-phe. Nhưng Ngài có bị giới hạn vào những cách này khi dùng các tác nhân có trí khôn một cách không sai lầm để tuyên bố tâm trí và ý chỉ Ngài không?
Hãy xem vấn đề này thực sự ra sao. Hãy loại bỏ và điều chỉnh các điều kiện của bài toán.
Đó là một phần quan trọng trong mục đích thiêng liêng rằng, phần lớn, con người phải được dùng để tuyên bố tâm trí và ý chỉ Ngài cho đồng loại; con người hơn là, chẳng hạn, các thiên sứ. Có thể đưa ra một số lý do tốt cho điều này. Hai lý do, đặc biệt, có thể được kể ra ở đây.
Vì các mục đích của bằng chứng, đây là một sự sắp xếp quan trọng. Một mặc khải thiêng liêng không chỉ cần được truyền đạt, mà còn cần được xác thực; và sự xác thực của nó phải phụ thuộc phần lớn vào lời chứng của con người. Lấy ví dụ, bốn sách Phúc Âm. Chúng không chỉ là các bản ghi về chức vụ của Chúa chúng ta, mà là các bằng chứng của nó. Chính trên thẩm quyền lịch sử của các tài liệu này mà chúng ta tin Đấng Christ là một nhân vật lịch sử, và đã nói, đã làm, và đã chịu những điều được quy cho Ngài. Nhưng thẩm quyền lịch sử của các sách Phúc Âm dựa rất nhiều, không chỉ trên bằng chứng bên ngoài có lợi cho chúng do các tác giả của thế kỷ thứ nhất và thứ hai cung cấp, mà còn trên bằng chứng nội tại phát sinh từ việc so sánh chúng với nhau. Và ở đây người ta đúng đắn đặt trọng tâm lớn vào sự đồng ý thiết yếu của chúng, giữa những khác biệt nhỏ nhặt và ngẫu nhiên. Có đủ những biến thể trong các tường thuật mà chúng lần lượt đưa ra về Đấng Christ, để loại trừ ý niệm về một kế hoạch đã thỏa thuận, hay một sự thông đồng có tính toán trước; trong khi có một sự hòa hợp trọn vẹn xuyên suốt đến nỗi hiển nhiên rằng chúng đều đang nói về một nhân vật có thật, và nhân vật ấy là một trong tất cả. Nói tóm lại, chúng ta có bốn nhân chứng độc lập về các sự kiện trong lịch sử của Chúa chúng ta; được chứng minh là độc lập, bởi chính những khác biệt được tìm thấy trong lời khai của họ; những khác biệt không đủ để làm mất hiệu lực lời chứng của bất kỳ ai trong họ, mà chỉ thích hợp để nâng cao giá trị của toàn bộ, bằng cách làm rõ rằng họ đã không âm mưu với nhau để lừa dối.
Đó là kết quả thực tế của một sự đối chiếu và so sánh công bằng bốn sách Phúc Âm như chúng đang có.
Bấy giờ để bảo đảm kết quả ấy, hiển nhiên là Thánh Linh, khi cảm thúc mỗi nhà viết Phúc Âm, phải hành động theo lối suy nghĩ riêng và ân tứ trí nhớ của chính nhà viết Phúc Âm ấy, và phải hướng dẫn ông dùng những cách diễn đạt vừa truyền đạt tâm trí của Thánh Linh theo cách mà Ngài có thể hoàn toàn chịu trách nhiệm, vừa đồng thời ghi lại lời khai bona fide (thành thật) của nhà viết Phúc Âm, như một nhân chứng về các sự việc ông tường thuật.
Cũng không có sự không tương hợp nào giữa hai điều này. Hãy lấy một minh họa. Giả sử có một người — nói chẳng hạn như Xô-cơ-rát — đã dành ba năm để giảng dạy, và ông muốn một bản ghi xác thực và tự xác thực về chức vụ của mình được lưu truyền cho hậu thế. Bốn học trò yêu quý của ông; hay có lẽ hai trong số ấy, và hai học giả khác viết dựa trên thông tin trực tiếp và cá nhân của những người đã từng là học trò, soạn bốn câu chuyện riêng biệt và độc lập, tất cả đều ít nhiều dùng các hồi ức đang lưu hành trong trường. Bốn câu chuyện được trình lên Xô-cơ-rát duyệt lại. Ông sẽ sửa chữa và kiểm chứng chúng, để làm cho mỗi câu chuyện thành một bản ghi mà ông có thể hoàn toàn chịu trách nhiệm. Thế nhưng ông không cắt tỉa và gọt giũa chúng thành một sự giống nhau giả tạo. Ông có gặp khó khăn gì trong công việc không? Chẳng phải ông có thể dễ dàng duyệt lại mỗi câu chuyện, với sự chú ý kỹ lưỡng đến từng chuyển biến nhỏ nhất của cách diễn đạt đến nỗi ngụ ý rằng ông đóng ấn mình trên mọi lời của nó, và thừa nhận nó là điều ông sẵn sàng đứng ra bảo vệ như một bản ghi chính xác về lời nói và việc làm của mình? Và ông có bao giờ mơ đến việc hạ cả bốn xuống một mặt bằng phẳng lì của sự đồng nhất từng chữ? Ông có xóa bỏ mọi dấu vết tinh tế và tế nhị của chân lý và tính cách có thể quan sát được nơi các hạng người khác nhau, đang làm chứng một cách trung thực và đúng đắn, mỗi người theo thiên tài riêng của mình, về cùng một sự kiện, hay về nội dung của cùng một bài giảng? Vậy thì, trong trường hợp giả định, kết quả sẽ là gì? Xô-cơ-rát sẽ có bốn Memorabilia (Những Điều Đáng Ghi Nhớ), hay các bản ghi về những việc đáng nhớ của mình, mà mỗi bản, nhờ sự duyệt lại của ông trên tất cả, ông sẽ chịu trách nhiệm một cách thấu đáo, đến từng câu từng âm tiết, như thể ông đã tự tay viết nó; trong khi mỗi bản, một lần nữa, sẽ giữ được sự tươi mới và tự nhiên của quyền tác giả riêng biệt của mình; và toàn bộ cùng nhau sẽ mang đầy đủ sức mạnh của bốn lời chứng độc lập cho danh tiếng của đời sống mà Xô-cơ-rát thực sự đã sống, và các giáo lý mà Xô-cơ-rát đã dạy.
Trường hợp thực sự cũng vậy, xét về điểm đang được xem xét, dù là sự duyệt lại bằng lời sau này, hay sự cảm thúc bằng lời trước đó. Thánh Linh cũng tự do đọc cho và hướng dẫn việc viết bốn tường thuật khác nhau về chức vụ của Đấng Christ, theo các tâm trí và trí nhớ khác nhau của những người biên soạn mà Ngài dùng, như Xô-cơ-rát sẽ tự do chuẩn y bốn bản tường trình khác nhau về sự dạy dỗ của mình, do bốn môn đồ có năng lực và sở thích rất khác nhau ghi lại, và trình lên để chính ông imprimatur (chấp thuận). Một sự đồng ý chính xác trong các tường thuật do những người khác nhau đưa ra về các sự việc đã làm hay đã nói, không phải là điều thiết yếu cho sự liêm chính của các người tường thuật; nó thường sẽ là bằng chứng của một sự gian lận đã thỏa thuận trước. Cũng không phải là điều thiết yếu cho sự liêm chính của người duyệt lại các tường thuật riêng của họ; — dù ông làm như vậy dưới điều kiện trở nên chịu trách nhiệm, cũng như thể ông trực tiếp là tác giả, về mỗi tường thuật, và về mọi điều trong mỗi tường thuật. Do đó, không thể được xem một cách công bằng là không tương hợp với sự liêm chính của Đức Thánh Linh, rằng, khi cảm thúc bốn câu chuyện Phúc Âm, Ngài ban cho mỗi câu chuyện dấu ấn của quyền tác giả đặc trưng của riêng nó; để làm cho chúng lần lượt có giá trị như những lời chứng riêng biệt, trên đức tin của các nhân chứng độc lập, về những điều đã được nói và làm bởi Chúa Giê-xu tại Ga-li-lê và tại Giu-đê.
Nhưng một lần nữa, vì các mục đích của sự sống, và sự hấp dẫn, và tâm linh, cũng như vì các mục đích của bằng chứng, sự sắp xếp đang bàn là quan trọng. Kinh Thánh hẳn đã tương đối nhạt nhẽo và buồn tẻ, nếu nó đến với chúng ta như lời thốt ra của một tiếng nói thiên sứ, hay như được khắc ngay lập tức trên một bảng đá. Quyền năng của nó trên chúng ta phần lớn tùy thuộc vào việc nó là tiếng nói của nhân loại, cũng như tiếng nói của Thần Tính; và vào việc nó là tiếng nói, hơn nữa, của nhân loại chung của chúng ta, bày tỏ chính nó trong sự thích ứng với mọi sự đa dạng của tuổi tác, ngôn ngữ, hoàn cảnh, và lối suy nghĩ, mà nhân loại chung của chúng ta được biến đổi. Quả là một vật cứng nhắc, mặc khải của Đức Chúa Trời hẳn đã là, nếu nó đã được công bố một lần, hay hai lần, hay bao nhiêu lần đi nữa, bởi một lời đáp sấm từ hang của nữ tiên tri Sybil, hay bởi một tiếng kèn trời vang lên những lời rõ ràng trong tai giật mình. Đức Chúa Trời đã khôn ngoan và nhân từ sắp đặt khác đi. Ngài cảm thúc con người để nói với con người — Ngài cảm thúc con người để viết cho con người. Và Ngài cảm thúc đủ hạng người; sống trong các thời đại và xứ sở khác nhau; giữ các địa vị khác nhau; quen với các phong cách khác nhau. Hơn nữa, Ngài cảm thúc họ như họ vốn là, — như Ngài thấy họ. Ngài không đặt tất cả họ vào một chiếc giường của Procrustes của sự đồng nhất cưỡng ép. Ngài dùng họ một cách tự do, theo những nét riêng của từng người. Tất cả họ đều là công cụ của Ngài; nhưng họ là công cụ của Ngài theo bản tính riêng của từng người, và hoàn cảnh mà từng người được đặt vào. Mọi lời họ viết đều là của Ngài; nhưng Ngài làm cho nó thành của Ngài, bằng cách dẫn dắt họ dùng nó như của chính họ.
Chắc chắn có một số khó khăn trong việc chúng ta quan niệm như vậy về công việc thiêng liêng này. Nhưng đó không phải là khó khăn cần ảnh hưởng đến sự hiểu biết của chúng ta về ý nghĩa của Thánh Linh, hay sự nhìn nhận của chúng ta về một tác nhân duy nhất của Ngài xuyên suốt, giữa mọi sự đa dạng của văn chương mà Ngài thấy thích hợp để dùng.
Như vậy, về điểm thứ nhất trong hai điểm này, xét về sự hiểu biết ý nghĩa của Thánh Linh khi Ngài cảm thúc một cách đa dạng các tác giả khác nhau của Kinh Thánh, chúng ta phải áp dụng cùng sự sáng suốt mà chúng ta sẽ dùng đối với các tác phẩm hỗn tạp của một tác giả loài người. Một khối giấy tờ, do một người bạn, hay một người cha, viết hay đọc cho viết, đến tay tôi. Chúng mang tính rất hỗn tạp, với đủ loại niên đại, trải dài qua nhiều năm tháng, và gần như mọi khí hậu và xứ sở trên địa cầu. Chúng gồm đủ loại văn chương, văn xuôi và thơ, — các bài lịch sử, — thư từ về đủ loại chủ đề, và gửi cho đủ hạng người, — các nghiên cứu cổ vật, — truyện hư cấu, — với thơ ca dồi dào, trữ tình, kịch, giáo huấn, và sùng kính. Tôi nhận lãnh di sản quý báu, và tôi dùng lý trí để ước lượng và sắp xếp "embarras des richesses" (sự lúng túng vì giàu có) đáng mừng ấy. Và ở đây có hai câu hỏi riêng biệt; thứ nhất, Tôi có thể hợp lệ rút ra điều gì từ các chất liệu trước mắt về tâm trí thật của tác giả trên bất kỳ chủ đề nào? và thứ hai, Trọng lượng nào là xứng đáng với ý kiến hay thẩm quyền của ông? Giả sử câu hỏi sau cùng này đã được giải quyết — và đó là giả định công bằng — còn lại gì về câu hỏi thứ nhất? Có thể có khó khăn rất đáng kể trong việc xử lý nó, và nhiều chỗ cho sự thực hành, và, hãy thêm vào một cách nhấn mạnh, cho sự thử thách lòng ngay thẳng, sự kiên nhẫn, và đức tin tốt của tôi. Có không ít sự lẫn lộn, hãy nói vậy, trong khối chất liệu cần sắp xếp; nó cần được khảo sát, phân loại, và xếp hạng. Có thể có chỗ để tìm hiểu, trong những trường hợp cụ thể, về mức độ, và cách thức, mà tác giả muốn bày tỏ quan điểm của chính mình trong các câu chuyện và truyện kể của ông, hay trong các sáng tác thơ ca của ông, hay ngay cả trong lối lập luận đột ngột, bộc phát, và thỉnh thoảng hùng biện của ông. Có thể cần một sự khôn ngoan rộng lượng và rộng lòng nào đó, xa vời với sự khôn ngoan của kẻ "bắt chữ sống nhờ âm tiết" đơn thuần, và có khả năng bước vào sự chân thành thực sự mà người viết luôn dấn mình vào các cảnh tượng và hoàn cảnh trước mặt, — thậm chí, ngay cả khi ông dùng một thư ký, vào các thói quen suy nghĩ, và chính cách diễn đạt, của người thư ký ấy. Khối giấy tờ đồ sộ và đa dạng của hơn một vĩ nhân có thể cung cấp một ví dụ về điều tôi muốn nói.
Bấy giờ, theo một nghĩa hoàn toàn tương tự, có thể nói Kinh Thánh gồm các giấy tờ của chính Đức Chúa Trời. Chúng là các giấy tờ rất hỗn tạp: mọi loại nhân vật được đóng vai, có thể nói vậy, trong việc soạn thảo chúng; mọi phong cách viết khác nhau được dùng; mọi thời đại được đại diện, và mọi nghề nghiệp. Có đủ loại luận văn, phải được giải thích theo các quy tắc soạn thảo tương ứng của chúng. Thế nhưng một độc giả thông minh có thể phân biệt giữa các sự bày tỏ khác nhau mà Đức Chúa Trời thực hiện về chính Ngài, — trong lịch sử được cảm thúc của Ngũ Kinh, trong vở kịch được cảm thúc của Gióp, trong các bản tường trình được cảm thúc về sự dạy dỗ của chính Đấng Christ, trong lối lập luận được cảm thúc của các thư tín Phao-lô, — một cách chính xác như anh ta có thể thu thập tình cảm thật của một tác giả loài người trên bất kỳ điểm nào từ việc so sánh các tác phẩm khác nhau của ông — các vở kịch, và thơ, và truyện, và sử, và luận văn, và bài giảng, mà ông có thể đã soạn. Tâm trí ông không được chỉ ra theo cùng một cách trong mỗi và mọi thể loại văn chương ấy. Nó được bày tỏ trực tiếp hơn trong một số, và suy luận hơn trong những loại khác. Tuy nhiên, tất cả đều là các tác phẩm của ông; ông chịu trách nhiệm về mọi lời của mỗi tác phẩm; và, xét một cách tự do và công bằng cùng nhau, chúng tuyên bố quan điểm của ông một cách xác thực, và với đủ sự rõ ràng và chắc chắn.
Cũng vậy, mặt khác, chúng ta không cần có khó khăn nghiêm trọng nào trong việc nhìn nhận một tác nhân thiêng liêng duy nhất thấm nhuần các văn chương đa dạng mà Kinh Thánh bao gồm trong chính nó.
Giả sử Đức Chúa Trời muốn soạn một quyển sách, vừa mang dấu ấn của thẩm quyền không sai lầm của chính Ngài, vừa có đủ sự hấp dẫn của con người để lôi cuốn lòng đồng cảm của chúng ta theo. Ngài có thể hoàn thành điều này bằng một phép lạ trong chốc lát; quyển sách có thể đột nhiên từ trời rơi xuống hoàn chỉnh; và các bằng chứng và dấu lạ đầy đủ có thể chứng thực sự kiện ấy. Ngay cả trong trường hợp ấy, trừ khi phép lạ là vĩnh viễn, quyển sách một khi đã ra đời phải chịu các rủi ro thông thường của thời gian và sự tình cờ trong thế gian; trong tiến trình sao chép và in ấn vô tận, nó dễ gặp các tai nạn văn học thông thường; và trong dòng thế kỷ, nhiều điểm phê bình nảy sinh về nó. Nhưng thay vì ban hành tập sách ngay lập tức và trọn vẹn từ trên như vậy, Tác Giả thiêng liêng của nó chọn biên soạn nó dần dần hơn trên đất, và Ngài cũng chọn tận dụng quyền chỉ huy mà Ngài có trên tâm trí và lưỡi và bút của mọi người đang sống. Theo đó, Ngài chọn những người được chọn từ thời đại này sang thời đại khác. Ngài không biến họ thành máy móc; họ tiếp tục là con người. Họ nói và viết theo sở thích và khí chất cá nhân của mình, trong mọi lãnh vực khác nhau của văn chương: vua, nông dân, người thu thuế, thầy thông giáo học rộng, đứa con lao động thất học, một người thông thạo mọi sự khôn ngoan của Ai Cập, một người khác được nuôi dưỡng giữa những kẻ chăn bầy ở Thê-cô-a, — những con người, nữa, với đủ loại thiên phú tự nhiên, nhà thơ ngây ngất, học giả uyên thâm, nhà lập luận sắc bén, người biên niên sử thô kệch và ghi chép trần trụi các sự kiện, người biên soạn khô khan và tẻ nhạt, nếu bạn muốn, — tất cả đều được tuyển mộ vào công việc, và Đức Thánh Linh đảm nhận thấm nhuần tâm trí và tấm lòng họ một cách sâu sắc, và dẫn dắt họ trong chính sự thốt ra và ghi chép các tình cảm của họ, để làm cho những gì họ nói và viết, khi ở dưới sự cảm thúc của Ngài, thành lời của Đức Chúa Trời theo một nghĩa không kém phần chính xác như thể, bằng chính ngón tay Ngài, Ngài đã khắc nó trên sườn của các núi đời đời.
Chắc chắn nhiều câu hỏi sẽ nảy sinh để thực hành kỹ năng và sự khéo léo của độc giả, và đặt trí thông minh và đức tin tốt của họ vào sự thử thách; vì chính cho trí thông minh và đức tin tốt mà tập văn tuyển này được giao phó. Trong trường hợp bất kỳ tác giả nào viết một cách tự do và tự nhiên, nó thường trở thành một điểm phê bình tinh tế để xác định ông phải được xem là đưa ra ý kiến của chính mình đến đâu và theo cách nào; như, chẳng hạn, khi ông tường thuật lời nói và việc làm của người khác, hay khi trong một trò chơi đột ngột của trí tuệ lập luận ông trộn lẫn các lý lẽ của đối thủ với lý lẽ của mình, hay khi ông dùng các ẩn dụ và hình ảnh, hay khi ông thích ứng với tình trạng thông tin và mức độ khả năng học hỏi của những người ông viết cho, hay khi ông viết trong các nhân vật khác nhau và vì các mục đích khác nhau. Trên nguyên tắc cảm thúc trọn vẹn, dĩ nhiên được giả định rằng cùng sự sáng suốt và lẽ phải sẽ được áp dụng cho các tác phẩm đa dạng mà Đức Chúa Trời là tác giả như vậy, mà chúng ta không tiếc trong trường hợp một quyền tác giả loài người đồ sộ và đa dạng; và được thừa nhận rằng toàn bộ cuộc tìm hiểu về các sách được đưa vào ấn bản sưu tập các tác phẩm này, sự thuần khiết và chính xác của bản văn, và các quy tắc giải thích theo nghĩa đen vững chắc, thuộc về lãnh vực của sự hiểu biết không được cảm thúc của loài người, và phải được giải quyết theo ánh sáng mà lời chứng của Hội Thánh, lịch sử văn học của chính kinh, và các nguồn thông tin khác có thể cung cấp.
Nhưng vậy thì sao? Điều này có làm giảm giá trị của việc chúng ta có một sự truyền đạt không sai lầm từ tâm trí thiêng liêng, — hơi rời rạc, nếu bạn muốn, và đa dạng, đã được thực hiện "đời xưa, Đức Chúa Trời đã dùng các đấng tiên tri phán dạy tổ phụ chúng ta nhiều lần nhiều cách," πολυμερῶς καὶ πολυτρόπως (nhiều phần và nhiều cách), — nhưng vẫn truyền đạt cho chúng ta, trên thẩm quyền thiêng liêng, và với một sự bảo đảm thiêng liêng cho sự chính xác hoàn hảo của nó, sự hiểu biết về bản tính và đường lối của Đức Chúa Trời, lịch sử cứu chuộc, chương trình cứu rỗi, sứ điệp ân điển, và hy vọng vinh hiển? Hay nó có cản trở sự chắc chắn mà, dưới sự dạy dỗ của Đức Thánh Linh, một người bình thường có thể có, khi Kinh Thánh đi vào tâm trí anh ta, mang theo ánh sáng và bằng chứng của chính nó, rằng anh ta có Đức Chúa Trời đang phán với mình một cách rõ ràng như một người bạn nói với một người bạn, — nhưng với một thẩm quyền hoàn toàn của riêng Ngài?
Tôi đã nấn ná quá lâu trên chủ đề thứ nhất của mình — vốn là công việc sơ bộ dọn đường — đến nỗi tôi phải lướt nhanh qua phần còn lại của địa hạt. Đặc biệt tôi phải gạt bỏ, gần như không bình luận, nhánh thứ hai và thứ ba của chủ đề, — phương pháp chứng minh, và các nguồn khó khăn. Tôi làm điều này càng sẵn lòng hơn, vì chúng được thảo luận đầy đủ trong nhiều luận văn xuất sắc và dễ tiếp cận, và vì các nguyên tắc mà chúng được thảo luận trong các luận văn ấy thực sự không bị ảnh hưởng đáng kể bởi những suy đoán siêu nghiệm, vốn đe dọa cuốn toàn bộ câu hỏi về một thước đo hay tiêu chuẩn thiêng liêng của chân lý vào sự lẫn lộn vô vọng và không thể gỡ.
II. Về phương pháp chứng minh — tôi có thể chỉ ra ngắn gọn đường lối bằng chứng có vẻ đơn giản và thỏa đáng nhất; chỉ xin nói trước một lần nữa rằng chúng ta phải giả định, ở giai đoạn này, một sự đồng ý với chân lý của Cơ Đốc giáo, cũng như với tính chân thực của các sách của nó xét như tài liệu lịch sử và văn học.
1. Trước hết, vậy, tôi bắt đầu với sự kiện không thể nghi ngờ, rằng Chúa Giê-xu và các sứ đồ Ngài đã nhìn nhận Kinh Thánh Cựu Ước là có thẩm quyền thiêng liêng, và được cảm thúc một cách thiêng liêng. Điều này rõ ràng từ cách họ dùng chúng trong các bài giảng và văn viết của mình.
Phải nhớ rằng, vào thời của Chúa chúng ta, các sách thánh của người Do Thái tồn tại, không phải như những tác phẩm rời rạc của nhiều tác giả khác nhau, đòi hỏi những mức độ quan tâm và tin tưởng khác nhau của con người, mà là như một bộ sách duy nhất, mà Đức Chúa Trời được mọi người công nhận là tác giả từ đầu đến cuối. Nội dung của bộ sách ấy đã được xác định rõ ràng. Nó có sự phân chia nổi tiếng thành ba phần. Nhưng nó luôn được trích dẫn và nhắc đến một cách tự do như một tổng thể trọn vẹn; và những lời chứa đựng trong nó ở bất cứ đâu, trong bất cứ phần nào, đều luôn được trích dẫn như là lời thiêng liêng. Ở đây tôi không đi vào tìm hiểu về sự hình thành của chính điển Do Thái. Đó là một vấn đề lịch sử còn đầy mịt mờ. Khi nào, bằng cách nào, và do ai, các trước thuật của Môi-se và các Tiên tri đã được sưu tập, hiệu đính, và xuất bản thành một quyển sách — bởi thẩm quyền nào và dưới sự hướng dẫn nào — có lẽ chúng ta không thể xác định được.
Nhưng điều đó không làm ảnh hưởng đến sự thật hiển nhiên rằng quyển sách ấy đã thực sự tồn tại, như một quyển sách duy nhất, vào thời của Chúa chúng ta; và rằng nó đã quá nổi tiếng với tư cách là một sách đặc biệt, một sách thánh, đến nỗi bất cứ sự ám chỉ nào đến nó bởi Ngài và các sứ đồ của Ngài đều không thể bị hiểu lầm.
Bây giờ, mỗi khi Ngài, hoặc các sứ đồ, ám chỉ đến quyển sách ấy, hoặc bất cứ phần nào của nó, thì đó luôn là bằng ngôn ngữ hàm ý một cách mạnh mẽ nhất về thẩm quyền thiêng liêng và sự soi dẫn của nó. Những cụm từ như: "Có lời chép rằng" — "Đức Thánh Linh phán phải lắm bởi miệng của đấng nọ" — "Kinh Thánh có phán" — "Đa-vít được cảm bởi Đức Thánh Linh mà gọi Ngài là Chúa" — những hình thức diễn đạt này và những hình thức tương tự sẽ dễ dàng hiện ra trong tâm trí; cùng với những lời khuyên nhủ và lời chứng như: "Hãy tra xem Kinh Thánh" — "Đoạn Ngài bắt đầu mở Kinh Thánh cho họ, và tỏ cho họ biết rằng Đấng Christ phải chịu đau đớn, và sống lại từ kẻ chết" — "Những người này có ý hẳn hoi hơn người Tê-sa-lô-ni-ca, đều sẵn lòng chịu lấy đạo, ngày nào cũng tra xem Kinh Thánh, để xem lời giảng có thật chăng." Cách nói đồng nhất về Cựu Ước mà chúng ta nhận thấy trong những lời nói và trước thuật của Christ và các sứ đồ của Ngài trong Tân Ước — hoàn toàn không tương thích với bất cứ quan niệm nào khác ngoài quan niệm về sự soi dẫn trọn vẹn và từng chữ của nó: và không thể không để lại cho một độc giả đơn sơ ấn tượng rằng họ xem mọi lời của Cựu Ước ấy đều là thiêng liêng.
2. Có những dấu vết rõ ràng, trong sự dạy dỗ của Christ và các sứ đồ của Ngài, về một ý định muốn có một bộ sách, và về sự hình thành thực sự của một bộ sách, dưới Giao Ước Mới, tương xứng về thẩm quyền và sự soi dẫn với bộ sách đã có dưới Giao Ước Cũ, và cũng xứng đáng được mang danh là Kinh Thánh, hay Lời của Đức Chúa Trời. Không cần nói đến giả định rất hợp lý rằng sự việc thực sự sẽ là như vậy — vì chắc chắn không thể trông mong Đức Chúa Trời lại bảo đảm ít hơn cho việc Phúc Âm được truyền lại không sai lạc giữa các gia đình loài người, so với việc luật pháp đã được truyền lại như vậy — và cũng không cần dừng lại lâu ở những ám chỉ rõ ràng mà Christ đã đưa ra về ý định muốn lời của chính Ngài được lưu truyền trên đất, và ban cho các sứ đồ của Ngài ân tứ của Đức Thánh Linh, để công bố cũng như để thấu hiểu mọi lẽ thật, — thật không thể đọc các thư tín nói chung mà không nhận ra rằng chúng ta đang có trong đó sự biên soạn dần dần những sách đang tuyên bố một cách chính đáng có chỗ đứng trong bộ sách Tân Ước. Và đặc biệt, thật không thể tránh được sức mạnh của lời chứng của Sứ đồ Phi-e-rơ, khi xếp các trước thuật của người anh em Sứ đồ Phao-lô vào giữa những Kinh Thánh nổi tiếng — mà tính chất thiêng liêng của chúng không thể nào còn nghi ngờ.^
^ "Lại phải nhìn biết rằng sự nhịn nhục lâu dài của Chúa chúng ta là cốt để cứu chuộc anh em, cũng như Phao-lô, anh rất yêu dấu của chúng ta, đã viết cho anh em theo sự khôn ngoan đã ban cho anh vậy. Ấy là điều người đã viết trong mọi thơ tín, nói về những sự đó, ở trong có mấy khúc khó hiểu, mà những kẻ dốt nát và tin không vững chắc vặn vẹo, cũng như vặn vẹo các phần Kinh Thánh khác, làm cho hư mất mình." — II Phi-e-rơ 3:15, 16.
Ở đây, một lần nữa, chúng ta có thể lúng túng khi phải giải thích, trên phương diện lịch sử, về sự xác lập chính điển Cơ Đốc. Tuy nhiên, có điều này dường như đã quá rõ ràng. Các Cơ Đốc nhân đầu tiên có đầy đủ lý do để tin và chắc chắn rằng những tường thuật được soi dẫn về lịch sử Phúc Âm, và những luận văn về lẽ thật của Phúc Âm, sẽ được ra đời. Và khi được kêu gọi để phân biệt giữa những trước thuật ấy với các ấn phẩm khác, họ đã ở trong hoàn cảnh tốt nhất có thể để biết và phán đoán điều gì là thiêng liêng và điều gì không. Việc họ, trên thực tế, đã được dẫn dắt đến một sự phân biệt chính xác lạ thường, hẳn phải hiển nhiên với bất cứ ai suy xét đến những cẩn trọng kỹ lưỡng mà họ đã thực hiện, và sự ghen tuông tỉ mỉ mà họ đã áp dụng, trong việc tiếp nhận các sách vào chính điển; — nhất là khi, gắn liền với điều đó, người ấy so sánh các sách đã được tiếp nhận với những sách cùng loại đã bị loại bỏ hay bác bỏ. Sự tương phản quá nổi bật giữa sách đáng nghi ngờ nhất trong các sách chính điển với sách tốt nhất trong các sách ngoại điển, hay trong các sách của các giáo phụ, về phương diện giáo lý, tình cảm, khẩu vị, ý thức, và sự phán đoán — đến nỗi hầu như không ai có thể ngần ngại mà thừa nhận rằng các Cơ Đốc nhân đầu tiên đã đi đến một kết luận đúng đắn khi họ công nhận bộ sách hiện nay là tạo thành Kinh Thánh Tân Ước — điều mà họ đã được dẫn dắt trước để trông đợi, và đã được dạy để đặt ngang hàng, về phương diện sự soi dẫn và thẩm quyền, với chính Kinh Thánh Cựu Ước, như người Do Thái vẫn thường tiếp nhận.
3. Và giờ đây, ở giai đoạn này, chúng ta hoàn toàn có lý khi áp dụng cho các sách, cả của Cựu Ước lẫn Tân Ước, xem như một tổng thể, bất cứ lời chứng nào chúng ta tìm thấy ở bất cứ đâu trong Kinh Thánh về tính chất trọn vẹn của sự soi dẫn Kinh Thánh. Trong số các lời chứng ấy, kể cả những công thức trích dẫn quen thuộc đã được nhắc đến — có hai lời chứng nổi bật đặc biệt; lời thứ nhất, của Sứ đồ Phao-lô (II Ti-mô-thê 3:16) — "Cả Kinh Thánh đều là bởi Đức Chúa Trời soi dẫn"; và lời thứ hai, của Sứ đồ Phi-e-rơ (II Phi-e-rơ 1:20, 21) — "Chẳng có lời tiên tri nào trong Kinh Thánh lấy ý riêng giải nghĩa được. Vì chẳng hề có lời tiên tri nào là bởi ý một người nào mà ra, nhưng ấy là bởi Đức Thánh Linh cảm động mà người ta đã nói bởi Đức Chúa Trời."
Trong câu thứ nhất trong hai câu ấy, sự soi dẫn được gán rõ ràng cho Kinh Thánh hay cho lời được viết ra; — không phải cho sự nhận thức những điều thiêng liêng trong tâm trí, mà cho việc viết xuống những điều thiêng liêng bằng ngòi bút. Xét theo mức độ mà sự soi dẫn có thể được gán cho bất cứ kinh văn hay trước thuật nào, thì theo lời chứng này, nó phải là sự soi dẫn chạm đến tận từng chữ hay từng lời, như đã được viết xuống.
Còn câu kia, khi đưa ra lý do tại sao không có lời tiên tri, hay không có sự mặc khải nào, của Kinh Thánh là bởi ý riêng mà giải nghĩa, dùng một lối diễn đạt rõ ràng và mạnh mẽ lạ thường: "Người ta đã nói bởi Đức Chúa Trời bởi sự cảm động của Đức Thánh Linh." Và lập luận hàm ý trong đó là một sự xác nhận nổi bật cho quan điểm này. Nói vắn tắt là thế này. Không một tác giả loài người nào nên bị phán xét ý nghĩa của mình chỉ dựa trên một nhận xét hay một cách diễn đạt đơn lẻ, tách rời, trong một phần nào đó của các tác phẩm của ông. Quý vị không được tự do bám lấy một câu duy nhất, như thể nó nhất thiết phải là người giải thích duy nhất của chính nó, và như thể chỉ từ đó thôi quý vị phải thu thập tâm ý của tác giả về bất cứ điểm nào đang tranh luận. Ông ấy có quyền được hưởng lợi từ việc được phép tự giải thích chính mình; và quý vị có bổn phận phải xác định quan điểm của ông, không phải bằng cách ép một đoạn đơn độc phải tự giải thích lấy, mà bằng cách so sánh nó với các đoạn khác, và từ một cái nhìn công bằng về phạm vi và khuynh hướng của toàn bộ các trước thuật của ông, thu thập điều ông thực sự muốn dạy. Sứ đồ lập luận rằng, Đấng Tác Giả của Kinh Thánh có quyền được đối xử theo cùng một cách thức ấy.
Quả thật, nếu mỗi người thánh của Đức Chúa Trời chỉ nói đơn thuần bởi "ý" của chính mình, thì Kinh Thánh sẽ có nhiều tác giả, và mỗi tác giả phải tự nói cho chính mình; sự dạy dỗ của ông, tách khỏi sự dạy dỗ của những người khác, phải tự giải thích lấy. Nhưng nếu những người thánh của Đức Chúa Trời đã nói bởi sự cảm động của Đức Thánh Linh, thì Kinh Thánh thực sự chỉ có một tác giả — Đức Thánh Linh. Và khi xử lý nó, quý vị phải xử lý nó như một tổng thể duy nhất, — sản phẩm của một tâm trí duy nhất — tuyển tập các tác phẩm đa dạng của một Đấng Tác Giả thiêng liêng duy nhất.^
^ Xin xem, để có thêm một cách dùng câu Kinh Thánh này, bài giảng tiếp theo về Sự Vô Ngộ của Kinh Thánh.
4. Cuối cùng, đối với một tâm trí được rèn luyện đúng đắn trên chúng, và trên hết, đối với một tấm lòng được ảnh hưởng bởi chính Đức Thánh Linh Đấng đang thở hơi trong chúng, Kinh Thánh tự làm chứng mình là có thẩm quyền thiêng liêng và sự soi dẫn thiêng liêng. Đây là một đề tài lớn lao và vinh hiển, mà, tuy nhiên, trong bài giảng hiện tại, không thể nào bàn luận hay mở rộng được. Tôi chỉ xin đưa ra một nhận xét, liên quan đến một sự phản đối có phần bất công đã được nêu lên chống lại nhánh bằng chứng này của sự soi dẫn. Người ta thừa nhận rằng một số sách và một số đoạn của Kinh Thánh tự giới thiệu mình với tâm trí ngay thật và tấm lòng tin kính như là thiêng liêng. Nhưng có ấn tượng gì về tính thiêng liêng mà ai đó cảm nhận hay thừa nhận trong các gia phả của Ma-thi-ơ và Lu-ca, hay trong danh mục khô khan những cái tên trong chương mười của Nê-hê-mi? Câu hỏi ấy gần như quá phi lý đến mức không đáng trả lời; thế mà những triết gia rất thiêng liêng và siêu việt đã hạ mình đặt ra nó. Nếu nó là bất cứ điều gì hơn, trong bất cứ trường hợp nào, một mẹo lập luận đơn thuần, một đòn đánh rẻ tiền và tầm thường, — nếu có ai thực sự bị nó làm lúng túng, — thì một phép loại suy tự nhiên giản dị có thể đưa ra một câu trả lời thỏa đáng. Đứa con của tôi cảm nhận bức thư tôi viết cho nó là từ tôi. Nó yêu thương nhận ra tâm linh của tôi đang thở trong đó, và đang thúc đẩy mọi lời lẽ đơn sơ đầy tình cha mà tôi gửi đến nó. "Đó là thư của cha tôi, từ đầu đến cuối," nó reo lên; — "Con nhận ra tấm lòng ấm áp và yêu thương của cha trong từng âm tiết của nó." Chữ viết tay thật sự của tôi có thể không có trên trang giấy: bệnh tật, hay một tai nạn nào đó, có thể đã khiến cần đến một người chép hộ. Nhưng con trai tôi vẫn biết thư của tôi — biết nó hoàn toàn là của tôi — biết nó bằng bản năng, bằng trực giác của tình thương, và không cần bằng chứng nào khác. Và nó sẽ nói gì với những bạn học lạnh lùng, hoài nghi, hay phê phán quá đáng, những kẻ có thể hỏi, — Nhưng con thấy gì của cha con trong cái hành trình khô khan mở đầu bức thư — danh sách khô khan những nơi ông ấy kể đã đi qua; hay trong cái tin nhắn theo lẽ thường về một cái áo choàng và mấy quyển sách kết thúc bức thư? Nó sẽ phẫn nộ thế nào trước sự hỗn xược ngu xuẩn ấy! Nó sẽ nắm chặt tài liệu quý giá ấy càng chặt hơn, và ôm nó càng sát vào lòng hơn! "Các anh có thể quá khôn ngoan để thông cảm với tôi," nó sẽ đáp; — "nhưng trong mỗi dòng ở đây đều có đủ để tôi nhận biết tiếng của cha tôi; và nếu ông đã khó nhọc viết xuống cho tôi thỏa lòng những tên của các thị trấn và thành phố và con người — nếu ông cho tôi những lời nhắn đơn sơ về những điều tầm thường, tôi thấy chẳng có gì lạ trong đó. Tôi càng yêu ông hơn vì lòng nhân từ và sự hạ mình của ông; và bất kể các anh ám chỉ gì, tôi sẽ tin rằng đây từ đầu đến cuối đều là chính thư của ông, và rằng ông có một ý nghĩa đầy ân điển trong mọi điều ông viết cho tôi trong đó, dù nó có vẻ phù phiếm thế nào đối với các anh."
III. Các nguồn gốc của những khó khăn, liên quan đến chủ đề này, thì nhiều; cũng chẳng có gì lạ khi như vậy, và khi sự trôi qua của thời gian, cùng với sự mất mát gần như toàn bộ thông tin đương thời, khiến cho việc giải quyết một số câu hỏi rối rắm trở nên bất khả. Có nhiều điều khó hiểu trong chính giáo lý, hay sự thật, về sự soi dẫn, và không ít điều trong Kinh Thánh được soi dẫn được thừa nhận là khó hiểu. Những kẻ phản đối thích nhân lên và phóng đại những khó khăn này, — kéo chúng ra thành một hàng dài đáng sợ, và ban cho chúng mọi sự phô trương và nghi thức của việc liệt kê bằng số thứ tự liên tiếp. Trên thực tế chỉ có hai loại mà tất cả chúng đều có thể được quy về.
1. Có những khó khăn thuộc về phê bình liên quan đến chính điển, bản văn gốc, các bản dịch, và sự giải thích Kinh Thánh. Như vậy, một số yếu tố không chắc chắn được đưa vào mà, theo lời cáo buộc, đi xa đến mức gần như vô hiệu hóa lợi ích của một sự soi dẫn trọn vẹn, vô ngộ.
Bây giờ người ta thừa nhận, dĩ nhiên, thứ nhất rằng câu hỏi về chính điển, — những sách nào phải được tiếp nhận là có thẩm quyền thiêng liêng, hay Kinh Thánh chứa những sách nào, — chủ yếu là một câu hỏi thuộc về học thuật loài người — thứ hai, rằng bản văn gốc của các sách thánh đã bị hư hại qua những lần sao chép liên tiếp, rằng nó phải được điều chỉnh bằng cách so sánh các bản thảo, và rằng sự điều chỉnh tốt nhất cũng chỉ có thể đưa ra một sự gần đúng với độ chính xác tuyệt đối — thứ ba, rằng mọi bản dịch, cổ cũng như hiện đại, đều không hoàn hảo — và, thứ tư, rằng những quy tắc thông thường của phê bình phải được áp dụng cho việc giải thích Kinh Thánh, và rằng khi áp dụng chúng có thể có sự nghi ngờ, do dự, và sai lầm. Người ta thú nhận rằng những hoàn cảnh này hàm ý rằng một mức độ không chắc chắn nào đó gắn liền với Kinh Thánh như chúng ta hiện có; dù ít hơn nhiều so với trường hợp của bất cứ sách cổ nào khác, như các sự thật chứng minh, và như có những lý do hiển nhiên để giải thích. Nhưng thì đã sao? Vì chúng ta, ở khoảng cách thời gian và địa điểm này, chỉ có thể có một bản sao, có phần hư hại và mờ nhạt bởi sự hao mòn của các thời đại, của bộ sách được soi dẫn như nguyên thủy, trong từng phần của nó, đã đến trực tiếp từ Đức Chúa Trời, — thì có suy ra được rằng hoàn toàn không có sự soi dẫn nào của các sách gốc không? Hay rằng chúng ta cũng sẽ được lợi như nhau nếu đã không có sự soi dẫn nào?
Sự đảo lộn tâm trí lạ lùng nhất xuất hiện giữa các đối thủ của chúng ta về điểm này. Một vị Theban uyên thâm, chẳng hạn, một thần học gia Anh giáo lỗi lạc,^ phản đối quan điểm của chúng ta về sự soi dẫn, với lý do rằng nó loại trừ việc áp dụng phê bình để xác lập bản văn, hay giải thích ý nghĩa của Kinh Thánh. Tôi đã tưởng nó phải có khuynh hướng hoàn toàn ngược lại. Nếu Kinh Thánh có Đức Chúa Trời là tác giả, thì chắc chắn vì lý do đó chúng ta càng quan tâm hơn đến việc chúng được đệ trình cho sự xem xét phê bình thấu đáo nhất. Các nhà phê bình đã bỏ biết bao công sức với di sản của một tác giả cổ điển được yêu thích! Với nhiệt huyết nào mà một Bentley sẽ lao vào các tác phẩm của Horace; thứ nhất, để xem chừng không để bất cứ tác phẩm giả mạo nào được phép lưu hành dưới cái tên đáng kính ấy; thứ hai, để làm cho bản văn, bằng cách so sánh các bản thảo, và vận dụng một óc phê bình lành mạnh, chính xác gần như tuyệt đối; thứ ba, để đề phòng những sai lầm trong dịch thuật; và, thứ tư, để đặt ra những quy tắc, và nắm bắt tinh thần, có thể giúp ông thấu nhập và rút ra ý nghĩa của tác giả yêu dấu của mình một cách triệt để nhất! Trong tất cả những chi tiết ấy, công sức bỏ ra cho các tác phẩm của Horace có thể với lý do gấp mười lần được bỏ ra cho lời của Đức Chúa Trời. Và Kinh Thánh càng được xem là chính lời của Đức Chúa Trời một cách triệt để và trọn vẹn bao nhiêu, thì nhu cầu về chức vụ của nhà phê bình Kinh Thánh lành mạnh càng lớn bấy nhiêu. Do đó, vị học giả và thần học gia đáng kính của chúng ta có thể trấn an tâm hồn đang hoảng hốt của mình, và yên tâm rằng lý thuyết về một sự soi dẫn trọn vẹn sẽ không cho ông lý do nào để kêu lên "Nghề của Othello đã hết!"
^ Xin xem "Vindication of Protestant Principles," của "Phileleutherus Anglicanus," — tức là, như ai cũng biết, Tiến sĩ Donaldson, nguyên hiệu trưởng trường Bury St. Edmund, và tác giả của "New Cratylus," cùng những ấn phẩm gần đây khác, trong đó quan điểm của ông về chủ đề của bài giảng này, và về các chủ đề tương tự khác, được trình bày ra trong sự đối lập còn rõ rệt hơn nữa với các quan niệm được tiếp nhận của các Hội Thánh trong toàn thể Cơ Đốc giáo.
2. Loại khó khăn còn lại có tính chất lịch sử, vật lý, và đạo đức, hơn là tính chất phê bình; gồm những sự không nhất quán và mâu thuẫn bị cáo buộc, hoặc giữa các đoạn khác nhau của chính Kinh Thánh, hoặc giữa Kinh Thánh với các sự kiện của lịch sử, hay các định luật của tự nhiên. Những điều này cần được xử lý chi tiết; và điều này không thể thử làm vào cuối một bài giảng đã quá dài. Nhưng có thể gợi ý một nhận xét chung. Không một người bảo vệ thông minh nào của sự soi dẫn trọn vẹn cần phải xấu hổ mà thú nhận rằng, trong nhiều trường hợp, ông không thể hòa giải những sự bất đồng có vẻ ngoài. Vì, suy cho cùng, Kinh Thánh là những trước thuật rời rạc: và chúng ta cần phải có thông tin đầy đủ hơn nhiều về mọi vấn đề mà chúng đề cập, mới có thể nói được trong số những lời giải thích khả dĩ, lời nào có thể là đúng, hay có thể còn có một lời giải thích dự trữ mà kiến thức hạn hẹp của chúng ta không gợi ra được.
IV. Nhưng giờ đây tôi phải kết thúc với một sự đề cập vắn tắt đến đề tài thứ tư và cuối cùng của tôi. Tôi muốn, trong vài lời, minh oan cho giáo lý thánh này về thẩm quyền và sự soi dẫn của Kinh Thánh, khỏi lời buộc tội "Bibliolatry" (thờ Kinh Thánh), đã bị thốt ra một cách khinh suất, trong một giờ phút xấu, bởi một người quá vĩ đại để dùng một cái tên xấu xí như vậy; và đã bị cả một bầy những kẻ theo sau kém cỏi hơn hăng hái truyền bá, để phơi bày sự tự phụ của chính họ, cũng như để làm gương xấu cho những tâm hồn tin kính.
"Bibliolatry!" "Mechanical Inspiration!" (Sự soi dẫn máy móc!) "Như một cái ngăn kéo nhận lấy những gì được bỏ vào!" "Cabalistic Ventriloquism!" (Thuật nói giọng bụng của phái Cabala!) Thế là trò châm biếm thú vị ấy được đón nhận! Và óc khéo léo của những người yêu tự do kế tiếp nhau bị vắt kiệt, khi họ cứ tiếp tục cải tiến lẫn nhau! Một trong những cải tiến gần đây nhất, có lẽ, là nhờ Giáo sư Sherer, nguyên ở Geneva, người xứng đáng được ghi công về cú đánh trúng đích tài tình vô song ấy, "Cabalistic Ventriloquism!"
Thật là phạm thượng, người ta không khỏi thốt lên! Thế mà, có cần ngạc nhiên không? Các tác giả ấy không có ý phạm thượng. Trái lại, họ tưởng mình đang hầu việc Đức Chúa Trời. Và họ làm rất đúng khi kiếm được một từ thuận tiện để chế giễu, hay một thuật ngữ sỉ nhục, có thể xử gọn lời của Christ, — như một số người xưa đã khéo léo dùng một từ chế giễu như vậy, hay hai từ, — phạm thượng và phản nghịch, — để xử gọn con người của Christ.
Nhưng chúng ta đã xử oan họ. Họ là những nhà vô địch của tự do. Họ sẽ giải phóng linh hồn khỏi ách Tin Lành của sự phục tùng Kinh Thánh, cũng như khỏi ách giáo hoàng của sự vâng phục Hội Thánh. Thẩm quyền, — nhất là thẩm quyền tuyên bố là vô ngộ, — phải bị gạt sang một bên; và con người phải được tuyệt đối tự do! Người theo Công giáo La Mã có Hội Thánh của mình. Người Tin Lành có Kinh Thánh của mình. Cả hai đều xấu gần như nhau. Còn tôi, tôi có đối tượng của đức tin mình, là con người của Chúa Giê-xu Christ! Và xin đừng bảo tôi định nghĩa Chúa Giê-xu Christ là ai, hay là gì. Càng đừng bảo tôi định nghĩa công việc của Ngài trên đất là gì. Mọi tệ nạn của Cơ Đốc giáo đều đến từ sự định nghĩa. Hãy để tôi có con người của Chúa Giê-xu Christ, như ý thức trực giác của tôi, được một sự soi dẫn thiêng liêng về Ngài làm cho sống động, nhận biết Ngài; hãy để tôi tan biến trong Ngài: hãy để tôi đắm mình trong tình yêu thiêng liêng vô hạn mà Ngài là hiện thân.
Nhưng tôi không thể giả vờ làm cho những lời cuồng nhiệt của chủ nghĩa thần bí chống Kinh Thánh mới này trở nên dễ hiểu. Tôi cũng không cần dừng lại ở những bước tiến đến nó mà quá dễ nhận thấy trong cả trường phái muốn thay thế cái gọi là "ý thức Cơ Đốc" cho thẩm quyền trực tiếp của Kinh Thánh. Chỉ cần đối chiếu vị trí của con người trước Đức Chúa Trời, trên nền tảng Tin Lành chân chính của việc ông công nhận Kinh Thánh là có thẩm quyền và được soi dẫn, với một trong hai vị trí còn lại mà ông có thể được xem là đang chiếm giữ; — khi, một mặt, ông bác bỏ, ít hay nhiều, thẩm quyền được soi dẫn của chúng, hoặc khi ông thay thế cho chúng, mặt khác, thẩm quyền của Hội Thánh hay của Giáo hoàng.
1. Có người cho rằng Cơ Đốc giáo thuần túy là một ảnh hưởng chủ quan trên tâm trí con người — rằng Phúc Âm vận hành bằng cách đồng hóa linh hồn với chính nó — rằng Christ không phải là một đấng mặc khải, mà là một sự mặc khải — và rằng như là sự mặc khải trung tâm của Đức Chúa Trời, Ngài trở thành dịp, hay phương tiện, qua sự vận hành của Đức Thánh Linh, để chúng ta trực giác nhận biết Đức Chúa Trời, và được đổi mới theo hình ảnh của Ngài. Theo quan điểm này, Đức Chúa Trời đem đến tác động trên quý vị một loạt và một sự kế tiếp những ảnh hưởng, một phần bên ngoài và một phần bên trong, thích hợp để giải phóng quý vị khỏi sự hư hoại, và nâng quý vị lên đến sự dự phần vào bản tính thiêng liêng. Đó là một tiến trình chủ quan, — một sự vận hành trong và trên quý vị, đến nỗi như đất sét dẻo, quý vị mang lấy dấu ấn và tính chất mà quý vị được nắn thành; và Kinh Thánh, như một sự bày tỏ Đức Chúa Trời trong Christ, có một phần quan trọng trong tiến trình ấy. Nhưng trong tất cả những điều này, không có gì giống như Đức Chúa Trời phán trực tiếp với quý vị, và xử lý với quý vị, như thể, mặt đối mặt. Không có sự giao dịch hay thương lượng hòa bình nào thật sự, khách quan giữa quý vị và Ngài. Tuy nhiên, đây chính là nét đặc thù của Phúc Âm, như chúng ta quan niệm về nó; rằng Đức Chúa Trời không chỉ ảnh hưởng trên con người, mà phán với con người. Ngài đối xử với con người, không phải như một tạo vật đơn thuần, mà như một thần dân; không chỉ như một tạo vật cần được đổi mới, mà như một thần dân sẽ bị gọi ra để khai trình.
Hai hệ thống này xung đột trực tiếp ở đây. Và quý vị nghĩ hệ thống nào, xét về lâu dài, quan tâm tốt nhất cho phẩm giá và tự do thật sự của con người?
Hãy bảo tôi rằng tôi được đưa vào trong tầm của những ảnh hưởng và thôi thúc, những mặc khải nội tại và những vận hành thuộc linh đủ loại, để được ý thức trực giác của tôi nắm bắt, và để có thể dùng được, qua sự vận dụng linh hồn tôi trên chúng, và sự nắm giữ của chúng trên tôi, cho sự tái sinh của tôi. Xét theo một khía cạnh, lòng kiêu hãnh của tôi có thể được thỏa mãn. Những sự thông truyền thiêng liêng này đều phục tùng tôi: tôi là chủ của chúng: tôi chỉ tiếp nhận chúng trong chừng mực chúng tự giới thiệu mình cho tôi chấp nhận: và tôi dùng và điều khiển chúng vì lợi ích của chính tôi. Nhưng suy cho cùng, trong toàn bộ tiến trình này, chẳng phải tôi bị động, hơn là chủ động sao? Đó là Đức Chúa Trời hành động trên tôi; theo bản tính thông minh và tự ý thức của tôi, không nghi ngờ gì; nhưng vẫn rất giống như thể Ngài đang hành động trên một thứ vật chất nào đó sẽ được thăng hoa thành một tinh chất thanh khiết, và cuối cùng sẽ tan biến vào trong không khí bao quanh.
Nhưng hãy bảo tôi rằng Đức Chúa Trời có điều gì đó khách quan muốn nói với tôi, — rằng Ngài triệu tập tôi như một hữu thể có trách nhiệm, và theo một nghĩa nào đó, độc lập trước mặt Ngài, — rằng Ngài thương lượng với tôi theo những điều khoản công nhận địa vị của tôi tại tòa án của Ngài, — rằng Ngài gọi tôi ra để khai trình, — rằng Ngài tính sổ với tôi về tội lỗi của tôi, — rằng Ngài chỉ cho tôi một đấng bảo lãnh, — rằng Ngài đưa ra những đề nghị về lòng thương xót, — rằng Ngài đặt vào lòng tôi sự vâng theo những đề nghị ấy, — rằng tôi, đích thân, và mặt đối mặt, đi đến một sự thỏa thuận với Ngài đích thân, và rằng Ngài, tuyên bố tôi vô tội theo luật pháp, tiếp nhận tôi như một thần dân trung thành, một người con, một người thừa kế, và vận hành trong tôi cả sự muốn lẫn sự làm, trong khi tôi làm nên sự cứu rỗi của chính mình với lòng kính sợ và run rẩy. Hãy bảo tôi tất cả những điều này, và bảo tôi thêm nữa, rằng hiến chương của cuộc thương lượng hòa bình thật sự và thực tế này nằm trong lời của Ngài, như Kinh Thánh ghi lại một cách vô ngộ. Và rồi xin quý vị xét xem, chẳng phải tôi thực sự được đặt vào một vị trí cao cả hơn, cao quý hơn, tự do hơn biết bao trước mặt Đức Chúa Trời của tôi, hơn sự tinh luyện cao nhất có thể của sự soi sáng và biến đổi chủ quan tự nó có thể đạt tới sao?
Điều này đúng trong trường hợp này, như nó đúng một cách phổ quát, rằng "hễ ai tự hạ mình xuống sẽ được tôn lên." Từ chối phục tùng lời thiêng liêng, quý vị có thể giả vờ có một sự vượt trội trên những kẻ nô lệ của thẩm quyền đơn thuần: và quý vị có thể tự đưa mình vào một trạng thái hấp thụ lý tưởng vào Christ, thực ra ít khác gì giấc mơ phiếm thần về một sự hấp thụ say sưa vào trí tuệ vĩ đại của vũ trụ. Nhưng hãy thuận phục hoàn toàn lời ấy. Hãy để nó cai trị quý vị một cách tuyệt đối và không dè dặt, như một sự thông truyền khách quan thật sự về tâm ý của Ngài, bởi Đức Chúa Trời, đến quý vị. Khi ấy quý vị có những thực tại để đối diện. Quý vị có tội lỗi thật, và một bản án tử hình thật; — một sự chuộc tội thật, một sự xưng công chính thật, một sự làm con nuôi thật; — một phần thật trong ân huệ của Đức Chúa Trời bây giờ, một công việc thật của sự nên thánh tiến triển, và một cơ nghiệp thật trên thiên đàng sau cùng.
2. Chúng ta cũng đừng quá xao động, ngay cả khi người ta cáo buộc chúng ta rằng sự tôn kính Kinh Thánh của chúng ta phải bị xếp ngang hàng với sự vâng phục mù quáng của người Công giáo La Mã đối với Hội Thánh, và đối với đầu của Hội Thánh trên đất. Trên thực tế, không có khuynh hướng nào hướng tới sự công nhận một thẩm quyền loài người vô ngộ có thể trực tiếp và mạnh mẽ hơn khuynh hướng mà sự phủ nhận một tiêu chuẩn khách quan vô ngộ của lẽ thật thiêng liêng hàm ý. Hãy gạt Kinh Thánh sang một bên như không cung cấp một tiêu chuẩn như vậy. Quý vị bị đẩy trở lại hoặc vào trực giác cá nhân của mỗi tín hữu, hoặc vào ý thức Cơ Đốc của cộng đồng chung các tín hữu. Nhưng không nơi nương náu nào trong hai nơi ấy sẽ lâu làm thỏa mãn hay xoa dịu một linh hồn sốt sắng. Chẳng bao lâu sẽ cảm thấy một nhu cầu đáng buồn về một chỗ dựa chắc chắn hơn. Và dù là để giải thoát cá nhân khỏi trách nhiệm không xác định của mình, hay để ban hình dạng và quyền năng cho quan niệm mơ hồ về một ý thức Cơ Đốc chung, — một tiếng nói giáo hội sẽ được phép lên tiếng như người thông dịch cho tâm trí câm lặng của toàn thể Cơ Đốc giáo; và linh hồn mệt mỏi sẽ chìm xuống nghỉ ngơi, và tìm thấy quê hương của mình, trong vòng tay từ mẫu của Rô-ma.
Nhưng tách khỏi sự suy xét này, phải có một lời phản kháng nhấn mạnh chống lại mưu toan trình bày Kinh Thánh trong Tin Lành, như chiếm một vị trí song song với vị trí của Hội Thánh trong Chủ nghĩa Trung cổ; — hay với vị trí của Giáo hoàng trong Chủ nghĩa La Mã.
Sự thật đích thực là, Giáo hoàng, — và điều tương tự có thể nói về Hội Thánh, — không chiếm chỗ của Kinh Thánh. Ông ta chiếm đoạt ngai của Đấng mà Kinh Thánh tôn lên là Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Vua duy nhất trong Si-ôn; — Christ Giê-xu là Chúa. Ông ta đảm nhận chức vụ của Đấng duy nhất giải thích một cách có thẩm quyền những Kinh Thánh mà Ngài đã soi dẫn; — Đức Thánh Linh, Đấng Giáo Sư vĩ đại của Hội Thánh. Và vinh quang của Tin Lành không phải là nó đặt Kinh Thánh thay cho Giáo hoàng, mà là nó đặt Christ thay cho Giáo hoàng, như đối tượng vĩ đại của lời chứng của Kinh Thánh, và đặt Đức Thánh Linh thay cho Giáo hoàng, như Đấng thông dịch duy nhất của Kinh Thánh. Kinh Thánh — chỉ Kinh Thánh mà thôi, là tôn giáo của người Tin Lành; Kinh Thánh, không bị niêm phong dưới chìa khóa giáo hoàng, và không bị phân phát nhỏ giọt bởi các thừa tác viên giáo hoàng; — mà là Kinh Thánh được để tự do trong tay Đấng Tác Giả Thiêng Liêng của nó, Đức Thánh Linh, để được Ngài tự do mở ra cho mọi con cái loài người tin kính và nghiêm túc, hầu cho người ấy biết Đấng là Đức Chúa Trời chân thật duy nhất, và Chúa Giê-xu Christ là Đấng mà Ngài đã sai đến; — biết Ngài ấy tức là sự sống đời đời.
SỰ VÔ NGỘ CỦA KINH THÁNH.
TÔI cho là đúng khi giải thích ngay từ đầu bài giảng của mình, rằng tôi không có ý đi khắp toàn bộ cánh đồng tìm hiểu mà câu hỏi về sự soi dẫn của Kinh Thánh mở ra. Những nguyên tắc và quy tắc theo đó chính điển của Kinh Thánh nên được xác lập, và tính chân thật và tính xác thực của từng sách của nó nên được xác minh, tôi thậm chí không thể đề cập đến. Tôi cũng không động đến những đề tài như các phương pháp kiểm chứng và hiệu chỉnh, bằng cách đối chiếu các bản thảo, bản văn gốc được soi dẫn; hay công dụng và giá trị của các bản dịch. Tất cả những điểm ấy có thể có liên quan đến câu hỏi, và phải được bao gồm trong bất cứ cuộc thảo luận đầy đủ nào về nó. Nhưng chúng không đi vào bản chất cốt lõi của nó. Tôi phải nói thêm rằng tôi thậm chí không có ý thử làm bất cứ điều gì giống như việc dẫn chứng, bên ngoài hay bên trong, để bênh vực sự soi dẫn trọn vẹn hay sự vô ngộ của Kinh Thánh. Tất cả những gì tôi tự đề ra cho mình trong một bài giảng như thế này, là thử sức mình trong việc điều chỉnh, hay điều gì có thể góp phần vào việc điều chỉnh, tình trạng của câu hỏi; để làm nổi bật điều mà những người bênh vực giáo lý này thực sự chủ trương là gì, và cũng làm nổi bật những phẩm chất hạn định và điều kiện mà họ chủ trương nó. Sẽ đạt được nhiều nếu tôi thành công trong việc làm sáng tỏ lập trường của chúng ta, và góp phần giúp gỡ nó ra khỏi sự rối rắm mà những cuộc thảo luận không liên quan về những vấn đề hoàn toàn lạc đề đã, như người ta đôi khi bị cám dỗ nghĩ, gần như vô vọng cuốn nó vào.
Theo kế hoạch và phương pháp của cuộc khảo sát hiện tại của tôi, tôi không quan tâm nhiều đến bất cứ định nghĩa nào về các thuật ngữ. Một định nghĩa như vậy về các thuật ngữ sẽ là không thể thiếu, nếu tôi sắp đi vào toàn bộ chủ đề một cách có phương pháp và toàn diện; nhưng, xét theo mục đích hiện tại của tôi, tôi hy vọng có thể hoàn thành nó mà không cần sự trợ giúp của kỹ thuật hình thức và kinh viện cứng nhắc. Tôi bằng lòng hiểu bởi sự mặc khải bất cứ điều gì Đức Chúa Trời muốn nói với con người, dù con người có thể tự mình khám phá ra nó hay không; và về sự soi dẫn, tôi không cần bất cứ sự thừa nhận hay công nhận nào về nó mà không hàm ý sự vô ngộ. Quả thật, tôi có ý tránh dùng từ soi dẫn này; không phải vì tôi cho nó không thích hợp — nó là từ đúng — mà vì nó đã bị, tôi e phải nói là một cách không thành thật, bóp méo khỏi nghĩa được công nhận của nó, như diễn tả sự giám sát thiêng liêng của tiến trình mặc khải mà bảo đảm một cách vô ngộ lẽ thật và sự chính xác của điều được mặc khải, và bị làm cho có nghĩa là sự nâng cao, ít hay nhiều, của khả năng hay năng lực loài người, và do đó có thể sai lầm.
Nói vắn tắt, tôi có ý, thứ nhất, đưa ra hai nhận xét mở đầu để giải thích điều, theo sự hiểu của tôi, được hiểu khi sự vô ngộ của Kinh Thánh được khẳng định; và sau đó chỉ ra một số điều kiện — bốn điều — mà dưới đó sự khẳng định về sự vô ngộ của Kinh Thánh ấy được đưa ra.
Vậy, thứ nhất, tôi phải đưa ra hai nhận xét mở đầu để giải thích điều được hiểu khi sự vô ngộ của Kinh Thánh được khẳng định. Nhận xét thứ nhất liên quan đến bản chất, nhận xét thứ hai liên quan đến phạm vi, của sự vô ngộ được tuyên bố.
1. Bởi sự vô ngộ của Kinh Thánh, tôi đơn giản muốn nói rằng nó là bản ghi vô ngộ của một sự mặc khải vô ngộ. Sự vô ngộ hoàn toàn và đơn thuần là khách quan. Nó là thuộc tính của sự mặc khải và của bản ghi, được xem hoàn toàn tách khỏi sự giải thích mà mỗi thứ có thể nhận được, và ấn tượng mà nó có thể tạo ra, trong tâm trí chủ quan mà nó tiếp xúc. Sự mặc khải, như Đức Chúa Trời ban cho, là vô ngộ; nó có thể không như vậy, khi được con người thấu hiểu. Bản ghi về nó, như được Đức Chúa Trời gợi ý hay giám sát, là vô ngộ; nó có thể không như vậy, khi được chúng ta đọc.
Có vẻ không cần thiết khi đề cập đến một sự phân biệt quá rõ ràng và hiển nhiên. Nhưng những ai quen thuộc với một số lối lý luận gần đây về sự soi dẫn đều biết rằng đã không ít công sức được bỏ ra, bằng cách trộn lẫn và lẫn lộn những điều khác nhau, để bao bọc toàn bộ chủ đề về sự mặc khải, và bản ghi của sự mặc khải, trong một thứ sương mù mờ ảo và đáng ngờ.
Như vậy, về sự mặc khải, ảnh hưởng thiêng liêng dưới đó Môi-se đã nói khi ông ban luật pháp; Ê-sai, khi ông mô tả trước những sự đau đớn của Christ; Phao-lô, khi ông dạy giáo lý về ân điển — được trình bày như khác với ảnh hưởng thiêng liêng dưới đó một người tốt và có tài năng nói ngày nay, khi ông giảng luận về luật pháp, về Christ, về ân điển; không phải khác về loại, hay về bản chất, mà về lượng, hay về số lượng, hay về mức độ. Do đó người ta đã suy ra rằng, dù sự thấu hiểu của họ về những vấn đề này có thể đã rõ ràng hơn, cao hơn, trực giác hơn, sâu rộng hơn về mọi hướng — trên, dưới, đằng sau, đằng trước — so với những người khác đã có ít sự hợp tác của Đức Thánh Linh hơn, nó không thể đạt đến sự chắc chắn tuyệt đối và trọn vẹn. Nó có thể đáng tin cậy và thỏa mãn hơn nhiều, nhưng nó không phải là vô ngộ.
Cũng vậy, về bản ghi của sự mặc khải, Sứ đồ Giăng, khi viết về cuộc đời của Thầy mình, hưởng một mức độ lớn hơn về ảnh hưởng và sự hướng dẫn thiêng liêng so với một người viết tiểu sử bình thường ghi lại những lời nói và việc làm của một người bạn tin kính. Nhưng đó là một ảnh hưởng và sự hướng dẫn cùng một bản chất. Nó giúp "môn đồ được Chúa Giê-xu yêu" hiểu rõ hơn chủ đề thiêng liêng của hồi ký mình, thâm nhập với sự đồng cảm sâu sắc hơn vào tâm trí và tấm lòng của Thầy mình, và do đó đưa ra một bức tranh tốt hơn và sống động hơn về Ngài, cũng như một bản sao chính xác hơn về sự dạy dỗ của Ngài, so với điều ông có thể làm. Tuy nhiên, ngay cả Giăng cũng có thể không nắm được toàn bộ các mối liên hệ, ý nghĩa đầy đủ và chính xác, của câu chuyện mà ông phải kể; và như vậy, trong việc kể lại nó, ông có thể đã không đạt đến lẽ thật, hay vô tình, thỉnh thoảng, đã trình bày sai nó.
Bây giờ, sự ngụy biện của tất cả những điều này dường như nằm ở chỗ không phân biệt vị trí của một người mà qua đó một sự mặc khải được ban cho, hay bởi đó nó được ghi lại, với vị trí của một người bình thường chú ý đến sự mặc khải, hay đọc bản ghi. Câu hỏi không phải là, Tri thức của Ê-sai về sứ điệp mà ông phải truyền đạt có đầy đủ và vô ngộ không? mà là, Đức Chúa Trời có trông nom, và bảo đảm, rằng nhờ phương tiện của Ê-sai sứ điệp ấy sẽ được truyền đạt một cách đầy đủ và vô ngộ đến những người mà ông phục vụ không?
Không phải là, Có sự vô ngộ trong chính đấng tiên tri không? mà là, Có sự vô ngộ trong sự dạy dỗ tiên tri của ông không? Xét về sự hiểu biết của chính ông về điều Đức Chúa Trời ủy thác cho ông mặc khải, ông có thể ở cùng vị trí với bất cứ thành viên nào khác của Hội Thánh — chắc chắn được soi sáng hơn, nhưng không nhất thiết vô ngộ. Đức Chúa Trời là đấng mặc khải — không phải Ê-sai. Do đó, sự vô ngộ nằm trong sự bày tỏ hay khám phá mà Đức Chúa Trời khiến đấng tiên tri thực hiện — không nằm trong sự thấu hiểu của chính đấng tiên tri. Đây là quan điểm được Sứ đồ Phi-e-rơ gợi ý: — "Về sự cứu rỗi đó, các đấng tiên tri đã tìm tòi suy xét, và đã nói tiên tri về ân điển định sẵn cho anh em: tìm cho biết thời kỳ nào và thời kỳ cách nào mà Thánh Linh Đấng Christ ở trong lòng mình đã chỉ cho, là khi làm chứng trước về sự đau đớn của Đấng Christ và về sự vinh hiển sẽ theo sau. Các đấng ấy đã được tỏ cho rằng chẳng phải vì mình, bèn là vì anh em mà truyền những điều đó, là những điều hiện nay đã rao truyền cho anh em, bởi những người nhờ Đức Thánh Linh từ trên trời sai xuống, mà giảng Phúc Âm cho anh em; các thiên sứ cũng ước ao xem xét những sự đó" (I Phi-e-rơ 1:10-12).
Cũng hãy lấy bản ghi của một sự mặc khải; và, để đơn giản vấn đề, hãy lại là Nhà truyền Phúc Âm Giăng, đang viết xuống một trong những bài giảng của Chúa Giê-xu, mà người ta sẽ thừa nhận rằng, khi Chúa Giê-xu giảng nó, đã có một sự mặc khải vô ngộ. Xét về sự thấu hiểu và nắm giữ của chính ông đối với bài giảng, Giăng khi viết nó có thể được xem là ở vị trí tương tự với chúng ta khi đọc nó; — với những lợi thế lớn hơn vô cùng, không nghi ngờ gì, để tiếp thu tất cả một cách chính xác, nhưng vẫn, xét theo quan điểm cá nhân ấy, không nhất thiết vô ngộ — không được soi sáng đầy đủ và vô ngộ. Thế mà sự vô ngộ của bản ghi mà ông viết vẫn có thể được bảo đảm bởi sự giám sát trực tiếp của Đức Thánh Linh vô ngộ.
2. Đã rõ bản chất của sự vô ngộ được tuyên bố như vậy, — giờ chúng ta hãy xét đến phạm vi của nó.
Không phải mọi điều trong Kinh Thánh đều là sự mặc khải. Ở một mức độ lớn Kinh Thánh là một bản ghi về các công việc loài người — những lời nói và việc làm của con người, không phải lúc nào cũng là bản ghi về giáo lý thiêng liêng, hay về những sự thông truyền từ Đức Chúa Trời. Nó có vô ngộ khi thuật lại các cuộc chiến của các vua, và chèn vào các gia phả của các chi phái và gia đình; — có vô ngộ một cách chặt chẽ như khi nó báo cáo một lời sấm trực tiếp của thiên đàng, hay khi nó thể hiện sự dạy dỗ tôn giáo của các tiên tri và sứ đồ?
Để xác định điểm này, trong chừng mực sự cần thiết của trường hợp có thể được phép tác động lên nó, hãy vắn tắt suy xét kế hoạch và phương pháp thực tế của sự mặc khải mà Kinh Thánh ghi lại. Trên thực tế, Đức Chúa Trời đã đẹp lòng mặc khải ý muốn của Ngài cho con người như thế nào?
Tôi có thể hình dung Ngài làm như vậy trong một hình thức và cách thức cho phép dễ dàng tách ra khỏi các biến cố của lịch sử và các hành động của con người. Mọi điều Ngài định nói với loài người — toàn bộ sự dạy dỗ mà Ngài muốn ban cho họ bằng lời qua sự khám phá trực tiếp từ chính Ngài, tách khỏi điều họ có thể thu thập từ các công việc và đường lối của Ngài — có thể đã được gồm trong một sự thông truyền duy nhất, được thực hiện một lần, và một lần cho mãi mãi, cho một người có đủ khả năng, hay đồng thời cho một số người được chọn, hiệp lại vì mục đích ấy. Sự thông truyền duy nhất ấy có thể đã trọn vẹn tự thân, bao gồm bất cứ thông tin và sự hướng dẫn nào Đức Chúa Trời định theo cách này ban cho để dẫn dắt loài người trong mọi thời đại.
Hãy giả sử tổ phụ nguyên thủy của loài người đã sở hữu sự thông truyền duy nhất này — đã nhận được một sự mặc khải chân thật như vậy — được chứng thực rõ ràng và không mập mờ cho chính tâm trí họ là không phải một khám phá của họ, mà là một sự thông truyền trực tiếp của Đức Chúa Trời — chính lời của Ngài phán vào tai họ. Hãy giả sử thêm rằng họ đã lập, hay đã nhận, một bản ghi về sự thông truyền này, và rằng tài liệu ấy đã được truyền xuống đến ngày nay trong tình trạng bảo tồn khá tốt. Trên giả thiết này, hoàn toàn có thể hình dung rằng những sách tương tự như những sách mà Kinh Thánh gồm có có thể được viết ra từ thời đại này sang thời đại khác; chia sự mặc khải nguyên thủy và trọn vẹn duy nhất ấy thành các thành phần và yếu tố cấu thành của nó; áp dụng chúng, trong chi tiết có trật tự hay hỗn tạp, vào những nhu cầu khác nhau của lịch sử, — dù là lịch sử của toàn thể loài người, hay của những gia đình, hay dân tộc, hay cá nhân cụ thể; — và bày tỏ những cách dùng khác nhau đã được thực hiện về chúng, "trong nhiều thời khác nhau và nhiều cách khác nhau," bởi những tâm trí lãnh đạo của các thế hệ kế tiếp. Sự thông truyền thiêng liêng nguyên thủy có thể như vậy, có thể nói, được tái hiện từng chút một trong các trước thuật của những người được thúc đẩy, dưới ảnh hưởng thiêng liêng thông thường ban cho những người thánh, để minh họa và mở ra những liên hệ khác nhau của nó, tại vô số điểm tiếp xúc, trên tiến trình của xã hội loài người, các điều kiện của đời sống loài người, và những kinh nghiệm của tấm lòng loài người. Có thể có những sách lịch sử, luật pháp, thi ca, thờ phượng, và theo một nghĩa nào đó, cũng là tiên tri; những luận văn giáo huấn, những thư từ thân mật, những bài ca, châm ngôn, ngụ ngôn; — tất cả đều dựa trên sự mặc khải xưa, thấm nhuần tinh thần của nó, rút ra các nguyên tắc của nó thành những ứng dụng thực tiễn, và đan xen dày đặc với chính những lời và cụm từ của nó, những câu và đoạn của nó, đến nỗi điều đã tồn tại lúc ban đầu như một tổng thể thiêng liêng trọn vẹn có thể đều được tìm thấy, dưới hình thức những phần tách rời và những mảnh vụn rải rác, trong khối văn chương loài người cứ thế tụ họp và lớn lên xung quanh nó. Tôi nói văn chương loài người — vì văn chương ấy có thể chỉ là loài người; và chừng nào sự mặc khải nguyên thủy, trong bản ghi nguyên thủy của nó, còn trong tầm với, và có thể được tham khảo, thì sẽ có ít hay không có khó khăn trong việc gỡ sự thiêng liêng ra khỏi sự loài người. Tuy nhiên, ngay cả trong trường hợp ấy, giá trị và sự hữu ích của các sách, như những sách được viết để nối lý tưởng thiêng liêng với những thực tại của thế giới hiện thực, sẽ tương đối nhỏ, nếu những người viết chúng không được hướng dẫn một cách vô ngộ, và do đó có thể sai lầm. Và giả sử chính tài liệu, trong đó sự mặc khải được ghi lại như một tổng thể, bị mất đi, sau khi khối văn chương được xem là hoàn tất, — trong đó toàn bộ nó thực sự tồn tại, nhưng tồn tại rải rác, và pha trộn với những chất liệu khác, — thì sao? Chúng ta vẫn còn sự mặc khải. Nhưng ai sẽ cho chúng ta biết nó là gì? Hay làm sao chúng ta có thể tìm ra nó là gì? Vì chúng ta chỉ có nó như đã bị xử lý bởi loài người đơn thuần; bị chia nhỏ và rải ra qua vô số các trước thuật được biết là ít hay nhiều chỉ là loài người; tự nó, quả thật, vẫn vô ngộ như trước; tuy nhiên chỉ được tìm thấy trong các sáng tác của con người, được thú nhận là có thể sai lầm; lại được tìm thấy ở đó, hơn nữa, không có dấu ngoặc trích dẫn, hay bất cứ dấu hiệu xác định hay phân biệt nào về bất cứ loại nào giữa điều thuộc về Đức Chúa Trời và điều thuộc về họ. Và các sách càng hoàn thành tốt mục đích mà tôi đã giả sử chúng được viết — các tác giả của chúng càng thành công triệt để trong việc làm cho những sáng tác khác nhau của mình, thuộc bất cứ loại nào, thành những hiện thân và biểu hiện sống động, thực tiễn của lẽ thật được mặc khải; trong đó nó được diễn ra muôn vẻ trong sự hài hòa phù hợp với những phần và khía cạnh muôn vẻ của chính nó; thì khó khăn trong việc gỡ và tách quặng thiêng liêng ra khỏi lớp đất loài người của nó càng lớn bấy nhiêu. Thực ra, khó khăn này có thể lớn đến mức đẩy người ta đến một trong hai lựa chọn: hoặc từ bỏ hoàn toàn ý niệm về một sự mặc khải vô ngộ, hoặc chấp nhận chính các sách ấy là vô ngộ, trong đó mà thôi, theo giả thiết đang xét, sự mặc khải vô ngộ hiện được chứa đựng.
Đây chính là sự lựa chọn bị ép buộc trên chúng ta, liên quan đến bộ sách, hay tuyển tập các trước thuật, mà chúng ta gọi là Kinh Thánh. Chúng ta có trong nó một sự mặc khải thiêng liêng vô ngộ không? Chúng ta có thể có một sự mặc khải như vậy, thiêng liêng và vô ngộ, trừ khi tính chất hay thuộc tính của sự vô ngộ thuộc về theo nghĩa đầy đủ nhất cho bản ghi trong đó nó được chứa đựng — trừ khi Đấng Ban sự mặc khải bảo đảm sự chính xác của điều mà những người ghi lại sự mặc khải viết ra? Lời vô ngộ của Đức Chúa Trời có thể ở trong Kinh Thánh, trừ khi chính Kinh Thánh là Lời vô ngộ của Đức Chúa Trời?
Cách thức mà ý muốn có thẩm quyền của Đức Chúa Trời đã thực sự được thông truyền hay mặc khải cho con người, rất giống sự đảo ngược, hay đối nghịch, của cách mà tôi đã giả sử nó được thông truyền; và sự tương phản có thể hữu ích trong việc hướng dẫn những tìm hiểu và nhận xét của chúng ta dưới những tiêu đề như sau, liên quan đến các điều kiện mà dưới đó sự vô ngộ của Kinh Thánh được khẳng định: — I. Sự mặc khải phải là dần dần và tiến triển, không phải ngay lập tức và một lần trọn vẹn. II. Nó phải là thực tiễn và sắc bén; nảy sinh từ những nhu cầu cấp bách, và được định hình cho những dịp, của đời sống và kinh nghiệm loài người thông thường, từ ngày này sang ngày khác, và từ thời đại này sang thời đại khác; do đó dẻo dai trong khả năng thích ứng với các lối suy nghĩ và cảm xúc của loài người; không bị đúc cứng nhắc trong một khuôn mẫu thiêng liêng của sự hoàn hảo tuyệt đối. III. Nó phải là tự nhiên và tự do; không cứng nhắc và hình thức. IV. Tuy nhiên, nó phải, xuyên suốt, bị giới hạn và hạn chế; không trải rộng trên toàn bộ cánh đồng của tri thức khả dĩ, mà chỉ bao gồm điều liên quan đến sự cai trị đạo đức của Đức Chúa Trời và sự cứu rỗi của con người. Dưới những điều kiện như thế này, hãy giả định một sự mặc khải vô ngộ được ban cho, và một bản ghi vô ngộ về nó được lập nên; và hãy hỏi xem bản ghi ấy có trình bày rất giống diện mạo mà Kinh Thánh, như chúng ta hiện có, trình bày không? Hãy nhìn Kinh Thánh như một sách được soạn dưới những điều kiện này; và hãy xem chúng có, một mặt, chỉ ra hướng mà bằng chứng về sự soi dẫn và vô ngộ của nó có thể được tìm kiếm, và, mặt khác, gợi ý những nguồn mà từ đó một lời giải đáp có lẽ cho hầu hết những khó khăn của chủ đề này có thể được rút ra. Hai điều kiện đầu trong những điều kiện này có thể nói là gắn chủ yếu với yếu tố thiêng liêng trong sự soạn thành Kinh Thánh; hai điều cuối với yếu tố loài người.
I. Điều Đức Chúa Trời phải thông truyền bằng sự mặc khải cho con người phải được thông truyền, không phải một lần, mà như thể từng mảnh; dần dần và tiến triển.
Bây giờ, trước hết, sự suy xét này gợi ý một lý do rất mạnh tại sao Đức Chúa Trời nên, từ đầu, và suốt dọc đường, giám sát một cách chặt chẽ và tỉ mỉ nhất việc giao phó những sự thông truyền của Ngài cho chữ viết, để bảo đảm ngay cả sự chính xác từng chữ của bản ghi.
Tôi biết rằng đây là một lối lý luận về Đức Chúa Trời mà trong việc dùng nó cần có sự thận trọng lớn nhất. Suy ra rằng Đức Chúa Trời hẳn đã đi một đường lối nào đó liên quan đến bất cứ vấn đề nào, chỉ vì theo sự phán đoán của chúng ta nó dường như là đường lối duy nhất thích hợp với hoàn cảnh của trường hợp, thường không phải là kính cẩn hay an toàn. Tuy nhiên, trong trường hợp hiện tại, tôi không thể không nghĩ rằng giả định ấy mạnh một cách đặc biệt.
Đấng thấy sự cuối cùng từ buổi ban đầu, và trước mặt Ngài mọi lẽ thật đều phơi bày, dùng tôi, một người dốt nát và có thể sai lầm, để ghi lại, không phải toàn bộ điều Ngài định nói, mà chỉ một phần nhỏ, một phần rất nhỏ của nó. Ngài biết mối liên hệ của phần ấy với toàn thể; nhưng tôi không biết. Ngài có thể phán đoán phần ấy có thể được đặt như thế nào để cuối cùng nó sẽ ăn khớp vào toàn thể; nhưng tôi không thể. Có đáng tin không rằng Ngài sẽ để mặc tôi, khi viết một lịch sử, hay một bài thơ, hay một bức thư, đưa vào phần mặc khải mà tôi đã nhận từ Ngài đúng như tôi thấy hợp, và chọn cách riêng của tôi để giới thiệu và diễn đạt nó, mà không tự mình thỏa mãn rằng nó được xử lý hoàn toàn theo tâm ý của chính Ngài? Quý vị, là một thương gia, sẽ không tin cậy một thư ký, không quen thuộc với mọi quyền lợi của công việc kinh doanh rộng lớn của mình, để gửi một sứ điệp thay cho quý vị về một trong những quyền lợi ấy, có những liên hệ, mà quý vị hiểu còn anh ta không thể, đến công việc kinh doanh như một tổng thể. Quý vị sẽ yêu cầu xem tài liệu trước khi nó được gửi đi, và quý vị sẽ hiệu chỉnh ngay cả ngôn từ của nó.
Lại nữa, thứ hai, sự thật rằng những sự thông truyền thiêng liêng mà Kinh Thánh phải ghi lại có tính chất từng phần, và theo một nghĩa nào đó, rời rạc, có thể chuẩn bị cho chúng ta trông đợi khá nhiều khó khăn trong việc điều hòa và kết hợp chúng một cách hài hòa. Dù sao, nó phải là một lý lẽ cho sự khiêm tốn hơn nhiều trong việc xử lý Kinh Thánh so với điều đôi khi được bày tỏ.
Một tác giả, nhất là một tác giả đồ sộ, bị đặt vào một bất lợi lớn khi những quan điểm và tình cảm của ông về bất cứ lẽ thật quan trọng nào phải được thu thập từ vô số các trước thuật đa dạng, được soạn từ lâu, và trải dài trên một loạt năm dài. Ngay cả với ước muốn ngay thật nhất để xác minh tâm ý thật của ông, và làm trọn công bằng cho ông, quý vị thường rất lúng túng và sai lầm. Quý vị không thể giải thích ông đã bị dẫn đến nói theo cách đặc biệt này vào một lúc, và theo cách đặc biệt khác vào một lúc khác như thế nào. Tuy nhiên, quý vị không muốn phóng đại những dị thường và bất nhất có vẻ ngoài. Quý vị có một xác tín vững chắc rằng vĩ nhân mà quý vị đang nghiên cứu các tác phẩm biết mình đang làm gì khi viết chúng, và có những quan điểm cố định để bênh vực, và một hệ thống được tiêu hóa kỹ để duy trì. Quý vị xem xét kiên nhẫn, và phán đoán công bằng. Và nếu quý vị thấy những đoạn thực sự khó, trong đó ông dường như diễn đạt mình về bất cứ câu hỏi nào, hay dường như chính ông đã hành động trong bất cứ tình huống khẩn cấp nào, theo một cách có phần chỏi với những phát biểu của ông ở nơi khác và cách cư xử của ông vào những lúc khác, quý vị không ngạc nhiên. Quý vị nhớ lại rằng mình không biết nhiều chi tiết về ý nghĩa địa phương, tạm thời, cá nhân, hay tương đối có thể đã ảnh hưởng ông trong những dịp như vậy, mà nếu biết, sẽ cho thấy chỉ có một sự thích ứng công bằng và khôn ngoan với những nhu cầu của trường hợp; không hàm ý thay đổi, hay thỏa hiệp, hay nhượng bộ nào. Và vì quý vị đánh giá cao tác giả và các trước thuật của ông, quý vị sẵn lòng đồng ý ngay cả với một lời giải đáp chỉ là phỏng đoán, nếu nó đưa ra bất cứ điều gì gần với một sự minh oan thỏa đáng cho tính nhất quán của ông. Một lối hành xử như vậy là hợp lý và công bằng. Đó là lẽ thường. Đó là công bằng trần trụi.
Bây giờ, những sự thông truyền thiêng liêng mà Kinh Thánh tuyên bố ghi lại trải dài, với những khoảng cách lớn, qua nhiều thế kỷ. Chắc chắn, trong mọi sự công bằng, Kinh Thánh ghi lại chúng phải được xử lý và phán xét theo cách mà tôi đã cố mô tả.
Đây có lẽ là điều Sứ đồ Phi-e-rơ muốn nói trong đoạn đáng chú ý ấy, trong đó ông khẳng định một cách không mập mờ quyền tác giả thiêng liêng của các sách tiên tri, hay của Kinh Thánh nói chung, và gán nó làm lý do của một quy tắc hay chính điển chung về sự giải thích: "Chẳng có lời tiên tri nào trong Kinh Thánh lấy ý riêng giải nghĩa được. Vì chẳng hề có lời tiên tri nào là bởi ý một người nào mà ra, nhưng ấy là bởi Đức Thánh Linh cảm động mà người ta đã nói bởi Đức Chúa Trời" (II Phi-e-rơ 1:20, 21). Ông đang chứng minh rằng hy vọng về sự đến của Chúa trong quyền năng và vinh hiển không phải là "chuyện khéo đặt." Ông trước hết nhấn mạnh vào sự kiện về sự Hóa Hình. Ngay giữa sự hạ mình của Ngài, vinh hiển của Chúa chúng ta đã được chiêm ngưỡng. "Chúng tôi," Gia-cơ, Giăng, và tôi, "đã được chứng kiến sự oai nghiêm của Ngài." Chúng tôi đã thực sự thấy Ngài như Ngài sẽ được thấy vào lúc Ngài quang lâm lần thứ hai. Điều này, của
chính nó, tạo nên một sự phỏng đoán mạnh mẽ ủng hộ điều chúng tôi dạy, khi "chúng tôi đã rao truyền cho anh em biết quyền phép và sự đến của Chúa Giê-xu Christ chúng ta." Nhưng "lời tiên tri" là một bằng chứng "chắc chắn" hơn nữa: rõ ràng hơn, tường minh hơn, và trực tiếp hơn. Sứ đồ giới thiệu độc giả của mình đến lời ấy — đến Kinh Thánh chứa đựng lời ấy — để tìm bằng chứng cho giáo lý mà ông đang dạy. Và khi làm vậy, ông đưa ra cho họ một lời cảnh cáo nghiêm khắc. Họ phải "biết điều này trước hết" — họ phải giữ nó trong tầm nhìn như một nguyên tắc giải nghĩa hàng đầu và cốt lõi — rằng "không có lời tiên tri nào trong Kinh Thánh lấy ý riêng mà giải nghĩa được."
Câu châm ngôn được tuyên bố như vậy đã được giải thích theo nhiều cách khác nhau; nhưng, nếu xét chung với lý do được đưa ra cho nó, tôi hiểu ý nghĩa của nó có phần theo chiều hướng sau đây. Nếu Kinh Thánh là một tập hợp những luận văn riêng biệt và độc lập, do các tác giả khác nhau soạn ra, thì mỗi luận văn có thể được mong đợi là chứa đựng trong chính nó các phương tiện và chất liệu để tự giải nghĩa. Trong trường hợp đó, chúng ta sẽ cho là đủ khi để mỗi tác giả tự giải thích cho mình. Chúng ta sẽ dành cho ông ta lợi ích của việc đối chiếu hoặc so sánh các phân đoạn trong sách của chính ông ta, những đoạn có khả năng làm sáng tỏ hoặc chiếu sáng cho nhau; nhưng chúng ta sẽ không cho là cần thiết phải đi xa hơn những gì chính ông ta đã viết, để "đi xem xét ranh giới", như người ta nói, hay điều chỉnh các điều khoản của sự thỏa thuận, giữa ông ta và các tác giả khác mà tác phẩm của họ tình cờ được đóng chung trong cùng một quyển sách. Nhưng Kinh Thánh không phải là một tập hợp hỗn tạp như vậy. Nói cho đúng, nó chỉ có một tác giả duy nhất — Đức Thánh Linh từ đầu đến cuối. Tất cả các sách trong đó đều do Ngài soạn thảo. Ngài chịu trách nhiệm về tất cả. Và đã như vậy, Ngài được quyền hưởng cùng một mức độ công bằng từ phía chúng ta mà một tác giả bình thường có thể đòi hỏi. Chúng ta phải lấy các tác phẩm của Ngài như một chỉnh thể, và giải nghĩa chúng bằng sự trợ giúp của nhau; bằng cách cho phép chúng chiếu sáng cho nhau; đôi khi, có lẽ, giới hạn và thu hẹp ý nghĩa của nhau, và những lúc khác lại tăng cường và mở rộng ý nghĩa của nhau rất nhiều. Đây là quan điểm đúng đắn về Kinh Thánh như Lời của Đức Chúa Trời. Nó là tác phẩm của một tác giả; và của một tác giả, hãy nhớ, mà mục đích không phải là tuyên bố toàn bộ ý định và ý muốn của mình một lần, nhưng để cho nó dần dần lộ ra, một cách rời rạc từng phần, từng chút một, trong những đoạn tách rời. Ngài cố ý, lúc đầu, và trong một thời gian dài, tự kiềm chế; và tất yếu để lại nhiều điều, đặc biệt trong các sứ điệp ban đầu của Ngài, không được giải thích. Do đó, khi chúng ta thấy những cách Đức Chúa Trời đối xử với loài người trong thời xưa, như Kinh Thánh ghi lại, ở một vài điểm nào đó như thế này, mà ở khoảng cách thời gian này, chúng ta không thể làm sáng tỏ đến mức hoàn toàn thỏa mãn cho mình, thì điều đó không nên là vấn đề đáng ngạc nhiên đối với chúng ta, cũng không nên được cảm thấy như đang buộc tội sự không sai lầm của Kinh Thánh. Đối với Ngài, trong sự phù hợp với kế hoạch của một sự mặc khải tiến triển, không thể nào luôn luôn làm cho người ta biết hết mọi lý do của cách hành động của Ngài. Ngay cả với những sự khám phá rõ ràng hơn và đầy đủ hơn của sự mặc khải sau này, như một chiếc chìa khóa cho sự mặc khải ban đầu, chúng ta đôi khi vẫn có thể không xác định được những lý do này trong hiện tại. Khi chiêm ngắm một số khía cạnh nghiêm khắc hơn trong tính cách của Đức Chúa Trời mà sự mặc khải ban đầu phô bày, hoặc những hình phạt khắt khe trong sự quan phòng của Ngài mà nó tường thuật, chúng ta có thể dễ tự hỏi liệu đây có phải là cùng một Đấng mà tình yêu của Ngài chiếu sáng rực rỡ trên khuôn mặt của Chúa Giê-xu Christ chăng. Nhưng khi chúng ta thành thật xét đến bản chất của vấn đề, buộc, nếu tôi có thể nói như vậy, Đấng vinh hiển này, trong một thời gian dài, phải ẩn mình và các công việc của mình sau một đám mây chỉ được vén lên một phần, chúng ta thấy rằng chúng ta rất nên được trông đợi sẽ bằng lòng với những lời giải thích không hoàn toàn thoát khỏi nghi ngờ ở mọi điểm; — và đối với phần còn lại thì hãy im lặng. Thậm chí hơn nữa, chúng ta bắt đầu nghi ngờ rằng có lẽ chúng ta có thể sai lầm nghiêm trọng, nếu chúng ta chỉ chăm chú vào điều dường như là quan điểm nhẹ nhàng hơn về Cha vĩ đại được trình bày cho chúng ta trong Con của Ngài, và tự hỏi rằng, trước khi mọi sự kết thúc, và chính sự ban phát ân điển này đã qua đi hết tiến trình của nó, liệu có thể không có những việc được thấy và được làm trên đất khiến cho Đấng mà loài người cứ khăng khăng trình bày sai như Đức Chúa Trời báo thù của Cựu Ước phải bị nhận diện một cách khủng khiếp với Đấng mà, gây thiệt hại cho chính họ, họ có thể nhận ra rằng họ cũng đã trình bày sai như Đức Chúa Trời hoàn toàn nhân từ và hoàn toàn thương xót của Tân Ước.
II. Ý định của Đức Chúa Trời là sự mặc khải ý muốn của Ngài cho loài người phải là, không phải lý thuyết và trừu tượng, nhưng thực tiễn, và, như người ta nói, theo kiểu công việc, nảy sinh từ các hoàn cảnh, và thích ứng với các sự kiện và nhu cầu, của lịch sử loài người và đời sống con người. Bất cứ điều gì Đức Chúa Trời mặc khải vào bất cứ lúc nào về ý định và ý muốn của Ngài, Ngài đều mặc khải, như chúng ta nói, pro re nata — cho dịp cần thiết. Do đó, điều được mặc khải, ở một mức độ đáng kể, ít nhiều, mang hình thức và khuôn đúc của dịp đó.
Ngay cả ngoài sự cân nhắc này, độc lập với dịp đó, cơ quan được dùng, vì là cơ quan của con người, tất yếu ảnh hưởng đến thực chất cũng như hình thức và cách thức của sự mặc khải.
Tôi cho rằng lẽ thật, hoàn toàn tinh khiết và hoàn hảo, chỉ có thể ngự trong tâm trí thần thượng. Để đặt nó trong tâm trí của một loài thọ tạo, chính xác như nó ở trong tâm trí của Đấng Tạo Hóa, rất có thể là một điều bất khả.
Quả thật, người ta nói rằng trong trạng thái tương lai, "chúng ta sẽ biết như chúng ta đã được biết." Tuy nhiên, điều đó có thể không có nghĩa đen rằng sự hiểu biết của loài người chúng ta khi ấy sẽ được đồng hóa hoàn toàn với sự hiểu biết của thần thượng, và được làm cho hoàn toàn ngang bằng với nó. Nó chủ yếu nhằm đánh dấu rõ ràng sự tương phản, về mặt này, giữa trạng thái tương lai đó và trạng thái hiện tại, trong đó "chúng ta hiểu biết một phần, và nói tiên tri một phần." Dù sao, trong đời này, như điều rõ ràng từ lời tuyên bố của sứ đồ, sự mặc khải, ngay cả khi đầy đủ và rõ ràng nhất, cũng không chuyển lẽ thật đồng nhất và trọn vẹn từ tâm trí thần thượng sang tâm trí con người; nó không ban sự hiểu biết hoàn hảo, nhưng chỉ là sự hiểu biết một phần.
Bây giờ, đó là một câu châm ngôn đúng đắn của các trường phái, rằng "bất cứ điều gì được nhận lãnh, đều được nhận lãnh theo khả năng của người nhận." Câu châm ngôn này áp dụng cho một sứ điệp thần thượng cũng như cho những điều khác. Do đó có thể tự do thừa nhận rằng lẽ thật của Phúc Âm — lẽ thật như trong Đức Chúa Giê-xu — ngay cả khi được truyền đạt trực tiếp và ngay lập tức — ví dụ cho các sứ đồ được linh cảm — cũng không phải đối với họ, một cách tuyệt đối và hoàn hảo, như nó đối với Đức Chúa Trời. Ngay cả họ cũng "hiểu biết một phần, và nói tiên tri một phần."
Thậm chí hơn nữa: có thể thừa nhận rằng đối với bất cứ người nào trong họ, nó không hoàn toàn giống như đối với bất cứ người nào khác trong họ; rằng không có hai người nào trong họ thấy nó dưới cùng một ánh sáng chính xác, hay có thể trình bày nó dưới cùng một ánh sáng chính xác cho những người khác.
Họ là những người cùng chung bản tính với chúng ta. Họ có những đặc điểm riêng của mỗi người; những nét đặc biệt cá nhân trong tư tưởng và tình cảm; những khí chất và sở thích riêng biệt. Người nào phải hoặc rất mù quáng hoặc rất cố chấp, mới từ chối thừa nhận rằng Phao-lô, Gia-cơ, Phi-e-rơ và Giăng, mỗi người đều có khái niệm riêng của mình về con đường của sự sống và bổn phận được mặc khải; và rằng, khi viết các thư tín sứ đồ của mình, họ dạy nó mỗi người theo khái niệm riêng của mình. Nếu không phải như vậy, Tân Ước hẳn đã là một quyển sách rất buồn tẻ; và tệ hơn, tâm trí của Đức Chúa Trời hẳn đã được truyền đạt cho chúng ta ít đầy đủ và đầy đủ cách đáng kể hơn là như chúng ta có nó bây giờ; trừ phi, quả thật, các tác giả chỉ là những cỗ máy. Chính thực tế là chúng ta có lẽ thật của Phúc Âm được trình bày cho chúng ta bởi những người khác nhau, nhìn nó từ những quan điểm khác nhau, và quan niệm về nó có phần khác nhau, là điều giúp chúng ta đạt được một cái gì đó tốt hơn, dù sao, một cái nhìn chỉ phiến diện về lẽ mầu nhiệm lớn lao của sự tin kính, mà tuy vậy, sau hết, cho đến khi nhà đất của chúng ta, là đền tạm này, bị hủy phá, chúng ta chỉ có thể biết một phần.
Nhưng giờ đây, thừa nhận và vui mừng cảm tạ về thực tế này, tôi đưa nó ra như điều mà theo ý tôi là một trong những lập luận mạnh mẽ nhất trong tất cả cho sự linh cảm đầy đủ và không sai lầm của các tác phẩm sứ đồ. Tôi không thể khiến mình tin rằng khi Đức Chúa Trời có ý định mặc khải ý muốn của Ngài cho tôi, cho bạn, cho mọi người, trong một vấn đề, không chỉ là vấn đề của sự sống và sự chết, nhưng của sự sống và sự chết cho đời đời; khi Ngài sắp truyền đạt, như từ chính mình, và theo thẩm quyền của chính Ngài, sự hiểu biết về con đường cứu rỗi duy nhất; và khi, vì mục đích đó, Ngài dùng đến tâm trí và ngòi bút của con người, những người, vì là con người, dù tốt nhất cũng chỉ có thể tự mình biết nó một phần; — và những người, hơn nữa, vì là những người có thói quen và khuynh hướng khác nhau, không thể không nhìn nó và trình bày nó khác nhau — tôi nói rằng tôi không thể khiến mình tin rằng Ngài để những người này viết mà không có sự giám sát và sự trông nom không sai lầm nhằm bảo đảm sự chính xác theo nghĩa đen và theo từng chữ của mỗi câu họ soạn ra; để nó theo nghĩa đen và theo từng chữ là điều Ngài muốn nó phải là; theo nghĩa đen và theo từng chữ là đúng đắn và chân thật. Tôi sẽ không làm điều sai trái lớn như vậy đối với Đức Chúa Trời tôi khi tưởng tượng rằng Ngài có thể hành động như thế. Có thể tôi phải thừa nhận rằng có những khó khăn liên quan đến những di sản quý báu này, mà tôi, trong thời đại và xứ sở xa xôi này, không có phương tiện để giải quyết. Nhưng riêng tôi sẽ không phải là người tạo ra khó khăn; không phải là người hăm hở tìm kiếm chúng; cũng sẽ không làm quá lên về chúng khi chúng tự ép mình vào tôi. Tôi sẽ không từ chối một lời giải thích có khả năng, hoặc thậm chí có thể, về chúng, chỉ vì nó không làm sáng tỏ tất cả, và làm cho mọi sự chắc chắn. Và chắc chắn nhất, ngay cả trong một trường hợp tuyệt vọng, tôi sẽ cho là vô cùng có khả năng hơn nhiều rằng có một sai lầm nào đó ở phía tôi, một lỗi nào đó trong cách tôi nhìn nhận vấn đề; rằng sự bối rối tôi đang gặp là do khoảng cách của tôi với các tác giả; rằng vài lời đơn giản từ họ sẽ ngay lập tức loại bỏ nó; — và sẽ loại bỏ nó khi tôi gặp họ trong một thế giới tốt đẹp hơn; — hơn là rằng hoặc họ đã đảm nhận, hoặc Đức Chúa Trời đã cho phép họ, để xử lý, như những sứ thần được Ngài ủy quyền, và những thầy dạy có thẩm quyền của Hội Thánh Ngài trong mọi thời đại, những điều sâu nhiệm của sự công chính và bình an của Ngài, bằng bất cứ lời nào khác ngoài những lời mà chính Đức Thánh Linh của Ngài đã chuẩn thuận và chấp nhận.
Trở lại điểm đang bàn, tôi nhận xét rằng chúng ta không chỉ phải xét đến cơ quan con người được dùng, như một yếu tố làm biến đổi sự mặc khải mà Kinh Thánh là bản ghi chép, nhưng chúng ta cũng phải dành chỗ cho các dịp của con người mà nó được thích ứng. Lẽ thật thần thượng, như được dạy trong Kinh Thánh, giống như toán học ứng dụng, hơn là toán học thuần túy. Nó không giống như khoa học trừu tượng về số hay độ dài, nhưng giống như khoa học về số hay độ dài được áp dụng thực tiễn, trong các nghề cơ khí, hay trong các giao dịch thương mại. Trong Kinh Thánh chúng ta không chỉ có Đức Chúa Trời phán từ trời, và con người lắng nghe dưới đất; chúng ta có Đức Chúa Trời, như người ta nói, ngự xuống đất, xen mình vào các công việc của nó, tham dự vào những diễn biến bình thường của lịch sử thế giới, lợi dụng lời nói và việc làm của con người cho mục đích truyền đạt sự dạy dỗ mà Ngài muốn ban.
Do đó cần có sự phân biệt liên tục, để chúng ta có thể xác định giá trị thật và ý nghĩa của các tuyên bố Kinh Thánh như những biểu hiện của tâm trí và ý muốn thần thượng.
Với sự ngay thẳng thông thường, nhiệm vụ thực hiện sự phân biệt cần thiết không thực sự khó khăn. Nhưng thật dễ dàng, nếu người ta có ý như vậy, để tạo ra sự bối rối; để lẫn lộn dịp của trần gian với bài học của thiên đàng; và để phản đối một số điều trong cách hành động thần thượng mà có thể dường như không phù hợp với lý tưởng cao nhất của lẽ thật tinh khiết và sự thánh khiết hoàn hảo, trong khi theo mọi sự công bằng, người ta nên dành chỗ cho sức ép bắt buộc của hoàn cảnh. Chúng ta phải coi Đức Chúa Trời, trong những cách đối xử của Ngài với loài người mà Kinh Thánh ghi lại, như ở một ý nghĩa nào đó bị đặt dưới một sự kiềm chế. Việc cưỡng ép ý chí con người, hay làm xáo trộn và đảo lộn các luật lệ bình thường điều tiết các biến cố của đời sống con người, và tiến trình của xã hội loài người, không phải là một phần trong mục đích của Ngài. Về phía Ngài, phải có một mức độ thích ứng nào đó. Ngài không thể, trong Lời của Ngài, cũng như trong sự quan phòng của Ngài, có mọi sự chính xác như vậy, và được trình bày như vậy, như tiêu chuẩn của sự hoàn hảo tuyệt đối đòi hỏi. Chẳng hạn, khi lập pháp cho Y-sơ-ra-ên cổ đại, không thể nào có thể điều chỉnh thể chế hôn nhân, các phong tục chiến tranh, các quyền của tù nhân, mối quan hệ giữa chủ và tôi tớ, và những vấn đề tương tự khác ảnh hưởng đến trật tự gia đình và phúc lợi công cộng, — chính xác như nguyên tắc tuyệt đối nghiêm ngặt đòi hỏi.
Nếu kế hoạch của Đức Chúa Trời là mặc khải ý muốn của Ngài bằng cách hướng dẫn không sai lầm cho Plato trong việc phác thảo ý tưởng của ông về một nước cộng hòa hoàn hảo, — hay Philip Sidney của chúng ta trong việc soạn "Arcadia" của ông — thì đã không có những điều bất thường bề ngoài nào mà kẻ hoài nghi thích phát hiện, và đôi khi làm phiền lòng độc giả sùng kính khi tìm thấy, trong các tác phẩm của Môi-se, và trong các sách Các Vua.
Ngay cả khi sự mặc khải của Tân Ước được ban ra, một số điều mà người ta có thể đã mong đợi Chúa chúng ta và các sứ đồ của Ngài sẽ điều chỉnh theo luật hoàn hảo của sự tự do, đã bị bỏ lại, như có vẻ, chưa được quyết định. Những điều ác phải được phép tự nó giải quyết, như người ta nói, dần dần theo dòng thời gian, qua sự giác ngộ Cơ Đốc ngày càng tăng của nhân loại; và tinh thần của Phúc Âm, khi ảnh hưởng của nó được cảm nhận từ thời đại này sang thời đại khác trong mọi lĩnh vực của kinh nghiệm con người, một cách tự nhiên và tự phát sẽ thực hiện những cải cách lành mạnh và phước hạnh, mà việc ban hành bằng đạo luật chính thức, hay truyền lệnh bằng mệnh lệnh tích cực, hẳn đã làm thất bại chính mục đích mà Phúc Âm được ban ra. Sự biến mất của chế độ đa thê — sự nâng cao địa vị của phái nữ — sự bãi bỏ chế độ nô lệ cá nhân trong thế giới Cơ Đốc châu Âu — và những cải thiện tương tự khác trong xã hội hiện đại, là những ví dụ điển hình.
Tóm lại, cả về việc dạy lẽ thật lẫn việc thi hành bổn phận, nguyên tắc mà trên đó sự mặc khải thần thượng đã được ban ra, "nhiều lần nhiều cách", rất giống với nguyên tắc mà chính Thầy Vĩ Đại đã hành động trong chức vụ cá nhân của Ngài, khi "Ngài phán với dân chúng bằng ẩn dụ, tùy theo sức họ nghe được." Và do đó, trên nguyên tắc đó, bản ghi chép của sự mặc khải nên được giải nghĩa và phê bình một cách công bằng.
Nếu công bằng chung này được thực hiện đối với nó, không ít những phản đối được đưa ra trong một số nơi chống lại sự không sai lầm của nó sẽ được thấy là hoàn toàn vô căn cứ. Thậm chí hơn nữa, tôi tin chắc rằng nếu có sự xét đến đúng mức đối với sự cân nhắc vừa nêu, thì sự phỏng đoán ủng hộ sự không sai lầm của Kinh Thánh sẽ xuất hiện là rất mạnh mẽ. Tôi không thể thấy làm sao nếu không chúng ta có bất cứ sự bảo đảm nào cho sự chính xác của một sự mặc khải, phụ thuộc vào sự hiểu biết về các hoàn cảnh trong đó các phần riêng biệt và liên tiếp của nó được truyền đạt để hiểu đúng về nó, trừ phi chúng ta có những hoàn cảnh này được báo cáo cho chúng ta dưới một sự trông nom không sai lầm. Và, tôi không nghi ngờ rằng, nếu một cuộc khảo sát toàn diện được thực hiện về tất cả các sự bày tỏ khác nhau về tâm trí của Đức Chúa Trời chứa trong Kinh Thánh, được xem dưới ánh sáng của các dịp lịch sử và hoàn cảnh mà bởi đó chúng được gợi ra, và mà chúng được thích ứng, thì một khối bằng chứng tích lũy có sức thuyết phục lạ lùng có thể được xây dựng lên. Thật ra, không thể nào giải thích được sự hòa hợp và nhất quán kỳ diệu bao trùm toàn bộ quyển sách thần thượng, — như bản ghi chép của một sự mặc khải của Đức Chúa Trời, nảy sinh từ, và lớn lên trong, tiến trình của nhân loại, — trên bất cứ giả thuyết nào khác ngoài giả thuyết rằng Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã giám sát toàn bộ quyển sách suốt từ đầu đến cuối, để bảo đảm, từ những sự khám phá cao nhất của thiên đàng trong đó, cho đến những chi tiết tầm thường nhất của trần gian, sự chính xác không sai lầm của mọi nội dung trong đó.
III. Sự mặc khải phải là tự nhiên và tự do, không cứng nhắc và hình thức. Những người mà qua họ nó sẽ được ban ra phải nói và viết một cách tự do. Dường như bằng cách nào đó một số người tưởng tượng rằng những người được Đức Thánh Linh hướng dẫn không sai lầm, và ý thức hay được bảo đảm về việc mình được như vậy, hẳn phải cảm thấy mình dưới áp lực của một sự kiềm chế mạnh mẽ, buộc phải bước đi, nếu tôi có thể nói như vậy, với sự tinh tế và tế nhị tột cùng; phải rất tỉ mỉ và cầu kỳ trong việc kể lại những gì họ phải kể; mang nỗi lo âu về sự chính xác cứng nhắc của mọi điều họ nói lên đến mức độ tỉ mỉ đến nỗi, ở một diễn giả hay tác giả bình thường, sẽ bị coi là hoặc chỉ là kiểu cách, hoặc là sự chính xác lố bịch và câu nệ. Tôi cho rằng chúng ta có thể mong đợi hiệu quả hoàn toàn ngược lại được tạo ra trên các phương thức tư tưởng và biểu đạt của họ. Tôi không thể thấy lý do nào khiến Đức Thánh Linh, nếu Ngài có một sứ điệp cần truyền đạt, lại không dùng cùng một phạm vi tự do mà người trung thực nhất trong loài người cho phép mình dùng, khi sự chính xác tỉ mỉ là không cần thiết, và không được giả vờ; như, chẳng hạn, khi ông ta cho là đủ khi nêu một tổng số năm, hay số người, bằng con số tròn; hay khi ông ta tường thuật lời nói của một người bạn, hay của một diễn giả, mà những lời chính xác ông ta không hề tuyên bố là đưa ra. Thậm chí hơn nữa, tôi hoàn toàn có thể tin rằng một người viết dưới sự bảo đảm của sự hướng dẫn thần thượng, có thể còn ít cẩn thận hơn trong những vấn đề như vậy so với mức mà nếu không ông ta sẽ cho mình buộc phải có; và có thể tự cho phép những sự tự do trong việc xử lý một số chủ đề, mà, nếu bị bỏ mặc cho mình, ông ta hẳn đã không bao giờ cho là có thể biện minh được khi lấy.
Hãy để tôi minh họa điều tôi muốn nói bằng một ví dụ rất đơn giản, trong một vấn đề rất nhỏ nhặt; — và rồi cố gắng cho thấy ý tưởng hay nguyên tắc mà tôi đã chỉ ra có thể được áp dụng cho những việc có hậu quả lớn hơn như thế nào.
Tôi thấy Phao-lô, trong Thư thứ nhất gửi cho người Cô-rinh-tô, trong sự nóng lòng muốn đối phó với những sự chia rẽ giữa họ — việc họ phe phái, "Ta theo Phao-lô, ta theo A-bô-lô, ta theo Sê-pha, ta theo Đấng Christ" — hỏi, với phần nào phẫn nộ, "Đấng Christ đã bị phân rẽ sao? Phao-lô đã chịu đóng đinh thay cho anh em sao? Hay là anh em đã nhân danh Phao-lô mà chịu phép báp-têm sao?" Và rồi ông thêm, trong sự vội vàng nôn nóng và lo lắng muốn từ chối việc mình đã từng cho họ bất cứ dịp nào để tưởng tượng rằng họ nên gắn bó với ông, như thể ông đã làm phép báp-têm cho họ nhân danh chính mình, — rằng ông đã không có thói quen thường xuyên làm phép báp-têm cho họ, và rằng giờ đây việc ông đã không làm như vậy là một vấn đề làm ông hết sức thỏa mãn: "Tôi cảm tạ Đức Chúa Trời vì tôi đã chẳng làm phép báp-têm cho ai trong anh em, chỉ trừ Cơ-rít-bu và Gai-út; e rằng có ai nói rằng anh em đã nhân danh tôi mà chịu phép báp-têm." Bây giờ đây là một sai lầm; và tôi có thể tưởng tượng người thư ký đã viết theo lời Phao-lô đọc, dừng lại để nói cho ông biết như vậy, và để nhắc lại trí nhớ của ông; hoặc không thì Phao-lô tự nhớ lại; vì ông tiếp tục nói: "Tôi cũng đã làm phép báp-têm cho nhà Sê-pha-na nữa." Rồi, như thể ông cảm thấy rằng có thể vẫn còn một vài thiếu sót, nhưng không cần thiết phải chi tiết và chính xác hơn, ông thêm: "Ngoài ra tôi không biết mình có làm phép báp-têm cho ai khác nữa không. Vì Đấng Christ đã sai tôi chẳng phải để làm phép báp-têm, nhưng để rao giảng Phúc Âm." Tôi đưa điều này ra như một minh họa nhỏ về sự tự do mà một sứ đồ được linh cảm có thể viết; sự tự do ấy càng lớn hơn, do ông hoàn toàn chắc chắn rằng bằng cách nào đó hay cách khác sự chính xác của điều ông viết sẽ được bảo đảm đầy đủ bởi Đức Thánh Linh, dưới sự giám sát không sai lầm của Ngài mà ông biết mình đang viết.
Bây giờ, sự cân nhắc được gợi ra như vậy có thể đi xa trong việc giải thích không ít những điều đã được coi là những khó khăn và phản đối cản trở sự không sai lầm của Kinh Thánh. Tôi sẽ chỉ nêu hai điều. Một là, — những sự khác nhau trong các câu chuyện Phúc Âm; hai là, — cách mà Cựu Ước được trích dẫn và nhắc đến trong Tân Ước.
1. Về điều thứ nhất, hãy để tôi đưa ra một giả thuyết.* Chúa phước hạnh của chúng ta, trong thời gian Ngài sống, hay sau khi Ngài sống lại và trước khi Ngài về trời, có thể đã muốn bốn người trong số những người theo Ngài, những người đã luôn ở với Ngài trong chức vụ của Ngài, viết xuống, một cách riêng biệt và độc lập, những gì họ có thể nhớ, và những gì họ cho là đáng nhớ nhất, về lời nói và việc làm của Ngài; và rồi mang các câu chuyện riêng của họ đến cho Ngài, để Ngài xem lại và sửa chữa. Sự hiểu biết rằng những gì họ viết sẽ được trình lên trước mắt Thầy của họ, hẳn sẽ là một động lực cho tất cả họ để làm hết sức mình. Nhưng nó cũng sẽ không cho họ sự mạnh dạn và tự do lớn lao trong việc thực hiện nhiệm vụ của mình sao? Họ sẽ không cảm thấy mình bị cản trở bởi nỗi sợ liên tục không đưa ra nguyên văn mọi câu của một bài giảng, và không nêu mọi chi tiết nhỏ về một phép lạ; cũng sẽ không bị ám ảnh bởi nỗi lo rằng việc họ không làm như vậy có thể gây ra những sự mâu thuẫn bề ngoài trong các tiểu sử của họ. Họ sẽ ít ngần ngại khi phần lớn mỗi người theo khuynh hướng của tâm trí mình, về việc lựa chọn chất liệu, thứ tự sắp xếp chúng, và ngôn ngữ dùng để ghi lại chúng. Sẽ có sự vận dụng và thực hành tự do các khả năng và tình cảm của họ. Của họ hẳn sẽ là "cây bút của văn sĩ có tài."
* Đây một phần là sự lặp lại của một minh họa đã dùng trong Bài Giảng trước, chỉ được áp dụng có phần khác đi; tôi giữ nó lại vì sự đầy đủ của Bài Giảng này, cũng như vì tầm quan trọng của điểm đang tranh luận.
Và giờ đây, họ đặt các bản thảo của mình vào tay Thầy. Ngài sẽ xử lý chúng thế nào?
Ngài có khăng khăng rút gọn chúng thành một sự đồng đều tẻ nhạt chăng? Ngài có chủ trương cắt bớt chỗ này, mở rộng chỗ kia; chất đống bức tranh với những chi tiết ở một nơi; cắt bỏ những sự việc sinh động, được kể một cách sinh động, ở nơi khác; thay đổi và sửa chữa từ ngữ và cụm từ, cho đến khi sự thỏa hiệp trở nên khít khao và hoàn hảo đến nỗi thách thức kẻ bắt bẻ khó tính nhất chăng? Chắc chắn là không. Ngài sẽ không như vậy mà tạo ra vẻ thông đồng cho điều mà Ngài định làm những lời chứng riêng biệt và độc lập. Ngài sẽ để các hồi ký trong sự tự do và tươi mới của sự đơn sơ tự phát nguyên thủy của chúng; chỉ lo rằng không có gì trong chúng mà chính Ngài sẽ không sẵn lòng đứng ra bảo lãnh. Ngài thích những hồi tưởng dễ dàng và mộc mạc của họ hơn là một lịch sử hoàn hảo tuyệt đối, vì nó thật sự cho một sự trình bày chân thật hơn và sống động hơn về chính Ngài. Ngài cho phép chúng ra đi dưới sự chuẩn thuận của Ngài, mặc dù Ngài hoàn toàn thấy trước rằng những cách khác nhau mà chúng kể câu chuyện về đời Ngài có thể gây ra những câu hỏi mà chỉ có thể được giải quyết bằng một câu chuyện đầy đủ hơn và chính xác hơn bất cứ câu chuyện nào trong cả bốn câu chuyện tuyên bố là.
Bây giờ trường hợp, được đặt ra như một giả thuyết, thực tế chính là trường hợp như nó vốn có. Những nhà sử học và tiểu sử, được hưởng sự hướng dẫn không sai lầm của Đức Thánh Linh, và biết rằng mình được hưởng nó, hẳn chắc chắn sẽ viết theo cách tự do và tự nhiên mà tôi đã mô tả. Đức Thánh Linh hành động, nếu tôi có thể nói như vậy, vì lợi ích của Đấng Christ, và lo cho vinh hiển của Ngài, hẳn sẽ thực hiện sự giám sát của Ngài, đúng như tôi đã tưởng tượng chính Đấng Christ tiến hành sự xem lại của Ngài. Và kết quả, như có thể dễ dàng chỉ ra chi tiết, hẳn sẽ là chính những hiện tượng mà các câu chuyện Kinh Thánh, như chúng ta có chúng bây giờ, trình bày.
2. Cách mà Cựu Ước được trích dẫn và nhắc đến trong Tân Ước, cũng có thể được giải thích, tôi nghĩ, ít nhất một phần, theo cùng một nguyên tắc. Đây là một chủ đề rộng — quá rộng để thảo luận đầy đủ dưới hình thức này. Một vài gợi ý về nó hẳn phải đủ cho hiện tại.
Ý tôi là, các sứ đồ và các tác giả Phúc Âm có thể đã được dẫn dắt để dùng nhiều sự tự do hơn mức mà nếu không họ đã dám dùng, trong việc xử lý các Kinh Thánh Cựu Ước, và nối kết chúng với Sự Ban Phát Mới, chính bởi thực tế là họ đang ở dưới sự hướng dẫn không sai lầm. Cũng không khó để thấy một lý do tốt cho điều này. Toàn bộ Cựu Ước có một sự quy chiếu hướng về Phúc Âm. Các chi tiết lịch sử của nó, các thể chế tiêu biểu của nó, các thi thiên thờ phượng của nó, các châm ngôn khôn ngoan của nó, các sự bày tỏ tiên tri của nó — tất cả đều chỉ về Đấng Christ và vương quốc của Đấng Christ. Tuy nhiên, tất yếu, tất cả những sự báo trước này về những điều tốt lành thực chất hơn sắp đến, đều được diễn đạt bằng ngôn ngữ ít rõ ràng hơn ngôn ngữ có thể và hẳn sẽ tự nhiên được dùng khi những điều tốt lành đã thực sự đến. Và hãy nhớ rằng, các tác giả Tân Ước, khi họ trích dẫn hay nhắc đến ngôn ngữ của Cựu Ước, không chỉ đơn thuần trích dẫn nó để chứng minh điều họ dạy. Họ đang giải nghĩa và áp dụng nó một cách có thẩm quyền; rút ra ý nghĩa đầy đủ của nó như được sự mặc khải sau này phát triển. Trong những hoàn cảnh này, chính ý thức, hay sự bảo đảm, của họ về một sự giám sát thần thượng không sai lầm đang được thực hiện trên họ, có thể khiến họ cảm thấy rằng họ được phép thực hiện một mức độ phán đoán lớn. Vì ở dưới một sự giám sát như vậy, họ không, như những thầy dạy bình thường, phải chịu phục tùng các Kinh Thánh mà họ xử lý. Trong một ý nghĩa quan trọng họ là chủ của chúng: được quyền đặt ý nghĩa và nghĩa của riêng mình lên các tuyên bố và nội dung của các Kinh Thánh này; và do đó được quyền, ở một mức độ lớn, lấy cách riêng của mình để làm cho ý nghĩa và nghĩa đó rõ ràng.
Do đó, khi một phân đoạn của Kinh Thánh Cựu Ước mang trong tay họ một ý nghĩa và phương hướng khác với điều mà, như nó đứng ở vị trí nguyên thủy của nó, nó dường như có, thì sự phỏng đoán là, sự khác biệt bề ngoài nảy sinh từ giới hạn mà, bởi chính sự cần thiết của vấn đề, đã được đặt lên sự rõ ràng của các sự khám phá Cựu Ước; — rằng sứ đồ hiểu nhà tiên tri tốt hơn nhà tiên tri có thể tự hiểu mình, và diễn đạt ý nghĩa của phân đoạn tốt hơn chính nhà tiên tri, trong các hoàn cảnh, có thể diễn đạt nó. Cùng một sự cân nhắc có thể giải thích chung cho cách tự do mà các tác giả Tân Ước trích dẫn lời của Cựu Ước. Họ không luôn luôn nghiên cứu sự chính xác theo nghĩa đen và theo từng chữ. Họ giải nghĩa trong khi họ trích dẫn. Họ chú ý đến cách dùng và ứng dụng mà họ đang thực hiện đối với các lời đó, hơn là đến chính các lời đó; đưa ra ý nghĩa Phúc Âm chân thật, nếu không phải là chính các thuật ngữ mà ban đầu ý nghĩa đó có thể đã được truyền đạt ít nhiều một cách không hoàn hảo.
Tất cả điều này dường như có khả năng nhận được một lời giải thích hợp lý và thỏa đáng, trên giả thuyết về một sự hướng dẫn thần thượng không sai lầm đang được thực hiện không ngừng trên những gì các sứ đồ và các tác giả Phúc Âm đã viết. Tuy nhiên, tôi thú nhận rằng, trên bất cứ giả thuyết nào khác tôi cho là không thể giải thích được. Tôi hầu như không thể hòa giải nó, tôi gần như muốn nói, với sự ngay thẳng. Dù sao, tôi không thể hòa giải nó với sự tôn kính đối với chính chữ cái của các sách thánh của họ, vốn là một đặc điểm riêng của các tác giả Do Thái xưa, và ý thức trách nhiệm về cả sự chính xác bằng lời mà những người ở vị trí của họ hẳn đã phải có. Tôi tin chắc rằng các thầy dạy Tân Ước cảm thấy mình được tự do xử lý Cựu Ước tự do như họ đã làm, chỉ vì họ đang, — và vì họ biết rằng họ đang, — dưới sự kiểm soát và giám sát của Đức Thánh Linh của Lẽ Thật, Đấng sẽ không để họ sai lầm.
Có những hoàn cảnh khác liên quan đến việc dùng Cựu Ước trong Tân Ước, mà phải được xét đến, nếu chúng ta muốn làm công bằng đầy đủ cho lập luận. Tôi ám chỉ một số phương thức tư tưởng và cách nhìn sự vật của phương Đông và Do Thái, khác nhiều với thói quen tâm trí của các dân tộc phương Tây và hiện đại. Họ không phân tích và phân biệt như chúng ta; không hề trừu tượng như vậy; nhưng có khuynh hướng nhìn các đối tượng một cách cụ thể, và gộp lại thành một người hay một vật những gì, khi xem xét kỹ, có thể được thấy là phân giải thành nhiều. Nhưng điều này, và những sự cân nhắc khác liên quan đến chủ đề hiện tại, tôi phải bỏ qua.
IV. Điều kiện thứ tư mà lúc đầu tôi giả định sự mặc khải thần thượng được ban ra, và bản ghi chép của nó được soạn thảo, là, sự mặc khải phải bị giới hạn và thu hẹp; không trải rộng trên toàn bộ lĩnh vực của tri thức có thể có trong khoa học hay trong lịch sử; nhưng chỉ bao gồm những gì liên quan đến sự cai trị đạo đức của Đức Chúa Trời và sự cứu rỗi của loài người.
Ở đây, điều quan trọng là phải hiểu vấn đề gây khó khăn là gì.
Điều mà Đấng Thần Thượng, theo kế hoạch mà Ngài tự đề ra cho mình, có, tôi hỏi với lòng tôn kính, phải làm, là gì? Ngài định mặc khải ý muốn của Ngài, không phải trong một hình thức trừu tượng của sự hoàn hảo lý tưởng trên trời, nhưng trong sự liên kết với những biến đổi của trần gian và các công việc của loài người. Do đó, tất yếu, sự mặc khải không chỉ phải chạm đến ranh giới, nhưng phải tiến vào và chiếm lĩnh các lãnh vực, của lẽ thật khoa học và lịch sử thế tục. Nhưng Đức Chúa Trời không có ý định làm cho hoặc những người mà Ngài dùng làm cơ quan của Ngài trong việc ban sự mặc khải, hoặc những người mà họ ban nó cho, khôn ngoan hơn hay được thông tin tốt hơn về những chủ đề này, so với mức họ đã có nếu không có sự mặc khải — trừ chỉ trong chừng mực cần thiết cho các mục đích thuộc linh và đạo đức. Do đó, khi các sự kiện của khoa học hay của lịch sử xuất hiện, như người ta nói, trong tiến trình ban sự mặc khải, và phải được xử lý hay nhắc đến, — điều này phải được làm theo cách mà, một mặt, không đón trước các sự khám phá, hay thay thế các cuộc nghiên cứu, mà từ thời đại này sang thời đại khác loài người phải tự mình thực hiện và tiến hành, trong việc thực hành các khả năng tự nhiên của họ; và tuy vậy, mặt khác, không mâu thuẫn với chúng. Rất rõ ràng đây là một vấn đề mà chỉ có Tâm Trí Thần Thượng mới có thể đáp ứng và giải quyết. Không nói gì sẽ cho loài người biết điều mà Đức Chúa Trời có ý định họ phải tự mình tìm ra; và tuy vậy, không nói gì sẽ mâu thuẫn với điều mà cuối cùng họ tự mình tìm ra; ai có thể hòa giải những điều kiện đối lập này của điều kiện mà dưới đó sự mặc khải sẽ được ban ra, ngoài một mình Đức Chúa Trời?
Và, hãy để tôi hỏi, có thể mong đợi rằng sự hòa giải sẽ trở nên rõ ràng và chắc chắn đối với loài người như thế nào?
Lúc đầu, dĩ nhiên, không có khó khăn. Sự mặc khải được ban ra, và bản ghi chép của nó được viết, phù hợp với số lượng thông tin và tình trạng ý kiến lúc bấy giờ. Lời được linh cảm ngang tầm với khoa học và văn học của thời đại, nhưng không vượt trước nó. Dần dần, tiến bộ của sự tìm kiếm đưa ra thông tin mới, và gây ra những ý kiến mới, về những chủ đề mà loài người đã bị bỏ mặc để tự mình nghiên cứu. Thông tin mới, và những ý kiến mới, va chạm và xung đột với phương pháp giải nghĩa Kinh Thánh được dùng cho đến nay, và những quan niệm hiện hành mà người ta cho rằng nó đã chuẩn thuận. Nỗi lo sợ được cảm thấy, như thể chính nền tảng của lẽ thật được mặc khải bị lung lay. Mặt trời phải quay quanh trái đất. Galileo chết, khẳng định, bằng hơi thở cuối cùng của mình, rằng chính trái đất quay quanh mặt trời. "Nó quay! nó quay!" vị tử đạo kêu lên trong sự nghiệp của khoa học; — một vị tử đạo cũng, như hóa ra, trong sự nghiệp của sự mặc khải nữa.
Đây là giai đoạn thứ hai trong sự tiến lên của loài người hướng tới sự nắm bắt đúng đắn kế hoạch và phương pháp của sự mặc khải của Đức Chúa Trời. Đó là một giai đoạn tự nhiên và không thể tránh khỏi. Và chúng ta không nên xét đoán quá nghiêm khắc, hoặc một mặt những nhà nghiên cứu thiên nhiên, những người có thể đã bị cám dỗ, trong giai đoạn này, để dấy lên những nghi ngờ miễn cưỡng về sự chính xác khoa học của sự mặc khải; hoặc mặt khác những nhà nghiên cứu sự mặc khải, những người có thể đã bị dẫn dắt bởi những nghi ngờ này được dấy lên để tỏ ra một sự ghen tị và sợ hãi không xứng đáng đối với việc nghiên cứu tự do thiên nhiên.
Nhưng một sự hiểu biết tốt hơn đến. Người ta thấy, khi nghiên cứu kỹ hơn, rằng trong khi Kinh Thánh không dạy các giáo lý mới của khoa học, điều mà nó không thể làm một cách phù hợp với ý định chung của nó, tuy vậy nó cũng không dạy điều ngược lại, hay điều trái ngược với chúng. Và đó là tất cả những gì có thể được yêu cầu một cách hợp lý. Không chỉ vậy. Khi điều đó được làm cho rõ ràng, nó cung cấp một bằng chứng nổi bật và không thể bác bỏ nhất về sự không sai lầm của Kinh Thánh; về việc nó đã được soạn thảo dưới con mắt và bàn tay của một Tâm Trí không sai lầm, biết mọi sự từ ban đầu, và lo rằng bất cứ lẽ thật nào được mặc khải và viết xuống, theo thời gian, một phần và không đầy đủ, để đáp ứng những nhu cầu liên tiếp của tội lỗi, và đau khổ, và buồn rầu, và sự cứu rỗi của loài người, sẽ là, một mặt, thích ứng với tình trạng tri thức hiện có lúc bấy giờ; và, mặt khác, phù hợp với mọi điều có thể được biết. Kinh Thánh cho đến nay đã đứng vững trước bài kiểm tra này. Chỉ một mình Kinh Thánh có thể đứng vững. Mọi sự mặc khải giả mạo khác đều dạy, như một phần thiết yếu của chính chúng, những thuyết vũ trụ học sai lầm một cách tích cực, những trận lụt sai lầm, những phép lạ không thể có. Trái lại, Kinh Thánh đứng một mình.
Tôi có thể được phép ở đây nhắc đến một nhận xét được đưa ra cách đây vài năm trong một cuộc trò chuyện bởi Hugh Miller đáng tiếc đã qua đời, điều mà lúc bấy giờ đã gây ấn tượng mạnh với tôi, và mà tôi chưa bao giờ quên. Nó có ý như sau. Những khám phá địa chất về sự tồn tại và lịch sử của trái đất trước sự sáng tạo A-đam là phù hợp với một cách giải nghĩa có khả năng, hay có thể, của Sáng-thế Ký: quả thật không phải với bất cứ cách giải nghĩa nào hẳn đã tự nhiên nảy ra với bất cứ độc giả nào trước khi những khám phá này được thực hiện — điều đó hẳn đã là đón trước các sự khám phá bằng sự mặc khải; nhưng vẫn với một cách giải nghĩa mà những lời được linh cảm là hoàn toàn có thể chịu được. Ngược lại, Bản Tuyên Xưng Đức Tin và các Sách Giáo Lý của các nhà thần học Westminster, khi bàn về chủ đề sáng tạo, dùng ngôn ngữ mà không thể nào hòa hợp được với các sự dạy dỗ của khoa học. Dĩ nhiên điều này không có gì lạ. Những học giả này, vì không được linh cảm, không thể dự liệu cho một tình trạng tri thức chưa đạt tới. Họ đã đưa ra phán đoán của mình về những câu hỏi thực sự đặt ra trước họ, và không thể được coi là có thẩm quyền về một điểm mà lúc bấy giờ chưa được nêu ra. Nhưng lập luận mà sự tương phản giữa họ và tác giả thánh gợi ra thì rất nổi bật. Có sự dè dặt ở phía Môi-se. Đức Thánh Linh linh cảm và giám sát không ban cho ông thông tin khoa học vượt trước thời đại của ông. Nhưng sự lo liệu được thực hiện để, khi viết theo các quan điểm khoa học của thời đại ông, ông sẽ không nói gì mà cuối cùng được thấy là không tương thích hay không thể hòa giải được — trong sự phán đoán của bất cứ tâm trí ngay thẳng nào, xét đúng đắn các điều kiện của vấn đề — với điều mà bước tiến của sự tìm kiếm sẽ tiếp tục mở ra cho đến cuối thời gian.
Tôi đã làm, theo khả năng tốt nhất của mình, điều tôi đã đề ra để làm. Tôi không chỉ chưa làm cạn kiệt chủ đề; tôi hầu như thậm chí chưa chạm đến các lập luận của nó. Tôi chỉ cố gắng trình bày câu hỏi; đặt ra các điều kiện mà dưới đó người ta có thể giả định trước, rằng Kinh Thánh, như bản ghi chép không sai lầm của một sự mặc khải không sai lầm, hẳn sẽ được viết; và gợi ý một số đặc điểm mà Kinh Thánh, được viết dưới những điều kiện này, có thể được mong đợi sẽ biểu hiện.
Xin hãy cho phép một lời kết. Có một tiếng la ó rất thô tục trong một số giới học thức chống lại sự thờ Kinh Thánh. Một số học giả Hy Lạp của chúng ta dứt khoát không thể giữ được bình tĩnh, khi họ phải nói về một người tin vào một Kinh Thánh không sai lầm. Và những học giả nhỏ hơn cũng hùa theo. Vì nó trông có vẻ nam tính khi đặt một Kinh Thánh không sai lầm vào cùng một loại với một Hội Thánh không sai lầm hay một Giáo Hoàng không sai lầm — để lật ngược tình thế với những người Tin Lành theo Kinh Thánh, và chế giễu họ về sự phục tùng của họ đối với một Sách không sai lầm, như thể điều đó tương đương với việc họ hôn ngón chân của một linh mục không sai lầm.
Với mọi sự tôn trọng đối với những người bạn phá tượng của chúng ta, có một chút khác biệt giữa hai thái độ này.
Đứng thẳng trong sự hiện diện của Đức Chúa Trời và Cha tôi trên trời, và với Sách của Ngài trong tay tôi và trong lòng tôi — Sách mà Ngài đã khiến được viết ra, và được viết không sai lầm, cho sự học hỏi của tôi — để hội đàm và tương giao trực tiếp với chính Ngài về nội dung của nó, xin Ngài mở nó ra cho tôi, và mở mắt tôi để tôi có thể nhìn thấy những điều lạ lùng ra từ nó; và, trên đức tin vào những điều lạ lùng tôi nhìn thấy trong nó, để tuôn đổ linh hồn thẳm sâu nhất của tôi trước mặt Ngài, trút hết mọi nỗi buồn của tôi, xưng nhận mọi tội lỗi của tôi, đón nhận mọi sự thương xót của Ngài; — một mình — chỉ mình tôi với chỉ mình Ngài; — để lập và đóng ấn, trên bản ghi chép đích thực này về ý muốn của Ngài, một giao ước thánh của sự bình an; — ai dám nói — học giả Hy Lạp kiêu căng nào, kẻ hoài nghi nông cạn nào — rằng một giao dịch như vậy của tôi với Đức Chúa Trời tôi — thật gần gũi, thật trực tiếp, thật cá nhân, thật thân mật — tiến hành suốt từ đầu đến cuối trên việc Ngài phán với tôi trong Kinh Thánh không sai lầm này, và tôi phán với Ngài trong sự nương cậy vào sự không sai lầm của nó, — có bất cứ điều gì chung với sự tin tưởng mù quáng, mặc nhiên cho phép một người — một con người tầm thường, dù ông ta có mặc áo đỏ thắm, và đội vương miện ba tầng, và có sự hậu thuẫn của những hội nghị và công đồng trang trọng — gạt Sách sang một bên; — và chính mình chen vào giữa tôi và Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi tôi, yêu cầu tôi nhận luật pháp từ miệng ông ta, và để ông ta thương lượng cho tôi mối quan hệ mà tôi phải đứng trong đó đối với Thiên đàng? Nếu tôi có thể không cần sự hướng dẫn từ ngoài mình nữa — nếu, trong khi sẵn lòng nhận những gợi ý từ mọi phía, tôi chuẩn bị nói rằng tôi không cần, và tôi sẽ không, nhận những chỉ dẫn có thẩm quyền từ bất cứ ai — thì hãy dẹp bỏ như nhau cả một Kinh Thánh không sai lầm lẫn một Giáo Hoàng không sai lầm. Nhưng, nếu ý thức về sự dốt nát và thiếu sót của mình, tội lỗi và khốn khổ của mình, tôi khao khát tin vui từ trời để đáp ứng trường hợp của mình, tôi sẽ nhận tin vui ấy qua tay thứ hai từ miệng của một kẻ phàm trần nghèo khổ như tôi chăng? Hay tôi sẽ biết ơn đón chào, ôm ấp, nghiên cứu, suy ngẫm, và cầu nguyện trên Sách, Sách phước hạnh, trong đó Cha trên trời của tôi chính Ngài đã lo liệu để sứ điệp ân điển của Ngài trong Con Ngài được ghi lại không sai lầm, — Sách mà Ngài cũng đã hứa, bởi Đức Thánh Linh của Ngài, sẽ mở ra cho tôi đầy đủ cho sự cứu rỗi đời đời của tôi, để vinh hiển đời đời của chính Ngài?
LƯƠNG TÂM VÀ KINH THÁNH.
Lương Tâm Và Kinh Thánh.
Lương tâm và Kinh Thánh có một điểm gặp nhau chung ở phía sau, như người ta nói, hay ở phía trên, — trong luật pháp; và một nơi gặp nhau chung ở phía trước, — trong đức hạnh. Khi chúng chỉ lên trên hay về phía sau, các đường của chúng gặp nhau trong luật pháp thần thượng; khi chúng hướng về phía trước hay xuống dưới, các đường của chúng gặp nhau trong đức hạnh của con người.
Ý tưởng này có thể được trình bày dưới dạng một sơ đồ. Hãy nhìn vào một hình thoi kéo dài. Ở hai đầu của một đường kẻ ngang giữa hai góc lớn hơn, hãy để lương tâm và Kinh Thánh được ghi; lương tâm ở bên trái, Kinh Thánh ở bên phải. Hai đầu còn lại, những đầu của một đường nối hai góc nhỏ hơn, có thể chỉ các vị trí tương đối, một của luật pháp, một của đức hạnh. Bắt đầu tại một điểm được đánh dấu cho luật pháp, vẽ hai đường phân kỳ cho đến khi chúng chạm tới hai điểm khác, đối diện nhau, được đánh dấu cho lương tâm và Kinh Thánh tương ứng; sau đó để các đường hội tụ cho đến khi chúng gặp nhau tại một điểm thứ tư; điểm đó có thể được đánh dấu là biểu thị đức hạnh.
Đó là một kiểu biểu diễn hình học về các vị trí được luật pháp, Kinh Thánh, lương tâm, đức hạnh chiếm giữ, tương đối với nhau. Luật pháp có trước cả lương tâm lẫn Kinh Thánh; nó được cả hai công nhận là có trước; cả hai đều ngước nhìn lên nó và tôn kính nó. Đức hạnh lại ở dưới chúng; nó kêu cầu chúng; chúng xét đoán nó. Lương tâm và Kinh Thánh thừa nhận luật pháp; chúng chuẩn thuận đức hạnh. Và ngang qua đường nối luật pháp và đức hạnh, lương tâm và Kinh Thánh gặp nhau.
Vậy thì luật pháp, như được lương tâm và Kinh Thánh thừa nhận, là gì? Đức hạnh mà chúng chuẩn thuận là gì? Đây là hai câu hỏi mà đáp án cho chúng có thể phụ thuộc phần lớn vào giải pháp của một câu hỏi thứ ba, về các mối quan hệ lẫn nhau của hai thẩm quyền, — lương tâm và Kinh Thánh.
I. Luật pháp, như được lương tâm và Kinh Thánh thừa nhận, là gì? Đó là một luật pháp đạo đức; một luật về đúng và sai. Nhưng có bản chất gì?
Thật đáng tiếc, có lẽ, rằng từ luật pháp có tính mơ hồ. Nó có một nghĩa khi được dùng như một thuật ngữ của luật học, và một nghĩa hoàn toàn khác khi được áp dụng cho các hiện tượng của khoa học tự nhiên. Chẳng hạn, cái gọi là luật của đất nước, được mọi người cảm thấy là một điều hoàn toàn khác, về loại, với các luật vật lý, hay các luật của bản năng. Những luật sau là những sự khái quát hóa các sự kiện được quan sát; còn luật kia là một quy tắc được ban hành có thẩm quyền và được thi hành bởi tòa án. Kết quả của một sự quy nạp công bằng các trường hợp riêng lẻ được thể hiện và diễn đạt trong một công thức chung, mà chúng ta đặt tên là luật. Đó là một luật tự nhiên, hay một luật của thiên nhiên, được xác định như vậy, rằng các vật thể hút nhau, và rằng lực hấp dẫn tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách. Đối với hầu hết các tâm trí, ngôn ngữ này truyền đạt một ý tưởng rất khác với điều họ nhận được, khi họ được bảo rằng các luật mà dưới đó họ sống như công dân cấm và trừng phạt tội ác.
Rằng luật pháp thần thượng về nguyên tắc cơ bản là giống với luật pháp của con người, cả lương tâm lẫn Kinh Thánh đều dạy rõ ràng. Bổn phận vâng theo luật pháp của Đức Chúa Trời, tự nó được lương tâm chuẩn thuận là đồng nhất về loại với bổn phận vâng theo luật pháp của đất nước. Và trong Kinh Thánh, quan tòa được trình bày như đang nắm một thẩm quyền cùng loại với thẩm quyền của Thần Thượng. Các nhà cai trị dân chúng được gọi là các thần.
Chỉ cần nhắc đến sự phân biệt này hẳn là đủ. Nhưng vì nó chạm đến một điểm có tầm quan trọng tối cao, và vì một quan điểm trái ngược với quan điểm vừa nêu đang thịnh hành rộng rãi trong các giới có ảnh hưởng, nên cần phải đi sâu vào chủ đề hơn.
Trật tự được thiết lập trong sự sáng tạo là một trong những bằng chứng chắc chắn nhất về một tâm trí sáng tạo. Càng được quan sát, kiểm nghiệm, xác định và phát triển kỹ lưỡng, bởi các cuộc tìm kiếm của khoa học, nó càng được thấy và cảm nhận một cách thuyết phục là như vậy. Bao quát qua vô số thời đại mà địa cầu chúng ta còn giữ lại dấu vết; bắt vô số ngôi sao trên trời phải chịu kính viễn vọng nhìn xa của khoa học, và những tính toán gần như tiên tri của toán học chính xác của nó; ôm lấy mọi bộ tộc sinh vật đã từng cư ngụ trên đất; làm chủ mọi mối quan hệ của đời sống xã hội, và mọi điều kiện của sự thịnh vượng xã hội; — khoa học tìm cách rút gọn toàn bộ cơ chế phức tạp và những chuyển động đa dạng của vũ trụ thành một kiểu đồng đều, nếu không phải là thống nhất. Và càng thành công trong điều này, nó càng thiết lập triệt để triều đại của một Trí Tuệ vô hạn và toàn năng, hoạch định mọi sự, và cai quản mọi sự.
Bây giờ, luật pháp là chỉ số, là người khẳng định, là người biện hộ của trật tự. Nếu phải có trật tự, phải có luật pháp. Và nó phải là luật pháp với hình phạt thích hợp của nó. Luật pháp càng đơn giản và phổ quát — càng tự vận hành và tự thi hành — thì trật tự càng hoàn hảo. Do đó khuynh hướng, trong các ngành khác nhau của tri thức vật lý, giải các sự quy nạp riêng lẻ thành những châm ngôn chung bao quát hơn — truy tìm một sự tương đồng về tỉ lệ xuyên suốt tất cả chúng — tìm thấy các nguyên tắc của âm thanh, của màu sắc, của hình thức, của trọng lượng và chuyển động, là đồng nhất; đến nỗi âm nhạc, hội họa, kiến trúc, và các nghệ thuật cùng loại, được nói là dựa trên những tỉ số hay quan hệ tương tự của con số; và những năng lực như của ánh sáng, nhiệt, điện, điện động vật, trọng lực, hội tụ về một yếu tố căn bản nào đó trong cấu tạo của vật chất, bao trùm các hiện tượng của tất cả chúng. Ngay cả ngoài những suy đoán cao hơn này, cảm thức về luật pháp, như sự bảo đảm của trật tự, vốn mạnh mẽ trong tâm trí con người, được tăng thêm sức mạnh qua việc nghiên cứu thiên nhiên. Mọi sự tiến hành theo luật pháp; và luật pháp hàm ý trí tuệ và ý định.
Dường như chỉ là một bước nữa theo cùng một hướng, để rút gọn thế giới đạo đức cũng dưới cùng một sự đồng đều cứng nhắc của quy tắc và trật tự như thế giới vật lý. Ở đó nữa, đế quốc của luật pháp trị vì. Có những luật mà theo đó các khả năng trí tuệ, năng động, xã hội, và đạo đức của chúng ta được điều tiết tương ứng trong sự vận hành của chúng. Có những luật liên tưởng cai quản trí tuệ; những luật động cơ và thói quen hướng dẫn các năng lực năng động; những luật thị hiếu và tình cảm kiểm soát các khuynh hướng xã hội; và những luật lẽ thật, sự công chính, và tình yêu thương, quyết định các sự phán đoán đạo đức. Như vậy con người, về toàn bộ bản tính của mình, là đối tượng của luật pháp. Ông ta suy nghĩ và hành động, ông ta thích hay không thích, ông ta chuẩn thuận hay lên án, theo luật pháp — theo những luật thích hợp với các ngành khác nhau của cấu tạo phức tạp của ông ta. Việc vi phạm bất cứ luật nào trong những luật này là bất hạnh, hay lỗi lầm, của ông ta, — và là khốn khổ của ông ta. Nó là như vậy, dù luật nào trong chúng bị vi phạm. Sự rối loạn, điều ác, có thể lớn hơn, khi đó là luật của một ngành cao hơn trong bản tính của ông ta, so với khi đó là luật của một ngành thấp hơn. Việc sửa chữa và bồi thường có thể khó khăn hơn. Nhưng đó là một tổn thương cùng loại được gây ra trong cả hai trường hợp; đó là một luật cùng loại bị phá vỡ.
Sự đối xứng bề ngoài của một hệ thống như thế này có sức hấp dẫn đối với những tâm trí thuộc một loại nào đó. Nhưng nó đứng vững thế nào trước bài kiểm tra của một sự kêu gọi đến ý thức? Hãy thử nó trong một trường hợp duy nhất.
Tôi đá chân mình vào một hòn đá. Một luật vật lý bị tôi xúc phạm. Nó tự biện minh: tôi đau đớn. Nhưng hãy nhìn vào những hoàn cảnh khác nhau mà điều này có thể xảy ra. Đó là một tai nạn thuần túy — tôi được thương hại. Đó là kết quả của sự bất cẩn thô thiển — tôi được thương hại và bị cười nhạo. Đó là một thương tích gây ra cho tôi — tôi được thương hại, và một ước muốn được cảm thấy là trả thù cho tôi khỏi kẻ thù của tôi. Đó là, về phía tôi, một cố ý cố gắng đặt một chướng ngại vật trên đường của một đoàn tàu đông đúc — tôi bị nguyền rủa như một con quái vật. Đó là một xung động nhanh chóng, liều mạng sống, để lấy một chướng ngại vật ra khỏi đường của nó — tôi được ca ngợi đến tận trời vì lòng nhân từ và dũng cảm của mình.
Ở đây có nhiều luật riêng biệt — hãy gọi chúng là những luật của thiên nhiên nếu bạn muốn — mà dưới đó cùng một hành động hay sự kiện được xét, được thử, và được phán đoán. Không phải với cùng một tình cảm, — thậm chí không phải với những tình cảm tương tự, — mà việc vi phạm hay tuân giữ những luật khác nhau này được nhìn nhận. Việc vi phạm hay tuân giữ luật vật lý điều tiết sự tiếp xúc của hai vật cứng, như của chân tôi và một hòn đá, không thể được rút gọn thành cùng một loại với việc vi phạm hay tuân giữ luật mà sự bất công và tàn ác vô cớ được cảm thấy là phá vỡ, và mà lòng dũng cảm trong một sự nghiệp tốt thực hiện và tôn vinh. Không có ngụy biện nào có thể đồng nhất những điều khác nhau rộng đến vậy. Bản năng của nhân loại nổi loạn chống lại sự cố gắng.
Hãy thừa nhận rằng Đức Chúa Trời cai trị bằng luật pháp mọi loài thọ tạo của Ngài, từ vật chất chết và vô hình, lên qua mọi cấp độ và phát triển của tổ chức và sự sống, đến bậc cao nhất của tâm trí. Có phải đó là luật cùng loại xuyên suốt chăng? Tâm trí, thông minh và tự do, như được tìm thấy trong con người, có tiếp xúc với một luật hoàn toàn không giống điều thống trị trong lãnh vực của vật chất, — và trong lãnh vực của tâm trí, như nó mở ra giữa những loài sinh vật khôn ngoan nhất xung quanh chúng ta chăng?
Một số điểm tương phản có thể được ghi nhận giữa luật cao hơn này và mọi luật khác của thiên nhiên và hữu thể.
Trước hết, tất cả những luật khác ấy, như chúng ta nhận biết chúng, đều là sản phẩm của sự quy nạp. Luật cao hơn kia chúng ta có được bởi trực giác thuần túy và đơn giản. Rằng có những luật cố định và phổ quát nào đó mà các tiến trình của thiên nhiên và các năng lực của sự sống trong vũ trụ phải phục tùng, chúng ta học được — và chúng là gì chúng ta học được — một cách hậu nghiệm (a posteriori), bằng quan sát và kinh nghiệm — sự quan sát và kinh nghiệm của chính chúng ta và của người khác. Việc nghiên cứu những luật ấy là một sự nghiên cứu quy nạp. Các khoa học bàn về chúng là các khoa học quy nạp. Thật vậy, chúng ta có thể và vẫn đem áp dụng cho chúng các trực giác của toán học — các luật tiên nghiệm (a priori) của tư duy, là những điều cho chúng ta các điều kiện tất yếu của thời gian và không gian. Chính dưới những điều kiện ấy mà chúng ta khảo sát các hiện tượng của tạo vật, và hệ thống hóa hay lập thành bộ luật các định luật của nó. Thế nhưng, về bản chất, chúng là những luật bị áp đặt trên chúng ta, một cách hậu nghiệm (a posteriori), bởi sự quy nạp. Luật đạo đức được khắc trên chúng ta, một cách tiên nghiệm (a priori), bởi trực giác. Rằng có một luật của đúng và sai, chúng ta biết — và nó là gì, chúng ta biết — bởi một trực giác nguyên thủy và căn bản. Nó là một luật của tư duy, y hệt như những luật ấy, từ đó hình học và đại số được phát triển ra. Việc nghiên cứu nó là một sự nghiên cứu suy diễn. Khoa học đạo đức là một khoa học suy diễn. Thật vậy, vì chúng ta phải áp dụng luật ấy cho các hiện tượng của hành vi tự nguyện, nên có chỗ cho quan sát và kinh nghiệm; và càng có nhiều sự quy nạp rộng lớn và khôn ngoan thì càng tốt. Trong cái nhìn ấy, khoa học bàn về luật ấy là một khoa học hỗn hợp. Nó giống như khoa học áp dụng các tiên đề và chứng minh của toán học thuần túy vào các hiện tượng của thiên văn học thực hành. Tuy vậy, chính luật ấy không phải là luật mà chúng ta đạt đến qua bất cứ quá trình quy nạp nào. Nó được biết bởi trực giác. Nó được ban cho như một luật tiên nghiệm (a priori) của tư duy — một nguyên tắc gốc của sự phán đoán đạo đức.
Thứ hai, luật này là tất yếu, phổ quát, đời đời. Những luật khác kia là ngẫu nhiên. Không có một sự tất yếu tuyệt đối nào, trong bản chất của sự vật, đòi hỏi chúng phải luôn luôn và ở mọi nơi như nhau. Chúng ta có thể hình dung một thế giới trong đó luật hấp dẫn có thể khác với những gì nó là ở đây. Ý tưởng ấy không bị cảm thấy chứa đựng một mâu thuẫn trong thuật ngữ, hay một điều bất khả trong tư duy. Nhưng chúng ta thậm chí không thể tưởng tượng khả năng một sự thay đổi của luật đúng và sai. Chúng ta không thể nào hình dung được việc giết người là đúng, và việc yêu người lân cận là sai, hơn là chúng ta có thể hình dung hai cộng hai bằng năm chứ không phải bốn. Thật vậy, dễ dàng nêu ra khó khăn về điều này, như các tác giả hoài nghi vẫn thường làm. Hãy nhìn, họ nói, vào sự đa dạng của quan điểm giữa các dân tộc — có những dân cho là đức hạnh và khen ngợi điều mà những dân khác lên án là tội ác: xứ Sparta khuyến khích sự khéo léo và thành công trong việc trộm cắp; người Ấn Độ ngưỡng mộ lòng thủy chung của người góa phụ, khi nàng gieo mình trên giàn hỏa thiêu của chồng, và ca ngợi lòng hiếu thảo của người mẹ đã đưa đứa trẻ thơ ngây rời xa những ô uế và đau khổ của cuộc đời, một mạch, qua dòng sông thánh, vào một miền đất tốt hơn. Trong tất cả những trường hợp như thế, tuy nhiên, chỉ cần nêu trần trụi chúng ra, nếu sự nêu ra ấy là công bằng, cũng cho thấy rằng điều thực sự được khen ngợi là một phẩm chất được mọi người cảm nhận và công nhận là đáng khen. Cái tâm trí thiếu hiểu biết và thiếu rèn luyện, bị lạc lối bởi một sự quy nạp phiến diện hay sai lầm, chỉ chăm chăm nghĩ đến phẩm chất ấy — mà bỏ qua các đặc điểm khác của hành vi, là những đặc điểm đem lại cho nó một tính chất hoàn toàn trái ngược. Do đó, không có gì trong những trường hợp này mâu thuẫn với chân lý mà lương tâm chứng thực, rằng luật của đúng và sai không phải là ngẫu nhiên — rằng nó không phải là tùy tiện hay tùy ý, như những luật khác của thiên nhiên, là những luật, theo những gì chúng ta có thể thấy, có thể đã khác, và còn có thể khác, với những gì chúng là — mà rằng nó là tất yếu và phổ quát, như các tiên đề của khoa học trực giác. Nói cách khác, luật của Đức Chúa Trời, cũng như chính Đức Chúa Trời, là đời đời và bất biến.
Nhưng thứ ba, và chính yếu, luật này có trong nó một yếu tố mà không một luật nào trong những luật khác, kể cả các luật của số và của không gian, có được — yếu tố của mệnh lệnh. Nó phán như Đấng có thẩm quyền. Nó phán: Ngươi phải, và ngươi chớ. Nó khiến ta nói: Tôi phải, và tôi không được. Luật vật lý của sức nóng nói cho ta một sự kiện, rằng lửa đốt cháy; và nó gợi ra một suy luận, rằng nếu ta đi vào lò lửa hực đang cháy kia, ta sẽ bị thiêu đốt và diệt vong. Chắc chắn nó không phán: Ngươi phải đi; nhưng nó cũng không phán: Ngươi chớ đi. Và nếu sự lựa chọn là giữa việc ấy và việc thờ lạy tượng vàng, thì có một luật phán, một cách mệnh lệnh: Ngươi phải đi; vì nó phán: Ngươi phải thờ phượng một mình Chúa, và chỉ hầu việc Ngài mà thôi. Luật vật lý của sức khỏe nói cho ta một sự kiện, rằng lao lực quá độ và ăn uống kham khổ làm hao mòn thân thể; và nó gợi ra suy luận, rằng nếu ta lao động suốt ngày đêm, và chỉ cho mình một mẩu bánh để ăn, ta hẳn chẳng bao lâu sẽ suy sụp và chết. Chắc chắn nó không phán: Ngươi phải làm việc như thế trong cảnh thiếu thốn của ngươi; nhưng nó cũng không phán: Ngươi chớ. Và nếu sự lựa chọn là giữa việc ấy và việc trộm cắp, thì có một luật phán, một cách mệnh lệnh: Ngươi phải; vì nó phán một cách mệnh lệnh: Ngươi chớ trộm cắp. Ngay cả khi luật vật lý đến gần luật đạo đức nhất, sự phân biệt này vẫn phải được giữ. Luật vật lý của sức khỏe nói cho chàng trai trẻ một sự kiện nào đó, rằng sự buông thả tội lỗi sinh ra bệnh tật; và nó gợi ra suy luận lành mạnh, rằng nếu hắn cứ tiếp tục trong tội, hắn hẳn phải mong gặt lấy hậu quả của nó trong sự đau đớn ghê tởm. Tuy nhiên, ngay cả ở đây, không phải luật ấy phán bằng giọng mệnh lệnh, mà là luật phán: Ngươi chớ phạm tội tà dâm; chớ ham muốn trong lòng ngươi; ngươi chớ tham lam.
Thứ tư, như một hệ quả của yếu tố quyền tối cao chính đáng cư trú trong luật đạo đức, và phân biệt nó với mọi luật khác, việc phá vỡ nó là một điều khác biệt một cách triệt để và cốt yếu với việc phá vỡ bất cứ luật nào trong các luật kia. Một người có thể ngoan cố đến mức khăng khăng giải một bài toán số học bất chấp luật của số, rằng hai cộng hai bằng bốn; hay hắn có thể cố chinh phục một bài toán hình học bằng cách đi ngược lại luật của không gian, rằng hai đường thẳng không thể khép kín một diện tích. Dĩ nhiên hắn làm hỏng bài tính và lời giải của mình. Đó là một trường hợp của sự lệch lạc tâm trí; người ấy điên, chúng ta nói; và chỉ có thế. Một sự điên rồ hay ngoan cố tương tự có thể khiến một nhà duy tâm cực đoan nào đó, vượt xa cả Berkeley, hành động theo lý thuyết của mình về sự không tồn tại của vật chất, đến nỗi đập đầu vào mọi cây cột — va chạm với mọi luật vật chất của lực và trọng lượng. Nhưng bỏ qua những trường hợp cực đoan, những thuật ngữ nào, ngay cả những thuật ngữ mạnh nhất, mà chúng ta có thể công bằng dùng để mô tả một cách hành xử trái với điều mà các luật tự nhiên này dường như khuyên bảo? Đó là sự dốt nát, hay sự bất cẩn, hay sự thiếu khôn ngoan. Điều tệ nhất chúng ta có thể nói về nó là, đó là sự thiếu khôn ngoan. Và không một thuật ngữ nào trong những thuật ngữ ấy là thuật ngữ của sự trách móc một cách tất yếu — kể cả sự thiếu khôn ngoan. Chúng hoàn toàn phù hợp với sự vô tội, và thậm chí với công trạng. Một ý thức mạnh mẽ về bổn phận, một xung động của lòng yêu nước hay cảm xúc quảng đại, sẽ được người dân chấp nhận, bất cứ ngày nào — người dân là những quan tòa công bằng nhất trong một vấn đề như thế — như một sự bù đắp cho sự coi thường trắng trợn nhất mọi sự cân nhắc thông thường của sự thận trọng và khôn ngoan. Và khi sự dốt nát, hay sự bất cẩn, hay sự thiếu khôn ngoan được viện ra như một sự quy trách đạo đức đối với bất cứ ai đã hành động khác với điều mà các luật tự nhiên này, nếu được chú ý đúng mức, đã dẫn hắn hành động, và do đó đã mang bất hạnh đến cho chính mình và người khác, thì sẽ luôn luôn thấy rằng luật cao hơn kia chen vào. Một giới răn hay một nguyên tắc nào đó của luật ấy đã bị xúc phạm. Và thước đo của sự trách móc không phải là sự vi phạm, cố ý nhiều hay ít, các luật tự nhiên ấy, mà là sự thờ ơ, hay sự chống đối, mà hành vi đang bàn chứa đựng, đối với luật đời đời của sự ngay thẳng và bổn phận. Rồi lại nữa, mặt khác, sự dốt nát, sự bất cẩn, sự thiếu khôn ngoan — bất cứ lời bào chữa nào trong những lời ấy — có thể giải thích hay giảm nhẹ cách hành xử của tôi, xét như đối kháng với các luật tự nhiên. Nhưng không một lời nào trong chúng, cũng không tất cả chúng, sẽ đáp ứng được trường hợp khi luật đạo đức có liên quan. Tôi đã làm vì tôi không biết gì hơn; tôi đã làm mà không suy xét và do lầm lỗi; thật là vô lý và dại dột nơi tôi khi làm điều ấy; — bạn nói như thế khi bạn đã đi ngược lại bất cứ luật nào trong những luật điều tiết sự tiếp nối của các biến cố — chúng tiếp nối nhau theo một trật tự nào đó trong thế giới vật lý, tâm lý và xã hội; bạn nói như thế, và không còn gì để nói nữa. Bạn gánh lấy hậu quả. Hoặc, có lẽ, nhờ một cơ may nào đó, hay một suy nghĩ khôn ngoan sau đó, hay một biện pháp khôn ngoan nào đó dưới một hệ thống chấp nhận các phương thuốc và sự bù đắp, bạn thoát khỏi hậu quả. Dù sao đi nữa, học được bài học từ kinh nghiệm, bạn sẽ thận trọng hơn trong thời gian tới. Bây giờ hãy nhìn Sau-lơ thành Tạt-sơ, đồng tình với cái chết của Ê-tiên. Ông làm điều ấy một cách dốt nát, không biết mình đang làm gì, tưởng rằng mình đang hầu việc Đức Chúa Trời. Ông làm điều ấy một cách bất cẩn, không suy xét đủ về việc mình đang làm. Đó là đỉnh cao của sự thiếu khôn ngoan; ngay cả với ánh sáng mà ông có, ông nên dừng lại, theo lời khuyên khôn ngoan của Ga-ma-li-ên. Một người khôn ngoan và điềm tĩnh hơn đã không, vào thời điểm ấy, dấn thân chống lại các Cơ Đốc nhân. Chỉ có thế thôi sao? Điều ấy có bao quát hết trường hợp không? Vậy thì, ý nghĩa của nỗi ăn năn sâu sắc dường như luôn luôn, giữa kinh nghiệm hạnh phúc nhất của ông về lòng thương xót, ám ảnh ký ức của Phao-lô là gì? — "Vì tôi là người rất hèn mọn trong các sứ đồ, không đáng được gọi là sứ đồ, bởi vì tôi đã bắt bớ Hội Thánh của Đức Chúa Trời" (1 Cô-rinh-tô 15:9). Có một luật, mà sự vi phạm nó — bất kể lời bào chữa nào của sự dốt nát, hay sự bất cẩn, hay sự thiếu khôn ngoan, có thể được viện ra — là một việc rất khác với việc vượt qua hay đi ngược bất cứ luật nào trong các luật đã được thiết lập của thiên nhiên. Đó là luật đời đời, mà sự vi phạm nó là TỘI LỖI.
Do đó, cuối cùng, thứ năm, dường như phải suy ra rằng cách thức các tội phạm đối với những luật tự nhiên khác được xử lý, không đem lại một sự tương tự an toàn nào để phán đoán về đường lối của Đấng lập luật, mà các sự vi phạm luật đạo đức này có thể đòi hỏi. Mỗi luật của thiên nhiên được thi hành, hay tự thi hành, bởi một hình phạt thích hợp. Hình phạt là sự hủy diệt của bất cứ ai hay bất cứ vật gì chống lại luật. Đó là một hình phạt chắc chắn và không thể tránh, trừ khi tìm được phương cách khiến người hay vật phạm luật trở nên phù hợp lại với luật, và ngăn ngừa hay sửa chữa tổn hại mà sự không phù hợp của hắn hay của nó có thể gây ra cho hệ thống mà hắn hay nó là một phần. Đó là một nguyên tắc của chính quyền thần thánh, ngay cả trong các lãnh vực thấp hơn của thiên nhiên vật chất và hữu cảm, rằng sự ác do sự vi phạm bất cứ luật nào của nó gây ra hoặc được loại khỏi hệ thống bởi sự hủy diệt của chi thể phạm tội, hoặc được sửa chữa bởi một quá trình cải thiện và trung hòa nào đó; cải thiện đối với chi thể phạm tội, và trung hòa đối với xu hướng của điều phạm tội cứ lớn lên và tự duy trì. Tôi ngã, và gãy tay. Tôi vi phạm một luật vật lý, và hình phạt là sự hủy hoại của chi thể. Nhưng có một sự chu cấp của thiên nhiên không chỉ nối lại xương gãy, mà còn bù đắp cho hệ thống bất cứ tổn hại nào mà chỗ gãy có thể gây ra cho nó. Thế là tôi thoát khỏi hình phạt; tôi vẫn an toàn trong việc sử dụng chi thể đã mất quyền của mình; và thân thể tôi lại càng mạnh mẽ hơn sau tai nạn. Theo sự tương tự này, một nỗ lực đã được thực hiện, không khôn ngoan, tôi nghĩ vậy, cũng không thành công, để giải thích cách thức mà, theo hệ thống Cơ Đốc, Đấng Lập Luật vĩ đại đối xử với tội lỗi như sự vi phạm luật của Ngài. Luật ấy được coi là cùng một bản chất với các luật khác mà trật tự của tạo vật dường như phụ thuộc vào. Và sự chu cấp kỳ diệu mà Đức Chúa Trời đã làm để đối phó với trường hợp con người vi phạm nó, được trình bày như đồng nhất về nguyên tắc với những sự chu cấp chữa lành dồi dào trong thiên nhiên, mà nhờ đó các tổn thương xảy ra dưới các luật của thiên nhiên được sửa chữa và đền bù — không gây tổn hại cuối cùng, hoặc cho chi thể phạm tội hoặc cho hệ thống mà nó thuộc về, mà trái lại đem lại lợi ích cho cả hai. Sẽ là không thích hợp khi mở rộng bàn về đề tài này ở đây, và lúc này. Chỉ cần nói rằng, một quan điểm như thế không nguy hiểm hơn về mặt thần học của nó, thì cũng không đầy đủ, ít nhất, nếu không nói là không vững, về mặt triết học của nó. Nó lẫn lộn những điều khác nhau. Nó không tính đến đầy đủ chính quyền đạo đức ấy, hệ thống luật học thần thánh và đời đời ấy, mà những ý niệm như thẩm quyền, lẽ phải, bổn phận, nghĩa vụ, trách nhiệm, tội lỗi, sự quở trách, tội ác — những ý niệm được diễn đạt trong mọi ngôn ngữ, và do đó, chỉ ra một bản năng hay trực giác phổ quát của tâm trí con người — chứng tỏ là trật tự cao nhất trong vũ trụ. Và chắc chắn chúng ta suy đoán có phần quá táo bạo khi chúng ta khát khao nắm vững chính sách của Thiên đàng; như thể chúng ta có thể nắm lấy, trong một nguyên tắc hay công thức hợp nhất nào đó mà chúng ta nghĩ mình đã tìm ra, toàn bộ kế hoạch rộng lớn và phức tạp của sự cai trị thần thánh. Điều ấy phù hợp hơn với sự khiêm nhường của khoa học chân chính, cũng như với sự khiêm nhường không tìm cách khôn ngoan quá những gì đã chép, khi chấp nhận các sự kiện của lương tâm và các lời tuyên bố của sự mặc khải về đề tài cụ thể đang bàn — sự vi phạm luật đạo đức — theo nghĩa rõ ràng của chúng, thay vì nhắm đến một sự khái quát hóa rộng như thế. Và nếu chúng ta làm vậy, chúng ta sẽ đứng trên mặt đất vững chắc hơn. Chúng ta tiếp nhận lời chứng kết hợp của lương tâm và sự mặc khải về sự đáng phạt của tội lỗi, tính hiện thực của sự phán xét, sự cần thiết của sự đền tội. Và chúng ta tôn thờ sự công chính và tình yêu của của lễ chuộc tội huyền nhiệm của thập tự giá.
Như vậy, đó là luật, như được lương tâm và Kinh Thánh công nhận; luật mà cả hai đều tôn kính.
1. Sự tôn kính mà lương tâm dành cho nó là sự công nhận thẩm quyền hợp pháp của nó. Năng lực hay nguyên tắc ấy của bản chất đạo đức chúng ta khẳng định một quyền tối cao trên mọi tình cảm riêng biệt, dù là của lòng tự ái hay của tình yêu xã hội, là những điều thúc đẩy con người hành động. Nó có thẩm quyền tối thượng trong lãnh vực của sự lựa chọn tự nguyện. Tuy nhiên, đó là một thẩm quyền được ủy thác, và nó được cảm nhận là như vậy. Thật ra, chính thẩm quyền của nó nằm trong sự nhận biết của nó về thẩm quyền của luật. Khẳng định và bênh vực thẩm quyền của luật là chức năng thích hợp của nó. Chỉ trong chừng mực nó có đủ năng lực để chu toàn chức năng ấy, thì danh nghĩa cai trị của nó mới có giá trị. Vậy thì, năng lực của nó có thể tin cậy được không? Để giải thích và áp dụng luật là một chức vụ đòi hỏi thông tin. Mối liên hệ của luật với bất cứ trường hợp cụ thể nào chỉ có thể được xác định đúng đắn khi thông tin về trường hợp ấy là chính xác và đầy đủ. Thu thập thông tin không phải là phận sự của lương tâm. Nó kêu gọi thông tin. Nó áp đặt bổn phận phải tra xét. Nhưng việc tiến hành tra xét được giao cho các năng lực thông thường của trí hiểu. Những năng lực này có thể sai lầm vì sự yếu đuối của chính chúng, hay vì thiếu phương tiện tri thức. Chúng có thể trình bày trường hợp khác với thực tế. Nghĩa vụ của luật đúng và sai, do đó, có thể bị khẳng định một cách sai lầm. Nhưng, nói cho đúng, đó không phải là lỗi của lương tâm. Lại nữa, nếu quyền năng mà chức năng của nó là bênh vực luật muốn chu toàn chức năng ấy cho tốt, nó phải cai trị thực tế (de facto), hay trên thực tế — cũng như hợp pháp (de jure), hay theo lẽ phải. Một kẻ tiếm quyền, hất nó khỏi ghế cai trị, có thể thành công trong việc bịt miệng nó; hay hắn có thể đánh lừa nó bằng những trình bày sai lạc; hay hắn có thể hành hạ nó đến nỗi nó không còn khả năng phân biệt đúng đắn. Kẻ tiếm quyền ấy là ý chí — ý chí chuyên chế — được đồng lõa của nó là thói quen hậu thuẫn. Không một năng lực hay tình cảm nào trong chúng ta, trừ ý chí, có thể gạt lương tâm sang một bên. Nhưng ý chí có thể làm điều ấy. Và nó có thể làm điều ấy một cách kiên trì, và một cách dữ dội; nó có thể giam lương tâm trong hang ổ của nó, và băng bịt đôi mắt mà qua đó lương tâm nhìn thấy, đến nỗi luật — luật của đúng và sai — sẽ được khẳng định một cách rất thất thường và rất yếu ớt, và chẳng bao lâu sẽ không còn được khẳng định nữa. Nhưng điều này, nói cho đúng, cũng không phải là lỗi của lương tâm. Tuy vậy, trong chừng mực trí hiểu có thể sai lầm, và ý chí mạnh mẽ, năng lực, hay ít nhất sự đầy đủ của lương tâm, như đấng bênh vực và khẳng định luật, bị ảnh hưởng một cách gián tiếp, nếu không phải trực tiếp. Và nếu trí hiểu bị tối tăm, và ý chí bị tội lỗi làm hư hỏng, thì nguy cơ gian dối hay bạo lực xen vào việc chu toàn chức năng ấy một cách công bằng và tự do sẽ tăng lên vô cùng. Hơn nữa, về bản thân nó, cả trực tiếp lẫn gián tiếp, lương tâm bị tổn thương và ô uế bởi sự xâm nhập vào cơ cấu con người của mầm bệnh của sự ác đạo đức, là điều đã làm hư hỏng toàn bộ bản chất của con người. Chính sự dễ dàng mà nhờ đó nó chấp nhận những trình bày của một trí hiểu tối tăm, và khuất phục trước sức mạnh của một ý chí hư hỏng, chứng tỏ nó không chỉ yếu đuối và thiếu kiên quyết, mà còn nghiêng về phía mà các năng lực khác ấy muốn nó dung túng, nếu không phải là ủng hộ. Nó đã mất đi khí chất cao cả của lòng trung thành chân thật và tận tâm với luật và với Đấng Lập Luật, là điều mà, nếu con người ở trong tình trạng đúng đắn, cả trí hiểu lẫn ý chí đều bị buộc phải khuất phục. Tuy nhiên, xét về khả năng nhận biết cả tính chất lẫn thẩm quyền của luật thần thánh, lương tâm nhìn chung vẫn còn nguyên vẹn. Sự bại hoại của bản chất chúng ta đã không làm hư hỏng lương tâm đến nỗi vô hiệu hóa các kết luận của nó khi nó phân biệt đúng và sai, hay tước mất quyền cai trị và được vâng phục của nó. Nếu đã như vậy, tội lỗi của chúng ta hẳn đã nhẹ hơn, và sự phục hồi của chúng ta hẳn đã không thể. Vì chính qua lương tâm mà một trí tuệ sa ngã, nhưng vẫn tự do, mới có thể được chạm đến. Chính lương tâm mà luật bị vi phạm kêu gọi. Chính lương tâm chấp nhận bản án kết tội. Chính lương tâm nhận mình có tội về tội lỗi như sự vi phạm luật, và đón nhận lời bảo đảm về một của lễ đền tội đầy đủ, và một sự thỏa mãn xứng đáng. Được giải thoát khỏi những lầm lạc của một trí hiểu bị tối tăm bởi sự xa cách Đức Chúa Trời, và khỏi những thái quá của một ý chí thù nghịch với Đức Chúa Trời — được giải thoát khỏi cả hai ảnh hưởng ngoại lai ấy — cũng được Đức Thánh Linh làm cho sống lại, và thanh tẩy, qua đức tin nơi lẽ thật — lương tâm vui mừng trong quyền năng được phục hồi của mình — một quyền năng phát xuất từ lòng trung thành tự do và yêu mến của chính nó đối với luật, như luật của sự tự do và tình yêu — để làm đấng bênh vực có hiệu quả cũng như hợp pháp thẩm quyền của luật. Có một cách khác mà lương tâm có thể được giải thoát — được tự do để thấy, để biết, để khẳng định, toàn bộ sự thật buồn thảm và kinh khiếp — khi những kẻ có tội bị đối xử, không phải trong sự thương xót, mà trong sự phán xét; khi chúng đứng nhận bản án tại tòa án của Đức Chúa Trời — và đi vào chịu án — bị buộc, bất chấp chính mình, phải công nhận sự công chính và uy nghiêm của luật. Đó là sự tôn kính mà lương tâm dành cho luật.
2. Còn về Kinh Thánh, không cần nói đến những lời ca ngợi rực rỡ, trong cả hai Ước, là những lời tán dương và ca tụng sự tuyệt hảo của luật Đức Giê-hô-va, cũng không cần nói đến những cảm xúc sâu sắc của sự kính sợ và vui mừng mà những người thánh suy ngẫm về sự toàn hảo của nó; hãy suy xét kỹ quan điểm mà Kinh Thánh đưa ra, xuyên suốt mọi sự mặc khải của nó, về chính quyền hiện tại thực sự mà loài người được đặt dưới. Không thể tìm thấy sự nhất quán trong các bản ghi thánh trên bất cứ giả thuyết nào khác ngoài giả thuyết này — rằng nhân loại đang sống trên đất dưới một sự hoãn thi hành án. Sự tương tự của tôn giáo, tự nhiên và được mặc khải, chỉ có thể được trình bày đầy đủ trên giả thuyết ấy. Con người, ở đây và lúc này, là những linh hồn trong ngục. Toàn thể gia đình nhân loại đang ở dưới bản án kết tội. Bản án bị đình chỉ. Đối với nòi giống, nó bị đình chỉ cho đến điều mà Kinh Thánh gọi là sự hoàn tất của mọi sự; đối với từng thành viên riêng của nòi giống, nó bị đình chỉ cho đến lúc chết. Tuy nhiên, nó chỉ bị đình chỉ mà thôi. Và điều kiện mà trên đó nó bị đình chỉ, mục đích mà vì đó nó bị đình chỉ — cũng như các kết cục cuối cùng của cuộc thử nghiệm đối với những ai vâng theo, và những ai không vâng theo, điều kiện của sự đình chỉ nó, và đạt đến mục đích mà sự đình chỉ được định để phục vụ — tất cả đều được bày tỏ trong Kinh Thánh. Chúng lại được bày tỏ, hơn nữa, đến nỗi trình bày và đặt trước sự lựa chọn tự do của mọi người con đường duy nhất mà trường hợp chấp nhận — con đường của sự quy phục ngay lập tức mang theo một sự xưng công chính hợp pháp tức thì, hay của sự vô luật pháp và phản loạn kéo dài, niêm phong án phạt không thể tránh của sự kết tội hợp pháp. Khắp nơi đều là sự tôn kính luật. Về đề tài này, thật thích hợp khi trích dẫn, như tóm tắt lập luận, đoạn kết của cuốn "Examination of Maurice's Theological Essays" (tr. 480), trong đó cuộc tranh luận giữa ông và người chất vấn ông được thu gọn thành một câu hỏi duy nhất: — "Câu hỏi ấy, theo tôi thấy, liên quan đến bản chất của chính quyền Đức Chúa Trời. Đó có phải là một chính quyền của luật không? Đức Chúa Trời có cai trị các hữu thể có trí tuệ bằng một luật không? Chắc chắn, người ta có thể bảo tôi. Ai nghi ngờ điều ấy? Chính quyền của Đức Chúa Trời là một chính quyền của luật — của luật tình yêu. Nhưng tôi phải được phép hỏi lại. Theo nghĩa nào đó là một chính quyền của luật? Vì việc dùng quen thuộc cụm từ 'các luật của thiên nhiên,' đã đem một sự mơ hồ vào trong cụm từ này. Chính quyền của luật là gì, một chính quyền bởi luật là gì? Nếu tôi hoàn toàn phụ thuộc vào một hữu thể có những sở thích nào đó, dưới ảnh hưởng, giả sử, của một đam mê chủ đạo đặc biệt — nếu hắn và tôi gắn bó không thể tách rời với nhau, đến nỗi tôi phải quyết định nhận mọi điều tốt lành của mình từ hắn, và tìm mọi điều tốt lành của mình trong hắn, như hắn vốn là; vậy thì, trong các sở thích của hắn, trong đam mê chủ đạo của hắn, tôi có một luật, mà sự phù hợp với nó là điều kiện cho sự an lành của tôi. Rõ ràng, tuy nhiên, đam mê chủ đạo này trong hắn là một luật đối với tôi, theo đúng nghĩa mà bất cứ phẩm chất nào trong vật chất là một luật đối với tôi; theo nghĩa ấy và không theo nghĩa nào khác. Mối liên hệ mật thiết của tôi với thế giới vật chất khiến sự phù hợp với các nguyên tắc bất biến, theo đó các chuyển động của nó tiến hành, trở thành một điều kiện cho sự an lành của tôi như một tạo vật được phú cho bản chất vật lý. Mối liên hệ mật thiết của tôi với hữu thể hay con người mà tôi đang sống cùng, và sẽ luôn sống cùng, khiến sự phù hợp với các nguyên tắc bất biến, hay thói quen, hay đam mê chủ đạo theo đó hắn luôn cảm nhận và hành động, trở thành điều kiện cho sự an lành của tôi như một hữu thể được phú cho khả năng cảm nhận và hành động như hắn. Giả sử đam mê chủ đạo của hắn là lòng bác ái hay tình yêu thuần khiết. Vậy thì, theo một nghĩa, có một luật của tình yêu được đưa vào tiếp xúc với ý chí của tôi. Luật của tình yêu là không khoan nhượng, và nó có trong nó một yếu tố của cơn thịnh nộ chống lại điều không đáng yêu. Ý chí của tôi thì ngoan cố, dễ nghiêng về sự quy phục một bạo chúa tiếm quyền hay một kẻ cám dỗ xen vào, có khả năng chống cự gần như vô hạn. Nhưng luật của tình yêu vẫn cứ hoạt động đều đặn. Nó bày tỏ và tỏ lộ chính nó, nó nhập thể trong hành động, nó được tỏ ra một cách kỳ diệu trong một cơ chế cứu chuộc và tái sinh, và cuối cùng người ta không thể thấy làm sao nó có thể không đem ý chí của tôi, và mọi ý chí có lý trí, vào sự hòa hợp với chính nó. Theo những gì tôi có thể nhận thấy, chính quyền bởi luật theo bất cứ nghĩa nào khác ngoài nghĩa này, hoàn toàn không được công nhận trong thần học của các Tiểu luận này. Không cần nói thêm, rằng toàn bộ thần học của những người thường được coi là các nhà thần học chính thống và tin lành, được xây dựng trên một quan niệm hoàn toàn khác về cả chính quyền lẫn luật. Theo họ, đó là một chính quyền hành chính mà Đức Chúa Trời thi hành — một chính quyền bao gồm trong nó việc lập pháp, thủ tục xét xử, gọi ra chịu trách nhiệm, tuyên án. Đó là một luật có thẩm quyền, với các chế tài phân biệt kèm theo, mà Đức Chúa Trời công bố và thi hành. Đó là điều họ hiểu khi họ nói về Đức Chúa Trời là một Đấng Cai trị đạo đức cũng như một Người Cha thánh khiết và yêu thương. Họ không thể gạt bỏ ấn tượng rằng cả Kinh Thánh lẫn lương tâm đều chứng thực tính hiện thực của một chính quyền như thế và một luật như thế. Chính dưới ấn tượng ấy mà họ rút ra từ Kinh Thánh, để đối phó với nỗi thống khổ của lương tâm, những quan điểm về tội lỗi của tội lỗi và sự đền tội trọn vẹn của nó, sự bại hoại của bản chất và sự đổi mới triệt để của nó — những quan điểm về sự tha thứ, bình an, hòa giải, phần thưởng, mà họ vui thích thúc giục mọi người trong danh của Đấng 'không vui thích về sự chết của kẻ ác, nhưng muốn kẻ ác quay lại cùng Ngài và sống.' Và chính dưới cùng một ấn tượng ấy mà họ nghĩ mình tìm thấy, trong sự tự do cốt yếu của ý chí con người như một tác nhân có trách nhiệm, một lời giải thích, một mặt, về khả năng sự ác xâm nhập vào vũ trụ dưới quyền cai trị của một Đức Chúa Trời tốt lành và thánh khiết; và mặt khác nữa, một lời giải thích có lẽ về sự bất khả của việc có bất cứ sự chu cấp nào của lòng thương xót được đưa trong tầm với của con người, mà không bao hàm một sự chu cấp cho trường hợp lòng thương xót ấy bị bỏ bê hay khước từ."
II. Lương tâm và Kinh Thánh tán thành đức hạnh như chúng công nhận luật. Đức hạnh này là gì? Và sự tán thành mà không chỉ con người, mà Đức Chúa Trời dành cho nó, là gì? Câu hỏi thứ nhất không quan trọng lắm, hoặc cho mục đích triết học hoặc cho mục đích thực hành, để trả lời. "Đức hạnh là gì? Có phẩm chất chung nào đặc trưng và xác định mọi hành vi hay khuynh hướng được gọi là có đức hạnh không? Có, người ta có thể nói; tất cả chúng đều hữu ích; hữu ích cho cá nhân; hữu ích cho xã hội. Tính hữu ích là thước đo của đức hạnh. Có thể như vậy. Có lẽ đây là phẩm chất chung đơn giản và rõ ràng nhất có thể nêu ra. Các thói quen và tâm trạng giành được sự tán thành là những điều hữu ích. Vậy thì sao? Có phải vì tính hữu ích của chúng mà chúng được tán thành không? Bản năng của nhân loại nói: Không. Như cung cấp một lập luận từ các nguyên nhân cứu cánh cho sự tốt lành của Đức Chúa Trời, sự kiện rằng những điều chúng ta tán thành là có đức hạnh được thấy luôn luôn, nhìn chung, là hữu ích, có thể đáng được lưu ý. Tuy nhiên, đó không phải là yếu tố tạo nên đức hạnh của chúng, hay, nếu thuật ngữ được phép, tính có đức hạnh của chúng. Cũng chẳng đạt được gì nhiều khi chúng ta thêm yếu tố ý định hay sự lựa chọn, và quy mọi đức hạnh về một ước muốn hữu ích, hay về lòng nhân từ, hay thiện ý, hay bất cứ tình cảm đơn lẻ nào khác. Sự thật là, các tình cảm mà chúng ta tán thành là có đức hạnh thì đa dạng vô cùng trong bản chất của chúng, và trong các hoàn cảnh mà chúng được thực hành. Không một nỗ lực nào quy chúng về một thuộc tính chung đã thành công. Phân biệt, mô tả, và phân loại chúng là tất cả những gì có thể làm. Đó là phận sự của đạo đức học thực hành. Sự tra xét thứ hai, về bản chất của sự tán thành mà đức hạnh được nhìn nhận, hay về trạng thái tâm trí mà nó gây ra nơi người chiêm ngưỡng nó, thì thú vị hơn. Ở đây nữa, một niềm đam mê cực đoan với sự đơn giản cần phải tránh. Điều chúng ta gọi là sự tán thành, là một trạng thái tâm trí phức tạp. Không dễ để đưa ra trong một phạm vi ngắn một sự phân tích đầy đủ về nó. Nhưng nếu cho phép điều, có lẽ, có thể có vẻ đối với một số người là một lý thuyết quá hoa mỹ — tôi nghĩ sự hòa hợp của lương tâm và Kinh Thánh về đề tài này có thể được đặt trong một ánh sáng khá nổi bật và sinh động. Hãy lấy một trong những trạng thái tâm trí được thừa nhận là có tính chất đạo đức, dù tốt hay xấu, và theo dõi nó trong các hiệu quả của nó trên người quan sát đạo đức. Trước hết, chỉ riêng sự quan niệm về nó — sự nhận biết trần trụi, đơn thuần về nó trong tâm trí — đã lập tức gây ra một chuyển động kép trong bộ phận mà nó tiếp xúc đầu tiên. Bộ phận ấy bao gồm năng lực hay khả năng phân biệt điều thật với điều giả, cũng như điều công bằng và đẹp đẽ với điều ngược lại. Hai chức năng này, sự phán đoán và thị hiếu — sự phân biệt lẽ thật và cảm thức về cái đẹp — liên hệ mật thiết với nhau, nếu, thật ra, chúng không gần như là một. Cả hai đều tức thì và tức thời trong hành động của chúng, và chúng là những nữ tỳ của nhau. Một mệnh đề hay một chứng minh toán học, được thấy là đúng, cũng được cảm nhận là đẹp. Nó kêu gọi thị hiếu, cũng như sự phán đoán; và trong chừng mực nó thỏa mãn và thuyết phục sự phán đoán, nó làm vui lòng và thỏa mãn thị hiếu. Chúng ta nói về một định lý đẹp đẽ, và chính cảm thức về cái đẹp không kém gì sự nhận biết lẽ thật, khi khó khăn của việc tìm kiếm được vượt qua, và sự khám phá được thực hiện thành công, đã gợi lên tiếng reo vui mừng: Tôi đã tìm ra! Tôi đã tìm ra! Mặt khác, trong lãnh vực đặc thù của thị hiếu, nếu bất cứ đối tượng nào đánh thức cảm thức về cái đẹp, sẽ thấy, đồng thời, nó ra lệnh cho sự đồng ý của sự phán đoán về nó, như về điều là thật. Khi mắt nghỉ trên một hình dáng xinh đẹp hay một cảnh đẹp, không chỉ nó dễ chịu và êm dịu đối với thị hiếu, mà sự phán đoán cũng tán thành nó như phù hợp với lẽ thật của sự vật. Khi tôi đang chiêm ngưỡng một bức tranh, hay tượng, hay phong cảnh, tôi ý thức về một sự xác tín điềm tĩnh về tính hiện thực, tương tự như điều tôi kinh nghiệm khi tôi đồng ý với một chứng minh trừu tượng, cũng như, ngược lại, khi tôi nhận biết sự chắc chắn thuyết phục của một chứng minh trừu tượng, tôi cảm thấy một sự thỏa mãn của thị hiếu, chính xác như vẻ đẹp hữu hình của thiên nhiên gợi lên. Sự liên hệ này giữa sự phán đoán và thị hiếu cũng không phải là không thể giải thích. Cả hai đều là những hành vi hay hoạt động đơn giản của tâm trí; và điều chung cho cả hai là sự nhận biết sự đối lập và chia rẽ được dẹp bỏ, và sự nhất quán, chặt chẽ, hay, nói gọn, sự hợp nhất, được thiết lập hay phục hồi. Trong đạo đức, sự pha trộn này của sự phán đoán và thị hiếu rất dễ thấy. Hãy chiêm ngưỡng một hành vi ác hay một trạng thái tâm trí ác, và có một sự nhận biết khó chịu về sự đối lập của nó với lẽ thật, cùng với một cảm thức đau đớn và nặng nề về sự dị dạng và xấu xí của nó. Sự phán đoán thấy các mối quan hệ thật của sự vật bị chia cắt và xé rời, và thị hiếu co rúm lại trước sự trật khớp. Hãy quan sát đức hạnh đối nghịch, và năng lực so sánh nhận ra sự đồng ý, mạch lạc, hợp nhất, trong sự thích hợp của sự vật như giờ được điều chỉnh, trong khi cảm thức về cái đẹp nghỉ ngơi và an trú trong sự hài hòa. Nhưng có một buồng thứ hai và sâu hơn mà các hành vi hay trạng thái tâm trí này, được nhận biết, trong buồng thứ nhất hay buồng ngoài, như hoặc thật và đẹp, hoặc giả và xấu, giờ phải đi vào; và buồng ấy là nơi ngự của các cảm xúc. Sự chuyển tiếp ở đây là từ đầu đến tim — từ tâm trí, ngồi phán xét tại cổng, và nhìn ra bằng con mắt tinh nhanh mọi điều cao cả hay xinh đẹp, đến tấm lòng mà trong sâu thẳm của nó các nguồn của cảm xúc nằm. Qua sự phán đoán và thị hiếu, các hành vi hay trạng thái tâm trí đạo đức chạm đến và làm chuyển động các tình cảm; và, như trong bộ phận của sự nhận biết đơn thuần — sảnh ngoài của linh hồn — có một sự canh gác kép, và, có thể nói, một sự kiểm tra kép mọi kẻ đến, thì, trong sự tiếp nhận chúng ở bên trong, có một chuyển động hay sự kích động kép giữa những cư dân ở đó. Các tình cảm là được khuấy động gấp đôi. Cả hai người canh gác đều thỏa mãn chăng? Cả hai có đồng ý bảo chứng cho kẻ bước vào không? Sự phán đoán có chứng thực lẽ thật của hắn, và thị hiếu có nếm được vẻ đẹp của hắn không? Vậy thì, khi hắn bước vào, cảm xúc của sự kính sợ hay kinh hãi trỗi dậy để cúi mình trước hắn; tình cảm của tình yêu mở rộng vòng tay để ôm lấy hắn. Như vậy, hành vi hay trạng thái tâm trí đạo đức, mà, trong nơi ngự của trí tuệ, mang sự xác tín về lẽ thật đến cho sự phán đoán, thì đánh thức, trong lãnh vực của các tình cảm, cảm giác của lòng tôn kính sâu xa; trong khi, lại nữa, trong chừng mực nó tự chứng tỏ là đẹp đẽ đối với thị hiếu, nó gọi ra sự hài lòng và tình yêu. Vì, như lẽ thật là đáng kính, thì vẻ đẹp là đáng yêu. Điều gì là thật thì phải được tôn kính; điều gì là đẹp thì phải được yêu mến. Tuy nhiên, vẫn còn một buồng thứ ba, trong đó các đối tượng của sự nhận biết và quan sát đạo đức của chúng ta — các hành vi hay trạng thái tâm trí đạo đức này — trải qua một quá trình nữa. Đằng sau, và sâu hơn lãnh vực của các tình cảm, là buồng kín của linh hồn, nơi ngự của sự tự xét và tự phán. Từ tâm trí hay cái đầu, với năng lực hai mặt của sự phán đoán và thị hiếu — sự phân biệt lẽ thật và cảm thức về cái đẹp — qua tấm lòng, được khuấy động sâu xa bởi cảm xúc kính sợ và tình cảm yêu mến — có một lối đi đến lương tâm, nơi hành vi cuối cùng trong cuộc thử thách sàng lọc này được thực hiện. Và ở đây, lại nữa, có một chức năng kép, tương ứng với các chức năng kép của các bộ phận khác. Trong nơi thánh ấy, tòa trong cùng của sự cầu cứu cuối cùng, các trạng thái tâm trí này được tuyên án cuối cùng, và bản án liên quan đến sự phân biệt mà sự phán đoán có về điều là thật, và sự nhận biết mà cảm thức có về điều là đẹp. Lẽ thật, buộc phải xác tín, và ra lệnh phải kính sợ, đòi một bản án tuyên bố trắng án hay chấp nhận, và không đòi gì hơn. Vẻ đẹp, lại nữa, làm thỏa mãn thị hiếu, và chiếm được tình cảm của tình yêu, nài xin một sự đón tiếp nồng ấm hơn, và muốn nhận được sự tán thành và khen ngợi. Trong cái nhìn này, có một đòi hỏi được xưng công chính; trong cái nhìn kia, có một ước muốn được ca ngợi và được ôm ấp. Có lẽ sự phân tích, hay quy nạp, này được một điểm đáng khen, ở chỗ nó kết hợp các lý thuyết khác nhau, và bao gồm các nguyên tắc đa dạng của bản chất đạo đức chúng ta, mà những người dựng nên các hệ thống đạo đức vẫn quen tách rời. Như vậy, sự phù hợp với lẽ thật, hay sự thích hợp của sự vật, mà một số người đã lấy làm nền tảng của sự phán đoán đạo đức (Clarke, Cudworth, v.v.), và cảm thức hay bản năng đạo đức mà những người khác đã viện đến (Hutcheson, v.v.), hợp nhất và đồng mưu trong hành vi đầu tiên của sự nhận biết đơn thuần, mà nhờ đó tâm trí tiếp nhận quan niệm về một hành vi đạo đức, hay một phẩm chất đạo đức, là đúng và tốt. Trong hệ thống này, sự ngay thẳng và tốt lành đạo đức cũng không phải là vấn đề của lý trí riêng, hay vấn đề của bản năng hay thị hiếu. Các cảm xúc và tình cảm có một phần lớn trong công việc xác định đức hạnh, và đem lại cho nó sự sống và hơi ấm (Sir James Mackintosh). Cảm xúc của sự kính sợ, và tình cảm của tình yêu, đối phó với điều đã qua sự kiểm tra điềm tĩnh của sự phán đoán và thị hiếu, chạm đến các nguồn sâu của sự kinh hãi thánh khiết và sự thờ phượng trong linh hồn, và mở ra suối nguồn của nước mắt và sự vui mừng của nó. Cuộc thử thách cũng không kết thúc ở đây. Quan tòa, mà bản án của ông là cuối cùng, ngự ở bên trong. Hành vi đạo đức, hay phẩm chất đạo đức, đang được xét, phải bước vào trong bức màn — vào chính nơi chí thánh, nơi rất thánh trong đền thờ sống này — nơi, trên ngai, là vị trọng tài vĩ đại, có quyền một cách có thẩm quyền xưng công chính điều là thật (Butler), và đồng thời, sẵn sàng, với sự đồng cảm sống động, khen ngợi điều là đẹp (Adam Smith). Phán quyết của đấng cai trị linh hồn này, là năng lực hay nguyên tắc của lương tâm, là chung thẩm. Nó xác định điều gì là công bằng và chính trực, và ban phần thưởng khen ngợi cho điều gì là tuyệt hảo và xứng đáng. Nhưng hệ thống, dường như, còn có một giá trị cao hơn nữa. Nó hòa hợp tuyệt vời với hệ thống đạo đức của Tân Ước. Vì không phải là một nghệ nhân vụng về hay thiếu khéo, mà là một bàn tay bậc thầy, đã dựng nên đỉnh cao cao quý trong Thư gửi tín hữu Phi-líp (chương 4:8, 9): "Rốt lại, hỡi anh em, phàm điều chi chân thật, điều chi đáng tôn" (honesta, σεμνά, đáng kính), "điều chi công bình, điều chi thánh sạch" (ἁγνά, trong trắng, đẹp đẽ, thanh khiết, không ô uế, và thánh khiết), "điều chi đáng yêu chuộng" (προσφιλῆ, đáng mến, đáng yêu), "điều chi có tiếng tốt" (εὔφημα, đáng khen, là điều lay động sự đồng cảm, tán thành, khen ngợi); "điều chi có nhân đức" (ἀρετή, năng lực, sự vững vàng, kiên định), "điều chi đáng khen" (ἔπαινος, là điều nài xin và gợi lên sự khen ngợi) — "thì anh em phải nghĩ đến." Có điều gì đó hơn một sự liệt kê tình cờ các động cơ đạo đức ở đây. Sứ đồ là một bậc thầy về cả đạo đức học lẫn tu từ học, nên không thể chất đống những tài liệu như thế một cách lẫn lộn và bừa bãi. Có sự đối xứng trong cấu trúc; có phương pháp và hệ thống trong lời kêu gọi nồng nhiệt của ông. Ông vạch ra và đánh dấu đường đôi của sự tiếp cận hay bước vào, dọc theo đó các hành vi hay phẩm chất, được nhận vào cửa của tâm trí, được dẫn, qua tấm lòng, đến lương tâm. Vì có hai bộ các trạm quan sát liên hệ trong phác thảo này — hai loạt riêng biệt của các hành vi tâm trí liên tiếp. Sáu tên được đọc lên trong cuộc điểm danh, hay điểm tên, này rơi vào hai hàng; và mỗi hàng, ở cuối nó, được đại diện bởi một thủ lĩnh duy nhất, như trong bảng sau: — Điều chi chân thật," " " "đáng tôn," (đáng kính,) " " "công bình," " Điều chi thánh sạch," (đẹp đẽ,) " " "đáng yêu chuộng," (đáng mến,) " " "có tiếng tốt," "nếu có nhân đức nào." "nếu có điều chi đáng khen." Như vậy, trong các tính từ này, ba tính từ đầu — điều là thật, điều đáng kính, điều công bình — xếp thành một cột dưới một đầu, nhân đức; ba tính từ còn lại mặt khác — điều thánh sạch hay đẹp đẽ, điều đáng yêu chuộng hay đáng mến, điều có tiếng tốt hay đáng khen — được dàn trận trong hàng của sự khen ngợi. Hay, để đổi cách áp dụng hình ảnh, chúng ta hãy theo dõi đối tượng của sự kiểm tra của chúng ta — hành vi hay phẩm chất cụ thể, mà tính chất đạo đức của nó phải được xác định — từ trạm này sang trạm khác, trong thành trì của bản chất đạo đức chúng ta. Tại cổng nó bị các năng lực của sự nhận biết đơn thuần chất vấn, sự phán đoán và thị hiếu, cảm thức về sự đồng ý hay thích hợp tự nhiên, và cảm thức về cái đẹp; trong nó có điều gì thật chăng? — trong nó có điều gì thánh sạch chăng? Hãy cho nó vào. Xa hơn nó phải đối mặt với các cảm xúc hay tình cảm, và chúng phải đối phó với nó — các khả năng của sự kính sợ và của tình yêu phải được thỏa mãn; có điều gì đáng tôn — đáng kính chăng? có điều gì đáng yêu chuộng — đáng mến chăng? Hãy cho nó qua — linh hồn đứng trong sự kinh hãi trước uy nghi của nó, và say đắm trong tình yêu trước ân điển dịu dàng của nó. Nhưng một lần nữa nó bị chặn lại. Một Đấng có thẩm quyền, nhưng đồng thời đầy dẫy sự đồng cảm, gọi nó ra chịu trách nhiệm; có điều gì công bình chăng — đúng đắn, chính trực, đạt đến tiêu chuẩn cao của bổn phận nghiêm ngặt? có điều gì có tiếng tốt chăng — xứng đáng, đáng khen, thích hợp để được tôn vinh và tán thành một cách nồng ấm? Nếu có nhân đức nào, bất cứ sức mạnh nội tại nào của sự ngay thẳng có ý thức — nếu có sự khen ngợi nào, bất cứ vẻ đẹp đạo đức nào thích hợp để được hoan nghênh — vậy thì, bởi mọi điều là thật, đáng kính, và đúng đắn, trong sự liêm chính nghiêm khắc và chỗ đứng vững vàng của nhân đức ấy, và bởi mọi điều là thánh sạch, đáng mến, và xứng đáng trong những nét duyên dáng xinh đẹp và dịu dàng của sự khen ngợi hay tính đáng khen ấy, và trong sự khao khát nồng ấm của nó đối với sự đồng cảm — chúng ta hãy bị nài ép, chúng ta hãy bị thuyết phục để chú tâm tha thiết và đem lại hiệu quả thực hành đầy đủ cho Phúc Âm ấy, mà mục đích cao nhất của nó là phục hồi và điều chỉnh lại toàn bộ bản chất đạo đức của con người, để lẽ thật và sự công chính, ân điển và tình yêu, một lần nữa gặp gỡ và ôm lấy nhau, trong mái nhà thánh của một linh hồn đã được hòa giải và đổi mới. Nếu cần minh họa thêm về hệ thống phức tạp này, có thể tìm thấy trong sự phân biệt, tinh tế đúng với tự nhiên một cách tuyệt vời, mà cùng một sứ đồ đưa ra giữa hai loại tính cách khác nhau được quan sát giữa loài người. Khi tôn cao lòng nhân từ của Đức Chúa Trời, như được tỏ ra trong sự chết của Đấng Christ, ông đặt ra như một giả thuyết gần như không thể rằng "một người công bình" lại tìm được một người bạn sẵn sàng phó sự sống mình vì người. Ông cho rằng dễ hình dung hơn rằng "một người lành" có thể chiếm được tình cảm tận hiến và hy sinh như thế. Và ông đặt trong sự tương phản mạnh mẽ tình yêu của Đức Chúa Trời, mà các đối tượng khốn khổ của nó chẳng có "sự công bình" nào cũng chẳng có "sự lành" nào để tự giới thiệu, mà chỉ có tội lỗi (Rô-ma 5:7, 8). "Một người công bình" là một người như nhà thơ mô tả, "công bình và kiên định trong mục đích," một người không bị sợ hãi hay thiên vị lay chuyển khỏi tâm trí vững chắc của mình. Regulus, điềm tĩnh quay lưng lại với gia đình đang khóc và Viện nguyên lão kinh ngạc, để giữ lời hứa với kẻ thù Carthage, và đối mặt với cái chết đã chuẩn bị cho ông, với sự tinh vi tàn ác còn tệ hơn cả kiểu Ấn Độ — Hampden thách thức quyền lực bất công — Latimer khích lệ anh em Ridley tại cọc thiêu — Knox trước Nữ hoàng Mary, và Melville trước Vua James, duy trì lòng trung thành với một Chủ Thiên thượng chống lại cả nước mắt lẫn cơn thịnh nộ của vương quyền — hiện lên như những tấm gương trước tâm trí. Trong mỗi người có một sự liêm chính nghiêm khắc — mà chúng ta nhận biết là "thật" — mà chúng ta cảm thấy là "đáng kính" — buộc chúng ta phải công nhận nó là "công bình" một cách không khoan nhượng và không lay chuyển — trình bày, nhìn chung, một cảnh tượng của lòng can đảm đạo đức và "nhân đức" kiên định, gần như vượt ngoài tầm với của sự khen ngợi hay thương xót của chúng ta, là điều gợi lên một thứ kinh hãi sâu xa và lặng lẽ. Chúng ta hầu như không dám khen ngợi hay thương xót — chúng ta đứng riêng ra và kính cẩn nhìn xem. Nhưng hãy để một chút dịu dàng pha vào cảnh tượng — hãy để đó là người mẹ La Mã trao cho người chồng đang run rẩy con dao găm rút ra từ chính ngực mình — "Không đau đâu, Paetus" — hay Lady Jane Grey từ biệt phu quân, khi ông đi ra pháp trường, nơi nàng chẳng bao lâu sẽ theo ông — hay Lady Russell, bút trong tay, ngắm nhìn những nét cao quý mà nàng đã yêu — hay góa phụ của Brown xứ Priesthill, đối đáp lời nhạo báng thô lỗ của kẻ bắt bớ khi hắn ngắt quãng công việc buồn thảm của nàng — "Ngươi nghĩ gì về chồng ngươi bây giờ, người đàn bà kia? — Tôi vẫn luôn nghĩ nhiều về ông ấy, và bây giờ vẫn như xưa" — hay, đi từ anh hùng xuống đời thường, hãy để đó là một tính cách được đánh dấu bởi cử chỉ dịu dàng và tình cảm tử tế hơn là bởi sự cứng cỏi, được trình bày cho chúng ta xem; — và thị hiếu đạo đức của chúng ta bị mê hoặc bởi vẻ đẹp "thánh sạch" của nó — tấm lòng chúng ta được sưởi ấm bởi "tình yêu" hướng về nó — chúng ta nói về nó như không chỉ đúng đắn không chê vào đâu được, mà tích cực là "xứng đáng," và chúng ta ban cho nó phần thưởng của sự đồng cảm và "khen ngợi" nồng nhiệt của chúng ta. Sự kết hợp của hai loại tính cách, như trong một số trường hợp được nhắc đến, là sự viên mãn của sự tuyệt hảo đạo đức. Vừa thật, mà, đồng thời, không nghiêm khắc hay khắt khe, mà đẹp đẽ, thánh sạch, duyên dáng — vừa đáng kính vừa đáng mến, gọi ra trong mức độ bằng nhau cảm xúc kính sợ và tình cảm yêu mến — đứng trước tòa án của lương tâm và nhận, không chỉ bản án lạnh lùng mà sự công chính nghiêm ngặt, chẳng quan tâm gì hơn, thốt ra, Ta không thấy có lỗi gì, mà còn cả điều mà một cảm thức dịu dàng hơn đòi hỏi, Khá lắm — nói gọn, vừa vĩ đại vừa tốt lành — đó là ý niệm về một con người hoàn hảo. Đấng Christ là như vậy, Đấng không chỉ "thánh khiết, vô tội, không ô uế, biệt khỏi kẻ có tội," mà còn "mềm mại và khiêm nhường trong lòng" — "đầy ân điển và lẽ thật." Phúc Âm của Ngài có ý định và thích hợp để làm cho tất cả những ai, theo gương Ngài, ở một khoảng cách khiêm nhường, và được Thánh Linh Ngài biến đổi nên hình ảnh Ngài, kết hợp với "sự trung tín cho đến chết" là điều thách thức "mão triều thiên của sự sống," "sự trang sức của tâm thần dịu dàng im lặng," là điều không chỉ có tiếng tốt và đáng khen giữa loài người, mà, "trước mặt chính Đức Chúa Trời, là quí giá lắm."
III. Lương tâm và Kinh Thánh như vậy đồng ý, một mặt, trong sự công nhận luật, và, mặt khác, trong sự tán thành đức hạnh, tất yếu liên hệ mật thiết với nhau. Các mối quan hệ tương hỗ của chúng tạo thành đề tài tra xét thứ ba, mà giờ đây chỉ cần một chỉ dẫn sơ lược về các đầu mục hay đề tài.
1. Trước hết chúng phải được công nhận là phân biệt với nhau, và độc lập với nhau. Có thể đúng, và có lẽ đúng, trên thực tế, rằng Đức Chúa Trời chưa bao giờ để chúng ta tự khám phá bổn phận mình bởi sự chỉ dạy của lương tâm mà thôi, như Ngài chưa bao giờ để chúng ta đạt đến sự hiểu biết về hữu thể và các sự toàn hảo của chính Ngài bởi các khám phá của lý trí mà thôi. Từ ban đầu Đức Chúa Trời đã mặc khải chính Ngài và ý muốn Ngài, bằng lời nói, cho loài người. Ngài phán với họ về tính cách, mục đích, và kế hoạch của chính Ngài. Ngài đặt họ dưới một nghĩa vụ rõ ràng và chính thức phải vâng phục một điều răn rõ ràng và chính thức. Tuy nhiên, điều ấy không làm tổn hại hoặc năng lực của lý trí để chứng minh các lẽ thật của tôn giáo tự nhiên, hoặc năng lực của lương tâm để thiết lập các nguyên tắc của đạo đức tự nhiên. Điều tối quan trọng, vì lợi ích của chính sự mặc khải, là phải bênh vực tính hợp lệ độc lập, cả của thần học tự nhiên lẫn của đạo đức học tự nhiên; phải khẳng định, không phải sự đầy đủ, nhưng tính hợp pháp và đáng tin cậy, của ánh sáng lý trí và quyền tài phán của lương tâm.
2. Thứ hai, lương tâm, một khi đã hoàn toàn thỏa mãn rằng Kinh Thánh là lời của Đức Chúa Trời, cúi mình trong sự kính sợ sâu thẳm nhất trước thẩm quyền tối cao của nó. Nàng hỏi, và nàng có quyền hỏi, để được thỏa mãn rằng Kinh Thánh là lời của Đức Chúa Trời. Nàng hỏi một cách khiêm nhường và với sự ngoan ngoãn — cảm nhận mình sẽ tốt hơn biết bao nhờ sự hướng dẫn của Đấng thấy sự cuối cùng từ buổi ban đầu, Đấng biết mọi sự, và luôn phán đoán đúng. Nàng hỏi một cách điềm tĩnh, vô tư — gọi sự giúp đỡ của lý trí mạnh mẽ để xác thực tiếng của Đấng Cai trị Tối cao. Nhưng khi đã thỏa mãn, nàng vui vẻ nhận chỗ mình, bên cạnh người chị em Đức tin, dưới chân Đấng phán từ trời; của Đấng, từ trời đến, phán trên đất, và phán như Đấng có thẩm quyền. Nàng nhận luật nơi môi Ngài. Nàng học nơi Ngài điều chi là thật, đáng tôn, công bình; điều chi là thánh sạch, đáng yêu chuộng, có tiếng tốt; nhân đức là gì, và sự khen ngợi là gì. Và nếu trong bất cứ trường hợp khó khăn hay nghi ngờ nào, có bất cứ sự bất đồng bề ngoài nào giữa các kết luận của nàng và các ý chỉ rõ ràng của tâm trí Ngài, nàng nhớ rằng một trí hiểu sai lầm, và một ý chí bướng bỉnh, và chính sự yếu đuối hay xấu xa của nàng, khiến các sự phán đoán của nàng ở mức tốt nhất cũng chỉ là có thể — có thể sai lầm, ngay cả khi điều được phán đoán là cách hành xử của con người — càng có thể sai lầm hơn khi điều được phán đoán là cách hành xử của Đức Chúa Trời. Và tin cậy nơi sự ngay thẳng, lẽ thật, và tình yêu của Đấng vĩ đại mà nàng xưng nhận trung thành — vì nàng, là người tự mình tán thành các thuộc tính ấy một cách nồng ấm, sẽ không dâng sự tôn kính cho ai ngoài một hữu thể có các thuộc tính ấy — nàng bằng lòng vâng phục, tôn thờ, và chờ đợi; nhất là khi nàng nghe những lời như thế này: — Điều ta làm, hiện nay ngươi chẳng biết, nhưng về sau ngươi sẽ biết.
3. Thứ ba, lương tâm trông cậy nơi Kinh Thánh để được giải thích nhiều điều, trong tình trạng hiện tại của sự vật, mà nàng cảm thấy là dị thường và mâu thuẫn, hay ít nhất là không thể hiểu được. Vô ích thay nàng tìm nơi khác dù chỉ một phỏng đoán tạm chấp nhận được về đề tài ấy. Tôi đưa mắt nhìn quanh thế giới, và khao khát "một túp lều trong một hoang mạc mênh mông." Không chỉ là tấm lòng tôi chảy máu khi thấy sự đau khổ; lồng ngực tôi căng lên dưới cảm thức về điều sai trái. Trong các nơi ở của sự khốn khổ bẩn thỉu, trong chính các hang ổ của tội ác liều lĩnh, biết bao trường hợp vô số đập vào mắt tôi, không chỉ của sự bất công bởi tay con người,nhưng, hình như, lại còn bị đối xử bất công nhất bởi tay Đức Chúa Trời! Nạn nhân run rẩy kia vì dục vọng của kẻ khác; đứa trẻ nhỏ kia, từ nôi đã được nuôi dưỡng trong nhơ nhớp và trụy lạc; con cái của Phi Châu, bị đè bẹp thành sự thờ ơ thú tính hay bị quất thành cơn điên thú tính; những trai gái của chính xứ sở hạnh phúc hơn của chúng ta, mà bởi sức ép của hoàn cảnh, giữa những ung nhọt hoại thư thối rữa của tình trạng xã hội chúng ta, trở nên gần như suy đồi như họ! — Tại sao họ lại như họ? Điều gì làm cho họ thành như họ? Họ đã có cơ hội nào để khác đi đâu? Làm sao những điều này có thể xảy ra, mà thế gian tốt đẹp này vẫn được cai trị một cách công chính? Than ôi! Chẳng có gì lạ nếu một thuyết định mệnh u ám hay một thuyết vô thần giận dữ, — sinh ra bởi sự tuyệt vọng buồn bã, và sự phẫn nộ dữ dội trước sự áp bức, — trị vì giữa những kẻ bị ruồng bỏ, mà cả đất lẫn trời dường như chẳng thương xót! Không lạ nếu, khi nhìn xem, lương tâm đứng sững sờ, và cảm thấy như mình chẳng có lời biện hộ nào để bào chữa cho Đức Chúa Trời, cũng chẳng có lời nào đúng lúc để nói với con người mệt mỏi! Vô ích khi bạn kể cho nàng nghe về những định luật chung của công chính và tình yêu, mà qua sự dữ không thể tránh khỏi, đang từ từ và đau đớn tạo ra điều thiện cao nhất. Hãy bảo nàng mang lời giải ấy của sự mầu nhiệm vào các đường phố, và xem nụ cười khinh bỉ hay cơn thịnh nộ điên tiết nào làm tối sầm mọi khuôn mặt. Hãy để nàng mang nó vào phòng nghiên cứu của mình, và suy ngẫm ở đó: ký ức về một cậu bé ăn xin, một cô gái gầy gò trần truồng, khuôn mặt hốc hác của tuổi tráng niên đói khát, tiếng thở dài của một thân thể suy tàn, tiếng rên rỉ làm buồn nôn của một trái tim tan vỡ, — một cảnh tượng u ám như thế sẽ xua tan hàng ngàn sự suy đoán. Tất cả là bóng tối — bóng tối hơn bao giờ hết. Lương tâm không thể nói rằng mọi sự đều tốt, đều lành, đều phải. Nhưng nàng mở Kinh Thánh của mình ra; nàng học ở đó tại sao loài người lại khốn khổ như vậy. Phải. Và nàng cũng học ở đó tại sao nó lại không khốn khổ hơn nữa. Tội lỗi đã vào trong thế gian, và sự cứu rỗi cũng đã vào. Tội lỗi đã vào; nó đã làm ô uế sâu sắc, đã kết án, toàn thể gia đình nhân loại, và mọi thành viên của nó. Do đó mới có những giọt nước mắt, những tiếng rên rỉ của tạo vật này. Nhưng sự cứu rỗi cũng đã vào. Do đó những giọt nước mắt và tiếng rên rỉ này vẫn chưa phải, dù cay đắng đến đâu, là điều mà nếu không được gặp và giải cứu theo một cách duy nhất ở đây, chúng nhất định phải là, — ở nơi khác, — "khóc lóc, than van, và nghiến răng," giữa nỗi đau không thể cứu chữa của "sâu bọ chẳng hề chết và lửa chẳng hề tắt." Bị đánh động và giật mình; bị đánh động bởi sự chân thật của một sự trình bày, mà khi nêu bật rõ ràng bản án, sự hoãn thi hành, phương thuốc, và kết cục, thực sự cuối cùng đã giải thích được tình trạng kỳ lạ và buồn bã của thế gian bị kết án này; giật mình trước ý nghĩ rằng, trong khi sự hoãn thi hành còn kéo dài, phương thuốc vẫn có sẵn cho mọi người, cho bất cứ ai, trong số các cư dân bị kết án của nó; — lương tâm, vẫn cầm cuốn Kinh Thánh mở trong tay, vội vã đứng dậy khỏi phòng nghiên cứu, khỏi đầu gối của mình, và lao ra trên đôi cánh run rẩy của sợ hãi và tình yêu, để nói về sự phán xét và về lòng thương xót cho bất cứ đứa con nào của A-đam mà nàng có thể với tới; — nói một cách trìu mến, vì tình trạng còn tệ hơn đã tưởng; nói một cách khôn ngoan, vì cần sự tế nhị; nhưng nói một cách tha thiết, vì cuộc khủng hoảng đang khẩn cấp; nói ngay lập tức và kịp thời, vì thì giờ đã ngắn ngủi.
4. Một lần nữa, ở điểm thứ tư và cuối cùng, lương tâm tìm thấy trong Kinh Thánh lời giải cho một nan đề không ít làm nàng bối rối, — sự hòa giải giữa luật pháp và tự do. Làm thế nào đức hạnh hay sự tốt lành về mặt đạo đức có thể sở hữu yếu tố tự do ấy, yếu tố của sự lựa chọn tự nguyện và tự phát, mà dường như là điều thiết yếu, nếu nó muốn được ca ngợi là đáng kính và đáng yêu, mà vẫn giữ được bản chất nguyên thủy và vốn có của sự vâng phục luật pháp? Có khó khăn trong việc trả lời câu hỏi; và, ngoài Kinh Thánh, khó khăn ấy có thể gọi là không thể vượt qua. Ý niệm về luật pháp, và về quyền tối thượng của luật pháp, dù lương tâm có thừa nhận đến đâu, vẫn là điều khó chịu đối với ý chí. Quyền lực độc đoán ấy không kiên nhẫn với sự phục tùng kẻ khác, và có khuynh hướng khoe khoang về những gì nó sẽ làm nếu được để mặc. Nếu nó muốn chọn điều thiện và từ bỏ điều ác, thì phải là tự ý nó. Mong đợi rằng nó sẽ làm như vậy khi bị ép buộc và theo mệnh lệnh, để đổi lấy phần thưởng hay tiền công nào đó, mà vẫn cảm thấy mình đang hành động tự do, thì cũng vô lý như tưởng tượng rằng của hối lộ và đòn roi có thể đem lại cảm giác tự do cho kẻ nô lệ, khi hắn cần mẫn cày cuốc công việc của chủ. Lương tâm lúng túng trước thái độ này của ý chí. Nàng thú nhận mình bối rối và lúng túng. Nàng không thể thuần phục tinh thần kiêu ngạo ấy, hay giành được sự đồng ý của nó để chịu dưới quyền. Nhưng nàng đến với Kinh Thánh, và ở đó khám phá ra phép màu.
Và phép màu ấy chủ yếu nằm ở sự thấu hiểu mà nàng có được về tấm lòng của Đức Chúa Trời, mà bản tính thánh khiết của Ngài luật pháp diễn tả, mà quyền chủ quyền công chính của Ngài luật pháp khẳng định. Tấm lòng lớn lao của Đức Chúa Cha đời đời ấy được mở ra trong Con Ngài. Đức Chúa Trời là sự sáng; Đức Chúa Trời là tình yêu. Luật pháp ấy mà lương tâm buộc ta phải thừa nhận, Đức Chúa Trời đời đời cũng thừa nhận. Đó là luật của ý muốn Ngài, và chính Ngài sẽ lo liệu để nó cũng trở thành luật của ý muốn ta.
Phải; chính Ngài sẽ lo liệu. Vì mục đích này, Ngài sửa lại địa vị của ta, vị trí của ta, trong Con Ngài, và đổi mới bản tính ta bởi Thánh Linh Ngài. Việc dỡ bỏ bản án kết tội, việc tuyên một bản án ngược lại có lợi cho ta, — một bản án tha bổng, chấp nhận, xưng công chính, — tất cả theo các điều khoản của luật pháp, được làm trọn cách hoàn hảo, được thỏa mãn cách đầy đủ; sự hòa hợp diệu kỳ này giữa luật pháp và tình yêu trong cách Đức Chúa Cha đối xử với ta, như được Con Ngài trình bày, khiến ta không còn vũ khí. Mối hận thù tội lỗi của ta chống lại luật pháp, sự ghen tuông nô lệ của ta đối với luật pháp, không thể đứng vững trước sự đối xử như thế. Toàn bộ linh hồn ta trải qua một sự biến đổi. Luật pháp ở trong lòng ta, như ở trong lòng Đức Chúa Trời. Nó không còn là ách nô lệ đối với ta hơn là đối với Ngài. Một cách tự phát, qua chính Thánh Linh Ngài đang uốn nắn ta, — càng ngày càng tự phát hơn khi lòng ta càng học đập đồng nhịp với lòng Ngài, — ta làm những điều chơn thật, đáng tôn, công bình; thanh sạch, đáng yêu, có tiếng tốt; có nhân đức, đáng khen. Và ta làm chúng trong sự vâng phục Đấng mà sự hầu việc Ngài là tự do trọn vẹn, mà luật pháp của Ngài là luật pháp của tự do.
PHAO-LÔ GIẢNG TẠI A-THÊN
LÝ TRÍ VÀ SỰ MẶC KHẢI.
PHAO-LÔ GIẢNG TẠI A-THÊN — LÝ TRÍ VÀ SỰ MẶC KHẢI.
Công vụ 17:22-31.
"Đấng mà các ngươi thờ mà không biết đó, là Đấng ta đương rao truyền cho."
Bài giảng tại A-thên là một mẫu mực đáng ngưỡng mộ về sự thận trọng khôn ngoan và đúng đắn, trong việc thực hành nó, mà không thỏa hiệp nguyên tắc, — trái lại, chính vì mục đích khẳng định và thực thi nguyên tắc, — sứ đồ Phao-lô "đã trở nên mọi cách cho mọi người." Vì không phải giáo lý của ông mà ông điều chỉnh cho phù hợp với quan điểm và cảm xúc của người nghe; lẽ thật ông dạy luôn luôn là một, tức là lẽ thật như ở trong Chúa Giê-xu. Chỉ là cách ông trình bày, chứng minh, và minh họa nó mà ông thay đổi, tùy theo những tính khí khác nhau và những trình độ hiểu biết khác nhau mà ông gặp nơi những người ông phải đối phó, hầu cho lẽ thật có được sự lắng nghe công bằng và thuận lợi.
Chú thích: "Bấy giờ Phao-lô đứng giữa A-rê-ô-ba, nói rằng: Hỡi người A-thên, phàm việc gì ta cũng thấy các ngươi dường như rất tin kính thần thánh. Vì khi ta trải khắp thành các ngươi, xem xét thần các ngươi thờ, thì thấy một bàn thờ có chạm chữ rằng: Thờ Chúa Không Biết. Vậy, Đấng các ngươi thờ mà không biết đó, là Đấng ta đương rao truyền cho. Đức Chúa Trời đã dựng nên thế gian và muôn vật trong đó, là Chúa của trời đất, chẳng ngự trong đền thờ bởi tay người ta dựng nên đâu. Ngài cũng chẳng dùng tay người ta hầu việc Ngài dường như có cần đến sự gì, vì Ngài là Đấng ban sự sống, hơi sống, muôn vật cho mọi loài. Ngài đã làm cho muôn dân sanh ra bởi chỉ một người, và khiến ở khắp trên mặt đất, định trước thì giờ đời người ta cùng giới hạn chỗ ở, để họ tìm kiếm Đức Chúa Trời, và hết sức rờ tìm cho được, dẫu Ngài chẳng ở xa mỗi một người trong chúng ta. Vì tại trong Ngài, chúng ta được sống, động, và có, y như xưa một vài thi nhơn của các ngươi có nói rằng: Chúng ta cũng là dòng dõi của Ngài. Vậy, bởi chúng ta là dòng dõi Đức Chúa Trời, thì chớ nên ngờ rằng Chúa giống như vàng, bạc, hay là đá, bởi công nghệ và tài xảo của người ta chạm trổ nên. Vậy thì, Đức Chúa Trời đã bỏ qua các đời ngu muội đó, mà nay biểu hết thảy các người trong mọi nơi đều phải ăn năn, vì Ngài đã chỉ định một ngày, khi Ngài sẽ lấy sự công bình đoán xét thế gian, bởi Người Ngài đã lập, và Đức Chúa Trời đã khiến Người từ kẻ chết sống lại, để làm chứng chắc về điều đó cho thiên hạ."
"Đã trở nên mọi cách cho mọi người, để cho dầu cách nào, cũng cứu được một vài người." Quả thật điều này rõ ràng là cần thiết trong mọi nỗ lực thuyết phục những hữu thể có lý trí. Chúng ta phải có một số nguyên tắc được cả hai bên thừa nhận — một nền tảng chung — để xây dựng lập luận; và nền tảng ấy phải khác nhau, đối với những cá nhân và hạng người khác nhau. Như vậy, khi tranh luận với người Giu-đa và với người ngoại bang về lẽ thật và tính hợp lý của Phúc Âm, giáo sư Cơ Đốc có một đường lối khác nhau phải theo, tùy theo những nguyên tắc khác nhau, hay nền tảng chung, mà họ mỗi bên sẵn lòng thừa nhận. Với người Giu-đa, ông có nền tảng chung là Kinh Thánh Cựu Ước. Với người ngoại bang, nền tảng chung của ông nằm ở những điều gọi là các tín điều của tôn giáo tự nhiên. Tuy vậy, người giảng trung tín luôn nhắm cùng một kết quả, — đưa cả người Giu-đa lẫn người ngoại bang đến sự nhận biết Đức Chúa Trời trong Đấng Christ để được cứu.
Ở đây, cụ thể, tại A-rê-ô-ba của A-thên, khi nói với những bậc thượng lưu của thành phố uyên bác và thanh lịch ấy, sứ đồ dùng một giọng điệu cao về lý luận đạo đức, rất xứng hợp với nơi chốn và thính giả; — nơi chốn, hội trường phán xét khả kính ấy, nơi, trong hoàn cảnh không hoàn toàn khác, kẻ đã được lời sấm tuyên bố là người khôn ngoan nhất trong loài người, đã từng một lần biện hộ cho đức tin lành mạnh hơn của mình chống lại sự cuồng tín của những đồng bào kém hiểu biết hơn; — thính giả, tuyển chọn và tinh hoa, tự nhận là đồng tộc với những người mà sự khôn ngoan thâm sâu và trầm tư, về mọi đề tài của tư tưởng con người, cho đến nay vẫn là sự ngưỡng mộ và vui thích của thế gian. Phao-lô gặp họ trên chính sân của họ, và một phần bằng chính vũ khí của họ; nhưng không nể nang trong lời quở trách sắc bén, cũng không tránh né tuyên bố toàn bộ ý chỉ của Đức Chúa Trời. Vì bài giảng này bắt đầu bằng một lời cáo buộc táo bạo, không thỏa hiệp, về sự ngu dốt liên quan đến điều họ tự xưng rất nghiên cứu, — bản tính của Đức Chúa Trời và tình trạng đạo đức của con người; — và nó kết thúc bằng lời loan báo trang trọng về một giáo lý xúc phạm và không được hoan nghênh, — sự sống lại của Đấng Christ từ ngôi mộ thay thế của Ngài. Hơn nữa, nó đưa ra một sự áp dụng rất trực tiếp và cá nhân của giáo lý ấy, như chứng minh cả ân điển hiện tại lẫn sự phán xét tương lai của Chúa. Chính như thế mà sứ đồ hoàn thành mục đích của mình, như được ám chỉ trong những lời gây sửng sốt này, — "Đấng mà các ngươi thờ mà không biết đó, là Đấng ta đương rao truyền cho."
Chú thích: Những nhận xét sau đây của Viện trưởng Westminster (Tiến sĩ Trench) về Bản Dịch Anh Ngữ của câu này thật thú vị và quan trọng. — "Một bậc thầy ngôn ngữ thường ngầm ám chỉ trong một từ ông dùng đến cùng một từ, hoặc, có thể, đến một từ khác cùng nhóm hay cùng họ, mà ông hoặc người khác vừa dùng trước đó; và nơi nào rõ ràng có ý định ám chỉ như thế, thì nên, bất cứ khi nào có thể, tái hiện nó trong bản dịch. Có hai ví dụ về điều này trong bài giảng của Phao-lô tại A-thên, cả hai đều đã bị xóa nhòa trong bản dịch của chúng ta. Trong số những người gặp Phao-lô tại chợ A-thên, có người nói, 'Người này dường như là kẻ rao truyền các thần lạ' (Công vụ 17:18). Họ dùng từ Katangelleus; và ông, nhớ và đáp lại từ này, vặn lại họ: 'Đấng mà các ngươi thờ mà không biết đó, là Đấng ta đương rao truyền (katangellō) cho các ngươi,' câu 23. Ông có lời cáo buộc của họ trong tâm trí, và đây là câu trả lời của ông cho lời cáo buộc ấy. Nó sẽ hiện ra rõ ràng hơn cho độc giả Anh ngữ như một câu trả lời, nếu các dịch giả, đã dùng 'kẻ rao truyền' trước đó, đã đáp lại từ ấy, thay vì thay thế, như họ đã làm, bằng 'rao giảng' cho nó. Bản Rheims, dùng 'người giảng' và 'giảng' theo Vulgate là 'annunciator' và 'annuntio,' đã cẩn thận giữ lại và chỉ ra mối liên hệ. Nhưng những đường nét tinh tế và tế nhị hơn của hùng biện thiêng liêng của Phao-lô bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn bởi một sự sơ suất khác trong cùng một câu. Chúng ta khiến ông nói, 'Khi ta đi ngang qua, và xem xét thần các ngươi thờ, ta thấy một bàn thờ, có chạm chữ rằng: Thờ Chúa Không Biết (agnōstō theō). Đấng mà các ngươi thờ một cách ngu dốt (agnoountes), là Đấng ta đương rao truyền cho các ngươi.' Nhưng nếu có điều gì rõ ràng, thì đó là Phao-lô trong agnoountes có ý đáp lại agnōstō theō đi trước; sự vang âm của các từ, và có lẽ, cả thực tế về mối liên hệ từ nguyên của chúng, đã dẫn ông đến điều này. Ông đã nói về bàn thờ của họ dâng cho 'Chúa Không Biết,' và ông tiếp tục, 'Đấng mà các ngươi thờ mà không biết, là Đấng ta đương rao truyền cho các ngươi.' 'Một cách ngu dốt' còn có phản đối nữa là nó truyền đạt nhiều sự quở trách hơn là điều Phao-lô, người đang hết sức nể nang thính giả của mình, đã định." — Trench về Bản Dịch Được Phép của Tân Ước, tr. 54, 55.
Những lời ấy gây sửng sốt, và chúng đầy ý nghĩa. Vì lời cáo buộc chống lại những người A-thên này, đặt giữa trung tâm và thành trì chỉ huy của những nguồn lực tốt nhất cho sự trau dồi cao nhất của lý trí con người, có thể được xem như tương đương với một lời cáo buộc về sự bất toàn hay bất lực chống lại chính lý trí ấy trong tình trạng tốt nhất của nó. Và sự tự tin táo bạo của sứ đồ khi đảm nhận việc dạy dỗ những nhà lý luận uyên bác này, có thể được xem như một sự khẳng định về tính thích hợp của sự mặc khải để bù đắp sự thiếu hụt, và giúp đỡ sự yếu đuối của lý trí. Theo đó, tôi đề xuất xem xét hai điểm này; chỉ xin nói trước thêm rằng, khi tôi nói, theo ngôn ngữ thông thường dùng về chủ đề này, về tôn giáo tự nhiên, — hay tôn giáo của lý trí phân biệt với sự mặc khải, — tôi không có ý cho rằng, hoặc lý trí tự nhiên có thể tự mình khởi xướng một tôn giáo như thế, hoặc Đức Chúa Trời đã từng để tôn giáo trên đất được khởi xướng như vậy. Ý kiến đầu ít nhất là rất đáng ngờ, và ý kiến thứ hai chống lại mọi lịch sử và Kinh Thánh; cả hai đều chỉ rõ một sự mặc khải nguyên thủy, được truyền thống bảo tồn một cách không hoàn hảo và dần dần làm hư hỏng. Tất cả những gì tôi muốn khẳng định là, có một số lượng nhất định về lẽ thật tôn giáo, mà lý trí tự nhiên, một khi đã được gợi ý, có thể xác định và chứng minh, — do đó, dù được gợi ý bằng cách nào, nó phải được tiếp nhận trên bằng chứng của lập luận, và nó chuẩn bị đường lối một cách thích đáng cho những khám phá riêng biệt và đặc thù hơn của sự mặc khải, mà phải được tiếp nhận trên bằng chứng của lời chứng, hay trên đức tin nơi bản ghi chép được linh cảm của Đức Chúa Trời.
PHẦN THỨ NHẤT.
Tôn giáo của những người A-thên này, do đó, có thể được xem như đại diện cho tôn giáo của lý trí tự nhiên, như nó đã tồn tại trong những hoàn cảnh thuận lợi nhất. Và tôn giáo ấy bị tuyên bố là bất toàn, không phải bởi một người bênh vực ghen tị và độc quyền cho sự mặc khải, loại bỏ lý trí hoàn toàn như không thể chấp nhận được trong một vấn đề như thế, mà bởi một người mà chính trong bài giảng này đã viện đến lý trí như một thẩm quyền tốt và có thẩm quyền trong phạm vi của nó, dù ông cho rằng nó không đi đủ xa.
"Ta nhận thấy," sứ đồ nói, "rằng các ngươi rất tin kính thần thánh" (câu 22); tức là quá dễ sa vào nỗi sợ hèn hạ trước quyền lực vô hình. Đó là nghĩa đen của từ ấy. Và đó là bản chất của sự mê tín. Đó là đứng trong sự kính sợ và kinh hãi trước một điều gì đó đáng sợ, — điều gì đó vô hình và không biết. Theo đó, sứ đồ tự giải thích lời cáo buộc của mình: — "Các ngươi rất tin kính thần thánh; vì khi ta đi ngang qua, ta thấy một bàn thờ dâng cho Chúa Không Biết" (câu 23). Tận dụng một cách thích đáng và nhấn mạnh dòng chữ khắc trên một trong các bàn thờ của chính họ, ông xem họ như tự thú nhận mình ngu dốt về đối tượng thờ phượng của mình, và do đó ông cáo buộc họ mê tín trong việc thờ phượng Ngài.
Và sự ngu dốt này của họ là hai mặt. Họ không biết Đức Chúa Trời, trong bản tính của Ngài, là gì; vì họ tin rằng Ngài ngự trong đền thờ bởi tay người ta dựng nên, và rằng Thần tính giống như vàng, hay bạc, hay đá, bởi công nghệ và tài xảo của người ta chạm trổ nên (câu 24, 29). Và, một lần nữa, họ không biết Đức Chúa Trời trong mối quan hệ với các tạo vật của Ngài là gì, — Ngài bày tỏ những tâm tình nào đối với chúng, và Ngài đối xử với chúng ra sao; vì họ quan niệm Ngài như có khả năng được làm vui lòng, và có thể được ban ơn và xoa dịu, bởi những của dâng của tay người ta (câu 25).
Hãy xem xét riêng từng khuyết điểm này trong tôn giáo của họ.
Về điểm thứ nhất, nó hệ tại điều này, rằng họ thờ phượng Đức Chúa Trời trong sự ngu dốt về bản tính thật của Ngài. Họ không biết Ngài là một Thần Linh. Họ quan niệm Ngài như có cấu trúc thể xác, và chiếm một chỗ ở trần thế. Họ nghĩ rằng Thần tính có thể được biểu thị tốt bằng các tượng chạm, và được đặt một cách thích đáng và theo nghĩa đen trong các đền thờ bởi tay người ta dựng nên.
Bây giờ, về mặt ngu dốt trên điểm này, nó không thể bị quy là một khuyết điểm của tôn giáo tự nhiên, hay tôn giáo của lý trí; đó là lỗi của những người không dùng lý trí tự nhiên một cách đúng đắn về chủ đề ấy. Vì cần lưu ý rằng sứ đồ, khi bác bỏ những quan niệm không xứng đáng và hạ thấp về Đức Chúa Trời như thế, đã viện đến chính lý trí tự nhiên như hoàn toàn đủ để dạy con người tốt hơn. Ông tranh luận với thính giả của mình trên các nguyên tắc của lương tri họ: "Đức Chúa Trời đã dựng nên thế gian và muôn vật trong đó, là Chúa của trời đất, chẳng ngự trong đền thờ bởi tay người ta dựng nên đâu" (câu 24). Đấng đã dựng nên và đang nâng đỡ mọi sự, Nguyên Nhân Đầu Tiên vĩ đại và Đấng Cai Trị vũ trụ, hẳn phải là một tâm trí thông minh. Ngài không thể, như các ngươi tưởng, giống như một khúc gỗ hay hòn đá, hay bất cứ tạo vật vật chất nào. Chính lý trí của các ngươi có thể chỉ ra rằng bản tính của Ngài hẳn phải là một bản tính thiêng liêng. Và, một lần nữa, điều này càng rõ hơn từ việc xem xét khung tâm trí và đạo đức của chính các ngươi; như "một vài thi nhơn của các ngươi có nói rằng: Chúng ta cũng là dòng dõi của Ngài. Vậy, bởi chúng ta là dòng dõi Đức Chúa Trời, thì chớ nên ngờ rằng Chúa giống như vàng, bạc, hay là đá, bởi công nghệ và tài xảo của người ta chạm trổ nên" (câu 28, 29). Chính thi nhơn của các ngươi đã nói — Chúng ta đều là dòng dõi của Ngài. Bây giờ, Đấng mà các ngươi là dòng dõi của Ngài, hẳn phải có bản tính tương tự như các ngươi. Ngài không thể là một tượng chạm tầm thường. Phải có sự tương ứng giữa nguyên nhân và kết quả. Đấng đã dựng nên các ngươi là những hữu thể có lý trí, thông minh, và thiêng liêng, hẳn chính Ngài cũng phải là một hữu thể có lý trí, thông minh, và thiêng liêng.
Dù vậy, khi chúng ta xem xét thế gian quanh ta, đầy những dấu vết và vết tích của sự thiết kế đáng ngưỡng mộ, hay linh hồn của chính chúng ta, được dựng nên cách đáng sợ và lạ lùng, — lý trí tự nhiên hẳn phải đủ để dạy chúng ta, rằng phải có một nguyên nhân thiết kế vĩ đại, một Hữu Thể thiêng liêng, mà trí thông minh của Ngài thấm nhuần mọi công việc của Ngài. Cho đến đây, lý trí con người, được thực hành đúng đắn, là một giáo sư chắc chắn và có thẩm quyền về tôn giáo, và như thế nó được chính sứ đồ này công nhận rõ ràng ở nơi khác. Ông tuyên bố những người ngoại bang bội đạo là không thể chữa mình được chính vì lẽ này, bởi "bởi những sự trọn lành của Ngài mắt không thấy được, tức là quyền phép đời đời và bản tánh Ngài, thì từ buổi sáng thế vẫn sờ sờ như mắt xem thấy, khi người ta xem xét công việc của Ngài" (Rô-ma 1:20). Do đó, sự ngu dốt, hay mê tín, trên phần này của chủ đề, không phải là một điều dữ mà tôn giáo tự nhiên phải chịu trách nhiệm một cách công bằng. Lý trí, khi phán xét từ những bằng chứng của sự thiết kế, ý định, và sự khéo léo, trong khung của thiên nhiên bên ngoài, và trong cấu tạo của tâm trí chúng ta, có thể tự tin loan báo lẽ thật nền tảng này của tôn giáo, rằng có một Hữu Thể tối cao, thông minh, thiêng liêng, mà năng lực toàn tri của Ngài ở trên, ở quanh, và ở trong mọi sự. "Các từng trời rao truyền sự vinh hiển của Đức Chúa Trời." "Mọi công việc Ngài đều ngợi khen Ngài." Và chúng ta càng biết về mức độ rộng lớn, cũng như về sự sắp xếp tỉ mỉ và đa dạng của những công việc này, thì chúng ta càng biết về chiều sâu lạ lùng, không thể dò thấu của sự hiểu biết của Tâm Trí Vô Hạn đã hoạch định tất cả chúng.
Quả thật đó là một phần thưởng vinh hiển và đáng biết ơn của Khoa học — khi trong cái nhìn rộng lớn của mình, nàng nắm bắt vô số thế giới, và, theo dõi những thiên thể vĩ đại khi chúng lăn trong không gian vô lượng, dường như chính nàng điều khiển sự uy nghi của những chuyển động của chúng, đến nỗi hành tinh lang thang trở về sau thời gian vắng mặt lâu dài, đúng vào chính thời khắc đã định của nó, như thể theo mệnh lệnh của bùa phép quyền năng của nàng; hay, một lần nữa, khi với con mắt sắc bén và tò mò, nàng tìm kiếm mọi ngóc ngách và hang hốc của trái đất thấp hèn này, và lôi ra ánh sáng những dấu vết và vết tích của một thế giới khác, vẫn tìm thấy trong tất cả chúng những bằng chứng mới về sự thích ứng tinh xảo, và sự hài hòa được điều chỉnh một cách tốt đẹp của sự thiết kế; hay, một lần nữa, khi nàng tra tấn mọi chất liệu của thiên nhiên, với sự tàn nhẫn hơn cả tòa án dị giáo, để moi ra bí mật về sự ra đời của nó; hay chăm chú với cường độ quan tâm ngày càng tăng trên mọi xương, gân, và dây thần kinh của khung thể diệu kỳ và được cấu tạo một cách bí ẩn này của chúng ta; — chẳng phải đó là một phần thưởng vui mừng, biết ơn, và vinh hiển của Khoa học, trong mọi nẻo đường đa dạng và kỳ diệu của nàng, khi thấy, ở mỗi bước nàng đi, bàn tay toàn năng và tâm trí thông minh của Đức Chúa Trời sao? Và, thay vì vô đạo mà tự nhận cho mình bất cứ vinh dự nghèo nàn nào về những khám phá nàng thực hiện, — đặc ân của nàng là gì! — vui mừng và biết ơn mà quy cho một mình Đấng Tạo Hóa mọi vinh hiển, và mọi lời ngợi khen, về sự khôn ngoan trọn vẹn, không sai lầm, nhân từ ấy, mà những khám phá này cho thấy, ngày càng rõ hơn mỗi ngày, mọi công việc của Ngài trong mọi góc của lãnh thổ Ngài đều đầy dẫy!
Xa, rất xa khỏi bất cứ tâm trí sùng đạo nào, vì một sự ghen tị vô căn cứ, vô lý, và hoàn toàn không cần thiết, mà ngăn chặn hay cản trở tiến trình của sự tìm tòi, hay nhìn với con mắt nhút nhát và nghi ngờ vào bất cứ nỗ lực chân thật nào được thực hiện để mở rộng và phổ biến sự hiểu biết về thiên nhiên. Sự tìm kiếm lẽ thật một cách ngay thẳng không bao giờ có thể nguy hiểm cho kẻ yêu mến dấn thân vào nó, hay làm mất danh dự của Đấng là Đức Chúa Trời của lẽ thật. Mọi phạm vi đều được dành cho sự tìm tòi mọi điều kỳ diệu, dù của thế giới vật chất bên ngoài, hay của thế giới đạo đức bên trong. Đó là phẩm giá và bổn phận của các ngươi để tìm tòi như thế. Các ngươi là con người, và các ngươi được truyền lệnh phải "làm người trưởng thành trong sự hiểu biết." Là con người, các ngươi có thể khẳng định đặc quyền của mình là khảo sát mọi công việc của Đấng Tạo Hóa các ngươi; và khi làm như thế, các ngươi phải theo lẽ thật đến bất cứ nơi nào nó dẫn. Các ngươi không được lập làm quan tòa của những hậu quả và kết quả. Công việc của các ngươi là với những sự kiện và nguyên tắc của chính lẽ thật. Các ngươi không phải quyết định điều gì nên là, hay điều gì có thể là — các ngươi phải khám phá điều gì là. Đây là đường lối xứng hợp với cả quyền năng và sự yếu đuối của lý trí. Trong giới hạn này, các ngươi bước đi vững chắc và an toàn. Vậy hãy gạt sang một bên mọi lo sợ về điều có thể theo sau những cuộc tìm tòi của các ngươi. Chỉ cần tiến hành những cuộc tìm tòi này "với sự thận trọng thích đáng, và ráp chúng lại một cách công bằng và trung thực, để xác định những sự kiện thật và chỉ rút ra những kết luận hợp pháp. Và chúng ta có thể không sợ hãi mà đương đầu với bất cứ suy luận nào chúng gợi ý, tin chắc rằng tất cả chúng sẽ hướng đến việc đổ thêm ánh sáng và sự rực rỡ mới trên sự khôn ngoan mà Chúa đã dựng nên mọi công việc đa dạng của Ngài.
Chắc chắn có thể nói, và nói đúng, rằng sự khảo sát thiên nhiên tỉ mỉ và đa dạng như thế không cần thiết để chứng minh trí thông minh của Đức Chúa Trời của thiên nhiên. Không cần phải có sự tích lũy những bằng chứng và chứng cớ về một tâm trí khéo léo như thế, như Nguyên Nhân Đầu Tiên vĩ đại của mọi sự. Lập luận từ sự thiết kế nằm ngay trên bề mặt của tạo vật, được viết rõ ràng đến nỗi kẻ chạy qua cũng có thể đọc. Và việc trình bày lập luận, trong một trường hợp rõ ràng duy nhất về sự thích ứng không thể nghi ngờ, dù trong lãnh vực vật lý hay trong lãnh vực tâm trí của tri thức, cũng đủ để chỉ ra sự hiện hữu của một Hữu Thể không bị giới hạn trong đền thờ bởi tay người ta dựng nên, cũng không giống bất cứ hình tượng vật chất nào, mà là một Thần Linh, vô hạn trong quyền năng và sự khôn ngoan. Ngay cả kẻ không học, từ một trường hợp duy nhất như thế, cũng có thể nắm bắt sức mạnh của lý luận như sứ đồ dùng, và có thể thấy sự phi lý của những quan niệm thô thiển về Thần tính mà sự mê tín thô tục hình thành. Tuy nhiên, không phải là không thỏa mãn khi đặt câu hỏi vào một sự kiểm tra nghiêm ngặt hơn, bằng cách vạch ra đầy đủ và chi tiết hơn những hoạt động của sự hiểu biết thiêng liêng. Và chắc chắn mọi sự theo đuổi đều có ích cũng như thú vị, khi nó hướng đến việc mở ra những mỏ và hầm mới của thần học tự nhiên, và mở rộng quan điểm của chúng ta về Tâm Trí Đời Đời, — luôn đưa chúng ta ra xa hơn khỏi những tượng câm mà người ngoại bang thờ một cách ngu dốt, và tuyên bố cho chúng ta ngày càng rõ ràng hơn bản tính thiêng liêng của Đấng đã khôn ngoan dựng nên thế gian và muôn vật trong đó; Đấng là Chúa của trời đất; và Đấng mà chúng ta, những cư dân thông minh của trái đất này, đều là dòng dõi của Ngài.
Cho đến đây, do đó, lý trí tự nhiên có đủ khả năng cho nhiệm vụ dỡ bỏ, hay ít nhất quở trách, sự ngu dốt mà Phao-lô cáo buộc người A-thên, và ban cho hay thiết lập những ý niệm đúng về Đức Chúa Trời như một hữu thể thông minh, nguồn của mọi sự thiết kế, cha của các thần linh.
Nhưng điều này chưa đủ. Điều này không hoàn toàn tuyên bố cho chúng ta Đức Chúa Trời mà chúng ta thờ phượng. Vẫn còn một khuyết điểm thứ hai trong tôn giáo của những người Hy Lạp quá mê tín này cần được lưu ý.
Biết Đức Chúa Trời là gì, như Nguyên Nhân Đầu Tiên vĩ đại, và tác giả thông minh của mọi hữu thể, là nhiều. Nhưng cần một điều gì đó hơn nữa, — thậm chí là biết Ngài trong mối quan hệ của Ngài với chúng ta, hay trong những ý định và cách đối xử của Ngài đối với chúng ta. Điều này là quan trọng nhất, và quả thật là thiết yếu cho mọi tôn giáo thật. Điều này cần để hoàn tất sự hiểu biết của chúng ta về Đức Chúa Trời, và để truyền cho sự thờ phượng của chúng ta tính rõ ràng và chiều sâu của nó. Mọi quan điểm khác về Đức Chúa Trời mà không có điều này đều bất toàn.
Như vậy, nếu chúng ta cố quan niệm Đức Chúa Trời và thờ phượng Ngài một cách trừu tượng, như Ngài là trong chính Ngài, — tách khỏi mọi sự biểu lộ và bày tỏ các thuộc tính của Ngài, — như Đức Giê-hô-va đời đời, Đấng tự hữu, Đấng đã có, hiện có, và sẽ đến, — ngự trong sự sáng không ai đến gần được và đầy vinh hiển, — tối cao tuyệt vời và phước hạnh trong những sự trọn lành vô hạn của chính Ngài; — tâm trí vất vả một cách vô ích và đau đớn. Một hình ảnh nào đó về sự cao cả mơ hồ và bao la có thể hiện ra trước chúng ta, khi chúng ta căng những năng lực kiệt quệ của mình trong nỗ lực nắm giữ sự vô biên trong tay, và dùng ánh nhìn xuyên qua bóng tối của Đấng Đời Đời. Một cảm xúc kính sợ, kinh ngạc, và ngây dại có thể tràn ngập chúng ta. Nhưng không có ý niệm xác định nào chiếm lấy sự hiểu biết; không có cảm xúc rõ ràng nào chạm đến tấm lòng. Tôn giáo của chúng ta chỉ là một sự trừu tượng mộng mị và lý tưởng.
Để được khuây khỏa, chúng ta quay mắt khỏi ánh sáng trực tiếp của vinh hiển thiêng liêng, đến sự phản chiếu của nó trong những công việc và hoạt động của bàn tay thiêng liêng; và chúng ta xem Đức Chúa Trời như Đấng tạo dựng mọi điều kỳ diệu của thiên nhiên, và Đấng nâng đỡ mọi nền kinh tế kỳ diệu của nàng về những phương tiện khôn ngoan nhất được thích ứng với những mục đích tốt nhất. Ở đây chúng ta bước trên đất vững chắc. Ở đây chúng ta ở trong phạm vi thích hợp của mình, và có một điều gì đó chắc chắn mà chúng ta có thể nắm bắt và giữ lại. Và, từ thiên nhiên vươn lên đến Đức Chúa Trời của thiên nhiên, chúng ta có thể biết và thờ phượng một cách thông minh Tâm Trí Tối Cao. Tuy nhiên, một tôn giáo như thế, dù bây giờ không còn là một sự trừu tượng mờ mịt, đáng ngờ, và cao cả, về bản chất vẫn khiếm khuyết. Nó thiếu một sự áp dụng cá nhân xác định và trực tiếp. Nó không về đến chúng ta như những hữu thể đạo đức. Nó không đáp ứng nhu cầu của trường hợp chúng ta. Nó không thỏa mãn những khao khát tự nhiên và bản năng của linh hồn chúng ta.
Mọi người, một người xưa nói, — mọi người đều khao khát, mọi người đều desiderate, hay ước muốn, hay cảm thấy sự thiếu thốn, một Đức Chúa Trời.
Chú thích: HdvTes Se 0ewi/ vareous' avOptaTTOi.. — Hotll. Od. iii. 48.
Nhưng họ cảm thấy thiếu thốn thứ Đức Chúa Trời nào? hay họ khao khát biết Ngài ra sao? Chắc chắn là trong mối quan hệ của Ngài với chính họ. Chúng ta ước muốn biết, không chỉ Đức Chúa Trời trong chính Ngài là gì, mà Ngài đối với chúng ta là gì; hay, nói cách khác, tính cách của Ngài là gì như có thể ảnh hưởng đến chúng ta. Đây là câu hỏi đè nặng khẩn thiết nhất trên chúng ta; — và chúng ta bị buộc phải xem xét câu hỏi này. Tránh né nó là tránh né quan điểm quan trọng nhất và có tính cá nhân nhất của lẽ thật tôn giáo. Bằng lòng yên nghỉ mà không có một sự giải quyết đầy đủ và thỏa đáng về nó, là biết Đức Chúa Trời rất phiến diện, và như thế tự đặt mình, nếu chúng ta thờ phượng Ngài, dưới lời cáo buộc "thờ phượng Ngài một cách ngu dốt," và do đó vẫn "quá mê tín."
Các ngươi không biết Đức Chúa Trời được một nửa nếu các ngươi chỉ biết Ngài như thế, — như Đấng dựng nên mọi sự, và cha của một dòng dõi thông minh. Thế mà, than ôi! có quá nhiều người cho là đủ khi biết Ngài như thế. Đây là những người tự xưng là tôn giáo, và rất trí thức trong tôn giáo của mình, — xa khỏi mọi thứ như sự mê tín ngu dốt mà "đổi vinh hiển của Đức Chúa Trời không hề hư nát lấy hình tượng của loài người hay hư nát, hoặc của điểu, thú, côn trùng." Thần tính của họ là một hữu thể của thuần trí tuệ, — linh hay hồn của vũ trụ. Thế mà, ngay cả với những kẻ thờ phượng tinh tế như thế, cũng không khó, theo định nghĩa của sứ đồ, để quy về một cách khác, và dưới một hình thức khác, chính lời cáo buộc mê tín này mà họ hết sức mạnh mẽ và khinh bỉ chối bỏ.
Nhưng sao! họ sẽ nói, cáo buộc chúng tôi mê tín — chính sự dại dột mà chúng tôi hơn hết thảy tránh xa? Tôn giáo nào có thể hợp lý hơn tôn giáo của chúng tôi? Quan điểm nào về Thần tính thiêng liêng và cao cả hơn? Mọi thứ dù ít ỏi mang dấu vết của giác quan thể xác, hay cảm xúc, hay tình cảm, chúng tôi cẩn thận và tỉ mỉ loại trừ — mọi thứ như những chuyển động của sự phẫn nộ hay ước muốn. Tâm Trí Vô Hạn được xem như an nghỉ trong sự thỏa mãn phước hạnh trên sự khôn ngoan của những công việc Ngài, không bị lay động, cũng không hề bị ảnh hưởng, bởi bất cứ điều gì ngoài chính Ngài. Có gì ở đây là mê tín?
Đến đây thì tốt. Nhưng các ngươi há chẳng cố ý tránh xem xét Đức Chúa Trời trong mối quan hệ của Ngài với chính các ngươi sao? Các ngươi có kể đến sự cai trị đạo đức của Ngài, sự giám sát tư pháp của Ngài trên hạnh kiểm của các ngươi, và quyền can thiệp có thẩm quyền của Ngài vào những việc của các ngươi không? Và giả sử hóa ra, ngay cả theo những mệnh lệnh của lý trí tự nhiên lành mạnh, rằng có một điều gì đó hơn nữa cần được khám phá và biết về Đức Chúa Trời, hơn là chỉ biết Ngài là nguyên nhân thông minh của trật tự, hài hòa, và vẻ đẹp hiện ra khắp vũ trụ của Ngài, —
mà các ngươi lại từ chối xem xét Ngài dưới bất cứ ánh sáng nào khác; — bây giờ ai là kẻ "mê tín?" Bây giờ ai là kẻ tôn kính quyền lực vô hình không biết? Có thể nói về ai, rằng trong chừng mực họ có một Đức Chúa Trời nào, Ngài là Đấng mà họ "thờ phượng một cách ngu dốt?"
Than ôi! đó là sự lừa dối buồn thảm nhất trong mọi sự lừa dối, tệ hơn ngàn lần mọi sự lầm lạc ngang bướng của thứ thờ hình tượng kỳ quặc nhất, khi thừa nhận có một Đức Chúa Trời, nếu các ngươi không đi xa hơn thế. Dù điều các ngươi biết về Đức Chúa Trời là lẽ thật, nếu các ngươi không tìm biết toàn bộ lẽ thật thì sao? Các ngươi há chẳng vẫn mê tín, — thờ phượng Đức Chúa Trời một cách ngu dốt, và như thế tự lừa dối mình sao? Các ngươi vẫn thờ một Chúa Không Biết — biết quả thật trong một khía cạnh của hữu thể Ngài, như Trí Tuệ Sáng Tạo vĩ đại — nhưng không biết trong điều quan trọng hơn vô cùng, mối quan hệ của Ngài với chính các ngươi. Do đó, lời quở trách vẫn có thể được gửi đến các ngươi từ phía những người tìm kiếm Chúa, — không chỉ, như các ngươi, trong đền thờ vinh hiển của thiên nhiên, mà, như Kinh Thánh dạy và Thánh Linh ban khả năng cho họ, trong đền thờ của vinh hiển siêu nhiên nữa, tức là đền thờ của ân điển, — "Các ngươi thờ lạy sự các ngươi không biết, chúng ta thờ lạy sự chúng ta biết."
Và, sau hết, sự thờ phượng của các ngươi là gì? Tôn giáo của các ngươi là gì? Một sự tưởng tượng đa cảm dễ chịu — một hình ảnh thi ca của sự nhân cách hóa — một khải tượng về vinh hiển và vẻ đẹp, đem lại một sức hấp dẫn và duyên dáng sống động cho những nghiên cứu uyên thâm và suy đoán nhọc nhằn của các ngươi. Nhưng, than ôi! nó bất lực để chạm đến tấm lòng, và gọi nó trở về với tư tưởng nghiêm túc và thánh khiết. Nó không thiết lập sự tương giao nào giữa Đấng Tạo Hóa và tạo vật. Nó không khơi dậy cảm xúc kính sợ nào, và không có ý thức bổn phận nào. Nó có thể làm vui tâm trí bận rộn với những công việc của Đức Chúa Trời. Nó sẽ không đưa tấm lòng đến gần chính Đức Chúa Trời. Vì "kẻ đến gần Đức Chúa Trời phải tin," không chỉ "rằng có Đức Chúa Trời," mà rằng "Ngài là Đấng hay thưởng cho kẻ tìm kiếm Ngài."
Vậy, lý trí có thể làm gì để giải quyết đúng đắn nhánh thứ hai và quan trọng nhất này của sự hiểu biết của chúng ta về Đức Chúa Trời — sự hiểu biết về Ngài như Ngài đứng trong mối quan hệ với chúng ta?
Hãy lưu ý, liên quan đến điểm đặc biệt này, sứ đồ cáo buộc người A-thên đã thờ phượng Đức Chúa Trời một cách ngu dốt ra sao. Họ không chỉ thờ phượng Ngài trong sự ngu dốt về bản tính thật của Ngài; họ còn thờ phượng Ngài trong sự ngu dốt về mối quan hệ của Ngài với chính họ. Họ quan niệm Ngài như bằng cách nào đó phụ thuộc vào họ, — có thể bằng cách nào đó được ban ơn hay làm vui lòng bởi những của dâng và sự phục vụ của họ, và có thể được xoa dịu và làm nguôi giận bằng chúng. Tình bạn của Ngài, nếu họ ước muốn, phải được mua bằng quà tặng, hay giành được bằng sự bái lạy nịnh hót. Ngài phải được "thờ phượng bởi tay người ta, như thể Ngài cần" một điều gì đó từ họ.
Bây giờ hãy ghi nhận Phao-lô đối xử với sự mê tín này của họ ra sao. Ông rõ ràng và trực tiếp viện đến sự hiểu biết của chính họ, và kêu gọi nó kết án điều này, cũng như lỗi lầm trước. Khi bác bỏ những quan niệm làm mất danh dự như thế về cách Đức Chúa Trời đối xử với các tạo vật của Ngài, sứ đồ thách thức sự phán xét của lý trí tự nhiên; — "Ngài không thể được thờ phượng như thế, như thể Ngài cần một điều gì, vì Ngài ban sự sống, hơi sống, muôn vật cho mọi loài." "Tôi đã nói cùng Đức Giê-hô-va rằng: Ngài là Chúa tôi; ngoài Ngài tôi không có phước gì khác;" — đó là ngôn ngữ của người viết Thi thiên; và nó phù hợp với ánh sáng của thiên nhiên và những mệnh lệnh của chính lòng người. Mọi sự tốt lành của chúng ta không bao giờ có thể làm ích cho Đức Chúa Trời, hay giành cho chúng ta bất cứ công trạng nào trước mặt Ngài. Ngài cũng không thể đối xử với chúng ta theo bất cứ điều khoản nào không phù hợp với quyền chủ quyền tuyệt đối và độc lập của chính Ngài.
Nhưng vậy thì sao? Cách Đức Chúa Trời đối xử với chúng ta là gì? Tôn giáo tự nhiên có cho chúng ta biết không? Cho đến nay nó đã nói một cách phủ định, rằng Đức Chúa Trời không được thờ phượng bởi tay người ta, như thể Ngài cần một điều gì. Nó có thông tin tích cực nào về chủ đề này để ban cho không? Nó có thể khám phá cho chúng ta Ngài phải được thờ phượng ra sao, cũng như không phải được thờ phượng ra sao không?
Ít nhất hai điều, tiếng nói của thiên nhiên cho chúng ta biết, về cách Đức Chúa Trời đối xử với loài người trên đất. Trước hết, nó cho chúng ta biết về sự ban cho vô tư của Đức Chúa Trời cho mọi người, cũng như về sự kiểm soát tuyệt đối của Ngài trên mọi sự: "Ngài ban sự sống, hơi sống, muôn vật cho mọi loài; và Ngài đã làm cho muôn dân sanh ra bởi chỉ một người, và khiến ở khắp trên mặt đất, định trước thì giờ đời người ta cùng giới hạn chỗ ở" (câu 25, 26). Đó là sự ban cho vô tư của Ngài, và sự cai trị quan phòng của Ngài, chạm đến mọi hoàn cảnh của thời gian và nơi chốn. Nhưng hơn nữa, thứ hai, tiếng nói của thiên nhiên cho biết ý định của sự ban cho và sự cai trị ấy là gì; — "để họ tìm kiếm Đức Chúa Trời, và hết sức rờ tìm cho được, dẫu Ngài chẳng ở xa mỗi một người trong chúng ta; vì tại trong Ngài, chúng ta được sống, động, và có, và chúng ta đều là dòng dõi của Ngài" (câu 27). Đó là quan điểm về sự quan phòng được lý trí tự nhiên chuẩn y. Chúng ta thấy mình được đặt dưới sự chăm sóc và nhân từ phổ quát của Đức Chúa Trời; và lương tâm gợi ý mục đích mà sự chăm sóc và nhân từ ấy nhằm phục vụ, — thậm chí là khiến chúng ta tìm kiếm và tìm được Đấng ban chúng. Chúng ta nhìn ra ngoài, và chúng ta thấy sự ban cho quan phòng của Đức Chúa Trời, và sự chăm sóc của Ngài trên chúng ta, chạm đến từng chi tiết nhỏ nhất. Chúng ta nhìn vào trong, và chúng ta cảm nhận ý định nguyên thủy của Ngài, — và bổn phận của chúng ta phát sinh từ ý định ấy. Cho đến đây mọi sự đều rõ ràng.
Nhưng rồi, thực tế về tội lỗi của chúng ta làm thay đổi trường hợp một cách đáng kể. Vì bây giờ nó như vầy. Sự chăm sóc và ban cho quan phòng của Đức Chúa Trời được tiếp tục và kéo dài, trong khi ý định nguyên thủy của Ngài không được hoàn thành; — vì loài người không "tìm kiếm Chúa, và hết sức rờ tìm cho được." Do đó nảy sinh một khó khăn về việc Đức Chúa Trời bây giờ định gì, và Ngài bây giờ hiện ra trong mối quan hệ với chúng ta ra sao. Và đây chính là nút thắt mà lý trí không thể gỡ nếu không có sự giúp đỡ của sự mặc khải.
PHẦN THỨ HAI.
Theo đó, chính ở giai đoạn này của lập luận mà sứ đồ kêu gọi sự trợ giúp của những khám phá đặc thù của Phúc Âm; và chính là để đối phó với khó khăn này. Ông trình bày lời giải thích đơn sơ theo Kinh Thánh về sự mầu nhiệm của sự quan phòng của Đức Chúa Trời, đối với loài người, như gồm trong một thời kỳ nhẫn nhịn, phục vụ cho một thời kỳ ân điển, và thời kỳ này lại chuẩn bị cho một thời kỳ phán xét.
Trước hết, ông mô tả thời kỳ nhẫn nhịn trong quá khứ; — "Các đời ngu muội đó," — ngu muội về ý định của Ngài khi đặt chúng ta trên trái đất xinh đẹp và dồi dào này, và trông nom chúng ta và chăm sóc chúng ta khi chúng ta ở đây, — "các đời ngu muội đó Đức Chúa Trời đã bỏ qua." Thứ hai, ông loan báo thời kỳ ân điển hiện tại; — "mà nay biểu hết thảy các người trong mọi nơi đều phải ăn năn." Và thứ ba, ông loan báo thời kỳ phán xét sắp đến; — "vì Ngài đã chỉ định một ngày, khi Ngài sẽ lấy sự công bình đoán xét thế gian, bởi Người Ngài đã lập; Đức Chúa Trời đã khiến Người từ kẻ chết sống lại, để làm chứng chắc về điều đó cho thiên hạ" (câu 30, 31).
Như thế sự mặc khải tiếp nhận và hoàn tất chương trình mà lý trí trong sự bất lực của mình bị buộc phải bỏ dở.
Vì lý trí bối rối, như nàng rất có thể, bởi những gợi ý mâu thuẫn của thiên nhiên và lương tâm — thế giới rộng lớn bên ngoài, và thế giới nhỏ bé của tấm lòng bên trong. Ở ngoài, mọi thiên nhiên chỉ ra sự thiết kế, — sự thiết kế nhân từ và từ thiện; chúng ta không thấy một dấu vết nào của điều ngược lại, không có kế hoạch nào được bày ra để tạo ra sự khốn khổ. Trong chừng mực có sự khéo léo tỏ tường, nó hoàn toàn là để làm cho chúng ta hạnh phúc. Tác Giả của thiên nhiên rất nhân từ và rộng rãi. Hãy xem Ngài khiến khuôn mặt xinh đẹp của tạo vật mỉm cười với vẻ đáng yêu hấp dẫn không thể diễn tả ra sao. Hãy xem Ngài tuôn đổ trên chúng ta những quà tặng của sự rộng rãi dồi dào của Ngài một cách lớn lao, dồi dào và hoang phí ra sao. Há chẳng phải Ngài là Đấng mặc cho cỏ thường đẹp hơn cả vinh hiển của vua chúa, và chu cấp dồi dào cho chim trời sao? Há chẳng phải Ngài là Đấng đã dựng nên chúng ta trong tâm trí và thân thể để hưởng thụ, và ban cho chúng ta mọi sự dồi dào làm phương tiện cho sự hưởng thụ ấy sao? Há chẳng phải mọi vật đem lại cho chúng ta một khoảnh khắc vui thích đều chứng thực thiện ý của Đấng ban cho nó quyền năng làm vui thích, và ban cho chúng ta khả năng được vui thích sao? Há chẳng phải mỗi ngày đều nhân lên những bằng chứng về sự chăm sóc của Ngài trên chúng ta, và ước muốn ban phước cho chúng ta của Ngài sao? Nếu không, tại sao Ngài giữ chúng ta trong an toàn, và sắp đặt phần của chúng ta trong sự khôn ngoan, và khiến cho phần đất rơi cho chúng ta ở nơi tốt lành? Tại sao Ngài chất trên chúng ta những ơn phước, và chu cấp đồ ăn và áo mặc, và gửi niềm vui vào lòng chúng ta, và chỉ định những người bạn tốt để xoa dịu và đồng cảm với chúng ta, và hy vọng, thiên sứ hy vọng sáng ngời, để khích lệ và an ủi chúng ta? Chắc chắn không thể tưởng tượng rằng Đấng đã đặt chúng ta giữa bao điều nói về sự dồi dào phong phú và vương giả của chính Ngài, lại có thể khác hơn là có thiện ý đối với chúng ta. Mối quan hệ của Ngài với chúng ta hẳn hoàn toàn là một mối quan hệ của sự nuông chiều của cha và bạn.
Thế mà, ngay cả trong thế giới thiên nhiên, đầy những bằng chứng và trường hợp về lòng nhân từ lớn lao, vẫn có những gợi ý về sự xáo trộn và rối loạn có thể khiến chúng ta dừng lại và gợi lên một sự nghi ngờ. Có những dấu vết và vết tích của một điều gì đó sai trái, — của một điều gì đó đủ đáng báo động, — trong những sự dữ chúng ta chịu và những sự phán xét chúng ta tự chuốc lấy.
Có đủ để khiến chúng ta ngần ngại khi giải thích quá thuận lợi những dấu hiệu của lòng từ thiện mà mọi công việc và đường lối của Đức Chúa Trời đều đầy dẫy. Rất có thể nảy sinh một nỗi sợ, rằng, dù Đấng Tạo Hóa rõ ràng là toàn từ thiện, lòng từ thiện của Ngài có thể bị cản trở trong việc thực hành đối với chúng ta bởi một thuộc tính nghiêm khắc và nghiêm nghị hơn.
Và nỗi sợ này được tăng cường khi chúng ta quay từ thế giới bên ngoài đến nơi thánh bí mật của lương tâm bên trong. Ở đó nữa, một tiếng nói êm dịu nhỏ nhẹ nói với chúng ta về Đức Chúa Trời; — và về Đức Chúa Trời như sở hữu một tính cách thánh khiết, và nắm giữ một quyền tối cao cao cả; — chính Ngài là mục đích cũng như tác giả của tạo vật. Chính lòng chúng ta, ý thức về phẩm giá và bổn phận của những hữu thể có lý trí, cho chúng ta biết về mục đích mà, trong mọi cách đối xử của Ngài với chúng ta, Đức Chúa Trời hẳn đang tìm kiếm.
Và chúng cũng cho chúng ta biết về mục đích ấy đang không được hoàn thành. Vì chính trên cơ sở này — cơ sở, tức là, rằng mọi sự phân phát vô tư những lợi ích của trái đất này của Ngài đều không đưa chúng ta, những cư dân của nó, đến với Ngài như Đấng duy nhất có quyền làm Chúa chúng ta, và Đấng duy nhất có thể làm sự tốt lành chính của chúng ta; — chính trên cơ sở này mà chính lòng chúng ta, ý thức về tội lỗi, làm chứng về sự phán xét công chính; — về sự kết án hiện tại, và về cơn thịnh nộ sắp đến. Bây giờ, do đó, câu hỏi về việc Đức Chúa Trời trong mối quan hệ với chúng ta là gì, trở nên phức tạp hơn nhiều; và tâm trí bị cuốn vào sự không chắc chắn đau đớn, không muốn nghi ngờ rằng Đức Chúa Trời là tốt lành, nhưng bị buộc phải tin rằng trong mọi sự tốt lành của Ngài, Ngài có một đối tượng thánh khiết trong tầm nhìn, và rằng Ngài công chính không hài lòng vì đối tượng ấy không đạt được.
Chính vì "kèn thổi tiếng không rõ ràng" như thế, mà loài người lầm lạc một cách đau đớn khi chuẩn bị gặp Đức Chúa Trời của mình; và nhân lên những hình thức và mưu chước của sự mê tín mù quáng, để xoa dịu, như họ tưởng, sự phẫn nộ, và mua chuộc sự ban cho tiếp tục của Đấng "mà họ thờ một cách ngu dốt." Họ cảm nhận sự chăm sóc và nhân từ của Ngài, — nhưng họ không thể không sợ cơn giận của Ngài vì chính sự dồi dào của Ngài, mà họ đã không để nó tạo ra hiệu quả xứng đáng là khiến họ "tìm kiếm Chúa." Và trong nỗ lực vô ích để hòa giải và điều hòa những quan điểm đối lập này về lòng nhân từ và cơn giận, họ gần như nhất thiết đi sai.
Còn các ngươi, những kẻ triết lý thương hại và khinh bỉ lỗi lầm của họ, — các ngươi có thể làm gì để đặt họ, hay giữ họ, vào đường ngay? Quả thật có một phương pháp tóm tắt để giải quyết khó khăn mà có thể hợp với sự tiện lợi của các ngươi. Các ngươi chỉ cần dẹp bỏ, hay sửa đổi, hay giải thích cho qua mọi bằng chứng ở một bên, và chỉ nghe những gì tự phô bày ở bên kia, — và như thế thờ phượng Đức Chúa Trời trong sự ngu dốt cố ý về nét nổi bật nhất của tính cách Ngài. Hãy nhắm mắt và bịt tai trước mọi điều dường như chỉ ra bất cứ mục đích nào ngoài sự hưởng thụ sự ban cho hiện tại của Đức Chúa Trời, hay đe dọa sự phán xét vì mục đích ấy không đạt được; và rồi các ngươi có thể yên nghỉ trong niềm tin nịnh hót, rằng — dù Đấng đã dựng nên các ngươi để ở trên trái đất đầy kho tàng của Ngài có thể có lý do nào không hài lòng, vì các ngươi đã không "rờ tìm Ngài và tìm được Ngài" — Ngài vẫn sẽ tiếp tục luôn luôn, như bây giờ, đối xử với những đứa con bướng bỉnh của Ngài bằng sự nuông chiều trìu mến.
Ngay cả các ngươi, tuy xem xét Đức Chúa Trời một cách phiến diện như thế, cũng bị cáo buộc mê tín một cách công bằng; vì đối với các ngươi, Ngài phần lớn là một Chúa Không Biết. Và đừng tưởng rằng tâm trí thật sự được đánh thức để suy ngẫm, hay lương tâm được làm cho sống động trước ý thức tội lỗi, sẽ dễ dàng được xoa dịu hay thỏa mãn như thế. Bất chấp nhiều kinh nghiệm về sự chăm sóc và nhân từ, — về sự rộng rãi và tình yêu, — kẻ có tội không thể xua đuổi ý niệm về một Đấng Chủ Quyền công chính, bị xúc phạm một cách công chính. Ông nhận nhiều phước lành, nhưng ông run sợ e rằng chính những phước lành này có thể trở thành một sự rủa sả. "Lòng ông kết tội ông," như không hoàn thành mục đích lớn của hữu thể mình; và có một Đấng "lớn hơn lòng ông," mà sự kết án của Đấng ấy ông lo lắng lao nhọc để trốn tránh bằng mọi mưu chước vô ích mà nỗi kinh hoàng hèn hạ có thể gợi ý.
"Nhưng Đấng mà họ thờ một cách ngu dốt, Phúc Âm tuyên bố." Phúc Âm cho kẻ có tội biết về chương trình cứu rỗi giải thích mọi sự, và hòa giải mọi sự. Nó hướng cái nhìn của ông đến thập tự giá của Đấng Christ, — đến một sự kiện duy nhất là sự chết chuộc tội của Ngài. Ở đó, trong thập tự giá, tình yêu hiện ra, — tình yêu vượt xa vô cùng bất cứ điều gì mà mọi sự dồi dào của thiên nhiên có thể dạy chúng ta dù chỉ tưởng tượng. Ở đó nữa, trong thập tự giá, sự phán xét được thấy trong thực tế nghiêm khắc và khủng khiếp, hơn cả xác nhận những linh cảm tăm tối nhất của lương tâm. Đức Chúa Trời quả thật, như thiên nhiên vẽ Ngài, phải, vượt xa bức vẽ của thiên nhiên, là một Đức Chúa Trời của lòng thương xót. Đức Chúa Trời nhấn mạnh, như lương tâm làm chứng, là một Đức Chúa Trời của sự công chính. Ở đây những gợi ý mâu thuẫn đã làm lý trí bối rối gặp nhau và nên một. Và bây giờ sự mầu nhiệm được mở ra. Câu đố được giải. Sự quan phòng của Đức Chúa Trời, cho mọi mục đích thực tiễn, được hiểu đầy đủ, như một sự quan phòng của ân điển hiện tại và sự phán xét sắp đến. Đức Chúa Trời không từ bỏ quyền chủ quyền của Ngài trên chúng ta, những tạo vật có lý trí của Ngài, phụ thuộc vào sự ban cho của Ngài và chịu dưới sự kiểm soát của Ngài. Ngài không thờ ơ về sự từ chối tìm kiếm Ngài của chúng ta. Ngài đã thăm viếng, và Ngài sẽ còn thăm viếng trong cơn thịnh nộ. Cơn thịnh nộ ấy, mà Đấng Christ là Đấng bảo lãnh của chúng ta đã một lần gánh chịu, vẫn đang treo lơ lửng trên chúng ta — chắc chắn, khủng khiếp, không thể tránh. Trong khi đó, trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời đang chờ để làm ơn; Đấng Christ, Đấng Cứu Chúa bị đóng đinh và sống lại của chúng ta, bây giờ ngăn khỏi chúng ta án phạt mà chúng ta đáng chịu; và ân điển, ân điển nhưng không, bây giờ được loan báo, và mọi người đều có thể tự do dự phần. Vì Đức Chúa Trời nài xin mọi người hòa thuận lại, và "biểu hết thảy các người trong mọi nơi đều phải ăn năn."
Nhưng Ngài sẽ không luôn "bỏ qua sự ngu muội," càng không bỏ qua sự vô tín. Chính thập tự giá của Đấng Christ, làm cho ân điển trở nên nhưng không bây giờ, làm cho sự phán xét trở nên chắc chắn về sau. Đức Chúa Trời đã định một thời gian; Ngài "đã chỉ định một ngày, khi Ngài sẽ đoán xét thế gian," bởi chính "Người" là Đấng Christ Giê-xu, "mà Ngài đã lập" làm Vua cũng như Đấng Cứu Chúa; "Đức Chúa Trời đã khiến Người từ kẻ chết sống lại, để làm chứng chắc về điều đó cho thiên hạ." Ngài đã khiến Ngài sống lại vì mục đích của ân điển bây giờ; nhưng chẳng bao lâu vì những mục đích của cơn thịnh nộ đời đời.
Hai suy luận thực tiễn có thể được rút ra từ chủ đề và lập luận của bài giảng về Thần Học Tự Nhiên này, do Phao-lô giảng tại A-thên.
I. Sự hiểu biết đúng về Đức Chúa Trời quan trọng hơn mọi sự hiểu biết khác biết bao! Cần thiết biết bao phải có quan điểm về Đức Chúa Trời bây giờ mà chúng ta phải có về sau. Vì nếu không, thì những sự theo đuổi cao quý nhất của chúng ta, dù bây giờ vui thích đến đâu, cuối cùng sẽ bị thấy là mang theo sự kết án của chính chúng và sự trừng phạt của chính chúng, khi "Đức Chúa Trời mà chúng ta bây giờ thờ một cách ngu dốt cuối cùng được tuyên bố cho chúng ta."
Có một niềm vui nâng cao và cao thượng trong những bước đi cao vời của học vấn và khoa học. Có một sự thỏa mãn kiêu hãnh trong việc trau dồi những năng lực trí tuệ cao; cũng không cần lấy làm lạ, nếu nhiều người có thể dấn thân với lòng nhiệt thành mãnh liệt và không mệt mỏi vào công việc vinh hiển là thúc đẩy đại nghiệp của sự trau dồi tâm trí, và mở rộng giới hạn của tri thức. Độc lập hoàn toàn với sự thắng lợi của thành công đạt được, và giá trị của những khám phá thực hiện, — trong chính việc dùng những năng lực của họ vào những đề tài hấp dẫn như thế, họ kinh nghiệm một thứ hứng khởi bình tĩnh, một niềm vui thích tinh tế và ngây ngất. Nhưng, than ôi! trong quá nhiều trường hợp, với mọi kho tàng khôn ngoan của họ, họ không có sự khôn ngoan từ trên, và với mọi điều họ thu được, họ không thu được sự hiểu
biết. Trong những lối mòn gần như vô cùng đa dạng mà họ đi theo, họ hầu như chẳng bao giờ gặp được Đức Chúa Trời của mình, hầu như chẳng bao giờ tình cờ gặp Ngài trên đường đi, cũng chẳng bao giờ một lần nghĩ đến việc tìm kiếm Ngài, "hầu cho... hết sức rờ tìm cho được." Hoặc nếu, giữa những dấu vết của quyền năng, sự khôn ngoan và lòng nhân từ được rải rác cách hào phóng, mà họ hân hoan tiến bước xuyên qua, họ không thể gạt bỏ được bằng chứng về thần tính — thì họ có thể hạ mình thừa nhận một Đức Chúa Trời; nhưng đó là một Đức Chúa Trời mang những thuộc tính do chính họ chọn lựa — một Đức Chúa Trời của lòng họ, chứ không phải Đức Chúa Trời của Kinh Thánh — một Đức Chúa Trời của thiên nhiên, chứ không phải Đức Chúa Trời của sự phán xét và của ân điển. Đấng ấy, họ không dám nhìn nhận — Đấng ấy, họ không thích giữ trong tư tưởng mình; mặc dù chính Ngài "chẳng ở xa mỗi một người trong chúng ta; vì chúng ta được sống, được động, và được có ở trong Ngài" — và mặc dù trong Phúc Âm của Ngài, Ngài đem sự công chính và sự cứu rỗi của Ngài đến rất gần họ. Nhưng họ không chịu giữ Ngài trong sự hiểu biết mình; họ gạt bỏ khỏi mình ý thức và cảm nhận về sự hiện diện của Ngài. Vì họ không thể không ý thức rằng phần lớn niềm hạnh phúc đặc thù của những nghề nghiệp chữ nghĩa mà họ yêu thích phải liên tục tùy thuộc vào sự thành công của những mưu chước mà họ dùng để ngăn ý tưởng về Đức Chúa Trời xen lẫn vào các cuộc nghiên cứu của họ — hoặc lột bỏ khỏi ý tưởng ấy mọi điều có thể khiến họ đau đớn nhớ lại một cuộc tranh cãi cá nhân với Ngài mà vẫn chưa ngã ngũ.
Nhưng giả sử một người như thế lại được đặt vào hoàn cảnh buộc phải vận dụng năng lực và theo đuổi các khám phá của mình — nếu ông ta còn muốn làm điều đó — trong ánh sáng chói lòa của mọi vinh quang và uy nghiêm đáng sợ của "Đức Chúa Trời công bình và là Đấng Cứu Thế", được bày tỏ cách mãnh liệt trước đôi mắt nay đã hoàn toàn mở ra của ông; — giả sử ông ta bị bỏ mặc để tiếp tục công việc tìm kiếm vốn yên tĩnh một thời của mình, với một sự nhận biết rõ ràng và giật mình về mọi thuộc tính đạo đức của Đức Chúa Trời — sự thánh khiết, sự công chính, lẽ thật, tình yêu thương của Ngài — tất cả được bày tỏ cách hài hòa nơi Thập Tự Giá của Đấng Christ, và tất cả vẫn còn vô cùng khó chịu đối với tâm trí xác thịt và tấm lòng tự kết án của ông; — vậy thì giờ đây niềm vui của công trình cao cả ấy ở đâu? sự thỏa mãn của kho tri thức ngày càng tăng ấy ở đâu? Mọi vật ông chiêm ngưỡng giờ đây đều gắn chặt với ý tưởng về một Đức Chúa Trời công chính. Mọi đề tài ông có thể khảo sát đều đầy những gợi ý và ám chỉ về một Đức Chúa Trời công chính. Mỗi tia sáng mới giờ đây lại bày tỏ cho ông, với độ chói lòa càng thêm không thể chịu nổi, Đức Chúa Trời công chính. Mỗi âm thanh đều đưa đến tai giật mình của ông danh của Đức Chúa Trời công chính, được lặp lại bởi ngàn tiếng vọng. Ông không thể nhìn điều gì — ông không thể nghĩ đến điều gì mà không nói với ông về Đức Chúa Trời, và nhắc ông nhớ đến bổn phận chưa làm tròn, và loan báo sự đoán phạt không thể tránh. Mọi khám phá khoe khoang của ông về muôn vàn công trình của thiên nhiên chỉ còn là những lời nhắc về Đức Chúa Trời của thiên nhiên, trong bản tính — nay được bày tỏ cách đáng sợ — của Đức Chúa Trời của sự phán xét. Và chính khả năng từng là niềm kiêu hãnh và vui thú của ông — khả năng suy ngẫm sâu sắc và tìm kiếm sáng suốt — giờ đây chỉ thêm những mũi nhọn và cực hình mới cho tâm trí hư mất của ông, bằng cách luôn luôn, khắp mọi nơi và trong mọi sự, gợi ra những hình ảnh và biểu tượng mới về Đấng đáng sợ ấy, Đấng mà ông từng dốt nát và vô tín — nhưng giờ đây cuối cùng ông đã biết — nhưng chỉ biết như ma quỷ biết Ngài — để, như ma quỷ, ông "tin và sợ hãi."
Hãy so sánh với viễn cảnh đáng sợ ấy, sự hạnh phúc chắc chắn của người — không còn thờ phượng Đức Chúa Trời cách dốt nát, nhưng biết Ngài như được tỏ ra trong Phúc Âm — có thể mang theo mình, trong mọi cuộc nghiên cứu về những chiều sâu kỳ diệu của trí tuệ sáng tạo và sự quan phòng gìn giữ của Ngài, ý thức sâu xa và biết ơn về sự hòa giải với Đức Chúa Trời ấy. Với mỗi khám phá mới ông thực hiện, khi ông — không chỉ trong thời gian, mà suốt cõi đời đời — không ngừng mở rộng sự hiểu biết về những công trình vô biên của Đức Chúa Trời — ông sẽ thấy ánh sáng rực rỡ ngày càng tăng chiếu trên sự hài hòa của các thuộc tính thiêng liêng, điều mà ông càng ngày càng vui thích nghiên cứu. Và đó sẽ là đặc ân phước hạnh của ông, được mãi mãi dừng lại trong ngây ngất, trước mọi vật xinh đẹp, vinh hiển và tốt lành mà vũ trụ chứa đựng, và, ngước mắt lên cách khiêm cung, mà nói — "Cha tôi đã dựng nên tất cả."
II. Và nếu sự hiểu biết đúng đắn về Đức Chúa Trời quan trọng đến thế, thì bổn phận truyền bá nó của chúng ta thiêng liêng biết bao! Mọi thứ tri thức đều thú vị, giải trí, hữu ích. Chỉ một mình điều này là cần thiết. Điều này sẽ đủ, mà không cần gì khác. Không điều gì khác sẽ đủ, nếu thiếu điều này.
Nếu biết Christ, thế là đủ — mọi điều khác chẳng biết.
Nếu chẳng biết Christ, học hết mọi điều khác cũng vô ích.*
* El Xpt(TTOv SeSaes, kclv (jltt) yvws raXXa, <rot apKei
El Se IJH.V oil 5e5aes creo ypa/x/xara A^pos ea<ri. [NEEDS REVIEW: dòng Hy Lạp bị lỗi OCR, không đọc được chắc chắn]
Không hề xem nhẹ bất cứ ngành học nào, há chúng ta lại không thể, theo sự dạy dỗ của Phao-lô, mà thừa nhận sự hoàn toàn bất lực của mọi học thức thuần túy của con người trong việc truyền đạt và khắc sâu những quan điểm đúng đắn và nghiêm trang về quyền tối thượng và ân điển của Đức Chúa Trời — điều duy nhất có thể khiến con người thật sự khôn ngoan và tốt lành sao? Con người có thể được dạy nhiều điều từ sách thiên nhiên, mà vẫn không được dạy để biết Đức Chúa Trời. Hoặc họ sẽ chẳng thờ phượng Ngài chút nào, hoặc họ sẽ thờ phượng Ngài cách dốt nát, và do đó, cách mê tín. Chính lời của Đức Chúa Trời — Kinh Thánh, Phúc Âm — mới có thể bày tỏ trọn vẹn cho họ Đức Chúa Trời mà nếu không, họ hẳn phải thờ phượng cách dốt nát, là Đức Chúa Trời của ân điển hiện tại và của sự phán xét sẽ đến. Bằng mọi cách, hãy để mọi thứ tri thức được truyền bá. Nhưng trên hết mọi sự, hãy dạy con người thờ phượng cách thông sáng một Đức Chúa Trời không còn xa lạ; Đức Chúa Trời Đấng "đã phán: Sự sáng phải soi từ trong sự tối tăm! — đã làm sáng trong lòng chúng ta, đặng sự thông biết về vinh hiển Đức Chúa Trời soi sáng nơi mặt Đức Chúa Giê-xu Christ."
BỔN PHẬN TÌM KIẾM TỰ DO VÀ PHÁN ĐOÁN CÁ NHÂN.
MỘT BÀI NÓI VỚI CÁC THANH NIÊN.
"Xem xét mọi việc, điều chi lành thì giữ lại." — 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:21.
Hai mệnh lệnh này thể hiện hai nguyên tắc đối kháng, khi đặt cạnh nhau, chúng bổ sung và điều chỉnh lẫn nhau; mệnh lệnh này chống lại thái độ ương ngạnh bám víu vào các định chế và quan điểm chỉ vì chúng đã cũ; mệnh lệnh kia chống lại tinh thần bất an mê đắm mọi đề xuất thay đổi, chỉ vì lý do ít ỏi hoặc không có lý do nào khác ngoài việc nó mới. Việc kết hợp hai châm ngôn đối lập này cũng không đơn thuần theo kế hoạch đánh đổi, tìm một mức trung bình hay điểm giữa hai thái cực — theo học thuyết của trường phái khôn ngoan cổ xưa cho rằng đức hạnh nằm ở việc đi con đường giữa giữa những cặp tật xấu đối nghịch — hay theo quan niệm kém tinh tế nhưng thực tế hơn của không ít người, muốn biến bổn phận thành thuần túy tiêu cực, và coi toàn bộ đạo đức chỉ là thoát khỏi lỗi lầm hay yếu đuối này ở phía bên này, và thái quá tương ứng ở phía bên kia, mà hầu như chẳng có động lực tích cực nào của hành động; — như thể sự chòng chành của con thuyền giữa dòng, giữa hai xoáy nước, tương đương với chuyển động mà nó phải lướt tới bến cảng mong ước; — hay như thể sự lơ lửng của quan tài tiên tri giả nằm giữa trời và đất lại xứng đáng làm nơi an nghỉ cuối cùng của nó. Cứ thế ném hai tội lỗi thù nghịch vào nhau, với hy vọng một ân điển thánh khiết nào đó sẽ nảy sinh từ cuộc va chạm, hay từ sự dội lại, chỉ là thủ đoạn nghèo nàn của một hình thức chết, đem những tia lửa lạnh lẽo và giả tạo của sắt và đá lửa của đất thay cho ánh rực của chính lửa trời. Bảo ai đó rằng — Đừng hoang phí cũng đừng keo kiệt; hãy coi chừng sự cả tin ở một bên, và sự hoài nghi ở bên kia; đừng để cơn giận thắng thế, mà cũng đừng quá nhu nhược; đừng quá táo bạo, cũng đừng quá dè dặt; — cứ thế công phu dựng lên cái bập bênh đối lập của những chân lý đạo đức sáo rỗng, là đối xử với linh hồn đang sống như thể sự treo lơ lửng hay dao động giữa hai lực hút trái ngược là điều thiện chính của nó, mà chẳng có năng lực của một xung lực tiến về phía trước, cũng chẳng có sức quyến rũ của một sự an nghỉ thỏa mãn.
Đó không phải là sự khôn ngoan đạo đức của Kinh Thánh. Kinh Thánh quả thật thường dùng một kiểu đối lập, bảo vệ hay giải thích một khái quát mạnh mẽ và bao quát theo một hướng, bằng một khái quát ngược lại và tương ứng theo hướng khác. Tuy nhiên, Kinh Thánh làm vậy không theo nguyên tắc cân bằng các lực, mà theo luật kết hợp và phối hợp các lực. Kinh Thánh ban cho tâm trí những xung lực, thay vì triệt tiêu nhau, lại đồng lòng với nhau; và kết quả không phải là sự vô tội của một thứ khôn ngoan tiêu cực nào đó, bằng lòng tránh các thái cực và "mãi mãi sống trong khuôn phép", mà là sức sống khỏe mạnh của một tham vọng tha thiết và được rèn luyện — tham vọng ấy, dù tiết độ trong mọi sự, vẫn phấn đấu để được giải thưởng, và chạy cuộc đua, vứt bỏ mọi gánh nặng.
Đặc biệt, các châm ngôn mà câu Kinh Thánh này kết hợp không phải là tiêu cực, mà là tích cực — "Hãy xem xét mọi việc; điều chi lành thì giữ lại." Chúng tiến hành trên hai nguyên tắc bản chất và mãnh liệt tích cực — hoàn toàn đối lập với sự ưng thuận lười biếng hay thụ động, dù là trước thẩm quyền muốn thay thế, hay trước sự hoài nghi muốn né tránh, việc thực hành trách nhiệm cá nhân, và việc tìm kiếm điều chân thật và tốt đẹp.
Như vậy, mệnh lệnh "hãy xem xét mọi việc" ném linh hồn ra giữa cuộc thử thách đối với bất cứ điều gì được đưa ra để chúng ta chấp nhận; — và truyền phải xem xét bất cứ điều gì được đưa ra để chúng ta chấp nhận như thế, dựa trên chính giá trị của nó mà thôi; tách biệt khỏi bất cứ sự hướng dẫn không thể sai lầm nào có thể giải quyết gọn mọi câu hỏi về nó. Chính điều ấy phải được nhìn thẳng, sàng lọc, và thử nghiệm bởi mỗi người vì chính mình — anh ta không được lấy lời người khác làm chắc. Và một lần nữa, kẻo điều này chỉ cứu anh ta khỏi sự hôn mê của sự phục tùng thẩm quyền không tìm kiếm và vô trách nhiệm, mà lại giao anh ta cho sự thờ ơ của tình trạng bất lực hoang mang — hay cảm giác uể oải của sự không chắc chắn phổ quát mà vô số lời khuyên và kẻ khuyên dễ gây ra — thì có lời ngụ ý rằng, giữa muôn điều phải xem xét, có điều sẽ đứng vững qua cuộc thử — điều ấy, trong cuộc thử, sẽ tỏ ra là tốt — và điều ấy, khi đã được chứng tỏ là tốt, phải được giữ chặt. Trước hết, "Hãy xem xét mọi việc"; rồi, "điều chi lành thì giữ lại."
Để minh họa đầy đủ hơn câu Kinh Thánh bao quát đang xét, trước hết chúng ta có thể xem xét ý nghĩa chung của sự chỉ dẫn mà nó chứa đựng, và loại thử nghiệm mà nó truyền; nhấn mạnh tầm quan trọng thực tiễn của nó. Và như thế chúng ta sẽ được chuẩn bị để xem xét sau đó giá trị của nguyên tắc hàm chứa, trong ứng dụng đặc biệt của nó cho tuổi thanh xuân.
I. Rõ ràng điều được nói đến ở đây là sự chứng minh bằng thử nghiệm — loại chứng minh mà nhà hóa học áp dụng, trong chén nung của mình, cho chất mà ông đang xem xét. Điều được ám chỉ là việc thử kim loại bằng lửa — "Hãy xem xét mọi việc." Vì đó chính là từ được dùng ở những chỗ khác — đôi khi trực tiếp chỉ về quá trình thử hay luyện kim loại này (1 Phi-e-rơ 1:7; 1 Cô-rinh-tô 3:13); và với sự ám chỉ kín đáo đến nó trong nhiều đoạn khác, nơi nó hiển nhiên chỉ một cuộc thử nghiệm bằng thực nghiệm (Rô-ma 12:2; Lu-ca 14:19; 1 Ti-mô-thê 3:10; Ga-la-ti 6:4; 1 Giăng 4:1).
Vậy, anh em phải bắt "mọi việc" chịu một cuộc thử nghiệm bằng thực nghiệm như thế. Anh em phải ném chúng vào chén nung hay bình chưng cất đạo đức của mình, và tra hỏi chúng cách thấu đáo trong lò lửa của kinh nghiệm thuộc linh của mình. Và anh em phải đối xử như thế với mọi việc bất cứ là gì được đề xuất để anh em chấp nhận, dù là phương thuốc chữa điều ác hay công cụ làm điều thiện; — anh em phải xem xét tất cả, không trừ điều nào và không giữ lại điều nào. Anh em cũng đừng sợ làm thế, hay lùi bước trước sự mạo hiểm của cuộc thử này, e rằng mọi điều anh em xem xét đều thất bại, và anh em bị bỏ lại trong sự hoang tàn không được an ủi của sự nghi ngờ triền miên. Trong số chúng có điều sẽ đứng vững; và nếu, trong khi "xem xét mọi việc", anh em thật sự quyết tâm "giữ lại điều chi lành", thì kết quả của cuộc thử sẽ là sự chắc chắn và bình an.
Nhưng, để đạt được kết quả ấy, cuộc thử phải tha thiết, đầy đủ, và công bằng — tha thiết như một thử nghiệm thực tế, thực tiễn, chứ không phải một suy đoán nhàn rỗi; đầy đủ, như không thiên lệch và hạn hẹp, mà bao quát và trọn vẹn, ôm lấy mọi yếu tố thuộc mọi loại cần thiết cho lời giải của bài toán; và công bằng, như thật sự nhắm đến mục đích không phải tìm cớ vứt bỏ mọi sự như hư không và xỉ bã, mà nắm lấy điều có thể quý trọng, dùng, và gìn giữ như vàng ròng. "Hãy xem xét," sứ đồ nói, trước hết. Thứ hai, "hãy xem xét mọi việc." Và thứ ba, Hãy xem xét mọi việc, để anh em "giữ lại ĐIỀU CHI LÀNH."
Trước hết, anh em được triệu tập đến một thứ experimentum crucis — một quá trình thử nghiệm, như bằng lửa. Anh em phải xem xét bất cứ điều gì được đưa ra cho mình, như kim loại được thử và chứng minh. Nói cách khác, cuộc thử phải tha thiết. Anh em phải xem xét mọi việc như những người quyết tâm giải quyết một vấn đề thực tiễn cấp bách — như những người đã thức tỉnh để cảm thấy mình có tội cần được tha, có cõi đời đời cần lo liệu, và có linh hồn cần được cứu. Anh em phải xem xét mọi việc, không phải với sự thản nhiên lạnh lùng và thái độ vô tư giả tạo của những khán giả bàng quan, chẳng quan tâm đến kết quả; mà với sự háo hức nín thở của những người mà mọi sự của họ đều tùy thuộc vào kết quả.
Quả thật, thoạt nhìn, đi vào việc học đạo và tìm kiếm lẽ thật với tâm trí và tấm lòng không thiên vị và không xao động, không thành kiến giáo dục sẵn có, không phấn khích của hy vọng, hay lo âu của tội lỗi và sợ hãi, dường như là một lợi thế. Theo đó, có một số người, ngay cả trong số các bậc cha mẹ xưng mình là Cơ Đốc nhân, đã công khai nguyên tắc này trong việc dạy dỗ con trẻ; và không ít chính các bạn trẻ, khi bước vào tuổi trưởng thành, cho rằng khôn ngoan, hay danh dự, là phải rèn cho mình một sự bình tĩnh triết học nào đó trong các cuộc tìm kiếm thuộc linh, bằng cách gạt bỏ mọi ấn tượng nghiêm trang hay kính sợ mà những lời cầu nguyện và bài học đạo đức của một mái nhà thánh khiết đã tạo nên.
Nhưng, chưa nói đến sự bất khả của việc hiện thực hóa trạng thái tuyệt đối bình thản như thế — ngay cả nếu có thể hiện thực hóa, nó cũng khó phù hợp với bản chất của cuộc tìm kiếm sắp tiến hành, và cuộc thử sắp thực hiện. Những điều thuộc về sự bình an của anh em — những điều đụng chạm đến mối quan hệ của anh em với Đức Chúa Trời cao cả và thánh khiết, và viễn cảnh đời đời của anh em về phước hay họa — không phải để đối xử như những vấn đề suy đoán trừu tượng suông; và nếu anh em thấy mình có thể đối xử với chúng như thế — với cùng sự lạnh lùng mà anh em cộng một phép tính, hay tính chuyển động của một hành tinh xa xôi — thì thay vì đang ở trong tâm trạng thích hợp để hiểu chúng đúng đắn, anh em cho thấy mình không có khả năng hiểu chúng chút nào. Những danh xưng Đức Chúa Trời và bổn phận, thánh khiết và tội lỗi, sự chết, sự phán xét, và cõi đời đời, có thể giống như những ký hiệu hay công thức mà anh em dùng để giải một phương trình đại số; nhưng về những thực tại mà các danh xưng ấy chỉ đến, anh em không tính đến, và không hình thành khái niệm nào.
Không phải tinh thần như thế mà sứ điệp từ Trời gửi đến những tội nhân đang chết trên đất phải được đối xử bởi những ai muốn hiểu ý nghĩa của nó, và xem xét mọi nội dung của nó. Chính khả năng xem xét mọi việc về nó đã hàm ý một sự thức tỉnh trước đó; và không ai sẽ thật sự vật lộn với cuộc tìm kiếm này, cho đến khi linh hồn người ấy không chỉ bị nghiêng khỏi thế cân bằng, mà bị lay động và chấn động sâu sắc đến tận trung tâm. Vậy thì quan niệm để tâm trí không chịu ảnh hưởng của bất cứ gợi ý nào từ bên ngoài, như một tờ giấy trắng, mở ra cách bình đẳng và vô tư cho bất cứ hay mọi quan điểm nào được tiếp nhận, thật hão huyền và viển vông biết bao! Tất cả điều này trái ngược hoàn toàn với điều hàm chứa trong việc xem xét mọi việc! Thật ra, việc xem xét mọi việc trong tôn giáo này không bao giờ, trong bất cứ trường hợp nào, là tự phát; nó không bao giờ là hành động tự nhiên của linh hồn chỉ tìm cách điều chỉnh các khái niệm lý thuyết của mình dựa trên giá trị suy đoán của các giáo lý và hệ thống xung đột — ít nhất, đó không phải là điều sứ đồ muốn nói khi ông bảo: "Hãy xem xét mọi việc." Không; loại thử nghiệm mà ông truyền là loại được bước vào dưới sự thúc giục và xung lực của sự cần thiết — với tất cả sự quan tâm của một người đói tìm thức ăn — một người chết đuối vớ lấy sợi dây — một đứa con bị lưu đày và tan vỡ khao khát được hòa giải vào lòng cha mình.
Do đó, không có rủi ro nào phát sinh từ những sự đối xử thiên vị và những lời kêu gọi một chiều của sự dạy dỗ của cha mẹ và sự hướng dẫn thuộc linh; anh em cũng không cần gạt bỏ mọi ý tưởng định kiến, dù từ nguồn nào, trước khi bắt đầu thực hành sự phán đoán của chính mình về các vấn đề thuộc linh. Ngược lại, chỉ khi Đức Thánh Linh đã triệt để đánh thức và lay tỉnh anh em đến sự quan tâm cá nhân thật sự, bằng chính những ý tưởng ấy, được đặt vào anh em từ trước, ở nhà, hay trong Hội Thánh — hoặc nếu không như thế, bằng một công cụ nào khác của ân điển đi trước — và chỉ trong chừng mực những cảm xúc tha thiết mãnh liệt mà Đức Thánh Linh khơi dậy như thế tiếp tục chi phối và điều khiển toàn bộ linh hồn anh em — thì anh em mới có thể bắt đầu, hay tiếp tục, với mục đích tốt nào, việc xem xét mọi việc cách thực tiễn và bằng thực nghiệm mà sứ đồ truyền ở đây.
Một lần nữa, thứ hai, như cuộc thử phải tha thiết, nó cũng phải đầy đủ — trọn vẹn và bao quát — ôm lấy mọi yếu tố của một quyết định đúng đắn. "Hãy xem xét MỌI VIỆC," là lời truyền của sứ đồ: hãy tra hỏi và thử nghiệm bằng thực nghiệm tất cả chúng. Đừng lấy điều gì theo lòng tin mù quáng — đừng để điều gì không được xem xét và không được xác minh — hãy thăm dò mọi vết thương đến tận đáy — hãy tìm kiếm đến những thành phần nhỏ nhất của mọi thứ dầu chữa lành. Hãy coi chừng anh em đang bỏ sót chưa khám phá một ngóc ngách nào đó trong những buồng kín của hình ảnh bên trong; hãy coi chừng anh em đang bỏ qua một vết nứt nào đó trong nền móng của ngôi nhà dường như đứng vững của mình; hãy làm việc cách triệt để trong cuộc tìm kiếm của anh em về mọi điều liên quan đến mối quan hệ của anh em với Đức Chúa Trời đời đời, và tình trạng của lòng anh em đối với Ngài.
Ở đây, đặc biệt, có chỗ cho sự tự lừa dối — cho sự tự tin sớm và sự gian xảo nửa vô thức. Khi tinh thần tìm kiếm nghiêm túc được đánh thức trong lòng ai, và khuynh hướng tra hỏi điều cho đến nay vẫn được mặc nhiên thừa nhận hay lấy làm chắc — về một vấn đề hệ trọng như sự cứu rỗi linh hồn — thì sự lo âu, không còn có thể bịt miệng được nữa, phải được đáp ứng và thỏa mãn bằng cách nào đó; và vì mục đích này, kẻ thù dùng hết mọi mưu chước. Hắn sẵn lòng ngăn sự trỗi dậy của tính hay tra hỏi này ngay từ đầu, bằng muôn vàn thủ đoạn của sự phóng đãng thế gian hay hình thức tôn giáo — ru anh em trong sự thờ ơ của mình, và khuyến khích anh em sống thoải mái, như những người khác. Nhưng khi hắn thấy điều đó là không thể — khi những ý nghĩ về tội chưa được tha, về Đức Chúa Trời giận dữ, và về cõi đời đời sắp đến, trở nên quá sức đối với hắn, và vấn đề cứu rỗi của anh em không thể trì hoãn được nữa — hắn phải tìm cách giải quyết nó. Hắn cũng không thiếu cách làm. Hắn có thể đổi chiến thuật. Mới hôm qua, hắn còn thuyết phục anh em rằng lo lắng về những chuyện ấy là sự lú lẫn đáng thương. Hôm nay — giờ đây, bất chấp sự thuyết phục của hắn, anh em đã lo lắng — hắn phải đối xử với anh em cách khác. Giờ đây, hắn khen ngợi sự tha thiết của anh em: anh em làm tốt khi quan tâm, và thậm chí lo âu; anh em đúng khi nghĩ rằng những điều này quá nghiêm trọng và hệ trọng để bỏ mặc trôi nổi; chúng phải được xem xét, thử nghiệm, xác minh, và giải quyết. Và chúng sẽ được giải quyết; sẽ không còn né tránh vấn đề nữa — không đùa giỡn với tầm vóc kinh khủng của nó; nó sẽ được nắm lấy cách quyết đoán và giải quyết xong. Những điều mà những nghi ngờ và ngờ vực khó chịu đã dấy lên, sẽ được xem xét.
Và chúng dường như đã được chứng minh. Vì kẻ thù xảo quyệt có thể điều chỉnh thủ đoạn của hắn cho phù hợp với sự thay đổi hoàn cảnh này, dù trong cá nhân hay trong tâm trí công chúng. Hắn có lẽ muốn những câu hỏi này đừng được nêu ra hơn; nhưng nếu chúng đã được nêu ra — nếu con người nhất quyết không còn phù phiếm, mà trở nên tha thiết và nghiêm túc — hắn cũng có thể đối phó với cơn sốt hay thời thượng ấy, và biến nó thành lợi cho mình. Hắn có những lời giải nghe có vẻ hợp lý cho các khó khăn, khi chúng được nêu ra — những công thức tóm tắt và viết tắt để cắt những nút thắt bất tiện, và vá những chỗ rách khó coi và khó chịu trong những lương tâm rắc rối. Nếu anh em cứ phải nhìn vào những điều này, điều mà có lẽ tốt hơn là bỏ mặc, anh em sẽ thấy chúng có thể được sắp xếp và điều chỉnh thế nào cho anh em hoàn toàn hài lòng. Anh em có thể xem xét toàn bộ bộ máy, và tự mình thử nó. Và thế là kẻ thù giới thiệu anh em với một màn ảo thuật khéo léo, và lướt qua con mắt non nớt của anh em nhiều sự biến hóa và diễn biến ấn tượng của những hình thức hào nhoáng — như các mầu nhiệm của thánh lễ, và trật tự Hội Thánh, và sự kế vị sứ đồ, và các kỳ kiêng ăn, và các ngày lễ, và các việc đền tội, và sự xá tội của linh mục — cho đến cuối cùng anh em bắt đầu nghĩ rằng mình đã thấu đến đáy toàn bộ kế hoạch cứu rỗi. Và thế là, đã xem xét tất cả, và thấy mọi sự được sắp đặt ngăn nắp thế nào, anh em có thể bằng lòng, và nói — Hỡi linh hồn ta, hãy trở về nơi an nghỉ ngươi!
Đó là sự xảo quyệt của Sa-tan, và sự đơn sơ khờ dại của tấm lòng, chậm tin lẽ thật của Đức Chúa Trời, mà lại cả tin mọi điều khác. Than ôi! con người sẵn sàng bị lừa dối biết bao! Ngay cả khi sự thờ ơ nhường chỗ cho sự tha thiết, như trong những ngày chúng ta đang sống, và những điều từng bị hoàn toàn bỏ mặc phải được tìm kiếm, xem xét, và giải quyết, thì một cuộc thử hời hợt biết bao cũng đủ! Dấy lên một đám bụi mù mịt mới dễ làm sao, để dưới sự che phủ của nó, con mắt hoang mang, bị chói lòa bởi những ảo ảnh hào nhoáng nào đó trong khoảng không ở giữa, sẽ bỏ lỡ sự nhận biết, cả vinh quang chói sáng từ trời chiếu xuống, lẫn sự bình an tinh sạch mà, dưới ánh chiếu của vinh quang ấy, có thể ngự trên đất!
Nhưng không phải như thế mà anh em có thể vâng theo lời khuyên — Hãy xem xét mọi việc. Ngược lại, mục đích của những mưu chước này của kẻ thù là quay anh em khỏi việc thực hiện bất cứ cuộc thử cá nhân và bằng thực nghiệm nào đối với những điều này, và, chắc chắn, ngăn anh em thử chúng cách triệt để. Thật ra, nghệ thuật của những thủ đoạn như thế nằm ở sự khéo léo chuyển hướng câu hỏi. Thay vì những điều mà anh em thật sự quan tâm phải tìm kiếm, và thật sự cần được xem xét đến cùng, những vấn đề khác được thế vào, những vấn đề có thể được giải quyết cách thuận tiện và phô trương hơn. Còn có thể có ý gì khác trong việc nhét vào những điều liên quan đến Hội Thánh, và giá trị huyền bí của sự phong chức và các nghi lễ của nó, khi chính những điều liên quan đến sự bình an cá nhân của anh em với Đức Chúa Trời của anh em mới thật sự đánh thức sự lo âu của anh em, và thật sự cần được điều chỉnh ngay lập tức?
Nhưng anh em hãy tự mình xem xét những điều này — hãy xem xét tất cả — và xem xét chúng cách triệt để. Hãy chứng minh đầy đủ sự hòa giải cá nhân của anh em với Đức Chúa Trời. Đừng để bị lừa dối bởi bất cứ sự chữa lành hời hợt nào cho vết thương của linh hồn anh em. Đừng để bị chuyển hướng khỏi điều trước hết và cấp bách nhất đang đè nặng anh em — vấn đề sự bình an của anh em với Đức Chúa Trời — bởi bất cứ sự xem xét ngoại lai nào, dù nghe có vẻ hợp lý — càng đừng để nó bị thay thế và gạt sang một bên như thế. Hãy xem xét mọi việc — ngay cả những điều mà kẻ thù muốn áp đặt lên anh em như một lời giải hay một sự giải quyết cho vấn đề giữa anh em, một tội nhân, và Đức Chúa Trời thánh khiết. Hãy xem xét chúng, thử nghiệm chúng, thử chúng cách thực tiễn và bằng thực nghiệm, trong mối liên hệ với chính vấn đề ấy. Chúng có thật sự giải quyết hay giải quyết xong nó không? Chúng có thật sự lo liệu cho việc duy trì quyền tối thượng của luật thánh, hay việc tẩy sạch lương tâm khỏi những việc chết để phục vụ Đức Chúa Trời hằng sống không? Chúng có thật sự chấm dứt sự tranh cãi của Đức Chúa Trời với anh em, và sự thù nghịch của anh em với Đức Chúa Trời, và ban cho anh em sự rộng mở trong lòng khi bước đi với Đức Chúa Trời không? Hay điều này, xét cho cùng, lại được thực hiện tốt hơn bằng sự ban cho nhưng không từ phía Đức Chúa Trời, và sự tiếp nhận thành thật từ phía anh em, sự tha thứ và ân huệ tức thì và trọn vẹn, trên nền tảng của sự công chính hoàn hảo của Con yêu dấu của Ngài, mà Đức Thánh Linh phước hạnh của Ngài giúp anh em chiếm lấy làm của riêng mình? "Khá nếm thử xem Đức Giê-hô-va tốt lành dường bao!"
Một lần nữa, theo đó, thứ ba, cuộc thử phải không chỉ tha thiết và đầy đủ, mà còn công bằng. Anh em phải xem xét mọi việc; không phải để anh em vứt bỏ mọi sự như vô giá trị, mà để anh em "giữ lại điều chi là TỐT." Quả thật, nếu tinh thần mà anh em thử các điều thuộc về tôn giáo là tinh thần của sự quan tâm cá nhân đã thức tỉnh, và của một quyết tâm thấu đáo sàng lọc mọi sự đến cùng, thì đó sẽ là tinh thần, không phải của kẻ thiếu kiên nhẫn muốn yên nghỉ, mà của kẻ khao khát được nghỉ ngơi và bình an. Tinh thần thiếu kiên nhẫn, muốn làm lung lay mọi sự, và để mọi sự lung lay, là hời hợt và nông cạn.
Nhưng anh em đang tìm kiếm một nền móng để xây dựng; anh em tìm kiếm điều mà, trong khi "xem xét mọi việc", anh em có thể "giữ chặt như điều tốt."
Nhưng, có người sẽ hỏi, làm sao anh em nhận biết điều tốt ấy? Anh em sẽ xác minh nó bằng phép thử nào? Chắc chắn là bằng phép thử của kinh nghiệm và thực nghiệm. Vì, không nghi ngờ gì, lời kêu gọi ở đây là kêu gọi đến năng lực tự chứng của lẽ thật, và phẩm chất mà nhờ đó điều thật sự tốt tự tỏ ra và tự giới thiệu mình với tâm trí tha thiết và thành thật. Phẩm chất ấy là gì, có thể khó định nghĩa chính xác; vì đó là phẩm chất để cảm nhận hơn là để phân tích. Nhưng việc có một phẩm chất như thế không phải là vô lý. Vì, một mặt, bất cứ điều gì tốt tự nó đều bởi Đức Chúa Trời; và, mặt khác, cuộc thử nó, từ phía người tìm kiếm lo âu, cũng bởi Đức Chúa Trời. Do đó, cả về mặt khách quan lẫn chủ quan, Đức Chúa Trời đều có phần trong công việc nhận biết này, giữa "mọi việc" phải xem xét, điều duy nhất phải "giữ chặt như điều tốt." Về mặt khách quan, Ngài định điều tốt, và chỉ định nó là điều nó vốn là: về mặt chủ quan, Ngài ngự trong anh em, mở sự hiểu biết anh em và đổi mới ý chí anh em; và từ đó có một sự hòa hợp và tương ứng phước hạnh giữa điều tốt của Ngài và sự nhận biết của anh em về nó. Và nếu chúng ta quan sát thêm, rằng nét đặc trưng trong điều tốt, theo sự định đặt hay ý muốn của Đức Chúa Trời, là nó mang ấn tích của vinh hiển Ngài, chiếu sáng trong nó như mục đích chính của nó; và rằng nguyên tắc cai trị, do Đức Chúa Trời tác động trong lòng kẻ xem xét mọi việc đúng đắn để giữ chặt điều tốt, là sự hoàn toàn phục tùng quyền tối thượng của Ngài, và sự nhìn nhận đầy đủ vinh hiển Ngài như điều tất yếu luôn là sự xem xét đầu tiên và chính phải chú ý — há chúng ta không có một lời giải thích đầy đủ về sự chắc chắn của đức tin, đặt nền trên kinh nghiệm sao? Và há chúng ta không, dù sao, có đầy đủ bảo chứng để cho rằng Đức Chúa Trời có thể xác minh và chứng thực lời tốt lành của chính Ngài cho chính dân Ngài, mà không cần bất cứ thẩm quyền nào của loài người thuộc Hội Thánh hay trường học đến ký xác nhận; thậm chí, nếu Ngài muốn, không cần sự can thiệp của bất cứ chứng cớ bên ngoài nào?
Chắc chắn dạy khác đi — cho rằng kẻ được chính Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời cảm động để xem xét mọi việc, hầu giữ chặt điều tốt, không thể biết điều tốt ấy, hay chắc chắn về nó, chỉ dựa trên lời của Đức Chúa Trời mà thôi, trừ phi những kẻ được gọi là sứ đồ đến với các truyền thống và mầu nhiệm của họ, để đóng ấn xác nhận — ít nhất là sự kiêu ngạo lớn. Chức vụ và các thánh lễ là thánh và tốt như những công cụ; nhưng khi chúng được đưa vào giữa tội nhân cá nhân và Đức Chúa Trời mà tội nhân cá nhân ấy phải một mình giải quyết vấn đề với Ngài — hoặc trong Đấng Christ, Đấng Trung Bảo duy nhất, hoặc ngoài Ngài — chúng phải bị đẩy lui và khước từ, như mang hơi hướng của linh của kẻ tội lỗi ngồi trong đền Đức Chúa Trời, tự xưng mình là Đức Chúa Trời.
Không nghi ngờ gì, việc có những luận cứ và lý lẽ cụ thể hơn, nhờ đó anh em có thể biện hộ điều anh em giữ chặt như điều tốt, và sẵn sàng trả lời mọi kẻ hỏi lẽ về sự trông cậy trong anh em, là quan trọng. Theo quan điểm này, chứng cớ bên ngoài và lịch sử là quý giá. Nhưng đối với chính tâm trí anh em, bằng chứng tốt nhất và chắc chắn nhất là anh em đã nếm thử và thấy Đức Chúa Trời là tốt lành. "Anh em đã trút gánh nặng mình trên Đức Chúa Trời, và thấy Ngài nâng đỡ nó — anh em đã dám đặt sự bình an của linh hồn mình trên lời hứa của Ngài, và nó đã không thất bại với anh em — anh em biết mình đã tin Đấng nào, và chắc rằng Ngài có quyền năng giữ điều anh em đã phó thác cho Ngài cho đến ngày ấy — anh em đã tự mình nghe Ngài, và biết rằng đây thật là Đấng Christ, Con Đức Chúa Trời hằng sống." Điều thuộc về anh em không phải là sự nghi ngờ co rúm, giả vờ tìm kiếm mọi sự, mà sẽ không thử nghiệm hay thực sự thử điều nào; cũng không phải sự tự mãn khinh khỉnh, với vẻ bề trên đối với tất cả, sẽ hạ mình chọn lấy điều làm nó vừa ý trong mỗi thứ. Điều thuộc về anh em không phải là sự phù phiếm của một triết học hoài nghi, cũng không phải sự kiêu ngạo của một triết học chiết trung. Anh em dấn thân vào việc xem xét mọi việc này, không phải như thể anh em là chủ của tất cả, mà mong tìm thấy điều sẽ khẳng định quyền chủ trên anh em — điều trước hết sẽ nắm lấy anh em, và sau đó, anh em sẽ làm tốt khi giữ chặt. Anh em tiến bước trong đức tin — anh em đi đón Chúa mình; và khi Ngài tỏ mình cho anh em biết, anh em hoàn toàn thuộc về Ngài.
Trong tinh thần ấy anh em tra cứu Kinh Thánh, và anh em thấy Kinh Thánh mang theo thẩm quyền và sự giải nghĩa của chính mình. Nay sẵn lòng làm theo ý muốn Đức Chúa Trời, anh em biết đạo lý có phải bởi Đức Chúa Trời không. Sẵn sàng nhìn nhận, như trong chính Đức Chúa Trời, cũng trong mọi điều bởi Đức Chúa Trời, thuộc tính và đặc quyền cao cả của quyền tối thượng tuyệt đối, anh em thấy được viết như bằng tia nắng, trên mọi trang Kinh Thánh, uy nghiêm không khoan nhượng của luật Ngài và sự tự do không ràng buộc của ân điển Ngài. Và khi đã bị cáo trách về tội lỗi ở một bên, và về sự công chính ở bên kia, chính anh em cũng bị xét đoán bởi những điều mà anh em đã được dạy dỗ cách thuộc linh để xét đoán — anh em thấy mình "được Đức Chúa Giê-xu Christ bắt lấy." Và anh em không thể không "giữ chặt điều tốt mà trước hết Ngài đã nắm chặt lấy anh em" (Phi-líp 3:12).
Theo cách ấy lời của Đấng Christ được anh em chứng minh; và chính lời ấy "sống và linh nghiệm, sắc hơn gươm hai lưỡi, thấu vào đến đỗi chia hồn, linh, cốt, tủy, xem xét tư tưởng và ý định trong lòng" — lời ấy, như ngọn đèn của Đức Chúa Trời, dò xét bề trong anh em, và bắt anh em làm phu tù cho Đấng Cứu Thế mà nó làm chứng, đổ đầy anh em "sự vui mừng và bình an bởi đức tin", phải, "mọi sự dư dật của Đức Chúa Trời." Kinh nghiệm phước hạnh biết bao! Thử nghiệm đáng thực hiện biết bao! Cũng chẳng cần e ngại hay do dự, chẳng cần dè dặt hay giữ lại. Lời Đức Chúa Trời chắc chắn đứng vững qua cuộc thử; và anh em, thử nó cách công bằng, có thể khiến lòng mình vững chắc trước mặt Đức Chúa Trời.
Đa-vít cũng đã thấy thế, như ông nhiều lần làm chứng trong các Thi thiên: "Còn Đức Chúa Trời, các đường lối Ngài là trọn vẹn; lời của Đức Giê-hô-va đã được tinh luyện." Nó đã được thử hay luyện — được thử nghiệm, như bạc hay vàng ròng, trong kinh nghiệm của dân Ngài. Lời Đức Chúa Trời như thế đứng vững qua cuộc thử bằng thực nghiệm; và theo đó "Ngài là cái khiên cho những kẻ nương náu mình nơi Ngài" (2 Sa-mu-ên 22:31; Thi thiên 18:30). "Các lời Đức Giê-hô-va là lời trong sạch, như bạc đã thét trong lò bằng đất, luyện đến bảy lần;" — vì "Hỡi Đức Giê-hô-va, Ngài sẽ gìn giữ những kẻ khốn cùng" (Thi thiên 12:6-7). "Lời Chúa rất tinh sạch" — đã được thử kỹ hay luyện ròng; — "nên kẻ tôi tớ Chúa yêu mến lời ấy" (Thi thiên 119:140). Và A-gu-rơ cũng làm chứng tương tự: "Các lời của Đức Chúa Trời đều đã thét luyện" — nó sẽ đứng vững qua mọi cuộc thử; — "Ngài là cái thuẫn đỡ cho người nương cậy nơi Ngài" (Châm ngôn 30:5).
Chính Chúa cũng mời gọi cuộc thử lời Ngài này: "Hãy đem hết thảy phần mười vào kho... và từ nay các ngươi khá lấy điều nầy mà thử ta, xem ta có mở các cửa sổ trên trời cho các ngươi, đổ phước xuống cho các ngươi đến nỗi không chỗ chứa chăng" (Ma-la-chi 3:10). "Hãy há miệng ra thật rộng, thì ta sẽ làm cho đầy dẫy." Hãy thử Ngài — không phải như các tổ phụ đã làm trong đồng vắng, khi họ thử Đức Chúa Trời trong sự vô tín, đòi một dấu lạ, và nói: "Há Đức Chúa Trời có thể dọn bàn nơi đồng vắng sao?" — nhưng hãy thử Ngài bằng cách tiến bước trên đức tin nơi lời phước hạnh của Ngài, và thử ân điển mà nó cung ứng. Hãy thử Ngài trong mọi việc — và thử mọi việc trong Ngài; và xem "ân điển ta há không đủ cho ngươi, sức mạnh ta há không nên trọn vẹn trong sự yếu đuối ngươi sao."
Và anh em càng bất lực trong sự thiếu thốn và yếu đuối của mình — càng hoàn toàn lúng túng — thì cuộc thử càng có thể được thực hiện cách thỏa đáng. Anh em có tội lỗi đang tràn qua đầu mình và dìm mình xuống âm phủ thấp nhất không? Anh em có một tấm lòng cứng cỏi, ngoan cố, và phản nghịch không? Anh em có mệt mỏi và gánh nặng không? Anh em có bồn chồn, bất mãn, và xao động với nhiều ý nghĩ và câu hỏi lo âu mà anh em không thể giải đáp không? Ôi! đừng đến với bất cứ thầy dạy trần gian nào — đừng xây dựng trên bất cứ thẩm quyền nào của loài người; — hãy tự mình xem xét mọi việc. Đó là trường hợp của chính anh em, và không ai khác ngoài chính anh em có thể giải quyết nó — không linh mục, không cha giải tội, không thánh phụ hay anh em khả kính nào trong Chúa. Đừng gọi ai trên đất là thầy. Đừng giao cho ai sự chăm sóc linh hồn anh em. Một mình, như thể trong cả vũ trụ của Đức Chúa Trời không còn tội nhân khốn khổ nào khác ngoài chính mình — cũng chẳng có thánh đồ nào mà sự tốt lành có thể với tới mình; một mình, không ai trong dân chúng hay hàng giáo phẩm ở cùng mình; một mình, anh em phải giải quyết vấn đề về mối quan hệ của mình với Đức Chúa Trời, và mọi vấn đề hệ trọng treo trên nó. Tội của anh em là của anh em; nỗi buồn của anh em là của anh em; trách nhiệm của anh em hoàn toàn là của anh em. Và ôi! tạ ơn Đức Chúa Trời, lời Ngài, ân điển Ngài, sức mạnh Ngài — tất cả, mọi điều thuộc về Ngài, là của anh em; — của anh em trực tiếp và ngay lập tức — của anh em cách nhưng không và đầy đủ, không cần sự can thiệp nào của Hội Thánh hay giáo sĩ, hay thánh lễ hay nghi lễ — của anh em qua Đức Thánh Linh tự do "lấy điều thuộc về Đấng Christ mà tỏ ra cho anh em"; nếu anh em chỉ chịu "biết những điều Đức Chúa Trời đã ban cho anh em cách nhưng không" — nếu anh em chỉ chịu "xem xét mọi việc, và giữ lại điều chi lành." Và tại sao anh em lại từ chối?
Vậy, đó là loại thử mà sứ đồ truyền anh em thực hiện, liên quan đến mọi điều thuộc về sự bình an của anh em, hay ảnh hưởng đến vinh hiển của Đức Chúa Trời anh em. Nó phải là một cuộc tìm kiếm tha thiết, đầy đủ, và công bằng; và một cuộc tìm kiếm, trên hết, không hướng đến việc làm lung lay mọi sự trong tinh thần hoài nghi hay bắt bẻ, mà hướng đến việc đặt linh hồn vào sự chắc chắn và bình an yên lặng. Rằng kẻ chưa từng đau đớn nghi ngờ thì cũng chưa từng tin sâu sắc, gần như là một chân lý hiển nhiên, áp dụng cho kinh nghiệm của mọi tâm trí bậc cao. Nhưng có hai loại nghi ngờ — loại nhạo báng và loại chân thành. Và sự phân biệt giữa chúng có thể nói gọn. Một loại xem xét mọi việc, để thấy mọi sự đều vô giá trị; chúng đi từ Đan đến Bê-e-sê-ba, và nói tất cả đều khô cằn. Loại kia xem xét mọi việc, với tấm lòng khao khát điều gì đó để giữ chặt, và quyết tâm giữ chặt điều chi là tốt.
Chúng ta cũng cho rằng đó là giáo lý Tin Lành lớn về quyền, hay đúng hơn là trách nhiệm, của sự tìm kiếm tự do và phán đoán cá nhân; đối lập, một mặt, với triết học hoài nghi muốn thần thánh hóa sự hiểu biết tự nhiên của con người, và, mặt khác, với sự mê tín La Mã hay bán La Mã, muốn hạ phục lương tâm cá nhân trước thần tượng chung của sự giải nghĩa truyền thống và thẩm quyền giáo hội. Tinh thần Tin Lành thật không phải là một sự phủ định suông, như một số người cả trong kẻ thù lẫn bạn bè xưng danh của nó giả vờ; cũng không được đồng nhất với chủ nghĩa duy lý, chủ nghĩa tự do, và chủ nghĩa khoan dung của sự vô tín hiện đại. Nó không phải là kẻ chỉ khám phá và phá hủy lầm lỗi; — nó là kẻ xây dựng lẽ thật. Nó không phải là tinh thần thờ ơ lạnh lùng, bàng quan như nhau về mọi hệ thống; — nó là tinh thần của lòng sốt sắng ấm áp và mãnh liệt; không nghiêng về nghi ngờ, mà, ngược lại, hết lòng háo hức và lo âu muốn tin. Đó là tinh thần đã dẫn Lu-thơ qua kinh nghiệm kỳ diệu nhờ đó ông được chuẩn bị cho công trình cải chánh vĩ đại của mình. Ông đã xem xét mọi việc — không như sứ đồ vui vẻ của triết học vô thần Pháp, để bắt một lỗi trong mỗi thứ mà trí khôn phù phiếm của ông ta có thể bám vào; ông đã xem xét mọi việc, để xem bằng cách nào ông có thể tìm được ở đâu đó một chỗ đặt bàn chân mệt mỏi của mình — một điều tốt nào đó xứng đáng làm đối tượng của linh hồn khao khát đức tin trong ông — linh hồn không thể nghỉ ngơi cho đến khi đạt được, không phải cảm giác không chắc chắn phổ quát mà kẻ vô tín nhạo báng tìm thấy sự thỏa mãn khốn khổ của mình, mà sự chắc chắn đầy đủ mà trong đó, như một tín đồ khiêm nhường, ông có thể vui mừng trong bình an và tình bạn với Cha và Đức Chúa Trời mình.
Đó là một thủ đoạn tranh luận nghèo nàn muốn nhập hai tính khí này làm một, và trình bày cả hai như những kiểu mẫu chính đáng như nhau của Cải Chánh. Nhưng anh em chớ bị lừa dối. Đừng nhẹ dạ để bị tước mất quyền trưởng nam của mình, cũng đừng, với mọi lo âu và trách nhiệm kèm theo, bằng lòng bán nó lấy bát canh đậu mà một Hội Thánh sứ đồ, hay một hàng giáo phẩm, muốn dùng để dỗ cơn đói của anh em. Thà cứ bằng lòng còn đói còn khát sự công chính để được no đủ; — được no đủ, không phải bằng điều đến qua tay loài người, và được nấu nướng cách giả tạo để phục vụ mục đích của hắn — mà bằng bánh sự sống đến trực tiếp từ trời, tức chính Đấng Christ, trong Ngài có mọi sự dư dật của Đức Chúa Trời — và bằng nước sự sống mà Đấng Christ ban cho, và trong kẻ nhận lãnh trở thành "một mạch nước trong người, văng ra cho đến sự sống đời đời." Như thế, không lấy điều gì theo lòng tin mù quáng hay qua tay người khác, mà tự mình nghe và tự mình xét đoán, anh em sẽ tìm được sự an nghỉ chân thật và thỏa mãn cho linh hồn mình; và anh em sẽ đi từ sức mạnh đến sức mạnh mà vui mừng, cho đến cuối cùng anh em ra mắt trước mặt Đức Chúa Trời tại Si-ôn, nơi "trước mặt Ngài có trọn sự khoái lạc, tại bên hữu Ngài có điều vui sướng vô cùng."
II. Những quan điểm chung mà chúng ta đã nhấn mạnh có thể được áp dụng cho tuổi thanh xuân, với sự liên hệ đặc biệt đến tình hình thời đại hiện nay.
Giải thích và nhấn mạnh nguyên tắc lớn của câu Kinh Thánh này luôn là đúng lúc; nhưng dường như đặc biệt đúng lúc trong ứng dụng của nó cho vị trí mà anh em đang giữ, những người đang ở tuổi thanh xuân tràn đầy sức sống của tuổi trưởng thành đang mở ra. Xét vị trí của anh em — đang bận rộn với việc học hành và theo đuổi của tuổi trẻ, đối diện với những cám dỗ của nó, và trông đợi sớm bước vào những cảnh đời bận rộn và một thời đại nghiêm túc — việc thúc giục sự quan tâm tha thiết của anh em về mệnh lệnh "Hãy xem xét mọi việc; điều chi lành thì giữ lại" là đặc biệt quan trọng.
"Hãy cầu lấy sự khôn ngoan," người khôn ngoan nói; "hãy dùng hết của con đã được mà mua sự thông sáng." Giữa vô số công việc và cuộc tìm kiếm của anh em, đừng quên xác minh điều thiện chính, và đừng trì hoãn biến nó thành của riêng mình. Sứ đồ nói: "Thật tốt lành thay khi lòng được vững bền nhờ ân điển"; và đặc biệt tốt lành khi lòng anh em được vững bền như thế ngay bây giờ.
Ôi! ai có thể tính được mức độ tai hại đã đổ xuống biết bao thanh niên trong các thế hệ đã qua, vì họ để vấn đề về mối quan hệ của mình với Đức Chúa Trời không được giải quyết trong những ngày đầu đời, và hoãn cả việc nghiêm túc nêu nó lên cho đến một mùa thuận tiện hơn? Những kẻ hành động như thế dễ dàng trở thành mồi cho sự thờ ơ thế gian, hay hình thức tôn giáo, hay một thứ lừa dối thuộc linh nào đó biết bao! Hãy để một thanh niên, chưa từng học cách đưa vấn đề này đến một kết quả công bằng và một sự giải quyết cuối cùng — người đã quen thuộc với những ảnh hưởng và gương mẫu tin kính xung quanh mình, và đã có những ấn tượng, những ngờ vực, những lần thức tỉnh, nhưng chưa từng làm việc cách triệt để về sự cứu rỗi linh hồn mình — hãy để một người như thế thấy mình giữa những kẻ hoài nghi và nhạo báng — hay thậm chí giữa những kẻ ham vui và thế tục, chẳng buồn tin cũng chẳng buồn chối Phúc Âm; — làm sao anh ta được bảo vệ khỏi thái độ cởi mở hời hợt, đối xử bằng một lời đùa cợt, hay một nhận xét cá nhân dí dỏm, với những điều phải được xem xét cách triệt để — những hệ thống và hội đoàn, mà trong mỗi thứ hoặc có lẽ thật của Đức Chúa Trời hoặc có sự dối trá của ma quỷ — chẳng tìm thấy điều tốt nào đáng giữ chặt trong chúng, hay tìm thấy nó như nhau trong tất cả? Hoặc — như trong những ngày càng tha thiết này có lẽ dễ xảy ra hơn — nếu anh ta rơi vào đau khổ và xao động trong linh hồn — nếu những ký ức xưa ám ảnh anh ta, hay những ăn năn mới đến với anh ta — khi anh ta gặp những kẻ có bùa chữa mọi vết thương của anh ta, chỉ bằng cái danh báp-têm, hay bằng nề nếp của trật tự Hội Thánh và việc gia tăng các nghi lễ Hội Thánh, thì có gì ngăn anh ta đặt cái đầu đau nhức của mình xuống nghỉ trên lòng Hội Thánh mẹ đang dịu dàng mời gọi anh ta an nghỉ trong vòng tay bà?
Do đó, cần thiết biết bao anh em phải học ngay bây giờ, trước khi những thử thách này đến, để "xem xét mọi việc, và giữ lại điều chi là tốt!" Và hãy quyết tâm thực hiện cuộc thử này cách hoàn hảo cũng như ngay lập tức. Hãy bắt đầu nó với lòng thành thật; hãy hoàn thành nó với quyết tâm vững vàng. Đừng lùi bước trước bất cứ nỗi đau nào nó có thể gây ra, và bất cứ sự hy sinh nào nó có thể đòi hỏi. Đừng đùa giỡn với bất cứ sự cảm động nào của Đức Thánh Linh tốt lành của Đức Chúa Trời trong anh em; và đừng tìm kiếm một sự chữa lành hời hợt hay nửa vời cho vết thương của linh hồn anh em. Đừng bằng lòng với những phỏng đoán nghe có vẻ hợp lý về sự an toàn đời đời của mình — những hy vọng mơ hồ về tình trạng, hay tấm lòng, của mình là đúng trước mặt Đức Chúa Trời. Hãy tìm kiếm vấn đề đến tận đáy. Hãy nhận thức vị trí thật sự của mình, như trước mặt Đấng không chịu khinh dể đâu. Hãy hoàn toàn đầu phục chính mình, trên đức tin nơi lời của Đấng không thể nói dối. Đừng lấy điều gì làm chắc, đừng để điều gì chưa giải quyết, mà có ảnh hưởng đến nền tảng anh em sẽ đứng với Đức Chúa Trời, và những tâm tình và tình cảm anh em sẽ nuôi dưỡng đối với Ngài. Đừng có sự treo lơ lửng nào — đừng có sự chần chừ nào ở đây. Quả thật, tại sao lại có? Làm sao, đúng ra, có thể có được? Cuộc tìm kiếm là gì? Anh em đang thù nghịch hay đang hòa thuận với Đức Chúa Trời? Anh em vẫn còn tội lỗi và xa cách Ngài, hay đã được hòa giải nhờ ân điển? Anh em thuộc về phe Chúa, hay phe thế gian và ma quỷ?
Há đây không phải là những điểm có thể xác minh sao? Há đây không phải là những điểm nên được xác minh sao? Há chẳng phải vì chính mục đích này mà Chúa Giê-xu đã chết, đã sống lại, đã truyền phải rao giảng Phúc Âm Ngài, và đã sai Đức Thánh Linh Ngài đến — ấn chứng của sự kêu gọi anh em và của bảo đảm về cơ nghiệp anh em — để về những điểm này không còn sự không chắc chắn, hay sự dao động mơ hồ giữa hy vọng và sợ hãi, mà có sự chắc chắn đầy đủ và bình an hoàn hảo sao?
Ôi, ước gì các bạn trẻ, khi trí óc còn sắc bén và tấm lòng còn nồng ấm, suy nghĩ điều này — ước gì họ chịu trở nên như trẻ nhỏ, và như trẻ nhỏ, với lòng tin trọn vẹn, không do dự, một lần dứt khoát bước vào vương quốc Đức Chúa Trời! Hãy chắc rằng chính sự không chắc chắn mơ hồ và không thỏa mãn mà vấn đề về sự cứu rỗi cá nhân của anh em bị bỏ lại, khiến anh em đối diện nguy cơ bị cám dỗ thử những nơi nương náu dối trá của Sa-tan. Nếu anh em chỉ một lần thử bến cảng nghỉ ngơi của chính Đức Chúa Trời — tấm lòng và mái nhà của Cha trên trời đã hòa giải với anh em — thì không sự quyến rũ nào của thế gian gian ác, không sự ngụy biện nào của một tôn giáo hư hỏng, sẽ thắng được anh em để tìm sự giải cứu khỏi tội lỗi, hay sự an ủi trong buồn rầu, ở nơi khác ngoài ân điển nhưng không của Đức Chúa Trời. Nếu anh em chỉ một lần nhận thức, trong kinh nghiệm của chính mình, niềm vui phước hạnh và sự hớn hở không nói nên lời của giờ phút ấy khi, thấy anh em từ đằng xa, với những bước chân run rẩy anh em liều mình thử trở về cùng Ngài, Cha anh em gặp anh em và ôm anh em vào lòng, và không một lời hay một ánh mắt trách móc, khiến anh em ngay lập tức và mãi mãi thành con yêu dấu của Ngài — thì sau đó, ôi, không bao giờ anh em lại mơ quay về với những vỏ đậu mà anh em từng thèm ăn!
Và nếu có kẻ hình thức đáng thương nào muốn thuyết phục anh em rằng chính chiếc nhẫn trên ngón tay, hay chiếc áo trên vai, hay đôi giày dưới chân, tạo thành quyền của anh em đối với ân huệ của Cha anh em, và cho anh em một chỗ trong nhà Cha anh em — Không! anh em sẽ phẫn nộ kêu lên — không phải những thứ này! — dù quý giá và được tôi trân trọng biết bao, ở đúng chỗ của chúng, như những ấn tín và bảo đảm của lòng nhân từ Cha tôi; — không phải những thứ này! Nếu chúng bị nói đến và bị áp dụng như thế, tôi vứt chúng đi như đồ chơi rẻ tiền. Những thứ này hoàn toàn không phải là bảo chứng hay nền tảng của sự chắc chắn của tôi — không phải bất cứ ân tứ nào được ban phát, hay chức vụ nào được thi hành, bởi các đầy tớ của Cha tôi — mà là tình yêu nhưng không và lời chắc chắn của chính Cha tôi, khi trong hơi ấm của vòng tay Ngài, tôi cảm nhận nụ hôn hòa giải trên môi mình, và nghe những lời nhân từ của chính Ngài rung động khắp thân thể tôi: "Vì con ta đây đã chết mà bây giờ lại sống, đã mất mà bây giờ lại thấy được."
Chúng tôi khuyên anh em tìm kiếm sự chắc chắn trước mặt Đức Chúa Trời; bằng lòng với không gì ngoài sự chắc chắn. Chúng tôi thúc giục điều này với anh em, không chỉ như một đặc ân đáng ao ước, mà như một bổn phận phải làm tròn. Đó là sự an toàn duy nhất của anh em giữa muôn thứ đạo lạ mà con người bị cuốn theo; — đó là sự an toàn duy nhất của anh em giữa muôn vàn mưu chước của Sa-tan; — đó là sự phòng thủ duy nhất của anh em chống lại sự hỗn loạn trong tâm trí ở một bên, và sự nô lệ trong tâm trí ở bên kia; — là đã sớm và triệt để xác minh cho chính mình lẽ thật của Đức Chúa Trời, và vị trí của chính mình trước mặt Đức Chúa Trời — đã xem xét mọi việc, và đang giữ chặt điều chi là tốt.
Trong vấn đề này, đừng sợ đi thẳng vào điểm chính — đối xử trực tiếp với Đức Chúa Trời, và để Đức Chúa Trời đối xử trực tiếp với anh em. Hãy chắc rằng "sự chân thật nơi bề trong" mà Đức Chúa Trời "ước ao", và mà chính Đức Thánh Linh của lẽ thật Ngài gieo vào — gặp gỡ lẽ thật đã đến, cùng với ân điển, bởi Đức Chúa Giê-xu Christ, và mà cùng Đức Thánh Linh của lẽ thật ấy tỏ ra cho lương tâm — lẽ thật bên trong này, gặp gỡ lẽ thật từ bên ngoài, từ trên cao, và nhìn nhận uy nghiêm của nó cùng quyền cai trị của nó — hẳn phải bảo đảm sự xác tín, để linh hồn anh em "trở về nơi an nghỉ ngươi, khi Đức Giê-hô-va đã hậu đãi ngươi" — và cũng hẳn phải ban sự rộng mở trong lòng, để anh em "chạy theo đường điều răn Ngài, và bước đi thong dong khi anh em chú ý đến mọi điều răn Ngài." Phi-lát, trong sự lúng túng bất lực của mình, có thể hỏi: "Lẽ thật là cái gì?" Linh mục, hay giám mục, hay thánh phụ, trong sự lú lẫn đáng thương hay lòng kiêu ngạo quyền quý của mình, có thể bảo anh em lấy lẽ thật theo lòng tin mù quáng từ ông ta hay Hội Thánh ông ta, và nói với anh em rằng nếu không, anh em không thể trả lời câu hỏi của Phi-lát chút nào. Nhưng "nếu các ngươi hằng ở trong lời Đấng Christ, thì thật là môn đồ Ngài; các ngươi sẽ biết lẽ thật, và lẽ thật sẽ buông tha các ngươi."