Lịch Sử Công Việc Cứu Chuộc

Jonathan Edwards · The History of the Work of Redemption (Reformed Theology eBook)

Bản dịch do AI (MG-2) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.

📖 Đọc trong trình đọc

Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.

Mục lục

  1. Lịch Sử Công Việc Cứu Chuộc
  2. PHẦN I. Từ Sự Sa Ngã đến Cơn Lụt.
  3. PHẦN II. Từ Cơn Lụt đến Sự Kêu Gọi Áp-ra-ham.
  4. PHẦN III. Từ Áp-ra-ham đến Môi-se.
  5. PHẦN IV. Từ Môi-se đến Đa-vít.
  6. PHẦN V. Từ Đa-vít đến Sự Lưu Đày tại Ba-by-lôn.
  7. PHẦN VI. Từ Sự Lưu Đày đến Đấng Christ.
  8. PHẦN VII. Áp Dụng của Giai Đoạn Thứ Nhất.
  9. PHẦN I. Về Sự Nhập Thể của Đấng Christ.
  10. PHẦN II. Sự Mua Chuộc Cứu Chuộc.
  11. PHẦN III. Áp Dụng của Giai Đoạn Thứ Hai.
  12. PHẦN I. Đến Sự Hủy Diệt Giê-ru-sa-lem.
  13. PHẦN II. Đến Thời Đại Constantine.
  14. PHẦN III. Đến Sự Trỗi Dậy của Kẻ Chống Đấng Christ.
  15. PHẦN IV. Đến Cuộc Cải Chánh.
  16. PHẦN V. Đến Thời Hiện Tại.
  17. PHẦN VI. Áp Dụng từ Các Sự Kiện Trong Quá Khứ.
  18. PHẦN VII. Đến Sự Sụp Đổ của Kẻ Chống Đấng Christ.
  19. PHẦN VIII. Đến Tận Cùng của Thời Gian.
  20. PHẦN IX. Sự Phán Xét Chung
  21. PHẦN X. Áp Dụng của Toàn Bộ.
  22. LỜI TỰA.
  23. PHẦN II.
  24. PHẦN III.
  25. PHẦN IV.
  26. PHẦN V
  27. PHẦN VI.
  28. PHẦN VII.
  29. PHẦN I.
  30. PHẦN II.
  31. PHẦN III.
  32. PHẦN II.
  33. PHẦN 1.
  34. PHẦN 2.
  35. PHẦN 3.
  36. PHẦN 4
  37. PHẦN 1
  38. PHẦN 2
  39. PHẦN 3
  40. PHẦN 4
  41. PHẦN 5
  42. PHẦN 6
  43. PHẦN 7
  44. PHẦN 8
  45. PHẦN 9
  46. PHẦN 10

Lịch Sử Công Việc Cứu Chuộc

LỊCH SỬ CÔNG VIỆC CỨU CHUỘC
Jonathan Edwards

LỊCH SỬ CÔNG VIỆC CỨU CHUỘC

của Jonathan Edwards

MỤC LỤC

Lời Tựa.

Thông Cáo.

Lời Giới Thiệu Chung.

GIAI ĐOẠN I. Từ Sự Sa Ngã đến Sự Nhập Thể.

PHẦN I. Từ Sự Sa Ngã đến Cơn Lụt.

PHẦN II. Từ Cơn Lụt đến Sự Kêu Gọi Áp-ra-ham.

PHẦN III. Từ Áp-ra-ham đến Môi-se.

PHẦN IV. Từ Môi-se đến Đa-vít.

PHẦN V. Từ Đa-vít đến Sự Lưu Đày tại Ba-by-lôn.

PHẦN VI. Từ Sự Lưu Đày đến Đấng Christ.

PHẦN VII. Áp Dụng của Giai Đoạn Thứ Nhất.

GIAI ĐOẠN II. Từ Sự Nhập Thể của Đấng Christ đến Sự Phục Sinh của Ngài.

PHẦN I. Về Sự Nhập Thể của Đấng Christ.

PHẦN II. Sự Mua Chuộc Cứu Chuộc.

PHẦN III. Áp Dụng của Giai Đoạn Thứ Hai.

GIAI ĐOẠN III. Từ Sự Phục Sinh của Đấng Christ đến Tận Thế.

MỤC I. Những Miêu Tả Trong Kinh Thánh về Giai Đoạn Này.

MỤC II. Đấng Christ Được Chuẩn Bị Thế Nào để Thực Hiện Mục Đích của Ngài.

MỤC III. Những Phương Tiện Đã Thiết Lập để Đạt Sự Thành Công.

MỤC IV. Sự Thành Công Được Tiến Hành Thế Nào.

PHẦN I. Đến Sự Hủy Diệt Giê-ru-sa-lem.

PHẦN II. Đến Thời Đại Constantine.

PHẦN III. Đến Sự Trỗi Dậy của Kẻ Chống Đấng Christ.

PHẦN IV. Đến Cuộc Cải Chánh.

PHẦN V. Đến Thời Hiện Tại.

PHẦN VI. Áp Dụng từ Các Sự Kiện Trong Quá Khứ.

PHẦN VII. Đến Sự Sụp Đổ của Kẻ Chống Đấng Christ.

PHẦN VIII. Đến Tận Cùng của Thời Gian.

PHẦN IX. Sự Phán Xét Chung

PHẦN X. Áp Dụng của Toàn Bộ.

Bản Quyền

LỜI TỰA.

Từ lâu, các bạn hữu của ông Edwards đã mong muốn một số bản thảo của ông được xuất bản; nhưng bất lợi vốn có của mọi ấn phẩm xuất bản sau khi tác giả qua đời, cùng với khó khăn trong việc in ấn bất kỳ tác phẩm đáng kể nào tại đất nước còn non trẻ này cho đến nay, đã là những trở ngại đủ lớn ngăn cản việc thực hiện đề nghị ấy. Trở ngại thứ nhất đã khiến tôi, trong một thời gian đáng kể sau khi các bản thảo này về tay tôi, phải nghi ngờ liệu mình có thể, một cách xứng đáng với lòng tôn kính mà tôi dành cho danh dự của một người cha đáng kính như vậy, để bất kỳ bản thảo nào trong số đó xuất hiện trước công chúng hay không. Tuy nhiên, vì không tin chắc vào cảm nghĩ của chính mình, và không biết liệu mình có phải đang quá ghen tị trong việc này chăng, tôi đã quyết định tuân theo ý kiến của các quý ông, vừa là bạn hữu của danh tiếng ông Edwards, vừa là bạn hữu của lẽ thật. Kết quả là, họ đã khuyên nên xuất bản chúng.

Trở ngại còn lại đã được dẹp bỏ bởi một quý ông thuộc Hội Thánh Scotland, trước đây từng là người trao đổi thư từ với ông Edwards. Ông đã thu xếp một nhà sách nhận lãnh công việc, và cũng bày tỏ mong muốn rằng riêng những bài giảng sau đây được công bố.

Ông Edwards đã hoạch định một bộ thần học hệ thống, theo một phương pháp mới, và dưới hình thức một lịch sử; trong đó ông trước hết trình bày cách các sự kiện đáng chú ý nhất, trong mọi thời đại từ sự sa ngã đến thời hiện tại, được ghi chép trong lịch sử thánh và lịch sử đời, đã được điều chỉnh để thúc đẩy công việc cứu chuộc; rồi truy dấu, nhờ ánh sáng của lời tiên tri trong Kinh Thánh, cách công việc ấy sẽ còn được tiếp tục tiến hành cho đến tận thế. Lòng ông đặt trọn vào việc thực hiện kế hoạch này, đến nỗi ông đã khá ngần ngại nhận chức viện trưởng của trường đại học Princeton, e rằng các bổn phận của chức vụ ấy sẽ khiến ông không còn sức thực hiện.

Những đường nét khái quát của tác phẩm ấy nay được giới thiệu đến công chúng, như được chứa đựng trong một loạt bài giảng, đã giảng tại Northampton năm 1739. Độc giả cần ghi nhớ điều này, để hiểu được một số nhận xét về niên đại trong tác phẩm sau đây.

không nhằm mục đích xuất bản. Vì lẽ đó, độc giả không thể hợp lý mong đợi ở chúng tất cả những gì ông có thể công bằng mong đợi, nếu chúng đã được viết với ý định như vậy, và được chính tay tác giả chuẩn bị cho nhà in.

Về sự thanh nhã trong văn phong, vốn ngày nay được xem là thiết yếu đối với mọi ấn phẩm, thì ai cũng biết tác giả đã không lấy đó làm điều nghiên cứu chính. Tuy nhiên, các tác phẩm khác của ông, dù thiếu những đồ trang sức của ngôn từ hoa mỹ, dường như vẫn có một giá trị vững chắc, đã đem lại cho chính chúng và cho ông một danh tiếng đáng kể trên thế giới, và nơi nhiều người, một sự kính trọng cao. Hy vọng rằng độc giả sẽ tìm thấy trong các bài giảng này nhiều dấu vết của lẽ thường rõ ràng, lý luận vững chắc, sự am hiểu thấu đáo các lời phán thánh, và lòng tin kính chân thật không giả dối: và rằng, vì kế hoạch này là mới, và nhiều ý tưởng là lạ thường, chúng có thể đem lại sự giải trí và ích lợi cho độc giả tài giỏi, ham tìm hiểu, và tin kính; có thể củng cố đức tin của họ nơi sự cai trị thế giới của Đức Chúa Trời, nơi tôn giáo Cơ Đốc thánh khiết của chúng ta nói chung, và nơi nhiều giáo lý đặc thù của nó; có thể giúp họ nghiên cứu với nhiều thích thú và ích lợi hơn các sách lịch sử và sách tiên tri của Kinh Thánh; và có thể thúc giục một nếp sống xứng hợp với Phúc Âm.

Nguyện rằng tập sách này sẽ sinh ra những kết quả tốt lành ấy nơi mọi người đọc nó, đó là ước muốn và lời cầu nguyện chân thành của

Người tôi tớ khiêm nhường nhất của độc giả,

New Haven, ngày 25 tháng 2 năm 1773.

Jonathan Edwards.

THÔNG CÁO.

Những ai ham thích nghiên cứu Kinh Thánh, và có dịp đọc qua các trang sau đây, tôi tin chắc, sẽ thấy mình mang ơn Mục sư Edwards ở New Haven, vì đã đồng ý xuất bản chúng. Dù triết gia sắc sảo và nhà thần học uyên thâm vẫn hiện diện trong đó, song nói chung chúng được tính toán để dạy dỗ và gây dựng các Cơ Đốc nhân bình thường hơn là những tác phẩm của Viện trưởng Edwards, nơi tính chất trừu tượng của chủ đề, hay những phản biện tinh vi của kẻ chống lẽ thật, đã dẫn ông đến những lý luận trừu tượng và siêu hình hơn. Bản thảo được giao phó cho tôi chăm sóc, tôi đã không dám thay đổi điều gì trong tư tưởng hay văn phong. Tuy nhiên, tôi đã mạn phép rút gọn nó từ hình thức các bài giảng, vốn là hình thức nguyên thủy, thành hình thức một luận thuyết liên tục; và tôi đã thay đổi và đa dạng hóa các dấu hiệu của các phần và tiểu phần, để mỗi loại đề mục có thể dễ dàng phân biệt.

JOHN ERSKINE.

Edinburgh, ngày 29 tháng 4 năm 1774.

LỜI GIỚI THIỆU CHUNG.

Ê-sai 51:8.

"Vì mối sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn nuốt áo xống, sâu sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn nuốt lông chiên; nhưng sự công bình của ta sẽ còn đời đời, sự cứu rỗi của ta sẽ trải từ đời nầy đến đời kia."

"Mục đích của chương này là an ủi Hội Thánh giữa những đau khổ và sự bắt bớ của kẻ thù nàng; và luận cứ an ủi được nhấn mạnh, là sự bền vững và lâu dài của lòng thương xót và sự thành tín của Đức Chúa Trời đối với nàng, sẽ được tỏ ra trong việc tiếp tục làm công việc cứu rỗi cho nàng, bảo vệ nàng chống lại mọi cuộc tấn công của kẻ thù nàng, đưa nàng đi qua an toàn mọi biến đổi của thế gian, và cuối cùng, đội cho nàng mão triều thiên của chiến thắng và sự giải cứu."

Trong đoạn Kinh Thánh này, hạnh phúc của Hội Thánh Đức Chúa Trời được trình bày bằng cách so sánh với số phận trái ngược của kẻ thù áp bức nàng. Và trong đó chúng ta có thể nhận thấy,

I. Quyền lực và sự thịnh vượng của kẻ thù Hội Thánh ngắn ngủi thế nào: "Vì mối sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn nuốt áo xống, sâu sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn nuốt lông chiên;" [NEEDS REVIEW: dấu tham chiếu OCR "610610" đi kèm Ê-sai 51:8 — có thể là số chú thích in] nghĩa là, dù sự thịnh vượng của chúng lớn thế nào, và dù vinh quang hiện tại của chúng lớn thế nào, chúng sẽ dần dần bị tiêu hao và tan biến bởi một lời rủa sả kín đáo của Đức Chúa Trời, cho đến khi chúng trở thành hư không; và mọi quyền lực và vinh quang của chúng, và như vậy sự bắt bớ của chúng, sẽ đời đời chấm dứt, và chúng sẽ bị hủy diệt cuối cùng và không thể cứu vãn: như bộ y phục đẹp đẽ và vinh hiển nhất theo thời gian cũng sẽ mòn đi, và bị mối mọt và sự mục nát cắn nuốt. Chúng ta biết những kẻ sẽ bị tiêu hao như vậy là ai, qua câu trước, tức là, những kẻ là kẻ thù của dân sự Đức Chúa Trời: "Hỡi các ngươi là kẻ biết sự công bình, là dân có luật pháp ta trong lòng, hãy nghe ta; chớ sợ sự sỉ nhục của loài người, chớ kinh hãi vì lời chê bai của họ."

II. Số phận hạnh phúc trái ngược và phần thuộc về Hội Thánh của Đức Chúa Trời; được diễn tả trong những lời này, "nhưng sự công bình của ta sẽ còn đời đời, sự cứu rỗi của ta sẽ trải từ đời nầy đến đời kia." [NEEDS REVIEW: dấu tham chiếu OCR "611611" đi kèm Ê-sai 51:8 — có thể là số chú thích in] Ai sẽ được hưởng ích lợi này, chúng ta cũng biết qua câu trước, tức là, những kẻ biết sự công bình, và dân có luật pháp của Đức Chúa Trời trong lòng; hay, nói tóm lại, Hội Thánh của Đức Chúa Trời. Và về hạnh phúc của họ, chúng ta có thể nhận thấy, nó gồm những gì; và sự lâu dài của nó.

1. Nó gồm những gì, tức là, gồm sự công bình của Đức Chúa Trời và sự cứu rỗi của Ngài đối với họ. Ở đây, sự công bình của Đức Chúa Trời có nghĩa là sự thành tín của Ngài trong việc làm trọn các lời hứa giao ước với Hội Thánh Ngài, hay sự thành tín của Ngài đối với Hội Thánh và dân sự Ngài, trong việc ban phát các ích lợi của giao ước ân điển cho họ. Dù các ích lợi này được ban phát bởi ân điển tự do và tối thượng, vì hoàn toàn không đáng được; song vì Đức Chúa Trời đã vui lòng, bởi các lời hứa của giao ước ân điển, tự buộc mình phải ban phát chúng, nên chúng được ban phát trong việc thi hành sự công bình hay sự công chính của Đức Chúa Trời. Và vì vậy sứ đồ nói, Hê-bơ-rơ 6:10: "Đức Chúa Trời không phải là không công bình mà bỏ quên công việc và lòng yêu thương của anh em." Và 1 Giăng 1:9: "Còn nếu chúng ta xưng tội mình, thì Ngài là thành tín công bình để tha tội cho chúng ta, và làm cho chúng ta sạch mọi điều gian ác." Vậy từ sự công bình rất thường được dùng trong Kinh Thánh để chỉ sự thành tín giao ước của Đức Chúa Trời; như trong Nê-hê-mi 9:8: "Chúa có làm ứng nghiệm lời của Chúa, vì Chúa là công bình." Vậy chúng ta thường phải hiểu sự công bình và lòng thương xót giao ước là cùng một điều; như Thi thiên 24:5: "Người sẽ được phước từ nơi Đức Giê-hô-va, và sự công bình từ nơi Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi người." Thi thiên 36:10: "Xin Chúa cứ làm ơn cho những người biết Chúa, và ban sự công bình Ngài cho ai có lòng ngay thẳng." Và Thi thiên 51:14: "Hỡi Đức Chúa Trời, là Đức Chúa Trời về sự cứu rỗi tôi, xin giải cứu tôi khỏi tội làm đổ huyết, thì lưỡi tôi sẽ hát ngợi khen sự công bình của Chúa." Đa-ni-ên 9:16: "Hỡi Chúa, theo mọi sự công bình của Ngài, xin hãy nguôi cơn giận và thạnh nộ của Ngài."—Và còn trong vô số chỗ khác nữa.

Từ còn lại được dùng ở đây là sự cứu rỗi. Trong hai từ này, sự công bình của Đức Chúa Trời và sự cứu rỗi của Ngài, từ thứ nhất là nguyên nhân, mà từ thứ hai là kết quả. Sự công bình của Đức Chúa Trời, hay lòng thương xót giao ước, là gốc, mà sự cứu rỗi của Ngài là trái. Cả hai đều liên quan đến giao ước ân điển. Từ thứ nhất là lòng thương xót và sự thành tín giao ước của Đức Chúa Trời, từ thứ hai chỉ công việc của Đức Chúa Trời mà bởi đó lòng thương xót giao ước này được hoàn thành trong các bông trái của nó. Vì sự cứu rỗi là tổng số của mọi công việc của Đức Chúa Trời mà bởi đó các ích lợi vốn bởi giao ước ân điển được mua chuộc và ban phát.

2. Chúng ta có thể nhận thấy sự lâu dài của nó, được biểu thị ở đây bằng hai cụm từ; đời đời, và từ đời nầy đến đời kia. Cụm từ sau dường như giải thích cụm từ trước. Cụm từ đời đời, được dùng theo nhiều cách trong Kinh Thánh. Đôi khi nó có nghĩa là suốt đời một người. Có chép rằng, kẻ tôi tớ bị lấy dùi xoi lỗ tai trước cửa của chủ mình sẽ thuộc về chủ mình đời đời. Đôi khi nó có nghĩa là trong suốt thời gian tồn tại của quốc gia Do Thái. Về nhiều luật lệ nghi lễ và luật Lê-vi có chép rằng, chúng sẽ là lệ định đời đời. Đôi khi nó có nghĩa là lâu bằng thế gian còn đứng vững, hay đến cuối các thế hệ loài người. Như Truyền đạo 1:4: "Một đời qua, một đời đến; nhưng đất cứ còn luôn luôn." Đôi khi nó có nghĩa là đến đời đời vô cùng. Như có chép, "Đức Chúa Trời đáng được ngợi khen đời đời," Rô-ma 1:25. Và như có chép, Giăng 6:51: "Nếu ai ăn bánh ấy, thì sẽ sống vô cùng."—Và nghĩa nào trong các nghĩa ấy được hiểu ở đây, thì những lời tiếp theo xác định, tức là, đến tận thế, hay đến cuối các thế hệ loài người. Có chép trong những lời tiếp theo, "và sự cứu rỗi của ta sẽ trải từ đời nầy đến đời kia." [NEEDS REVIEW: dấu tham chiếu OCR "612612" đi kèm Ê-sai 51:8 — có thể là số chú thích in] Thật vậy, các bông trái của sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời sẽ còn lại sau tận thế, như được tỏ ra trong lời: "Hãy ngước mắt lên các từng trời và cúi xem dưới đất; vì các từng trời sẽ tan ra như khói, đất sẽ cũ như áo, dân cư trên đất sẽ chết như ruồi: nhưng sự cứu rỗi của ta còn đời đời, sự công bình ta chẳng hề bị bỏ đi." [NEEDS REVIEW: dấu tham chiếu OCR "613613" đi kèm Ê-sai 51:6 — có thể là số chú thích in] Nhưng chính công việc cứu rỗi đối với Hội Thánh sẽ còn được thực hiện cho đến lúc ấy: cho đến tận thế Đức Chúa Trời sẽ tiếp tục hoàn thành sự giải cứu và sự cứu rỗi cho Hội Thánh, khỏi mọi kẻ thù của nàng; vì đó là điều tiên tri đang nói đến ở đây. Cho đến tận thế; cho đến khi kẻ thù của nàng không còn nữa, về phương diện quyền lực để quấy nhiễu Hội Thánh. Và cụm từ "từ đời nầy đến đời kia" này có thể [NEEDS REVIEW: văn bản OCR "may deter mine 534 us" — có thể là "may determine us", và "534" là số trang lọt vào] xác định cho chúng ta về thời gian Đức Chúa Trời tiếp tục tiến hành công việc cứu rỗi cho Hội Thánh Ngài, cả về khởi đầu lẫn kết thúc. Tức là từ đời nầy đến đời kia, nghĩa là, trải suốt mọi thế hệ; bắt đầu với các thế hệ loài người trên đất, và không chấm dứt cho đến khi các thế hệ ấy chấm dứt.—Và do đó chúng ta rút ra từ những lời này giáo lý này:

GIÁO LÝ.

Công việc cứu chuộc là công việc Đức Chúa Trời tiến hành từ sự sa ngã của loài người cho đến tận thế.

Các thế hệ loài người trên đất bắt đầu sau sự sa ngã, bởi sự sinh sản thông thường, đều dự phần vào sự hư hoại của bản tính phát sinh từ nó; và các thế hệ này, mà bởi đó loài người được truyền lại, sẽ còn tiếp tục đến tận thế. Hai điều này là giới hạn của các thế hệ loài người trên đất; sự sa ngã của loài người, và tận thế, hay ngày phán xét. Chúng cũng là giới hạn của công việc cứu chuộc, về phương diện những công việc tiến triển của Đức Chúa Trời, mà bởi đó sự cứu chuộc ấy được đem lại và hoàn thành, dù không phải về phương diện các bông trái của nó; vì chúng sẽ còn đến đời đời.

Công việc cứu chuộc và công việc cứu rỗi là một. Điều đôi khi trong Kinh Thánh được gọi là Đức Chúa Trời cứu dân sự Ngài, thì ở những chỗ khác được gọi là Ngài cứu chuộc họ. Vậy Đấng Christ được gọi vừa là Đấng Cứu Thế, vừa là Đấng Cứu Chuộc của dân sự Ngài.

Trước khi bước vào Lịch Sử Công Việc Cứu Chuộc được đề xuất, tôi muốn giải thích các thuật ngữ được dùng trong giáo lý;—và trình bày những điều được định hoàn thành bởi công việc vĩ đại này của Đức Chúa Trời.

Thứ nhất. Tôi muốn trình bày các thuật ngữ của giáo lý được dùng theo nghĩa nào;—đặc biệt là từ cứu chuộc;—và, đây là công việc của Đức Chúa Trời, được tiến hành từ sự sa ngã của loài người đến tận thế, như thế nào.

I. Cách dùng từ cứu chuộc.—Và ở đây có thể nhận thấy rằng, công việc cứu chuộc đôi khi được hiểu theo nghĩa hẹp hơn, là sự mua chuộc sự cứu rỗi; vì từ này theo nghĩa chặt chẽ có nghĩa là, một sự mua chuộc để giải cứu. Nếu chúng ta hiểu từ này theo nghĩa hạn chế ấy, thì công việc cứu chuộc đã không kéo dài lâu trong việc thực hiện; nhưng đã được bắt đầu và hoàn thành cùng với sự hạ mình của Đấng Christ. Nó đã được bắt đầu với sự nhập thể của Đấng Christ, được tiến hành suốt đời Ngài, và được hoàn thành cùng với thời gian Ngài còn ở dưới quyền lực của sự chết, là thời gian chấm dứt nơi sự phục sinh của Ngài. Và vậy chúng ta nói rằng, vào ngày phục sinh của Ngài, Đấng Christ đã hoàn thành công việc cứu chuộc, tức là, lúc ấy sự mua chuộc đã xong, và chính công việc, cùng mọi điều thuộc về nó, đã được hoàn thành và xong xuôi về mặt nguyên tắc, nhưng chưa phải về mặt thực tế.

Nhưng đôi khi công việc cứu chuộc được hiểu theo nghĩa rộng hơn, bao gồm mọi điều Đức Chúa Trời thực hiện hướng đến mục đích này; không chỉ chính sự mua chuộc, mà còn mọi công việc của Đức Chúa Trời vốn là sự chuẩn bị đúng đắn cho sự mua chuộc, và hoàn thành sự thành công của nó. Đến nỗi toàn bộ sự sắp đặt, vì bao gồm sự chuẩn bị và sự mua chuộc, sự áp dụng và sự thành công của sự cứu chuộc của Đấng Christ, được gọi ở đây là công việc cứu chuộc. Mọi điều Đấng Christ làm trong công việc vĩ đại này với tư cách Đấng Trung Bảo, trong bất kỳ chức vụ nào của Ngài, hoặc là tiên tri, thầy tế lễ, hoặc là vua; hoặc khi Ngài ở trong thế gian này, trong bản tính loài người của Ngài, hoặc trước đó, hoặc sau đó. Và nó bao gồm không chỉ những gì Đấng Christ là Đấng Trung Bảo đã làm, mà còn những gì Đức Chúa Cha, hay Đức Thánh Linh, đã làm, như được hiệp nhất hay liên kết trong mưu định cứu chuộc tội nhân này; hay, nói tóm lại, mọi điều được thực hiện trong việc thi hành giao ước [NEEDS REVIEW: văn bản ghi "external covenant" — có thể là "eternal covenant", tức "giao ước đời đời"] cứu chuộc. Đây là điều tôi gọi là công việc cứu chuộc trong giáo lý; vì tất cả chỉ là một công việc, một mưu định. Các sự sắp đặt hay công việc khác nhau thuộc về nó, chỉ là những phần khác nhau của một kế hoạch. Chỉ có một mưu định được hình thành, mà mọi chức vụ của Đấng Christ đều trực tiếp hướng đến, và trong đó mọi ngôi trong Ba Ngôi Đức Chúa Trời cùng hiệp lực. Mọi sự sắp đặt khác nhau thuộc về nó đều hiệp nhất; và các bánh xe khác nhau chỉ là một cỗ máy, để đáp ứng một mục đích, và sinh ra một kết quả.

II. Khi tôi nói, công việc này được tiến hành từ sự sa ngã của loài người đến tận thế; để hiểu đầy đủ ý tôi trong đó, tôi mong hai ba điều được lưu ý.

1. Điều đó không có nghĩa là, chẳng có gì được làm vì nó trước sự sa ngã của loài người. Một số điều đã được làm trước khi thế gian được dựng nên, phải, từ đời đời. Các ngôi trong Ba Ngôi Đức Chúa Trời đã, có thể nói, liên kết trong một mưu định, và một giao ước cứu chuộc. Trong giao ước này Đức Chúa Cha đã chỉ định Con, và Con đã nhận lãnh công việc; và mọi điều sẽ được hoàn thành trong công việc đã được thỏa thuận và đồng ý. Đã có những điều được làm lúc thế gian được dựng nên, vì công việc ấy; vì chính thế gian dường như đã được dựng nên vì nó. Công việc sáng tạo là vì các công việc quan phòng của Đức Chúa Trời. Đến nỗi nếu có người hỏi, cái nào lớn hơn, các công việc sáng tạo hay các công việc quan phòng? Tôi đáp, các công việc quan phòng; vì các công việc quan phòng là mục đích của các công việc sáng tạo của Ngài; như việc xây một ngôi nhà, hay việc chế tạo một cỗ máy, là để dùng nó. Nhưng công việc quan phòng chính của Đức Chúa Trời là công việc cứu chuộc này, như sẽ được tỏ ra đầy đủ hơn về sau.

Sự sáng tạo các từng trời là vì công việc cứu chuộc; như một nơi ở cho những người được cứu chuộc; Ma-thi-ơ 25:34: "Vua sẽ phán cùng những kẻ ở bên hữu rằng: Hỡi các ngươi được Cha ta ban phước, hãy đến mà nhận lấy nước thiên đàng đã sắm sẵn cho các ngươi từ khi dựng nên trời đất." Ngay cả các thiên sứ cũng được dựng nên để được dùng trong công việc này. Và vì vậy sứ đồ gọi họ là, "các thần hầu việc, đã được sai xuống để giúp việc những người sẽ hưởng cơ nghiệp cứu rỗi," Hê-bơ-rơ 1:14. Về thế gian hạ giới này, chắc chắn nó đã được dựng nên để làm sân khấu mà trên đó công việc cứu chuộc vĩ đại và kỳ diệu này sẽ được thực hiện: và vì vậy, như có thể trình bày, về nhiều phương diện thế gian hạ giới này đã được khéo léo chuẩn bị, trong sự hình thành của nó, cho một tình trạng của loài người như tình trạng ông ở trong kể từ sự sa ngã, dưới một khả thể của sự cứu chuộc. Đến nỗi khi nói rằng, công việc cứu chuộc được tiến hành từ sự sa ngã của loài người đến tận thế, thì không có nghĩa là, mọi điều từng được làm vì sự cứu chuộc đều đã được làm kể từ sự sa ngã. Cũng không,

2. Có nghĩa là sẽ không còn bông trái nào của công việc này sau tận thế. Sự vinh hiển và phước hạnh ấy sẽ là tổng số của mọi bông trái, sẽ còn lại cho mọi thánh đồ đời đời. Công việc cứu chuộc không phải là công việc luôn làm mà không bao giờ hoàn thành. Các bông trái của nó là đời đời, nhưng công việc có một kết cục. Trong kết cục ấy mục đích sẽ đạt được; mục đích ấy sẽ tồn tại đời đời. Như những điều vốn vì công việc này—tình yêu tuyển chọn của Đức Chúa Trời, và giao ước cứu chuộc—không bao giờ có khởi đầu; thì các bông trái của công việc này cũng sẽ không bao giờ có kết thúc. Và vì vậy,

3. Khi nói trong giáo lý rằng, đây là công việc Đức Chúa Trời đang tiến hành từ sự sa ngã của loài người đến tận thế, ý tôi là, những điều thuộc về chính công việc này, và là các phần của kế hoạch, đều đang được hoàn thành trong suốt thời gian này. Đã có một số điều được làm để chuẩn bị cho sự khởi đầu của nó, và các bông trái của nó sẽ còn lại sau khi nó hoàn thành. Nhưng chính công việc đã được bắt đầu ngay sau sự sa ngã, và sẽ tiếp tục đến tận thế. Các sự sắp đặt khác nhau của Đức Chúa Trời trong khoảng thời gian này, đều thuộc về cùng một công việc, và cùng một mưu định, và đều có một kết cục; và vì vậy tất cả chỉ được tính như những chuyển động nối tiếp nhau của một cỗ máy, để đem lại trong kết luận một sự kiện vĩ đại.

Và ở đây chúng ta cũng phải phân biệt giữa các phần của chính sự cứu chuộc, và các phần của công việc mà bởi đó sự cứu chuộc ấy được thực hiện. Có một sự khác biệt giữa các phần của các ích lợi, và các phần của công việc của Đức Chúa Trời mà bởi đó các ích lợi ấy đã được mua chuộc và ban phát. Chẳng hạn, sự cứu chuộc Y-sơ-ra-ên ra khỏi Ê-díp-tô, được xem như ích lợi họ đã hưởng, gồm hai phần, tức là, sự giải cứu họ khỏi sự nô lệ và khốn khổ trước kia tại Ê-díp-tô, và việc họ được đem vào một tình trạng hạnh phúc hơn, như những tôi tớ của Đức Chúa Trời, và những người thừa kế Ca-na-an. Nhưng còn nhiều điều khác nữa là các phần của công việc ấy. Thuộc về công việc ấy có việc Ngài kêu gọi Môi-se, việc Ngài sai ông đến cùng Pha-ra-ôn, và mọi dấu kỳ phép lạ Ngài đã làm tại Ê-díp-tô, và việc Ngài giáng những sự đoán phạt kinh khiếp như vậy trên người Ê-díp-tô, và nhiều điều khác nữa.

Công việc mà bởi đó Đức Chúa Trời thực hiện sự cứu chuộc là như vậy, và nó được tiến hành từ sự sa ngã của loài người đến tận thế, theo hai phương diện.

1. Về phương diện kết quả được thực hiện trên linh hồn của những người được cứu chuộc; là điều chung cho mọi thời đại. Kết quả này là sự áp dụng sự cứu chuộc đối với linh hồn của những người [NEEDS REVIEW: số "535" là số trang OCR lọt vào giữa câu] riêng biệt, trong việc cải hóa, xưng công chính, nên thánh và làm vinh hiển họ. Bởi những điều này họ thật sự được cứu chuộc, và nhận được ích lợi của công việc trong các kết quả của nó. Và theo nghĩa này công việc cứu chuộc được tiến hành trong mọi thời đại, từ sự sa ngã của loài người đến tận thế. Công việc của Đức Chúa Trời trong việc cải hóa các linh hồn, mở mắt kẻ mù, làm tai kẻ điếc nghe được, khiến các linh hồn chết sống lại, và giải cứu những kẻ bị bắt khốn khổ khỏi tay Sa-tan, đã được bắt đầu chẳng bao lâu sau sự sa ngã của loài người, đã được tiến hành trong thế gian từ đó cho đến ngày nay, và sẽ còn đến tận thế. Đức Chúa Trời luôn có một Hội Thánh như vậy trong thế gian. Dù thường khi nó đã bị thu hẹp đến một phạm vi rất chật hẹp, và đến những hoàn cảnh thấp hèn; song nó chưa bao giờ hoàn toàn thất bại.

Và như Đức Chúa Trời tiến hành công việc cải hóa linh hồn của những người sa ngã qua mọi thời đại, thì Ngài cũng tiếp tục xưng công chính họ, xóa bỏ mọi tội lỗi của họ, và chấp nhận họ là công chính trước mặt Ngài, nhờ sự công chính của Đấng Christ. Ngài tiếp tục nhận làm con nuôi và tiếp nhận họ từ chỗ là con cái của Sa-tan, để làm con cái của chính Ngài; để tiếp tục công việc ân điển của Ngài mà Ngài đã bắt đầu trong họ, để an ủi họ bằng những sự an ủi của Đức Thánh Linh, và để ban cho họ, khi thân thể họ chết, sự vinh hiển đời đời ấy là bông trái của sự mua chuộc của Đấng Christ. Điều được chép, Rô-ma 8:30: "Những kẻ Ngài đã tiền định, thì Ngài cũng đã gọi; những kẻ Ngài đã gọi, thì Ngài cũng đã xưng công chính; những kẻ Ngài đã xưng công chính, thì Ngài cũng đã làm cho vinh hiển:" được áp dụng cho mọi thời đại, từ sự sa ngã đến tận thế.

Và cách thực hiện điều này, được tiến hành bằng cách lặp đi lặp lại cùng một công việc, dù trong những người khác nhau, từ thời đại này sang thời đại khác. Nhưng,

2. Công việc cứu chuộc về phương diện mưu định lớn nói chung, xét theo đối tượng và mục đích phổ quát, được tiến hành—không chỉ bằng cách lặp lại hay đổi mới cùng một kết quả trong những đối tượng khác nhau của nó, nhưng—bằng nhiều công việc và sự sắp đặt nối tiếp nhau của Đức Chúa Trời, tất cả đều hướng đến một kết quả vĩ đại, hiệp nhất như những phần khác nhau của một kế hoạch, và tất cả cùng nhau tạo thành một công việc vĩ đại. Như một đền thờ đang được xây dựng; trước hết, các thợ được sai đi, rồi vật liệu được thu thập, đất được chuẩn bị, và nền móng được đặt; rồi phần kiến trúc phía trên được dựng lên, từng phần nối tiếp nhau, cho đến cuối cùng viên đá chóp được đặt, và mọi sự hoàn thành. Nay công việc cứu chuộc theo nghĩa rộng này, có thể được ví với một công trình như vậy. Đức Chúa Trời đã bắt đầu nó ngay sau sự sa ngã, và sẽ tiến hành đến tận thế. Lúc ấy viên đá chóp sẽ được đem ra, và mọi sự sẽ hiện ra trọn vẹn và vinh hiển.

Công việc này được tiến hành theo phương diện thứ nhất, như một kết quả chung cho mọi thời đại; và theo phương diện thứ hai—mưu định lớn nói chung—không chỉ bằng điều chung cho mọi thời đại, mà bằng những công việc nối tiếp nhau được thực hiện trong các thời đại khác nhau. Tất cả đều là các phần của một kế hoạch vĩ đại, nhờ đó một công việc được thực hiện qua nhiều bước khác nhau, một bước trong một thời đại, và một bước khác trong một thời đại khác. Chính điều sau cùng này là điều tôi sẽ chủ yếu nhấn mạnh, dù không loại trừ điều trước; vì điều này tất yếu giả định điều kia.

Đã giải thích như vậy về ý tôi khi dùng các thuật ngữ của giáo lý; nay tôi tiến tới, Thứ hai, trình bày mưu định của công việc vĩ đại này là gì, hay những điều nào được định thực hiện bởi nó. Để thấy một mưu định được tiến hành thế nào, trước hết chúng ta phải biết nó là gì. Chẳng hạn, để biết một người thợ tiến hành ra sao, và để hiểu các bước khác nhau ông thực hiện nhằm hoàn thành một công việc, chúng ta cần được cho biết ông định hoàn thành điều gì; bằng không chúng ta có thể đứng bên cạnh, thấy ông làm hết việc này đến việc khác, mà hoàn toàn bối rối, vì chúng ta chẳng thấy gì về kế hoạch của ông. Giả sử một kiến trúc sư, với một số đông thợ, đang xây một cung điện vĩ đại; và một người xa lạ với những việc như vậy đứng bên cạnh, thấy một số người đào đất, những người khác đem gỗ đến, những người khác đẽo đá, và những việc tương tự, ông ta có thể thấy rằng có rất nhiều việc được làm; nhưng nếu ông không biết mưu định, thì tất cả sẽ hiện ra với ông như sự hỗn loạn. Và vì vậy, để các công việc và sự sắp đặt vĩ đại của Đức Chúa Trời thuộc về công việc cứu chuộc vĩ đại này không hiện ra như sự hỗn loạn đối với quý vị, tôi muốn trình bày trước quý vị một cách vắn tắt những điều chính được định thực hiện.

I. Là để đặt mọi kẻ thù của Đức Chúa Trời dưới chân Ngài, và để sự tốt lành của Ngài cuối cùng hiện ra thắng thế trên mọi điều ác.

Chẳng bao lâu sau khi thế gian được dựng nên, điều ác đã vào trong thế gian trong sự sa ngã của các thiên sứ và loài người. Ngay sau khi Đức Chúa Trời dựng nên các tạo vật có lý trí, đã có những kẻ thù từ giữa chúng trỗi dậy chống lại Ngài; và trong sự sa ngã của loài người điều ác đã vào trong thế gian hạ giới này; nơi đây cũng có những kẻ thù của Đức Chúa Trời trỗi dậy chống lại Ngài. Sa-tan đã mưu toan làm thất bại mưu định của Ngài trong sự sáng tạo thế gian hạ giới này, để hủy hoại công trình của tay Ngài, để giật lấy sự cai trị nó khỏi tay Ngài, để chiếm đoạt ngôi, và tự lập mình làm chúa của thế gian này, thay cho Đấng đã dựng nên nó. Vì các mục đích ấy hắn đã đưa tội lỗi vào thế gian; và sau khi khiến loài người thành kẻ thù của Đức Chúa Trời, hắn đã đưa sự có tội, và sự chết, và sự khốn khổ kinh khiếp nhất vào.

Nay một mưu định lớn của Đức Chúa Trời, trong công việc cứu chuộc, là khuất phục những kẻ thù ấy: 1 Cô-rinh-tô 15:25: "Ngài phải cầm quyền cho đến chừng đặt những kẻ thù nghịch dưới chân mình." Mọi sự ban đầu đã được hoạch định như vậy, để Ngài có thể làm thất vọng, làm bối rối, và thắng thế trên Sa-tan; và để hắn bị giày đạp dưới chân Đấng Christ. Sáng thế ký 3:15. Lời hứa đã được ban rằng, dòng dõi người nữ sẽ giày đạp đầu con rắn. Đó là một phần trong mưu định nguyên thủy của Đức Chúa Trời trong công việc này, để hủy phá các công việc của ma quỷ, và làm bối rối hắn trong mọi mục đích của hắn: 1 Giăng 3:8: "Vả, Con Đức Chúa Trời đã hiện ra để hủy phá công việc của ma quỉ." Đó là một phần trong mưu định của Ngài, để thắng thế trên tội lỗi, và trên sự hư hoại của loài người, và để nhổ tận gốc chúng khỏi lòng dân sự Ngài, bằng cách khiến họ trở nên giống như Ngài. Ngài cũng định rằng, ân điển của Ngài sẽ thắng thế trên sự có tội của loài người, và trên sự đáng phạt vô hạn của tội lỗi. Lại nữa, đó là một phần trong mưu định của Ngài, để thắng thế trên sự chết; và dù đây là kẻ thù cuối cùng sẽ bị hủy diệt, song cuối cùng nó sẽ bị đánh bại và hủy diệt. Như vậy Đức Chúa Trời hiện ra vinh hiển trên mọi điều ác, và thắng thế trên mọi kẻ thù của Ngài bởi công việc cứu chuộc.

II. Mưu định của Đức Chúa Trời là khôi phục hoàn toàn mọi sự đổ nát của sự sa ngã, trong phạm vi liên quan đến phần được chọn của thế gian, bởi Con Ngài; và vì vậy chúng ta đọc về sự khôi phục muôn vật. Công vụ các sứ đồ 3:21: "mà trời phải rước về cho đến kỳ muôn vật đổi mới, là kỳ mà Đức Chúa Trời thuở xưa đã phán trước bởi miệng các thánh tiên tri của Ngài; hầu cho kỳ tươi tỉnh đến từ Chúa." Công vụ các sứ đồ 3:19: "Vậy, các ngươi hãy ăn năn và trở lại, đặng cho tội lỗi mình được xóa đi, hầu cho kỳ tươi tỉnh đến từ Chúa."

Linh hồn loài người đã bị đổ nát bởi sự sa ngã; hình ảnh của Đức Chúa Trời đã bị bôi nhọ; bản tính loài người đã bị hư hoại, và ông trở nên chết trong tội lỗi. Mưu định của Đức Chúa Trời là, khôi phục linh hồn loài người cho sự sống và hình ảnh thần thánh trong sự cải hóa, tiếp tục sự biến đổi trong sự nên thánh, và hoàn tất nó trong sự vinh hiển. Thân thể loài người đã bị đổ nát; bởi sự sa ngã nó trở nên phải chịu sự chết. Mưu định của Đức Chúa Trời là, khôi phục nó khỏi sự đổ nát này, và không chỉ giải cứu nó khỏi sự chết trong sự phục sinh, mà còn giải cứu nó khỏi chính sự hay chết, bằng cách khiến nó trở nên giống như thân thể vinh hiển của Đấng Christ. Thế gian đã bị đổ nát, đối với loài người, một cách triệt để như thể nó đã bị đưa trở lại thành hỗn mang; mọi trời đất đều bị lật đổ. Nhưng mưu định của Đức Chúa Trời là, khôi phục mọi sự, và có thể nói là dựng nên trời mới và đất mới: Ê-sai 65:17: "Vì nầy, ta dựng nên trời mới đất mới; những điều trước sẽ chẳng nhớ đến, chẳng còn nhắc lên nữa." 2 Phi-e-rơ 3:13: "Nhưng chúng ta theo lời hứa của Ngài mà trông đợi trời mới đất mới, là nơi sự công bình ăn ở."

Công việc mà bởi đó điều này sẽ được thực hiện, đã được bắt đầu ngay sau sự sa ngã, và cứ thế được tiến hành cho đến khi mọi sự hoàn thành, khi toàn thể thế gian, trời và đất, sẽ được khôi phục. Sẽ có, có thể nói, trời mới và đất mới, theo nghĩa thuộc linh, vào tận thế. Như được mô tả, Khải huyền 21:1: "Đoạn, tôi thấy trời mới và đất mới; vì trời thứ nhứt và đất thứ nhứt đã biến đi mất."

III. Một mưu định lớn khác của Đức Chúa Trời trong công việc cứu chuộc, là nhóm hiệp mọi sự lại làm một trong Đấng Christ, ở trên trời và dưới đất, tức là, mọi tạo vật được tuyển chọn; để đem mọi tạo vật được tuyển chọn, ở trên trời và dưới đất, vào một sự hiệp nhất với nhau trong một thân thể, dưới một đầu, và để hiệp nhất tất cả cùng nhau trong một thân thể với Đức Chúa Cha. Điều này đã được bắt đầu chẳng bao lâu sau sự sa ngã, và được tiến hành qua mọi thời đại, và sẽ được hoàn thành vào tận thế.

IV. Đức Chúa Trời đã định bởi công việc này làm trọn và hoàn tất sự vinh hiển của mọi kẻ được chọn bởi Đấng Christ—sự vinh hiển, "mà mắt chưa thấy, tai chưa nghe, và lòng người chưa nghĩ đến," [NEEDS REVIEW: dấu tham chiếu OCR "614614" và số trang "536" lọt vào giữa câu, đi kèm 1 Cô-rinh-tô 2:9] Ngài định đem họ đến sự trọn lành và vẻ đẹp hoàn hảo trong hình ảnh thánh khiết của Ngài, là vẻ đẹp đích thực của các hữu thể thuộc linh; và nâng họ lên một mức độ vinh hiển của sự tôn trọng, và đưa họ lên một đỉnh cao khôn tả của sự vui thú và vui mừng. Như vậy Ngài định làm vinh hiển toàn thể Hội Thánh gồm những người được chọn trong linh hồn và thân thể, và cùng với họ đem sự vinh hiển của các thiên sứ được chọn lên đến đỉnh cao nhất dưới một đầu.

V. Trong mọi điều này Đức Chúa Trời định hoàn thành sự vinh hiển của Ba Ngôi Đức Chúa Trời phước hạnh một cách trổi hơn. Đức Chúa Trời đã có một mưu định tôn vinh chính mình từ đời đời; phải, để tôn vinh mỗi ngôi trong Thần Tính. Mục đích phải được xem là trước hết theo thứ tự của bản tính, rồi mới đến phương tiện; và vì vậy chúng ta phải hiểu rằng, Đức Chúa Trời đã công bố mục đích này, thì Ngài đã như có phương tiện để chọn; và phương tiện chính mà Ngài đã chọn là công việc cứu chuộc vĩ đại này. Đó là mưu định của Ngài trong công việc này để tôn vinh Con một của Ngài, Chúa Giê-xu Christ; và bởi Con để tôn vinh Đức Chúa Cha: Giăng 13:31-32: "Hiện nay Con người được vinh hiển, và Đức Chúa Trời được vinh hiển nơi Con người. Đức Chúa Trời cũng sẽ làm cho Con người vinh hiển nơi chính mình Ngài, và Ngài sẽ kíp làm cho vinh hiển." Đó là mưu định của Ngài rằng Con sẽ được tôn vinh như vậy, và sẽ tôn vinh Đức Chúa Cha bởi những gì sẽ được hoàn thành bởi Đức Thánh Linh để tôn vinh Đức Thánh Linh, hầu cho toàn thể Ba Ngôi, cùng chung, và mỗi ngôi riêng biệt, được tôn vinh vô cùng. Công việc vốn là phương tiện đã định cho điều này, đã được bắt đầu ngay sau sự sa ngã, và được tiến hành cho đến, và hoàn thành vào, tận thế, khi mọi sự vinh hiển đã định này sẽ được hoàn thành trọn vẹn trong mọi sự.

Đã giải thích như vậy các thuật ngữ trong giáo lý, và trình bày những điều sẽ được hoàn thành bởi công việc vĩ đại này của Đức Chúa Trời. Nay tôi tiến tới lịch sử được đề xuất; tức là, trình bày cách những gì được định bởi công việc cứu chuộc đã được hoàn thành, trong các bước khác nhau của công việc này, từ sự sa ngã của loài người đến tận thế.

Để làm điều này, tôi sẽ chia toàn bộ khoảng thời gian này thành ba giai đoạn:—thứ nhất, trải dài từ sự sa ngã của loài người đến sự nhập thể của Đấng Christ;—thứ hai, từ sự nhập thể của Đấng Christ cho đến sự phục sinh của Ngài; hay toàn bộ thời gian Ngài hạ mình;—thứ ba, từ đó đến tận thế.

Một số người có thể sẵn sàng nghĩ đây là một sự chia rất không đều; và quả thật đúng là như vậy về một số phương diện, vì giai đoạn thứ hai, dù ngắn hơn rất nhiều so với hai giai đoạn kia—chỉ khoảng ba mươi đến bốn mươi năm, trong khi cả hai giai đoạn kia đều chứa hàng ngàn năm—trong công việc này lại lớn hơn cả hai giai đoạn kia.—Vì vậy tôi sẽ tiến hành trình bày rõ ràng cách công việc cứu chuộc được tiến hành qua từng giai đoạn theo thứ tự, dưới ba mệnh đề.

I. Rằng từ sự sa ngã của loài người đến sự nhập thể của Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã làm những điều vốn là sự chuẩn bị cho sự đến của Ngài, như những điềm báo trước và những của tin của nó.

II. Rằng thời gian từ sự nhập thể của Đấng Christ đến sự phục sinh của Ngài, đã được dùng để sắm sửa và mua chuộc sự cứu chuộc.

III. Rằng khoảng thời gian từ sự phục sinh của Đấng Christ đến tận thế, đều được dùng để đem lại hay hoàn thành kết quả hay sự thành công vĩ đại của mục đích ấy.

Trong một sự xem xét riêng từng mệnh đề trong ba mệnh đề này, lẽ thật vĩ đại được dạy trong giáo lý có lẽ sẽ hiện ra trong ánh sáng rõ ràng.

GIAI ĐOẠN I.

TỪ SỰ SA NGÃ ĐẾN SỰ NHẬP THỂ.

các công việc vĩ đại của Đức Chúa Trời trong thế gian suốt toàn bộ khoảng thời gian này, đều là sự chuẩn bị. Đã có nhiều biến đổi và cách mạng lớn trong thế gian, và tất cả chỉ là sự chuyển động của các bánh xe quan phòng để dọn đường cho sự đến của Đấng Christ, và những gì Ngài sẽ làm trong thế gian. Đặc biệt mọi công việc vĩ đại của Đức Chúa Trời đối với Hội Thánh Ngài đều hướng về đây. Hội Thánh đã ở dưới nhiều sự sắp đặt khác nhau của sự quan phòng, và trong những hoàn cảnh rất khác nhau, trước khi Đấng Christ đến; nhưng mọi sự sắp đặt ấy đều để chuẩn bị đường cho sự đến của Ngài. Đức Chúa Trời đã thực hiện sự cứu rỗi cho linh hồn loài người suốt khoảng thời gian ấy, dù số lượng rất ít so với về sau; và tất cả điều này là theo cách đón trước. Mọi linh hồn được cứu trước khi Đấng Christ đến, chỉ là những của tin của mùa gặt tương lai.

Đức Chúa Trời đã thực hiện nhiều sự giải cứu cho Hội Thánh và dân sự Ngài trước khi Đấng Christ đến; nhưng những điều ấy chỉ là bao nhiêu hình ảnh và điềm báo trước của sự cứu rỗi vĩ đại. Hội Thánh trong khoảng thời gian ấy đã hưởng ánh sáng của sự mặc khải thiêng liêng. Họ đã có ở một mức độ ánh sáng của Phúc Âm. Nhưng mọi sự mặc khải ấy chỉ là bao nhiêu của tin của ánh sáng vĩ đại mà Đấng đến để làm ánh sáng của thế gian sẽ đem lại. Toàn bộ khoảng thời gian ấy là thời gian của ban đêm, trong đó Hội Thánh của Đức Chúa Trời quả thật không hoàn toàn không có ánh sáng; nhưng nó giống như ánh sáng của mặt trăng và các ngôi sao; một ánh sáng mờ so với ánh sáng mặt trời, và pha lẫn rất nhiều bóng tối. Nó chẳng có vinh hiển gì bởi cớ sự vinh hiển trổi hơn rất nhiều, 2 Cô-rinh-tô 3:10. Hội Thánh quả thật đã có ánh sáng mặt trời, nhưng chỉ như được phản chiếu từ mặt trăng và các ngôi sao. Hội Thánh suốt thời gian ấy là một trẻ vị thành niên. Ga-la-ti 4:1-3: "Tôi nói rằng đương lúc con trẻ, thì nó chẳng khác gì kẻ tôi mọi, dầu nó là chủ của mọi sản nghiệp; nhưng nó còn ở dưới quyền kẻ bảo hộ và kẻ giữ sự sản nghiệp cho đến kỳ đã định trước bởi cha nó. Chúng ta cũng một thể ấy; khi còn con trẻ, chúng ta làm tôi mọi cho các lẽ sơ học của thế gian."

Nhưng ở đây, để rõ ràng và phân biệt hơn, tôi sẽ chia nhỏ giai đoạn này thành các phần: thứ nhất, Từ sự sa ngã đến cơn lụt. thứ hai, Từ đó đến sự kêu gọi Áp-ra-ham. thứ ba, Từ đó đến Môi-se. thứ tư, Từ đó đến Đa-vít. thứ năm, Từ Đa-vít đến sự bị lưu đày tại Ba-by-lôn. thứ sáu, Từ đó đến sự nhập thể của Đấng Christ.

GIAI ĐOẠN I.

TỪ SỰ SA NGÃ ĐẾN CƠN LỤT

dù giai đoạn này xa sự nhập thể của Đấng Christ nhất; song chính lúc ấy công trình vinh hiển này đã được bắt đầu.

I. Ngay khi loài người sa ngã, Đấng Christ đã bước vào công việc trung bảo của Ngài. Chính lúc ấy Ngài đã bắt đầu thi hành công việc và chức vụ của một Đấng Trung Bảo. Ngài đã nhận lãnh nó trước khi thế gian được dựng nên. Ngài đã đứng cam kết với Đức Chúa Cha để xuất hiện làm Đấng Trung Bảo của loài người, và để nhận lãnh chức vụ ấy khi có dịp, từ đời đời. Nhưng nay thì giờ đã đến. Đấng Christ là Con đời đời của Đức Chúa Trời đã mặc lấy phẩm cách trung bảo, và trong đó trình diện mình trước Đức Chúa Cha. Ngài lập tức bước vào giữa một Đấng Uy Nghi thánh khiết, vô hạn, bị xúc phạm, và loài người phạm tội. Ngài đã được chấp nhận trong sự can thiệp của Ngài; và vì vậy cơn thạnh nộ đã bị ngăn không tuôn ra trong sự thi hành trọn vẹn lời rủa sả kinh khủng mà loài người đã đem lại trên chính mình.

Rõ ràng là Đấng Christ đã bắt đầu thi hành chức vụ trung bảo giữa Đức Chúa Trời và loài người ngay khi loài người sa ngã, vì lòng thương xót đã bắt đầu được [NEEDS REVIEW: văn bản OCR ghi "he exercised" — có thể là "be exercised"] thi hành đối với loài người ngay lập tức [NEEDS REVIEW: số "537" là số trang OCR lọt vào giữa câu] Đã có lòng thương xót trong sự nhẫn nại của Đức Chúa Trời, rằng Ngài đã không hủy diệt loài người, như Ngài đã hủy diệt các thiên sứ khi họ sa ngã. Nhưng không có lòng thương xót nào được thi hành đối với loài người sa ngã mà không qua một Đấng Trung Bảo. Nếu Đức Chúa Trời đã không trong lòng thương xót kiềm chế Sa-tan, hắn đã lập tức chộp lấy con mồi của mình. Đấng Christ đã bắt đầu làm phần việc của một Đấng Cầu Thay cho loài người ngay khi loài người sa ngã; vì không có lòng thương xót nào được thi hành đối với loài người mà không phải là điều đạt được nhờ sự cầu thay của Đấng Christ. Từ ngày ấy Đấng Christ đã nhận lấy sự chăm sóc Hội Thánh, trong việc thi hành mọi chức vụ của Ngài. Ngài đã nhận lãnh việc dạy dỗ loài người trong việc thi hành chức vụ tiên tri của Ngài; cầu thay cho loài người sa ngã trong chức vụ thầy tế lễ của Ngài; và cai trị Hội Thánh và thế gian như một vua. Từ thời gian ấy Ngài đã nhận lấy sự chăm sóc bảo vệ Hội Thánh được chọn của Ngài khỏi mọi kẻ thù của họ. Khi Sa-tan, kẻ thù lớn, đã chinh phục và lật đổ loài người, công việc chống cự và chinh phục hắn đã được giao cho Đấng Christ. Từ đó về sau Ngài đã nhận lãnh việc đối phó với kẻ thù xảo quyệt đầy quyền lực ấy. Lúc ấy Ngài đã được chỉ định làm Tướng chỉ huy đạo binh của Đức Chúa Trời, Đấng làm cội rễ sự cứu rỗi của họ. Từ đây về sau thế gian hạ giới này, với mọi việc của nó, đã được giao phó cho Con Đức Chúa Trời: vì khi loài người đã phạm tội, Đức Chúa Cha sẽ không còn trực tiếp làm gì nữa với thế gian loài người này, là thế gian đã bội đạo và nổi loạn chống lại Ngài. Từ đây về sau Ngài sẽ chỉ hành động qua một Đấng Trung Bảo, hoặc trong việc dạy dỗ loài người, hoặc trong việc cai trị, hoặc ban phát bất kỳ ích lợi nào cho họ.

Và vì vậy, khi chúng ta đọc trong lịch sử thánh những gì Đức Chúa Trời đã làm, từ lúc này đến lúc khác, đối với Hội Thánh và dân sự Ngài, và cách Ngài đã mặc khải chính mình cho họ, chúng ta phải hiểu điều đó đặc biệt về Ngôi Hai của Ba Ngôi Đức Chúa Trời. Khi chúng ta đọc về Đức Chúa Trời hiện ra sau sự sa ngã, trong một hình thức hữu hình nào đó hay biểu tượng bên ngoài của sự hiện diện của Ngài, chúng ta thường, nếu không phải là luôn luôn, phải hiểu điều đó về Ngôi Hai của Ba Ngôi Đức Chúa Trời. Giăng 1:18: "Chẳng hề ai thấy Đức Chúa Trời; chỉ Con một ở trong lòng Cha, là Đấng đã giải bày Cha cho chúng ta biết." Vì vậy Ngài được gọi là "hình ảnh của Đức Chúa Trời không thấy được," Cô-lô-se 1:15, ngụ ý rằng, dù Đức Chúa Cha là vô hình, song Đấng Christ là hình ảnh hay sự biểu thị của Ngài, mà bởi đó Ngài được thấy.

Phải, không những thế giới thấp kém này được giao cho Đấng Christ, để Ngài trông nom và cai trị nó, sắp đặt nó thuận theo ý định cứu chuộc của Ngài, mà trong một ý nghĩa nào đó cả vũ trụ nữa. Các thiên sứ từ đó trở đi đã phục tùng Ngài trong chức vụ trung gian, như lịch sử Kinh Thánh tỏ ra rõ ràng, trong đó chúng ta có những tường thuật về việc họ hành động như các thần phục vụ trong công việc của Hội Thánh.

Và vì thế chúng ta có thể suy rằng, ngay khi A-đam sa ngã, điều đó đã được tỏ ra trên trời giữa các thiên sứ rằng Đức Chúa Trời có một ý định cứu chuộc đối với loài người sa ngã; rằng Đấng Christ bấy giờ đã đảm nhận chức vụ và công việc của Đấng trung gian giữa Đức Chúa Trời và loài người; và rằng họ phải phụng sự Ngài trong chức vụ ấy. Và vì Đấng Christ, trong chức vụ này, đã được trang trọng tôn lập làm Vua của thiên đàng, và từ đó trở đi, với tư cách Đức Chúa Trời-làm-người, Ngài là Ánh Sáng, là Mặt Trời của thiên đàng, (phù hợp với Khải Huyền 21:23), nên sự mặc khải này trên trời giữa các thiên sứ, như thế, là bình minh đầu tiên của ánh sáng ấy tại đó. Khi Đấng Christ thăng thiên lên trời sau cuộc thương khó của Ngài, và được trang trọng tôn lên ngôi, thì Mặt Trời ấy đã mọc trên trời, tức là Chiên Con, Đấng là ánh sáng của Giê-ru-sa-lem mới.

II. Ngay sau đó, Phúc Âm lần đầu tiên được mặc khải trên đất, trong những lời này, Sáng Thế Ký 3:15. "Ta sẽ làm cho mày cùng người nữ, dòng dõi mày cùng dòng dõi người nữ nghịch thù nhau. Người sẽ giày đạp đầu mày, còn mày sẽ cắn gót chân người." Chúng ta phải suy rằng ý định của Đức Chúa Trời về sự cứu chuộc loài người sa ngã trước tiên được tỏ ra trên trời, rồi mới được tỏ ra trên đất, vì công việc của các thiên sứ như những thần phục vụ Đấng trung gian đòi hỏi điều ấy; bởi vì ngay khi Đấng Christ đảm nhận công việc trung gian, cần thiết các thiên sứ phải sẵn sàng lập tức phụng sự Ngài trong chức vụ ấy: thế nên ánh sáng trước tiên bừng lên trên trời; nhưng rất nhanh sau đó điều ấy cũng được tỏ ra trên đất. Trong những lời ấy của Đức Chúa Trời có một sự gợi ý về một Đấng bảo lãnh khác sẽ được lập cho loài người, sau khi đấng bảo lãnh đầu tiên đã thất bại. Đó là sự mặc khải đầu tiên của giao ước ân điển; là bình minh đầu tiên của ánh sáng Phúc Âm trên đất.

Thế giới thấp kém này trước khi sa ngã hưởng ánh sáng giữa trưa; ánh sáng của sự hiểu biết Đức Chúa Trời, ánh sáng vinh quang của Ngài, và ánh sáng ân huệ của Ngài. Nhưng khi loài người sa ngã, tất cả ánh sáng ấy lập tức tắt ngúm, và thế giới lại bị đưa về bóng tối toàn vẹn; một bóng tối tệ hơn bóng tối lúc khởi đầu thế giới, (Sáng Thế Ký 1:2.) Tối tăm ở trên mặt vực; một sự tối tăm không phương cứu chữa hơn gấp ngàn lần. Cả loài người lẫn thiên sứ đều không tìm ra được đường nào để xua tan bóng tối ấy. Nó hiện ra trong sự đen ngòm của nó khi A-đam và vợ ông thấy mình trần truồng, và kết lá vả; khi họ nghe tiếng của Giê-hô-va Đức Chúa Trời đi trong vườn, và lẩn trốn giữa các cây. Khi Đức Chúa Trời trước tiên gọi họ ra chịu trách nhiệm, và phán với A-đam: "Ngươi đã làm điều gì vậy? Ngươi có ăn trái cây mà ta đã dặn chớ nên ăn đó chăng?" Khi ấy chúng ta có thể suy rằng lòng họ đầy hổ thẹn và kinh hãi. Nhưng những lời này của Đức Chúa Trời, (Sáng Thế Ký 3:15), là bình minh đầu tiên của ánh sáng Phúc Âm, sau sự tối tăm u ám ấy. Trước đó chưa hề có một tia sáng nào, một tia an ủi nào, hay một hy vọng nhỏ nhất. Đó là một sự mặc khải mờ mịt nhưng bao quát của Phúc Âm; thật ra không được ban trực tiếp cho A-đam hay Ê-va, nhưng được chứa trong điều Đức Chúa Trời phán với con rắn.

Tại đây có một sự báo trước chắc chắn về một ý định thương xót bởi "dòng dõi người nữ", giống như những tia sáng đầu tiên rạng lên ở phương đông khi ngày mới ló rạng. Sự báo trước về lòng thương xót này được ban, ngay trước khi án phạt được tuyên trên A-đam hay Ê-va, vì lòng mềm mại đối với họ, kẻo họ bị đè bẹp bởi một án định tội, mà không có điều gì được đưa ra để họ có thể thu lượm hy vọng.

Một trong những việc lớn lao dự định sẽ được thực hiện bởi công cuộc cứu chuộc, được báo trước rõ ràng hơn, ấy là: Đức Chúa Trời bắt các kẻ thù Ngài phải phục dưới chân Con Ngài. Ý định của Đức Chúa Trời về điều này bấy giờ lần đầu tiên được tuyên bố. Sa-tan hẳn đã rất đắc thắng trong sự sa ngã của loài người, như thể hắn đã đánh bại các ý định của Đức Chúa Trời trong sự sáng tạo của Ngài. Nhưng trong những lời này Đức Chúa Trời cho hắn một sự báo trước rõ ràng rằng hắn sẽ không đắc thắng cuối cùng, nhưng một sự chiến thắng và đắc thắng trọn vẹn sẽ được thực hiện trên hắn bởi dòng dõi người nữ.

Sự mặc khải Phúc Âm này là việc đầu tiên Đấng Christ làm trong chức vụ tiên tri của Ngài. Từ khi loài người sa ngã cho đến khi Đấng Christ nhập thể, Đức Chúa Trời đã làm những việc chuẩn bị cho sự đến của Đấng Christ để thực hiện sự cứu chuộc, và là những việc đi trước và bảo chứng cho nó. Và một trong những việc ấy là báo trước và hứa về nó, như Ngài đã làm từ đời này sang đời khác, cho đến khi Đấng Christ đến. Đó là lời hứa đầu tiên được ban, là lời tiên tri đầu tiên từng được đưa ra về điều ấy.

III. Ngay sau đó, tục dâng của lễ được lập, để làm hình bóng thường trực về của lễ của Đấng Christ, cho đến khi Ngài đến, và dâng chính mình Ngài làm của lễ cho Đức Chúa Trời. Việc dâng của lễ không phải là tục lệ được thiết lập đầu tiên bởi luật Lê-vi, vì nó đã là một phần trong sự thờ phượng do Đức Chúa Trời lập từ buổi đầu. Chúng ta đọc về các tổ phụ, Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp, dâng của lễ, và trước họ có Nô-ê, và A-bên. Và điều này là do sự định đặt của Đức Chúa Trời; vì nó là một phần trong sự thờ phượng của Ngài trong Hội Thánh Ngài, được dâng lên bằng đức tin, và được Ngài chấp nhận. Điều này chứng tỏ nó là do sự lập của Ngài; vì việc dâng của lễ không phải là một phần của sự thờ phượng tự nhiên. Ánh sáng của thiên nhiên không dạy loài người dâng thú vật làm của lễ cho Đức Chúa Trời; và vì nó không được luật thiên nhiên truyền dạy, nên để được Đức Chúa Trời chấp nhận, nó hẳn phải bởi một mạng lệnh hay sự lập tích cực nào đó; vì Đức Chúa Trời đã tỏ sự gớm ghiếc của Ngài đối với sự thờ phượng như thế được dạy bởi giới mạng của loài người mà không có sự lập của Ngài. (Ê-sai 29:13.) Và sự thờ phượng như thế không có sự bảo chứng từ sự lập của Đức Chúa Trời, thì không thể được dâng lên bằng đức tin, vì đức tin không có nền tảng ở nơi không có sự định đặt của Đức Chúa Trời. Loài người không có bảo chứng nào để hy vọng được Đức Chúa Trời chấp nhận, trong điều không phải do Ngài định, và trong điều Ngài chưa hứa sẽ chấp nhận: và vì thế suy ra rằng, tục dâng của lễ cho Đức Chúa Trời đã được lập ngay sau khi sa ngã; vì Kinh Thánh dạy chúng ta rằng A-bên dâng "những con đầu lòng trong bầy mình cùng mỡ nó", Sáng Thế Ký 4:4, và ông được Đức Chúa Trời chấp nhận trong của lễ ấy, Hê-bơ-rơ 11:4. Và trong câu chuyện không có điều gì gợi ý rằng sự lập ấy lần đầu tiên được ban khi A-bên dâng của lễ ấy cho Đức Chúa Trời; trái lại, A-bên chỉ tuân theo một tục lệ đã được thiết lập.

Rất có thể của lễ được lập ngay sau khi Đức Chúa Trời mặc khải giao ước ân điển, (Sáng Thế Ký 3:15), như nền tảng mà tục dâng của lễ được xây dựng trên đó. Lời hứa ấy là viên đá đầu tiên được đặt cho tòa nhà vinh quang này, công cuộc cứu chuộc; và viên đá tiếp theo, sự lập các của lễ, để làm hình bóng của của lễ lớn.

Điều tiếp theo mà chúng ta có tường thuật, sau khi Đức Chúa Trời tuyên án trên con rắn, trên người nữ, và trên người nam, ấy là, Đức Chúa Trời làm cho họ áo bằng da, và mặc cho họ; điều mà phần đông các nhà thần học cho là da của thú vật bị giết trong của lễ. Vì chúng ta không có tường thuật nào về điều gì khác có thể là cớ để loài người giết thú vật, ngoại trừ để dâng chúng làm của lễ, cho đến sau cơn lụt. Loài người không quen ăn thịt thú vật làm thức ăn thường nhật cho đến sau cơn lụt. Thức ăn đầu tiên của loài người trước khi sa ngã, là trái cây của các cây trong vườn địa đàng; và sau khi sa ngã, thức ăn của họ là thổ sản của đồng ruộng: Sáng Thế Ký 3:18. "Ngươi sẽ ăn rau của đồng." Sự cho phép đầu tiên mà ông được ăn thịt, làm thức ăn thường nhật, là sau cơn lụt: Sáng Thế Ký 9:3. "Phàm vật chi hành động và có sự sống thì dùng làm đồ ăn cho các ngươi; ta cho mọi vật đó như ta đã cho thứ cỏ xanh." Thế nên rất có thể những tấm da mà A-đam và Ê-va được mặc, là da của các của lễ của họ. Việc Đức Chúa Trời mặc cho họ bằng những thứ ấy là một hình ảnh sống động về việc họ được mặc lấy sự công chính của Đấng Christ. Chính Đức Chúa Trời ban cho họ y phục này; vì có chép, Đức Chúa Trời làm cho họ áo bằng da, và mặc cho họ. Sự công chính mà chúng ta được mặc lấy, là của Đức Chúa Trời. Chỉ một mình Ngài mặc cho linh hồn trần truồng.

Ông bà tổ của chúng ta, vốn trần truồng, đã được mặc lấy bằng cái giá của sự sống. Thú vật bị giết, để cung ứng y phục cho họ. Đấng Christ cũng vậy, để cung ứng y phục cho linh hồn trần truồng của chúng ta. Đền tạm trong đồng vắng, tượng trưng cho Hội Thánh, được phủ bằng da chiên đực nhuộm đỏ, như thể đã nhúng trong huyết, để biểu thị sự công chính của Đấng Christ được thực hiện qua những đau đớn của sự chết, dưới đó Ngài đã đổ huyết quý báu của Ngài.

Chúng ta đã nhận xét trước đây, rằng ánh sáng mà Hội Thánh hưởng từ khi loài người sa ngã, cho đến khi Đấng Christ đến, giống như ánh sáng chúng ta hưởng trong đêm; không phải ánh sáng mặt trời trực tiếp, nhưng như được phản chiếu từ mặt trăng và các thiên thể khác; ánh sáng ấy đã báo trước về Đấng Christ, Mặt Trời công chính sau này sẽ mọc lên. Ánh sáng này họ có được chủ yếu bằng hai đường; một là bởi những lời tiên tri về Đấng Christ sẽ đến; hai là bởi các hình bóng và hình ảnh, nhờ đó sự đến của Ngài và sự cứu chuộc được báo trước. Việc đầu tiên được làm để dọn đường cho Đấng Christ trong đường thứ nhất, là lời hứa đã nhắc trong đoạn trước; và việc đầu tiên thuộc loại thứ hai, là sự lập các của lễ mà chúng ta đang bàn. Như lời hứa trong Sáng Thế Ký 3:15 là bình minh đầu tiên của ánh sáng Phúc Âm sau khi sa ngã trong lời tiên tri; thì sự lập các của lễ là gợi ý đầu tiên về nó trong các hình bóng. Việc trước được làm trong việc thi hành chức vụ tiên tri của Đấng Christ; trong việc sau, Đấng Christ tự bày tỏ mình trong chức vụ thầy tế lễ của Ngài.

Sự lập các của lễ là một việc lớn được làm để chuẩn bị đường cho sự đến của Đấng Christ, và thực hiện sự cứu chuộc. Vì các của lễ trong Cựu Ước là phần chính trong mọi hình bóng Cựu Ước về Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài; và nó có khuynh hướng thiết lập trong tâm trí Hội Thánh hữu hình của Đức Chúa Trời sự cần thiết của một của lễ chuộc tội, để Đức Chúa Trời được thỏa mãn về tội lỗi; và như thế dọn đường cho sự tiếp nhận Phúc Âm vinh quang, mặc khải của lễ lớn trong Hội Thánh hữu hình, và không những thế, mà còn khắp thế giới loài người. Vì từ sự lập các của lễ này mà mọi dân tộc bắt nguồn tục dâng của lễ cho các thần, để chuộc tội mình. Không dân tộc nào, dù man rợ đến đâu, lại không có tục ấy. Đây là một bằng chứng lớn về lẽ thật của đạo Cơ Đốc; vì không dân tộc nào ngoại trừ người Giu-đa, có thể nói được họ có tục ấy từ đâu, hay dâng của lễ cho các thần của họ để làm gì. Ánh sáng của thiên nhiên không dạy họ điều gì như thế. Điều ấy không dạy họ rằng các thần đói khát, và ăn thịt mà họ thiêu trong của lễ; thế mà tất cả họ đều có tục này; không thể giải thích nào khác được đưa ra, ngoài việc họ bắt nguồn nó từ Nô-ê, người đã có nó từ các tổ tiên của mình, trên những người Đức Chúa Trời đã truyền lệnh nó như một hình bóng của của lễ lớn của Đấng Christ. Tuy nhiên, nhờ cách này mà mọi dân tộc trên thế giới đều có tâm trí thấm nhuần quan niệm này, rằng một sự chuộc tội hay của lễ vì tội lỗi là cần thiết; và một con đường được dọn cho họ dễ tiếp nhận hơn giáo lý lớn của Phúc Âm, sự chuộc tội và của lễ của Đấng Christ.

IV. Đức Chúa Trời ngay sau khi sa ngã bắt đầu thực sự cứu các linh hồn loài người qua sự cứu chuộc của Đấng Christ. Trong việc này, Đấng Christ, Đấng vừa mới đảm nhận công việc trung gian giữa Đức Chúa Trời và loài người, lần đầu tiên bắt đầu công việc ấy, trong đó Ngài xuất hiện trong việc thi hành chức vụ vua của Ngài, như trong các của lễ Ngài được tượng trưng trong chức vụ thầy tế lễ của Ngài, và trong lời tiên tri đầu tiên về sự cứu chuộc bởi Đấng Christ Ngài đã xuất hiện trong việc thi hành chức vụ tiên tri của Ngài. Trong lời tiên tri ấy ánh sáng sự cứu chuộc của Đấng Christ lần đầu tiên bắt đầu ló rạng trong các lời tiên tri về nó; trong sự lập các của lễ nó lần đầu tiên bắt đầu ló rạng trong các hình bóng về nó; trong việc này, tức là việc Ngài bắt đầu thực sự cứu loài người, nó lần đầu tiên bắt đầu ló rạng trong bông trái của nó.

Vì thế rất có thể, A-đam và Ê-va là những trái đầu mùa của sự cứu chuộc của Đấng Christ; rất có thể bởi cách Đức Chúa Trời đối đãi họ, bởi cách Ngài an ủi họ, sau những sự thức tỉnh và kinh hãi của họ. Họ đã được thức tỉnh, và hổ thẹn với ý thức về tội lỗi mình, sau khi mắt họ được mở ra, và họ thấy mình trần truồng, và kết lá vả để che sự trần truồng mình; như kẻ có tội, dưới những sự thức tỉnh đầu tiên, thường tìm cách che giấu sự trần truồng của linh hồn mình, bằng một sự công chính tưởng tượng của chính mình. Rồi họ càng bị kinh hãi và thức tỉnh, bởi nghe tiếng Đức Chúa Trời khi Ngài đến để định tội họ. Những tấm che lá vả không đáp ứng được mục đích; nhưng bất chấp những thứ ấy, họ chạy lẩn trốn giữa các cây trong vườn, vì mình trần truồng, không dám tin cậy vào lá vả để che sự trần truồng mình khỏi Đức Chúa Trời. Rồi họ càng được thức tỉnh bởi việc Đức Chúa Trời gọi họ ra chịu xét đoán nghiêm nhặt. Nhưng trong khi sự kinh hãi của họ dâng lên đến tột đỉnh, và họ đứng, như chúng ta có thể suy, run rẩy và sững sờ trước Đấng Xét Đoán của mình, không có phương kế nào để thu lượm hy vọng, thì Đức Chúa Trời đã lo liệu đưa ra một sự khích lệ, để giữ họ khỏi những hậu quả đáng sợ của sự tuyệt vọng dưới những sự thức tỉnh ấy, bằng cách đưa ra một gợi ý về ý định thương xót bởi một Đấng Cứu Thế, ngay trước khi Ngài tuyên án trên họ. Và khi sau đó Ngài tiến hành tuyên án, nhờ đó chúng ta có thể suy sự kinh hãi của họ càng dâng cao, Đức Chúa Trời chẳng bao lâu sau đã lo liệu khích lệ họ, và cho họ thấy rằng Ngài chưa hoàn toàn ruồng bỏ họ, bằng cách chăm sóc họ như người cha trong tình trạng sa ngã, trần truồng, và khốn khổ của họ, bằng cách làm cho họ áo bằng da và mặc cho họ. Điều ấy cũng tỏ ra sự chấp nhận những của lễ mà họ dâng cho Đức Chúa Trời, vốn là hình bóng của điều Đức Chúa Trời đã hứa, khi Ngài phán: Dòng dõi người nữ sẽ giày đạp đầu con rắn. Lời hứa này, có lý do để nghĩ, họ đã tin và đón nhận. Ê-va dường như tỏ rõ hy vọng và sự nương cậy của mình vào lời hứa ấy, trong điều bà nói khi Ca-in sinh ra, Sáng Thế Ký 4:1. "Nhờ Đức Giê-hô-va giúp đỡ, tôi đã được một người;" tức là như Đức Chúa Trời đã hứa, rằng dòng dõi tôi sẽ giày đạp đầu con rắn; thì nay Đức Chúa Trời đã ban cho tôi bảo chứng và dấu hiệu này của nó, và tôi đã có một dòng dõi sinh ra. Bà tỏ rõ rằng đứa trẻ này là từ Đức Chúa Trời, và hy vọng rằng dòng dõi đã hứa của bà sẽ thuộc về người con trưởng này của bà; dù bà đã lầm, như Áp-ra-ham lầm về Ích-ma-ên, như Y-sác lầm về Ê-sau, và như Sa-mu-ên lầm về con trưởng của Y-sai. Và đặc biệt điều bà nói khi Sết sinh ra, tỏ rõ hy vọng và sự nương cậy của bà vào lời hứa của Đức Chúa Trời; Sáng Thế Ký 4:25. "Đức Chúa Trời đã cho tôi một con trai khác thay thế cho A-bên mà Ca-in đã giết rồi."

Như thế rất có thể, nếu không nói là hiển nhiên, rằng như Đấng Christ đảm nhận công việc trung gian ngay khi loài người sa ngã; thì Ngài bấy giờ lập tức bắt đầu công việc cứu chuộc của Ngài trong hiệu quả của nó, và Ngài lập tức đương đầu với kẻ thù lớn của Ngài là ma quỷ, kẻ mà Ngài đã cam kết chinh phục, và giải cứu hai tù nhân đầu tiên ấy khỏi tay hắn; trong đó làm hắn thất bại, chẳng bao lâu sau sự đắc thắng của hắn trên họ, nhờ đó hắn đã bắt họ làm tù nhân của mình. Và dù hắn dường như chắc chắn về họ và cả dòng dõi họ, Đấng Christ là Đấng Cứu Chuộc chẳng bao lâu đã cho hắn thấy rằng hắn đã lầm. Ngài cho hắn thấy điều ấy, trong việc giải cứu những tù nhân đầu tiên ấy, và như thế chẳng bao lâu đã cho hắn một trường hợp ứng nghiệm lời đe dọa ấy: "Dòng dõi người nữ sẽ giày đạp đầu con rắn;" và trong trường hợp này một điềm báo về việc Ngài bắt mọi kẻ thù Ngài phục dưới chân Ngài.

Sau đó chúng ta có một trường hợp khác của sự cứu chuộc nơi một trong các con của họ, A-bên công chính, như Kinh Thánh gọi ông; linh hồn ông có lẽ là linh hồn đầu tiên lên trời qua sự cứu chuộc của Đấng Christ. Nơi ông chúng ta có ít nhất trường hợp đầu tiên được ghi lại về sự chết của một người được cứu chuộc. Nếu ông là người đầu tiên, thì như sự cứu chuộc của Đấng Christ trước đó bắt đầu ló rạng trong các linh hồn loài người trong sự trở lại và sự xưng công chính của họ, nơi ông nó lần đầu tiên bắt đầu ló rạng trong sự vinh hiển; và nơi ông các thiên sứ lần đầu tiên bắt đầu làm phần việc của các thần phục vụ Đấng Christ, trong việc ra đi dẫn đưa các linh hồn được cứu chuộc đến vinh quang. Và nơi ông các thiên sứ được tuyển chọn trên trời có cơ hội đầu tiên để thấy một điều kỳ diệu như thế là linh hồn của một người trong dòng dõi loài người sa ngã, vốn đã bị sự sa ngã nhận chìm xuống vực sâu của tội lỗi và khốn khổ, được đưa lên trời, và hưởng vinh quang thiên thượng, điều ấy còn lớn lao hơn nhiều so với việc họ thấy ông được trở lại vườn địa đàng trên đất. Như thế họ đã thấy hiệu quả vinh quang của sự cứu chuộc của Đấng Christ, trong sự tôn trọng và hạnh phúc lớn lao đã được sắm sẵn cho những tạo vật có tội, khốn khổ.

V. Việc đáng chú ý tiếp theo mà Đức Chúa Trời làm trong việc tiếp tục đưa công cuộc cứu chuộc lớn này tiến lên, là sự tuôn đổ Đức Thánh Linh lần đầu tiên khác thường, qua Đấng Christ, trong đời Ê-nót. Chúng ta đọc, Sáng Thế Ký 4:26. "Người ta bắt đầu cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va." Ý nghĩa của những lời ấy đã bị các nhà thần học tranh cãi khá nhiều. Chúng ta không thể suy rằng ý nghĩa là, bấy giờ loài người lần đầu tiên làm bổn phận cầu nguyện. Cầu nguyện là bổn phận của đạo thiên nhiên, và là bổn phận mà tinh thần tin kính dẫn dắt loài người đến một cách tự nhiên nhất. Cầu nguyện chính là hơi thở của tinh thần tin kính; vì thế chúng ta không thể suy rằng những người thánh trước đó, hơn hai trăm năm, đã sống mà không cầu nguyện. Vì thế một số nhà thần học cho rằng, ý nghĩa là, bấy giờ loài người lần đầu tiên bắt đầu thực hiện sự thờ phượng công cộng, hay cầu khẩn danh Chúa trong các hội chúng công cộng. Tuy nhiên, ít nhất phải hiểu điều này bởi nó, ấy là, có điều gì mới trong Hội Thánh hữu hình của Đức Chúa Trời về việc cầu khẩn danh Chúa; rằng có một sự gia tăng lớn trong việc làm bổn phận này; và rằng trong một ý nghĩa nào đó nó được đưa xa hơn bao giờ hết trước đó, điều ấy hẳn là hậu quả của một sự tuôn đổ Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đáng chú ý.

Nếu bấy giờ là lần đầu tiên loài người được giục giã họp nhau trong các hội chúng để giúp đỡ lẫn nhau tìm kiếm Đức Chúa Trời, như họ chưa từng làm trước đó; thì điều ấy chứng tỏ một nguyên nhân phi thường, và không thể từ đâu khác ngoài những ảnh hưởng khác thường của Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời. Chúng ta thấy bởi kinh nghiệm, rằng một sự tuôn đổ Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đáng chú ý luôn đi kèm với hiệu quả như thế, ấy là, một sự gia tăng lớn trong việc làm bổn phận cầu nguyện. Khi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời bắt đầu một công việc trên lòng loài người, Ngài lập tức khiến họ cầu khẩn danh Chúa. Như trường hợp Phao-lô sau khi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời bắt giữ ông; Nầy, người đương cầu nguyện! thì cũng vậy trong mọi sự tuôn đổ Đức Thánh Linh đáng chú ý được ghi trong Kinh Thánh; và cũng vậy đã được báo trước sẽ xảy ra trong những ngày sau rốt. Đã được báo trước rằng Đức Thánh Linh sẽ được tuôn đổ như thần của ân điển và nài xin, Xa-cha-ri 12:10. Xem thêm Sô-phô-ni 3:9. "Vì bấy giờ ta sẽ ban môi miệng thanh sạch cho các dân, đặng chúng nó thảy đều kêu cầu danh Đức Giê-hô-va, đặng một lòng hầu việc Ngài."

Và khi có chép: "Bấy giờ người ta bắt đầu cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va," không thể có ý gì hơn điều này, ấy là đó là mùa đáng chú ý đầu tiên thuộc loại ấy từng có. Đó là sự khởi đầu, hay lần đầu tiên, của một công việc như thế của Đức Chúa Trời. Theo cách này thành ngữ như thế thường được dùng trong Kinh Thánh: như, I Sa-mu-ên 14:35. "Sau-lơ lập một bàn thờ cho Đức Giê-hô-va; ấy là bàn thờ thứ nhứt người lập cho Đức Giê-hô-va." Trong tiếng Hê-bơ-rơ nó là, như quí vị có thể thấy ở lề, bàn thờ ấy người bắt đầu lập cho Đức Giê-hô-va. Hê-bơ-rơ 2:3. "Làm sao chúng ta tránh khỏi được, nếu chúng ta khinh bỏ sự cứu rỗi lớn dường ấy? Vì trước hết chính Chúa đã truyền dạy sự đó, rồi có những kẻ nghe Chúa làm chứng lại cho chúng ta."

Tại đây có thể nhận xét rằng, từ khi loài người sa ngã, cho đến ngày nay, công cuộc cứu chuộc trong hiệu quả của nó chủ yếu được tiến hành bởi những sự thông truyền Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đáng chú ý. Dù có một ảnh hưởng Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời hằng thường trong một mức độ nào đó luôn đi kèm các nghi thức thánh của Ngài; thế mà đường lối mà những việc lớn nhất đã được làm để tiến hành công việc này, luôn là bởi những sự tuôn đổ đáng chú ý, vào những mùa đặc biệt của lòng thương xót, như sẽ tỏ ra đầy đủ sau này trong việc chúng ta tiếp tục theo đuổi đề tài của mình. Và điều này trong đời Ê-nót, là sự tuôn đổ Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời lần đầu tiên đáng chú ý từng có. Trước đó đã có một công việc cứu rỗi của Đức Chúa Trời trên lòng một số người; nhưng bấy giờ Đức Chúa Trời vui lòng đem vào một mùa gặt các linh hồn cho Đấng Christ; thế nên trong điều này chúng ta thấy tòa nhà lớn ấy, mà Đức Chúa Trời đã đặt nền móng ngay sau khi loài người sa ngã, được tiến hành thêm, và xây lên cao hơn bao giờ hết trước đó.

VI. Việc tiếp theo tôi sẽ nhắc, là đời sống thánh khiết trỗi vượt của Hê-nóc, người mà chúng ta có lý do để nghĩ, là một thánh đồ trỗi vượt hơn bất cứ ai trước ông; thế nên trong ý nghĩa này công cuộc cứu chuộc được đưa tiến lên đến một tầm cao hơn nữa. Về hiệu quả của nó trong Hội Thánh hữu hình nói chung, chúng ta đã nhận xét trên đây nó được đưa lên cao hơn trong đời Ê-nót thế nào so với bao giờ hết trước đó. Có lẽ Hê-nóc là một trong các thánh đồ của mùa gặt ấy; vì ông sống mọi ngày ông sống trên đất, trong đời Ê-nót. Và về mức độ mà công việc này được đưa đến trong linh hồn của một cá nhân, nó được nâng lên một tầm cao hơn nơi Hê-nóc so với bao giờ hết trước đó. Linh hồn ông, được xây trên Đấng Christ, được xây lên trong sự thánh khiết đến một tầm cao hơn bất cứ trường hợp nào trước đó. Ông là một trường hợp kỳ diệu của sự cứu chuộc của Đấng Christ, và của hiệu năng ân điển của Ngài.

VII. Trong thời Hê-nóc, Đức Chúa Trời mặc khải sự đến của Đấng Christ rõ ràng hơn Ngài đã làm trước đó. Giu-đe 14, 15. "Hê-nóc cũng là tổ bảy đời kể từ A-đam, đã nói tiên tri về các người đó rằng: Nầy, Chúa đến với muôn vàn thánh đồ của Ngài, đặng làm sự phán xét trên mọi người, và đặng phạt mọi kẻ chẳng tin kính vì mọi việc chẳng tin kính họ đã phạm, cùng mọi lời sỉ nhục mà những kẻ có tội chẳng tin kính đó đã nói nghịch cùng Ngài." Tại đây Hê-nóc nói tiên tri về sự đến của Đấng Christ. Dường như không giới hạn vào một sự đến nào đặc biệt của Đấng Christ; nhưng nói chung có liên quan đến sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài, và được ứng nghiệm ở một mức độ trong cả sự đến lần thứ nhất và lần thứ hai của Ngài; và thật ra trong mọi sự tỏ mình đáng chú ý mà Đấng Christ đã làm trong thế gian, để cứu dân Ngài, và hủy diệt các kẻ thù Ngài. Trong ý nghĩa này nó rất song song với nhiều lời tiên tri khác trong Cựu Ước; và, đặc biệt, với lời tiên tri lớn về sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài, mà từ đó người Giu-đa chủ yếu lấy quan niệm của họ về nước thiên đàng, Đa-ni-ên 7:10. "Một dòng lửa chảy ra và tuôn từ trước mặt Ngài; ngàn ngàn người phục vụ Ngài, và vạn vạn người đứng trước mặt Ngài. Sự phán xét đã lập, và những sách đã mở ra." Và trong Đa-ni-ên 7:13, 14. "Ta nhìn xem trong những sự hiện thấy ban đêm, nầy, có một người giống như con người đến với những đám mây trên trời, đến cùng Đấng Thượng Cổ, và người ta đem người đến trước mặt Ngài. Ngài được ban cho quyền thế, vinh hiển, và nước; hầu cho hết thảy các dân, các nước, các thứ tiếng đều hầu việc Ngài. Quyền thế Ngài là quyền thế đời đời chẳng qua đi, và nước Ngài không bao giờ phải hủy phá." Và dù rất có thể Hê-nóc có một sự liên quan trực tiếp hơn trong lời tiên tri này đến sự hủy diệt sắp đến của thế giới cũ bởi cơn lụt, vốn là một sự giống đáng chú ý với sự hủy diệt mọi kẻ thù Ngài của Đấng Christ trong sự đến lần thứ hai của Ngài, thế mà chắc chắn nó nhìn xa hơn hình bóng đến hình bóng đối ứng.

Và như lời tiên tri về sự đến của Đấng Christ này rõ ràng hơn bất cứ lời nào trước nó; thì nó là một trường hợp của sự gia tăng ánh sáng Phúc Âm, vốn bắt đầu ló rạng ngay sau khi loài người sa ngã; và của tòa nhà ấy, là đề tài của bài giảng hiện tại của chúng ta, được tiếp tục tiến hành, và xây lên cao hơn bao giờ hết trước đó.

Và tại đây, nhân tiện, tôi xin nhận xét rằng, sự gia tăng của ánh sáng Phúc Âm, và sự tiến triển của công cuộc cứu chuộc, khi xét về Hội Thánh nói chung, từ khi nó được dựng lên cho đến ngày tận thế, rất giống với sự tiến triển của cùng lời ấy và cùng ánh sáng ấy, trong một linh hồn đặc biệt, từ lúc nó trở lại, cho đến khi nó được hoàn thiện và đội mão trong vinh quang. Đôi khi ánh sáng chiếu sáng hơn, và lúc khác mờ hơn; đôi khi ân điển đắc thắng, lúc khác dường như nó héo hắt một thời gian dài; bây giờ sự hư hoại đắc thắng, rồi ân điển lại hồi sinh. Nhưng nói chung ân điển đang lớn lên: từ sự đổ vào đầu tiên của nó, cho đến khi nó được hoàn thiện trong vinh quang, vương quốc của Đấng Christ đang được xây dựng trong linh hồn. Cũng vậy đối với công việc lớn nói chung, khi xét về đề tài phổ quát của nó, và khi nó được tiến hành từ lúc khởi đầu đầu tiên, cho đến khi nó được hoàn thiện vào ngày tận thế.

VIII. Việc đáng chú ý tiếp theo để tiến hành công việc này, là sự cất Hê-nóc lên trời. Sáng Thế Ký 5:24. "Hê-nóc đồng đi cùng Đức Chúa Trời, rồi mất biệt, vì Đức Chúa Trời rước người đi." Môi-se, trong việc thuật lại gia phả của những người thuộc dòng Nô-ê, không nói về Hê-nóc, người sống bấy nhiêu năm và qua đời, như ông nói về những người còn lại; nhưng, người mất biệt, vì Đức Chúa Trời rước người đi; tức là Ngài cất người lên; đem người lên trời cả hồn lẫn xác mà không chết, như được giải thích trong Hê-bơ-rơ 11:5. "Bởi đức tin, Hê-nóc được cất lên và không hề thấy sự chết." Bởi công việc kỳ diệu này của Đức Chúa Trời, công cuộc cứu chuộc được đưa tiến đến một tầm cao hơn, trong nhiều ý nghĩa, so với bao giờ hết trước đó.

Khi trình bày điều Đức Chúa Trời nhắm đến trong công cuộc cứu chuộc, hay những điều chính Ngài định đem đến; trong các điều khác tôi đã nhắc đến sự phục hồi trọn vẹn những tàn phá của sự sa ngã, về những người được chọn, cả hồn lẫn xác. Bấy giờ sự cất Hê-nóc lên là trường hợp đầu tiên của sự phục hồi về thân thể. Đã có nhiều trường hợp phục hồi linh hồn loài người bởi sự cứu chuộc của Đấng Christ, nhưng chưa có trường hợp nào cứu chuộc và thực sự cứu thân thể, cho đến bấy giờ. Mọi thân thể của những người được chọn đều sẽ được cứu cũng như linh hồn họ. Vào ngày tận thế, mọi thân thể họ sẽ thực sự được cứu chuộc; những người bấy giờ đã chết, bởi sự sống lại; và những người khác, bấy giờ còn sống, bởi khiến họ trải qua một sự biến đổi vinh quang. Có một số thân thể của các thánh đồ được sống lại và được vinh hiển, trong sự sống lại của Đấng Christ; và trước đó có một trường hợp thân thể được vinh hiển nơi Ê-li. Nhưng trường hợp đầu tiên trong mọi trường hợp là trường hợp Hê-nóc này.

Bởi điều này, công cuộc cứu chuộc được tiến hành thêm nữa; vì, công việc kỳ diệu này của Đức Chúa Trời đem lại một sự gia tăng lớn của ánh sáng Phúc Âm cho Hội Thánh, nhờ đó nó có một sự tỏ bày rõ ràng hơn về đời sau, và về phần thưởng vinh quang của các thánh đồ trên trời. Chúng ta được bảo, II Ti-mô-thê 1:10. "Mà bây giờ mới được bày ra bởi sự hiện ra của Đức Chúa Giê-xu Christ, Chúa Cứu Thế chúng ta, Ngài đã hủy phá sự chết, dùng Phúc Âm phô bày sự sống và sự không hề chết ra cho rõ ràng." Những gì được nói trong Cựu Ước về đời sau, rất mờ mịt, so với sự mặc khải đầy đủ hơn, rõ ràng hơn, và dồi dào hơn được ban về nó trong Tân Ước. Nhưng dù vậy, ngay trong những ngày đầu ấy, Hội Thánh của Đức Chúa Trời, trong trường hợp này, được ưu đãi với một trường hợp của nó đặt trước mắt họ, trong việc một trong các anh em của họ thực sự được đưa lên trời mà không chết; điều mà chúng ta có mọi lý do để nghĩ Hội Thánh của Đức Chúa Trời bấy giờ biết, như sau này họ biết sự cất Ê-li lên. Và như đây là một sự tỏ bày rõ ràng hơn về đời sau so với điều Hội Thánh đã hưởng trước đó, thì nó là một bảo chứng hay của tin của sự vinh hiển tương lai của mọi thánh đồ mà Đức Chúa Trời định qua sự cứu chuộc của Chúa Giê-xu Christ.

IX. Việc tiếp theo mà tôi sẽ nhận xét, là sự gìn giữ Hội Thánh của Đức Chúa Trời trong gia đình ấy mà Đấng Christ sẽ ra từ, trong suốt sự bội đạo lớn lao và chung mà đã đi trước cơn lụt. Hội Thánh của Đức Chúa Trời, rất có thể, nhỏ bé, so với phần còn lại của thế giới, từ lúc loài người bắt đầu gia tăng đông; hay từ lúc, Sáng Thế Ký 4:16. "Ca-in bèn lui ra khỏi mặt Đức Giê-hô-va, và ở tại xứ Nốt," được dịch ra, là xứ lưu đày. Hội Thánh dường như được duy trì chủ yếu trong dòng dõi Sết: vì đây là dòng dõi mà Đức Chúa Trời định thay thế cho A-bên mà Ca-in đã giết. Nhưng chúng ta không thể suy hợp lý rằng dòng dõi Sết là một phần năm mươi của thế giới: "Vì A-đam được một trăm ba mươi tuổi, bèn sanh một con trai," và đặt tên là Sết. Nhưng Ca-in, người dường như là kẻ cầm đầu những người không thuộc Hội Thánh, là con trưởng của A-đam, và có lẽ sinh chẳng bao lâu sau khi sa ngã, điều ấy chắc chắn chẳng bao lâu sau sự sáng tạo A-đam; thế nên có thời gian cho Ca-in có nhiều con trai trước khi Sết sinh ra; bên cạnh nhiều con khác, mà có lẽ A-đam và Ê-va có trước thời ấy, phù hợp với phước lành của Đức Chúa Trời, "Hãy sanh sản, thêm nhiều, làm cho đầy dẫy đất;" và nhiều con trong các con ấy có thể có con cái. Lịch sử Ca-in trước khi Sết sinh ra, dường như ngụ ý rằng có rất đông người trên đất: Sáng Thế Ký 4:14, 15. "Nầy, ngày nay, Chúa đã đuổi tôi ra khỏi đất nầy, tôi sẽ lánh mặt Chúa, sẽ đi lưu lạc phiêu bạt trên đất; rồi, xảy có ai gặp tôi, họ sẽ giết đi. Đức Giê-hô-va phán rằng: Bởi cớ ấy, nếu ai giết Ca-in, thì sẽ bị báo thù bảy bội. Đức Giê-hô-va bèn đánh dấu trên mình Ca-in, hầu cho ai gặp Ca-in thì chẳng giết." Và mọi người hiện hữu khi Sết sinh ra, hẳn phải được coi là đứng trong khả năng ngang nhau để gia tăng dòng dõi mình như ông; và vì thế, dòng dõi Sết chỉ là một phần nhỏ trong dân cư của thế giới.

Nhưng sau đời Ê-nót và Hê-nóc, (vì Hê-nóc được cất lên trước khi Ê-nót qua đời,) Hội Thánh của Đức Chúa Trời suy giảm rất nhiều, theo tỉ lệ khi vô số người thuộc dòng Sết, sinh ra trong Hội Thánh của Đức Chúa Trời, sa ngã, và nhập với thế gian gian ác, chủ yếu bởi các cuộc hôn nhân hỗn tạp với họ: như Sáng Thế Ký 6:1, 2, 4. "Vả, khi loài người bắt đầu thêm đông trên mặt đất, và sanh gái ra, thì các con trai của Đức Chúa Trời thấy con gái loài người đều xinh đẹp, bèn cưới vợ, lựa trong các con gái đó mà cưới. — Đời đó và đời sau, có những người cao lớn trên mặt đất, vì con trai Đức Chúa Trời đến cùng con gái loài người mà sanh con cái; đây là những tay anh hùng có danh từ đời xưa." Bởi các con trai Đức Chúa Trời tại đây, chắc chắn chỉ các con cái của Hội Thánh. Đó là một danh hiệu thường được ban cho họ trong Kinh Thánh. Họ kết hôn hỗn tạp với thế gian gian ác, và như thế lòng họ bị dẫn xa khỏi Đức Chúa Trời: và có một sự bội đạo lớn lao và liên tục khỏi Hội Thánh. Hội Thánh, vốn từng là một sự kiềm chế trên thế gian gian ác, suy giảm quá đỗi, và như thế sự gian ác cứ tiến tới không bị kiềm chế. Sa-tan, con rắn xưa là ma quỷ, kẻ đã cám dỗ ông bà tổ của chúng ta, và tự lập mình làm chúa của thế gian này, thịnh nộ quá đỗi; và mọi tưởng tượng của ý tưởng lòng người chỉ là xấu luôn, và đất đầy dẫy sự hung bạo. Dường như nó bị ngập lụt bởi sự gian ác bấy giờ, như sau này nó bị ngập bởi nước; và loài người nói chung bị nuốt chửng trong nó. Và bấy giờ Sa-tan làm một cố gắng hung bạo và mạnh mẽ nhất để nuốt Hội Thánh của Đức Chúa Trời; và suýt đã làm được. Nhưng dù vậy Đức Chúa Trời đã phục hồi nó giữa tất cả cơn lụt gian ác và hung bạo này. Ngài giữ nó trong dòng dõi ấy mà Đấng Christ sẽ ra từ. Ngài không để nó bị hủy diệt, vì có một phước trong nó. Có một gia đình đặc biệt, một gốc rễ mà từ đó nhánh công chính sau này sẽ đâm chồi. Và vì thế, dù các cành bị chặt bỏ, và cây dường như bị hủy diệt; thế mà Đức Chúa Trời, giữa tất cả, đã giữ sống gốc rễ này, bởi quyền năng cứu chuộc và ân điển kỳ diệu của Ngài, đến nỗi các cửa âm phủ không thắng được nó.

Như thế tôi đã trình bày Đức Chúa Trời đã tiến hành công việc lớn của sự cứu chuộc thế nào; tòa nhà đã tiến lên ra sao trong thời kỳ đầu tiên này, từ khi loài người sa ngã, cho đến khi Đức Chúa Trời giáng cơn lụt trên đất. Và tôi xin nhận xét rằng, dù lịch sử Môi-se trong khoảng ấy rất ngắn, thế mà nó vô cùng bao quát và đầy sự dạy dỗ. Và cũng có thể có ích cho chúng ta tại đây để nhận xét, hiệu năng của sự mua chuộc cứu chuộc ấy, vốn đã có những hiệu quả lớn lao như thế bao nhiêu thời đại trước khi Đấng Christ thực sự hiện ra.

PHẦN II.

TỪ CƠN LỤT ĐẾN SỰ GỌI ÁP-RA-HAM.

Tôi tiến hành bấy giờ để trình bày công việc ấy đã được tiến hành thế nào từ lúc bắt đầu cơn lụt cho đến sự gọi Áp-ra-ham. Vì dù cơn lụt mạnh mẽ, phổ quát ấy đã lật đổ thế giới: thế mà nó không lật đổ tòa nhà này của Đức Chúa Trời, công cuộc cứu chuộc. Công việc này cứ tiến lên; và thay vì bị lật đổ, nó tiếp tục được xây lên, để chuẩn bị thêm cho sự đến vào thế gian của Đấng Cứu Thế vĩ đại, vì sự cứu chuộc dân Ngài.

I. Chính cơn lụt là một công việc của Đức Chúa Trời thuộc về công việc lớn này, và có khuynh hướng thúc đẩy nó. Mọi công việc mạnh mẽ của Đức Chúa Trời từ khi loài người sa ngã cho đến ngày tận thế, đều có thể qui về công việc này; và nếu được nhìn trong quan điểm đúng, sẽ hiện ra như những phần của nó; và bấy nhiêu bước để tiến hành nó; và chắc chắn một công việc lớn lao, đáng chú ý và phổ quát như thế, như cơn lụt đã là, không thể bị loại trừ. Nhờ đó Đức Chúa Trời đã dẹp khỏi đường những kẻ thù và chướng ngại sẵn sàng lật đổ nó.

Sa-tan dường như đã thịnh nộ kinh khiếp ngay trước cơn lụt, và cơn thịnh nộ của hắn bấy giờ chắc chắn là, như nó luôn đã là, chủ yếu chống lại Hội Thánh của Đức Chúa Trời để lật đổ nó; và hắn đã làm đất đầy dẫy sự hung bạo và thịnh nộ chống lại nó. Hắn đã lôi kéo hầu hết cả thế giới về phe mình, và họ đứng dưới cờ hắn chống lại Đấng Christ và Hội Thánh Ngài. Chúng ta đọc rằng đất đầy dẫy sự hung bạo; và chắc chắn sự hung bạo ấy chủ yếu chống lại Hội Thánh, trong sự ứng nghiệm điều đã được báo trước: Ta sẽ làm cho mày cùng người nữ nghịch thù nhau, dòng dõi mày cùng dòng dõi người nữ nghịch thù nhau. Sự thù nghịch và hung bạo của họ lớn lao đến thế, và các kẻ thù của Hội Thánh đông đảo đến thế, cả thế giới chống lại nó, đến nỗi nó đã đến cực điểm cuối cùng. Những lời quở trách của Nô-ê, và sự giảng đạo công chính của ông, hoàn toàn bị coi thường. Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã tranh đấu với họ một trăm hai mươi năm, nhưng tất cả đều vô ích; và Hội Thánh bị thu hẹp đến giới hạn chật hẹp đến nỗi bị giới hạn trong một gia đình. Không có viễn cảnh nào khác ngoài việc họ nuốt chửng hoàn toàn Hội Thánh, và điều ấy trong một thời gian rất ngắn; và như thế hủy diệt hoàn toàn gốc rễ nhỏ bé ấy có phước trong nó, mà Đấng Cứu Chuộc sẽ ra từ.

Và vì thế, việc Đức Chúa Trời hủy diệt những kẻ thù của Hội Thánh bởi cơn lụt thuộc về công việc cứu chuộc này; vì đó là một việc được làm trong sự ứng nghiệm giao ước ân điển, như nó đã được mặc khải cho A-đam: "Ta sẽ làm cho mày cùng người nữ, dòng dõi mày cùng dòng dõi người nữ nghịch thù nhau; Người sẽ giày đạp đầu mày." Sáng Thế Ký 3:15. Đây chỉ là một sự hủy diệt dòng dõi con rắn giữa cơn thịnh nộ hung bạo nhất của chúng chống lại dòng dõi người nữ, khi dòng dõi ấy đang trong nguy hiểm tột cùng bởi chúng.

Chúng ta đọc trong Kinh Thánh về hầu như không có sự hủy diệt dân tộc nào mà một lý do chính được đưa ra không phải là, sự thù nghịch và gây hại của họ chống lại Hội Thánh của Đức Chúa Trời; và chắc chắn đây là một lý do chính của sự hủy diệt mọi dân tộc bởi cơn lụt. Những người cao lớn ở trong những ngày ấy, rất có thể, đã tự làm mình có danh tiếng bởi những việc lớn lao của họ chống lại thiên đàng, và chống lại Đấng Christ và Hội Thánh Ngài, những con trai còn lại của Đức Chúa Trời chưa tự làm mình hư hoại.

Chúng ta đọc rằng, ngay trước khi thế giới sẽ bị hủy diệt bởi lửa, "các dân ở bốn phương đất, sẽ nhóm họp lại nghịch cùng Hội Thánh như cát biển, và sẽ lên khắp cùng đất, vây trại các thánh đồ và thành yêu dấu; bấy giờ có lửa từ trên trời ở nơi Đức Chúa Trời giáng xuống, thiêu diệt chúng nó," Khải Huyền 20:8, 9. Và dường như có điều rất song song với nó, ngay trước khi thế giới bị hủy diệt bởi nước. Và vì thế sự hủy diệt của chúng là một công việc của Đức Chúa Trời cũng thuộc về công cuộc cứu chuộc, như sự hủy diệt người Ê-díp-tô thuộc về sự cứu chuộc con cái Y-sơ-ra-ên ra khỏi Ê-díp-tô, hay như sự hủy diệt đạo quân mạnh mẽ của San-chê-ríp, vốn đã vây Giê-ru-sa-lem để hủy diệt nó, thuộc về sự cứu chuộc thành ấy của Đức Chúa Trời khỏi tay chúng.

Nhờ cơn lụt này, mọi kẻ thù của dân Đức Chúa Trời, mà nắm nhỏ bé ấy không có sức chống cự, đã bị cuốn đi một lần. Đức Chúa Trời đã bênh vực họ, xuất hiện vì họ chống lại các kẻ thù họ, và dìm những kẻ mà họ đã sợ hãi, trong cơn lụt nước, như Ngài đã dìm các kẻ thù của Y-sơ-ra-ên đuổi theo họ trong Biển Đỏ.

Thật ra Đức Chúa Trời có thể đã dùng những cách khác để giải cứu Hội Thánh Ngài: Ngài có thể đã cải hóa cả thế giới thay vì dìm nó; và cũng vậy Ngài có thể đã dùng một cách khác thay vì dìm người Ê-díp-tô trong Biển Đỏ. Nhưng điều ấy không phải là luận cứ rằng cách Ngài đã dùng, không phải là một cách để tỏ lòng thương xót cứu chuộc của Ngài đối với họ.

Bởi cơn lụt các kẻ thù của dân Đức Chúa Trời bị tước khỏi đất, và cả đất được ban cho Nô-ê và gia đình ông để chiếm hữu nó trong yên lặng; như Đức Chúa Trời đã dọn chỗ cho dân Y-sơ-ra-ên trong Ca-na-an, bằng cách đuổi các kẻ thù họ khỏi trước mặt họ. Và việc Đức Chúa Trời như thế lấy sự chiếm hữu của các kẻ thù của Hội Thánh, và ban tất cả cho Hội Thánh Ngài, phù hợp với lời hứa của giao ước ân điển: Thi Thiên 37:9-11. "Vì những kẻ làm ác sẽ bị diệt; nhưng những kẻ nào trông đợi Đức Giê-hô-va sẽ được đất làm cơ nghiệp. Một chút nữa kẻ ác không còn; ngươi sẽ xem xét chỗ hắn, thật không còn nữa. Song những kẻ hiền từ sẽ được đất làm cơ nghiệp, và được khoái lạc về bình yên dư dật."

II. Một điều nữa thuộc về cùng một công việc ấy, là việc Đức Chúa Trời đã giữ gìn một cách lạ lùng gia đình mà Đấng Cứu Chuộc sẽ ra từ đó, khi cả thế gian còn lại đều bị nhấn chìm. Việc Đức Chúa Trời dìm ngập thế gian, và việc Ngài cứu Nô-ê cùng gia đình ông, đều có thể quy về công việc lớn lao này. Việc cứu Nô-ê và gia đình ông thuộc về nó theo hai cách, tức là vì Đấng Cứu Chuộc sẽ ra từ gia đình đó, và đó là thân thể huyền nhiệm của Chúa Giê-xu Christ đã được cứu ở đây. Cách thức cứu những người ấy, khi cả thế gian còn lại đều bị lật đổ, thật là lạ lùng. Đó là một hình bóng lạ lùng về sự cứu chuộc của Chúa Giê-xu Christ, về sự cứu chuộc được đóng ấn bằng lễ báp-têm bằng nước, và Tân Ước nói đến như vậy, như I Phi-e-rơ 3:20-21: "là những kẻ không vâng lời, mà Đức Chúa Trời đã lấy lòng nhịn nhục mà đợi chờ trong ngày Nô-ê, khi chiếc tàu đương đóng, trong đó có ít người được cứu bởi nước, là tám người. Phép báp-têm bây giờ bèn là ảnh tượng của sự ấy để cứu anh em, phép ấy không phải sự làm sạch ô uế của thân thể, nhưng một sự trả lời với Đức Chúa Trời bằng lương tâm tốt, bởi sự sống lại của Chúa Giê-xu Christ." Nước ấy đã rửa sạch sự ô uế của thế gian, đã làm sạch thế gian khỏi những kẻ gian ác, là một hình bóng của huyết của Chúa Giê-xu Christ, Đấng cất đi tội lỗi của thế gian. Nước ấy đã giải cứu Nô-ê và các con trai ông khỏi kẻ thù của họ, là một hình bóng của huyết giải cứu Hội Thánh của Đức Chúa Trời khỏi tội lỗi của họ, là kẻ thù tệ hại nhất của họ. Nước ấy dồi dào và dư dật đến nỗi nó đầy tràn cả thế gian, và dâng lên trên các đỉnh núi cao nhất, là một hình bóng của huyết ấy, đủ cho cả thế gian; đủ để chôn vùi những núi tội lỗi cao nhất. Chiếc tàu, nơi ẩn náu và chỗ trú ẩn của Hội Thánh trong cơn bão tố và lụt lội này, là một hình bóng của Chúa Giê-xu Christ, nơi trú ẩn thật của Hội Thánh khỏi những cơn bão và lụt của cơn thịnh nộ Đức Chúa Trời.

III. Điều tiếp theo tôi muốn nhận xét là, sự ban đất mới mà Đức Chúa Trời ban cho Nô-ê và gia đình ông ngay sau cơn lụt, như được lập trên giao ước ân điển. Của lễ của Chúa Giê-xu Christ được tiêu biểu qua việc Nô-ê xây một bàn thờ cho Đức Giê-hô-va, và dâng một của lễ bằng mọi thú vật sạch, và mọi loài chim sạch. Và chúng ta có chép về việc Đức Chúa Trời nhậm của lễ này: và theo đó Ngài ban phước cho Nô-ê, và lập giao ước Ngài cùng người, và cùng dòng dõi người, hứa sẽ không hủy diệt đất như thế nữa; chỉ ra rằng ấy là bởi của lễ của Chúa Giê-xu Christ, mà ơn của Đức Chúa Trời được đạt, và dân sự Ngài được an toàn khỏi các sự đoán phạt hủy diệt, và đạt được phước lành của Đức Chúa Trời. Và Đức Chúa Trời bây giờ, nhân dịp của lễ mà Nô-ê dâng, ban cho ông và hậu tự ông một sự ban đất mới; một quyền mới cai trị các loài thọ tạo, như được lập trên của lễ đó, và như vậy được lập trên giao ước ân điển. Và vì vậy nó phải được xem như một sự ban cho khác với sự ban cho đã được ban cho A-đam, Sáng Thế Ký 1:28. "Đức Chúa Trời ban phước cho loài người và phán rằng: Hãy sanh sản, thêm nhiều, làm cho đầy dẫy đất; hãy làm cho đất phục tùng, hãy quản trị loài cá dưới biển, loài chim trên trời cùng các vật sống hành động trên mặt đất." Sự ban cho đó không được lập trên giao ước ân điển; vì nó được ban cho A-đam khi ông còn ở dưới giao ước việc làm, và vì vậy đã bị bãi bỏ khi giao ước đó chấm dứt. Từ đó mà ra, đất đã bị lấy khỏi loài người bởi cơn lụt: vì sự ban cho đầu tiên đã bị mất; và Đức Chúa Trời chưa hề ban một sự ban cho nào khác sau đó, mãi cho đến sau cơn lụt. Nếu giao ước đầu tiên chưa bị vi phạm, Đức Chúa Trời hẳn đã chẳng bao giờ dìm ngập thế gian, và như vậy lấy nó khỏi loài người; vì khi ấy sự ban cho đầu tiên ban cho loài người hẳn đã còn hiệu lực. Nhưng khi nó đã bị vi phạm, Đức Chúa Trời sau một thời gian đã hủy diệt đất, khi sự gian ác của loài người lớn.

Nhưng sau cơn lụt, khi Nô-ê dâng một của lễ tiêu biểu cho của lễ của Chúa Giê-xu Christ, Đức Chúa Trời trong khi ngửi mùi thơm, hay nhậm của lễ—vì nó là sự tiêu biểu cho của lễ thật của Chúa Giê-xu Christ, vốn thật là mùi thơm cho Đức Chúa Trời—ban cho Nô-ê một sự ban đất mới, được lập trên giao ước ân điển vốn bởi của lễ của Chúa Giê-xu Christ, cùng một lời hứa kèm theo, rằng bây giờ đất sẽ không còn bị hủy diệt nữa, cho đến sự hoàn tất mọi sự; (Sáng Thế Ký 8:20-22; 9:1-3, 7.) Lý do tại sao một lời hứa như vậy, rằng Đức Chúa Trời sẽ không hủy diệt đất nữa, được thêm vào sự ban cho ban cho Nô-ê, mà không được thêm vào sự ban cho ban cho A-đam, là vì sự ban này được lập trên giao ước ân điển, mà Chúa Giê-xu Christ là Đấng bảo đảm, và vì vậy không thể bị vi phạm. Và vì vậy mà nay, dầu sự gian ác của loài người đã nổi lên một cách kinh khiếp, và đất đã đầy dẫy sự hung bạo và gian ác, hết đời này đến đời khác, và sự gian ác càng kinh khiếp và nghiêm trọng hơn nhiều, vì nghịch cùng ánh sáng và lòng thương xót lớn hơn biết bao; nhất là trong những ngày của Phúc Âm này: nhưng sự nhịn nhục của Đức Chúa Trời vẫn còn; Đức Chúa Trời không hủy diệt đất: lòng thương xót và sự khoan dung của Ngài còn theo lời hứa Ngài; và sự ban cho Ngài đã lập với Nô-ê và các con trai ông còn vững chắc và hiệu lực, vì được lập trên giao ước ân điển.
IV. Về điều này Đức Chúa Trời lập lại với Nô-ê và các con trai ông giao ước ân điển, Sáng Thế Ký 9:9-10. "Còn ta đây, ta lập giao ước cùng các ngươi, cùng dòng dõi các ngươi, và cùng mọi vật sống ở với các ngươi," v.v.; đó là giao ước ân điển; mà ngay cả loài thú cũng được ích lợi này, là nó sẽ không bao giờ bị hủy diệt nữa cho đến sự hoàn tất mọi sự. Bởi cách diễn đạt này trong Kinh Thánh, giao ước ta, thường phải hiểu là giao ước ân điển. Cách diễn đạt, ta sẽ lập giao ước ta cùng các ngươi, và cùng dòng dõi các ngươi, cho thấy rõ ràng, rằng đó là một giao ước đã hiện hữu, và Nô-ê hẳn đã hiểu bởi tên gọi đó là giao ước ân điển.

V. Việc Đức Chúa Trời làm thất bại ý định xây thành và tháp Ba-bên thuộc về công việc lớn của sự cứu chuộc. Vì đó đã được khởi sự trong sự chống nghịch với công trình lớn của Đức Chúa Trời mà chúng ta đang nói đến. Việc loài người lo toan xây một thành và tháp như vậy là một hiệu quả của sự hư hoại mà loài người lúc bấy giờ đã sa vào. Thành và tháp này được dựng lên trong sự chống nghịch với thành của Đức Chúa Trời, như vị thần mà họ xây nó cho, là sự kiêu ngạo của họ. Khi đã chìm vào khuynh hướng lìa bỏ Đức Chúa Trời thật, thần tượng đầu tiên họ dựng lên thay chỗ Ngài, là danh tiếng của chính họ. Và như thành và tháp này có nền được đặt trong sự kiêu ngạo và hư vinh của loài người, và sự tự cao của tâm trí họ, thì nó cũng được xây trên một nền trái hẳn với bản chất của nước của Chúa Giê-xu Christ, và thành được cứu chuộc của Ngài, vốn có nền được đặt trong sự khiêm nhường.

Vì vậy Đức Chúa Trời thấy rằng nó có xu hướng làm thất bại ý định của công trình lớn được lập trong sự hạ mình của Chúa Giê-xu Christ: và vì vậy điều đó làm Đức Giê-hô-va không đẹp lòng, và Ngài đã làm bại hoại và làm rối loạn ý định đó. Đức Chúa Trời sẽ làm thất bại và làm rối loạn mọi ý định khác, được dựng lên trong sự chống nghịch với công việc lớn của sự cứu chuộc.

Ê-sai 2, khi tiêu biểu Đức Chúa Trời lập nước của Chúa Giê-xu Christ trong thế gian, báo trước rằng, để làm điều đó, Ngài sẽ hạ sự tự cao của loài người xuống, và ngày của Đức Giê-hô-va sẽ giáng trên mọi tháp cao, và trên mọi vách thành bền vững, v.v. Nước của Chúa Giê-xu Christ được lập, bằng cách hạ mọi sự cao xuống để dọn đường cho nó, II Cô-rinh-tô 10:4-5. "Vả, những khí giới mà chúng tôi dùng để chiến tranh là không phải thuộc về xác thịt đâu, bèn là bởi quyền năng của Đức Chúa Trời, có sức mạnh để đạp đổ các đồn lũy: nhờ khí giới đó chúng tôi đánh đổ các lý luận, mọi sự cao tự nổi lên nghịch cùng sự hiểu biết Đức Chúa Trời, và bắt hết các ý tưởng làm tôi vâng phục Đấng Christ." Điều được làm trong một linh hồn riêng, để dọn đường cho việc lập nước của Chúa Giê-xu Christ, là phá hủy Ba-bên trong linh hồn đó.

Họ định xây Ba-bên lên đến trời. Tuy nhiên, công trình mà chúng ta đang nói đến sẽ thật sự lên đến trời, đến các tầng trời cao nhất, vào ngày cuối cùng của thế gian, khi nó sẽ được hoàn tất: và vì vậy Đức Chúa Trời đã không để công trình của kẻ thù Ngài, trong sự chống nghịch với nó, được thịnh vượng. Nếu họ đã thịnh vượng trong việc xây thành và tháp đó, nó hẳn đã giữ thế gian của những kẻ gian ác, những kẻ thù của Hội Thánh, lại với nhau, như đó là ý định của họ. Họ hẳn đã còn hiệp một trong một thành lớn, mạnh mẽ; và như vậy đã quá mạnh đối với thành của Đức Chúa Trời.

Ba-bên này cũng chính là thành Ba-by-lôn; vì Ba-by-lôn trong nguyên văn là Ba-bên. Nhưng Ba-by-lôn luôn được nói đến trong Kinh Thánh như chủ yếu chống nghịch với thành của Đức Chúa Trời, như một kẻ thù mạnh mẽ và đáng sợ, mặc dầu đã có sự ngăn trở lớn này đối với việc xây dựng nó lúc ban đầu. Nhưng có lẽ nó hẳn đã mạnh mẽ hơn nhiều, và có thể làm khổ sở nếu không hủy diệt được Hội Thánh của Đức Chúa Trời, nếu nó đã không bị ngăn trở như vậy.

Như vậy là trong lòng nhân từ đối với Hội Thánh Ngài, và trong việc tiến hành ý định lớn của sự cứu chuộc, mà Đức Chúa Trời đã ngăn việc xây thành và tháp Ba-bên.

VI. Việc phân tán các dân tộc, và chia đất cho dân cư nó, ngay sau khi Đức Chúa Trời đã khiến việc xây Ba-bên ngưng lại. Điều này đã được làm sao cho phù hợp nhất với ý định lớn của sự cứu chuộc. Và đặc biệt, Đức Chúa Trời trong đó đã để mắt đến sự rao truyền Phúc Âm trong tương lai giữa các dân tộc. Họ đã được đặt như vậy, nơi cư trú của họ bị giới hạn như vậy, chung quanh xứ Ca-na-an, cho phù hợp nhất với ý định đó. Phục-truyền Luật-lệ Ký 32:8. "Khi Đấng Chí Cao phân phát sản nghiệp cho các dân, khi Ngài phân tán con cái loài người, thì Ngài định bờ cõi các dân, theo số người của con cái Y-sơ-ra-ên." Công Vụ 17:26-27. "Ngài đã làm cho muôn dân sanh ra bởi chỉ một người, và khiến ở khắp trên mặt đất, định trước thì giờ đời người ta cùng giới hạn chỗ ở, để tìm kiếm Đức Chúa Trời, và hết sức rờ tìm cho được." Xứ Ca-na-an là nơi thuận tiện nhất trong mọi nơi trên thế gian, cho mục đích rao truyền ánh sáng đã được mặc khải giữa các dân tộc nói chung. Đế quốc La-mã, phần chính của thế giới văn minh, trong thời đại các sứ đồ, ở trong các xứ chung quanh Giê-ru-sa-lem. Ma quỷ thấy được lợi thế của vị trí các dân tộc này cho việc thúc đẩy công việc lớn của sự cứu chuộc, và sự bất lợi của nó đối với lợi ích của nước nó, sau đó đã dẫn nhiều dân tộc vào những vùng xa xôi nhất của thế gian, để đưa họ ra khỏi đường của Phúc Âm. Như vậy nó đã dẫn một số vào Mỹ châu; và những kẻ khác vào các vùng lạnh phương bắc, hầu như không thể đến được.

VII. Một điều nữa tôi muốn nói trong thời kỳ này, là việc Đức Chúa Trời giữ gìn đạo thật trong dòng dõi mà Chúa Giê-xu Christ sẽ ra từ đó, khi thế gian nói chung đã bội đạo sang thờ hình tượng, và Hội Thánh đang trong nguy cơ sắp bị nuốt chửng trong sự hư hoại chung. Dầu Đức Chúa Trời vừa mới làm những việc lạ lùng cho sự giải cứu Hội Thánh Ngài, và đã tỏ lòng thương xót lớn đối với nó, đến nỗi vì cớ nó mà hủy diệt cả phần còn lại của thế gian; và dầu Ngài vừa mới lập lại và xác nhận giao ước ân điển Ngài với Nô-ê và các con trai ông; nhưng lòng hư hoại của loài người lại quá dễ lìa bỏ Đức Chúa Trời, và chìm vào vực sâu của sự gian ác, tối tăm, và dối trá, đến nỗi thế gian ngay sau cơn lụt đã sa vào sự thờ hình tượng thô tục; đến nỗi trước thời Áp-ra-ham bệnh hoạn đã trở nên gần như phổ quát. Đất đã trở nên rất hư hoại vào thời xây Ba-bên; ngay cả dân sự của Đức Chúa Trời, dòng dõi mà Chúa Giê-xu Christ sẽ đến. Giô-suê 24:2. "Tổ phụ các ngươi thuở xưa, tức là Tha-rê, cha của Áp-ra-ham, và cha của Na-cô, ở phía bên kia sông, và hầu việc các thần khác." Phía bên kia sông nghĩa là bên kia sông Ơ-phơ-rát, nơi tổ tiên của Áp-ra-ham ở.

Chúng ta không nên hiểu, rằng họ đã hoàn toàn bị lôi kéo sang thờ hình tượng, để lìa bỏ Đức Chúa Trời thật. Vì Đức Chúa Trời được nói là Đức Chúa Trời của Na-cô: Sáng Thế Ký 31:53. "Nguyện Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham, Đức Chúa Trời của Na-cô, Đức Chúa Trời của cha các anh phân xét giữa chúng ta!" Nhưng họ đã dự phần ở một mức độ nào đó vào sự hư hoại chung và gần như phổ quát của thời đại; như Sa-lô-môn đã bị nhiễm sự hư hoại thờ hình tượng ở một mức độ; và như con cái Y-sơ-ra-ên tại Ê-díp-tô được nói là hầu việc các thần khác, dầu Hội Thánh thật của Đức Chúa Trời ở giữa họ; và như đã có những tượng được giữ một thời gian khá lâu trong gia đình Gia-cốp, sự hư hoại được đem từ Pha-đan A-ram, nơi ông đã lấy vợ.

Đây là lần thứ hai Hội Thánh gần như bị đưa đến chỗ không còn gì bởi sự hư hoại và sự bội đạo chung của thế gian khỏi đạo thật. Nhưng đạo thật vẫn được giữ trong gia đình mà Chúa Giê-xu Christ sẽ ra từ đó. Đó là một thí dụ nữa về việc Đức Chúa Trời giữ gìn Hội Thánh Ngài một cách đáng chú ý trong thời gian lụt lội chung của sự gian ác; và trong đó, dầu chúa của đời này nổi giận, và gần như đã nuốt chửng Hội Thánh của Đức Chúa Trời, nhưng Ngài đã không để các cửa âm phủ thắng được nó.

PHẦN III.

TỪ SỰ KÊU GỌI ÁP-RA-HAM ĐẾN MÔI-SE.

Tôi nay tiến tới để chỉ ra công việc cứu chuộc đã được tiến hành như thế nào từ sự kêu gọi Áp-ra-ham đến Môi-se. Và,

I. Đức Chúa Trời đã đẹp lòng nay phân rẽ người mà Chúa Giê-xu Christ sẽ ra từ đó, khỏi phần còn lại của thế gian, hầu Hội Thánh Ngài được duy trì trong gia đình và hậu tự người cho đến thời đó. Ngài đã gọi Áp-ra-ham ra khỏi xứ mình, và khỏi bà con mình, để đi vào một xứ xa mà Đức Chúa Trời sẽ chỉ cho; và đem người trước hết ra khỏi U-rơ xứ Canh-đê đến Cha-ran, rồi đến xứ Ca-na-an.

Trước đây đã nhận xét, rằng sự hư hoại thờ hình tượng của thế gian lúc bấy giờ đã trở nên chung; loài người gần như hoàn toàn bị sự thờ hình tượng tràn ngập. Vì vậy Đức Chúa Trời thấy cần thiết, để duy trì đạo thật trong thế gian, phải có một gia đình được phân rẽ khỏi mọi gia đình khác. Điều đó chứng tỏ đã đến lúc phải dùng cách này, kẻo Hội Thánh của Chúa Giê-xu Christ bị cuốn đi hoàn toàn với sự bội đạo. Vì xứ và bà con của chính Áp-ra-ham phần nhiều đã sa ngã; và nếu không có sự can thiệp phi thường của Đấng Quan Phòng, thì rất có thể, trong một hai đời nữa, đạo thật trong dòng dõi này đã tuyệt diệt. Và vì vậy Đức Chúa Trời đã gọi Áp-ra-ham, người mà trong gia đình người Ngài định duy trì đạo thật, ra khỏi xứ mình, và khỏi bà con mình, đến một xứ rất xa, hầu hậu tự người ở đó còn là một dân được phân rẽ khỏi mọi dân còn lại trên thế gian; hầu đạo thật được duy trì ở đó, trong khi cả loài người còn lại đều bị sự thờ ngoại giáo nuốt chửng.

Xứ Canh-đê, nơi Áp-ra-ham được gọi ra, là xứ chung quanh Ba-bên. Ba-bên, hay Ba-by-lôn, là thành chính của Canh-đê. Các học giả suy đoán bởi những gì họ thu thập được từ các tài liệu cổ nhất, rằng chính trong xứ này sự thờ hình tượng bắt đầu trước hết; rằng Ba-bên và Canh-đê là nơi nguyên thủy và chính của sự thờ các tượng, từ đó nó lan ra các dân tộc khác. Và vì vậy xứ Canh-đê, xứ Ba-by-lôn, được gọi trong Kinh Thánh là xứ của những tượng chạm; Giê-rê-mi 50:35, 38. "Gươm sẽ đến trên người Canh-đê, Đức Giê-hô-va phán vậy, và trên dân cư Ba-by-lôn, trên các quan trưởng nó và các kẻ khôn ngoan nó.—Sự hạn hán sẽ đến trên các dòng nước nó, và chúng nó sẽ khô cạn; vì ấy là xứ của những tượng chạm, chúng nó điên cuồng vì thần tượng." Đức Chúa Trời gọi Áp-ra-ham ra khỏi xứ thờ hình tượng này, đến một nơi rất xa nó. Và khi người đến đó, Ngài không cho người cơ nghiệp nào trong đó, không đến nỗi đặt chân lên; nhưng người còn là khách lạ và kẻ ở trọ, hầu người và gia đình người được giữ phân rẽ khỏi cả thế gian.

Đây là một điều mới: Đức Chúa Trời chưa bao giờ dùng cách như vậy trước đây. Hội Thánh Ngài chưa hề được phân rẽ khỏi phần còn lại của thế gian theo cách này cho đến nay; nhưng thường ở chung với họ, không có rào hay hàng rào nào để giữ họ phân rẽ; hậu quả tai hại của điều đó đã được thấy một lần rồi lại một lần. Trước cơn lụt, hậu quả của việc dân sự Đức Chúa Trời sống lẫn lộn với thế gian gian ác, không có bức tường phân rẽ đáng chú ý nào, là, các con trai của Hội Thánh kết hôn với những người khác, và do đó gần như mọi người sớm bị nhiễm, và Hội Thánh gần như bị đưa đến chỗ không còn gì. Cách mà Đức Chúa Trời lúc đó dùng để rào Hội Thánh là, dìm ngập thế gian gian ác, và cứu Hội Thánh trong tàu. Trước khi Áp-ra-ham được gọi, thế gian đã lại trở nên hư hoại. Nhưng nay Đức Chúa Trời dùng một cách khác; Ngài không hủy diệt thế gian gian ác, và cứu Áp-ra-ham, và vợ ông, và Lót, nhưng gọi những người này đi và sống phân rẽ khỏi phần còn lại của thế gian.

Đây là một điều mới và lớn, mà Đức Chúa Trời đã làm đối với công việc cứu chuộc. Đó là khoảng giữa thời gian từ sự sa ngã của loài người đến sự đến của Chúa Giê-xu Christ; khoảng hai ngàn năm trước khi Đấng Cứu Chuộc lớn sẽ hiện ra. Nhưng bởi sự kêu gọi Áp-ra-ham, tổ phụ của Chúa Giê-xu Christ, một nền đã được đặt để duy trì Hội Thánh trong thế gian, cho đến khi Chúa Giê-xu Christ đến. Vì thế gian đã trở nên thờ hình tượng, nên cần thiết để làm điều này, dòng dõi của người nữ phải được phân rẽ khỏi nó như vậy.

Và rồi cần thiết phải có một dân tộc riêng được phân rẽ khỏi phần còn lại của thế gian, để nhận các hình bóng và lời tiên tri sẽ được ban về Chúa Giê-xu Christ, để dọn đường cho sự đến của Ngài; hầu cho họ được giao phó các lời sấm của Đức Chúa Trời; hầu bởi họ lịch sử các công việc lớn của Đức Chúa Trời về sự sáng tạo và sự quan phòng được giữ gìn; hầu Chúa Giê-xu Christ được sanh ra bởi dân tộc này; và hầu từ đây ánh sáng của Phúc Âm chiếu ra cho phần còn lại của thế gian. Những mục đích này không thể đạt được tốt, nếu dân sự Đức Chúa Trời, suốt hai ngàn năm này, đã sống lẫn lộn với thế gian ngoại giáo. Vì vậy sự kêu gọi Áp-ra-ham có thể được xem như một thứ nền mới được đặt cho Hội Thánh hữu hình của Đức Chúa Trời, trong một trạng thái phân biệt và có trật tự hơn. Áp-ra-ham, là người mà nền này được đặt trong người, được tiêu biểu trong Kinh Thánh như thể ông là cha của cả Hội Thánh, cha của mọi kẻ tin; một gốc mà từ đó Hội Thánh hữu hình mọc lên như một cây, phân biệt với mọi cây khác. Của cây này Chúa Giê-xu Christ là chồi công chính; và từ nó, sau khi Chúa Giê-xu Christ đến, các cành tự nhiên đã bị bẻ đi, và dân Ngoại được tháp vào. Vì vậy Áp-ra-ham vẫn còn là cha, là gốc của Hội Thánh. Đó là cùng một cây mà, từ khởi đầu nhỏ trong thời Áp-ra-ham, trong những ngày của Phúc Âm này đã xòe cành trên phần lớn đất, và sẽ đầy cả đất trong kỳ định, và vào ngày cuối cùng của thế gian sẽ được dời từ đất thế gian vào vườn địa đàng của Đức Chúa Trời.

II. Kèm theo điều này là một sự mặc khải và xác nhận đầy đủ và đặc biệt hơn về giao ước ân điển hơn bao giờ trước đây. Trước điều này đã có hai lần ban hành hay xác nhận đặc biệt và long trọng của giao ước này; một lần, cho tổ phụ đầu tiên chúng ta, ngay sau sự sa ngã; lần kia, cho Nô-ê và gia đình ông, ngay sau cơn lụt. Và nay có lần thứ ba, lúc và sau sự kêu gọi Áp-ra-ham. Nay được mặc khải cho Áp-ra-ham, không những Chúa Giê-xu Christ sẽ đến; mà Ngài sẽ là dòng dõi người; và hứa, rằng mọi họ hàng trên đất sẽ được phước trong Ngài. Và Đức Chúa Trời đã lặp lại các lời hứa này cho Áp-ra-ham. Lời hứa đầu tiên là khi Ngài mới gọi người, Sáng Thế Ký 12:2. "Ta sẽ làm cho ngươi nên một dân lớn; ta sẽ ban phước cho ngươi, cùng làm nổi danh ngươi, và ngươi sẽ thành một nguồn phước." Cùng lời hứa đó được lập lại sau khi người vào xứ Ca-na-an, (Sáng Thế Ký 13:14-17.) Lại sau khi Áp-ra-ham trở về từ cuộc đánh bại các vua, (Sáng Thế Ký 15:5-6.) Và lần thứ tư, sau khi người dâng Y-sác, (Sáng Thế Ký 22:16-18.)

Trong sự lập lại giao ước ân điển này với Áp-ra-ham, nhiều điều đặc biệt về nó đã được mặc khải đầy đủ hơn trước; không những Chúa Giê-xu Christ sẽ là dòng dõi của Áp-ra-ham, mà còn, sự kêu gọi dân Ngoại, rằng mọi dân tộc sẽ được đem vào Hội Thánh, mọi họ hàng trên đất được làm cho có phước. Và rồi điều kiện lớn của giao ước ân điển, tức là đức tin, nay đã được làm cho biết đầy đủ hơn. Sáng Thế Ký 15:5-6. "Đoạn, Ngài dẫn người ra ngoài và phán rằng: Ngươi hãy ngó lên trời, và nếu ngươi đếm được các ngôi sao thì hãy đếm đi. Ngài lại phán rằng: Dòng dõi ngươi cũng sẽ như vậy. Áp-ram tin Đức Giê-hô-va, thì Ngài kể sự đó là công chính cho người." Điều này được chú ý nhiều trong Tân Ước, như điều mà vì đó Áp-ra-ham được gọi là cha của các kẻ tin.

Và như nay đã có sự mặc khải thêm về giao ước ân điển, thì cũng có sự xác nhận thêm về nó bằng các ấn và bảo chứng; đặc biệt, phép cắt bì, vốn là một ấn của giao ước ân điển, như thấy bởi sự lập đầu tiên của nó, Sáng Thế Ký 17. Ở đó thấy rõ là một ấn của giao ước đó mà bởi đó Đức Chúa Trời hứa làm cho Áp-ra-ham nên cha của nhiều dân tộc, (Sáng Thế Ký 17:5, 9-10.) Và chúng ta được dạy rõ ràng, rằng nó là một ấn của sự công chính bởi đức tin, Rô-ma 4:11. Nói về Áp-ra-ham, sứ đồ nói, người đã nhận lấy dấu cắt bì làm ấn của sự công chính bởi đức tin.

Gia đình và hậu tự của Áp-ra-ham phải được giữ phân rẽ khỏi phần còn lại của thế gian, cho đến khi Chúa Giê-xu Christ đến; và nghi thức thánh này là bức tường phân rẽ chính. Ngoài ra, Đức Chúa Trời đã ban cho Áp-ra-ham một bảo chứng đáng chú ý về sự ứng nghiệm lời hứa Ngài đã hứa cùng người, trong chiến thắng của người trên Gô-đô-la-ô-me và các vua đi với ông. Gô-đô-la-ô-me dường như là một hoàng đế lớn, trị vì trên phần lớn thế gian vào thời đó; và dầu ông có ngai tại Ê-lam, vốn không kém, nếu có, là gần một ngàn dặm cách xa xứ Ca-na-an, nhưng ông đã mở rộng đế quốc mình đến nỗi trị vì trên nhiều phần của xứ Ca-na-an, như thấy bởi Sáng Thế Ký 14:4-7. Các học giả suy đoán, rằng ông là vua của đế quốc A-si-ri vào thời đó, vốn đã được bắt đầu trước bởi Nim-rốt tại Ba-bên. Và như việc các vua thời đó lấy làm vinh dự xây các thành làm ngai của đế quốc mình, (Sáng Thế Ký 10:10-12.) thì người ta phỏng đoán, rằng ông đã ra đi và xây cho mình một thành tại Ê-lam, và lấy đó làm ngai; và rằng các vua khác đi với ông, là các quan thay mặt ông trong các thành và xứ mà họ trị vì. Nhưng dầu đế quốc ông mạnh đến đâu, và dầu đạo quân ông đem đến lớn đến đâu, Áp-ra-ham, chỉ với các đầy tớ đã tập luyện của mình, là những người sanh trong nhà mình, đã chinh phục và khuất phục hoàng đế hùng mạnh này, các vua đi với ông, và cả đạo quân họ. Điều này người đã nhận của Đức Chúa Trời như một bảo chứng của điều Ngài đã hứa, tức là chiến thắng mà Chúa Giê-xu Christ dòng dõi người sẽ đạt được trên các dân tộc trên đất, nhờ đó Ngài sẽ chiếm được cửa thành kẻ thù Ngài. Điều này được nói rõ như vậy trong Ê-sai 41. Trong chương đó được báo trước chiến thắng vinh hiển tương lai mà Hội Thánh sẽ đạt được trên các dân tộc trên thế gian, (Ê-sai 41:1, 10, 15.) Chiến thắng này của Áp-ra-ham trên một hoàng đế lớn như vậy và các lực lượng hùng mạnh của ông, được nói đến như một bảo chứng và của cầm chắc của chiến thắng cho Hội Thánh, Ê-sai 41:2-3. "Ai đã khiến từ phương đông dấy lên một người công bình, gọi người đến chân Ngài? Ngài phó các dân tộc trước mặt người, và khiến người cai trị các vua. Ngài phó họ như bụi cho gươm người, giống như rơm rạ bị gió thổi đi cho cung người. Người đuổi theo họ mà đi qua bình an, theo con đường mà chân người chưa từng đi."
Một sự xác nhận đáng chú ý nữa mà Áp-ra-ham đã nhận về giao ước ân điển, là khi người trở về từ cuộc đánh bại các vua; khi Men-chi-xê-đéc vua Sa-lem, thầy tế lễ của Đức Chúa Trời Chí Cao, hình bóng lớn của Chúa Giê-xu Christ, ra đón người, và chúc phước cho người, và đem bánh và rượu ra. Bánh và rượu chỉ cùng các phước của giao ước ân điển, mà bánh và rượu chỉ trong Tiệc Thánh của Chúa. Như Áp-ra-ham đã có một ấn của giao ước trong phép cắt bì tương đương với lễ báp-têm, thì nay người có một ấn của nó tương đương với Tiệc Thánh của Chúa. Và việc Men-chi-xê-đéc ra đón người với một ấn như vậy của giao ước ân điển, nhân dịp chiến thắng này, chứng tỏ, rằng đó là một bảo chứng về sự ứng nghiệm của Đức Chúa Trời cùng giao ước đó. (Sáng Thế Ký 14:19-20.)

Một sự xác nhận nữa về giao ước ân điển, là khải tượng người đã thấy, trong giấc ngủ mê rơi trên người, về lò lửa khói, và đèn cháy, đi qua giữa các phần của của lễ, (Sáng Thế Ký 15.) Của lễ chỉ của lễ của Chúa Giê-xu Christ. Lò lửa khói đi qua giữa của lễ đó trước hết, chỉ sự thương khó của Chúa Giê-xu Christ. Nhưng đèn cháy theo sau, chiếu với ánh sáng trong rõ, chỉ sự vinh hiển theo sau sự thương khó của Chúa Giê-xu Christ, và được mua bởi chúng.

Một bảo chứng đáng chú ý nữa mà Đức Chúa Trời ban cho Áp-ra-ham về sự ứng nghiệm giao ước ân điển, là việc Ngài ban đứa con mà Chúa Giê-xu Christ sẽ ra từ đó, trong tuổi già của người, (Hê-bơ-rơ 11:11-12. và Rô-ma 4:18-25.) và việc Ngài giải cứu Y-sác, sau khi nó đã được đặt trên củi của của lễ để bị giết. Đây là một sự xác nhận đức tin của Áp-ra-ham nơi lời hứa mà Đức Chúa Trời đã hứa về Chúa Giê-xu Christ, rằng Ngài sẽ là hậu tự của Y-sác; và là một sự tiêu biểu về sự sống lại của Chúa Giê-xu Christ. (Hê-bơ-rơ 11:17-19.) Và vì điều này được ban như một sự xác nhận giao ước ân điển, vì vậy Đức Chúa Trời đã lập lại giao ước đó với Áp-ra-ham nhân dịp này, (Sáng Thế Ký 22:15-18.)

Như vậy các ngươi thấy giao ước ân điển đã được mặc khải và xác nhận đầy đủ hơn biết bao trong thời Áp-ra-ham hơn bao giờ trước đây; nhờ đó Áp-ra-ham dường như đã có cái nhìn rõ về Chúa Giê-xu Christ Đấng Cứu Chuộc lớn, và các việc tương lai sẽ được hoàn tất bởi Ngài. Và vì vậy Chúa Giê-xu Christ cho chúng ta biết, rằng "Áp-ra-ham, cha các ngươi, đã nức lòng trông thấy ngày của ta; người đã thấy rồi, và mừng rỡ," Giăng 8:56. Một bước tiến lớn như vậy Đức Chúa Trời đã đẹp lòng nay thực hiện trong công trình này, mà Ngài đã tiến hành từ buổi sáng thế.

III. Điều tiếp theo là việc Đức Chúa Trời giữ gìn các tổ phụ lâu như vậy giữa các dân cư gian ác của Ca-na-an, và khỏi mọi kẻ thù khác. Các tổ phụ, Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp, là những người mà Chúa Giê-xu Christ sẽ ra từ đó; và họ nay đã được phân rẽ khỏi thế gian, hầu trong họ Hội Thánh Ngài được duy trì. Vì vậy, trong việc giữ gìn họ, ý định lớn của sự cứu chuộc đã được tiến hành. Ngài đã giữ gìn họ, và giữ dân cư của xứ nơi họ ở trọ khỏi hủy diệt họ; đó là một sự sắp đặt lạ lùng của Đấng Quan Phòng. Vì dân cư của xứ vào thời đó rất gian ác, dầu họ sau này càng gian ác hơn. Điều này thấy bởi Sáng Thế Ký 15:16. "Đến đời thứ tư, dòng dõi ngươi sẽ trở lại đây; vì tội ác của dân Ca-na-an chưa được đầy dẫy:" như muốn nói, dầu nó rất lớn, nhưng chưa đầy. Và sự gian ác lớn của họ cũng thấy bởi sự Áp-ra-ham và Y-sác ghét việc con cái họ cưới bất cứ con gái nào của xứ. Áp-ra-ham, khi đã già, không thể yên lòng cho đến khi đã khiến đầy tớ mình thề rằng sẽ không cưới vợ cho con trai mình trong các con gái của xứ. Và Y-sác cùng Rê-bê-ca đã bằng lòng sai Gia-cốp đi xa đến tận Pha-đan A-ram, để cưới vợ ở đó. Và khi Ê-sau cưới một số con gái của xứ, chúng ta được chép, rằng họ là sự buồn rầu cho tâm trí Y-sác và Rê-bê-ca.

Một chứng cớ nữa về sự gian ác lớn của họ, là các thí dụ chúng ta có trong Sô-đôm và Gô-mô-rơ, Át-ma và Xê-bô-im, vốn là một số thành của Ca-na-an, dầu có lẽ họ gian ác khét tiếng nhất; và có lẽ có sự thù ghét cay đắng nhất đối với những người thánh này; phù hợp với điều đã được phán lúc đầu, "Ta sẽ làm cho mầy cùng người nữ, dòng dõi mầy cùng dòng dõi người nữ nghịch thù nhau." Sáng Thế Ký 3:15. Đời sống thánh của họ là một sự đoán xét liên tục về sự gian ác của họ. Ngoài ra, không thể khác được, họ hẳn đã nhiều lần quở trách sự gian ác của họ, như chúng ta thấy Lót đã làm tại Sô-đôm; người mà, chúng ta được chép, đã lấy làm buồn lòng công chính mình vì việc làm không luật pháp của họ, và là cho họ một người giảng đạo công chính.

Và họ càng bị phơi bày trước họ hơn, vì là khách lạ và kẻ ở trọ trong xứ, và chưa có cơ nghiệp nào ở đó. Loài người dễ tìm lỗi với khách lạ hơn, và dễ bị chọc giận bởi bất cứ điều gì trong họ làm phật ý, như họ đã làm với Lót tại Sô-đôm. Ông đã rất nhẹ nhàng quở trách sự gian ác của họ; và họ nói về điều đó, "Tên này đến ở trọ, mà nó muốn làm quan và làm quan án;" và dọa những gì họ sẽ làm cho ông.

Nhưng Đức Chúa Trời đã giữ gìn Áp-ra-ham và Lót, Y-sác và Gia-cốp, và gia đình họ, một cách lạ lùng giữa họ, dầu họ ít về số, và họ hẳn đã nhanh chóng hủy diệt được họ; điều này được nhận xét như một thí dụ lạ lùng về lòng thương xót giữ gìn của Đức Chúa Trời đối với Hội Thánh Ngài, Thi Thiên 105:12-15. "Lúc ấy họ chỉ là một số ít người, hằng là khách lạ trong xứ, đi từ dân nầy đến dân kia, từ nước nầy qua nước khác. Ngài không cho ai ức hiếp họ, lại vì cớ họ trách các vua rằng: Chớ đụng đến kẻ chịu xức dầu ta, đừng làm hại các đấng tiên tri ta."

Sự giữ gìn này, trong một số trường hợp đặc biệt, rất đáng chú ý; khi dân của xứ bị chọc giận và khiêu khích lắm; như họ đã bị bởi cách Si-mê-ôn và Lê-vi đối xử với dân Si-chem, trong Sáng Thế Ký 34:30-31. Đức Chúa Trời lúc đó đã giữ gìn Gia-cốp và gia đình ông một cách lạ lùng, kiềm chế dân bị khiêu khích bằng một sự kinh khủng bất thường trên tâm trí họ. Sáng Thế Ký 35:5. "Đoạn, chúng khởi hành. Sự kinh khủng của Đức Chúa Trời giáng trên các thành ở chung quanh, nên chẳng ai đuổi theo các con trai của Gia-cốp."

Và Đức Chúa Trời đã giữ gìn họ, không những khỏi dân Ca-na-an, mà khỏi mọi kẻ khác có ý làm hại họ. Ngài đã giữ gìn Gia-cốp và đoàn người, khi bị La-ban đuổi theo, đầy giận dữ, và có ý đuổi kịp ông như kẻ thù. Đức Chúa Trời đã gặp ông, quở trách ông, và phán cùng ông, "Hãy coi chừng, chớ nói cùng Gia-cốp điều lành hay điều dữ chi hết." Ngài cũng đã giữ gìn ông khỏi Ê-sau anh ông một cách lạ lùng biết bao, khi người ra đón với một đạo quân, với ý định hẳn là cắt đứt ông! Đức Chúa Trời, đáp lời cầu nguyện của ông, khi Gia-cốp vật lộn với Chúa Giê-xu Christ tại Phê-nu-ên, đã xoay lòng Ê-sau một cách lạ lùng, và khiến người, thay vì đón ông như kẻ thù với sự giết chóc và hủy diệt, đón ông như bạn và anh em, không làm hại ông chút nào!

Và như vậy nắm nhỏ này, gốc nhỏ này có phước của Đấng Cứu Chuộc trong nó, đã được giữ gìn giữa kẻ thù và hiểm nguy: điều đó không khác việc giữ gìn tàu giữa cơn lụt bão tố.
IV. Điều tiếp theo tôi muốn nói là, sự hủy diệt kinh khiếp của Sô-đôm và Gô-mô-rơ, và các thành lân cận. Điều này có xu hướng thúc đẩy công việc lớn đã định theo hai cách: Thứ nhất, vì nó có xu hướng mạnh mẽ kiềm chế dân cư của xứ khỏi làm hại những khách lạ thánh mà Đức Chúa Trời đã đem đến ở trọ giữa họ. Lót là một trong những khách lạ đó; ông đã vào xứ với Áp-ra-ham; và Sô-đôm đã bị hủy diệt vì sự khinh thường lạm dụng của họ đối với Lót, người giảng đạo công chính. Và sự hủy diệt của họ đến trên họ khi họ phạm một sự sỉ nhục và lạm dụng gớm ghiếc nhất đối với Lót, và các khách lạ đã vào nhà ông, tức là các thiên sứ, mà họ có lẽ tưởng là một số người quen cũ của Lót đến thăm ông. Họ một cách hung hăng nhất đã vây nhà Lót, có ý lạm dụng quái gở và hành vi bạo lực đối với các khách lạ đó, và dọa sẽ đối với Lót tệ hơn họ.

Nhưng giữa lúc đó Đức Chúa Trời đã đánh họ mù; và sáng hôm sau thành và xứ chung quanh đã bị lật đổ trong một cơn bão lửa và diêm sinh kinh khiếp nhất; sự hủy diệt ghê gớm này, vì ở trước mắt phần còn lại của dân cư xứ, và vì vậy rất có xu hướng kiềm chế họ khỏi làm hại những khách lạ thánh đó nữa; chắc chắn nó đã đánh một sự kinh hãi và sợ sệt trên tâm trí họ, và khiến họ sợ làm hại họ, và có lẽ là một phương tiện chính để kiềm chế họ, và giữ gìn các tổ phụ. Và khi lý do đó được đưa ra, tại sao dân cư của xứ đã không đuổi theo Gia-cốp, khi họ bị khiêu khích lắm bởi sự hủy diệt dân Si-chem, tức là sự kinh khủng của Đức Chúa Trời giáng trên họ; rất có thể, đó là sự kinh khủng đã được đặt sâu trên họ. Họ nhớ sự hủy diệt lạ lùng của Sô-đôm, và các thành đồng bằng, đã đến trên họ vì sự đối xử lạm dụng của họ đối với Lót, và vì vậy không dám làm hại Gia-cốp và gia đình ông, dầu họ bị khiêu khích đến thế.

Một cách nữa mà sự hủy diệt kinh khiếp này có xu hướng thúc đẩy việc lớn của sự cứu chuộc này, là, nhờ đó Đức Chúa Trời đã tỏ rõ một cách đáng chú ý sự kinh khủng của luật pháp Ngài, để khiến loài người cảm biết nhu cầu của lòng thương xót cứu chuộc. Công việc cứu chuộc chưa bao giờ được tiến hành mà không có điều này. Luật pháp, từ buổi đầu, được dùng như một người dẫn đường để đem loài người đến Chúa Giê-xu Christ.

Nhưng dưới Cựu Ước có nhu cầu hơn nhiều về một sự tỏ bày phi thường, hữu hình, và cảm nhận được về cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời đối với tội lỗi, hơn trong những ngày của Phúc Âm; vì một trạng thái tương lai, và sự khổ đời đời của địa ngục, được mặc khải rõ hơn, và vì sự công chính kinh khiếp của Đức Chúa Trời đối với tội lỗi của loài người đã được tỏ bày một cách lạ lùng trong sự thương khó của Chúa Giê-xu Christ. Và vì vậy sự mặc khải mà Đức Chúa Trời ban về chính Ngài trong những ngày đó, thường đi kèm với nhiều sự kinh khủng hơn trong những ngày của Phúc Âm này. Như khi Đức Chúa Trời hiện ra tại núi Si-na-i để ban luật pháp, thì với sấm chớp, và mây dày, và tiếng kèn rất vang. Một số sự tỏ bày kinh khiếp bên ngoài về cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời đối với tội lỗi là cần thiết đặc biệt vì một số lý do trước khi ban luật pháp: và vì vậy, trước cơn lụt, sự kinh khủng của luật pháp được truyền lại bởi truyền thống từ A-đam đã phục vụ cho mục đích đó. A-đam đã sống chín trăm ba mươi năm, để rao truyền những lời đe dọa kinh khiếp của Đức Chúa Trời đã phán trong giao ước lập với ông, và hậu quả của sự sa ngã ghê gớm là thế nào; và những người khác, đã trò chuyện với A-đam, đã sống cho đến cơn lụt. Và sự hủy diệt thế gian bởi cơn lụt đã phục vụ để tỏ bày sự kinh khủng của luật pháp, và tỏ rõ cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời đối với tội lỗi; để khiến loài người cảm biết sự cần thiết tuyệt đối của lòng thương xót cứu chuộc. Và một số người đã thấy cơn lụt còn sống trong thời Áp-ra-ham.

Nhưng điều này nay phần lớn đã bị quên; vì vậy Đức Chúa Trời đã đẹp lòng lại, một cách rất lạ lùng, tỏ cơn thịnh nộ Ngài đối với tội lỗi, trong sự hủy diệt các thành này; vốn là hình ảnh sống động nhất của địa ngục trong mọi điều đã từng có; và vì vậy sứ đồ Giu-đe nói, "thì đã chịu hình phạt của lửa đời đời," Giu-đe 7. Đức Chúa Trời đã mưa bão lửa và diêm sinh trên họ; có lẽ bởi những tia chớp dày. Các dòng diêm sinh đã thiêu đốt hết các thành này; đến nỗi họ đã hư mất trong ngọn lửa của cơn thịnh nộ thiêng liêng. Nhờ đó có thể thấy cơn thịnh nộ ghê gớm của Đức Chúa Trời đối với sự không tin kính và sự không công chính của loài người; điều đó có xu hướng tỏ ra sự cần thiết của sự cứu chuộc, và như vậy thúc đẩy công việc lớn đó.

V. Đức Chúa Trời lại lập lại và xác nhận giao ước ân điển cho Y-sác và Gia-cốp. Cho Y-sác bằng những lời này; Sáng Thế Ký 26:3-4. "Hãy ngụ trong xứ nầy, ta sẽ ở cùng ngươi và ban phước cho ngươi; vì ta sẽ cho ngươi cùng dòng dõi ngươi các xứ nầy. Ta sẽ làm cho ứng nghiệm lời thề ta đã thề cùng Áp-ra-ham, cha ngươi; ta sẽ thêm dòng dõi ngươi nhiều như sao trên trời, sẽ cho dòng dõi ngươi các xứ nầy; các dân thế gian đều sẽ nhờ dòng dõi ngươi mà được phước." Và sau đó cho Gia-cốp; trước hết, trong việc Y-sác chúc phước cho người và dòng dõi người, trong đó người đã hành động và nói bởi sự hướng dẫn thiêng liêng phi thường, Sáng Thế Ký 27:29. "Nhiều dân phải phục ngươi, các nước phải quì lạy trước mặt ngươi! Hãy làm chúa các anh em ngươi, các con trai của mẹ ngươi phải quì lạy trước mặt ngươi! Ai rủa sả ngươi sẽ bị rủa sả, ai chúc phước cho ngươi sẽ được phước!" Và vì vậy Ê-sau, không được gồm trong phước này, đã lỡ mất việc được phước như một người thừa kế các ích lợi của giao ước ân điển.

Giao ước này lại được lập lại và xác nhận cho Gia-cốp tại Bê-tên, trong khải tượng của người về cái thang lên đến trời; vốn là một biểu tượng của đường cứu rỗi bởi Chúa Giê-xu Christ. Hòn đá mà Gia-cốp đã gối đầu là một hình bóng của Chúa Giê-xu Christ, hòn đá của Y-sơ-ra-ên, mà Y-sơ-ra-ên thuộc linh nghỉ trên; như rõ ràng, vì nó đã được xức dầu, và được dùng như một bàn thờ. Nhưng chúng ta biết rằng Chúa Giê-xu Christ là Đấng chịu xức dầu của Đức Chúa Trời, và là bàn thờ thật duy nhất. Trong khi Gia-cốp đang nghỉ trên hòn đá này, và thấy cái thang này, Đức Chúa Trời hiện ra cùng người như Đức Chúa Trời giao ước của người, và lập lại giao ước ân điển cùng người; như trong Sáng Thế Ký 28:14. "Dòng dõi ngươi sẽ đông như bụi trên mặt đất, tràn ra đến đông tây nam bắc, và các chi họ thế gian sẽ nhờ ngươi và dòng dõi ngươi mà được phước."

Gia-cốp đã có một sự xác nhận đáng chú ý nữa về giao ước này tại Phê-nu-ên, nơi người đã vật lộn với Đức Chúa Trời, và thắng; nơi Chúa Giê-xu Christ đã hiện ra cùng người trong hình thức của bản tánh mà Ngài sau này sẽ nhận trong sự hiệp một cá nhân với bản tánh thiêng liêng của Ngài.—Và Đức Chúa Trời đã lập lại giao ước Ngài cùng người, sau khi người rời Pha-đan A-ram, và đã lên đến Bê-tên, và nơi người đã có khải tượng về cái thang; như các ngươi có thể thấy trong Sáng Thế Ký 35:10-15.

Như vậy giao ước ân điển nay đã được lập lại nhiều lần hơn trước nhiều. Ánh sáng của Phúc Âm nay bắt đầu chiếu sáng hơn nhiều, khi thời Chúa Giê-xu Christ hiện ra đã gần.

VI. Điều tiếp theo tôi muốn nhận xét, là việc Đức Chúa Trời giữ gìn gia đình mà Chúa Giê-xu Christ sẽ ra từ đó một cách đáng chú ý khỏi bị hư mất bởi nạn đói, bởi sự dùng Giô-sép làm công cụ. Khi có nạn đói bảy năm sắp đến, Đức Chúa Trời đã đẹp lòng, bởi một sự quan phòng lạ lùng, sai Giô-sép vào Ê-díp-tô, ở đó để sắm sẵn cho Gia-cốp và gia đình ông, và để giữ dòng dõi thánh còn sống, vốn nếu không hẳn đã hư mất. Giô-sép đã được sai vào Ê-díp-tô vì mục đích đó, như người nhận xét, Sáng Thế Ký 50:20. "Các anh toan hại tôi, nhưng Đức Chúa Trời lại toan làm điều ích cho tôi, hầu cho cứu sự sống của nhiều người, y như đã xảy đến ngày nay, và giữ gìn sự sống của dân sự đông đảo." Gốc thánh này, có trong nó chồi công chính tương lai, Đấng Cứu Chuộc vinh hiển, đã bao lần ở trong nguy cơ bị hủy diệt! Nhưng Đức Chúa Trời đã giữ gìn nó một cách lạ lùng.

Sự cứu rỗi của nhà Y-sơ-ra-ên, bởi tay Giô-sép, xét theo một vài phương diện, rất giống sự cứu rỗi của Đấng Christ. Con cái Y-sơ-ra-ên đã được Giô-sép, người bà con và anh em mình, cứu khỏi chết vì nạn đói; cũng như Đấng cứu linh hồn của Y-sơ-ra-ên thuộc linh khỏi nạn đói thuộc linh là người bà con gần của họ, một Đấng không hổ thẹn gọi họ là anh em. Giô-sép là người anh em mà họ đã ghét, đã bán, và như thể đã giết; vì họ đã có ý định giết người. Cũng vậy, Đấng Christ là Đấng mà theo bản tính chúng ta ghét, và bởi đời sống gian ác của mình, chúng ta đã bán Ngài để lấy những điều hư không của thế gian, và bởi tội lỗi mình đã giết Ngài. Giô-sép ban đầu ở trong tình trạng hạ mình; ông là tôi tớ, như Đấng Christ đã lấy hình tôi tớ; rồi bị quăng vào ngục, như Đấng Christ đã xuống mồ. Khi Giô-sép ra khỏi ngục, ông ở trong tình trạng tôn cao lớn lao, tại bên hữu vua làm quan tể tướng, cai trị khắp vương quốc, để cung cấp lương thực, bảo tồn sự sống; và ở trong tình trạng tôn cao ấy, ông phân phát lương thực cho anh em mình, và như vậy ban sự sống cho họ. Cũng vậy, Đấng Christ đã được tôn cao tại bên hữu Đức Chúa Trời để làm Vua và Đấng Cứu Thế cho anh em Ngài, nhận các lễ vật cho loài người, ngay cả cho những kẻ phản nghịch, những kẻ đã ghét và bán Ngài.

VII. Sau điều này, có một lời tiên tri về Đấng Christ, xét theo một vài phương diện, chi tiết hơn bất cứ lời nào trước đó, trong lúc Gia-cốp chúc phước cho Giu-đa, con trai mình. Lời tiên tri này chi tiết hơn ở chỗ cho thấy Ngài sẽ thuộc dòng dõi của ai. Khi Đức Chúa Trời kêu gọi Áp-ra-ham, thì đã được bày tỏ rằng Ngài sẽ thuộc dòng dõi Áp-ra-ham. Trước đó, chúng ta không có ghi chép nào về sự mặc khải nào liên quan đến dòng dõi của Đấng Christ bị giới hạn trong phạm vi hẹp hơn dòng dõi của Nô-ê: sau điều này, nó bị giới hạn trong phạm vi còn hẹp hơn nữa; vì dù Áp-ra-ham có nhiều con trai, nhưng đã được bày tỏ rằng Đấng Christ sẽ thuộc dòng dõi Y-sác. Rồi lại bị giới hạn hẹp hơn nữa; vì khi Y-sác có hai con trai, thì đã được bày tỏ rằng Đấng Christ sẽ thuộc dòng dõi Y-sơ-ra-ên. Và nay, dù Y-sơ-ra-ên có mười hai con trai, nhưng đã được bày tỏ rằng Đấng Christ sẽ thuộc dòng dõi Giu-đa. Đấng Christ là sư tử của chi phái Giu-đa. Điều được nói ở đây chủ yếu nhắm đến các công việc lớn lao của Ngài. Sáng-thế Ký 49:8: "Hỡi Giu-đa! Các anh em sẽ khen ngợi con; tay con sẽ đặt nơi cổ kẻ thù nghịch con; các con trai của cha con sẽ sấp mình xuống trước mặt con. Giu-đa là một con sư tử tơ; hỡi con! Con đã đi lên từ nơi con mồi. Nó cúi mình nằm xuống như sư tử đực, như sư tử cái; ai sẽ làm cho nó đứng dậy?" Rồi lời tiên tri này càng chi tiết hơn về thời điểm Đấng Christ đến, như trong Sáng-thế Ký 49:10: "Cây phủ việt chẳng hề dời khỏi Giu-đa, kẻ lập pháp không dứt khỏi giữa chân nó, cho đến khi Đấng Si-lô hiện đến, và các dân vâng phục Đấng đó." Lời tiên tri ở đây, về sự kêu gọi dân ngoại tiếp sau sự đến của Đấng Christ, dường như rõ ràng hơn bất cứ lời nào trước đó, trong cụm từ "các dân vâng phục Đấng đó." Như vậy, anh em thấy ánh sáng Phúc Âm, vốn đã ló rạng ngay sau khi loài người sa ngã, dần dần tăng thêm.

VIII. Công việc cứu chuộc đã được tiếp tục trong thời kỳ này, qua việc Đức Chúa Trời gìn giữ con cái Y-sơ-ra-ên một cách lạ lùng tại Ê-díp-tô, khi quyền lực của Ê-díp-tô ra sức hủy diệt họ hoàn toàn. Họ dường như hoàn toàn nằm trong tay người Ê-díp-tô; họ là tôi tớ của họ, và chịu dưới quyền của Pha-ra-ôn: và Pha-ra-ôn đã ra sức làm cho họ suy yếu bằng ách nô lệ nặng nề. Và khi thấy điều đó không hiệu quả, hắn đã ra sức tận diệt dòng giống họ, bằng cách truyền lệnh dìm chết mọi con trai mới sanh. Nhưng sau tất cả những gì Pha-ra-ôn có thể làm, Đức Chúa Trời đã gìn giữ họ một cách lạ lùng; và chẳng những thế, còn làm cho họ gia tăng vô cùng; đến nỗi, thay vì bị tận diệt, họ lại sinh sôi nảy nở rất nhiều.

IX. Ở đây cần lưu ý, chẳng những sự bảo tồn cả dân tộc, mà còn sự Đức Chúa Trời gìn giữ và nâng đỡ Hội Thánh vô hình của Ngài trong dân tộc đó một cách lạ lùng, khi Hội Thánh có nguy cơ bị nhấn chìm trong sự thờ hình tượng của Ê-díp-tô. Con cái Y-sơ-ra-ên ở lâu giữa người Ê-díp-tô, làm tôi tớ dưới quyền họ, và do đó không có điều kiện giữ các lễ nghi của Đức Chúa Trời giữa vòng mình, cũng chẳng duy trì được sự thờ phượng công cộng hay sự dạy dỗ nào, nhờ đó tôn giáo chân thật có thể được giữ vững, mà lúc này lại chưa có lời chép thành văn, nên dần dần, phần lớn họ đã đánh mất tôn giáo chân thật, và mượn lấy sự thờ hình tượng của Ê-díp-tô; và phần đông dân chúng đã sa ngã mà thờ lạy các thần của họ. Điều này chúng ta học được qua Ê-xê-chi-ên 20:6, 7, 8; 23:8.

Đây là lần thứ ba Hội Thánh của Đức Chúa Trời suýt bị nuốt chửng và bị cuốn trôi theo sự gian ác của thế gian; lần thứ nhất trước cơn nước lụt; lần thứ hai trước khi Áp-ra-ham được kêu gọi; và nay là lần thứ ba, tại Ê-díp-tô. Nhưng Đức Chúa Trời đã không để Hội Thánh Ngài bị nhấn chìm hẳn: Ngài vẫn cứu nó, như chiếc tàu trong cơn nước lụt, và như Ngài đã cứu Môi-se giữa dòng nước, trong một cái rương bằng sậy, nơi người có nguy cơ bị nuốt chửng tột cùng. Tôn giáo chân thật vẫn được duy trì nơi một số người; và Đức Chúa Trời vẫn còn một dân sự giữa vòng họ, ngay trong thời kỳ khốn khổ, bại hoại và tối tăm này. Cha mẹ của Môi-se là những tôi tớ thật của Đức Chúa Trời, như chúng ta có thể học được qua Hê-bơ-rơ 11:23: "Bởi đức tin, khi Môi-se mới sanh, cha mẹ người đã giấu đi ba tháng, vì thấy là một con trẻ tốt đẹp, không sợ chiếu chỉ của vua."

Tôi đã trình bày công việc cứu chuộc đã được tiếp tục như thế nào từ khi Áp-ra-ham được kêu gọi cho đến Môi-se; trong đó chúng ta đã thấy nhiều việc lớn lao được làm cho công việc này, và tòa nhà này đã tiến triển rất xa, vượt hẳn những gì đã có trước đó.

PHẦN IV.

TỪ MÔI-SE ĐẾN ĐA-VÍT.

Tôi tiếp tục đến thời kỳ kéo dài từ Môi-se đến Đa-vít.

I. Điều đầu tiên hiện ra là sự cứu chuộc Hội Thánh của Đức Chúa Trời ra khỏi Ê-díp-tô; điều đáng chú ý nhất trong Cựu Ước, lời bảo chứng và điềm báo lớn nhất về sự cứu chuộc tương lai bởi Đấng Christ, và được Kinh Thánh nhấn mạnh nhiều hơn bất cứ sự cứu chuộc nào khác trong các sự cứu chuộc ấy. Và thật vậy, đó là hình bóng lớn nhất về sự cứu chuộc của Đấng Christ trong mọi sự kiện thuộc sự quan phòng. Điều này bởi Chúa Giê-xu Christ, vì nó đã được thực hiện bởi Đấng đã hiện ra cùng Môi-se trong bụi gai; tức là Đấng đã sai Môi-se đi cứu chuộc dân sự đó. Nhưng Đấng đó chính là Đấng Christ, như đã rõ, vì Ngài được gọi là thiên sứ của Đức Giê-hô-va, Xuất Ê-díp-tô Ký 3:2, 3. Bụi gai tượng trưng cho nhân tính của Đấng Christ, Đấng được gọi là Nhánh. Bụi gai này mọc trên núi Si-na-i hay Hô-rếp, một từ có nghĩa là nơi khô cằn, cũng như nhân tính của Đấng Christ là một cái rễ ra từ đất khô. Bụi gai cháy trong lửa tượng trưng cho những sự thương khó của Đấng Christ, trong lửa thịnh nộ của Đức Chúa Trời. Nó cháy mà không bị thiêu hủy; cũng vậy, Đấng Christ, dù chịu khổ cực cùng, nhưng không bị diệt mất; trái lại cuối cùng đã thắng hơn, và sống lại từ những sự thương khó. Vì mầu nhiệm lớn lao về sự nhập thể và những sự thương khó của Đấng Christ đã được tượng trưng ở đây, nên Môi-se nói: Ta sẽ tẻ bước lại đặng xem sự lạ lớn nầy. Ông gọi đó là sự lạ lớn thật phải lẽ, vì ở đó đã được tượng trưng Đức Chúa Trời hiện ra trong xác thịt, chịu một cái chết kinh khiếp, và sống lại từ kẻ chết.

Chính Đấng Cứu Chuộc vinh hiển này đã cứu chuộc Hội Thánh ra khỏi Ê-díp-tô, khỏi tay Pha-ra-ôn; như Đấng Christ, bởi sự chết và những sự thương khó của Ngài, đã cứu chuộc dân sự Ngài khỏi Sa-tan, Pha-ra-ôn thuộc linh. Ngài đã cứu chuộc họ khỏi công việc nặng nhọc và sự lao dịch tàn nhẫn; cũng vậy, Đấng Christ cứu chuộc dân sự Ngài khỏi ách nô lệ tàn nhẫn của tội lỗi và Sa-tan. Ngài đã cứu chuộc họ, như lời chép, khỏi lò lửa hực; cũng vậy, Đấng Christ cứu chuộc Hội Thánh Ngài khỏi lò lửa và sự cháy thiêu đời đời. Ngài đã cứu chuộc họ bằng tay mạnh mẽ và cánh tay giơ thẳng ra, cùng những sự đoán phạt lớn lao kinh khiếp trên kẻ thù nghịch họ; cũng vậy, Đấng Christ bởi quyền năng lớn lao thắng hơn các quyền cai trị và các thế lực, và thi hành những sự đoán phạt kinh khiếp trên kẻ thù nghịch của Hội Thánh Ngài, giày đạp đầu con rắn. Ngài đã cứu họ, khi những kẻ khác bị hủy diệt, bởi sự rảy huyết của chiên con Vượt Qua; cũng vậy, Hội Thánh của Đức Chúa Trời được cứu khỏi sự chết bởi sự rảy huyết của Đấng Christ, khi phần còn lại của thế gian bị hủy diệt. Đức Chúa Trời đã đem dân sự ra, dù người Ê-díp-tô hết sức không muốn để họ đi; cũng vậy, Đấng Christ giải cứu dân sự Ngài khỏi tay ma quỷ, dù lòng kiêu ngạo của nó hết sức không muốn bị thắng hơn.

Trong sự cứu chuộc đó, Đấng Christ chẳng những cứu chuộc dân sự khỏi người Ê-díp-tô, mà còn cứu chuộc họ khỏi các ma quỷ, tức các thần của Ê-díp-tô; vì trước đó, họ đã ở trong tình trạng tôi tớ cho các thần của Ê-díp-tô, cũng như cho loài người. Và Đấng Christ, dòng dõi của người nữ, nay đã ứng nghiệm lời rủa sả trên con rắn một cách rất đáng chú ý, trong việc giày đạp đầu nó: Xuất Ê-díp-tô Ký 12:12: "Đêm nay ta sẽ đi ngang qua xứ Ê-díp-tô, hành hại mọi con đầu lòng xứ Ê-díp-tô, từ người ta cho đến súc vật; đối cùng hết thảy các thần của xứ Ê-díp-tô ta sẽ làm sự đoán phạt: ta là Đức Giê-hô-va." Âm phủ đã dự phần vào việc đó cũng nhiều, thậm chí còn hơn Ê-díp-tô. Sự kiêu ngạo và tàn nhẫn của Sa-tan, con rắn xưa, còn quan tâm đến việc ấy hơn cả Pha-ra-ôn. Nó đã làm hết sức mình chống lại dân sự, và hết sức chống đối sự cứu chuộc của họ. Nhưng lời chép rằng, khi Đức Chúa Trời cứu chuộc dân sự Ngài ra khỏi Ê-díp-tô, Ngài đã "đập bể đầu các con rồng trong nước, và chà nát đầu Lê-vi-a-than, ban nó làm đồ ăn cho dân ở trong đồng vắng," Thi-thiên 74:12-14. Đức Chúa Trời đã buộc kẻ thù nghịch của họ phải để họ đi, hầu cho họ hầu việc Ngài; như Xa-cha-ri đã nhận xét về Hội Thánh dưới thời Phúc Âm, Lu-ca 1:74, 75.

Dân Y-sơ-ra-ên ra đi với tay giơ cao, và Đấng Christ đi trước họ trong trụ mây và trụ lửa. Đó là một sự đắc thắng vinh hiển trên đất và âm phủ trong sự giải cứu ấy. Khi Pha-ra-ôn cùng đạo binh hắn, và Sa-tan qua họ, đuổi theo dân sự, Đấng Christ đã lật đổ chúng trong Biển Đỏ; Đức Giê-hô-va đã thắng hơn cách vinh hiển; Ngài đã quăng ngựa và người cưỡi ngựa xuống biển, và ở đó chúng đã ngủ giấc ngủ của mình, chẳng còn theo con cái Y-sơ-ra-ên nữa. Biển Đỏ tượng trưng cho huyết của Đấng Christ, vì sứ đồ đã sánh việc con cái Y-sơ-ra-ên đi qua Biển Đỏ với lễ báp-têm, 1 Cô-rinh-tô 10:1, 2. Nhưng chúng ta đều biết rằng nước của lễ báp-têm tượng trưng cho huyết của Đấng Christ.

Như vậy, Đấng Christ, thiên sứ của sự hiện diện Đức Chúa Trời, trong tình yêu thương và lòng thương xót của Ngài, đã cứu chuộc dân sự Ngài, và bồng ẵm họ trong những ngày xưa như trên cánh chim ưng, đến nỗi không một kẻ thù nghịch kiêu ngạo và hiểm độc nào của họ, dù người Ê-díp-tô hay ma quỷ, có thể chạm đến họ.

Đây là một việc hoàn toàn mới mà Đức Chúa Trời đã làm cho công việc cứu chuộc lớn lao này. Đức Chúa Trời chưa từng làm điều gì giống như vậy trước đây; Phục-truyền Luật-lệ Ký 4:32, 34. Đây là một sự tiến triển lớn của công việc đã được khởi sự và tiếp tục từ khi loài người sa ngã; một bước tiến lớn trong sự quan phòng của Đức Chúa Trời để dọn đường cho Đấng Christ đến trong thế gian, và hoàn thành sự cứu chuộc lớn lao và đời đời của Ngài: vì đây chính là dân tộc mà Đấng Christ sẽ ra từ đó. Và nay chúng ta có thể thấy cây mà Đức Chúa Trời đã trồng nơi Áp-ra-ham đã tươi tốt ra sao. Dù gia đình mà Đấng Christ sẽ ra từ đó, đã được phân rẽ khỏi phần còn lại của thế gian ở một mức độ nào đó trước đây, trong sự kêu gọi Áp-ra-ham; nhưng sự phân rẽ ấy dường như chưa đủ. Vì dù bởi sự phân rẽ đó, họ đã được giữ như những khách lạ và kẻ tha hương, khỏi hiệp một với các dân khác trong cùng các xã hội chính trị; nhưng họ vẫn còn lẫn lộn giữa vòng họ, bởi đó họ đã có nguy cơ đánh mất hoàn toàn tôn giáo chân thật, và bị sự thờ hình tượng của những người lân cận tràn ngập. Vì vậy, nay Đức Chúa Trời, bởi sự cứu chuộc này, đã phân rẽ họ như một dân tộc khỏi mọi dân khác, để tồn tại riêng biệt trong tình trạng chính trị và giáo hội của riêng mình, không dính líu gì với các dân ngoại, hầu cho Hội Thánh của Đấng Christ được duy trì, và giữ các lời phán của Đức Chúa Trời; hầu cho trong họ được giữ những hình bóng và lời tiên tri về Đấng Christ, cùng những sử ký và các sự dạy dỗ thiêng liêng đi trước khác, vốn cần thiết để dọn đường cho sự đến của Đấng Christ.

II. Vì dân sự này đã được phân rẽ để làm dân riêng của Đức Chúa Trời, nên mọi dân khác trên khắp mặt đất đều bị bỏ hẳn và phó cho ngoại giáo. Đây là một điều Đức Chúa Trời đã định trong sự quan phòng Ngài để dọn đường cho Đấng Christ đến, và sự cứu rỗi lớn lao mà Ngài sẽ hoàn thành; vì điều ấy chỉ để dọn đường cho sự đắc thắng và chiến thắng càng vinh hiển và rõ rệt hơn của quyền năng và ân điển Đấng Christ trên thế gian gian ác và khốn khổ, và hầu cho sự cứu rỗi loài người của Đấng Christ càng trở nên rõ ràng hơn. Đây chính là điều Kinh Thánh tự mình giải thích cho chúng ta, Rô-ma 11:30-32. Sứ đồ, nói với dân ngoại vốn trước kia là người ngoại giáo, rằng: "Trong khi trước kia anh em đã không vâng phục Đức Chúa Trời, mà bây giờ được thương xót bởi sự họ không vâng phục, thì cũng một thể ấy, bây giờ họ không vâng phục, hầu cho bởi sự anh em được thương xót, mà họ cũng được thương xót. Vì Đức Chúa Trời đã nhốt mọi người trong sự không vâng phục, đặng thương xót hết thảy." Nghĩa là, ý muốn của Đức Chúa Trời là cả thế gian, người Giu-đa lẫn dân ngoại, đều bị nhốt trong sự không vâng phục rõ ràng và công khai, hầu cho lòng thương xót của Đức Chúa Trời và sự cứu rỗi của Đấng Christ đối với hết thảy họ càng được tỏ rõ. Vì sứ đồ chẳng phải chỉ nói về sự không vâng phục vốn thuộc bản tính của mọi người xưng nhận dân sự Đức Chúa Trời cũng như những người khác, mà là sự không vâng phục tỏ ra ngoài và thấy được; như điều dân Giu-đa đã sa vào, khi họ công khai khước từ Đấng Christ, và thôi không còn là một dân sự xưng nhận nữa. Sứ đồ nhận xét rằng, trước hết dân ngoại, tức các dân tộc ngoại giáo, đã bị nhốt trong sự không vâng phục công khai và sự chống đối công khai tôn giáo chân thật, trước khi Đấng Christ đến, để dọn đường cho sự kêu gọi dân ngoại, xảy ra ngay sau khi Đấng Christ đến, hầu cho lòng thương xót của Đức Chúa Trời càng tỏ rõ cho họ; và dân Giu-đa đã bị loại bỏ, và bội đạo khỏi Hội Thánh hữu hình, để dọn đường cho sự kêu gọi người Giu-đa, sẽ xảy ra trong những ngày sau rốt. Đến nỗi có thể thấy về mọi dân tộc, người Giu-đa lẫn dân ngoại, được Đấng Christ cứu chuộc, từ chỗ rõ ràng là người xa lạ với quốc dân Y-sơ-ra-ên, không có sự trông cậy, và không có Đức Chúa Trời ở thế gian.

Chúng ta không thể xác định chắc chắn chính xác vào thời điểm nào sự bội đạo của các dân ngoại khỏi Đức Chúa Trời chân thật, hay việc họ bị nhốt trong sự không vâng phục rõ ràng, đã trở nên phổ quát. Sự sa ngã của họ là việc dần dần, như chúng ta đã nhận xét trước đây. Vào thời Áp-ra-ham, nó đã phổ biến, nhưng chưa phổ quát: vì bấy giờ chúng ta thấy Mên-chi-xê-đéc, một trong các vua Ca-na-an, là thầy tế lễ của Đức Chúa Trời Chí Cao. Và sau điều này, tôn giáo chân thật còn được duy trì một thời gian giữa một số người thuộc dòng dõi khác của Áp-ra-ham, ngoài gia đình Gia-cốp; và cũng nơi một số người thuộc dòng dõi Na-cô, như chúng ta có các trường hợp Gióp, ba bạn hữu người, và Ê-li-hu. Xứ U-xơ, nơi Gióp ở, thuộc về dòng dõi U-xơ, hay Hút-xơ, con trai Na-cô, anh của Áp-ra-ham, người mà chúng ta đọc thấy trong Sáng-thế Ký 22:21. Binh-đát người Su-a thuộc dòng dõi Su-a, con trai Áp-ra-ham bởi Kê-tu-ra, Sáng-thế Ký 25:1, 2. Và Ê-li-hu người Bu-xít thuộc dòng Bu-xơ, con trai Na-cô, anh của Áp-ra-ham. Như vậy, tôn giáo chân thật còn tồn tại giữa một số dân khác, ngoài dân Y-sơ-ra-ên, một thời gian sau Áp-ra-ham. Nhưng nó không tồn tại lâu: và có lẽ sự loại bỏ hoàn toàn và phó mặc họ cho sự thờ hình tượng xảy ra vào khoảng thời gian Đức Chúa Trời phân rẽ con cái Y-sơ-ra-ên khỏi Ê-díp-tô để hầu việc Ngài. Vì nhân dịp đó, họ thường được nhắc nhở rằng Đức Chúa Trời nay đã phân rẽ họ để làm dân riêng của Ngài; hay để được phân biệt với mọi dân khác trên đất, chỉ làm dân sự Ngài mà thôi; làm cơ nghiệp Ngài, trong khi những dân khác bị loại bỏ. Điều này dường như hàm ý rằng Đức Chúa Trời nay đã chọn họ theo cách đi kèm với sự loại bỏ rõ ràng mọi dân tộc khác trên thế gian; rằng Đức Chúa Trời đã rõ ràng đến, và lập nơi ngự Ngài giữa vòng họ, lìa bỏ mọi dân tộc khác. Như sự kêu gọi dân ngoại lần đầu, sau khi Đấng Christ đến, đi kèm với sự loại bỏ người Giu-đa; thì sự kêu gọi người Giu-đa lần đầu để làm dân sự Đức Chúa Trời, khi họ rời Ê-díp-tô, cũng đi kèm với sự loại bỏ dân ngoại.

Như vậy, mọi dân tộc trên thế gian, trừ dân Y-sơ-ra-ên và những kẻ hiệp mình với họ, đều bị phó cho sự thờ hình tượng; và cứ như vậy cho đến khi Đấng Christ đến, tức khoảng một ngàn năm trăm năm. Họ bị nhốt trong sự không vâng phục một thời gian dài như vậy, hầu cho có một bằng chứng thấu đáo về sự cần thiết một Đấng Cứu Thế; hầu cho bởi một sự thử thách lâu dài như thế, không còn gì để cãi được, tỏ ra rằng loài người hoàn toàn bất lực trong việc tự giải cứu mình khỏi sự tối tăm mù mịt, khốn khổ, và sự làm tôi cho ma quỷ; rằng mọi sự khôn ngoan của các triết gia ngoại giáo đều không thể giải cứu họ khỏi sự tối tăm của mình, để càng thêm vinh hiển cho Chúa Giê-xu Christ, Đấng khi đến, đã soi sáng và giải cứu họ bởi Phúc Âm vinh hiển của Ngài. Ở đây sự khôn ngoan lạ lùng của Đức Chúa Trời đã tỏ ra, trong việc dọn đường cho sự cứu chuộc của Đấng Christ như vậy. Điều này Kinh Thánh dạy chúng ta, 1 Cô-rinh-tô 1:21: "Vì tại thế gian cậy sự khôn ngoan mình, không nhờ sự khôn ngoan Đức Chúa Trời mà nhận biết Đức Chúa Trời, nên Ngài đành lòng dùng sự giảng dạy dại dột của chúng ta mà cứu rỗi những người tin cậy."

III. Việc tiếp theo được làm cho công việc cứu chuộc, là Đức Chúa Trời ban luật pháp đạo đức một cách rất uy nghiêm tại núi Si-na-i. Đây là một bước mới nữa được thực hiện trong công việc lớn lao này. Phục-truyền Luật-lệ Ký 4:33: "Há có một dân tộc nào nghe tiếng Đức Chúa Trời phán giữa lửa, như ngươi đã nghe, mà còn sống chăng?" Và đó là một việc lớn lao, dù chúng ta xem nó như một sự trình bày mới về giao ước công việc, hay được ban cho như một quy tắc của đời sống.

Giao ước công việc đã được trình bày ở đây như một người thầy dẫn đến Đấng Christ, chẳng những để dùng cho dân tộc đó, dưới thời Cựu Ước, mà còn để dùng cho Hội Thánh của Đức Chúa Trời trong mọi thời đại của thế gian. Đó là một công cụ mà Đấng Cứu Chuộc lớn dùng để cáo trách loài người về tội lỗi, sự khốn khổ, và tình trạng bất lực của mình, cùng về sự uy nghiêm và công lý đáng kinh khiếp của Đức Chúa Trời với tư cách là Đấng Lập Luật, hầu cho loài người nhận biết sự cần thiết Đấng Christ là Đấng Cứu Thế. Công việc cứu chuộc này, trong hiệu quả cứu rỗi của nó trên linh hồn loài người, trong mọi tiến trình của nó, đều không được thực hiện mà không dùng đến luật pháp đã ban tại Si-na-i này.

Nó đã được ban ra một cách uy nghiêm, với một tiếng rất lớn và rất đáng sợ, đến nỗi cả dân sự trong trại quân đều run rẩy; và ngay cả Môi-se, dù là bạn thiết của Đức Chúa Trời, cũng nói: "Ta run rẩy và rất sợ hãi thay," Hê-bơ-rơ 12:21. Tiếng ấy đi kèm với sấm sét và chớp nhoáng, núi cháy lửa đến giữa trời, và chính đất cũng rúng động. Điều này được làm ra để mọi người nhận biết thẩm quyền, quyền năng và sự công chính lớn lao dường nào đã cam kết đòi hỏi sự làm trọn luật pháp này, và thấy nó được thi hành trọn vẹn. Ở đây có thể hiểu Đức Chúa Trời sẽ đòi hỏi sự làm trọn nghiêm ngặt ra sao; và cơn thịnh nộ Ngài sẽ kinh khiếp thế nào đối với mọi kẻ vi phạm. Khi nhận biết những điều này, loài người có thể thử nghiệm lòng mình cách thấu đáo, và biết rằng họ không thể nào được cứu bởi các việc làm của luật pháp, và chắc chắn về sự cần thiết tuyệt đối một Đấng Trung Bảo.

Nếu chúng ta xem luật pháp ban tại núi Si-na-i — chẳng phải như một giao ước công việc, mà — như một quy tắc của đời sống, thì nó được Đấng Cứu Chuộc dùng, từ thời đó cho đến cuối cùng thế gian, như một kim chỉ nam cho dân sự Ngài, để chỉ cho họ con đường họ phải bước đi, nếu muốn đến thiên đàng: vì con đường vâng giữ luật pháp này cách chân thành và phổ quát chính là con đường hẹp dẫn đến sự sống.

IV. Điều đáng lưu ý tiếp theo trong thời kỳ này, là Đức Chúa Trời ban luật pháp hình bóng, tức những điều răn không thuộc về luật pháp đạo đức cách chính đáng. Chẳng những những luật thường được gọi là luật lễ nghi, quy định các nghi lễ và chi tiết của sự thờ phượng Do Thái, cùng tình trạng giáo hội của họ; mà cả những luật chính trị, để cai trị cộng đồng Do Thái, thường được gọi là luật tư pháp, nhiều điều trong đó cũng có tính hình bóng. Việc ban luật pháp hình bóng này là một việc lớn lao khác mà Đức Chúa Trời đã làm trong thời kỳ này, hướng đến việc xây dựng công trình vinh hiển của sự cứu chuộc. Trước đây đã có nhiều sự kiện thuộc sự quan phòng mang tính hình bóng, tượng trưng cho Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài, cùng một số lễ nghi hình bóng, đặc biệt là hai lễ của sinh tế và phép cắt bì: nhưng nay, thay vì tượng trưng Đấng Cứu Chuộc lớn lao trong vài thể chế, Đức Chúa Trời ban hành một luật pháp đầy những sự tượng trưng hình bóng về những điều tốt lành sẽ đến. Bởi những điều này, dân tộc đó được hướng dẫn mỗi năm, mỗi tháng, mỗi ngày, trong các hành động tôn giáo của mình, và trong cách cư xử, trong mọi điều thuộc về tình trạng giáo hội và dân sự của họ, đến một điều gì đó về Đấng Christ; một lễ nghi trình bày một giáo lý, hay một ơn phước này; một lễ nghi khác, một giáo lý hay ơn phước khác; đến nỗi cả dân tộc bởi luật pháp này đã, có thể nói, được cấu thành trong một tình trạng hình bóng. Như vậy Phúc Âm đã được rao truyền dồi dào cho dân tộc đó; đến nỗi hiếm có giáo lý nào của Phúc Âm mà không được dạy dỗ và trình bày cách đặc biệt bởi một lễ nghi nào đó của luật pháp này; dù đó là trong các bóng, và dưới một tấm màn, như Môi-se đã che mặt mình bằng một tấm màn khi mặt người sáng chói. Thuộc về luật pháp hình bóng này là mọi điều răn liên quan đến việc dựng đền tạm, dựng lên trong đồng vắng, cùng mọi hình thức, chi tiết và đồ dùng của nó.

V. Vào khoảng thời gian này, lời chép thành văn đầu tiên của Đức Chúa Trời đã được ban cho Hội Thánh. Đây là một việc lớn lao khác được làm cho công việc cứu chuộc, một sự tiến triển mới và vinh hiển của tòa nhà; là điều Đức Chúa Trời đã ban để làm quy tắc cho đức tin, sự thờ phượng và nếp sống cho đến cuối cùng thế gian. Quy tắc này đã lớn lên, và được thêm vào từ thời đó, qua nhiều thời đại, cho đến khi hoàn tất, và kinh điển Kinh Thánh được trọn vẹn bởi sứ đồ Giăng. Điều không mấy quan trọng là lời chép thành văn đầu tiên là mười điều răn, được viết trên bảng đá bởi ngón tay Đức Chúa Trời, hay là sách Gióp; và sách Gióp được Môi-se viết, như một số người cho, hay bởi Ê-li-hu, như những người khác cho. Nếu nó được Ê-li-hu viết, thì hẳn phải trước thời kỳ này; nhưng vẫn không thể xa thời kỳ này bao nhiêu, như thấy rõ khi xét dòng dõi của những người được nói đến trong sách ấy, cùng tuổi rất cao của Gióp, trước khi sách được viết.

Lời chép thành văn của Đức Chúa Trời là công cụ chính mà Đấng Christ dùng, để thực hiện công việc cứu chuộc của Ngài trong mọi thời đại. Lúc này đã cần thiết lời của Đức Chúa Trời phải được chép thành văn, để làm quy tắc vững chắc cho Hội Thánh của Đức Chúa Trời. Trước đây, Hội Thánh có lời bởi sự truyền khẩu, hoặc bởi sự truyền khẩu trực tiếp từ những người kiệt xuất được cảm thúc, còn đang sống, hoặc bởi sự truyền khẩu từ các thế hệ trước, vốn có thể có được với sự chắc chắn tương đối trong các thời đại trước thời kỳ này, vì cớ tuổi thọ dài lâu của loài người. Nô-ê có thể trò chuyện với A-đam, và nhận sự truyền khẩu từ người; và Nô-ê sống đến khoảng thời Áp-ra-ham: và các con trai của Gia-cốp đã sống một thời gian đáng kể để truyền lại cho dòng dõi mình tại Ê-díp-tô những sự mặc khải đã ban cho Áp-ra-ham, Y-sác và Gia-cốp. Nhưng khoảng cách từ buổi ban đầu của muôn vật nay đã trở nên quá lớn, và tuổi thọ loài người đã trở nên quá ngắn — đã xuống đến tiêu chuẩn hiện nay vào khoảng thời Môi-se — và Đức Chúa Trời nay đã phân rẽ một dân tộc để làm dân riêng, làm kẻ giữ các lời phán của Đức Chúa Trời; Đức Chúa Trời thấy đây là thời điểm thuận tiện để giao phó lời Ngài thành văn, để còn lại từ nay về sau làm quy tắc vững chắc trong mọi thời đại. Và vì vậy, ngoài sách Gióp, Đấng Christ đã viết mười điều răn trên bảng đá, bằng chính ngón tay Ngài. Sau điều này, toàn bộ luật pháp, chứa đựng nội dung của năm sách Môi-se, đã bởi mạng lệnh đặc biệt của Đức Chúa Trời được giao phó thành văn, được gọi là "sách luật pháp," và được cất trong đền tạm, để giữ ở đó cho Hội Thánh dùng, Phục-truyền Luật-lệ Ký 31:24-26.

VI. Đức Chúa Trời đã vui lòng nay tượng trưng tiến trình của Hội Thánh đã được cứu chuộc của Ngài qua thế gian đến cơ nghiệp đời đời, một cách lạ lùng, bằng hành trình của con cái Y-sơ-ra-ên qua đồng vắng, từ Ê-díp-tô đến Ca-na-an. Ở đây mọi bước khác nhau của sự cứu chuộc Hội Thánh bởi Đấng Christ đã được tượng trưng, từ khởi đầu đến sự hoàn thành trong vinh hiển. Tình trạng họ được cứu chuộc ra khỏi được tượng trưng bởi Ê-díp-tô, và ách nô lệ của họ ở đó, mà họ đã lìa bỏ. Giá của sự cứu chuộc họ được tượng trưng bởi sự dâng sinh tế chiên con Vượt Qua, đã được dâng lên trong đêm mà Đức Chúa Trời hành hại mọi con đầu lòng của Ê-díp-tô. Khởi đầu của sự áp dụng sự cứu chuộc của Đấng Christ cho Hội Thánh trong sự họ trở lại, được tượng trưng bởi việc Y-sơ-ra-ên ra khỏi Ê-díp-tô, và đi qua Biển Đỏ một cách lạ lùng và diệu kỳ. Hành trình của Hội Thánh qua thế gian gian ác này, và những sự thay đổi khác nhau mà Hội Thánh trải qua, được tượng trưng bởi hành trình của dân Y-sơ-ra-ên qua đồng vắng. Cách họ được Đấng Christ dẫn dắt, được tượng trưng bởi việc dân Y-sơ-ra-ên được dẫn bởi trụ mây ban ngày, và trụ lửa ban đêm. Cách Hội Thánh được nâng đỡ trong tiến trình của mình, được cung cấp thức ăn thuộc linh, và những sự giao thông hằng ngày từ Đức Chúa Trời, được tượng trưng bởi việc Ngài cung cấp ma-na từ trời cho con cái Y-sơ-ra-ên, và nước ra từ vầng đá. Những hiểm nguy mà các thánh đồ phải gặp trong đường lối mình qua thế gian, được tượng trưng bởi những con rắn lửa bay trong đồng vắng. Những sự tranh chiến của Hội Thánh với kẻ thù nghịch mình, được tượng trưng bởi trận chiến của họ với người A-ma-léc và các dân khác. Và còn vô số chi tiết khác có thể kể ra, là những hình ảnh sống động về những điều Hội Thánh và các thánh đồ gặp phải trong mọi thời đại của thế gian. Những điều này có tính hình bóng, rõ ràng qua 1 Cô-rinh-tô 10:11: "Những sự ấy có hình bóng, và họ đã lưu truyền để khuyên bảo chúng ta là kẻ ở gần cuối cùng các đời." Ở đây sứ đồ đang nói về chính những điều chúng ta vừa kể, và ông nói rõ rằng chúng đã xảy ra cho họ để làm hình bóng; nguyên văn là như vậy.

VII. Một điều nữa ở đây không được bỏ qua, là một sự phân phối đáng chú ý của sự quan phòng, liên quan đến cả thế giới loài người, trong thời kỳ này; tức là sự rút ngắn tuổi thọ loài người. Nó nay đã bị rút xuống từ khoảng chín trăm đến một ngàn năm, còn chừng bảy mươi hoặc tám mươi. Tuổi thọ loài người bắt đầu bị rút ngắn ngay sau cơn nước lụt. Thế hệ đầu tiên xuống còn sáu trăm năm, và thế hệ tiếp theo còn khoảng bốn đến năm trăm năm. Như vậy tuổi thọ loài người dần dần ngắn lại, cho đến khoảng thời kỳ chết chóc lớn trong hội chúng Y-sơ-ra-ên, sau khi họ lầm bầm về báo cáo của các thám tử, và thây họ ngã trong đồng vắng, bởi đó mọi người có thể ra trận đều chết. Bấy giờ tuổi thọ loài người bị rút xuống tiêu chuẩn hiện nay, như Môi-se nhận xét trong thi thiên mà người đã viết nhân dịp chết chóc đó: Thi-thiên 90:10: "Tuổi tác của chúng tôi đến được bảy mươi, còn nếu mạnh khỏe thì đến tám mươi; song sự kiêu căng của nó chỉ là lao khổ và buồn thảm, vì đời chúng tôi chóng qua, rồi chúng tôi bay mất đi."

Tuổi thọ loài người bị cắt ngắn như vậy, đã góp phần dọn đường cho loài người nghèo nàn, đoản mệnh, càng vui mừng đón nhận tin vui về sự sống đời đời, được bày tỏ bởi Phúc Âm; và càng sẵn lòng ôm lấy một Đấng Cứu Thế, Đấng mua chuộc và ban cho một phước hạnh như vậy. Nếu tuổi thọ loài người vẫn thường khoảng chín trăm năm, thì sự thôi thúc quan tâm đến lời mời về một đời sống tương lai sẽ ít hơn biết bao; sự cám dỗ nghỉ ngơi trong những điều của thế gian này, và bỏ qua mọi đời sống nào khác ngoài đời này, sẽ lớn hơn biết bao! Điều này có lẽ đã góp phần rất lớn vào sự gian ác của những người trước cơn nước lụt. Nhưng nay loài người có động cơ lớn hơn biết bao để tìm kiếm sự cứu chuộc, và một đời sống tốt hơn đời này, bởi Đấng Cứu Chuộc lớn, vì tuổi thọ loài người chẳng bằng một phần mười hai những gì trước kia, và nay loài người đều chết ở tuổi mà trước kia họ mới chỉ bắt đầu bước vào đời.

VIII. Cùng một công việc đã được tiếp tục trong việc bảo tồn dân tộc mà Đấng Christ sẽ ra từ đó, khỏi bị diệt vong hoàn toàn trong đồng vắng, bởi một phép lạ liên tục suốt bốn mươi năm. Tôi đã nhận xét trước đây Đức Chúa Trời đã bảo tồn những người mà Đấng Cứu Chuộc sẽ ra từ đó một cách rất lạ lùng ra sao; như Nô-ê và gia đình người khỏi cơn nước lụt; Áp-ra-ham, Y-sác và Gia-cốp, cùng gia đình họ, khỏi những dân gian ác xứ Ca-na-an; và Gia-cốp cùng gia đình người khỏi chết vì nạn đói, bởi Giô-sép tại Ê-díp-tô. Nhưng sự bảo tồn Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng này, xét theo một vài phương diện, còn đáng chú ý hơn bất cứ điều nào trong đó; vì đó là bởi một phép lạ liên tục trong một thời gian dài như vậy. Theo tính toán công bằng, lúc đầu hội chúng đó có hai triệu linh hồn. Nhưng nếu sự nâng đỡ diệu kỳ bị rút lại, thì hết thảy họ hẳn đã diệt vong, trong chưa đầy một tháng, đến nỗi chẳng còn một người nào. Nhưng đám đông lớn lao này đã tồn tại suốt bốn mươi năm, trong một đồng vắng khô cằn hoang vu, không gieo, không gặt, không cày cấy. Bánh của họ hằng ngày từ trời mưa xuống cho họ, và họ được cung cấp nước ra từ vầng đá; và cùng những bộ quần áo họ mặc khi ra khỏi Ê-díp-tô, đã bền suốt thời gian ấy. Chưa từng có trường hợp nào như vậy, một dân tộc được nâng đỡ lâu dài như thế. Như vậy Đức Chúa Trời đã nâng đỡ Hội Thánh Ngài bởi một phép lạ liên tục, và giữ cho sống dân tộc mà trong đó có phước hạnh, tức Đấng Cứu Chuộc lớn của thế gian.

IX. Đức Chúa Trời đã vui lòng, trong thời gian này, ban một sự mặc khải thêm về Đấng Christ là Đấng Cứu Chuộc trong các lời tiên tri về Ngài. Ba lời tiên tri đáng được lưu ý đặc biệt. Lời thứ nhất là của Ba-la-am, Dân-số Ký 24:17-19: "Tôi thấy Người, nhưng chẳng phải bây giờ; tôi xem Người, nhưng chẳng phải ở gần: một ngôi sao hiện ra từ Gia-cốp, một cây phủ việt trỗi lên từ Y-sơ-ra-ên, Người sẽ đánh tan góc Mô-áp, và hủy diệt các con cháu của Sết. Ê-đôm sẽ làm cơ nghiệp, Sê-i-rơ cũng sẽ làm cơ nghiệp cho kẻ thù nghịch Người, và Y-sơ-ra-ên sẽ làm những việc can đảm. Đấng cầm quyền sẽ ra từ Gia-cốp, diệt những kẻ còn sót lại của thành phố." Đây là một lời tiên tri về Đấng Christ rõ ràng hơn bất cứ lời nào trước đó, đặc biệt về chức vụ làm vua của Ngài. Nhưng chúng ta có một lời khác, mà Đức Chúa Trời ban bởi Môi-se, còn rõ ràng hơn nữa, đặc biệt về chức vụ tiên tri của Ngài, trong Phục-truyền Luật-lệ Ký 18:18, v.v.: "Ta sẽ lập lên cho chúng một đấng tiên tri như ngươi, thuộc trong anh em chúng, ta sẽ lấy các lời ta để trong miệng ngươi, thì người sẽ nói cho chúng mọi điều ta phán dặn người," v.v. Đây là một lời tiên tri về Đấng Christ rõ ràng hơn bất cứ lời nào trước đó. Mọi lời tiên tri đi trước đều bằng ngôn ngữ hình bóng, mầu nhiệm. Lời tiên tri đầu tiên đã như vậy: dòng dõi người nữ sẽ giày đạp đầu con rắn. Những lời hứa ban cho Áp-ra-ham, Y-sác và Gia-cốp, rằng trong dòng dõi họ mọi gia tộc trên đất sẽ được phước, cũng mầu nhiệm; và chẳng chi tiết lắm, vì cụm từ "dòng dõi ngươi" là chung chung, không giới hạn rõ ràng vào một người cụ thể nào. Lời tiên tri của Gia-cốp khi chúc phước Giu-đa, Sáng-thế Ký 49:8, bằng ngôn ngữ mầu nhiệm; và lời của Ba-la-am cũng vậy, nói về Đấng Christ dưới hình bóng một ngôi sao. Nhưng đây là một lời tiên tri rõ ràng, không hề che đậy trong ngôn ngữ mầu nhiệm nào.

Có mấy điều chứa đựng trong lời tiên tri này về Đấng Christ. Ở đây có chức vụ trung bảo của Ngài nói chung [NEEDS REVIEW: bản gốc ghi "Sáng-thế Ký 49:16," có vẻ là lỗi in, có lẽ là Phục-truyền 18:16]. Ở đây được bày tỏ Ngài sẽ là một Đấng đứng giữa họ và Đức Chúa Trời, một Đấng có uy nghiêm, sự thánh khiết và sự công chính đáng kinh đến nỗi họ không thể đến cùng Ngài, và giao thông với Ngài cách trực tiếp, mà không có một Đấng Trung Bảo đứng giữa; vì nếu họ đến cùng một Đức Chúa Trời báo trả tội lỗi như vậy cách trực tiếp, họ sẽ chết; Đức Chúa Trời sẽ chứng tỏ là một ngọn lửa thiêu hủy đối với họ. Và ở đây có một sự mặc khải đặc biệt về Đấng Christ liên quan đến chức vụ tiên tri của Ngài: "Ta sẽ lập lên cho chúng một đấng tiên tri như ngươi, thuộc trong anh em chúng," Phục-truyền Luật-lệ Ký 18:18, v.v. Hơn nữa, được bày tỏ Ngài sẽ là đấng tiên tri như thế nào; một đấng tiên tri như Môi-se, là đầu và là lãnh tụ của cả dân sự, và là người, dưới Đức Chúa Trời, đã cứu chuộc họ, đem họ ra khỏi nhà nô lệ. Người là người chăn của họ, bởi người Đức Chúa Trời đã dẫn họ qua Biển Đỏ và đồng vắng, là đấng cầu thay cho họ với Đức Chúa Trời, và vừa là tiên tri vừa là vua trong hội chúng; vì Môi-se có quyền của một vua giữa vòng họ. Lời chép về người, Phục-truyền Luật-lệ Ký 33:5, rằng người làm vua trong Giê-su-run, là đấng tiên tri bởi người Đức Chúa Trời đã xây dựng Hội Thánh Ngài, và ban những sự dạy dỗ về sự thờ phượng. Như vậy Đấng Christ sẽ là một đấng tiên tri như Môi-se; đến nỗi đây vừa là lời tiên tri rõ ràng nhất vừa đầy đủ nhất về Đấng Christ từng có từ buổi sáng thế đến thời điểm này.

Lời tiên tri tiếp theo liên quan đến sự kêu gọi dân ngoại, sẽ xảy ra sau khi Đấng Christ đến, Phục-truyền Luật-lệ Ký 32:21. Ở đây có một lời tiên tri rất rõ ràng về sự loại bỏ người Giu-đa và sự kêu gọi dân ngoại. Như họ đã giục lòng ghen tương Đức Chúa Trời, bởi điều chẳng phải là Đức Chúa Trời, khi lìa bỏ Ngài, và lấy những kẻ chẳng phải là thần thay vào chỗ Ngài; thì Đức Chúa Trời tuyên bố rằng Ngài cũng sẽ giục lòng ghen tương họ một thể ấy, bằng cách lìa bỏ họ, và lấy những kẻ chưa từng là dân sự Ngài thay vào chỗ họ. Sứ đồ Phao-lô đã lưu ý đến lời tiên tri này, như báo trước sự kêu gọi dân ngoại, trong Rô-ma 10:19, 20: "Nhưng tôi hỏi: Có phải dân Y-sơ-ra-ên đã không biết đâu. Trước hết, Môi-se nói rằng: Ta sẽ giục lòng ganh tị các ngươi bởi kẻ chẳng phải là dân; ta sẽ chọc giận các ngươi bởi một dân ngu dại. Lại Ê-sai nói cách bạo dạn rằng: Những kẻ chẳng tìm kiếm ta thì đã gặp thấy ta, những kẻ chẳng hỏi han ta thì ta đã tỏ mình ra cho."

Như vậy anh em thấy ánh sáng của Phúc Âm, vốn bắt đầu ló rạng và le lói ngay sau khi loài người sa ngã, dần dần tăng thêm càng gần đến thời Đấng Christ.

X. Một điều nữa mà Đức Chúa Trời đã thực hiện công việc này trong thời gian này, là sự đổ Đức Thánh Linh Ngài ra một cách đáng chú ý trên thế hệ trẻ trong đồng vắng. Thế hệ đã trưởng thành khi họ ra khỏi Ê-díp-tô, từ hai mươi tuổi trở lên, là một thế hệ rất ương ngạnh và gian tà. Họ đã nhiễm sự thờ hình tượng và gian ác của Ê-díp-tô, và chưa dứt khỏi nó. Ê-xê-chi-ên 20:6-8. Do đó họ đã làm bò con vàng phỏng theo sự thờ hình tượng của Ê-díp-tô, vốn quen thờ bò đực hay bò cái; và vì vậy súc vật được gọi là sự gớm ghiếc của người Ê-díp-tô, tức thần tượng của họ. Với thế hệ này Đức Chúa Trời đã vô cùng giận, và thề trong cơn thịnh nộ rằng họ sẽ không được vào nơi yên nghỉ Ngài. Nhưng thế hệ trẻ hơn, dưới hai mươi tuổi khi họ ra khỏi Ê-díp-tô, thì không như vậy, Dân-số Ký 14:31: "Nhưng ta sẽ đem những con trẻ của các ngươi vào, là những kẻ mà các ngươi đã nói rằng sẽ làm một miếng mồi; rồi chúng nó sẽ biết xứ các ngươi đã chê bỏ." Đây là thế hệ mà giao ước đã được lập lại, như chúng ta có ghi chép trong Phục-truyền Luật-lệ Ký, và là thế hệ đã vào xứ Ca-na-an. Thế hệ này Đức Chúa Trời đã vui lòng làm nên một dân sự để ca ngợi Ngài, và họ nổi bật về sự tin kính; như thấy rõ qua nhiều điều đã nói về họ; đặc biệt, Giê-rê-mi 2:2, 3: "Ta còn nhớ về ngươi lòng nhân từ của ngươi lúc đang thơ, tình yêu mến của ngươi khi ngươi mới kết bạn: là khi ngươi theo ta trong đồng vắng, trong đất không gieo trồng. Y-sơ-ra-ên là dân biệt riêng ra thánh cho Đức Giê-hô-va, và là trái đầu mùa của hoa lợi Ngài." Ở đây thế hệ đã theo Đức Chúa Trời trong đồng vắng được nói đến với những lời khen ngợi rất cao, như nổi bật về sự thánh khiết. Tình yêu của họ đối với Đức Chúa Trời được phân biệt như tình yêu của nàng dâu trong lễ đính hôn, khi họ theo Ngài qua đồng vắng đáng kinh đó, sau khi họ quay lại từ Ca-đe Ba-nê-a, Phục-truyền Luật-lệ Ký 8:15: "Là Đấng đã dẫn ngươi đi ngang qua đồng vắng mênh mông và gớm ghê nầy, đầy những rắn lửa, bò cạp, đất khô khan, không có nước." Dù thế hệ này đã chịu thử thách lớn hơn nhiều so với thế hệ cha ông họ trước khi đến Ca-đe Ba-nê-a, nhưng họ chẳng hề lầm bầm chống lại Đức Chúa Trời, như cha ông họ đã làm: trái lại những thử thách ấy có hiệu quả ngược lại trên họ, để thức tỉnh, cáo trách, và hạ họ xuống, và sắm sẵn họ cho lòng thương xót lớn. Họ đã được thức tỉnh bởi những sự đoán phạt đáng kinh của Đức Chúa Trời giáng trên cha ông họ, bởi đó thây họ ngã trong đồng vắng. Đức Chúa Trời đã đổ Đức Thánh Linh Ngài ra cùng những sự quan phòng thức tỉnh ấy, và cuộc hành trình của chính họ trong đồng vắng, cùng lời được Môi-se giảng cho họ; bởi đó họ đã hạ mình xuống, và cuối cùng vô số người trong họ đã được cứu cách chắc chắn; như Phục-truyền Luật-lệ Ký 8:2, 3: "Hãy nhớ trọn con đường nơi đồng vắng mà Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi đã dẫn ngươi đi trong bốn mươi năm nầy, để hạ ngươi xuống và thử ngươi, đặng biết điều có ở trong lòng ngươi, hoặc ngươi có giữ những điều răn của Ngài hay chăng. Vậy, Ngài có hạ ngươi xuống," v.v. Và Phục-truyền Luật-lệ Ký 8:15: "Là Đấng đã dẫn ngươi đi ngang qua đồng vắng mênh mông và gớm ghê nầy, — hầu cho hạ ngươi xuống, và thử ngươi, đặng làm ơn cho ngươi về sau rốt." Và vì vậy lời chép, Ô-sê 13:5: "Ta đã biết ngươi trong đồng vắng, trong đất khô khan." Đức Chúa Trời đã dỗ dành họ, đem họ vào đồng vắng đó, và nói cách êm ái cùng họ, như đã được báo trước rằng Ngài sẽ làm về sau, Ô-sê 2:14.

Những sự đoán phạt kinh khiếp đã thi hành trong hội chúng sau khi họ quay lại từ Ca-đe Ba-nê-a, trong vụ Cô-rê, và vụ Phê-ô, chủ yếu giáng trên thế hệ già, là những người Đức Chúa Trời đã tiêu diệt trong đồng vắng. Những sự phản nghịch ấy chủ yếu ở giữa các trưởng lão của hội chúng, là những người bị phó cho sự ham muốn của lòng mình; họ bước đi theo mưu chước riêng mình, và Đức Chúa Trời đã buồn rầu về cách ăn ở của họ bốn mươi năm trong đồng vắng.

Việc hội chúng trẻ này nổi bật về sự tin kính, thấy rõ qua mọi lịch sử của họ. Thế hệ trước gian ác, và bị rủa sả theo sau; nhưng thế hệ này thánh khiết, và những phước hạnh lạ lùng theo sau họ. Đức Chúa Trời đã làm những việc lớn cho họ; Ngài đã chiến đấu cho họ, và ban cho họ xứ Ca-na-an làm cơ nghiệp. Và đó là cách của Đức Chúa Trời, khi Ngài có những lòng thương xót rất lớn để ban cho một dân sự hữu hình, trước hết, sắm sẵn họ cho những lòng thương xót ấy, rồi mới ban cho. Ở đây cũng vậy: họ đã tin cậy Đức Chúa Trời, và bởi đức tin thắng hơn Si-hôn và Óc, cùng những người khổng lồ xứ Ca-na-an; và được khen ngợi vì tríu mến Đức Giê-hô-va: Giô-suê 23:8. Giô-suê nói cùng họ: "Nhưng phải tríu mến Giê-hô-va Đức Chúa Trời các ngươi, y như các ngươi đã làm đến ngày nay." Nhưng khi Giô-suê và cả thế hệ đó đã qua đời, thì dấy lên một thế hệ khác chẳng biết Đức Giê-hô-va. Thế hệ tin kính này đã tỏ ra lòng sốt sắng đáng khen và nóng cháy vì Đức Chúa Trời trong nhiều dịp; như nhân dịp tội của A-can; nhưng đặc biệt khi họ nghi ngờ hai chi phái rưỡi đã dựng một bàn thờ chống lại bàn thờ của lễ thiêu. Chưa từng có thế hệ nào của Y-sơ-ra-ên được kể nhiều điều tốt và ít điều xấu như vậy. Còn đáng lưu ý nữa, rằng trong thời thế hệ này có lần cắt bì chung lần thứ hai, bởi đó sự sỉ nhục của Y-sơ-ra-ên đã hoàn toàn được cất đi, và họ trở nên tinh sạch; và về sau khi họ bị ô uế bởi A-can, họ lại tẩy sạch mình.

Những người của thế hệ trước đã chết, và Đức Chúa Trời đã biệt riêng thế hệ này ra thánh cho Ngài, Ngài đã long trọng lập lại giao ước của Ngài với họ, như chúng ta có ghi chép đặc biệt trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 29. Chúng ta thấy rằng những sự lập lại giao ước long trọng như thế thường đi kèm với bất kỳ sự đổ đầy đáng chú ý nào của Đức Thánh Linh, gây ra một sự cải cách chung: vậy chúng ta thấy đó là trong thời Ê-xê-chia và Giô-si-a. Thật đáng nghi ngờ liệu có bao giờ một thời tôn giáo hưng thịnh lớn trong Hội Thánh Y-sơ-ra-ên, như trong thế hệ ấy; và như, trong Hội Thánh Cơ Đốc, tôn giáo ở trong hoàn cảnh hưng thịnh nhất trong ngày đính hôn của nó, trong thời các sứ đồ, vậy dường như cũng thế với Hội Thánh Do Thái trong những ngày nó mới được thành lập trong thời Môi-se và Giô-suê.

Vậy Đức Chúa Trời, lúc này, đã thúc đẩy công việc cứu chuộc một cách vinh hiển, cả bởi lời Ngài và Đức Thánh Linh. Nhờ đó công việc cứu chuộc được thúc đẩy, không chỉ vì tự nó là một trường hợp vinh hiển của sự cứu chuộc trong sự áp dụng của nó, mà vì đây là điều Đức Chúa Trời dùng để lập có trật tự Hội Thánh Y-sơ-ra-ên, khi nó mới được định cư trong sự giữ thường xuyên các nghi lễ của Đức Chúa Trời tại Ca-na-an: cũng như sự đổ đầy của Đức Thánh Linh, lúc khởi đầu của Hội Thánh Cơ Đốc, là một phương tiện lớn để lập Hội Thánh Cơ Đốc trong mọi thời đại tiếp theo.

XI. Điều tiếp theo tôi muốn nhận xét, là việc Đức Chúa Trời đem dân Y-sơ-ra-ên đến bởi Giô-suê, và lập họ trong xứ mà Christ sẽ được sinh ra, xứ ấy là hình bóng lớn về Ca-na-an trên trời mà Christ đã mua chuộc. Giô-suê là dòng dõi của Giô-sép, và là một hình bóng nổi bật về Christ, nên được gọi là người chăn, là đá của Y-sơ-ra-ên. Sáng Thế Ký 49:24. Vì là hình bóng như thế, nên người mang tên của Christ. Giô-suê và Giê-xu là cùng một tên, cái này là Hê-bơ-rơ, cái kia là Hy Lạp: và do đó, trong Tân Ước, nguyên văn viết bằng tiếng Hy Lạp, Giô-suê được gọi là Giê-xu, Công Vụ Các Sứ Đồ 7:45. "Mà tổ phụ chúng ta đã đem vào với Giê-xu," tức là Giô-suê; Hê-bơ-rơ 4:8. "Vì nếu Giê-xu đã cho họ được an nghỉ, thì Ngài chẳng còn phán về một ngày khác;" tức là nếu Giô-suê đã cho họ được an nghỉ.

Đức Chúa Trời đã ban xứ này cho dân Ngài một cách kỳ diệu, chinh phục các dân cư cũ và những người khổng lồ hùng mạnh, như Christ đã chinh phục ma quỷ. Ngài trước hết chinh phục các vua lớn ở phía đông sông Giô-đanh, Si-hôn vua dân A-mô-rít, và Óc vua xứ Ba-san; rồi phân rẽ sông Giô-đanh, như trước kia Ngài đã phân rẽ Biển Đỏ; khiến các tường thành Giê-ri-cô sụp đổ trước tiếng kèn của các thầy tế lễ. Âm thanh ấy là hình bóng về tiếng của Phúc Âm qua sự giảng dạy của các tôi tớ rao giảng Phúc Âm, các tường thành của thành Giê-ri-cô bị rủa sả, tượng trưng cho các tường thành của vương quốc Sa-tan. Sau đó Ngài đã hủy diệt cách kỳ diệu đội quân hùng mạnh của dân A-mô-rít dưới quyền năm vua, khiến mặt trời và mặt trăng đứng yên, để giúp dân sự chống lại kẻ thù, theo lời cầu nguyện của Giô-suê hình bóng; rõ ràng hàm ý rằng Đức Chúa Trời sẽ khiến toàn thể trật tự thiên nhiên phục vụ cho công việc cứu chuộc; và mọi sự đều phải nhường chỗ cho sự an lành của dân được chuộc của Đức Chúa Trời.

Vậy Christ đã bày tỏ tình yêu lớn của Ngài đối với những kẻ được Ngài chọn, rằng Ngài sẽ khiến dòng chảy của thiên nhiên nhường chỗ cho hạnh phúc và thịnh vượng của họ; và cho thấy rằng mặt trời và mặt trăng, cùng mọi vật hữu hình và vô hình, đều thuộc về họ bởi sự mua chuộc của Ngài. Đồng thời, Christ đã chiến đấu như quan tướng của đạo quân họ, và giáng mưa đá lớn xuống kẻ thù, khiến nhiều kẻ bị giết hơn là bởi gươm của Y-sơ-ra-ên. Và sau đó Christ ban cho dân sự một chiến thắng lớn trên một đạo quân còn đông hơn nữa ở phía bắc của xứ, tụ họp tại nước Mê-rôm, đông như cát biển, Giô-suê 11:4.

Vậy Đức Chúa Trời đã ban cho dân sự xứ mà từ đó Christ sẽ đến, xứ mà Ngài sẽ được sinh ra; nơi Ngài sẽ sống, giảng dạy, và làm phép lạ; chết, và sống lại; và từ đó Ngài sẽ thăng thiên, như xứ ấy là hình bóng lớn về thiên đàng.

XII. Một việc khác Đức Chúa Trời làm để tiếp tục công việc này, là Ngài thực sự lập sự thờ phượng đã định của Ngài giữa dân sự, như trước kia đã được thiết lập trong đồng vắng. Sự thờ phượng này được chỉ định tại núi Si-na-i; nó nhằm dọn đường cho sự đến của Christ; và vô số nghi lễ của nó là hình bóng về Ngài và sự cứu chuộc của Ngài. Nhưng có nhiều phần trong sự thờ phượng đã định không thể giữ trong đồng vắng, vì tình trạng chưa ổn định ở đó. Và có nhiều điều răn liên quan đến xứ Ca-na-an, và các nơi cư trú của họ ở đó; do đó không thể thực hành cho đến khi họ vào xứ đó. Nhưng nay, khi điều này đã thành tựu, Đức Chúa Trời lập đền tạm của Ngài giữa dân sự, như Ngài đã hứa trước, Lê-vi Ký 26:11. "Ta sẽ lập đền tạm Ta giữa các ngươi." Đền tạm được dựng tại Si-lô, Giô-suê 18:1, và các thầy tế lễ cùng người Lê-vi được chỉ định chức vụ, và các thành ẩn náu, và nay dân sự ở trong tình trạng giữ các lễ hội đầu mùa, và các lễ hội thu hoạch, và đem mọi phần mười cùng các của lễ đã định đến cho Chúa; và hầu hết các phần của sự thờ phượng Đức Chúa Trời đã được lập, dù có một số điều chưa được giữ cho đến sau này.

XIII. Việc tiếp theo là Đức Chúa Trời đã giữ gìn dân sự một cách kỳ diệu, từ thời điểm này trở đi, khi tất cả nam giới đi lên, mỗi năm ba lần, đến nơi đặt hòm giao ước của Đức Chúa Trời. Dân Y-sơ-ra-ên thường bị kẻ thù vây quanh, chúng tìm mọi cơ hội để hủy diệt họ, và đuổi họ khỏi xứ. Cho đến thời Đa-vít, trong xứ còn rất nhiều dân Ca-na-an còn sót lại, và các dân cư cũ khác của xứ, là những kẻ thù cay độc của dân Y-sơ-ra-ên: và chúng có, mỗi năm ba lần, một cơ hội tốt để tràn ngập đất nước, và chiếm các thành, khi chỉ còn lại phụ nữ, và những người không thể đi lên. Thế mà họ được giữ gìn một cách đáng chú ý trong suốt mọi thế hệ vào những mùa như thế, theo đúng lời hứa, Xuất Ê-díp-tô Ký 34:24. "Chẳng ai sẽ tham muốn xứ ngươi, khi ngươi đi lên ra mắt Chúa là Đức Chúa Trời ngươi mỗi năm ba lần." Đức Chúa Trời đã sắp đặt công việc một cách kỳ diệu, và tác động lòng kẻ thù của họ. Chúng đầy lòng thù ghét Y-sơ-ra-ên, muốn đuổi họ khỏi xứ, và thường có cơ hội tốt đến nỗi cả xứ trống trải không còn ai chống cự. Chỉ cần chúng đến chiếm lấy; thế mà chúng ta không hề đọc, trong toàn bộ lịch sử của họ, về việc kẻ thù nào lợi dụng những cơ hội ấy chống lại họ; điều này không thể ít hơn một phép lạ liên tục, mà Đức Chúa Trời, vì sự bảo tồn Hội Thánh của Ngài, đã duy trì qua bao thế hệ. Đó thật là một sự sắp đặt kỳ diệu của sự quan phòng thiêng liêng để duy trì và thúc đẩy ý định lớn của Đức Chúa Trời về sự cứu chuộc.

XIV. Việc Đức Chúa Trời giữ gìn Hội Thánh của Ngài và tôn giáo thật khỏi bị tuyệt diệt hoàn toàn trong những lần bội đạo thường xuyên của dân Y-sơ-ra-ên trong thời các quan xét. Dân ấy dễ quên Đức Chúa Trời thật, Đấng đã làm những việc kỳ diệu cho họ, và sa vào thờ thần tượng biết bao! và xứ, thỉnh thoảng, dường như gần như bị nó tràn ngập! Nhưng Đức Chúa Trời không bao giờ để sự thờ phượng thật của Ngài bị nhổ tận gốc: đền tạm của Ngài vẫn đứng, hòm giao ước được bảo tồn, sách luật pháp được giữ khỏi bị hủy diệt, chức tế lễ của Đức Chúa Trời được duy trì, và Ngài vẫn có một Hội Thánh giữa dân sự. Lần này qua lần khác, khi tôn giáo dường như gần như mất hẳn, thì Đức Chúa Trời ban một sự phấn hưng, và sai một thiên sứ, hoặc dấy lên một nhân vật nổi bật, làm công cụ cho sự cải cách của họ.

XV. Việc Đức Chúa Trời giữ gìn dân tộc ấy khỏi bị hủy diệt, dù họ thường xuyên bị khuất phục và đặt dưới quyền cai trị của kẻ thù. Đó là một điều kỳ diệu, không chỉ vì tôn giáo thật không bị nhổ tận gốc hoàn toàn, và Hội Thánh bị hủy diệt theo cách ấy; mà còn vì chính dân tộc mà Hội Thánh ở trong đó, không bị hủy diệt hoàn toàn; họ thường xuyên bị đặt dưới quyền kẻ thù. Lúc thì họ bị khuất phục bởi Cu-san Ri-sa-tha-im vua Mê-sô-bô-ta-mi, lúc khác họ bị đặt dưới dân Mô-áp; nay họ bị bán vào tay Gia-bin vua Ca-na-an; rồi họ ở dưới quyền cai trị của dân Ma-đi-an; nay họ bị con cháu Am-môn hành hạ dữ dội; rồi bị dân Phi-li-tin. Nhưng Đức Chúa Trời, trong mọi nguy hiểm ấy, đã giữ gìn họ, và không để họ bị lật đổ hoàn toàn. Thỉnh thoảng, khi đến lúc cực điểm, và Đức Chúa Trời thấy họ đã ở ngay bờ vực hủy diệt, thì Ngài dấy lên một đấng giải cứu, theo đúng Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:36. "Vì Đức Giê-hô-va sẽ đoán xét dân sự Ngài, và thương xót các tôi tớ Ngài; khi Ngài thấy sức lực họ đã mất, và không còn ai, kẻ bị giam cầm hay kẻ bị bỏ lại."—Những sự sắp đặt đáng chú ý của sự quan phòng được tác giả Thi Thiên trình bày rất thanh lịch, Thi Thiên 106:34, v.v.—Những đấng giải cứu ấy đều là hình bóng của Christ, Đấng cứu chuộc và giải cứu lớn của Hội Thánh Ngài; và một số trong họ là hình bóng rất rõ rệt; như Ba-rác, Giép-thê, Ghê-đê-ôn, và Sam-sôn, trong rất nhiều chi tiết; và trên hết trong các hành động của Sam-sôn, như có thể chỉ ra, nếu không phải vì điều đó sẽ tốn quá nhiều thời gian.

XVI. Đáng chú ý là, khi Christ xuất hiện để quản trị công việc của Hội Thánh Ngài trong thời kỳ này, Ngài thường xuất hiện trong hình thể của bản tính mà Ngài đã mặc lấy trong sự nhập thể. Ngài dường như đã xuất hiện nhiều lần với Môi-se, và đặc biệt vào lúc Đức Chúa Trời phán với ông mặt đối mặt, như người ta nói chuyện với bạn mình, và ông đã thấy hình dạng của Chúa, (Dân Số Ký 12:8.) sau khi ông cầu xin Ngài cho xem vinh hiển của Ngài; đó là khải tượng đáng chú ý nhất mà ông từng có về Christ. Có hai sự tỏ bày của Christ cho Môi-se: một là thuộc linh, tỏ cho tâm trí ông, bởi lời được rao truyền, "Giê-hô-va, Giê-hô-va là Đức Chúa Trời hay thương xót và làm ơn, chậm giận, dư dật nhân từ và chân thật, giữ sự nhân từ đến ngàn đời, tha thứ gian ác, sự phạm tội và tội lỗi, nhưng chẳng kể kẻ có tội là vô tội; Ngài phạt gian ác của tổ phụ trên con cháu, cho đến đời thứ ba, thứ tư," Xuất Ê-díp-tô Ký 34:6, 7." Một là bề ngoài; đó là điều Môi-se thấy, khi Christ đi ngang qua, và đặt ông trong kẽ đá. Điều ông thấy chắc chắn là một hình thể con người vinh hiển, trong đó Christ xuất hiện với ông, và rất có thể là hình thể của bản tính con người vinh hiển của Ngài, trong đó Ngài sẽ xuất hiện sau này. Ông không thấy mặt Ngài; vì không thể cho rằng ai có thể đứng vững dưới sự thấy vinh hiển của bản tính con người của Christ như hiện nay nó xuất hiện.

Vậy đó là một hình thể con người trong đó Christ xuất hiện với bảy mươi trưởng lão, như chúng ta có ghi chép, Xuất Ê-díp-tô Ký 24:9, 11. "Môi-se, A-rôn, Na-đáp, A-bi-hu, cùng bảy mươi trưởng lão Y-sơ-ra-ên, đều đi lên. Họ thấy Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên: dưới chân Ngài, dường như có nền lát bằng bích ngọc, và như chính bầu trời trong sáng. Ngài chẳng tra tay vào những người sang trọng trong dân Y-sơ-ra-ên: họ cũng thấy Đức Chúa Trời, rồi ăn và uống." Vậy Christ sau này xuất hiện với Giô-suê trong hình thể của bản tính con người, Giô-suê 5:13, 14. "Xảy ra khi Giô-suê ở gần Giê-ri-cô, ông ngước mắt lên, nhìn, kìa, có một người đứng đối diện ông, tay cầm gươm trần: Giô-suê đến cùng người, và nói cùng người rằng, Ngươi thuộc về chúng ta, hay về kẻ thù chúng ta? Người đáp rằng, Không, nhưng nay ta đến làm quan tướng của đạo quân Đức Giê-hô-va." Và Ngài cũng xuất hiện với Ghê-đê-ôn, Các Quan Xét 6:11, v.v. và cũng với Ma-nô-a, Các Quan Xét 13:17-21. Ở đây Christ xuất hiện với Ma-nô-a trong sự tượng trưng cả về sự nhập thể và sự chết của Ngài; về sự nhập thể, ở chỗ Ngài xuất hiện trong hình thể con người; và về sự chết và sự chịu khổ của Ngài, được tượng trưng bởi của lễ là một con dê con, và bởi việc Ngài thăng lên trong ngọn lửa của của lễ; hàm ý rằng chính Ngài là của lễ lớn, phải được dâng lên Đức Chúa Trời làm hương thơm ngọt ngào, trong lửa thịnh nộ của Ngài, như con dê con ấy bị thiêu và thăng lên trong ngọn lửa. Vậy Christ đã xuất hiện, lần này qua lần khác, trong hình thể của bản tính mà sau này Ngài sẽ mặc lấy; vì nay Ngài xuất hiện với cùng một ý định và để tiếp tục cùng một công việc.

XVII. Một việc khác tôi muốn nhắc đến, được làm trong thời kỳ này hướng về công việc cứu chuộc, là sự bắt đầu của một dòng dõi các tiên tri kế tiếp, và việc lập một trường các tiên tri, trong thời Sa-mu-ên. Có điều gì đó của linh tiên tri này trong Y-sơ-ra-ên sau Môi-se, trước Sa-mu-ên. Giô-suê và nhiều quan xét có một mức độ của nó. Đê-bô-ra là một nữ tiên tri; và một số thầy tế lễ cả được linh cảm bởi linh này; đặc biệt là Hê-li. Khoảng thời gian ấy không hoàn toàn thiếu những trường hợp những người được Đức Chúa Trời biệt riêng đặc biệt cho chức vụ này, và được gọi là tiên tri. Chúng ta đọc về một người như thế, Các Quan Xét 6:8. "Đức Giê-hô-va sai một đấng tiên tri đến cùng dân Y-sơ-ra-ên, đấng ấy nói cùng họ," v.v. Người mà chúng ta đọc về, 1 Sa-mu-ên 2:27. "Có một người của Đức Chúa Trời đến cùng Hê-li," v.v. dường như cũng là một người như thế.

Nhưng không có một hàng ngũ người như thế được duy trì trong Y-sơ-ra-ên, với sự liên tục nào, trước Sa-mu-ên; sự thiếu nó được nhắc đến trong 1 Sa-mu-ên 3:1. "Lời của Đức Giê-hô-va lấy làm quý báu trong những ngày ấy; chẳng có sự hiện thấy công khai." Nhưng trong Sa-mu-ên đã bắt đầu một dòng dõi các tiên tri kế tiếp, được duy trì liên tục từ thời ấy, ít nhất với rất ít gián đoạn, cho đến khi linh tiên tri chấm dứt, khoảng thời Ma-la-chi: và do đó Sa-mu-ên được nói đến trong Tân Ước như sự bắt đầu của dòng dõi các tiên tri này, Công Vụ Các Sứ Đồ 3:24. "Hết thảy các đấng tiên tri, từ Sa-mu-ên, và những đấng kế theo, hễ ai đã nói, đều đã báo trước về những ngày này." Sau Sa-mu-ên là Na-than, và Gát, Y-đô, và Hê-man, A-sáp, và những người khác. Và sau đó, vào cuối triều Sa-lô-môn, chúng ta đọc về A-hi-gia; và trong thời Giê-rô-bô-am và Rê-hô-bô-am chúng ta đọc về các tiên tri; và cứ thế liên tục tiên tri này kế tiếp tiên tri khác cho đến khi bị lưu đày. Trong các sách của những tiên tri được đưa vào chính điển Kinh Thánh, chúng ta đọc về các tiên tri như một hàng ngũ người được duy trì thường xuyên trong xứ. Và ngay trong thời lưu đày vẫn còn các tiên tri, như Ê-xê-chi-ên và Đa-ni-ên; và sau thời lưu đày, như Xa-cha-ri, A-ghê, và Ma-la-chi.

Và vì Đức Chúa Trời định một dòng dõi các tiên tri liên tục từ thời Sa-mu-ên, nên trong thời ông đã bắt đầu một trường các tiên tri; tức là, một trường các thanh niên, được huấn luyện dưới một tiên tri lớn, là thầy và giáo sư của họ trong việc học các điều thiêng liêng, và thực hành sự thánh khiết, để chuẩn bị họ cho chức vụ này khi Đức Chúa Trời gọi họ. Những thanh niên ấy được gọi là con trai của các tiên tri; và thường họ được gọi là tiên tri. Những người này ban đầu ở dưới sự dạy dỗ của Sa-mu-ên. Vậy chúng ta đọc về Sa-mu-ên được đặt trên họ, 1 Sa-mu-ên 19:20. "Và khi họ thấy đoàn tiên tri đang nói tiên tri, và Sa-mu-ên đứng làm đầu trên họ." Đoàn tiên tri mà chúng ta đọc về 1 Sa-mu-ên 10:5 cũng là những người ấy. Sau đó chúng ta đọc về họ ở dưới Ê-li. Ê-li-sê là một trong những con trai này; nhưng ông muốn có phần gấp đôi của linh người, làm người kế vị, như con trưởng thường được phần gấp đôi của sản nghiệp cha; và do đó các con trai của các tiên tri, khi nhận biết linh của Ê-li ngự trên Ê-li-sê, đã phục tùng ông, và nhận ông làm thầy, như trước kia họ đã làm với Ê-li, 2 Các Vua 2:15. "Và khi các con trai của các tiên tri ở Giê-ri-cô nhìn thấy, họ nói rằng, Linh của Ê-li ngự trên Ê-li-sê. Và họ sấp mình xuống đất trước mặt người." Ê-li-sê làm thầy, hay giáo sư của họ, ông chăm sóc họ; như bạn có thể thấy, 2 Các Vua 4:38. "Ê-li-sê trở về Ghinh-ganh, lúc ấy trong xứ có đói kém, các con trai của các tiên tri đang ngồi trước mặt người: người nói cùng tôi tớ mình rằng, Hãy bắc nồi lớn lên, và nấu canh cho các con trai của các tiên tri." Trong thời Ê-li và Ê-li-sê, có nhiều nơi các đoàn con trai của các tiên tri này cư trú; như tại Bê-tên, tại Giê-ri-cô, và tại Ghinh-ganh, trừ khi ở Ghinh-ganh và Giê-ri-cô là một: và có thể cái gọi là trường học, nơi nữ tiên tri Hun-đa cư trú, là một nơi khác tại Giê-ru-sa-lem; xem 2 Các Vua 22:14. Ở đó nói về Hun-đa nữ tiên tri, rằng bà ở tại Giê-ru-sa-lem, trong trường học. Họ có nhà xây, nơi họ thường ở chung; và do đó những người ở Giê-ri-cô đông lên, và thấy nhà quá chật, xin phép thầy và giáo sư Ê-li-sê, để họ đi đốn gỗ xây nhà lớn hơn; như bạn có thể thấy, 2 Các Vua 6:1, 2. Có lúc có nhiều con trai của các tiên tri này trong Y-sơ-ra-ên; vì khi Giê-sa-bên giết các tiên tri của Chúa, có chép rằng Ô-ba-đia lấy một trăm người trong họ, và giấu năm mươi người trong một hang đá, 1 Các Vua 18:4.

Những trường các tiên tri này được Sa-mu-ên lập, và sau đó được những người như Ê-li và Ê-li-sê duy trì, hẳn phải do sự chỉ định thiêng liêng; và theo đó chúng ta thấy, rằng những con trai của các tiên tri ấy thường được ban một mức độ cảm thúc, trong khi họ còn ở dưới sự dạy dỗ: và Đức Chúa Trời thường, khi Ngài gọi tiên tri nào vào việc thi hành chức vụ tiên tri thường xuyên, và vào một công việc phi thường nào, lấy họ ra từ những trường này; dù không phải luôn luôn. Do đó tiên tri A-mốt, nói về việc ông được gọi vào chức vụ tiên tri, nói rằng ông đã không được giáo dục trong các trường các tiên tri, và không phải là một trong các con trai của các tiên tri, A-mốt 7:14, 15. Nhưng A-mốt nhắc đến nó như một điều đáng chú ý, rằng ông được gọi như thế, cho thấy đó là cách thường của Đức Chúa Trời để lấy các tiên tri của Ngài ra từ những trường này; vì trong đó Ngài chỉ ban phước cho chính sự thiết lập của Ngài.

Bây giờ sự sắp đặt đáng chú ý của sự quan phòng này—Đức Chúa Trời bắt đầu một dòng dõi các tiên tri liên tục trong thời Sa-mu-ên, sẽ kéo dài nhiều thời đại; và vì thế lập một trường các tiên tri dưới Sa-mu-ên, từ đó về sau được tiếp tục trong Y-sơ-ra-ên—là một bước Đức Chúa Trời đã thực hiện trong công việc lớn của sự cứu chuộc. Vì công việc chính của dòng dõi các tiên tri này là, báo trước về Christ, và sự cứu chuộc vinh hiển mà Ngài sẽ hoàn thành, và như thế dọn đường cho sự đến của Ngài; như thấy rõ bởi chỗ đã dẫn trước, Công Vụ Các Sứ Đồ 3:24. và Công Vụ Các Sứ Đồ 10:43. "Hết thảy các đấng tiên tri đều làm chứng về Ngài;" và Công Vụ Các Sứ Đồ 3:18. "Nhưng những điều mà Đức Chúa Trời đã báo trước bởi miệng hết thảy các đấng tiên tri, rằng Christ sẽ chịu khổ, thì Ngài đã làm ứng nghiệm như vậy."

Hội Thánh Cựu Ước không hoàn toàn thiếu ánh sáng, nhưng không có ánh sáng mặt trời trực tiếp, chỉ như được phản chiếu. Bây giờ các tiên tri này là những vì sáng phản chiếu ánh sáng mặt trời; và theo đó họ đã nói dồi dào về Chúa Giê-xu Christ, như thấy rõ bởi những gì chúng ta có trong các lời tiên tri của họ bằng văn tự. Và họ đã lấy việc tìm kiếm công việc cứu chuộc, khi họ học trong các trường hay trường học của mình, và ở những nơi khác, làm công việc của mình rất nhiều; theo đúng điều sứ đồ Phi-e-rơ nói về họ, 1 Phi-e-rơ 1:10, 11. "Về sự cứu rỗi đó các đấng tiên tri đã tìm tòi, tra xét kỹ lưỡng, là những đấng đã nói tiên tri về ân điển sẽ đến cho anh em; tìm xem thời kỳ nào, hay thời kỳ thể nào mà Thánh Linh của Christ ở trong họ đã chỉ ra, khi Ngài báo trước về những sự thương khó của Christ, và vinh hiển sẽ theo sau." Chúng ta được bảo rằng Hội Thánh của Đấng Cứu Chuộc được xây trên nền tảng của các sứ đồ và tiên tri, chính Đấng Cứu Chuộc là đá góc nhà, Ê-phê-sô 2:20.

Đây là việc đầu tiên thuộc loại này từng được làm trên thế gian; và đó là một việc lớn Đức Chúa Trời đã làm để tiếp tục thúc đẩy tòa nhà lớn của sự cứu chuộc này. Trước kia đã có những lời tiên tri thỉnh thoảng về Christ, như đã chỉ ra; nhưng nay thời gian gần đến khi Đấng Cứu Chuộc sẽ đến, Đức Chúa Trời vui lòng chỉ định một hàng ngũ người nhất định, kế tiếp liên tục, mà công việc chính của họ là, chỉ ra Christ và sự cứu chuộc của Ngài, và như những người đi trước Ngài dọn đường cho sự đến của Ngài; và Đức Chúa Trời đã lập các trường, trong đó nhiều người được dạy dỗ và huấn luyện cho mục đích ấy, Khải Huyền 19:10. "Ta là bạn tôi tớ với ngươi, và với anh em ngươi là những người có lời chứng của Chúa Giê-xu; vì lời chứng của Chúa Giê-xu là linh của sự tiên tri."

PHẦN V

TỪ ĐA-VÍT ĐẾN SỰ BỊ LƯU ĐÀY BA-BY-LÔN.

Tôi nay đến thời kỳ thứ năm của các thời Cựu Ước, bắt đầu với Đa-vít, và kéo dài đến sự bị lưu đày Ba-by-lôn; và nay sẽ tiếp tục chỉ ra công việc cứu chuộc đã được tiếp tục trong đó như thế nào.—Và ở đây,

I. Điều đầu tiên cần chú ý là việc Đức Chúa Trời xức dầu cho người sẽ là tổ phụ của Christ, làm vua trên dân sự Ngài. Những sự sắp đặt của sự quan phòng qua thời kỳ vừa qua, liên quan đến dân tộc mà từ đó Christ sẽ đến; nhưng nay Kinh Thánh dẫn chúng ta xem xét sự quan phòng của Đức Chúa Trời đối với người đặc biệt mà từ đó Christ sẽ giáng sinh, tức là Đa-vít. Đức Chúa Trời lúc này đã chọn ra người này một cách đáng chú ý, từ mọi ngàn người của Y-sơ-ra-ên, và đặt một dấu phân biệt rất vinh hiển trên người, bằng cách xức dầu cho người làm vua trên dân sự Ngài. Chỉ Đức Chúa Trời mới có thể tìm ra người. Nhà cha người được nói là nhỏ trong Y-sơ-ra-ên, và người là út trong mọi con trai của cha mình, và là người mà Sa-mu-ên ít mong đợi nhất là người Đức Chúa Trời đã chọn. Đức Chúa Trời trước kia, trong các thời đại trước của thế gian, đã phân biệt một cách đáng chú ý những người mà từ đó Christ sẽ đến; như Sết, và Nô-ê, và Áp-ra-ham, và Y-sác, và Gia-cốp. Nhưng người cuối cùng mà chúng ta có ghi chép về việc Đức Chúa Trời đánh dấu một cách nổi bật, chính người mà từ đó Christ sẽ đến, là trong lời chúc phước của Gia-cốp, con trai ông là Giu-đa; trừ khi chúng ta tính sự thăng tiến của Na-ha-sôn trong đồng vắng làm đầu chi phái Giu-đa. Nhưng sự phân biệt này về người mà từ đó Christ sẽ đến, trong Đa-vít, rất vinh hiển; vì đó là việc Đức Chúa Trời xức dầu cho người làm vua trên dân sự Ngài. Và có điều gì đó được chỉ ra thêm bởi sự xức dầu của Đa-vít, hơn là trong sự xức dầu của Sau-lơ. Đức Chúa Trời xức dầu cho Sau-lơ làm vua theo cá nhân; nhưng Đức Chúa Trời định điều gì đó hơn nữa bởi việc sai Sa-mu-ên xức dầu cho Đa-vít, tức là lập vương quyền của Y-sơ-ra-ên trong người và gia đình người, chừng nào Y-sơ-ra-ên còn là một vương quốc: và không chỉ thế, mà điều vô cùng hơn nữa, là lập vương quyền của Hội Thánh phổ thông của Ngài, Y-sơ-ra-ên thuộc linh của Ngài, trong dòng dõi người, cho đến cuối thế gian, và qua cõi đời đời.

Đây là một sự sắp đặt lớn của Đức Chúa Trời, và một bước lớn tiến tới việc tiếp tục thúc đẩy công việc cứu chuộc, theo như thời gian gần đến khi Christ sẽ đến. Đa-vít, vừa là tổ phụ của Christ, vừa là hình bóng cá nhân lớn nhất về Christ trong mọi người dưới Cựu Ước. Các hình bóng của Christ có ba loại; đã thiết lập, quan phòng, và cá nhân. Lễ dâng của lễ là hình bóng lớn nhất trong loại đã thiết lập; sự cứu chuộc ra khỏi Ê-díp-tô là lớn nhất trong loại quan phòng; và Đa-vít là lớn nhất trong loại cá nhân. Do đó Christ thường được gọi là Đa-vít trong các lời tiên tri của Kinh Thánh; như Ê-xê-chi-ên 34:23, 24. "Ta sẽ lập một người chăn trên chúng nó, và người sẽ chăn chúng nó, tức là Đa-vít tôi tớ Ta;—Đa-vít tôi tớ Ta làm vua giữa chúng nó;" và như thế trong nhiều chỗ khác. Ngài rất thường được nói đến như dòng dõi và con của Đa-vít.

Đa-vít là tổ phụ và hình bóng lớn của Christ, việc người được Đức Chúa Trời xức dầu long trọng làm vua trên dân sự Ngài, để vương quốc của Hội Thánh Ngài được tiếp tục trong gia đình người đời đời, có thể ở một số phương diện được xem như một sự xức dầu của chính Christ. Christ dường như đã được xức dầu trong người; và do đó sự xức dầu của Christ và sự xức dầu của Đa-vít được nói dưới một câu Kinh Thánh, Thi Thiên 89:20. "Ta đã tìm được Đa-vít, tôi tớ Ta; Ta đã xức dầu thánh Ta cho người." Và ngôi của Đa-vít và của Christ được nói như một: Lu-ca 1:32. "Và Chúa sẽ ban cho Ngài ngôi của Đa-vít, tổ phụ Ngài." Công Vụ Các Sứ Đồ 2:30. "Đa-vít—biết rằng Đức Chúa Trời đã thề với người, rằng bởi trái của mình người, theo xác thịt, Ngài sẽ dấy Christ lên ngồi trên ngôi người."

Vậy Đức Chúa Trời bắt đầu vương quốc của Hội Thánh Ngài trong nhà Đa-vít, dường như là một sự lập mới vương quốc của Christ; sự bắt đầu của nó trong một trạng thái hiển nhiên như nó từ đó về sau tiếp tục. Đó là trồng gốc, từ đó chồi công chính sẽ mọc lên sau này, vị vua đời đời của Hội Thánh Ngài; và do đó vị vua đời đời này được gọi là chồi từ gốc Y-sai. Ê-sai 11:1. "Có một chồi sẽ nứt ra từ gốc Y-sai, một nhánh từ rễ nó sẽ ra trái." Giê-rê-mi 23:5. "Nầy, những ngày đến, Đức Giê-hô-va phán, Ta sẽ dấy lên cho Đa-vít một Chồi công chính, và một vua sẽ cai trị và thịnh vượng." Như Giê-rê-mi 33:15. "Trong những ngày đó, và lúc đó, Ta sẽ làm cho Chồi công chính mọc lên cho Đa-vít, và người sẽ làm sự đoán xét và công chính trong đất." Vậy Christ, trong Tân Ước, được gọi là cội rễ và dòng dõi của Đa-vít, Khải Huyền 22:16.

Đáng chú ý là, Đức Chúa Trời xức dầu cho Đa-vít sau Sau-lơ để cai trị thay ông. Ngài lấy vương miện khỏi ông và gia đình ông, người cao hơn mọi người trong dân sự về vóc dáng, và trong mắt họ xứng đáng nhất để cầm quyền; để ban nó cho Đa-vít, người thấp về vóc dáng, và so sánh thì có vẻ ngoài đáng khinh. Vậy Đức Chúa Trời vui lòng chỉ ra rằng Christ, Đấng có vẻ đáng khinh, không hình dung không vẻ đẹp, và bị người ta khinh dể và bỏ ra, sẽ lấy vương quốc từ những kẻ lớn của đất. Và cũng đáng chú ý là, Đa-vít là út trong các con trai của Y-sai, như Gia-cốp em đã thay Ê-sau, và lấy quyền trưởng nam và lời chúc phước từ người; và như Pha-rê, anh em của tổ phụ Christ, đã thay Xa-ra trong sự sinh; và như Y-sác, một tổ phụ khác của Christ, đã đuổi người anh Ích-ma-ên: vậy câu nói thường của Christ đã được ứng nghiệm, "Kẻ sau rốt sẽ nên trước, kẻ trước sẽ nên sau rốt."

II. Điều tiếp theo tôi muốn nhận xét, là việc Đức Chúa Trời giữ gìn mạng sống của Đa-vít, bởi một loạt các sự quan phòng kỳ diệu, cho đến khi Sau-lơ chết. Tôi trước kia đã nhận xét về sự giữ gìn kỳ diệu của những người đặc biệt khác là tổ phụ của Christ; như Nô-ê, Áp-ra-ham, Y-sác, Gia-cốp; và đã nhận xét rằng, trong sự giữ gìn của họ, chính công việc cứu chuộc có thể được xem như được giữ khỏi bị thất bại, và toàn thể Hội Thánh, được cứu chuộc qua Ngài, khỏi bị lật đổ. Nhưng sự giữ gìn Đa-vít không kém đáng chú ý hơn bất kỳ người nào đã nhắc đến. Đã bao lần chỉ còn một bước giữa người và sự chết. Trường hợp đầu tiên chúng ta có là việc người đương đầu với sư tử và gấu, khi chúng đã bắt một chiên con trong bầy người, mà, nếu không có sự giúp đỡ phép lạ, có thể lập tức xé nát chàng trai trẻ này ra từng mảnh, dễ dàng như chúng đã làm với chiên con mà người đã giải cứu khỏi chúng. Vậy cội rễ và dòng dõi của Đa-vít đã được giữ khỏi con sư tử gầm thét đi rình mò tìm kẻ nó có thể nuốt, và đã thắng nó, và giải cứu linh hồn loài người, vốn như chiên con trong miệng con sư tử này. Một trường hợp đáng chú ý khác là, trong việc giữ người khỏi người khổng lồ hùng mạnh Gô-li-át, người đủ mạnh để xé nát người ra từng mảnh, và phó thịt người cho thú đồng, và chim trời, như hắn đã đe dọa. Nhưng Đức Chúa Trời đã giữ người, và ban cho người chiến thắng Gô-li-át, đến nỗi người chặt đầu hắn bằng chính gươm của hắn, và vậy được làm đấng giải cứu của Y-sơ-ra-ên. Vậy Christ đã giết Gô-li-át thuộc linh bằng chính vũ khí của hắn, là thập tự giá, và giải cứu dân sự được Ngài đại diện. Và Đức Chúa Trời đã giữ Đa-vít khỏi bị Sau-lơ giết một cách đáng chú ý biết bao, khi ông lần đầu tìm mạng sống người! Ông gả con gái mình cho người làm bẫy, để tay dân Phi-li-tin ở trên người, đòi của người một trăm dương bì của dân Phi-li-tin, để mạng sống người bị chúng đe dọa. Sự chăm sóc thiêng liêng tương tự rõ ràng trong việc giữ người sau này, khi Sau-lơ bảo Giô-na-than, và mọi tôi tớ, giết Đa-vít; và trong việc khiến Giô-na-than, thay vì giết người, như cha mình đã truyền, lại yêu người như linh hồn mình, và làm công cụ lớn cho sự giữ gìn người, đến nỗi liều cả mạng sống mình để giữ Đa-vít; dù người ta tưởng rằng không ai sẵn lòng giết Đa-vít hơn Giô-na-than, vì người là đối thủ của người về vương miện. Lại nữa, Sau-lơ ném giáo vào người, để đâm người dính vào tường; và sai sứ giả đến nhà người, để rình, và giết người, khi Mi-canh, con gái Sau-lơ, thòng người xuống qua cửa sổ. Sau đó ông sai sứ giả lần này qua lần khác, đến Na-giốt tại Ra-ma, để bắt người, và họ đã bị ngăn cách đáng chú ý bởi những sự cảm thúc phép lạ của Đức Thánh Linh; và sau đó, khi Sau-lơ, quyết tâm trong việc ấy, tự mình đi, ông cũng ở giữa các tiên tri. Mạng sống của Đa-vít đã được giữ một cách kỳ diệu biết bao tại Gát giữa dân Phi-li-tin, khi người đến cùng A-kích vua Gát, và ở trong tay dân Phi-li-tin, mà người ta tưởng, họ sẽ giết người ngay, vì người đã chọc giận họ nhiều bởi những chiến công chống lại họ. Người lại được giữ một cách kỳ diệu tại Kê-i-la, khi người đã vào một thành có tường, nơi Sau-lơ tưởng chắc chắn bắt được người. Và người đã được giữ khỏi Sau-lơ một cách kỳ diệu biết bao, khi ông đuổi theo và săn lùng người trong các núi! Đức Chúa Trời đã giải cứu người một cách đáng chú ý biết bao trong đồng vắng Ma-ôn, khi Sau-lơ và đạo quân ông vây quanh Đa-vít! Người đã được giải cứu trong hang đá Ên-ghê-đi như thế nào, khi, thay vì Sau-lơ giết Đa-vít, Đức Chúa Trời đã phó Sau-lơ vào tay người trong hang đá! Đa-vít cắt vạt áo ông, và có thể dễ dàng chặt đầu ông. Người đã được giải cứu tương tự trong đồng vắng Xíp; và sau đó được giữ trong xứ dân Phi-li-tin, dù Đa-vít đã đánh dân Phi-li-tin, và thắng họ tại Kê-i-la, từ khi người ở giữa họ lần trước. Điều này, người ta tưởng, đã đủ cảnh báo họ đừng tin người, hay để người thoát lần thứ hai, nếu họ có người trong tay lần nữa; nhưng nay, khi họ có cơ hội thứ hai, Đức Chúa Trời đã xoay lòng họ một cách kỳ diệu để bạn hữu và bảo vệ, thay vì hủy diệt người.

Vậy hạt giống quý báu chứa đựng cách tiềm tàng Đấng Cứu Chuộc, và mọi phước lành của sự cứu chuộc của Ngài, đã được giữ một cách kỳ diệu, khi địa ngục và đất đã âm mưu hủy diệt nó. Đã bao lần chính Đa-vít nhắc đến điều này, với lời ngợi khen và sự ngưỡng mộ, trong sách Thi Thiên!

III. Khoảng thời gian này, lời viết của Đức Chúa Trời, hay chính điển Kinh Thánh, được tăng thêm bởi Sa-mu-ên. Tôi trước kia đã nhận xét rằng, chính điển Kinh Thánh đã bắt đầu và luật đức tin và nết na viết đầu tiên đã được ban cho Hội Thánh, khoảng thời Môi-se. Giô-suê có lẽ đã mở rộng nó, và viết chương cuối của Phục Truyền Luật Lệ Ký, và hầu hết sách Giô-suê. Những người khác nghĩ rằng Giô-suê, Các Quan Xét, Ru-tơ, và một phần sách thứ nhất Sa-mu-ên, được Sa-mu-ên viết. Dù thế nào, chúng ta có bằng chứng tốt rằng Sa-mu-ên đã thêm vào chính điển Kinh Thánh; vì Sa-mu-ên rõ ràng được nhắc đến trong Tân Ước, như một trong các tiên tri mà chúng ta có các sách trong Kinh Thánh, Công Vụ Các Sứ Đồ 3:24. "Phàm các đấng tiên tri, từ Sa-mu-ên, và những đấng kế theo, hễ ai đã nói, cũng đã báo trước về những ngày này." Bởi cụm từ, "hễ ai đã nói," có ý là, hễ ai đã nói bằng văn tự.

Và cách Sa-mu-ên nói về những thời của Christ và Phúc Âm, là bằng việc kể lại lịch sử những điều là hình bóng, và chỉ đến chúng, đặc biệt những gì ông viết về Đa-vít. Đức Thánh Linh đã cảm thúc ông ghi chép những điều ấy, chủ yếu vì chúng chỉ đến Christ, và các thời của Phúc Âm; và, như đã nói trước, đây là công việc chính của toàn bộ dòng dõi các tiên tri bắt đầu trong Sa-mu-ên. Việc Sa-mu-ên thêm vào chính điển Kinh Thánh dường như càng thấy rõ từ 1 Sử Ký 29:29. "Nầy các công việc của Đa-vít vua, trước hết và sau hết, kìa, đều chép trong sách của Sa-mu-ên đấng tiên kiến."

Dù sách Giô-suê có phải do Sa-mu-ên viết hay không, nhưng đó là ý kiến chung của các nhà thần học, rằng các sách Các Quan Xét và Ru-tơ, và một phần sách thứ nhất Sa-mu-ên, do ông viết. Sách Ru-tơ được viết vì lý do này, rằng dù dường như nói về việc riêng tư, nhưng những người được nói đến chủ yếu thuộc gia đình mà từ đó Đa-vít và Christ đến, và vậy chỉ đến điều sứ đồ Phi-e-rơ đã nhận xét về Sa-mu-ên và các tiên tri khác, trong chương ba Công Vụ Các Sứ Đồ. Những phần thêm vào chính điển Kinh Thánh này, công cụ lớn và chính của việc áp dụng sự cứu chuộc, được xem như một sự tiếp tục nữa của công việc ấy, và một phần thêm vào tòa nhà lớn ấy.

IV. Một việc khác Đức Chúa Trời làm hướng về công việc này, lúc ấy, là Ngài cảm thúc Đa-vít tỏ bày Christ và sự cứu chuộc của Ngài, trong những bài ca thiêng liêng, sẽ dùng cho Hội Thánh, trong sự thờ phượng công cộng, suốt mọi thời đại. Chính Đa-vít được ban linh tiên tri. Người được gọi là tiên tri, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:29, 30. "Hỡi anh em, tôi được tự do nói cùng anh em về tổ phụ Đa-vít, rằng người đã chết và chôn, và mộ người còn ở giữa chúng ta cho đến ngày nay; vậy người là đấng tiên tri, và biết rằng Đức Chúa Trời đã thề với người," v.v. Vậy trong điều này người là hình bóng của Christ, rằng người vừa là tiên tri vừa là vua.

Dầu dùng trong việc xức dầu cho Đa-vít là hình bóng của Đức Thánh Linh; và hình bóng và thực thể được ban cùng nhau; như chúng ta được bảo, 1 Sa-mu-ên 16:13. "Bấy giờ Sa-mu-ên lấy sừng dầu, và xức dầu cho người giữa các anh em người; và Đức Thánh Linh của Chúa đến trên Đa-vít từ ngày ấy trở đi:" và có lẽ, lúc ấy Ngài đến trên người trong những sự cảm thúc tiên tri của Ngài. Một cách Đức Thánh Linh này tác động người là cảm thúc người tỏ bày Christ, và những điều vinh hiển của sự cứu chuộc của Ngài, trong những bài ca thiêng liêng, diễn tả cách ngọt ngào những hơi thở của một linh hồn tin kính, đầy sự ngưỡng mộ những điều vinh hiển của Đấng Cứu Chuộc, được đốt cháy bởi tình yêu thiêng liêng và lời ngợi khen cao cả; và do đó người được gọi là người ca hát êm dịu của Y-sơ-ra-ên, 2 Sa-mu-ên 23:1. Những chủ đề chính của các bài ca này là những điều vinh hiển của Phúc Âm; như rõ ràng bởi sự giải thích thường được đặt trên chúng, và việc dùng chúng trong Tân Ước: vì không có sách nào của Cựu Ước được trích trong Tân Ước thường xuyên như sách Thi Thiên. Người thánh này đã hát một cách vui mừng về những điều lớn của sự cứu chuộc của Christ, vốn là hy vọng và sự trông đợi của Hội Thánh và dân sự Đức Chúa Trời từ ban đầu; và những người khác đã vui mừng theo người trong đó, như A-sáp, Hê-man, Ê-than, và những người khác; vì sách Thi Thiên không phải tất cả do Đa-vít viết, dù phần lớn là của người. Nhờ đó chính điển Kinh Thánh được mở rộng thêm bởi một phần Kinh văn thiêng liêng tuyệt vời.

Đây là một sự tiến bộ lớn Đức Chúa Trời đã thực hiện trong tòa nhà này; và ánh sáng của Phúc Âm, vốn đã dần tăng, đã tăng lên rất nhiều bởi đó: vì trong khi trước kia chỉ có đây đó một lời tiên tri về Christ trong rất nhiều thời đại, ở đây Christ được nói đến bởi tổ phụ Đa-vít của Ngài một cách dồi dào, trong vô số bài ca, nói về sự nhập thể, đời sống, sự chết, sự sống lại, sự thăng thiên của Ngài, sự chuộc tội của Ngài, sự cầu thay; chức vụ tiên tri, vương giả, và tế lễ của Ngài; những phước lành vinh hiển của Ngài trong đời này và đời sẽ đến; sự hiệp nhất của Ngài với Hội Thánh, và phước hạnh của Hội Thánh trong Ngài; sự gọi dân Ngoại, vinh hiển tương lai của Hội Thánh gần cuối thế gian, và sự đến của Christ trong sự phán xét cuối cùng. Tất cả những điều này, và nhiều điều hơn nữa, về Christ và sự cứu chuộc của Ngài, được nói đến dồi dào trong sách Thi Thiên.

Đây cũng là một sự tiến bộ vinh hiển của việc cứu chuộc, vì Đức Chúa Trời nhờ đó ban cho Hội Thánh Ngài một sách các bài ca thiêng liêng để dùng trong phần thờ phượng công cộng ấy, tức là hát ngợi khen Ngài, suốt mọi thời đại cho đến cuối thế gian. Rõ ràng sách Thi Thiên được Đức Chúa Trời ban cho mục đích này. Nó được dùng trong Hội Thánh Y-sơ-ra-ên bởi sự chỉ định của Đức Chúa Trời: điều này rõ ràng bởi tựa đề của nhiều Thi Thiên, trong đó chúng được đề cho người nhạc trưởng, tức là người được chỉ định làm người dẫn các bài ca thiêng liêng trong đền thờ, trong sự thờ phượng công cộng của Y-sơ-ra-ên. Vậy Đa-vít được gọi là người ca hát êm dịu của Y-sơ-ra-ên, vì người đã viết các Thi Thiên để Hội Thánh Y-sơ-ra-ên dùng; và theo đó chúng ta có ghi chép rằng chúng thực sự được dùng trong Hội Thánh Y-sơ-ra-ên cho mục đích ấy, ngay nhiều thời đại sau khi Đa-vít chết; như 2 Sử Ký 29:30. "Vả lại, Ê-xê-chia vua, và các quan trưởng, truyền cho người Lê-vi hát ngợi khen Đức Giê-hô-va, theo lời của Đa-vít, và của A-sáp đấng tiên kiến." Và chúng ta thấy rằng chúng cũng được chỉ định trong Tân Ước để dùng trong Hội Thánh Cơ Đốc, trong sự thờ phượng của họ: Ê-phê-sô 5:19. "Hãy nói với nhau bằng ca vịnh, thơ thánh, và bài hát thiêng liêng." Cô-lô-se 3:16. "Hãy khuyên bảo nhau bằng ca vịnh, thơ thánh, bài hát thiêng liêng." Vậy chúng đã được, và sẽ, cho đến cuối thế gian, được dùng trong Hội Thánh để tôn vinh ngợi khen Đức Chúa Trời. Dân sự Đức Chúa Trời xưa đôi khi thờ phượng Đức Chúa Trời bằng cách hát các bài ca ngợi khen Ngài; như họ đã làm tại Biển Đỏ; và họ có bài ca tiên tri của Môi-se, trong chương 32 Phục Truyền Luật Lệ Ký, được giao cho họ cho mục đích ấy; và Đê-bô-ra, Ba-rác, và An-ne đã hát ngợi khen Đức Chúa Trời: nhưng nay lần đầu Đức Chúa Trời giao cho Hội Thánh Ngài một sách các bài ca thiêng liêng để dùng thường xuyên.

V. Điều tiếp theo tôi muốn chú ý, là việc Đức Chúa Trời thực sự tôn Đa-vít lên ngôi Y-sơ-ra-ên, bất chấp mọi sự chống đối. Đức Chúa Trời đã quyết định làm điều đó, và Ngài khiến mọi sự nhường chỗ khi chúng cản đường. Ngài đã cất Sau-lơ và các con trai ông khỏi đường; và trước hết lập Đa-vít trên chi phái Giu-đa; rồi, đã cất Ích-bô-sết, lập người trên toàn Y-sơ-ra-ên. Vậy Đức Chúa Trời đã làm ứng nghiệm lời Ngài với Đa-vít. Ngài đã lấy người từ chuồng chiên, và làm người vua trên dân sự Y-sơ-ra-ên của Ngài, Thi Thiên 78:70, 71. Và nay ngôi Y-sơ-ra-ên đã được lập trong gia đình mà trong đó nó sẽ tiếp tục đời đời.

VI. Trước hết, lúc bấy giờ Đức Chúa Trời bắt đầu chọn một thành riêng biệt ra khỏi mọi chi phái Y-sơ-ra-ên để đặt danh Ngài. Luật pháp Môi-se có mấy lần nhắc đến việc con cái Y-sơ-ra-ên dâng của lễ lên nơi mà Đức Chúa Trời sẽ chọn, như Phục truyền Luật lệ ký 12:5-7 và nhiều chỗ khác; nhưng Đức Chúa Trời chưa hề làm như vậy cho đến bấy giờ. Đền tạm và hòm giao ước chưa bao giờ được đặt cố định, lúc thì ở chỗ nầy, lúc thì ở chỗ khác; nhưng nay Đức Chúa Trời bắt đầu chọn Giê-ru-sa-lem.

Thành Giê-ru-sa-lem chưa bao giờ bị chinh phục hoàn toàn, hay bị lấy khỏi tay người Giê-bu-sít, cho đến thời Đa-vít. Kinh Thánh chép trong Giô-suê 15:63: "Còn dân Giê-bu-sít là dân cư Giê-ru-sa-lem, thì con cái Giu-đa không đuổi chúng nó đi được; vì vậy dân Giê-bu-sít ở với con cái Giu-đa tại Giê-ru-sa-lem cho đến ngày nay." Nhưng nay Đa-vít đã hoàn toàn khuất phục nó, như chúng ta thấy trong 2 Sa-mu-ên 5. Và nay Đức Chúa Trời bắt đầu chọn thành ấy để đặt danh Ngài tại đó, như được thấy qua việc Đa-vít rước hòm giao ước lên đó không lâu sau; bởi vậy về sau điều nầy được nhắc đến như lần đầu tiên Đức Chúa Trời bắt đầu chọn một thành cho mục đích ấy (2 Sử ký 6:5, 6; 12:13). Sau đó Đức Chúa Trời chỉ cho Đa-vít chính nơi Ngài muốn đền thờ của Ngài được xây cất, tức là tại sân đạp lúa của A-rau-na người Giê-bu-sít.

Vì vậy thành Giê-ru-sa-lem nầy được gọi là thành thánh; và nó là hình bóng lớn nhất về Hội Thánh của Đấng Christ trong toàn bộ Cựu Ước. Nó đã được Đa-vít, quan trưởng của đạo binh Y-sơ-ra-ên, chuộc khỏi tay người Giê-bu-sít, để trở thành thành của Đức Chúa Trời, nơi thánh Ngài nghỉ ngơi đời đời, nơi Ngài ngự. Cũng vậy, Đấng Christ, quan trưởng sự cứu rỗi của dân Ngài, chuộc Hội Thánh Ngài khỏi tay các quỷ, để trở thành thành thánh và yêu dấu của Ngài. Và bởi vậy Kinh Thánh biết bao lần, khi nói về sự cứu chuộc Hội Thánh của Đấng Christ, đã gọi Hội Thánh bằng các tên Si-ôn và Giê-ru-sa-lem! Đây là thành mà Đức Chúa Trời đã định làm nơi Hội Thánh của Đấng Christ đầu tiên được nhóm lại và dựng nên sau sự sống lại của Đấng Christ, nơi sự đổ xuống lạ lùng của Thánh Linh Đức Chúa Trời trên các sứ đồ và Cơ Đốc nhân đầu tiên, và là nơi Phúc Âm phải vang ra khắp thế gian; nơi của Hội Thánh Cơ Đốc đầu tiên, mà phải, như thể, làm mẹ của mọi Hội Thánh khác khắp thế gian; phù hợp với lời tiên tri ấy, Ê-sai 2:3, 4: "Luật pháp sẽ ra từ Si-ôn, lời của Đức Giê-hô-va sẽ ra từ Giê-ru-sa-lem; Ngài sẽ xét đoán giữa các dân tộc, và quở trách nhiều dân," v.v. Như vậy Đức Chúa Trời đã chọn núi Si-ôn, nơi Phúc Âm phải được vang ra, như luật pháp đã được ban ra từ núi Si-na-i.

VII. Điều tiếp theo cần lưu ý ở đây, là việc Đức Chúa Trời long trọng lập lại giao ước ân điển với Đa-vít, và hứa rằng Đấng Mê-si-a sẽ ra từ dòng dõi ông. Chúng ta có thuật lại điều nầy trong chương 7 sách Sa-mu-ên thứ nhì. Điều nầy được thực hiện nhân dịp Đa-vít nuôi ý tưởng xây cất cho Đức Chúa Trời một cái nhà. Nhân dịp nầy Đức Chúa Trời sai Na-than tiên tri đến cùng ông, đem theo những lời hứa vinh hiển của giao ước ân điển. Lời hứa được chứa đựng đặc biệt trong những lời nầy, 2 Sa-mu-ên 7:16: "Nhà ngươi và nước ngươi sẽ được lập vững bền đời đời trước mặt ngươi; ngôi ngươi sẽ được lập vững đời đời." Lời hứa nầy nói về Đấng Christ, dòng dõi của Đa-vít, và chỉ được ứng nghiệm nơi Ngài mà thôi: vì nước của Đa-vít đã chấm dứt từ lâu, trừ khi nó được duy trì nơi Đấng Christ.

Việc giao ước nầy, nay được lập với Đa-vít bởi Na-than tiên tri, chính là giao ước ân điển, được tỏ rõ bởi lời chứng minh bạch của Kinh Thánh, Ê-sai 55:1-3. Tại đó chúng ta thấy Đấng Christ mời kẻ có tội đến cùng các dòng nước, v.v. Và trong Ê-sai 55:3 Ngài phán: "Hãy nghiêng tai, và đến cùng ta; hãy nghe, thì linh hồn các ngươi sẽ được sống; ta sẽ lập với các ngươi một giao ước đời đời, tức là sự nhân từ chắc chắn đã hứa cùng Đa-vít." Tại đây Đấng Christ hứa với kẻ có tội khốn khổ rằng, nếu họ đến cùng Ngài, Ngài sẽ ban cho họ dự phần vào chính giao ước đời đời mà Ngài đã lập với Đa-vít, truyền cho họ chính những sự nhân từ chắc chắn ấy. Nhưng giao ước mà kẻ có tội được dự phần khi họ đến cùng Đấng Christ, há chẳng phải là giao ước ân điển sao?

Đây là lần lập giao ước ân điển long trọng thứ năm với Hội Thánh sau sự sa ngã. Giao ước ân điển vốn đã được mặc khải và lập ra từ trước. Nhưng đã có những thời kỳ đặc biệt, trong đó Đức Chúa Trời đã lập lại giao ước nầy với Hội Thánh Ngài một cách rất long trọng, ban ra một bản mới và sự lập lại mới, mặc khải nó theo một cách mới. Lần thứ nhất là với A-đam; lần thứ hai với Nô-ê; lần thứ ba với các tổ phụ, Áp-ra-ham, Y-sác và Gia-cốp; lần thứ tư là trong đồng vắng bởi Môi-se; và nay lần thứ năm được lập với Đa-vít.

Sự lập giao ước ân điển nầy, Đa-vít luôn coi là nụ cười lớn nhất của Đức Chúa Trời trên ông, là vinh dự lớn nhất đặt trên ông; ông quý trọng nó, và vui mừng về nó hơn mọi phước lành khác của triều đại ông. Bạn có thể thấy ông đã tiếp nhận nó một cách vui mừng và biết ơn dường nào, khi Na-than đến cùng ông với sứ điệp vinh hiển ấy, 2 Sa-mu-ên 7:18, v.v. Và như vậy Đa-vít, trong những lời cuối cùng, tuyên bố đây là mọi sự cứu rỗi của ông, và mọi sự ao ước của ông: "Ngài đã lập với ta một giao ước đời đời, sắp đặt mọi sự và chắc chắn: vì đây là mọi sự cứu rỗi của ta, và mọi sự ao ước của ta."

VIII. Chính bởi Đa-vít mà Đức Chúa Trời lần đầu tiên ban cho dân Y-sơ-ra-ên của Ngài quyền sở hữu toàn bộ đất hứa. Tôi đã trình bày trước đây, việc Đức Chúa Trời ban quyền sở hữu đất hứa thuộc về giao ước ân điển là thế nào. Điều nầy đã được Giô-suê thực hiện phần lớn, nhưng chưa trọn. Giô-suê đã không hoàn toàn khuất phục phần đất hứa được gọi đúng nghĩa là xứ Ca-na-an, tức phần đã được chia bằng thăm cho các chi phái; nhưng còn lại rất đông dân cư cũ chưa bị khuất phục, như chúng ta đọc trong các sách Giô-suê và Các Quan xét; và nhiều người còn lại để thử thách Y-sơ-ra-ên, và để làm gai trong hông họ. Có người Giê-bu-sít ở Giê-ru-sa-lem, và nhiều người Ca-na-an, và cả dân Phi-li-tin, hết thảy đều ở trong phần đất đã được chia bằng thăm, và chủ yếu trong phần thuộc về các chi phái Giu-đa và Ép-ra-im.

Và như vậy những dân sót lại của cư dân cũ Ca-na-an cứ chưa bị khuất phục cho đến thời Đa-vít; nhưng ông đã hoàn toàn khuất phục hết thảy. Điều nầy phù hợp với nhận xét của Ê-tiên, Công vụ các Sứ đồ 7:45: "Tổ phụ chúng ta cùng đem nó theo Giê-su (tức là Giô-suê) mà chiếm lấy đất của các dân ngoại, là những kẻ Đức Chúa Trời đã đuổi khỏi trước mặt tổ phụ chúng ta, cho đến đời Đa-vít." Họ còn mãi đuổi chúng nó cho đến đời Đa-vít, trước khi họ hoàn toàn khuất phục chúng nó. Nhưng Đa-vít đã hoàn toàn bắt chúng nó phục tùng. Ông đã khuất phục người Giê-bu-sít, toàn dân Phi-li-tin, và mọi dân sót lại của bảy dân tộc Ca-na-an; 1 Sử ký 18:1: "Sau việc ấy, Đa-vít đánh dân Phi-li-tin, và bắt chúng nó phục tùng, lấy Gát cùng các thành phụ thuộc nó khỏi tay dân Phi-li-tin."

Sau nầy, mọi dân sót lại của cư dân cũ Ca-na-an đều bị bắt làm tôi mọi cho dân Y-sơ-ra-ên. Dòng dõi người Ghi-bê-ôn từ trước đã làm tôi mọi, đốn củi và xách nước, cho nhà của Đức Chúa Trời. Nhưng Sa-lô-môn, con và là người kế vị Đa-vít, đã bắt mọi dân sót lại khác của bảy dân tộc Ca-na-an làm tôi mọi; ít nhất bắt chúng nó đóng thuế lao dịch, 1 Các Vua 9:20-22. Và do đó chúng ta đọc về con cháu của tôi tớ Sa-lô-môn, sau khi trở về khỏi cuộc phu tù Ba-by-lôn, Ê-xơ-ra 2:55 và Nê-hê-mi 11:3. Họ là con cháu hay dòng dõi của bảy dân tộc Ca-na-an, mà Sa-lô-môn đã bắt làm tôi mọi.

Như vậy Đa-vít đã khuất phục toàn bộ xứ Ca-na-an, theo nghĩa hẹp. Nhưng phần ấy chưa bằng một nửa, cũng chưa bằng một phần tư, đất mà Đức Chúa Trời đã hứa với tổ phụ họ. Đất thường được hứa với tổ phụ họ, bao gồm mọi xứ từ sông Ai-cập cho đến sông Ơ-phơ-rát. Đó là ranh giới của đất đã hứa với Áp-ra-ham, Sáng thế ký 15:19: "Trong ngày đó, Đức Giê-hô-va lập giao ước với Áp-ram mà rằng: Ta đã ban cho dòng dõi ngươi đất nầy, từ sông Ai-cập cho đến sông lớn, tức sông Ơ-phơ-rát." Đức Chúa Trời lại hứa tại núi Si-na-i, Xuất Ê-díp-tô ký 23:31: "Ta sẽ đặt giới hạn ngươi từ Biển Đỏ cho đến biển của dân Phi-li-tin, và từ đồng vắng cho đến sông: vì ta sẽ phó dân cư trong xứ vào tay ngươi; và ngươi sẽ đuổi chúng nó khỏi trước mặt ngươi." Lại nữa, Phục truyền Luật lệ ký 11:24: "Mọi nơi nào bàn chân các ngươi đạp đến, đều sẽ thuộc về các ngươi: từ đồng vắng và Li-ban, từ sông, tức sông Ơ-phơ-rát, cho đến biển cuối cùng, đều sẽ là bờ cõi các ngươi." Lời hứa ấy cũng được ban cho Giô-suê: Giô-suê 1:3, 4: "Mọi nơi nào bàn chân các ngươi đạp đến, ta đã ban cho các ngươi, như ta đã phán cùng Môi-se; từ đồng vắng và Li-ban nầy, cho đến sông lớn, tức sông Ơ-phơ-rát, cả xứ của người Hê-tít, và cho đến biển lớn, về phía mặt trời lặn, đều sẽ là bờ cõi các ngươi." Nhưng đất mà Giô-suê đã ban cho dân sở hữu, chỉ là một phần nhỏ của đất nầy. Và dân chưa hề sở hữu nó, cho đến nay khi Đức Chúa Trời ban nó cho họ bởi Đa-vít.

Xứ rộng lớn nầy không chỉ bao gồm xứ Ca-na-an đã được chia bằng thăm cho những người cùng vào với Giô-suê, mà còn đất của dân Mô-áp và Am-môn, đất của dân A-ma-léc, và phần còn lại của dân Ê-đôm, cùng xứ Xô-ba. Mọi dân tộc nầy đều bị Đa-vít khuất phục và bắt phục tùng con cái Y-sơ-ra-ên. Và ông đặt đồn binh trong các xứ, và chúng nó trở thành tôi tớ của Đa-vít, như chúng ta có thuật lại chi tiết trong chương 8 sách Sa-mu-ên thứ nhì: và Đa-vít đã mở rộng bờ cõi của họ đến sông Ơ-phơ-rát, như đã hứa; xem câu 3: 2 Sa-mu-ên 8:3: "Đa-vít cũng đánh Ha-đa-đê-xe con trai Rê-hốp, vua Xô-ba, khi người đi lấy lại bờ cõi mình tại sông Ơ-phơ-rát." Và theo đó chúng ta đọc, rằng Sa-lô-môn con ông cai trị cả vùng bên nầy sông, 1 Các Vua 4:24: "Vì người có quyền cai trị cả vùng bên nầy sông, từ Típ-sa cho đến Ga-xa, trên mọi vua bên nầy sông." A-ta-xét-xe vua Ba-tư nhận thấy điều nầy lâu sau đó: Ê-xơ-ra 4:20: "Cũng đã có những vua mạnh cai trị Giê-ru-sa-lem, đã cai trị mọi xứ bên kia sông; và thuế, cống, và lệ đều được đóng cho họ."

Như vậy Giô-suê, hình bóng nổi bật của Đấng Christ, chỉ mới bắt đầu công việc ban cho Y-sơ-ra-ên quyền sở hữu đất hứa; nhưng để lại cho hình bóng lớn hơn nhiều và là tổ phụ của Đấng Christ, tức Đa-vít, làm xong, ông đã khuất phục nhiều đất hơn Giô-suê từng làm. Và trong sự rộng lớn của quyền cai trị của ông và Sa-lô-môn có phần nào giống với sự rộng lớn của nước Đấng Christ; điều nầy được tỏ bày bởi chính điều nầy, Thi thiên 72:8: "Ngài cũng sẽ có quyền cai trị từ biển nầy đến biển kia, và từ sông cho đến các đầu cùng đất." Xem thêm 1 Các Vua 8:56.

IX. Đức Chúa Trời bởi Đa-vít đã hoàn thiện sự thờ phượng của dân Do-thái, và thêm vào đó mấy thể chế mới. Luật pháp được ban bởi Môi-se, nhưng mọi thể chế của sự thờ phượng Do-thái không phải đều do Môi-se ban; một số được thêm vào bởi sự hướng dẫn thiêng liêng. Như vậy hình bóng cá nhân lớn nhất của Đấng Christ nầy không chỉ hoàn thiện công việc của Giô-suê, trong việc ban cho Y-sơ-ra-ên quyền sở hữu đất hứa, mà còn hoàn tất công việc của Môi-se, trong việc hoàn thiện sự thờ phượng đã lập của Y-sơ-ra-ên. Như vậy cần có một số tiên tri, thầy tế lễ, và quan trưởng làm hình bóng, để hoàn thành một hình hay bóng của Đấng Christ là nguyên mẫu, vì Ngài là thực thể của mọi hình và bóng. Đấng Christ được kể là đáng vinh hiển hơn bấy nhiêu, so với Môi-se, Giô-suê, Đa-vít, và Sa-lô-môn, và mọi tiên tri, thầy tế lễ, quan trưởng, quan xét, và đấng giải cứu vĩ đại của Cựu Ước cộng lại.

Các mạng lịnh của Đa-vít được nhắc đến như có hiệu lực ngang với các mạng lịnh của Môi-se, 2 Sử ký 23:18: "Giê-hô-gia-đa cũng lập các chức vụ của nhà Đức Giê-hô-va bởi tay các thầy tế lễ là người Lê-vi, mà Đa-vít đã phân phối trong nhà Đức Giê-hô-va, để dâng của lễ thiêu cho Đức Giê-hô-va, như đã chép trong luật pháp Môi-se, với sự vui mừng và ca hát, như Đa-vít đã định."

Sự thờ phượng của Y-sơ-ra-ên được Đa-vít hoàn thiện, bởi sự thêm vào mà ông đã làm cho luật lễ nghi, (1 Sử ký 23, v.v.) gồm các ban và phiên thứ mà người Lê-vi được chia ra, và công việc cùng chức vụ mà ông giao cho họ, khác với điều Môi-se đã giao cho họ; và cũng trong việc chia các thầy tế lễ, con cháu A-rôn, thành hai mươi bốn ban, giao cho mỗi ban công việc của họ trong nhà Đức Giê-hô-va, và những kỳ hầu việc đã định riêng của họ tại đó. Ông cũng bổ nhiệm một số người Lê-vi vào một chức vụ mới, là chức ca sĩ, đặc biệt sắp xếp và điều chỉnh họ trong chức vụ ấy, (1 Sử ký 25.) Những người Lê-vi khác ông lập theo luật lệ cho các chức vụ giữ cửa, thủ quỹ, quan lại, và quan xét: và các mạng lịnh của Đa-vít nầy được duy trì từ đó trong Hội Thánh Y-sơ-ra-ên, cho đến khi Hội Thánh Do-thái còn tồn tại. Như vậy chúng ta thấy các ban thầy tế lễ, và người Lê-vi, người giữ cửa, và ca sĩ, sau cuộc phu tù. Và chúng ta thấy các ban thầy tế lễ do Đa-vít lập vẫn còn tiếp tục trong Tân Ước; Xa-cha-ri cha của Giăng Báp-tít là một thầy tế lễ thuộc ban A-bia; ấy chính là ban A-bi-gia do Đa-vít lập, 1 Sử ký 24:10.

Như vậy Đa-vít cũng như Môi-se đã được làm giống như Đấng Christ là con cháu Đa-vít, ở điểm nầy, là bởi ông Đức Chúa Trời đã ban, có thể nói, một sự lập Hội Thánh mới, và các thể chế thờ phượng mới. Đa-vít không chỉ thêm vào các thể chế của Môi-se, mà bởi những sự thêm vào ấy ông đã bãi bỏ một số thể chế cũ đã có hiệu lực cho đến lúc đó; đặc biệt những luật định công việc của người Lê-vi, mà chúng ta có trong chương 3 và 4 sách Dân số ký, vốn phần lớn gồm trách nhiệm của họ về các phần và đồ dùng của đền tạm. Nhưng những luật ấy nay đã bị bãi bỏ; và họ không còn phải khiêng những vật ấy, như họ vẫn quen làm. Nhưng Đa-vít đã giao cho họ công việc khác thay vào; 1 Sử ký 23:26: "Và cũng về người Lê-vi, họ sẽ không còn khiêng đền tạm, cũng không khiêng các đồ dùng của nó để dùng trong sự hầu việc nó nữa:" một bằng chứng chắc chắn rằng luật lễ nghi do Môi-se ban không phải vĩnh viễn, như người Do-thái tưởng; nhưng có thể bị Đấng Christ bãi bỏ hoàn toàn: vì nếu Đa-vít, hình bóng của Đấng Mê-si-a, có thể bãi bỏ luật Môi-se một phần, huống chi chính Đấng Mê-si-a có thể bãi bỏ toàn bộ.

Đa-vít, bởi sự định của Đức Chúa Trời, đã bãi bỏ mọi sự dùng đến đền tạm do Môi-se dựng, và mà ông đã nhận được kiểu mẫu, từ Đức Chúa Trời: vì Đức Chúa Trời nay mặc khải cho Đa-vít ý muốn của Ngài, rằng một cái đền thờ phải được xây thay cho đền tạm. Đây là một điềm báo lớn về điều Đấng Christ, con cháu Đa-vít, sẽ làm khi Ngài đến, tức là bãi bỏ toàn bộ hiến chế Hội Thánh Do-thái, vốn chỉ như một đền tạm di động, để dựng nên đền thờ Phúc Âm thuộc linh, vốn sẽ vinh hiển hơn nhiều, rộng lớn hơn, và còn mãi đời đời. Đa-vít đã được tỏ cho thấy kiểu mẫu của mọi vật thuộc về đền thờ, cũng theo cách như Môi-se đã được tỏ kiểu mẫu của đền tạm: và Sa-lô-môn đã xây đền thờ theo kiểu mẫu ấy mà ông nhận từ cha mình là Đa-vít, mà Đa-vít đã nhận từ Đức Chúa Trời. 1 Sử ký 28:11, 12: "Đoạn Đa-vít giao cho Sa-lô-môn con trai mình kiểu mẫu của hiên cửa, và các nhà của nó, và các kho của nó, và các phòng cao của nó, và các phòng trong của nó, và nơi của nắp thi ân, và kiểu mẫu của mọi điều người có bởi Thánh Linh, về các hành lang của nhà Đức Giê-hô-va, và về mọi phòng chung quanh, về các kho của nhà Đức Chúa Trời, và về các kho của vật biệt riêng ra thánh." Và, câu 19: "Đa-vít nói rằng: Đức Giê-hô-va đã khiến ta hiểu trong sự chép tay Ngài trên ta, tức mọi công việc của kiểu mẫu nầy."

X. Kinh điển của Kinh Thánh dường như được thêm vào, vào hoặc sau khi triều đại Đa-vít kết thúc, bởi các tiên tri Na-than và Gát. Kinh Thánh cho thấy có vẻ chắc rằng, họ đã tiếp tục lịch sử của hai sách Sa-mu-ên từ chỗ Sa-mu-ên đã dừng lại, và hoàn tất chúng. Những sách nầy dường như được gọi là sách của Sa-mu-ên đấng tiên kiến, và Na-than tiên tri, và Gát đấng tiên kiến, 1 Sử ký 29:29: "Nầy các việc của Đa-vít vua, trước và sau, kìa, chúng nó được chép trong sách của Sa-mu-ên đấng tiên kiến, và trong sách của Na-than tiên tri, và trong sách của Gát đấng tiên kiến."

XI. Điều tiếp theo tôi muốn lưu ý, là việc Đức Chúa Trời đã lạ lùng duy trì vương quốc của dân hữu hình của Ngài trong dòng dõi tổ phụ hợp pháp của Đấng Christ, cho đến khi họ còn là một vương quốc độc lập. Điều nầy diễn ra hầu như không có sự gián đoạn đáng kể nào. Thật vậy vương quốc của mọi chi phái Y-sơ-ra-ên không được giữ trong dòng dõi ấy; nhưng quyền cai trị của phần đất nơi sự thờ phượng thật của Đức Chúa Trời được duy trì, tức là dân hữu hình của Đức Chúa Trời, luôn được giữ trong nhà Đa-vít, cho đến khi còn có một vua độc lập nào của Y-sơ-ra-ên; theo lời hứa của Ngài với Đa-vít; và không chỉ trong nhà Đa-vít, mà luôn trong phần dòng dõi Đa-vít mà Đấng Christ được giáng sinh hợp pháp. Đến nỗi tổ phụ hợp pháp của Đấng Christ luôn ở trên ngai, ngoại trừ Giê-hô-a-cha, trị vì ba tháng, và Sê-đê-kia; như bạn có thể thấy trong gia phổ của Đấng Christ theo Ma-thi-ơ.

Đấng Christ giáng sinh hợp pháp từ các vua Giu-đa, dù không phải giáng sinh tự nhiên. Ngài vừa giáng sinh hợp pháp vừa giáng sinh tự nhiên từ Đa-vít. Ngài giáng sinh tự nhiên từ Na-than con trai Đa-vít; vì Ma-ri mẹ Ngài là một trong dòng dõi Đa-vít bởi Na-than, như bạn có thể thấy trong gia phổ theo Lu-ca: nhưng Giô-sép, cha nuôi và cha hợp pháp của Đấng Christ, giáng sinh tự nhiên từ Sa-lô-môn và các người kế vị ông, như chúng ta có thuật lại trong gia phổ theo Ma-thi-ơ. Chúa Giê-xu Christ, dù Ngài không phải con ruột của Giô-sép, nhưng bởi luật pháp và hiến chế của dân Do-thái, là người thừa kế của Giô-sép; vì Ngài là con hợp pháp của người vợ hợp pháp của Giô-sép, được hoài thai khi bà còn là vợ đã đính hôn hợp pháp của ông. Đức Thánh Linh đã gây dựng dòng dõi cho ông. Một người, bởi luật pháp Môi-se, có thể là con hợp pháp và người thừa kế của một người khác, mà mình không phải con ruột của người ấy; như đôi khi một người gây dựng dòng dõi cho anh em mình. Một người anh em, trong một số trường hợp, phải dựng nhà cho anh em mình; như vậy Đức Thánh Linh đã dựng nhà của Giô-sép. Giô-sép ở trong dòng trực tiếp của các vua Giu-đa, thuộc nhà Đa-vít, nên về mặt nầy ông là người thừa kế hợp pháp của vương miện Đa-vít; và Đấng Christ, là con đầu lòng hợp pháp của ông, là người thừa kế của ông; và như vậy Đấng Christ, bởi luật pháp, là người thừa kế chính thức của vương miện Đa-vít, và bởi vậy được nói là ngồi trên ngai của Đa-vít cha Ngài.

Vương miện của dân Đức Chúa Trời đã được giữ một cách lạ lùng trong dòng dõi tổ phụ hợp pháp của Đấng Christ. Khi Đa-vít đã già, và không còn đủ sức cai quản việc nước, A-đô-ni-gia, một trong các con trai ông, tự xưng làm vua, và dường như đã đạt được mục đích. Mọi sự một thời gian dường như thuận lợi cho phe ông, và ông tưởng mình mạnh. Nhưng A-đô-ni-gia không phải tổ phụ của Giô-sép, cha hợp pháp của Đấng Christ; và bởi vậy sự quan phòng đã hành động ở đây lạ lùng dường nào! Một cuộc đảo chính kỳ lạ và bất ngờ làm sao! Mọi vương quốc và vinh quang của A-đô-ni-gia đều tan biến ngay khi nó vừa bắt đầu; và Sa-lô-môn, tổ phụ hợp pháp của Đấng Christ, đã được lập trên ngai.

Và sau khi Sa-lô-môn qua đời, khi Giê-rô-bô-am đã âm mưu chống lại nhà vua, và Rê-hô-bô-am đã xử sự đến nỗi thật lạ lùng là cả Y-sơ-ra-ên không nổi lên bỏ ông, (như mười chi phái thật sự đã làm,) và lập Giê-rô-bô-am chống lại ông; và dù ông là một người gian ác, và đáng bị loại bỏ hoàn toàn khỏi ngôi vua; nhưng vì ông là tổ phụ hợp pháp của Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã giữ vương quốc của hai chi phái, nơi tôn giáo thật được duy trì, trong tay ông. Và dù A-bi-giam con ông là một vua gian ác khác; nhưng Đức Chúa Trời vẫn tiếp tục giữ vương miện trong nhà ấy, và ban nó cho A-sa con trai A-bi-giam. Và sau nầy, dù nhiều vua Giu-đa là những người rất gian ác, và đã chọc giận Đức Chúa Trời cách khủng khiếp, như đặc biệt Giê-hô-ram, A-cha-xia, A-cha, Ma-na-se, và A-môn; nhưng Đức Chúa Trời đã không cất vương miện khỏi nhà họ, mà ban nó cho các con trai họ, vì họ là tổ phụ của Đấng Christ. Việc Đức Chúa Trời nhớ đến giao ước đã lập với Đa-vít, được đưa ra như lý do tại sao Đức Chúa Trời đã làm như vậy, bất chấp đời sống gian ác của họ; 1 Các Vua 15:4, khi nói về sự gian ác của A-bi-giam, chép rằng, 1 Các Vua 15:4: "Nhưng vì cớ Đa-vít, Giê-hô-va Đức Chúa Trời người đã ban cho người một ngọn đèn tại Giê-ru-sa-lem, lập con trai người kế vị người, và khiến Giê-ru-sa-lem vững bền:" cũng vậy, khi nói về sự gian ác lớn của Giê-hô-ram, chép rằng, 2 Sử ký 21:7: "Song Đức Giê-hô-va không muốn hủy diệt nhà Đa-vít, vì cớ giao ước Ngài đã lập với Đa-vít, và như Ngài đã hứa ban cho người và các con trai người một ngọn đèn đời đời."

Vương miện của mười chi phái liên tục đổi từ nhà nầy sang nhà khác. Trước hết, Giê-rô-bô-am lấy nó; nhưng vương miện chỉ truyền đến Na-đáp con trai ông. Đoạn Ba-ê-sa, thuộc một nhà khác, lấy nó; và nó chỉ ở trong dòng dõi ông một thế hệ sau khi ông chết. Rồi Xim-ri, tôi tớ của ông, chứ không phải dòng dõi ông, lấy nó; Ôm-ri, thuộc một nhà khác, lấy nó khỏi Xim-ri. Vương miện ở trong nhà ông ba đời kế tiếp: rồi Giê-hu, thuộc một nhà khác, lấy nó. Vương miện ở trong nhà ông ba bốn đời kế tiếp; rồi Sa-lum, thuộc một nhà khác, lấy nó. Vương miện không hề truyền đến dòng dõi ông; nhưng Mê-na-hem, thuộc một nhà khác, lấy nó; và nó chỉ ở trong nhà ông một thế hệ sau ông. Rồi Phê-ca, thuộc một nhà khác, lấy nó: và sau ông Hô-sê, vẫn thuộc một nhà khác, lấy nó. Sự khác biệt giữa vương miện của Y-sơ-ra-ên và vương miện của Giu-đa lớn dường ấy; vương miện nầy được duy trì mãi mãi trong cùng một nhà, và hầu như không gián đoạn, trong một dòng chính thống; vương miện kia liên tục bị quăng từ nhà nầy sang nhà khác, như thể là trò đùa của số phận. Lý do không phải vì các vua Giu-đa, ít nhất nhiều người trong họ, tốt hơn các vua Y-sơ-ra-ên; nhưng một bên có phước trong mình; họ là tổ phụ của Đấng Christ, Đấng có quyền ngồi trên ngai Y-sơ-ra-ên. Nhưng với các vua Y-sơ-ra-ên thì không như vậy; và bởi vậy sự quan phòng thiêng liêng đã thực hiện sự chăm sóc liên tục, qua mọi sự thay đổi xảy ra qua bao nhiêu thế hệ, và một khoảng thời gian dài như vậy, để giữ vương miện Giu-đa trong một dòng trực tiếp, hầu ứng nghiệm giao ước đời đời Ngài đã lập với Đa-vít, mà các sự nhân từ của giao ước ấy là sự nhân từ chắc chắn; nhưng trong trường hợp kia không có giao ước như vậy, và bởi vậy không có sự chăm sóc can thiệp của sự quan phòng như vậy.

Và ở đây không thể bỏ qua, rằng có một lần một âm mưu rất mạnh của các vua Sy-ri và Y-sơ-ra-ên, trong thời của vua Giu-đa gian ác ấy, là A-cha, để truất ông và nhà ông khỏi ngai Giu-đa, và lập một người thuộc nhà khác, tức con trai của Ta-bê-ên, lên đó; như Ê-sai 7:6: "Chúng ta hãy lên đánh Giu-đa, khuấy rối nó, và hãy phá vỡ nó cho chúng ta, và lập một vua giữa nó, tức con trai của Ta-bê-ên." Và chúng nó dường như rất có khả năng thực hiện mục đích của mình. Dường như khả năng ấy lớn đến nỗi lòng dân chìm xuống trong họ; họ đã bỏ cuộc. Kinh Thánh chép: "Lòng A-cha và dân người rung động như cây rừng rung động trước gió," Ê-sai 7:2. Và nhân dịp nầy Đức Chúa Trời sai tiên tri Ê-sai đến khích lệ dân, và bảo họ rằng điều ấy sẽ không xảy ra. Và vì nó trông quá giống một việc đã thất bại đối với A-cha và dân, nên Đức Chúa Trời bảo tiên tri ban cho họ dấu hiệu nầy về điều ấy, tức là Đấng Christ sẽ được sinh ra từ dòng dõi hợp pháp của A-cha, như Ê-sai 7:14: "Vậy nên chính Chúa sẽ ban cho các ngươi một dấu: nầy, một trinh nữ sẽ chịu thai, và sinh một con trai, và sẽ gọi tên người là Em-ma-nu-ên." Đây là một dấu tốt, và một sự xác nhận lớn về lẽ thật của điều Đức Chúa Trời đã hứa bởi Ê-sai, tức là các vua Sy-ri và Y-sơ-ra-ên sẽ không bao giờ thực hiện được mục đích truất nhà A-cha khỏi vương miện Giu-đa, và lập con trai Ta-bê-ên; vì Đấng Christ là Em-ma-nu-ên sẽ ra từ họ.

XII. Việc xây đền thờ là một hình bóng lớn của ba điều, tức là của Đấng Christ, đặc biệt bản tính loài người của Ngài; của Hội Thánh; và của thiên đàng. Đền tạm dường như tiêu biểu cho Hội Thánh trong trạng thái di động, thay đổi, trong thế gian nầy hơn. Nhưng công trình đẹp đẽ, vinh hiển, tốn kém ấy, tức đền thờ, kế tiếp đền tạm, dường như đặc biệt tiêu biểu cho Hội Thánh trong trạng thái được vinh hiển trên thiên đàng.

Đền thờ nầy được xây theo sự chỉ dẫn và kiểu mẫu mà Đức Thánh Linh đã tỏ cho Đa-vít, tại nơi là sân đạp lúa của Ô-nan người Giê-bu-sít, trên núi Mô-ri-a, 2 Sử ký 3:1; cùng núi (và có lẽ chính tại nơi ấy) nơi Áp-ra-ham đã dâng con trai mình là Y-sác; vì nơi ấy được nói là trong xứ Mô-ri-a, Sáng thế ký 22:2, và được gọi là núi của Đức Giê-hô-va, như núi của đền thờ nầy, Sáng thế ký 22:14: "Áp-ra-ham gọi tên nơi ấy là Giê-hô-va Di-rê; như người ta nói đến ngày nay, Trên núi của Đức Giê-hô-va sẽ được thấy." Đây là nhà nơi Đấng Christ ngự, cho đến khi Ngài đến ngự trong bản tính loài người. Việc thân thể Ngài là nguyên mẫu của đền thờ nầy, được thấy rõ từ điều Ngài phán: "Hãy phá đền thờ nầy đi, và trong ba ngày ta sẽ dựng nó lại," khi nói về đền thờ của thân thể Ngài. Đây vẫn là nhà của Đức Chúa Trời, nơi thờ phượng của Hội Thánh Ngài, cho đến khi Đấng Christ đến; là nơi Đức Chúa Trời đã chọn, nơi mọi của lễ của họ được dâng lên, cho đến khi của lễ lớn đến.

Vào trong đền thờ nầy Chúa đã đến, tức sứ giả của giao ước. Tại đây Ngài thường giảng dạy đạo lý thiên thượng của Ngài, và làm phép lạ; tại đây Hội Thánh của Ngài được nhóm lại bởi sự đổ xuống của Thánh Linh, sau khi Ngài thăng thiên. Lu-ca 24:53: "Và họ hằng ở trong đền thờ, ngợi khen và chúc tạ Đức Chúa Trời." Và về những đám đông được cải đạo bởi sự đổ xuống lớn của Thánh Linh trong ngày lễ Ngũ Tuần, chép rằng, Công vụ các Sứ đồ 2:46: "Và hằng ngày họ cứ một lòng ở trong đền thờ." Và sử gia thánh, khi nói về các sứ đồ, chép, Công vụ các Sứ đồ 5:42: "Và hằng ngày trong đền thờ, và tại mỗi nhà, họ không thôi dạy dỗ và giảng Chúa Giê-xu Christ!" Và từ đó tiếng của Phúc Âm vang ra, và Hội Thánh được lan ra khắp thế gian.

XIII. Ở đây đáng lưu ý, rằng trong triều đại Sa-lô-môn, sau khi đền thờ được xây xong, Hội Thánh Do-thái đã lên đến vinh quang bên ngoài cao nhất của mình. Hội Thánh Do-thái, về các thể chế và hiến chế của nó, được ví với mặt trăng, Khải huyền 12:1: "Có một điềm lớn hiện ra trên trời: một người đàn bà mặc mặt trời, mặt trăng dưới chân, và trên đầu có mão triều thiên mười hai ngôi sao." Hội Thánh nầy giống mặt trăng về nhiều điểm khác, nhưng đặc biệt ở chỗ nó tròn và khuyết như mặt trăng. Từ khi mới thành hình, tức trong giao ước lập với Áp-ra-ham, khi mặt trăng nầy bắt đầu hiện ra, nó đã dần dần tăng thêm vinh quang của mình. Thời gian nầy, khi đền thờ được xây xong và dâng lên, vào khoảng giữa sự kêu gọi của Áp-ra-ham và sự đến của Đấng Christ, và nay là trăng tròn. Sau nầy vinh quang của Hội Thánh Do-thái dần dần giảm sút, cho đến khi Đấng Christ đến; như tôi sẽ có dịp trình bày chi tiết hơn.

Nay Hội Thánh Y-sơ-ra-ên ở trong vinh quang bên ngoài cao nhất của mình. Nay Y-sơ-ra-ên đã sinh sôi vô cùng, đến nỗi họ dường như đã trở nên như cát trên bờ biển, 1 Các Vua 4:20. Nay vương quốc Y-sơ-ra-ên đã được lập vững chắc trong nhà chính đáng, là nhà mà Đấng Christ sẽ đến. Nay Đức Chúa Trời đã chọn thành nơi Ngài sẽ đặt danh Ngài; và đã ban cho dân Ngài trọn quyền sở hữu đất hứa. — Nay họ sở hữu quyền cai trị trên tất cả, trong sự yên lặng và hòa bình, từ sông Ai-cập, cho đến sông lớn Ơ-phơ-rát; mọi dân tộc trước kia từng là kẻ thù của họ, đều lặng lẽ phục tùng họ; không ai dám nổi loạn chống lại họ. Nay sự thờ phượng Do-thái trong mọi thể chế của nó đã được ổn định hoàn toàn: thay cho một đền tạm di động, họ có một đền thờ vinh hiển; công trình tráng lệ, đẹp đẽ, và tốn kém nhất, mà chưa từng có, hay đã có từ đó đến nay. Nay dân được hưởng hòa bình và sung túc, và mỗi người ngồi dưới cây nho và cây vả của mình, ăn uống và vui vẻ, 1 Các Vua 4:20. Họ ở trong đỉnh cao nhất của sự thịnh vượng trần gian, bạc nhiều như đá, và xứ đầy vàng cùng đá quý, và các hàng hóa ngoại quốc quý giá khác, được các tàu của Sa-lô-môn chở về từ Ô-phia và các nơi khác trên thế gian. Nay họ có một vua cai trị họ là người khôn ngoan nhất trong loài người, và có lẽ là vị vương tử trần gian vĩ đại nhất từng có: danh tiếng của họ vang ra khắp đất, đến nỗi người ta từ các đầu cùng đất đến xem vinh quang và hạnh phúc của họ.

Như vậy Đức Chúa Trời đã vui lòng, trong một trong các tổ phụ của Đấng Mê-si-a, làm hình bóng một cách lạ lùng về nước của Đấng Christ và chính Ngài cai trị trong vinh quang của Ngài. Đa-vít, một người chiến trận, một người đã đổ nhiều huyết, và đời sống đầy những gian nan và xung đột, là một sự tiêu biểu thích hợp hơn về Đấng Christ trong trạng thái hạ mình của Ngài, trong đó Ngài đang tranh chiến với kẻ thù của Ngài. Nhưng Sa-lô-môn, một người hòa bình, là sự tiêu biểu đặc biệt hơn về Đấng Christ được tôn cao, chiến thắng và cai trị trong nước hòa bình của Ngài. Và trạng thái hạnh phúc vinh hiển của Hội Thánh Do-thái lúc ấy, đã tiêu biểu một cách lạ lùng hai điều: — 1. Một trạng thái vinh hiển của Hội Thánh trên đất, trong các thời đại cuối cùng của thế gian; những ngày hòa bình ấy, khi nước nầy sẽ không giơ gươm lên nghịch cùng nước khác, cũng không học tập chiến tranh nữa. 2. Trạng thái được vinh hiển trong tương lai của Hội Thánh trên thiên đàng. Xứ Ca-na-an trần gian chưa bao giờ là một hình bóng sống động về Ca-na-an trên trời như lúc ấy, khi dân Y-sơ-ra-ên hạnh phúc thật sự hưởng nó như một xứ đượm sữa và mật.

XIV. Sau nầy vinh quang của Hội Thánh Do-thái dần dần suy giảm cho đến khi Đấng Christ đến; nhưng công việc cứu chuộc vẫn tiếp diễn. Dù điều gì thất bại hay suy giảm, Đức Chúa Trời vẫn tiếp tục công việc nầy từ thời đại nầy sang thời đại khác; công trình nầy vẫn tiến lên cao hơn và cao hơn. Nó vẫn tiếp diễn, ngay cả trong lúc Hội Thánh Do-thái suy giảm, hướng đến sự chuẩn bị thêm mọi sự cho sự đến của Đấng Christ, cũng như trong lúc nó tăng trưởng; vì mọi sự đã được Đấng Cai trị thế gian khôn ngoan vô hạn sắp đặt một cách lạ lùng, đến nỗi bất cứ điều gì xảy ra đều được sắp đặt cho tốt đẹp theo ý định chung nầy, và được làm thành phương tiện thúc đẩy nó. Khi dân Do-thái hưng thịnh, và được thịnh vượng, Ngài khiến điều ấy góp phần thúc đẩy ý định nầy; và khi họ ở trong nghịch cảnh, Đức Chúa Trời cũng khiến điều ấy góp phần cho cùng một việc. Trong khi Hội Thánh Do-thái ở trong trạng thái tăng trưởng, công việc cứu chuộc được tiếp tục bởi sự tăng trưởng của họ; và khi họ đến trạng thái suy giảm, từ thời Sa-lô-môn cho đến Đấng Christ, Đức Chúa Trời tiếp tục công việc cứu chuộc bởi điều ấy. Chính sự suy giảm ấy, là một điều Đức Chúa Trời đã dùng như một sự chuẩn bị thêm cho sự đến của Đấng Christ.

Như mặt trăng, từ lúc tròn, tiến gần hơn và gần hơn đến sự hợp với mặt trời; thì ánh sáng của nó càng ngày càng giảm, cho đến khi, khi sự hợp đến, nó hoàn toàn bị nuốt trong ánh sáng của mặt trời. Hội Thánh Do-thái cũng vậy từ thời vinh quang cao nhất của nó trong thời Sa-lô-môn. Vào cuối triều đại Sa-lô-môn, tình trạng mọi sự bắt đầu tối tăm, bởi ông đã làm hư hoại mình bằng sự thờ hình tượng, điều đã làm lu mờ nhiều vinh quang của vị vương tử hùng mạnh và khôn ngoan nầy; và những rối loạn cũng bắt đầu dấy lên trong vương quốc của ông. Sau khi ông qua đời vương quốc bị chia, và mười chi phái nổi loạn, rút sự phục tùng khỏi nhà Đa-vít, cũng bội đạo khỏi sự thờ phượng thật của Đức Chúa Trời trong đền thờ tại Giê-ru-sa-lem, và dựng lên các bò con bằng vàng tại Bê-tên và Đan. Và ngay sau nầy số người của mười chi phái bị giảm đi nhiều trong trận chiến của Giê-rô-bô-am với A-bi-giam, trong đó có năm trăm nghìn tráng sĩ của Y-sơ-ra-ên ngã chết; tổn thất nầy vương quốc Y-sơ-ra-ên có lẽ không bao giờ phục hồi được phần nào.

Mười chi phái rốt cuộc đã bội đạo khỏi Đức Chúa Trời thật dưới thời Giê-rô-bô-am. Vương quốc Giu-đa đã bị hư hoại nhiều, và từ đó về sau phần lớn ở trong trạng thái hư hoại hơn là không. Trong thời A-háp vương quốc Y-sơ-ra-ên không chỉ thờ các bò con tại Bê-tên và Đan, mà sự thờ Ba-anh đã được đưa vào. Trước kia, họ giả vờ thờ Đức Chúa Trời thật bởi các hình tượng nầy, các bò con của Giê-rô-bô-am; nhưng nay A-háp đã đưa vào sự thờ hình tượng thô bỉ, và sự thờ trực tiếp các thần giả thay cho Đức Chúa Trời thật; và ngay sau đó, sự thờ Ba-anh đã được đưa vào vương quốc Giu-đa, tức là trong triều đại Giê-hô-ram, bởi ông cưới A-tha-li, con gái của A-háp. Sau nầy Đức Chúa Trời bắt đầu cắt ngắn Y-sơ-ra-ên, bằng cách cuối cùng hủy diệt và đày làm phu tù phần ở bên kia Giô-đanh, 2 Các Vua 10:32, v.v. Rồi Tiếc-lát Phi-lê-se đã khuất phục và nô lệ hóa mọi phần phía bắc, 2 Các Vua 15:29; và cuối cùng mọi mười chi phái bị San-ma-nê-se khuất phục, và họ rốt cuộc bị bắt làm phu tù khỏi đất của chính mình. Sau nầy vương quốc Giu-đa cũng bị bắt làm phu tù sang Ba-by-lôn, và phần lớn của dân không bao giờ trở về. Những người trở về chỉ là một số nhỏ, so với những người đã bị bắt làm phu tù; và phần lớn sau nầy họ phụ thuộc vào quyền lực của các nước khác. Họ một thời phải phục tùng các vua Ba-tư, rồi đến đế quốc của người Hy-lạp, rồi đến người Rô-ma. Và trước thời Đấng Christ, Hội Thánh Do-thái đã trở nên vô cùng hư hoại, tràn ngập mê tín và sự tự công chính. Và Hội Thánh của Đấng Christ trong những ngày Ngài nhập thể là một bầy nhỏ dường nào!

Đức Chúa Trời, bởi sự suy giảm dần dần của nhà nước và Hội Thánh Do-thái từ thời Sa-lô-môn, đã dọn đường cho sự đến của Đấng Christ theo nhiều cách.

1. Sự suy giảm của vinh quang của thời kỳ luật pháp nầy, đã dọn đường cho sự đưa vào thời kỳ Phúc Âm vinh hiển hơn. Thời kỳ Phúc Âm vinh hiển hơn nhiều, đến nỗi thời kỳ luật pháp không có vinh quang nào so với nó. Thời kỳ cổ xưa, ngay cả như nó đã ở trong thời Sa-lô-môn, chỉ là một vinh quang kém hơn, so với vinh quang thuộc linh của thời kỳ do Đấng Christ đưa vào. Hội Thánh, dưới Cựu Ước, là một đứa trẻ dưới sự cai quản của các người giám hộ và quản gia, và Đức Chúa Trời đã đối xử với nó theo đó. Những hình thức bề ngoài phô trương ấy được sứ đồ gọi là các yếu tố yếu đuối và nghèo hèn. Thật thích hợp rằng những điều ấy phải giảm dần khi Đấng Christ đến gần; như Giăng Báp-tít, đấng tiền hô của Đấng Christ, khi nói về Đấng Christ, phán, Giăng 3:30: "Ngài phải dấy lên, ta phải hạ xuống." Thật thích hợp rằng những ngôi sao nhấp nháy phải dần dần rút vinh quang của chúng, khi mặt trời đang tiến đến điểm mọc của nó. Vinh quang của thời kỳ Do-thái phải dần dần giảm sút, để dọn đường cho sự tiếp nhận vui mừng hơn vinh quang thuộc linh của Phúc Âm. Nếu Hội Thánh Do-thái, khi Đấng Christ đến, đã ở trong cùng vinh quang bên ngoài như nó đã ở, trong triều đại Sa-lô-môn, thì mắt người ta sẽ bị chói lòa bởi nó, đến nỗi họ không có khả năng, vui mừng đổi lấy sự huy hoàng bên ngoài lớn lao như vậy, chỉ để lấy vinh quang thuộc linh của Chúa Giê-xu bị khinh dể. Lại nữa,

2. Sự suy giảm dần dần của vinh quang trong nhà nước Do-thái, có xu hướng làm cho vinh quang của quyền năng Đức Chúa Trời, trong những hiệu quả lớn của sự cứu chuộc của Đấng Christ, càng tỏ rõ hơn. Dân của Đức Chúa Trời bị giảm sút và yếu đi từng bước một, cho đến khi Đấng Christ đến, rất giống như sự giảm sút của đạo quân Ghê-đê-ôn. Đức Chúa Trời phán cùng Ghê-đê-ôn, rằng dân cùng ông quá đông cho cuộc chinh phục dân Ma-đi-an, e rằng Y-sơ-ra-ên khoe mình, rằng: "Tay ta đã cứu ta. Các Quan xét 7:2." Và bởi vậy mọi kẻ sợ hãi đều được truyền lệnh trở về; và có hai mươi hai nghìn người trở về, và còn lại mười nghìn. Nhưng chúng nó vẫn còn quá đông; rồi, bằng cách thử dân tại mé nước, chúng nó bị giảm xuống còn ba trăm người. Như vậy dân trong thời Sa-lô-môn quá đông, và hùng mạnh, và vinh hiển đối với Đấng Christ; nên Ngài đã giảm họ; trước hết, bằng cách tách mười chi phái ra; rồi Ngài giảm họ bởi cuộc phu tù sang Ba-by-lôn; và rồi họ càng bị giảm hơn bởi sự hư hoại lớn và chung khi Đấng Christ đến; đến nỗi Đấng Christ thấy rất ít người tin kính trong họ. Với một nắm nhỏ môn đồ, Đấng Christ đã chinh phục thế gian. Như vậy những điều cao được hạ xuống, để Đấng Christ được tôn cao.

3. Điều nầy đã dọn đường cho sự đến của Đấng Christ, vì nó làm cho sự cứu rỗi của những người Do-thái được Đấng Christ cứu trở nên cảm nhận được và thấy rõ hơn. Dù phần lớn của dân Do-thái bị loại bỏ, và dân ngoại được gọi vào chỗ của họ; nhưng rất nhiều nghìn người Do-thái đã được Đấng Christ cứu sau khi Ngài sống lại, Công vụ các Sứ đồ 21:20. Họ được lấy ra từ một trạng thái thấp hèn dưới tai họa trần gian trong sự nô lệ cho người Rô-ma, và từ một trạng thái mê tín và gian ác lớn như vậy, điều ấy làm cho sự cứu chuộc của họ càng vinh hiển một cách cảm nhận được và thấy rõ.

XV. Tôi muốn ở đây lưu ý về những sự thêm vào đã được thực hiện cho kinh điển của Kinh Thánh trong hoặc ngay sau triều đại Sa-lô-môn. Có những sự thêm vào đáng kể do chính Sa-lô-môn thực hiện, ông đã viết các sách Châm ngôn và Truyền đạo, có lẽ gần cuối triều đại ông. Nhã ca của ông, như người ta gọi, hoàn toàn nói về chủ đề chúng ta đang bàn, tức là Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài, tiêu biểu cho mối quan hệ, sự hiệp một, và tình yêu cao cả và vinh hiển, giữa Đấng Christ và Hội Thánh được chuộc của Ngài. Và lịch sử thánh dường như, trong triều đại Sa-lô-môn, và một số triều đại kế tiếp, đã được mở rộng bởi các tiên tri Na-than và A-hi-gia, Sê-ma-gia và Y-đô. Có lẽ phần lịch sử mà chúng ta có trong sách Các Vua thứ nhất, đã được họ viết. (Xem 2 Sử ký 9:29; 12:15; 13:22.)

XVI. Đức Chúa Trời đã lạ lùng nâng đỡ Hội Thánh của Ngài và tôn giáo thật suốt thời kỳ nầy. Thật rất lạ lùng, xét đến nhiều và lớn sự bội đạo của dân ấy sang sự thờ hình tượng. Khi mười chi phái đã nói chung và rốt cuộc từ bỏ sự thờ phượng thật, Đức Chúa Trời đã giữ tôn giáo thật trong vương quốc Giu-đa; và khi họ làm hư hoại mình, như họ rất thường làm quá mức, và sự thờ hình tượng sẵn sàng nuốt trọn mọi sự, nhưng Đức Chúa Trời vẫn giữ ngọn đèn còn cháy. Khi mọi sự dường như đã đến cực điểm, và tôn giáo ở hơi thở cuối cùng, Ngài thường vui lòng ban những cuộc phục hưng phước hạnh bởi những sự đổ xuống lạ lùng của Thánh Linh Ngài, đặc biệt trong thời Ê-xê-chia và Giô-si-a.

XVII. Đức Chúa Trời đã giữ gìn sách luật pháp một cách kỳ diệu, không để nó bị mất đi trong những thời kỳ người ta thờ ơ với nó một cách chung và kéo dài. Thí dụ đáng chú ý nhất về điều này là việc Ngài bảo tồn nó trong thời kỳ bội đạo lớn, suốt phần lớn triều đại dài năm mươi lăm năm của Ma-na-se, và triều đại của A-môn con trai người. Trong lúc luật pháp bị bỏ bê như thế, và việc quản lý các công việc của đền thờ thì cẩu thả và phạm thượng, đến nỗi cuốn sách vốn thường được cất bên cạnh hòm giao ước trong Nơi Chí Thánh, đã bị mất đi một thời gian dài; và không ai biết nó ở đâu. Nhưng Đức Chúa Trời vẫn bảo tồn nó, không để nó mất hẳn. Đến thời Giô-si-a, khi người ta đến sửa sang đền thờ, người ta tìm thấy nó bị chôn vùi dưới đống phế liệu. Nó đã mất quá lâu đến nỗi chính Giô-si-a dường như cũng rất xa lạ với nó. (Xem 2 Các Vua 22:8, v.v.)

XVIII. Đức Chúa Trời đã gìn giữ chi phái mà Đấng Christ sẽ ra từ đó một cách kỳ diệu, không để chi phái ấy bị tiêu diệt qua bao nhiêu hiểm nguy lớn lao trong thời kỳ này. Hội Thánh hữu hình của Đấng Christ từ thời Sa-lô-môn chủ yếu ở trong chi phái Giu-đa. Chi phái Bên-gia-min, được sáp nhập với họ, chỉ là một chi phái rất nhỏ, còn chi phái Giu-đa thì rất lớn; và như Giu-đa đã bảo vệ Bên-gia-min khi người xuống Ai Cập mua lúa, thì chi phái Bên-gia-min dường như từ đó về sau luôn ở dưới sự che chở của Giu-đa. Và mặc dù, nhân dịp Giê-rô-bô-am dựng những bò con bằng vàng tại Bê-tên và Đan, người Lê-vi từ mọi chi phái Y-sơ-ra-ên đã đến với Giu-đa (2 Sử Ký 11:13), nhưng họ cũng ít, và không được kể vào số các chi phái. Thật vậy, nhiều người trong mười chi phái, nhân dịp ấy, vì cớ thờ phượng Đức Chúa Trời trong đền thờ, đã rời bỏ sản nghiệp trong các chi phái của mình mà đến định cư tại Giu-đa, và thế là được sáp nhập với họ, như chúng ta có ghi trong chương vừa trích dẫn (2 Sử Ký 11:16); nhưng chi phái Giu-đa chiếm phần lớn đến nỗi họ đều được gọi chung một tên là Giu-đa. Vì thế Đức Chúa Trời phán với Sa-lô-môn, 1 Các Vua 11:13: "Ta sẽ chẳng đoạt lấy hết nước đâu; nhưng vì Đa-vít tôi tớ ta, và vì Giê-ru-sa-lem mà ta đã chọn, ta sẽ cho con trai ngươi một chi phái." Cho nên khi mười chi phái bị bắt làm phu tù, Kinh Thánh chép, chẳng còn lại gì ngoài chi phái Giu-đa: 2 Các Vua 17:18: "Vì vậy Đức Giê-hô-va rất giận Y-sơ-ra-ên, và đuổi họ khỏi mặt Ngài; chỉ còn lại chi phái Giu-đa mà thôi." Từ đó về sau họ đều được gọi là người Giu-đa, một từ bắt nguồn từ Giu-đa.

Đây là chi phái mà Đấng Christ sẽ đến từ đó; và Hội Thánh hữu hình của Đức Chúa Trời từ thời Sa-lô-môn chủ yếu gồm chi phái này. Dân sự này, trên họ các vua là tổ phụ theo luật pháp của Đấng Christ, thuộc nhà Đa-vít, cai trị, đã được bảo tồn một cách lạ lùng khỏi sự hủy diệt trong thời kỳ này, khi họ thường dường như đã đến bên bờ vực của sự hư mất, và chỉ còn sẵn sàng bị nuốt mất. Trong thời Rê-hô-bô-am cũng vậy, khi Si-sắc vua Ai Cập kéo đến nghịch cùng Giu-đa với một đạo quân hùng hậu. Chúng ta đọc về điều này ở đầu 2 Sử Ký chương 12. Trong thời A-bi-gia cũng vậy, khi Giê-rô-bô-am dàn trận nghịch cùng người với tám trăm ngàn quân tinh nhuệ; một đạo quân hùng mạnh! 2 Sử Ký 13:3. Bấy giờ Đức Chúa Trời đã làm sự giải cứu cho Giu-đa, vì cớ giao ước của ân điển đã lập với Đa-vít, như thấy rõ trong 2 Sử Ký 13:4, 5; và chiến thắng họ đạt được là vì Chúa ở cùng phía họ, như quý vị có thể thấy, 2 Sử Ký 13:12. Trong thời A-sa cũng vậy, khi Xê-rách người Ê-thi-ô-pi kéo đến nghịch cùng người với một đạo quân đông hơn, một ngàn ngàn quân và ba trăm xe chiến mã, 2 Sử Ký 14:9. Nhân dịp này A-sa kêu cầu Đức Giê-hô-va, và tin cậy nơi Ngài, ý thức rằng với Ngài, giúp đỡ kẻ có nhiều quân hay kẻ không có sức đều như nhau: 2 Sử Ký 14:11: "A-sa kêu cầu Giê-hô-va Đức Chúa Trời mình mà rằng: Lạy Đức Giê-hô-va! Trừ ra Chúa chẳng có ai giúp đỡ người yếu thắng được người mạnh. Hỡi Giê-hô-va Đức Chúa Trời chúng tôi! Xin hãy giúp đỡ chúng tôi; vì chúng tôi nương cậy nơi Chúa." Và theo đó Đức Chúa Trời đã ban cho họ một chiến thắng vinh hiển trên đạo quân hùng mạnh ấy.

Trong thời Giô-sa-phát cũng vậy, khi con cháu Mô-áp, con cháu Am-môn, và dân ở núi Sê-i-rơ, liên kết với nhau nghịch cùng Giu-đa với một đạo quân hùng mạnh, một lực lượng vượt xa bất cứ đội quân nào mà Giô-sa-phát có thể huy động; và Giô-sa-phát cùng dân sự người rất sợ hãi: nhưng họ đã quyết chí tìm kiếm Đức Chúa Trời nhân dịp này, và tin cậy nơi Ngài; và Đức Chúa Trời phán với họ qua một trong các đấng tiên tri của Ngài, rằng họ không cần sợ chúng, cũng chẳng cần đánh trận này, họ chỉ đứng yên mà xem sự cứu rỗi của Đức Giê-hô-va. Và theo sự chỉ dẫn của Ngài, họ chỉ đứng yên, và hát ngợi khen Đức Chúa Trời; và Đức Chúa Trời khiến kẻ thù của họ tự làm công việc ấy, bằng cách giết lẫn nhau; và con cháu Giu-đa chẳng còn việc gì làm, ngoài việc thu nhặt của cướp, nhiều đến nỗi họ không mang hết nổi. (2 Sử Ký chương 20.)

Trong thời A-cha cũng vậy, khi Rê-xin vua Sy-ri, và Phê-ca con trai Rê-ma-lia, vua Y-sơ-ra-ên, đồng mưu nghịch cùng Giu-đa, và dường như chắc chắn đạt được ý đồ; về điều này chúng ta đã nói rồi. Trong thời Ê-xê-chia cũng vậy, khi San-chê-ríp, vị vua vĩ đại của A-sy-ri, và là đầu của đế quốc lớn nhất thế giới bấy giờ, kéo lên nghịch cùng mọi thành kiên cố của Giu-đa, sau khi ông đã chinh phục hầu hết các nước lân cận. Ông sai Ráp-sa-kê, quan tổng binh của mình, đến nghịch cùng Giê-ru-sa-lem, kẻ này đã nhục mạ Ê-xê-chia và dân sự người một cách rất kiêu ngạo và khinh bỉ, như thể chắc chắn thắng trận; và dân sự run sợ như chiên con trước sư tử. Bấy giờ Đức Chúa Trời sai Ê-sai đấng tiên tri đến an ủi họ, và bảo đảm với họ rằng kẻ thù của họ sẽ không thắng nổi; như một dấu chứng cho điều đó Ngài ban cho họ dấu này, tức là trong hai năm liên tiếp, đất sẽ tự sinh ra lương thực, từ rễ của những gốc rạ cũ, không cần họ cày hay gieo; rồi đến năm thứ ba họ sẽ gieo và gặt, trồng vườn nho, ăn trái nó, và sống bằng hoa lợi của công việc mình, như họ vẫn thường làm trước kia. (Xem 2 Các Vua 19:29.) Điều này được nói đến như một hình bóng của điều được hứa trong 2 Các Vua 19:30, 31: "Tàn dư còn sót lại của nhà Giu-đa sẽ lại đâm rễ xuống dưới, và kết trái lên trên. Vì sẽ có một phần dân sót lại ra từ Giê-ru-sa-lem, và những kẻ thoát khỏi sẽ ra từ núi Si-ôn. Lòng sốt sắng của Đức Giê-hô-va vạn quân sẽ làm điều ấy." Lúa mọc lại sau khi đã bị liềm cắt mất, và lại sinh ra một vụ mùa khác từ rễ, tiêu biểu cho Hội Thánh sống lại, và thịnh vượng, như một cây dường như đã bị đốn ngã đến không còn cứu được. Khi kẻ thù của Hội Thánh đã làm hết sức mình, và dường như đã đạt được ý đồ; khi chúng đã lật đổ Hội Thánh, đến nỗi sự tồn tại của nó hầu như không còn thấy được, nhưng giống như một rễ sống ẩn dưới đất; thì trong nó có một sự sống kín nhiệm sẽ khiến nó lại thịnh vượng, đâm rễ xuống dưới, và kết trái lên trên. Điều này nay đã được ứng nghiệm. Vua A-sy-ri đã bắt mười chi phái làm phu tù; và San-chê-ríp cũng đã chiếm lấy mọi thành kiên cố của Giu-đa, và hoành hành khắp vùng quê xung quanh, chỉ còn lại Giê-ru-sa-lem: và Ráp-sa-kê trong trí tưởng tượng của mình đã nuốt mất nó rồi, như nó cũng đã bị nuốt mất trong những lo sợ kinh hoàng của chính dân Giu-đa. Nhưng Đức Chúa Trời đã làm một sự giải cứu lạ lùng; Ngài sai một thiên sứ, trong một đêm đánh một trăm tám mươi lăm ngàn quân trong trại địch.

XIX. Trong triều đại U-xi-a, và các triều đại tiếp theo, Đức Chúa Trời vui lòng dấy lên một nhóm các đấng tiên tri xuất chúng, những người sẽ ủy thác các lời tiên tri của mình cho chữ viết, và để lại cho Hội Thánh của Ngài dùng trong mọi thời đại. Trước đây chúng ta đã nhận xét, Đức Chúa Trời đã bắt đầu một dòng kế tiếp liên tục các đấng tiên tri trong Y-sơ-ra-ên từ thời Sa-mu-ên, và nhiều đấng tiên tri trong số này đã viết bởi sự cảm thúc của Đức Chúa Trời, và như thế thêm vào chính điển Kinh Thánh. Nhưng người ta cho rằng không ai trong số họ đã viết sách tiên tri cho đến lúc này. Một số người trong số họ đã viết lịch sử về những sự phân phối lạ lùng của Đức Chúa Trời đối với Hội Thánh Ngài. Điều này chúng ta đã nhận xét rồi về Sa-mu-ên, người được cho là đã viết sách Các Quan Xét và Ru-tơ, và một phần sách Sa-mu-ên thứ nhất, nếu không phải sách Giô-suê. Và Na-than và Gát dường như đã viết phần còn lại của hai sách Sa-mu-ên: và Na-than, cùng với A-hi-gia và Y-đô, đã viết lịch sử về Sa-lô-môn, có lẽ chính là điều chúng ta có trong sách Các Vua thứ nhất. Lịch sử về Y-sơ-ra-ên dường như đã được Y-đô và Sê-ma-gia tiếp tục ghi chép thêm: 2 Sử Ký 12:15: "Các công việc của Rê-hô-bô-am, từ đầu đến cuối, há chẳng được chép trong sách của Sê-ma-gia đấng tiên tri, và của Y-đô đấng tiên kiến, luận về gia phổ?" Và sau đó lịch sử dường như đã được đấng tiên tri Giê-hu con trai Ha-na-ni tiếp tục ghi chép thêm: 2 Sử Ký 20:34: "Còn các công việc khác của Giô-sa-phát, từ đầu đến cuối, đều được chép trong sách của Giê-hu con trai Ha-na-ni, sách nầy đã được ghi vào sách của các vua Y-sơ-ra-ên." 1 Các Vua 16:1, 7. Và rồi nó được đấng tiên tri Ê-sai tiếp tục: 2 Sử Ký 26:22: "Còn các công việc khác của U-xi-a, từ đầu đến cuối, thì Ê-sai đấng tiên tri con trai của A-mốt đã chép." Có lẽ người đã chép cả trong sách Các Vua thứ hai, lẫn trong sách tiên tri của người. Và lịch sử đã được các đấng tiên tri khác sau người tiếp tục ghi chép và hoàn tất.

Như vậy các đấng tiên tri, ngay từ thời Sa-mu-ên, đã thêm vào chính điển Kinh Thánh bằng các tác phẩm lịch sử của mình. Nhưng nay, trong những ngày của U-xi-a, Đức Chúa Trời mới lần đầu dấy lên một nhóm các đấng tiên tri lớn, không chỉ để viết lịch sử, mà để viết các sách tiên tri của họ. Người đầu tiên trong số này được cho là Ô-sê con trai Bê-ê-ri, và vì thế lời tiên tri của người, hay lời của Đức Giê-hô-va qua người, được gọi là sự khởi đầu lời của Đức Giê-hô-va; Ô-sê 1:2: "Sự khởi đầu lời của Đức Giê-hô-va phán bởi Ô-sê;" tức là sự khởi đầu, hay phần đầu, của lời được viết thuộc loại ấy, tức là điều được viết trong các sách tiên tri. Người đã nói tiên tri trong những ngày của U-xi-a, Giô-tham, A-cha, và Ê-xê-chia, các vua Giu-đa, và trong những ngày của Giê-rô-bô-am con trai Giô-ách, vua Y-sơ-ra-ên. Có nhiều chứng nhân khác cho Đức Chúa Trời được dấy lên vào cùng thời ấy để ủy thác các lời tiên tri của mình cho chữ viết, Ê-sai, A-mốt, Giô-na, Mi-chê, Na-hum, và có lẽ một số người khác: và từ đó về sau Đức Chúa Trời dường như tiếp tục một dòng kế tiếp các đấng tiên tri viết sách.

Đây là một sự phân phối lớn lao của sự quan phòng, và một bước tiến lớn trong công việc của sự cứu chuộc, điều sẽ thấy rõ, nếu chúng ta xét rằng công việc chính của các đấng tiên tri là chỉ ra Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài. Họ đều là những người đi trước của vị tiên tri lớn. Mục đích chính khiến thần của lời tiên tri được ban cho họ, là để họ làm chứng về Chúa Giê-xu Christ, Đấng Cứu Chuộc vĩ đại, Đấng sẽ đến. Vì vậy, lời chứng về Chúa Giê-xu, và thần của lời tiên tri, được nói đến như cùng một điều; Khải Huyền 19:10: "Tôi bèn gieo mình xuống dưới chân người đặng thờ lạy; song người phán rằng: Hãy giữ lấy, đừng làm vậy; ta là bạn tôi tớ với ngươi và anh em ngươi là kẻ có lời chứng của Đức Chúa Jêsus. Ngươi hãy thờ lạy Đức Chúa Trời. Vì sự làm chứng cho Đức Chúa Jêsus là đại ý lời tiên tri." Và vì thế chúng ta thấy, điều lớn lao và chính yếu mà hầu hết các đấng tiên tri trong các lời tiên tri được viết của họ nhấn mạnh, là Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài, và những thời kỳ vinh hiển của Phúc Âm. Và mặc dù nhiều điều khác đã được nói đến trong các lời tiên tri của họ, nhưng chúng dường như chỉ là phần mở đầu cho lời tiên tri của họ về những điều lớn lao này. Bất cứ điều gì họ tiên báo, các lời tiên tri của họ thường kết thúc ở đó.

Những đấng tiên tri này, được cảm thúc bởi Thánh Linh của Đấng Christ, đã viết chủ yếu để dọn đường cho sự đến của Ngài, và để bày tỏ vinh quang sẽ theo sau. Và họ nói về những điều ấy trong một giọng điệu cao siêu biết bao! Nhiều điều khác họ nói bằng ngôn ngữ thông thường của loài người. Nhưng khi họ bước vào chủ đề này, có biết bao niềm vui thiên thượng cao vời trong ngôn ngữ của họ! Một số người trong số họ rất tỉ mỉ và đầy dẫy trong các lời tiên báo về những điều này, và trên hết là đấng tiên tri Ê-sai, người vì thế được xứng đáng gọi là đấng tiên tri của Phúc Âm. Người dường như dạy các giáo lý vinh hiển của Phúc Âm gần như rõ ràng như các sứ đồ đã dạy. Vì thế sứ đồ Phao-lô nhận xét, rằng đấng tiên tri Ê-sai rất bạo dạn, Rô-ma 10:20, tức là theo nghĩa của từ ấy trong Tân Ước, là rất rõ ràng, người nói ra rất rõ ràng và đầy đủ; như cách dùng rất bạo dạn trong 2 Cô-rinh-tô 3:12: chúng tôi dùng sự bạo dạn lớn mà nói, hay sự bạo dạn, như trong lề.

Đấng tiên tri Ê-sai mô tả cách thức và hoàn cảnh, bản chất và mục đích, của sự thương khó và sự hy sinh của Đấng Christ một cách rõ ràng và đầy đủ biết bao, trong chương 53 của lời tiên tri của người. Hiếm có một chương nào trong chính Tân Ước đầy dẫy về điều ấy hơn. Và cùng một đấng tiên tri ấy đã nói, hết lần này đến lần khác, một cách dồi dào và trong một giọng điệu vinh hiển biết bao, về những ích lợi vinh hiển của Đấng Christ, những phước hạnh không kể xiết sẽ đổ về Hội Thánh Ngài qua sự cứu chuộc của Ngài! Chúa Giê-xu Christ, Đấng mà đấng tiên tri này đã nói nhiều, đã một lần hiện ra với người trong hình dạng của bản tính loài người, bản tính mà sau này Ngài sẽ mang lấy. Chúng ta có ghi về điều ấy ở đầu Ê-sai chương 6: Ê-sai 6:1: "Tôi thấy Chúa ngồi trên ngôi cao sang, vạt áo của Ngài đầy dẫy đền thờ," v.v. Đây là Đấng Christ, như chúng ta được nói rõ trong Tân Ước. (Xem Giăng 12:39-41.)

Và nếu chúng ta xét những lời tiên tri dồi dào của đấng tiên tri này và các đấng tiên tri khác, thì ánh sáng của Phúc Âm đã tăng thêm lớn lao biết bao! Những sự mặc khải và lời tiên tri về Đấng Christ dồi dào biết bao, so với thời kỳ đầu của Cựu Ước, từ A-đam đến Nô-ê; hay so với thời kỳ thứ hai, từ Nô-ê đến Áp-ra-ham; hay so với trước thời Môi-se, hay trong thời Môi-se, Giô-suê, và các Quan Xét! Sự phân phối này cũng là một bước tiến vinh hiển của công việc cứu chuộc bởi những sự bổ sung lớn lao đã được thêm vào chính điển Kinh Thánh. Phần lớn Cựu Ước đã được viết vào lúc này, từ những ngày của U-xi-a đến cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn. Và những phần ấy của nó tốt đẹp biết bao! Các đấng tiên tri ấy đã ủy thác cho Hội Thánh của Đức Chúa Trời một kho báu quý giá biết bao, có khuynh hướng xác nhận mạnh mẽ Phúc Âm của Đấng Christ! và đã đem lại sự an ủi và ích lợi lớn lao cho Hội Thánh của Đức Chúa Trời trong mọi thời đại kể từ đó, và chắc chắn sẽ còn cho đến tận thế.

PHẦN VI.

TỪ CUỘC LƯU ĐÀY SANG BA-BY-LÔN ĐẾN SỰ ĐẾN CỦA ĐẤNG CHRIST.

Tôi nay đến thời kỳ phụ thuộc cuối cùng của Cựu Ước, tức là thời kỳ bắt đầu với cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn, và kéo dài đến sự đến của Đấng Christ, gần sáu trăm năm; và sẽ cố gắng chỉ ra công việc của sự cứu chuộc đã được tiến hành qua thời kỳ này như thế nào.—Nhưng trước khi đi vào chi tiết, tôi muốn nhận xét ba điều mà thời kỳ này được phân biệt với các thời kỳ trước.

1. Mặc dù chúng ta không có ghi chép về phần lớn thời kỳ này trong lịch sử Kinh Thánh, nhưng các biến cố của nó lại là chủ đề của lời tiên tri Kinh Thánh hơn bất cứ thời kỳ nào trước. Có hai cách mà Kinh Thánh ghi chép các biến cố qua đó công việc của sự cứu chuộc được tiến hành; một là bằng lịch sử, và một là bằng lời tiên tri; và bằng một trong hai cách này chúng ta có trong Kinh Thánh một ghi chép về cách công việc của sự cứu chuộc được tiến hành từ đầu đến cuối. Mặc dù Kinh Thánh không chứa một lịch sử đầy đủ về toàn bộ, nhưng toàn bộ chuỗi các biến cố lớn, qua đó công việc này đã được tiến hành từ lúc khởi đầu đến lúc hoàn tất, được tìm thấy hoặc trong lịch sử hoặc trong lời tiên tri. Và phải nhận xét rằng, nơi nào Kinh Thánh thiếu một trong hai cách này, thì được bù đắp bằng cách kia. Nơi nào lịch sử Kinh Thánh thiếu, thì lời tiên tri thế chỗ; để cho ghi chép vẫn được tiếp tục, và chuỗi không bị đứt, cho đến khi chúng ta đến chính mắt xích cuối cùng của nó trong sự hoàn tất mọi sự.

Và theo đó có thể nhận xét về khoảng thời gian này, rằng mặc dù nó ít là chủ đề của lịch sử Kinh Thánh hơn hầu hết các thời kỳ trước (có trên bốn trăm năm mà Kinh Thánh không cho chúng ta lịch sử nào), nhưng các biến cố của nó lại là chủ đề của lời tiên tri hơn tất cả các thời kỳ trước cộng lại. Hầu hết những lời tiên tri đáng chú ý trong sách Đa-ni-ên, và hầu hết những lời trong Ê-sai, Giê-rê-mi, và Ê-xê-chi-ên, nghịch cùng Ba-by-lôn, Ty-rơ, Ai Cập, và nhiều dân tộc khác, đã được ứng nghiệm trong thời kỳ này.

Do đó lý do tại sao Kinh Thánh không cho chúng ta lịch sử của phần lớn thời gian này, không phải vì các biến cố không quan trọng, hay kém đáng ghi chép, hơn các biến cố của các thời kỳ trước; vì chúng rất lớn lao và đáng chú ý. Nhưng có thể đưa ra một số lý do cho điều ấy. Một là, ý muốn của Đức Chúa Trời là thần của lời tiên tri sẽ chấm dứt trong thời kỳ này (vì những lý do có thể đưa ra sau), để không còn đấng tiên tri nào viết lịch sử của những thời ấy; và vì thế Đức Chúa Trời, định ý điều này, đã lo liệu để các biến cố lớn của thời kỳ này không bị bỏ sót trong lời Ngài. Có thể nhận xét rằng, các đấng tiên tri viết sách trong Y-sơ-ra-ên, đã được dấy lên vào cuối thời kỳ trước, và vào đầu thời kỳ này; vì thời giờ nay đã đến gần, khi thần của lời tiên tri đã chấm dứt, sẽ không còn lịch sử được cảm thúc, và vì thế không còn ghi chép Kinh Thánh nào khác ngoài điều được ban trong lời tiên tri.

Một lý do khác có thể là, cho việc tạm ngưng lịch sử được cảm thúc, là Đức Chúa Trời trong sự quan phòng của Ngài đã lo liệu, để có những ghi chép chân xác và đầy đủ về các biến cố của thời kỳ này được bảo tồn trong lịch sử thế tục. Rất đáng chú ý là, đối với các biến cố của năm thời kỳ phụ thuộc trước, mà Kinh Thánh cho chúng ta lịch sử, lịch sử thế tục không cho chúng ta ghi chép nào, hay ít ra chỉ về rất ít biến cố. Có nhiều ghi chép hoang đường và không chắc chắn về những điều đã xảy ra trước; nhưng sự khởi đầu của lịch sử thế tục chân xác được cho là chỉ khoảng một trăm năm trước thời Nê-bu-cát-nết-sa. Các học giả Hy Lạp và La Mã xưa thường gọi các thời đại trước đó là thời đại hoang đường; nhưng các thời sau đó họ gọi là thời đại lịch sử. Và từ khoảng thời gian ấy đến sự đến của Đấng Christ, chúng ta có những ghi chép không thể nghi ngờ trong lịch sử thế tục về các biến cố chính; những ghi chép ấy phù hợp một cách lạ lùng với nhiều lời tiên tri liên quan đến những thời ấy.

Như vậy Đức Chúa Trời vĩ đại, Đấng sắp đặt mọi sự, đã lo liệu ban một ghi chép lịch sử về các sự việc từ lúc sáng thế, qua mọi thời đại trước mà lịch sử thế tục im lặng; và không ngừng cho đến khi Ngài đến những thời đại mà lịch sử thế tục thuật lại các sự việc với một sự chắc chắn nào đó. Và về những thời ấy Ngài ban cho chúng ta ghi chép dồi dào trong lời tiên tri, để bằng cách so sánh lịch sử thế tục với những lời tiên tri ấy, chúng ta có thể thấy sự phù hợp.

2. Thời kỳ cuối cùng này của Cựu Ước dường như đã được phân biệt rõ rệt với mọi thời kỳ khác bởi những cuộc cách mạng lớn lao giữa các dân tộc trên đất, để dọn đường cho vương quốc của Đấng Christ. Giờ đây đã gần đến thời mà Đấng Christ, Vua vĩ đại và Đấng Cứu Thế của thế gian, sẽ đến, những thay đổi lớn lao và mạnh mẽ đã được thực hiện để chuẩn bị cho điều ấy. Đường lối đã được dọn sẵn cho sự đến của Đấng Christ từ khi loài người sa ngã, qua mọi thời kỳ trước; nhưng nay, giờ đã gần kề, mọi sự bắt đầu chín muồi nhanh chóng cho sự đến của Ngài; và vì thế sự quan phòng của Đức Chúa Trời nay làm việc một cách lạ lùng. Những cuộc cách mạng lớn nhất mà bất cứ lịch sử nào đã ghi, kể từ trận lụt, đã xảy ra trong thời kỳ này. Hầu như mọi dân tộc xa gần, trong phạm vi hiểu biết của người Giu-đa, đã bị lật đổ hết lần này đến lần khác. Mọi xứ sở lần lượt bị chinh phục, bị bắt làm phu tù, và như thể bị đổ trống, và bị đảo lộn, và hầu hết chúng nhiều lần, trong thời kỳ này; phù hợp với lời tiên tri ấy, Ê-sai 24:1: "Nầy, Đức Giê-hô-va làm cho đất trống không; Ngài làm cho nó ra hoang vu, và lật đổ nó, và làm tan lạc dân cư nó."

Điều này bắt đầu với Hội Thánh hữu hình của Đức Chúa Trời, trong cuộc lưu đày của họ bởi vua Ba-by-lôn. Rồi chén từ họ đi vòng quanh mọi dân tộc khác, phù hợp với điều Đức Chúa Trời đã tỏ cho đấng tiên tri Giê-rê-mi, Giê-rê-mi 25:15-27. Ở đây dường như đặc biệt nói đến những cuộc cách mạng lớn lao trong thời đế quốc Ba-by-lôn. Nhưng sau đó có ba cuộc lật đổ chung trước khi Đấng Christ đến, trong sự kế tiếp của ba đế quốc lớn của thế gian, sau đế quốc Ba-by-lôn. Vua Ba-by-lôn được Kinh Thánh mô tả như kẻ lật đổ thế gian: nhưng sau đó, đế quốc Ba-by-lôn bị Si-ru lật đổ, người đã lập đế quốc Ba-tư thay chỗ nó; đế quốc này rộng lớn hơn nhiều so với đế quốc Ba-by-lôn trong lúc vinh hiển nhất. Như vậy thế gian đã bị lật đổ lần thứ hai. Rồi đế quốc Ba-tư bị A-léc-xan-đơ lật đổ, và đế quốc Hy Lạp được dựng lên, còn rộng lớn hơn đế quốc Ba-tư nữa. Và như vậy có một cuộc lật đổ chung thế gian lần thứ ba. Sau đó, đế quốc Hy Lạp bị người La Mã lật đổ, và đế quốc La Mã được thiết lập; đế quốc này vượt xa mọi đế quốc trước về quyền lực và mức độ cai trị. Và thế là thế gian bị lật đổ lần thứ tư.

Mấy đế quốc này, và những cuộc cách mạng lớn lao của thế gian dưới chúng, được nói đến dồi dào trong các lời tiên tri của Đa-ni-ên. Chúng được tiêu biểu trong pho tượng của Nê-bu-cát-nết-sa bằng vàng, bạc, đồng, và sắt, và lời giải nghĩa của Đa-ni-ên về nó (Đa-ni-ên chương 2), trong khải tượng về bốn con thú, và lời giải nghĩa của thiên sứ về nó (Đa-ni-ên chương 7). Và sự kế tiếp của đế quốc Ba-tư và Hy Lạp được tiêu biểu rõ hơn trong chương 8, trong khải tượng của Đa-ni-ên về con chiên đực và con dê đực, và lại trong chương 11.

Ngoài bốn cuộc lật đổ chung này, thế gian cứ ở trong náo động liên tục giữa các khoảng; và thật ra trong một cơn chấn động không ngừng suốt thời kỳ này. Trước kia, mặt đất tương đối yên tĩnh; mặc dù có nhiều cuộc chiến tranh lớn giữa các dân tộc, nhưng chúng ta không đọc thấy những cơn chấn động và lật đổ hùng mạnh và phổ quát như trong thời kỳ này. Các dân tộc trên thế gian, hầu hết, đã lâu ngồi yên trên cặn rượu của mình, không bị đổ từ bình này sang bình khác, như đã nói về Mô-áp, Giê-rê-mi 48:11. Nay những cuộc lật đổ lớn này là vì giờ của Đấng Mê-si-a vĩ đại đã gần kề. Rằng chúng là để dọn đường cho sự đến của Đấng Christ, thấy rõ bởi Kinh Thánh, đặc biệt bởi Ê-xê-chi-ên 21:27: "Ta sẽ lật đổ, lật đổ, lật đổ nó, và nó sẽ chẳng còn nữa, cho đến khi Đấng mà nó thuộc về quyền Ngài đến, và ta sẽ giao nó cho người." Đấng tiên tri, bằng cách lặp lại từ lật đổ ba lần, nói đến ba cuộc lật đổ, như trong Khải Huyền 8:13. Việc lặp lại từ khốn thay ba lần, biểu thị ba tai họa khác nhau; như thấy rõ bởi điều tiếp theo, Khải Huyền 9:12: "Một tai họa đã qua;" và Khải Huyền 11:14: "Tai họa thứ hai đã qua, nầy tai họa thứ ba đến mau chóng."

Phải lưu ý rằng đấng tiên tri Ê-xê-chi-ên đã nói tiên tri trong thời cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn; và vì thế có ba cuộc lật đổ lớn lao và chung sẽ đến sau lời tiên tri này, trước khi Đấng Christ đến; lần thứ nhất bởi người Ba-tư, lần thứ hai bởi người Hy Lạp, lần thứ ba bởi người La Mã; rồi Đấng Christ, Đấng mà vương miện thuộc về quyền Ngài, sẽ đến. Ở đây những cuộc lật đổ lớn này rõ ràng được nói đến như sự chuẩn bị cho sự đến và vương quốc của Đấng Christ. Nhưng để hiểu đúng các lời này, chúng ta phải lưu ý cách diễn đạt đặc biệt, "Ta sẽ lật đổ, lật đổ, lật đổ nó," tức là vương miện và mũ triều thiên của Y-sơ-ra-ên, hay quyền cai trị tối cao thuộc về thời gian trên dân sự hữu hình của Đức Chúa Trời. Đức Chúa Trời phán điều này sẽ chẳng còn nữa, tức là vương miện sẽ bị cất đi, và mũ triều thiên bị dời khỏi, như đã nói trong câu trước. Quyền tối cao trên Y-sơ-ra-ên sẽ chẳng còn trong dòng dõi hoàng gia của Đa-vít, nơi nó thuộc về cách chính đáng, nhưng sẽ bị dời đi, và giao cho kẻ khác, và bị lật đổ từ tay này sang tay khác: trước hết quyền tối cao trên Y-sơ-ra-ên sẽ ở trong tay người Ba-tư; rồi nó sẽ bị lật đổ, và ở trong tay người Hy Lạp; rồi nó sẽ lại bị lật đổ, và đến trong tay người La Mã, và chẳng còn trong dòng Đa-vít nữa, cho đến khi chính Đấng ấy đến, Đấng là Con của Đa-vít, Đấng mà nó thuộc về quyền Ngài cách chính đáng, và rồi Đức Chúa Trời sẽ giao nó cho Ngài.

Rằng những sự rung chuyển và cách mạng lớn lao của các dân tộc trên thế gian, đều là để dọn đường cho sự đến của Đấng Christ, và dựng nên vương quốc Ngài trong thế gian, càng thấy rõ bởi A-ghê 2:6, 7: "Vì Đức Giê-hô-va vạn quân phán như vầy: Còn một lần, chỉ một ít nữa, ta sẽ làm rúng động các từng trời và đất, biển và đất khô: và ta sẽ làm rúng động mọi nước, và sự ước ao của mọi nước sẽ đến, và ta sẽ làm cho nhà nầy đầy dẫy sự vinh hiển, Đức Giê-hô-va vạn quân phán vậy." Và lại, A-ghê 2:21-23. Rõ ràng bởi điều này, những cuộc cách mạng và rung chuyển lớn lao của các dân tộc, qua đó ngai của các vương quốc và quân đội của chúng bị lật đổ, và mỗi người ngã xuống bởi gươm của anh em mình, là để dọn đường cho sự đến của Đấng là sự ước ao của mọi nước.

Những thay đổi và hoạn nạn lớn đôi khi xảy ra trong Hội Thánh hữu hình của Đấng Christ (Khải Huyền 12:2) được ví như Hội Thánh đang quặn đau để sinh ra Đấng Christ: thì những hoạn nạn lớn lao và cuộc cách mạng hùng mạnh này, như thể thế gian đang quặn đau để sinh ra Con của Đức Chúa Trời. Sứ đồ, trong Rô-ma chương 8, mô tả toàn thể thọ tạo cùng than thở và quặn đau cho đến nay, để sinh ra sự tự do và sự tỏ ra của con cái Đức Chúa Trời.—Thì thế gian như thể quặn đau, và ở trong cơn chấn động liên tục, suốt mấy trăm năm, để sinh ra đứa con đầu lòng, và Con độc sinh của Đức Chúa Trời. Và những cuộc cách mạng hùng mạnh ấy như bao nhiêu cơn đau đẻ và cơn quặn để sinh ra Ngài. Thế gian bị giữ lâu trong tình trạng chiến tranh và đổ máu, đã dọn đường cho sự đến của Vua Bình An, vì nó cho thấy thế gian cần một vị vua như thế biết bao, để giải cứu thế gian khỏi khốn khổ của nó.

Đức Chúa Trời vui lòng định liệu trong sự quan phòng của Ngài, rằng quyền lực và quyền cai trị thuộc về đất sẽ được nâng lên đến tột đỉnh, và hiện ra trong vinh quang tột cùng, trong bốn đế quốc lớn kế tiếp nhau ấy, và mỗi đế quốc sau đều lớn hơn và vinh hiển hơn đế quốc trước, trước khi Ngài dựng nên vương quốc của Con Ngài. Bởi điều này thấy rõ vương quốc thuộc linh của Ngài vinh hiển hơn biết bao so với vương quốc thuộc về thời gian vinh hiển nhất. Sức mạnh và vinh quang của vương quốc Sa-tan trong bốn đế quốc hùng mạnh này, đã hiện ra ở tột đỉnh: vì là các đế quốc của thế gian ngoại giáo, sức mạnh của chúng là sức mạnh của vương quốc Sa-tan. Đức Chúa Trời để vương quốc Sa-tan dâng lên đến đỉnh cao quyền lực và sự tráng lệ như thế trước khi Con Ngài đến lật đổ nó, để dọn đường cho chiến thắng vinh hiển hơn của Con Ngài. Gô-li-át phải mặc đủ áo giáp lộng lẫy khi cậu bé Đa-vít đến nghịch cùng hắn với một cái ná và một hòn đá, cho chiến thắng của Đa-vít càng vinh hiển hơn. Đức Chúa Trời để một trong những đế quốc lớn ấy chinh phục đế quốc khác, và dựng mình trên đống đổ nát của đế quốc kia, hiện ra càng mạnh mẽ hơn, và đế quốc cuối cùng mạnh nhất và hùng vĩ nhất; để Đấng Christ, khi lật đổ đế quốc ấy, như thể lật đổ tất cả chúng cùng một lúc. Hòn đá đục ra từ núi không bởi tay người, được mô tả như hủy diệt cả pho tượng, vàng, bạc, đồng, sắt, và đất sét; đến nỗi tất cả trở nên như trấu trên sân đập lúa mùa hạ.

Những đế quốc hùng mạnh này đã được để yên mà lật đổ thế gian, và hủy diệt lẫn nhau. Và mặc dù quyền lực của chúng lớn lao, nhưng chúng không thể đứng vững, mà ngã xuống hết đế quốc này đến đế quốc khác, và trở nên hư không; ngay cả đế quốc cuối cùng, mạnh nhất, và đã nuốt mất cả đất. Đức Chúa Trời vui lòng bày tỏ trong chúng sự không bền vững và hư không của mọi quyền lực và sự vĩ đại thuộc về đất; điều ấy làm nền để tôn lên vinh quang của vương quốc của Con Ngài, vương quốc sẽ chẳng hề bị hủy diệt, Đa-ni-ên 2:44: "Trong đời các vua nầy, Đức Chúa Trời trên trời sẽ dựng nên một nước không bao giờ bị hủy diệt; nước ấy sẽ chẳng bị phó cho dân khác, nhưng nó sẽ đập vỡ và nuốt hết các nước nầy, và nó sẽ đứng đời đời." Vương quốc này khác xa với mọi vương quốc ấy biết bao: chúng tan biến, và bị phó cho dân khác; nhưng vương quốc này sẽ chẳng bị phó như thế, mà sẽ đứng đời đời. Đức Chúa Trời để ma quỷ làm hết sức mình, và thiết lập quyền lợi của nó, bằng cách dựng nên những vương quốc lớn nhất, mạnh nhất, và vinh hiển nhất trên thế gian, trước khi Chúa Giê-xu bị khinh dể lật đổ nó và đế quốc của nó. Đấng Christ đến trong thế gian để hạ xuống những điều cao của vương quốc Sa-tan, để tay của Chúa giáng trên mọi kẻ kiêu ngạo và cao ngạo, và mọi tháp cao, và mọi núi cao; như đấng tiên tri Ê-sai nói, chương 2:12 v.v. Và vì thế những điều này đã được để dâng lên rất cao, để Đấng Christ hiện ra càng vinh hiển hơn vì ở trên chúng. Thật lạ lùng biết bao, Đấng Cai Trị vĩ đại và khôn ngoan của thế gian đã dọn đường cho việc dựng nên vương quốc vinh hiển của Con yêu dấu Ngài là Chúa Giê-xu!

3. Một điều khác mà khoảng thời gian cuối cùng này trước Đấng Christ đặc biệt đáng chú ý, là sự bảo tồn Hội Thánh một cách lạ lùng qua mọi cuộc lật đổ ấy. Sự bảo tồn Hội Thánh trong một số phương diện còn đáng chú ý hơn qua thời kỳ này, so với bất cứ thời kỳ nào trước. Thật lạ lùng biết bao rằng Hội Thánh, lúc này yếu đuối, và ở trong tình trạng thấp hèn, và phần lớn chịu dưới quyền cai trị của các đế quốc ngoại giáo, lại được bảo tồn suốt năm sáu trăm năm, trong khi thế gian bị lật đổ bao lần, và đất bị xé ra từng mảnh, và bao lần trở nên trống không và hoang vu, và dân cư nó ngã xuống bao lần mỗi người bởi gươm của anh em mình. Tôi nói, thật lạ lùng rằng Hội Thánh trong tình trạng yếu đuối và thấp hèn, chỉ là một nắm nhỏ người, lại được bảo tồn trong mọi cơn chấn động lớn này; đặc biệt xét rằng xứ Giu-đa, nơi cư trú chính của Hội Thánh, nằm giữa các phe tranh chấp, rất nhiều là chiến trường giữa họ, và thường bị tràn ngập và chinh phục. Nó khi ở trong tay dân này, khi ở trong tay dân khác, và rất nhiều là đối tượng của sự ghen ghét và thù hận của mọi dân ngoại. Nó thường gần như bị chúng tàn phá, thường vô số dân cư bị giết, và xứ phần lớn bị bỏ hoang; và những kẻ có chúng trong tay, thường định ý hủy diệt hoàn toàn cả dân tộc. Nhưng họ đã được giữ vững; họ đã được bảo tồn trong cuộc lưu đày tại Ba-by-lôn, trong mọi hiểm nguy họ trải qua dưới các vua Ba-tư, trong những hiểm nguy lớn hơn nhiều dưới đế quốc Hy Lạp, và sau đó khi thế gian bị người La Mã giày đạp.

Sự bảo tồn của họ qua thời kỳ này cũng đặc biệt đáng chú ý, ở chỗ chúng ta không hề đọc thấy Hội Thánh chịu bắt bớ trong bất cứ thời kỳ nào trước đến mức độ như họ đã chịu trong thời kỳ này, dưới An-ti-ô-chu Ê-pi-pha-nê, về điều này sẽ nói thêm sau. Sự bảo tồn Hội Thánh một cách lạ lùng qua mọi cuộc lật đổ thế gian này, soi sáng và xác nhận điều chúng ta đọc ở đầu Thi Thiên 46: "Đức Chúa Trời là nơi nương náu và sức lực của chúng tôi, Ngài sẵn giúp đỡ trong cơn gian truân.—Vì vậy chúng tôi chẳng sợ dầu đất bị biến cải, dầu núi lay động và bị quăng vào lòng biển; dầu nước biển ầm ầm sôi bọt, và các núi rúng động vì cớ sự chuyển động của nó." Như vậy tôi đã nhận xét một số điều chung mà thời kỳ cuối cùng này của thời Cựu Ước được phân biệt. Tôi nay đến xét xem công việc của sự cứu chuộc đã được tiến hành trong chi tiết như thế nào.

I. Điều đầu tiên hiện ra ở đây, là cuộc lưu đày người Giu-đa sang Ba-by-lôn. Đây là một sự phân phối lớn lao của sự quan phòng, và chưa từng có bao giờ. Con cái Y-sơ-ra-ên trong thời các quan xét, thường bị đặt dưới kẻ thù; và nhiều cá nhân đã bị bắt làm phu tù vào những lúc khác. Nhưng chưa từng có điều gì như việc hủy diệt toàn xứ, đền thánh, và thành Giê-ru-sa-lem, và mọi thành và làng trong xứ, và đưa toàn thể dân sự ra khỏi xứ mình vào một nước cách xa nhiều trăm dặm, và để xứ Ca-na-an trống không dân sự hữu hình của Đức Chúa Trời. Hòm giao ước đã một lần rời bỏ trại của Si-lô, và bị bắt làm phu tù vào xứ Phi-li-tin: nhưng chưa từng có điều gì như việc đốt đền thánh, hủy diệt hoàn toàn hòm giao ước, mang đi mọi bình và đồ dùng thánh, phá bỏ mọi sự thờ phượng đã định trong xứ, và xứ nằm hoang vu và trống không suốt bao nhiêu năm. Những điều này được bày tỏ sống động biết bao trong sách Ca Thương của Giê-rê-mi! Công việc của sự cứu chuộc đã được thúc đẩy bởi sự phân phối đáng chú ý này qua những cách sau.

1. Nó đã chữa lành dân tộc ấy khỏi tội thờ hình tượng một cách dứt khoát. Đấng tiên tri Ê-sai, nói về việc dựng nên vương quốc của Đấng Christ, nói về việc trừ bỏ sự thờ hình tượng như một điều sẽ được làm để đạt mục đích này: Ê-sai 2:18: "Người ta sẽ trừ bỏ hẳn các thần tượng." Khi giờ đã gần đến, Đức Chúa Trời sẽ trừ bỏ sự thờ hình tượng của ngoại giáo, qua phần lớn thế gian đã biết, như Ngài đã làm bởi sự rao giảng Phúc Âm, Ngài vui lòng trước hết trừ bỏ ngoại giáo trong dân sự Ngài; điều này Ngài đã làm bởi cuộc lưu đày của họ sang Ba-by-lôn. Đây là một điềm báo trước về việc trừ bỏ các thần tượng, mà Đức Chúa Trời sắp thực hiện bởi Đấng Christ qua phần lớn thế gian ngoại giáo.

Dân tộc này, đã nghiện thờ hình tượng suốt bao nhiêu thời đại, bất chấp mọi lời quở trách, cảnh cáo, sửa phạt, và mọi sự đoán phạt Đức Chúa Trời đã giáng trên họ vì nó; nay đã được chữa lành dứt khoát. Đến nỗi dầu sau này một số người có thể sa vào tội này, như họ đã làm vào khoảng thời gian bị An-ti-ô-chu bắt bớ, nhưng dân tộc, như một dân tộc, không bao giờ còn tỏ ra khuynh hướng về tội này nữa. Đây là một sự thay đổi đáng chú ý và lạ lùng trong dân sự ấy, và điều trực tiếp thúc đẩy công việc của sự cứu chuộc, vì nó là một bước tiến lớn của quyền lợi của đạo.

2. Một điều đã dọn đường cho sự đến của Đấng Christ, và cho việc dựng nên sự phân phối vinh hiển của Phúc Âm, là việc cất đi nhiều điều trong đó gồm sự vinh hiển của sự phân phối Do Thái. Để đưa vào sự phân phối vinh hiển của Phúc Âm, sự vinh hiển bề ngoài của Hội Thánh Do Thái phải bị giảm đi. Cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn đã làm điều này nhiều cách.

Trước hết, nó đã dời bỏ quyền cai trị thuộc về thời gian của nhà Đa-vít, tức là chính quyền tối cao và độc lập của chính họ. Nó đã cất vương miện và mũ triều thiên khỏi dân tộc. Giờ nay đã gần đến khi Đấng Christ, Vua vĩ đại và đời đời của Hội Thánh Ngài, sẽ cai trị, đã đến lúc các vua hình bóng phải lui đi. Như Đức Chúa Trời đã phán bởi Ê-xê-chi-ên chương 21:26: "Ngài đã cất vương miện và dời mũ triều thiên, để nó chẳng còn nữa, cho đến khi Đấng mà nó thuộc về quyền Ngài đến." Từ đó về sau người Giu-đa luôn lệ thuộc quyền cai trị của các dân tộc khác, cho đến khi Đấng Christ đến, gần sáu trăm năm; trừ khoảng chín mươi năm, trong khoảng thời gian ấy họ duy trì một thứ độc lập bằng những cuộc chiến tranh liên tục dưới quyền cai trị của nhà Ma-ca-bê và dòng dõi họ.

Lại nữa, bởi cuộc lưu đày, sự vinh hiển và tráng lệ của đền thờ đã bị cất đi, và đền thờ được xây sau này chẳng là gì so với nó. Như vậy thật thích hợp, khi giờ đã gần đến mà hình bóng vinh hiển của đền thờ sẽ hiện ra, thì đền thờ hình bóng phải bị rút đi sự vinh hiển của nó.

Hơn nữa, họ đã mất bởi cuộc lưu đày hai bảng chứng cớ đã ban cho Môi-se, trên đó Đức Chúa Trời bởi ngón tay Ngài đã viết mười điều răn trên núi Si-na-i. Những bảng này dường như đã được bảo tồn trong hòm giao ước cho đến cuộc lưu đày.—Chúng ở trong hòm khi Sa-lô-môn đặt hòm trong đền thờ, 1 Các Vua 8:9: "Trong hòm chỉ có hai bảng đá, mà Môi-se đã để tại Hô-rếp." Chúng ta không có lý do gì để cho rằng có bảng nào khác, nhưng rằng chúng còn ở đó chừng nào đền thờ ấy còn đứng. Nhưng người Giu-đa nói về những bảng này như đã mất hẳn vào lúc ấy; mặc dù cùng những điều răn ấy đã được bảo tồn trong sách luật pháp. Những bảng này cũng đã bị rút đi khi hình bóng của chúng đến gần.

Một điều khác đã mất là U-rim và Thu-mim. Điều này thấy rõ bởi Ê-xơ-ra 2:63: "Quan tổng đốc cấm chúng không được ăn những vật rất thánh, cho đến chừng có một thầy tế lễ đứng lên dùng U-rim và Thu-mim mà cầu hỏi Đức Chúa Trời." Chúng ta không có ghi chép nào rằng điều này đã được phục hồi; mặc dù các tác phẩm cổ của người Giu-đa nói ngược lại. U-rim và Thu-mim này là gì, tôi sẽ không tra xét bây giờ; mà chỉ nhận xét rằng, đó là điều gì đó mà thầy tế lễ thượng phẩm dùng để cầu hỏi Đức Chúa Trời, và nhận những câu trả lời trực tiếp từ Ngài, hay bởi đó Đức Chúa Trời ban ra những lời phán trực tiếp vào những dịp đặc biệt. Điều này nay đã bị rút đi, giờ đã gần đến khi Đấng Christ, hình bóng của U-rim và Thu-mim, Lời vĩ đại và lời phán của Đức Chúa Trời, sẽ đến.

Một điều khác mà người Giu-đa xưa nói là thiếu trong đền thờ thứ hai, là Sê-ki-na, hay đám mây vinh quang trên nắp thi ân. Điều này đã được hứa sẽ ở trong trại tạm: Lê-vi Ký 16:2: "Vì ta sẽ hiện ra trong đám mây trên nắp thi ân." Và chúng ta đọc ở nơi khác về đám mây vinh quang giáng xuống trong trại tạm, Xuất Ê-díp-tô Ký 40:35, và chúng ta cũng đọc như vậy về đền thờ của Sa-lô-môn. Nhưng chúng ta không có ghi chép nào rằng đám mây vinh quang này ở trong đền thờ thứ hai. Và các ghi chép cổ của người Giu-đa nói rằng, không có điều như thế trong đền thờ thứ hai. Điều này không cần trong đền thờ thứ hai, xét rằng Đức Chúa Trời đã hứa rằng Ngài sẽ làm cho đền thờ này đầy dẫy vinh quang bằng một cách khác, tức là bởi sự đến của Đấng Christ vào trong nó; điều này sau đã được ứng nghiệm. Xem A-ghê 2:7: "Ta sẽ làm rúng động mọi nước, và sự ước ao của mọi nước sẽ đến, và ta sẽ làm cho nhà nầy đầy dẫy sự vinh hiển, Đức Giê-hô-va vạn quân phán vậy."

Khi Môi-se xây trại tạm và bàn thờ trong đồng vắng, và những của lễ đầu tiên được dâng trên đó, lửa từ trời giáng xuống, và thiêu của lễ thiêu, như trong Lê-vi Ký 9:24, cũng khi Sa-lô-môn xây đền thờ, và dâng những của lễ đầu tiên, 2 Sử Ký 7:1. Và lửa này không bao giờ được tắt, nhưng phải được giữ cháy với sự cẩn thận lớn nhất, như Đức Chúa Trời đã truyền, Lê-vi Ký 6:13: "Lửa hằng cháy trên bàn thờ, không nên tắt." Và không có lý do gì để cho rằng lửa đã nhóm trong thời Sa-lô-môn đã tắt cho đến khi đền thờ bị người Ba-by-lôn hủy diệt. Nhưng bấy giờ nó đã bị dập tắt, và không bao giờ được phục hồi. Chúng ta không có ghi chép nào về việc nó được ban khi xây đền thờ thứ hai, như chúng ta có khi xây trại tạm và đền thờ thứ nhất. Nhưng người Giu-đa, sau khi trở về, buộc phải dùng lửa thường của mình thay cho nó, theo truyền thống cổ của người Giu-đa. Như vậy các đèn của Cựu Ước tắt đi khi Mặt Trời công chính vinh hiển đến gần.

3. Cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn đã gây ra sự phân tán người Do Thái khắp phần lớn thế giới đã biết, trước khi Đấng Christ đến. Vì toàn dân bị đưa đi xa khỏi quê hương mình, và ở trong tình trạng bị phu tù lâu năm, họ mua sắm sản nghiệp, xây nhà cửa, và an cư lạc nghiệp tại xứ bị đày, đúng theo lời Giê-rê-mi đã dặn họ, (Giê-rê-mi 29.) Và vì thế, khi Sy-ru cho họ tự do trở về đất cũ nơi họ từng ở, nhiều người trong họ chẳng hề trở về; họ không muốn rời bỏ cơ nghiệp và sản nghiệp của mình ở đó, để đi vào một xứ hoang tàn cách xa nhiều trăm dặm, mà chỉ có các cụ già trong bọn họ mới từng thấy; và vì thế chỉ có một số ít trở về, như ta thấy trong các sách E-xơ-ra và Nê-hê-mi. Nhiều người ở lại, dù họ vẫn giữ cùng tôn giáo với những người đã trở về, trong chừng mực có thể thực hành được tại xứ ngoại bang. Những sứ giả ta đọc thấy trong Xa-cha-ri đoạn 7, đến hỏi các thầy tế lễ và đấng tiên tri tại Giê-ru-sa-lem, Sê-rết-xe và Rê-ghem-mê-léc, được cho là sứ giả do những người Do Thái còn ở lại Ba-by-lôn sai đến.

Những người Do Thái ở lại xứ ấy chẳng bao lâu, bởi những biến cố lớn xảy ra trong thế gian, bị phân tán từ đó ra khắp các xứ lân cận. Bởi đó ta thấy rằng, vào thời Ê-xơ-tê, tức sau khi trở về từ cuộc lưu đày, người Do Thái đã bị phân tán khắp mọi miền của đế quốc Ba Tư rộng lớn, trải từ Ấn Độ đến Ê-thi-ô-pi; Ê-xơ-tê 3:8: "Ha-man tâu với vua A-suê-ru rằng: Có một dân kia tản mạn rải rác giữa các dân trong mọi tỉnh của vương quốc vua," v.v. Và họ cứ phân tán như thế cho đến khi Đấng Christ đến, và cho đến khi các sứ đồ ra đi rao giảng Phúc Âm. Nhưng những người Do Thái phân tán nầy vẫn giữ tôn giáo của họ. Cuộc lưu đày của họ, như trước đã nói, đã chữa họ khỏi hẳn sự thờ thần tượng; và theo thói quen của họ, hễ ai có thể thì lên Giê-ru-sa-lem vào các lễ trọng thể. Bởi đó ta đọc thấy trong Công vụ đoạn 7, rằng vào lễ Ngũ Tuần trọng thể, có những người Do Thái từ mọi dân dưới trời đang ở tại Giê-ru-sa-lem. Họ đã từ mọi xứ nơi họ bị phân tán mà lên, để thờ phượng trong lễ ấy. Và bởi đó ta thấy trong lịch sử của họ rằng, hễ các sứ đồ đi rao giảng khắp thế gian, đến đâu cũng gặp người Do Thái. Họ đến thành nầy, rồi thành khác, và vào nhà hội của người Do Thái.

An-ti-ô-cơ Đại Đế, khoảng hai trăm năm trước Đấng Christ, trong một dịp nọ, đã dời hai ngàn gia đình người Do Thái từ xứ quanh Ba-by-lôn sang Tiểu Á; và bởi đó họ cùng con cháu, nhiều người, định cư tại Bông-tu, Ga-la-ti, Phi-ri-gi, Băm-phi-li, và tại Ê-phê-sô; rồi từ đó định cư tại A-thên, Cô-rinh-tô, và Rô-ma. Ấy là nguồn gốc các nhà hội tại những nơi ấy, nơi sứ đồ Phao-lô đã giảng.—Việc người Do Thái bị phân tán khắp thế gian trước khi Đấng Christ đến nầy, đã nhiều cách dọn đường cho sự đến của Ngài, và việc Ngài lập vương quốc của Ngài trong thế gian.

Việc ấy là phương tiện gây nên một sự trông đợi chung về Đấng Mê-si-a khắp thế gian, đúng vào thời kỳ Ngài thực sự đến. Vì người Do Thái, hễ bị phân tán ở đâu, thì mang theo Kinh Thánh với mình, và cùng với đó là những lời tiên tri về Đấng Mê-si-a; và bởi giao du với các dân tộc nơi họ sống, nên nhờ đó các dân ấy biết đến những lời tiên tri nầy, và sự trông đợi của người Do Thái về Đấng Mê-si-a vinh hiển của họ. Bởi đó, sự sinh ra của một nhân vật vinh hiển như thế tại Giu-đê, đúng vào thời ấy, bắt đầu trở thành sự trông đợi chung của mọi dân tộc, như các tác phẩm của những học giả ngoại giáo còn lưu truyền đến nay cho thấy; đặc biệt nhà thơ danh tiếng Viếc-gin, sống tại Ý-ta-li trước Đấng Christ không lâu, có một bài thơ về sự trông đợi một hoàng tử vĩ đại sắp sinh ra, và những thời kỳ hạnh phúc của sự công chính và hòa bình mà người ấy sẽ đem đến; một số câu rất giống ngôn ngữ của tiên tri Ê-sai.

Một cách khác mà tình trạng phân tán của người Do Thái dọn đường cho Đấng Christ, là nó cho thấy sự cần thiết phải bãi bỏ chế độ Do Thái, và lập một sự cai quản mới của giao ước ân điển. Nó cho thấy sự cần thiết phải bãi bỏ luật lễ nghi, và sự thờ phượng Do Thái cũ: vì nhờ đó, việc giữ luật lễ nghi ấy trở nên bất khả thi ngay cả đối với chính người Do Thái. Luật lễ nghi được định cho tình trạng của một dân tộc cùng cư trú trong một xứ, nơi có thành mà Đức Chúa Trời đã chọn; nơi có đền thờ, là nơi duy nhất họ được dâng tế lễ; và nơi duy nhất các thầy tế lễ và người Lê-vi của họ được phép hành chức, nơi họ phải đem các trái đầu mùa đến, nơi có các thành ẩn náu của họ, và những điều tương tự. Nhưng bởi sự phân tán nầy, nhiều người Do Thái sống cách xa hơn ngàn dặm, khi Đấng Christ đến; điều đó khiến việc giữ luật tế lễ của họ, và những điều tương tự, trở nên bất khả thi. Và dù tổ phụ họ có thể bị trách vì đã không lên xứ Giu-đê khi được Sy-ru cho phép, thì giờ đây, ít ra đối với nhiều người trong họ, việc ấy đã trở nên bất khả thi; điều nầy cho thấy sự cần thiết phải lập một sự cai quản mới, phù hợp, chẳng những với một xứ đặc biệt, mà với hoàn cảnh và sự dùng chung của mọi dân tộc trong thế gian.

Lại nữa, sự phân tán người Do Thái khắp nơi đã góp phần khiến những sự việc về Chúa Giê-xu Christ được công khai khắp thế gian. Vì, như trước đã nói, người Do Thái sống tại các xứ khác, thường lên Giê-ru-sa-lem vào ba lễ trọng thể của họ, năm nầy qua năm khác; nhờ đó, họ không thể không biết những việc lạ lùng Đấng Christ đã làm tại xứ ấy. Ta thấy phép lạ lớn khiến La-xa-rơ sống lại đã khơi sự hiếu kỳ của những người Do Thái ngoại quốc lên dự lễ Vượt Qua để thấy Chúa Giê-xu; Giăng 12:19-21. Những người Hy Lạp nầy là người Do Thái ngoại quốc và người vào đạo Do Thái, như rõ ràng qua việc họ đến thờ phượng trong lễ Vượt Qua. Người Do Thái sống giữa dân Hy Lạp, và nói tiếng của họ, được gọi là người Hy Lạp, Hê-lê-nít, và Ghê-réc, Công vụ 6:1. Họ chẳng phải là Cơ Đốc nhân dân ngoại; vì việc nầy xảy ra trước khi dân ngoại được kêu gọi.

Cũng nhờ đó, người Do Thái từ các xứ khác lên Giê-ru-sa-lem đã biết về sự đóng đinh của Đấng Christ. Như hai môn đồ trên đường đi Em-ma-út nói với Đấng Christ, mà họ không nhận ra, Lu-ca 24:18: "Có phải chỉ một mình ngươi là khách lạ ở Giê-ru-sa-lem, mà không biết những việc đã xảy ra tại đó trong mấy ngày nầy chăng;" rõ ràng ngụ ý rằng, những việc về Chúa Giê-xu được công khai cho mọi người đến nỗi, thấy có người nào không biết thì thật lạ lùng. Và rồi sau đó họ biết tin Ngài sống lại; và khi trở về xứ mình, họ mang tin ấy theo, và rao những sự việc ấy khắp thế gian, như trước kia họ đã rao những lời tiên tri về các việc ấy.

Sau đó, những người Do Thái ngoại quốc đến Giê-ru-sa-lem, đã chú ý lắm đến sự đổ xuống của Đức Thánh Linh trong ngày Ngũ Tuần, và những hiệu quả lạ lùng của nó; và nhiều người trong họ đã được cảm hóa. Có người Bạt-thê, Mê-đi, Ê-lam, và kẻ ở tại Mê-sô-bô-ta-mi, Ai-cập, các miền Li-bi gần Xy-ren, và khách lạ từ Rô-ma, người Do Thái và người vào đạo Do Thái, người Cơ-rết và A-ra-bi. Và bởi đó họ chẳng những mang tin về những sự việc nầy về, mà còn mang chính Cơ Đốc giáo về các xứ mình; điều nầy góp phần lớn vào việc rao truyền nó khắp thế gian.

Lại nữa, sự phân tán người Do Thái đã mở cửa cho các sứ đồ được tiếp nhận tại mọi nơi họ đến rao giảng Phúc Âm. Vì hầu hết mọi nơi họ đến rao giảng Phúc Âm, họ đều gặp nhà hội của người Do Thái, nơi Kinh Thánh vẫn thường được đọc, và Đức Chúa Trời chân thật được thờ phượng; điều ấy là lợi thế lớn cho các sứ đồ trong việc rao Phúc Âm khắp thế gian. Vì cách của họ là, hễ vào thành nào, trước hết vào nhà hội của người Do Thái, (vì họ cùng một dân tộc,) và tại đó rao Phúc Âm cho họ. Và nhờ đó đạo mới của họ được những người láng giềng dân ngoại chú ý, sự hiếu kỳ của họ khiến họ muốn nghe xem họ nói gì; điều ấy thành cơ hội tốt cho các sứ đồ rao Phúc Âm cho họ. Đó là lời thuật ta có trong sách Công vụ các Sứ đồ. Và những người dân ngoại nầy, nhiều người, trước kia đã được chuẩn bị phần nào, bởi sự hiểu biết họ có về tôn giáo Do Thái, về sự thờ phượng một Đức Chúa Trời của họ, những lời tiên tri của họ, và sự trông đợi Đấng Mê-si-a. Sự hiểu biết ấy họ nhận được từ người Do Thái, vốn từ lâu là láng giềng của họ; điều ấy mở cửa cho Phúc Âm được tiếp cận họ. Và công việc của các sứ đồ giữa họ chắc chắn dễ dàng hơn nhiều, so với trường hợp họ chưa từng nghe gì về nhân vật mà các sứ đồ rao giảng, hay về sự thờ phượng chỉ một Đức Chúa Trời chân thật. Nhiều cách như thế, cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn đã dọn đường rất nhiều cho sự đến của Đấng Christ.

II. Điều kế tiếp tôi muốn nhắc đến là sự thêm vào chính điển Kinh Thánh trong thời kỳ lưu đày, trong hai phần Kinh Thánh đáng chú ý ấy, các lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên và Đa-ni-ên. Đấng Christ đã hiện ra với mỗi đấng tiên tri nầy trong hình thể của bản tính mà sau nầy Ngài sẽ mặc lấy. Tiên tri Ê-xê-chi-ên thuật lại việc Ngài hiện ra với mình nhiều lần như thế, như Ê-xê-chi-ên 1:26: "Và trên vòng khung ở trên đầu chúng nó, có hình như cái ngai, hình trạng như bích ngọc; trên hình cái ngai ấy, có hình như dáng người ngồi ở trên;" và như Ê-xê-chi-ên 8:1, 2. Đấng Christ cũng hiện ra với tiên tri Đa-ni-ên: Đa-ni-ên 8:15, 16: "Có người đứng trước mặt ta hình như người nam. Ta nghe tiếng người nam la từ giữa bờ U-lai rằng: Hỡi Gáp-ri-ên, hãy giải cho người nầy sự hiện thấy." Có nhiều điều làm cho rõ ràng rằng đây là Đấng Christ; nhưng giờ đây tôi không thể dừng lại để kể chi tiết. Đấng Christ lại hiện ra như một người với đấng tiên tri nầy, Đa-ni-ên 10:5, 6: "Ta ngước mắt nhìn xem, nầy, một người mặc vải gai, lưng thắt đai bằng vàng ròng U-pha-xa. Mình người như bích ngọc, mặt người như chớp, mắt như đuốc lửa, tay và chân như đồng đánh bóng, và tiếng nói như tiếng đám đông." Đối chiếu khải tượng nầy với khải tượng của sứ đồ Giăng trong Khải huyền đoạn 1, làm cho rõ ràng người nầy là Đấng Christ. Và tiên tri Đa-ni-ên, trong phần lịch sử của sách mình, thuật lại một sự hiện ra rất đáng chú ý của Đấng Christ trong lò lửa của Nê-bu-cát-nết-sa, với Sa-đơ-rắc, Mê-sác, và A-bết-nê-gô. Đa-ni-ên 3:25: "Nầy, ta thấy bốn người không bị trói đi lại giữa lửa, chẳng bị thương chút nào; và hình dạng của người thứ tư giống như Con Đức Chúa Trời."

Đấng Christ chẳng những hiện ra đây trong hình thể bản tính loài người, mà Ngài còn hiện ra trong một lò lửa, cứu những người tin Ngài khỏi lò lửa ấy; điều nầy bày tỏ cho ta rằng, Đấng Christ, bởi chính Ngài bước vào lò lửa của cơn thạnh nộ Đức Chúa Trời, cứu những kẻ tin Ngài khỏi lò lửa ấy, đến nỗi nó không có quyền gì trên họ; và cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời chẳng hề đến gần hay chạm đến họ, đến nỗi không cháy xém một sợi tóc trên đầu họ.

Hai đấng tiên tri nầy, về nhiều phương diện, đã nói về sự đến của Đấng Christ, và vương quốc Phúc Âm vinh hiển của Ngài, một cách chi tiết hơn bất cứ đấng tiên tri nào trước họ. Họ nhắc đến ba cuộc lật đổ lớn của thế gian sẽ xảy ra trước khi Ngài đến. Ê-xê-chi-ên nói chi tiết về sự đến của Đấng Christ tại nhiều chỗ. Tiên tri Đa-ni-ên tiên tri về thời điểm Đấng Christ đến một cách chi tiết hơn bất cứ đấng tiên tri nào trước ông, (Đa-ni-ên đoạn 9.) Ông tiên tri rằng sẽ là bảy mươi tuần lễ, tức bảy mươi tuần lễ năm, hay bảy mươi lần bảy năm, tức bốn trăm chín mươi năm, từ chiếu chỉ truyền xây dựng lại và phục hồi quốc gia Do Thái, cho đến khi Đấng Mê-si-a bị đóng đinh. Phải tính từ sự ủy nhiệm vua Ạt-ta-xét-xe ban cho E-xơ-ra, nhờ đó thời điểm rất cụ thể của sự đóng đinh Đấng Christ được chỉ ra, điều chưa từng có trước đây. (E-xơ-ra 7.)

Tiên tri Ê-xê-chi-ên rất chi tiết trong sự mô tả mầu nhiệm về Hội Thánh của Phúc Âm, trong khải tượng về đền thờ và thành, về phần cuối lời tiên tri của ông. Tiên tri Đa-ni-ên chỉ ra thứ tự của những biến cố đặc biệt sẽ xảy ra liên quan đến Hội Thánh Cơ Đốc sau khi Đấng Christ đã đến, như sự nổi lên của kẻ chống Đấng Christ, thời gian trị vì của nó, sự sụp đổ của nó, và sự vinh hiển tiếp theo.—Ánh sáng Phúc Âm cứ thế tăng thêm, càng gần đến thời Đấng Christ giáng sinh.

III. Điều kế tiếp tôi muốn nói là sự hủy diệt Ba-by-lôn, và sự lật đổ đế quốc Canh-đê bởi Sy-ru. Sự hủy diệt Ba-by-lôn xảy ra trong đêm mà vua Bên-xát-sa, và cả thành nói chung, đắm chìm trong một yến tiệc say sưa, họ giữ để tôn vinh các thần của mình, khi Đa-ni-ên được gọi đến đọc chữ viết trên tường, Đa-ni-ên 5:30; và nó được thực hiện một cách kỳ diệu tỏ bày bàn tay Đức Chúa Trời, và ứng nghiệm cách rõ rệt lời Ngài qua các đấng tiên tri, điều tôi giờ đây không thể thuật chi tiết. Bấy giờ thành lớn ấy, vốn từ lâu là kẻ thù của thành Đức Chúa Trời, bị hủy diệt, sau khi đã đứng vững từ buổi đầu xây Ba-bên, khoảng một ngàn bảy trăm năm. Nếu sự ngăn trở việc xây thành nầy lúc khởi đầu, khiến họ bị cản không đưa nó đến tầm cỡ và sự tráng lệ họ định, đã thúc đẩy công cuộc cứu chuộc, thì sự hủy diệt nó nầy lại càng thúc đẩy hơn biết bao.

Đây là một trường hợp đáng chú ý về sự báo trả của Đức Chúa Trời trên kẻ thù của Hội Thánh đã được cứu chuộc của Ngài; vì Đức Chúa Trời đã giáng sự hủy diệt trên Ba-by-lôn vì những tổn hại chúng gây cho con cái Đức Chúa Trời, như thường được bày tỏ trong các đấng tiên tri. Nó cũng thúc đẩy công cuộc cứu chuộc, vì nhờ đó dân sự Đức Chúa Trời bị chúng giam cầm được tự do trở về đất mình để xây lại Giê-ru-sa-lem; và vì thế Sy-ru được gọi là người chăn của Đức Chúa Trời, Ê-sai 44 và 45:1. Và những điều nầy còn thêm vào những cách mà việc lập nên và lật đổ bốn đế quốc của thế gian đã thúc đẩy công cuộc cứu chuộc.

IV. Điều tiếp theo là sự trở về của người Do Thái về đất mình, và việc xây lại Giê-ru-sa-lem và đền thờ. Sy-ru, ngay khi đã hủy diệt Ba-by-lôn, và dựng đế quốc Ba Tư trên đống đổ nát của nó, đã ban chiếu chỉ có lợi cho người Do Thái, cho họ trở về đất mình, và xây lại thành và đền thờ của họ. Sự trở về của người Do Thái khỏi cuộc lưu đày Ba-by-lôn nầy, kế sau sự cứu chuộc khỏi Ai-cập, là đáng chú ý nhất trong mọi sự cứu chuộc thời Cựu Ước, và được nhấn mạnh nhất trong Kinh Thánh, như một hình bóng của sự cứu chuộc lớn của Chúa Giê-xu Christ. Nó được thực hiện dưới tay một trong những tổ phụ theo luật pháp của Đấng Christ, tức Xô-rô-ba-bên, con trai Sa-la-thi-ên, tên Ba-by-lôn của ông là Sết-ba-sa. Ông là quan tổng đốc của người Do Thái, và là người lãnh đạo họ trong cuộc trở về đầu tiên khỏi cuộc lưu đày; và cùng với Giê-hô-sua con trai Giê-hô-xa-đác thầy tế lễ cả, có phần chính trong việc xây lại đền thờ. Sự cứu chuộc nầy được thực hiện bởi tay Xô-rô-ba-bên và Giê-hô-sua thầy tế lễ, như sự cứu chuộc khỏi Ai-cập được thực hiện bởi tay Môi-se và A-rôn.

Cuộc trở về khỏi cuộc lưu đày là một sự cai quản đáng chú ý của sự quan phòng. Thật đáng chú ý, tấm lòng của một vua ngoại giáo, Sy-ru, lại được nghiêng về để ủng hộ một mưu định như thế. Ông chẳng những cho dân sự tự do trở về, và xây lại thành và đền thờ, mà còn truyền cho họ được giúp đỡ bằng bạc và vàng, bằng của cải, và súc vật, như ta đọc trong E-xơ-ra 1:4. Và sau đó Đức Chúa Trời đã khiến lòng Đa-ri-út cảm động cách lạ lùng để thúc đẩy việc xây nhà Đức Chúa Trời bằng tiền thuế của chính ông, và truyền cho những kẻ thù cay đắng của họ, người Sa-ma-ri, vốn ra sức ngăn trở họ, phải giúp họ không thiếu, bằng cách cung cấp mọi thứ họ cần cho việc ấy, và chu cấp cho họ ngày nầy qua ngày khác. Ông ban chiếu chỉ rằng, hễ ai không vâng theo, thì gỗ trong nhà nó sẽ bị rút ra, nó bị treo lên đó, và nhà nó thành đống phân, (E-xơ-ra 6.) Sau đó, Đức Chúa Trời khiến lòng Ạt-ta-xét-xe, một vua Ba Tư khác, cảm động để thúc đẩy công việc bảo tồn quốc gia Do Thái, bằng sự ủy nhiệm rộng rãi của ông cho E-xơ-ra, (E-xơ-ra 7.) Ông giúp họ dư dật bằng bạc và vàng từ ơn riêng của mình, và hứa thêm, hễ cần, từ kho tàng của vua, truyền cho các quan thủ quỹ bên kia sông Ơ-phơ-rát ban thêm, hễ cần, đến một trăm ta-lâng bạc, một trăm cô-rơ lúa mì, một trăm bát rượu, một trăm bát dầu, và muối, không định số lượng. Ông cho phép lập các quan xét trong xứ; miễn cho các thầy tế lễ thuế thân, thuế cống, thuế quan, và các thứ khác, điều khiến chiếu chỉ nầy của Ạt-ta-xét-xe trở thành đầy đủ và rộng rãi nhất có lợi cho người Do Thái trong mọi chiếu chỉ đã ban cho việc phục hồi Giê-ru-sa-lem; và vì thế, trong lời tiên tri của Đa-ni-ên, đây được gọi là chiếu chỉ truyền khôi phục và xây dựng Giê-ru-sa-lem; và từ đó tính bảy mươi tuần lễ.

Sau đó, một sự ủy nhiệm thuận lợi khác được vua Ba Tư ban cho Nê-hê-mi, (Nê-hê-mi đoạn 2.)—Thật đáng chú ý, tấm lòng của các vua ngoại giáo lại được nghiêng về như thế. Ấy là hiệu quả của quyền năng Ngài, Đấng nắm lòng các vua trong tay, và xoay chuyển chúng theo ý Ngài muốn; và đó là một trường hợp đáng chú ý về ân huệ của Ngài đối với dân sự Ngài.

Một hoàn cảnh đáng chú ý khác của việc phục hồi quốc gia Do Thái về đất mình là, nó được hoàn thành bất chấp sự chống đối mãnh liệt của những kẻ thù cay đắng không mệt mỏi của họ, người Sa-ma-ri, trong một thời gian dài, đã dùng hết sự độc ác và mưu chước có thể, chống đối người Do Thái trong việc nầy, và tìm cách hủy diệt họ. Có lúc họ bị Bít-lam, Mít-rê-đát, Ta-bên, Rê-hum, và Sim-sai chống đối, như trong E-xơ-ra 4; rồi bị Tát-nai, Sê-ta-bốt-nai, và đồng bạn chống đối, như trong E-xơ-ra 5; và sau đó bị San-ba-lát và Tô-bi chống đối, như ta đọc trong sách Nê-hê-mi.

Trước đây ta đã cho thấy việc dân sự định cư tại xứ nầy trong thời Giô-suê đã thúc đẩy công cuộc cứu chuộc thế nào. Cũng vì những lẽ ấy, sự phục hồi của họ thuộc về cùng một công cuộc. Việc người Do Thái tái định cư tại xứ Ca-na-an thuộc về công cuộc nầy, vì đó là phương tiện cần thiết để giữ Hội Thánh Do Thái và chế độ Do Thái còn tồn tại, cho đến khi Đấng Christ đến. Nếu chẳng có sự phục hồi Hội Thánh Do Thái, đền thờ, và sự thờ phượng nầy, dân sự đã ở trong tình trạng không đền thờ, không đất riêng, đáng lẽ là tổng hành dinh của họ, nơi thờ phượng, nơi cư trú, và nơi quy tụ. Toàn bộ thể chế mà Đức Chúa Trời đã làm nhiều việc để lập nên, đã có nguy cơ hoàn toàn sụp đổ, từ lâu trước khi sáu trăm năm mãn, tức từ khoảng thời kỳ lưu đày cho đến Đấng Christ. Và như thế mọi sự chuẩn bị Đức Chúa Trời đã làm cho sự đến của Đấng Christ, từ thời Áp-ra-ham, đã trở nên vô ích. Bấy giờ chính đền thờ ấy đã được xây nên, mà Đức Chúa Trời sẽ làm cho đầy dẫy vinh hiển bởi sự đến của Đấng Christ vào trong nó, như các tiên tri A-ghê và Xa-cha-ri đã bảo người Do Thái để khích lệ họ trong việc xây dựng nó.

V. Điều kế tiếp tôi muốn nhắc là sự thêm vào chính điển Kinh Thánh chẳng bao lâu sau cuộc lưu đày bởi các tiên tri A-ghê và Xa-cha-ri, là những đấng tiên tri được sai đến để khích lệ dân sự trong công việc xây lại thành và đền thờ; và lập luận chính họ dùng cho mục đích ấy, là sự đến gần của Đấng Christ. A-ghê tiên tri rằng Đấng Christ sẽ thuộc dòng dõi hợp pháp của Xô-rô-ba-bên. Đây dường như là sự mặc khải cuối cùng và cụ thể nhất về dòng dõi của Đấng Christ, cho đến khi thiên sứ Gáp-ri-ên được sai đến để mặc khải cho mẹ Ngài là Ma-ri.

VI. Điều kế tiếp tôi muốn nhắc đến, là sự đổ xuống của Đức Thánh Linh Đức Chúa Trời đi kèm chức vụ của E-xơ-ra thầy tế lễ sau cuộc lưu đày. Việc có một sự tuôn đổ Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời như thế, đi kèm chức vụ của E-xơ-ra, được bày tỏ qua nhiều điều trong các sách E-xơ-ra và Nê-hê-mi. Ngay sau khi E-xơ-ra từ Ba-by-lôn lên, với sự ủy nhiệm rộng rãi mà Ạt-ta-xét-xe ban cho ông, từ đó bảy mươi tuần lễ của Đa-ni-ên bắt đầu, ông đã tận tâm cải cách những thói xấu và sự bại hoại ông thấy giữa người Do Thái; và sự thành công lớn của ông trong việc ấy ta có lời thuật trong E-xơ-ra đoạn 10. Đến nỗi xuất hiện một sự than khóc rất chung và lớn của hội chúng Y-sơ-ra-ên vì tội lỗi họ, đi kèm với một giao ước trang trọng dân sự lập với Đức Chúa Trời; và điều nầy tiếp theo là một cuộc cải cách lớn và chung, như ta có lời thuật tại đó. Và dân sự vào khoảng thời gian ấy, với lòng sốt sắng, khẩn thiết, và kính cẩn lớn, đã nhóm nhau lại để nghe lời Đức Chúa Trời do E-xơ-ra đọc; và chăm chú lắng nghe, trong khi E-xơ-ra và các thầy tế lễ khác giảng cho họ, bằng cách đọc và giải nghĩa luật pháp, và họ rất cảm động khi nghe. Họ khóc khi nghe những lời của luật pháp, và tận tâm vâng giữ nó, và giữ lễ Lều Tạm, như Kinh Thánh ghi nhận, theo một cách mà từ thời Giô-suê con trai Nun chưa từng giữ như thế, (Nê-hê-mi 8.) Sau đó, sau khi tách mình khỏi mọi người ngoại, họ trang trọng giữ một kỳ kiêng ăn, bằng cách nghe lời, xưng tội mình, và lập lại giao ước với Đức Chúa Trời. Và họ bày tỏ sự chân thành trong việc ấy, bằng cách thực sự cải cách nhiều sự lạm dụng trong tôn giáo và đạo đức; như ta học được từ Nê-hê-mi đoạn 9 và các đoạn tiếp theo.

Đáng chú ý rằng, đó là cách của Đức Chúa Trời, trong mỗi lần lập mới đáng kể nào của tình trạng Hội Thánh hữu hình của Ngài, ban một sự đổ xuống đáng chú ý của Đức Thánh Linh Ngài. Như thế trong lần lập đầu tiên của Hội Thánh Do Thái khi họ vào Ca-na-an dưới thời Giô-suê; như thế bây giờ trong lần lập thứ hai của Hội Thánh trong thời E-xơ-ra; và như thế trong lần lập đầu tiên của Hội Thánh Cơ Đốc sau sự sống lại của Đấng Christ; Đức Chúa Trời khôn ngoan và nhân từ đặt nền móng của những sự lập ấy trong một công việc của Đức Thánh Linh, vì lợi ích lâu dài của Hội Thánh Ngài, từ đó tiếp tục trong những sự lập ấy. Và sự đổ xuống của Đức Thánh Linh nầy, là sự chữa lành dứt điểm của dân tộc khỏi tội đặc biệt mà ngay trước đó họ đặc biệt sa vào, tức cưới gả với dân ngoại: vì dù trước kia họ nghiêng về nó thế nào, từ đó về sau họ luôn tỏ lòng ghê tởm nó.

VII. E-xơ-ra đã thêm vào chính điển Kinh Thánh. Ông viết sách E-xơ-ra; và người ta cho rằng ông đã viết hai sách Sử ký, ít ra là biên soạn chúng, nếu ông không phải là tác giả của các tài liệu, hay mọi phần, của các sách ấy. Việc các sách nầy được viết, hay biên soạn và hoàn tất, sau cuộc lưu đày, những điều chứa trong chính các sách ấy làm cho rõ ràng; vì các gia phả chứa trong đó, được dẫn xuống dưới thời lưu đày; như 1 Sử ký 3:17, v.v. Ta có tại đó lời thuật về dòng dõi của Giê-hô-gia-kin qua nhiều đời liên tiếp. Và có nhắc đến trong các sách nầy về cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn nầy, như một việc đã qua, và về những việc đã làm khi người Do Thái trở về sau cuộc lưu đày, (1 Sử ký 9.) Đoạn ấy hầu hết được lấp đầy bằng lời thuật về những việc xảy ra sau cuộc lưu đày sang Ba-by-lôn, như quý vị có thể thấy bằng cách đối chiếu với những điều nói trong các sách E-xơ-ra và Nê-hê-mi. Và việc E-xơ-ra là người đã biên soạn các sách nầy, có lẽ đúng, vì các sách kết thúc bằng những lời mà ta biết là lời trong lịch sử của E-xơ-ra. Hai câu cuối là lời của E-xơ-ra trong lịch sử ông thuật tại hai câu đầu của sách E-xơ-ra.

VIII. Người ta cho rằng E-xơ-ra đã thu thập mọi sách mà Kinh Thánh bấy giờ gồm có, và sắp xếp chúng theo thứ tự thích hợp. E-xơ-ra thường được nói đến như một ký lục nổi tiếng và lỗi lạc của luật pháp Đức Chúa Trời, và chính điển Kinh Thánh trong thời ông rõ ràng ở dưới sự chăm sóc đặc biệt của ông. Người Do Thái, từ những lời thuật đầu tiên ta có từ họ, luôn cho rằng chính điển Kinh Thánh, tức phần bấy giờ còn lưu hành, đã được E-xơ-ra thu thập, và sắp xếp có thứ tự và ổn định; và từ ông họ đã truyền lại nó theo thứ tự ông đã sắp xếp, cho đến thời Đấng Christ; khi Hội Thánh Cơ Đốc nhận nó từ họ, và đã truyền lại cho đến thời chúng ta. Sự thật của điều nầy được các nhà thần học nói chung công nhận là chắc chắn.

IX. Công cuộc cứu chuộc được tiếp tục và thúc đẩy trong thời kỳ nầy, bằng cách nhân bội các bản sao của luật pháp, và định việc đọc công cộng thường xuyên chúng tại mọi thành của Y-sơ-ra-ên trong các nhà hội của họ. Rõ ràng rằng, trước cuộc lưu đày, chỉ có ít bản sao của luật pháp. Bản gốc được cất bên cạnh hòm giao ước; và các vua được truyền phải chép ra một bản cho mình dùng, và luật pháp được truyền phải đọc cho toàn hội chúng Y-sơ-ra-ên nghe mỗi bảy năm một lần. Và ta không có lời thuật nào về việc đọc công cộng luật pháp nào khác có định kỳ trước cuộc lưu đày ngoài việc nầy. Và rõ ràng qua nhiều điều có thể kể ra, rằng các bản sao của luật pháp cực kỳ hiếm trước cuộc lưu đày. Nhưng sau nầy, việc đọc luật pháp thường xuyên được lập tại mọi nhà hội khắp xứ. Trước hết, họ bắt đầu bằng việc đọc luật pháp, rồi sau đó họ tiến đến việc lập việc đọc thường xuyên các sách khác của Cựu Ước. Và các bài học được đọc ra từ Cựu Ước, gồm cả luật pháp và các phần khác của Kinh Thánh bấy giờ còn lưu hành, trong mọi nhà hội, được lập tại mọi thành, và bất cứ nơi nào người Do Thái cư trú với số lượng đáng kể. Như thế ta thấy trong thời Đấng Christ và các sứ đồ. Công vụ 15:21: "Vì từ xưa, trong mỗi thành đều có người giảng Môi-se, vì người ta đọc người trong các nhà hội mỗi ngày sa-bát." Phong tục nầy được cả người Do Thái lẫn Cơ Đốc nhân đều cho là do E-xơ-ra khởi đầu. Chắc chắn đã có các hội chúng công cộng trước cuộc lưu đày. Họ thường nhóm tại đền thờ vào các lễ trọng thể của họ, và được dạy rằng, khi bối rối về điều gì trong luật pháp, hãy đến thầy tế lễ để được dạy; và họ cũng thường đến nhà các đấng tiên tri: và ta đọc thấy về các nhà hội trong xứ trước kia, Thi thiên 74:8. Nhưng người ta không cho rằng họ có các bản sao của luật pháp để đọc công cộng thường xuyên và giải nghĩa khắp xứ trước kia. Đây là một phương tiện lớn khiến họ được giữ khỏi sự thờ thần tượng.

X. Điều kế tiếp tôi muốn nhắc, là việc Đức Chúa Trời gìn giữ Hội Thánh và dân tộc Do Thái cách lạ lùng, khi họ đang trong nguy cơ bị hủy diệt hoàn toàn bởi Ha-man, như trong sách Ê-xơ-tê. Chuỗi sự quan phòng nầy thật kỳ diệu trong việc ngăn chặn sự hủy diệt nầy. Ê-xơ-tê chắc chắn được sinh ra cho mục đích nầy, để làm công cụ của sự gìn giữ đáng chú ý nầy.

XI. Sau đó chính điển Kinh Thánh được mở rộng thêm trong các sách Nê-hê-mi và Ê-xơ-tê; sách trước do chính Nê-hê-mi viết. Còn sách sau do Nê-hê-mi, hay Mạc-đô-chê, hay Ma-la-chi viết, chẳng quan trọng cho ta biết, miễn là nó là một trong những sách luôn được người Do Thái thừa nhận và tiếp nhận như một phần chính điển của họ, và nằm trong số những sách mà người Do Thái gọi là Kinh Thánh của họ trong thời Đấng Christ, và như thế đã được Ngài chấp thuận. Vì Đấng Christ thường trong các lời phán với người Do Thái, rõ ràng chấp thuận và xác nhận những sách mà giữa họ được gọi bằng tên Kinh Thánh, như dễ dàng chứng minh.

XII. Sau đó chính điển Cựu Ước được hoàn tất và đóng ấn bởi Ma-la-chi. Cách ông kết thúc lời tiên tri của mình dường như ngụ ý rằng, họ phải trông đợi không còn lời tiên tri nào nữa, và không còn sự mặc khải nào bằng chữ viết từ Đức Chúa Trời nữa, cho đến khi Đấng Christ đến. Vì trong đoạn cuối ông tiên tri về sự đến của Đấng Christ; Ma-la-chi 4:2, 3: "Nhưng về phần các ngươi là kẻ kính sợ danh ta, thì Mặt Trời công chính sẽ mọc lên cho, trong cánh nó có sự chữa lành; các ngươi sẽ đi ra và nhảy nhót như bò tơ của chuồng. Các ngươi sẽ giày đạp những kẻ ác, vì trong ngày ta làm, chúng nó sẽ như tro dưới bàn chân các ngươi, Đức Giê-hô-va vạn quân phán vậy." Rồi ta đọc trong Ma-la-chi 4:4: "Hãy nhớ lại luật pháp của Môi-se, tôi tớ ta, mà ta đã truyền cho người tại Hô-rép, tức là những lệ luật và mạng lịnh cho cả Y-sơ-ra-ên," tức: Hãy nhớ và làm theo những gì các ngươi có; hãy giữ chặt lấy luật đã chép của các ngươi, như chẳng trông đợi thêm gì nữa, cho đến khi đêm của Cựu Ước qua đi, và Mặt Trời công chính cuối cùng mọc lên.

XIII. Chẳng bao lâu sau đó, thần tiên tri ngừng giữa dân ấy cho đến thời Tân Ước. Như thế ánh sáng Cựu Ước, những ngôi sao của đêm dài, bắt đầu vội vã ẩn đầu, vì thời của Mặt Trời công chính giờ đã gần kề. Trước đây ta đã thấy các vua nhà Đa-vít ngừng thế nào trước khi Vua chân thật và Đầu của Hội Thánh đến; và đám mây vinh hiển rút lui thế nào, trước khi Đấng Christ, sự sáng chói của vinh quang Đức Chúa Cha, hiện ra. Và giờ đây thần tiên tri ngừng. Thời của đấng tiên tri vĩ đại của Đức Chúa Trời giờ đã gần kề, đã đến lúc các tiên tri hình bóng của họ phải im lặng.

Ta giờ đã đi qua thời kỳ mà ta có lời thuật lịch sử nào trong các sách Cựu Ước; và điều cuối cùng được nhắc đến, nhờ đó công cuộc cứu chuộc được thúc đẩy, là sự ngừng của thần tiên tri.—Giờ tôi tiếp tục cho thấy công cuộc cứu chuộc đã được tiếp tục thế nào qua những thời kỳ còn lại trước Đấng Christ. Trong việc nầy ta không có sợi chỉ lịch sử Kinh Thánh dẫn đường như ta đã có cho đến nay; nhưng ta có ba điều nầy, tức các lời tiên tri của Cựu Ước, các lịch sử của loài người, và một số bằng chứng tình cờ về những việc xảy ra trong những thời ấy, trong Tân Ước. Vì thế,

XIV. Điều kế tiếp tôi sẽ nhắc dưới thời kỳ nầy, là sự hủy diệt đế quốc Ba Tư, và việc lập đế quốc Hy Lạp bởi A-léc-xan-đơ. Việc nầy xảy ra khoảng sáu mươi hay bảy mươi năm sau những thời kỳ mà người ta cho là tiên tri Ma-la-chi đã tiên tri, và khoảng ba trăm ba mươi năm trước Đấng Christ. Đây là cuộc cách mạng thứ ba xảy ra trong thời kỳ nầy, và lớn lao và đáng chú ý hơn cả hai cuộc trước. Nó rất đáng chú ý vì sự đột ngột của cuộc chinh phục mà A-léc-xan-đơ đã thực hiện, và sự vĩ đại của đế quốc ông đã lập, vượt xa về phạm vi mọi đế quốc trước.

Biến cố nầy được nói nhiều trong các lời tiên tri của Đa-ni-ên. Đế quốc nầy được tượng trưng bởi nước thứ ba bằng đồng trong lời giải giấc mơ của Nê-bu-cát-nết-sa của Đa-ni-ên, Đa-ni-ên 2. Và trong khải tượng của Đa-ni-ên về bốn con thú, nó được tượng trưng bởi con thú thứ ba giống như con beo, có trên lưng bốn cánh như cánh chim, để tượng trưng sự nhanh chóng của cuộc chinh phục nó, Đa-ni-ên 7; và được tượng trưng đặc biệt hơn bởi con dê đực trong Đa-ni-ên 8, đến từ phương tây trên khắp mặt đất, mà chẳng chấm đất, để tượng trưng A-léc-xan-đơ đã tràn qua thế gian nhanh chóng thế nào. Chính thiên sứ giải thích rõ con dê đực nầy chỉ vua Gờ-réc, Đa-ni-ên 8:21: "Con dê đực lông xù là vua Gờ-réc; và cái sừng lớn ở giữa hai mắt nó là vua đầu nhất," tức chính A-léc-xan-đơ.

Sau khi A-léc-xan-đơ đã chinh phục thế gian, ông chẳng bao lâu qua đời; và quyền cai trị của ông không truyền cho dòng dõi ông, mà bốn trong các tướng chủ yếu của ông chia đế quốc của ông cho nhau. Bấy giờ nó bị bể ra, và bốn cái dấy lên thay vào, bốn nước sẽ dấy lên từ dân ấy, nhưng chẳng quyền thế bằng, như trong Đa-ni-ên đoạn 11. Thiên sứ sau khi tiên tri về đế quốc Ba Tư, tiếp tục tiên tri về A-léc-xan-đơ, Đa-ni-ên 11:3: "Sẽ có một vua mạnh dấy lên, cai trị quyền lớn, và làm theo ý mình." Rồi ngài tiên tri, trong câu 4, sự chia vương quốc của ông giữa bốn tướng của ông: Đa-ni-ên 11:4: "Khi người đã dấy lên, thì nước người sẽ bị bể ra, và chia ra theo bốn gió trời; nhưng chẳng truyền cho dòng dõi người, cũng chẳng quyền thế bằng sự cai trị của người đã cai trị: vì nước người sẽ bị nhổ đi, truyền cho kẻ khác ngoài những người đó." Trong bốn tướng nầy, một người có Ai-cập và các xứ lân cận ở phía nam Giu-đê; và một người khác có Sy-ri và các xứ lân cận ở phía bắc Giu-đê; và hai người nầy được gọi là các vua phương bắc và phương nam. (Đa-ni-ên 11.)

Bấy giờ, việc lập đế quốc Hy Lạp nầy đã dọn đường rất nhiều cho sự đến của Đấng Christ, và việc dựng nên vương quốc của Ngài. Ngoài những cách chung với các cuộc khác trong thời kỳ nầy, có một cách đặc biệt của cuộc cách mạng nầy, đã thúc đẩy công cuộc cứu chuộc cách đáng chú ý; đó là, nó khiến tiếng Hy Lạp thành thông dụng trong thế gian. Có một ngôn ngữ chung được hiểu và dùng khắp phần lớn thế gian, ắt dọn đường rất nhiều cho việc lập vương quốc của Đấng Christ. Điều nầy thuận lợi cho việc rao Phúc Âm khắp các dân tộc, dễ dàng hơn vô cùng, so với trường hợp mỗi dân tộc có một ngôn ngữ riêng, và không hiểu nhau. Vì dù một số người rao giảng Phúc Âm đầu tiên có ơn nói tiếng lạ, đến nỗi họ có thể giảng bằng bất cứ ngôn ngữ nào; nhưng không phải ai cũng có ơn đặc biệt nầy; và những người có cũng không thể dùng nó khi nào muốn, mà chỉ trong những dịp đặc biệt, khi Đức Thánh Linh vui lòng cảm thúc họ theo cách nầy. Và các Hội Thánh tại những miền khác nhau và xa xôi của thế gian, như tại Giê-ru-sa-lem, An-ti-ốt, Ga-la-ti, Cô-rinh-tô, v.v. đã không thể có sự thông công mà ta có lời thuật trong sách Công vụ, nếu không có một ngôn ngữ chung.—Sau khi đế quốc Hy Lạp được lập, nhiều người tại mọi xứ nầy đều hiểu rõ tiếng Hy Lạp; điều nầy đã mở cửa cách kỳ diệu cho sự thông công lẫn nhau giữa những Hội Thánh cách xa nhau như thế.

Lại nữa, việc khiến tiếng Hy Lạp thành thông dụng khắp phần lớn thế gian, đã dọn đường cách kỳ diệu cho vương quốc của Đấng Christ, vì đó là ngôn ngữ mà Tân Ước sẽ được viết nguyên bản. Các sứ đồ đã rao Phúc Âm qua nhiều chục dân tộc; và nếu những dân tộc ấy đã không thể hiểu Kinh Thánh bằng cách nào khác ngoài việc nó được dịch ra ngần ấy ngôn ngữ, thì việc rao Phúc Âm đã khó khăn hơn vô cùng. Nhưng nhờ tiếng Hy Lạp được làm cho thông dụng với mọi người, họ đều hiểu Tân Ước của Chúa Giê-xu Christ bằng ngôn ngữ mà các sứ đồ và các nhà viết Phúc Âm đã viết nguyên bản. Ngay khi nó được viết bởi những người cầm bút nguyên bản, nó lập tức mở ra cho thế gian bằng một ngôn ngữ thông dụng.

XV. Điều kế tiếp tôi nhắc là việc dịch Cựu Ước ra tiếng Hy Lạp, là tiếng dân ngoại thường hiểu. Việc nầy thường được gọi là bản Bảy Mươi, hay bản dịch của Bảy Mươi người; và được cho là đã thực hiện khoảng năm mươi hay sáu mươi năm sau các cuộc chinh phục của A-léc-xan-đơ. Đây là bản dịch đầu tiên của Kinh Thánh mà ta có lời thuật đáng tin nào. Chính điển Cựu Ước đã được tiên tri Ma-la-chi hoàn tất chỉ khoảng một trăm hai mươi năm trước bằng nguyên ngữ. Cho đến nay Kinh Thánh vẫn bị khóa kín giữa người Do Thái bằng tiếng Hê-bơ-rơ, mà không dân tộc nào khác hiểu; nhưng giờ đây nó được dịch ra một ngôn ngữ mà các dân tộc trong thế gian thường hiểu.

Bản dịch Cựu Ước nầy vẫn còn lưu truyền, và rất hữu ích. Người Do Thái có nhiều chuyện hoang đường về dịp và cách thức của bản dịch nầy; nhưng sự thật của việc ấy được cho là thế nầy, rằng vô số người Do Thái sống tại các miền khác của thế gian ngoài Giu-đê, và sinh ra nuôi lớn giữa người Hy Lạp, nên tiếng Hy Lạp thành ngôn ngữ chung của họ. Họ không hiểu nguyên ngữ Hê-bơ-rơ, nên họ lo cho Kinh Thánh được dịch ra tiếng Hy Lạp để họ dùng: và bởi đó từ đó về sau người Do Thái, tại mọi xứ, trừ Giu-đê, thường trong các nhà hội dùng bản dịch nầy thay cho tiếng Hê-bơ-rơ.

Bản dịch Kinh Thánh nầy ra một ngôn ngữ thông dụng khắp thế gian như thế, đã dọn đường rất nhiều cho việc lập vương quốc của Đấng Christ trong thế gian. Vì các sứ đồ được ủy thác rao giảng khắp thế gian, đã dùng nhiều Kinh Thánh Cựu Ước, và đặc biệt những lời tiên tri về Đấng Christ chứa trong đó. Nhờ bản dịch nầy, và nhờ người Do Thái bị phân tán khắp nơi, họ có Kinh Thánh trong tay bằng một ngôn ngữ dân ngoại hiểu được. Bởi đó họ chủ yếu dùng bản dịch nầy trong sự giảng và các sách của họ bất cứ nơi nào họ đến. Trong mọi sự trích dẫn phong phú từ Cựu Ước trong các sách của họ, chúng được trích hầu như khắp nơi đúng theo từng chữ của bản Bảy Mươi. Ý nghĩa cũng như trong nguyên ngữ Hê-bơ-rơ; dù chữ dùng khác nhau. Nhưng điều nầy làm cho rõ ràng rằng, các sứ đồ trong sự giảng và các sách của họ, thường dùng bản dịch nầy. Và bản dịch nầy được dùng chủ yếu trong các Hội Thánh Cơ Đốc khắp hầu hết các dân tộc trong thế gian, nhiều trăm năm sau Đấng Christ.

XVI. Điều kế tiếp là sự gìn giữ Hội Thánh cách kỳ diệu khi nó bị đe dọa và bắt bớ rõ rệt dưới đế quốc Hy Lạp. Lần đầu họ bị đe dọa là bởi chính A-léc-xan-đơ. Khi đang vây thành Ty-rơ, ông sai người Do Thái xin giúp đỡ và tiếp tế cho quân đội ông. Vì cớ lương tâm coi trọng lời thề với vua Ba Tư, họ từ chối; nhưng ông là người có tính khí rất dữ dội, đúng như Kinh Thánh mô tả con dê đực lông xù, đã kéo quân chống họ, với ý định tận diệt họ. Khi ông gặp các thầy tế lễ ra đón ông trong y phục thầy tế lễ, Đức Chúa Trời đã khiến lòng ông cảm động cách kỳ diệu để tha họ, và đối đãi tử tế với họ, như Ngài đã làm với lòng Ê-sau khi ông gặp Gia-cốp.

Sau đó, một trong các vua Ai-cập, kế vị một trong bốn tướng của A-léc-xan-đơ, đã nuôi ý định hủy diệt dân tộc Do Thái; [Chú thích của nhà biên tập: Sau khi A-léc-xan-đơ Đại Đế qua đời, Pto-lê-mê La-gút xưng vương tại Ai-cập. Ông được kế vị bởi Pto-lê-mê Phi-la-đen-phu, Ê-véc-ghê-tết, và Phi-lô-pa-tơ. Người sau nầy, chắc chắn, là người mà tác giả chúng ta ám chỉ tại đây. Ông là một bạo chúa tàn ác, hay thù hận và trụy lạc. Sau khi đến Giê-ru-sa-lem, trong cuộc viễn chinh sang Sy-ri, và bị từ chối cho vào đền thờ, ông nổi giận dữ dội với toàn thể người Do Thái. Có rất đông người Do Thái tại A-léc-xan-tri; ông giáng họ xuống làm nô lệ. Điều kiện duy nhất để tránh dấu ô nhục đóng bằng sắt nung, và sự nô lệ tiếp theo, là dâng tế lễ cho các thần của ông. Trong nhiều ngàn người, chỉ có ba trăm người chịu khuất phục cách hèn hạ. Những người nầy bị anh em mình khai trừ, càng khiến Phi-lô-pa-tơ nổi giận hơn. Ông mưu tính chẳng gì kém hơn sự hủy diệt hoàn toàn cả dân tộc, bắt đầu với những người tại A-léc-xan-tri. Ông truyền đem họ vào trường đua ngựa, một nơi mênh mông ngoài thành nơi dân chúng thường tụ họp xem các cuộc đua và trò vui công cộng, và ra lệnh dứt khoát thả năm trăm con voi xông vào họ tại nơi ấy. Ngày đầu đã định, nhà vua, đáng lẽ phải có mặt, đã ngủ quên sau một đêm say sưa. Ngày thứ hai trôi qua với một sự lỡ hẹn tương tự. Đến ngày thứ ba nhà vua đến trường đua, và voi được thả xông vào những người Do Thái không tự vệ.—Nhưng, bởi một sự quan phòng kỳ diệu, những con vật nầy quay lại xông vào khán giả và lính tráng, và nhiều người bị chúng giết chết. Điều nầy, cùng một số hoàn cảnh kinh hãi khác, khiến bạo chúa thôi ý định tàn ác.—W.] nhưng đã bị ngăn chặn cách đáng chú ý và kỳ diệu bởi một sự can thiệp mạnh mẽ hơn của thiên đàng vì sự gìn giữ họ.

Nhưng sự gìn giữ kỳ diệu nhất trong thời kỳ này là dưới cuộc bắt bớ tàn bạo của An-ti-ô-chư Ê-pi-pha-nơ, vua Sy-ri, và là người kế vị một trong bốn vị tướng của A-léc-xan-đơ. Lúc bấy giờ người Do Thái chịu dưới quyền lực của An-ti-ô-chư; và vì nổi giận với họ, ông đã cố hết sức để tận diệt họ hoàn toàn, nhổ tận gốc rễ họ; ít ra là tất cả những ai không chịu từ bỏ tôn giáo mình mà thờ lạy các thần tượng của ông. Quả thật ông đã tàn phá xứ sở phần lớn, và làm cho thành Giê-ru-sa-lem bị hoang tàn; và làm ô uế đền thờ, bằng cách dựng thần tượng của ông ở một số nơi trong đền; và bắt bớ dân sự với sự tàn ác không thỏa mãn; đến nỗi trước đó chúng ta không có ghi chép nào về cuộc bắt bớ nào giống như vậy. Nhiều chi tiết đặc biệt của cuộc bắt bớ này sẽ rất cảm động nếu có thời giờ để trình bày. Cuộc bắt bớ tàn bạo này bắt đầu khoảng một trăm bảy mươi năm trước Đấng Christ. Nó được nói đến trong lời tiên tri của Đa-ni-ên, Đa-ni-ên 8:9, 25; 11:31-38; và trong Tân Ước, Hê-bơ-rơ 11:36-38.

An-ti-ô-chư không chỉ định tận diệt tôn giáo Do Thái, mà còn, hết sức mình, tận diệt cả dân tộc; và đặc biệt cố hết sức để hủy diệt mọi bản sao của luật pháp. Và xét họ yếu đuối dường nào, so với một vị vua có quyền thống trị rộng lớn như vậy, sự quan phòng của Đức Chúa Trời tỏ ra rất kỳ diệu trong việc làm thất bại ý định của ông ta. Nhiều lần người Do Thái dường như đứng ngay trên bờ vực diệt vong, chỉ sẵn bị nuốt trọn; và kẻ thù của họ thường tự cho mình chắc chắn đạt được mục đích. Có lần chúng kéo đến nghịch cùng dân sự với một đạo quân hùng hậu, định giết hết mọi người, trừ đàn bà và trẻ con, và bán những người này làm nô lệ; và tự tin đến nỗi đạt được mục đích, và người khác thì chắc chắn mua được, mà hơn một nghìn thương nhân đã đi theo đạo quân, tay cầm tiền, để mua những nô lệ sẽ bị đem bán. Nhưng Đức Chúa Trời đã cách kỳ diệu dấy lên và giúp đỡ một người là Giu-đa, và những người kế vị ông, gọi là Ma-ca-bê, những người, với một số ít ỏi so với kẻ thù, đã đánh bại kẻ thù hết lần này đến lần khác, và giải cứu dân tộc mình. Điều này cũng đã được Đa-ni-ên báo trước. Nói về cuộc bắt bớ của An-ti-ô-chư, ông nói, Đa-ni-ên 11:32: "Những kẻ làm điều ác nghịch cùng giao ước, sẽ bị nó lấy lời nịnh hót mà dỗ dành; nhưng dân sự biết Đức Chúa Trời mình sẽ trở nên mạnh mẽ và làm việc phi thường."

Sau đó Đức Chúa Trời đã khiến An-ti-ô-chư này đi đến một kết cục kinh khiếp, khốn khổ, bởi một bệnh tật gớm ghiếc, dưới những cực hình thể xác khủng khiếp và những nỗi kinh hoàng trong tâm trí; điều này đã được báo trước, trong những lời này (Đa-ni-ên 11:45): "Song người sẽ đến lúc cuối cùng, và không ai sẽ cứu giúp được." Sau khi ông chết, vẫn còn những mưu toan để hủy diệt Hội Thánh; nhưng Đức Chúa Trời đã làm thất bại tất cả.

XVII. Điều tiếp theo là sự sụp đổ của đế quốc Hy Lạp, và sự thiết lập đế quốc La Mã. Đây là cuộc chuyển giao thứ tư trong thời kỳ này. Và mặc dù nó diễn ra dần dần hơn sự thiết lập đế quốc Hy Lạp, nhưng nó vượt xa đế quốc ấy, và là nền quân chủ thế tục lớn nhất và rộng lớn nhất từng có trên thế gian; đến nỗi đế quốc La Mã thường được gọi là cả thế gian; như trong Lu-ca 2:1: "Trong những ngày đó, có chiếu chỉ ra từ Sê-sa Au-gút-tơ, truyền kiểm tra dân số trong cả thiên hạ": tức là cả đế quốc La Mã.

Đế quốc này được nói đến như mạnh mẽ và vĩ đại hơn nhiều so với bất kỳ đế quốc nào trong bốn đế quốc: Đa-ni-ên 2:40: "Còn nước thứ tư sẽ mạnh như sắt; vì sắt đập bể và nghiền nát mọi vật, thì nước đó cũng sẽ đập bể và nghiền nát các nước." Đa-ni-ên 7:7, 19, 23. Thời gian người La Mã lần đầu chinh phục và khuất phục xứ Giu-đê là khoảng sáu mươi đến bảy mươi năm trước Đấng Christ. Không lâu sau đó, đế quốc La Mã được thiết lập trong phạm vi rộng lớn nhất của nó; và thế gian tiếp tục chịu dưới quyền nó từ đó về sau cho đến khi Đấng Christ đến, và nhiều trăm năm sau nữa.

Các dân tộc được hiệp nhất dưới một nền quân chủ như vậy khi Đấng Christ đến, và khi các sứ đồ ra đi rao giảng Phúc Âm, đã chuẩn bị đường lối rất nhiều cho sự lan truyền Phúc Âm, và sự thiết lập vương quốc của Đấng Christ trên thế gian.—Vì thế gian chịu dưới một chính quyền như vậy, nó đã mở ra một sự giao thông chung, và nhờ đó có cơ hội cho sự truyền bá Phúc Âm nhanh chóng hơn. Như chúng ta thấy trong các lãnh thổ thuộc Anh, sự giao thông nhanh chóng từ nơi này đến nơi khác. Có vô số khó khăn trong việc đi lại qua các dân tộc khác nhau, chịu dưới các chính quyền độc lập khác nhau, mà không có khi đi lại qua các phần khác nhau của cùng một vương quốc, hay các lãnh thổ khác nhau của cùng một vị vua. Vì vậy thế gian chịu dưới một chính quyền, là chính quyền của người La Mã, đã giúp các sứ đồ đi lại dễ dàng.

XVIII. Vào khoảng cùng thời gian đó, học thức và triết học đã lên đến đỉnh cao nhất trong thế giới ngoại giáo.—Hầu như mọi triết gia nổi tiếng trong dân ngoại đều sống sau thời kỳ bị lưu đày sang Ba-by-lôn. Hầu như mọi bậc hiền triết của Hy Lạp và La Mã đều thịnh vượng trong thời gian này. Điều mà các triết gia này nói chung tuyên bố là công việc của mình, là tìm hiểu xem hạnh phúc tối cao của con người nằm ở đâu, và làm thế nào để đạt được nó. Họ dường như hết lòng bận rộn trong sự tìm hiểu này, và đã viết vô số sách về nó, nhiều cuốn vẫn còn tồn tại đến nay; nhưng họ chia rẽ nhau ghê gớm, người ta đã đếm được hàng trăm ý kiến khác nhau mà họ có về vấn đề này. Như vậy họ đã mệt nhọc vô ích, lang thang trong bóng tối, không có Phúc Âm vinh hiển để dẫn đường. Đức Chúa Trời vui lòng để con người làm hết sức mình với sự khôn ngoan của loài người, và thử đến tận cùng khả năng của trí tuệ mình để tìm ra con đường đến hạnh phúc, trước khi ánh sáng thật đến soi sáng thế gian. Đức Chúa Trời để những triết gia vĩ đại này thử xem họ có thể làm được gì trong sáu trăm năm liền; và rồi các sự kiện của một thời gian dài như vậy đã chứng minh rằng mọi điều họ làm đều vô ích; thế gian không trở nên khôn ngoan hơn, tốt hơn, hay hạnh phúc hơn dưới sự dạy dỗ của họ, mà ngày càng trở nên ngu dại hơn, gian ác hơn, và khốn khổ hơn. Ngài để như vậy, hầu cho thấy lý trí và triết học có thể đi xa đến đâu trong bước leo cao nhất của chúng, để sự cần thiết của một Đấng dạy dỗ thiên thượng càng tỏ ra thuyết phục hơn. Đức Chúa Trời vui lòng làm cho sự khôn ngoan của thế gian này ra ngu dại—để tỏ cho loài người thấy sự ngu dại của sự khôn ngoan tốt nhất của họ—bởi các giáo lý của Phúc Âm vinh hiển của Ngài, vượt xa tầm với của mọi triết học của họ. Xem 1 Cô-rinh-tô 1:19-21.
Sau khi Đức Chúa Trời đã tỏ ra sự hư không của học thức loài người, khi nó được dựng lên thay cho Phúc Âm, Đức Chúa Trời vui lòng khiến nó phục vụ cho các mục đích của vương quốc Đấng Christ, như một nữ tỳ cho sự mặc khải thiên thượng. Nhờ đó sự hư không của sự khôn ngoan loài người được tỏ ra, và sự cần thiết của Phúc Âm xuất hiện; và nhờ đó một nữ tỳ đã được chuẩn bị cho Phúc Âm. Một thí dụ về điều này chúng ta thấy nơi sứ đồ Phao-lô, người nổi tiếng về học thức uyên thâm (Công vụ các Sứ đồ 26:24), tinh thông học thức không chỉ của người Do Thái, mà cả của các triết gia. Ông đã dùng nó để phục vụ Phúc Âm; như ông đã làm khi tranh luận với các triết gia tại A-thên, Công vụ các Sứ đồ 17:22 v.v. Nhờ học thức, ông biết cách thích ứng trong các bài giảng của mình với những người có học, vì đã đọc các tác phẩm của họ; và ông trích dẫn chính các thi sĩ của họ. Đi-ô-ni-si-út, một triết gia, đã được ông cải hóa, và trở thành một công cụ lớn để phát triển Phúc Âm. Và có nhiều người khác trong thời đại đó và các thời đại sau, đã hữu ích cách xuất sắc nhờ học thức loài người của họ trong việc phát triển các lợi ích của vương quốc Đấng Christ.

XIX. Ngay trước khi Đấng Christ giáng sinh, đế quốc La Mã đã được nâng lên đến đỉnh cao nhất, và cũng được ổn định trong hòa bình. Khoảng hai mươi bốn năm trước Đấng Christ, Au-gút-tơ Sê-sa, hoàng đế La Mã đầu tiên, bắt đầu cai trị với tư cách hoàng đế của thế gian. Cho đến lúc đó đế quốc La Mã đã lâu là một nền cộng hòa dưới chính quyền của viện nguyên lão: nhưng rồi nó trở thành một nền quân chủ tuyệt đối. Nhân vật này, vừa là người đầu tiên, vừa là vị vĩ đại nhất trong mọi hoàng đế La Mã: ông trị vì trong vinh quang tột bậc. Như vậy quyền lực của thế giới ngoại giáo, vốn là vương quốc hữu hình của Sa-tan, đã được nâng lên đến đỉnh cao nhất, sau khi nó đã củng cố mình ngày càng mạnh từ thời Sa-lô-môn, tức là khoảng một nghìn năm trước. Bấy giờ thế giới ngoại giáo ở trong vinh quang tột bậc về sức mạnh, sự giàu có, và học thức.

Đức Chúa Trời đã làm hai việc để chuẩn bị đường lối cho sự đến của Đấng Christ, trong đó Ngài dùng một phương pháp ngược lại với điều mà sự khôn ngoan loài người sẽ dùng. Ngài đã hạ dân sự hữu hình của Ngài xuống rất thấp, và khiến họ yếu đuối; nhưng dân ngoại, kẻ thù của Ngài, Ngài nâng lên đến đỉnh cao nhất, để thập tự giá của Đấng Christ được chiến thắng càng vinh hiển hơn. Với một số ít người trong lúc yếu đuối tột cùng, Ngài đã chinh phục kẻ thù trong lúc chúng vinh quang tột bậc. Như vậy Đấng Christ đã chiến thắng các quyền lực và các thế lực trong thập tự giá của Ngài.

Sê-sa Au-gút-tơ đã nhiều năm thiết lập đế quốc của mình, và khuất phục kẻ thù, cho đến chính năm Đấng Christ giáng sinh: khi ấy, mọi kẻ thù đã bị khuất phục, quyền thống trị của ông trên thế gian dường như được ổn định cách vinh hiển. Mọi sự được thiết lập trong hòa bình; để làm dấu hiệu, người La Mã đã đóng cửa đền thờ Gia-nút, vốn là một biểu tượng đã được thiết lập trong họ về việc có hòa bình phổ quát khắp đế quốc. Và hòa bình phổ quát này, bắt đầu chính năm Đấng Christ giáng sinh, kéo dài mười hai năm, cho đến năm Đấng Christ tranh luận với các thầy dạy trong đền thờ.

Như vậy thế gian, sau khi đã như ở trong một cơn chấn động liên tục suốt bao nhiêu trăm năm—như bốn luồng gió tranh chiến cùng nhau trên đại dương cuồng nộ sóng gió, từ đó dấy lên bốn nền quân chủ vĩ đại—bấy giờ được thiết lập trong đỉnh cao nhất của nền quân chủ thứ tư và cuối cùng, và được ổn định trong yên lặng. Bấy giờ mọi sự đã sẵn sàng cho sự giáng sinh của Đấng Christ. Hòa bình phổ quát đáng chú ý này, sau bao nhiêu thời đại rối loạn và chiến tranh, là một khúc dạo đầu xứng hợp để đưa Đấng Vua Hòa Bình vinh hiển vào thế gian.

Như vậy tôi đã đi qua thời kỳ lớn đầu tiên của toàn bộ khoảng thời gian giữa sự sa ngã của loài người và sự cuối cùng của thế gian, tức là từ sự sa ngã đến thời kỳ nhập thể của Đấng Christ; và đã tỏ ra sự thật của mệnh đề thứ nhất, tức là: Từ sự sa ngã của loài người đến sự nhập thể của Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã làm những việc chuẩn bị cho sự đến của Đấng Christ, và là những điềm báo trước về sự đến ấy.

PHẦN VII.

SỰ ÁP DỤNG CỦA THỜI KỲ THỨ NHẤT.

Trước khi tôi tiến sang thời kỳ tiếp theo, tôi muốn đưa ra vài nhận xét ngắn, như một sự áp dụng cho những điều đã được nói dưới thời kỳ này.

I. Từ những điều đã được nói, chúng ta có thể lập luận mạnh mẽ rằng Giê-xu người Na-xa-rét quả thật là Con Đức Chúa Trời, và là Đấng Cứu Thế của thế gian; và như vậy đạo Cơ Đốc là tôn giáo chân thật, vì thấy rằng Đấng Christ là chính nhân vật được chỉ rõ cách hiển nhiên, trong mọi sự sắp đặt lớn của sự quan phòng thiên thượng từ chính sự sa ngã của loài người, và đã được báo trước cách chắc chắn qua bao nhiêu thí dụ từ đời này sang đời khác, và được phác họa trước trong vô vàn các loại hình và hình bóng. Nếu chúng ta nghiêm túc xem xét tiến trình của mọi sự từ lúc ban đầu, và quan sát chuyển động của mọi bánh xe lớn của sự quan phòng, chúng ta sẽ nhận thấy tất cả đều hướng về đây. Tất cả như bao nhiêu đường thẳng, mà nếu quan sát và dõi theo chính xác tiến trình của chúng, sẽ thấy chúng quy tụ về đây. Trong nhiều việc, điều đó quá rõ ràng, đến nỗi chối bỏ nó là ngu dại. Nhân vật này, được Đức Chúa Trời sai đến, đã vào thế gian với sự ủy nhiệm và thẩm quyền của Ngài, để làm công việc của Ngài, và để tuyên bố ý Ngài. Đấng Cai Trị thế gian, trong mọi công việc lớn của Ngài đối với người Do Thái và dân ngoại, cho đến thời kỳ Đấng Christ giáng sinh, đã tuyên bố điều đó. Đó là một lẽ thật rõ ràng hiển nhiên, rằng Đấng đã giáng sinh tại Bết-lê-hem, đã cư ngụ tại Na-xa-rét và Ca-bê-na-um, và đã bị đóng đinh ngoài cổng thành Giê-ru-sa-lem, hẳn là Đấng Mê-si-a vĩ đại. Phước cho mọi người tin và xưng nhận Ngài, và khốn thay cho mọi kẻ chối bỏ Ngài. Điều này tỏ ra sự vô lý của những người theo thuyết duy lý, những kẻ chối bỏ tôn giáo được mặc khải, và của người Do Thái, những kẻ chối rằng Giê-xu này là Đấng Mê-si-a đã được báo trước và hứa cho tổ phụ họ.

Ở đây nếu có ai phản đối rằng, có lẽ một số người xảo quyệt đã bịa đặt lịch sử này, và các lời tiên tri này, cố ý để chứng minh rằng Ngài là Đấng Mê-si-a. Đối với những người như vậy có thể đáp rằng, làm sao một việc như vậy có thể bịa đặt bởi những người xảo quyệt để chỉ về Chúa Giê-xu Christ, từ lâu trước khi Ngài giáng sinh? Làm sao họ có thể biết rằng một nhân vật như vậy sẽ giáng sinh? Và sự tinh ranh của họ làm sao giúp họ thấy trước và chỉ về một biến cố sẽ xảy ra nhiều thời đại về sau? Vì không có sự kiện nào hiển nhiên hơn, rằng người Do Thái đã có những sách ấy từ lâu trước khi Đấng Christ giáng sinh: như họ vẫn còn giữ chúng trong sự tôn kính lớn, trong mọi nơi họ bị tản lạc khắp thế gian. Họ sẽ không bao giờ nhận một sự bịa đặt như vậy từ các Cơ Đốc nhân, để chứng minh Giê-xu là Đấng Mê-si-a, Đấng mà họ luôn chối bỏ; và họ càng không thể bị khiến tin rằng họ luôn có những sách ấy trong tay, nếu chúng là một sự giả mạo.

II. Những điều đã được nói, cho chúng ta một lập luận mạnh về thẩm quyền thiên thượng của các sách Cựu Ước, từ sự hòa hợp kỳ diệu trong chúng, nhờ đó tất cả đều chỉ về cùng một điều. Vì chúng ta có thể thấy qua những điều đã được nói, các phần của Cựu Ước, dù được viết bởi bao nhiêu tác giả khác nhau, và trong các thời đại xa nhau đến thế, hòa hợp với nhau ra sao. Tất cả đồng ý trong một, và quy tụ về cùng một biến cố; điều mà không một ai trong họ có thể biết, ngoài nhờ sự mặc khải thiên thượng.

Bấy giờ, nếu Cựu Ước không được Đức Chúa Trời hà hơi, thì làm sao giải thích được sự đồng thuận như vậy? vì nếu các sách này được viết mà không có sự hướng dẫn thiên thượng nào, thì không một tác giả nào trong họ biết rằng sẽ có một nhân vật như Chúa Giê-xu Christ đến trong thế gian; sự đến của Ngài chỉ là một sự tưởng tượng hão huyền của chính óc họ: và nếu vậy, làm sao sự tưởng tượng của họ lại ứng nghiệm? Làm sao một sự tưởng tượng hão của họ, mà họ đã báo trước không có chút căn cứ nào cho lời tiên tri của mình, lại được ứng nghiệm chính xác? và đặc biệt làm sao họ lại đồng ý với nhau trong đó, tất cả chỉ chính xác về cùng một điều, dù nhiều người trong họ sống cách nhau hàng trăm năm?—Sự đồng thuận và hòa hợp kỳ diệu này trong một biến cố tương lai, do đó là một bằng chứng rõ ràng chắc chắn về thẩm quyền thiên thượng của các sách ấy.

III. Từ đây chúng ta có thể học biết sự phản đối yếu ớt và dốt nát dường nào, chống lại việc Cựu Ước là Lời Đức Chúa Trời, vì nó gồm quá nhiều lịch sử chiến tranh và các giao dịch dân sự. Ở đây, có người nói, chúng ta có lịch sử các vua và quan cai trị của họ, các cuộc chiến của họ với các dân tộc lân cận, và những thay đổi xảy ra trong quốc gia và chính quyền của họ: nhưng các dân tộc khác cũng thường giữ lịch sử các công việc công cộng của họ, như họ vậy; vậy sao chúng ta nghĩ rằng các lịch sử mà người Do Thái giữ lại là Lời Đức Chúa Trời, hơn là của các dân tộc khác? Những điều đã được nói, tỏ ra sự ngu dại và hư không của sự phản đối như vậy. Vì nhờ đó tỏ ra rằng, trường hợp của các lịch sử này rất khác với mọi lịch sử khác. Chỉ riêng lịch sử này cho chúng ta một tường thuật về nguồn gốc đầu tiên của mọi sự; và chỉ riêng nó dẫn mọi sự xuống đến chúng ta trong một chuỗi kỳ diệu từ nguồn gốc ấy, cho một ý niệm về kế hoạch lớn của sự quan phòng thiên thượng, như hướng về mục đích vĩ đại của nó. Và, cùng với các giáo lý và lời tiên tri chứa trong nó, cùng một sách cho một cái nhìn về toàn bộ chuỗi các biến cố lớn của sự quan phòng thiên thượng, từ nguồn gốc đến sự hoàn tất của mọi sự; trình bày một tường thuật tuyệt vời vinh hiển về các ý định khôn ngoan và thánh khiết của Đấng Cai Trị tối cao trong mọi sự.—Không có lịch sử thông thường nào có được những tác giả như vậy. Lịch sử này toàn bộ được viết bởi những người đến với những dấu hiệu và chứng cớ hiển nhiên rằng họ là các tiên tri của Đức Chúa Trời chí cao, được hà hơi trực tiếp.—Và dù là các lịch sử, nhưng chứa những biến cố lớn của sự quan phòng nhờ đó tỏ ra Đức Chúa Trời đã thực hiện công việc cứu chuộc vinh hiển từ đời này sang đời khác ra sao, chúng không kém phần đầy dẫy sự dạy dỗ thiên thượng, và những điều tỏ ra Đấng Christ, và Phúc Âm vinh hiển của Ngài, hơn các phần khác của Kinh Thánh.

Phản đối một sách là thiên thượng, chỉ vì nó là lịch sử, là một ý tưởng nghèo nàn; như thể điều cho một tường thuật về những gì đã qua lại không thể là Lời Đức Chúa Trời; hay như thể không hợp lý khi cho rằng Đức Chúa Trời, trong một sự mặc khải Ngài ban cho loài người, sẽ cho chúng ta một tường thuật về các sự sắp đặt của sự quan phòng Ngài. Nếu vậy, hẳn là vì các công việc của Ngài không đáng được thuật lại: hoặc vì kế hoạch cai trị của Ngài, và chuỗi các sự sắp đặt của Ngài đối với Hội Thánh Ngài, và thế gian Ngài đã dựng nên, không đáng được giữ một bản ghi chép nào.

Sự phản đối rằng, các dân tộc và vương quốc thường viết lịch sử và giữ các biên niên sử về các cuộc chiến của họ, và các cuộc chuyển giao xảy ra trong lãnh thổ họ, chẳng những không phải là một sự phản đối nặng ký chống lại phần lịch sử của Kinh Thánh, như thể nó không phải là Lời Đức Chúa Trời, mà còn là một lập luận mạnh bênh vực nó. Vì nếu ánh sáng của thiên nhiên dạy mọi dân tộc văn minh giữ các biên niên sử về các biến cố của chính quyền họ và chuỗi các sự cai trị của họ, và xuất bản các lịch sử để thông tin cho người khác, thì chúng ta càng trông đợi hơn biết bao rằng Đức Chúa Trời sẽ ban cho thế gian một bản ghi chép về các sự sắp đặt của chính quyền Ngài, vốn chắc chắn vô cùng đáng được ghi thành lịch sử cho sự thông tin của chúng ta hơn? Nếu các vua khôn ngoan đã lo liệu để có những lịch sử tốt được viết về các dân tộc mà họ trị vì, chúng ta có cho là khó tin rằng Chúa Giê-xu Christ sẽ lo liệu để Hội Thánh Ngài, vốn là dân tộc của Ngài, dân sự riêng của Ngài, có trong tay một lịch sử chắc chắn không sai lầm về dân tộc họ, và về sự cai trị của Ngài trên họ?

Nếu không có lịch sử Cựu Ước, chúng ta đã bị bỏ lại trong bóng tối thảm hại dường nào về nhiều điều mà Hội Thánh của Đức Chúa Trời cần biết! Chúng ta đã dốt nát dường nào về cách Đức Chúa Trời đối xử với loài người, và với Hội Thánh Ngài, từ lúc ban đầu! Chúng ta đã hoàn toàn ở trong bóng tối về sự sáng tạo thế gian, sự sa ngã của loài người, sự khởi đầu đầu tiên và tiến trình liên tục của các sự sắp đặt ân điển đối với loài người sa ngã. Chúng ta đã chẳng biết gì về việc Đức Chúa Trời lúc đầu lập một Hội Thánh trong thế gian ra sao, và nó được gìn giữ ra sao; Ngài cai trị nó từ lúc ban đầu theo cách nào; ánh sáng Phúc Âm lần đầu bắt đầu rạng đông trong thế gian ra sao; nó đã tăng trưởng ra sao, và mọi sự đã được chuẩn bị cho sự đến của Đấng Christ ra sao.

Nếu chúng ta là Cơ Đốc nhân, chúng ta thuộc về tòa nhà của Đức Chúa Trời mà chúng ta đã bàn luận: nhưng nếu không có lịch sử Cựu Ước, chúng ta đã không bao giờ biết dịp đầu tiên khiến Đức Chúa Trời bắt tay vào tòa nhà này là gì, nền móng của nó được đặt ra sao, và nó đã tiến triển từ lúc ban đầu ra sao. Các thời đại của lịch sử Cựu Ước phần lớn là những thời đại mà không lịch sử nào của loài người bao gồm; và do đó, nếu Đức Chúa Trời đã không lo liệu để ban và gìn giữ một tường thuật về những điều này cho chúng ta, chúng ta đã hoàn toàn không có chúng.

Những kẻ phản đối thẩm quyền của lịch sử Cựu Ước, cũng có thể phản đối tường thuật của Môi-se về sự sáng tạo; vì, trong lịch sử trước, chúng ta có một lịch sử về một công việc không kém phần quan trọng, tức là công việc cứu chuộc. Phải, đây là một công việc vĩ đại và vinh hiển hơn nhiều. Nếu hỏi trong hai công việc, công việc sáng tạo, hay công việc quan phòng, công việc nào lớn hơn? hẳn phải đáp, công việc quan phòng; nhưng công việc cứu chuộc là công việc lớn nhất trong các công việc quan phòng.—Và xin những kẻ đưa ra sự phản đối này xét xem phần nào của lịch sử Cựu Ước có thể bỏ đi, mà không gây một vết rách lớn trong sợi chỉ hay chuỗi các biến cố nhờ đó công việc vinh hiển này đã được thực hiện.—Điều này dẫn tôi đến nhận xét,

IV. Rằng, từ những điều đã được nói, chúng ta có thể thấy nhiều về sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời trong việc soạn thành các sách Kinh Thánh Cựu Ước, tức là trong các phần mà nó gồm có. Xin hãy vắn tắt xem xét các phần khác nhau của nó, và sự cần thiết của chúng.

Chẳng hạn, cần thiết rằng chúng ta phải có một tường thuật về sự sáng tạo thế gian, về tổ phụ đầu tiên của chúng ta, và tình trạng nguyên thủy của họ; về sự sa ngã, về thế gian cũ, và sự suy đồi của nó; về cơn đại hồng thủy, và nguồn gốc các dân tộc sau sự hủy diệt loài người này.

Hơn nữa dường như cần thiết, rằng phải có một tường thuật về sự kế tiếp của Hội Thánh Đức Chúa Trời từ lúc ban đầu. Đức Chúa Trời để cả thế gian suy đồi, và chỉ lấy một dân tộc làm dân sự Ngài, để gìn giữ sự thờ phượng và tôn giáo chân thật cho đến khi Đấng Cứu Thế của thế gian đến. Trong họ thế gian dần dần được chuẩn bị cho ánh sáng vĩ đại ấy, và những việc lạ lùng mà Ngài sẽ là tác giả. Như vậy họ là một dân tộc mang tính biểu tượng, để trong họ Đức Chúa Trời có thể phác họa trước và dạy dỗ, như dưới một bức màn, mọi vinh quang tương lai của Phúc Âm. Do đó cần thiết rằng chúng ta phải có một tường thuật về điều này; nó đã được thực hiện lần đầu ra sao bởi sự kêu gọi Áp-ra-ham, và bởi việc họ làm nô lệ tại Ê-díp-tô, và họ được đem đến Ca-na-an ra sao. Cần thiết rằng chúng ta phải có một tường thuật về sự mặc khải mà Đức Chúa Trời đã ban về chính Ngài cho dân tộc ấy, trong việc ban luật pháp cho họ, trong việc thiết lập nghi thức thờ phượng mang tính biểu tượng của họ, trong đó Phúc Âm được che giấu, và về sự hình thành quốc gia dân sự và giáo hội của họ.

Dường như hết sức cần thiết rằng chúng ta phải có một tường thuật về việc họ thật sự được đem đến Ca-na-an, xứ đã hứa cho họ và nơi họ luôn cư ngụ; rằng chúng ta phải có một lịch sử về sự kế tiếp của Hội Thánh Y-sơ-ra-ên, và về những sự quan phòng đối với họ, vốn đáng kể nhất và đầy dẫy mầu nhiệm Phúc Âm nhất; rằng chúng ta phải có một tường thuật về vinh quang bề ngoài đã hứa của dân tộc ấy dưới thời Đa-vít và Sa-lô-môn, và một tường thuật rất chi tiết về Đa-vít, mà lịch sử của ông đầy dẫy Phúc Âm, và trong ông bắt đầu dòng dõi các vua của họ; và rằng chúng ta phải có một tường thuật về việc xây dựng đền thờ, vốn cũng đầy dẫy mầu nhiệm Phúc Âm.

Và đó là một vấn đề có hậu quả lớn, rằng chúng ta phải có một tường thuật về việc Y-sơ-ra-ên chia rẽ khỏi Giu-đa, và về sự lưu đày và bị loại bỏ hoàn toàn của mười chi phái, và do đó một lịch sử vắn tắt về họ cho đến thời gian ấy; rằng chúng ta phải có một tường thuật về sự kế tiếp của các vua Giu-đa, và của Hội Thánh, cho đến khi họ bị lưu đày sang Ba-by-lôn; về sự họ trở về từ nơi lưu đày, và tái định cư trong xứ mình, với nguồn gốc của tình trạng cuối cùng của Hội Thánh trước khi Đấng Christ đến.

Một chút suy xét sẽ thuyết phục bất kỳ ai, rằng mọi điều này đều cần thiết, và không điều nào trong chúng có thể bỏ đi; và nói chung, rằng cần thiết chúng ta phải có một lịch sử về Hội Thánh của Đức Chúa Trời cho đến những thời đại nằm trong tầm với của các lịch sử loài người. Điều đó có tầm quan trọng vô cùng rằng chúng ta phải có một lịch sử được hà hơi về những thời đại của Hội Thánh Do Thái, trong đó có một sự giao thông phi thường hơn được duy trì giữa Đức Chúa Trời và họ, trong khi Ngài ngự giữa họ như cách hữu hình, tự mặc khải bởi She-ki-na, bởi U-rim và Thu-mim, và bởi lời tiên tri, và như vậy trực tiếp sắp đặt các công việc của họ hơn. Và cần thiết rằng chúng ta phải có một tường thuật về các sự sắp đặt lớn của Đức Chúa Trời trong lời tiên tri, sau khi lịch sử được hà hơi kết thúc; vì điều đó cần thiết phải có một số tiên tri được dấy lên để báo trước sự đến của Con Đức Chúa Trời, và bản chất cùng vinh quang của vương quốc Ngài, như bao nhiêu người dọn đường để mở lối cho Ngài, và các lời tiên tri của họ phải còn lại trong Hội Thánh.

Đó cũng là một vấn đề có hậu quả lớn rằng Hội Thánh phải có một sách các bài ca thiên thượng được Đức Chúa Trời hà hơi ban cho, trong đó có một sự trình bày sống động về tinh thần thờ phượng chân thật, về đức tin, hy vọng, và tình yêu thiên thượng, về sự vui mừng, sự vâng phục, sự khiêm nhường, sự vâng lời, sự ăn năn, v.v. như trong Thi Thiên; cũng rằng chúng ta phải có từ Đức Chúa Trời những sách dạy dỗ đạo đức như chúng ta có trong Châm Ngôn và Truyền Đạo, liên quan đến các công việc và tình trạng của loài người, và các mối quan tâm của đời sống con người, chứa các quy tắc của sự khôn ngoan và thận trọng chân thật cho cách cư xử của chúng ta trong mọi hoàn cảnh; và rằng chúng ta phải đặc biệt có một bài ca trình bày tình yêu lớn giữa Đấng Christ và nàng dâu của Ngài là Hội Thánh, thích hợp với tâm tình và các tình cảm thánh của một linh hồn Cơ Đốc nhân chân thật đối với Đấng Christ, và trình bày ân điển của Ngài và tình yêu lạ lùng đối với, và sự vui thích trong, dân sự Ngài, như trong Nhã Ca của Sa-lô-môn. Quan trọng là chúng ta phải có một sách dạy chúng ta cách cư xử dưới hoạn nạn, vì thấy Hội Thánh của Đức Chúa Trời ở đây đang trong tình trạng chiến đấu, và dân sự Đức Chúa Trời phải trải qua nhiều gian truân mới vào nước thiên đàng. Hội Thánh lâu dài chịu gian truân, gặp những thử thách như lửa, và những đau khổ cực độ, trước thời kỳ hòa bình và yên nghỉ của nàng trong các thời đại sau rốt của thế gian. Do đó Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta một sách thích hợp nhất trong những hoàn cảnh này, sách Gióp; và dù được viết nhân dịp những hoạn nạn của một thánh đồ đặc biệt, nó có lẽ lúc đầu được ban cho Hội Thánh tại Ê-díp-tô dưới những hoạn nạn của nàng ở đó; và được sứ đồ dùng để an ủi các Cơ Đốc nhân dưới các cuộc bắt bớ, Gia-cơ 5:11: "Anh em đã nghe nói về sự nhịn nhục của Gióp, và thấy sự cuối cùng Chúa dành cho người; vì Chúa đầy lòng thương xót và nhân từ." Đức Chúa Trời cũng vui lòng, trong sách Gióp này, cho một cái nhìn về thần học cổ xưa trước khi luật pháp được ban.

Như vậy, từ sự duyệt xét vắn tắt này, tôi nghĩ tỏ ra rằng, mọi phần của Kinh Thánh Cựu Ước đều rất hữu ích và cần thiết, và không phần nào trong nó có thể bỏ đi mà Hội Thánh không bị mất mát. Và do đó sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời tỏ ra rõ ràng trong việc sắp đặt, rằng Kinh Thánh Cựu Ước phải gồm chính những sách mà nó gồm có.

Trước khi tôi rời khỏi điểm đặc biệt này, tôi muốn thêm rằng, rất đáng quan sát rằng, lịch sử Cựu Ước dài và chi tiết ở những chỗ mà công việc lớn của sự cứu chuộc đòi hỏi; ngay cả ở những chỗ có nhiều việc nhất được làm cho công việc này, nhiều điều nhất để làm hình bóng về Đấng Christ, và để chuẩn bị đường lối cho Ngài. Như vậy nó rất chi tiết trong lịch sử Áp-ra-ham và các tổ phụ khác; nhưng rất ngắn trong tường thuật chúng ta có về thời gian con cái Y-sơ-ra-ên ở tại Ê-díp-tô. Nó dài trong tường thuật về sự cứu chuộc khỏi Ê-díp-tô, và sự thiết lập lần đầu các công việc của Hội Thánh và dân tộc Do Thái trong thời Môi-se và Giô-suê; nhưng ngắn hơn nhiều trong thời các quan xét. Cũng vậy, nó dài và chi tiết trong thời Đa-vít và Sa-lô-môn, rồi rất ngắn trong lịch sử các triều đại tiếp theo. Như vậy các tường thuật dài và ngắn, đúng theo có nhiều hay ít công việc cứu chuộc được thấy trong chúng.

V. Từ những điều đã được nói, chúng ta có thể thấy rằng Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài là chủ đề lớn của toàn bộ Kinh Thánh. Về Tân Ước, vấn đề rõ ràng; và qua những điều đã được nói, tỏ ra cũng như vậy đối với Cựu Ước. Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài là chủ đề lớn của các lời tiên tri Cựu Ước, như đã được tỏ ra. Cũng đã được tỏ ra rằng, Ngài là chủ đề lớn của các bài ca Cựu Ước; và các quy tắc và mạng lệnh đạo đức đều được ban ra trong sự lệ thuộc vào Ngài. Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài cũng là chủ đề lớn của lịch sử Cựu Ước từ lúc ban đầu suốt dọc; và ngay cả lịch sử sáng tạo cũng được đưa vào như một lời giới thiệu cho lịch sử cứu chuộc ngay sau nó. Toàn bộ sách, cả Cựu Ước lẫn Tân Ước, đều đầy dẫy Phúc Âm; chỉ khác nhau điều này, rằng Cựu Ước chứa Phúc Âm dưới một bức màn, nhưng Tân Ước chứa nó không màn che, đến nỗi chúng ta có thể thấy vinh quang của Chúa với mặt trần.

VI. Nhờ những điều đã được nói, chúng ta có thể thấy sự hữu ích và sự tuyệt vời của Cựu Ước. Có người sẵn sàng xem Cựu Ước như đã lỗi thời, và như thể chúng ta trong những ngày của Phúc Âm này ít có việc gì với nó. Nhưng đây là một sự lầm lẫn rất lớn, phát sinh từ việc không quan sát bản chất và ý định của Cựu Ước, mà nếu được quan sát, sẽ tỏ ra đầy dẫy Phúc Âm của Đấng Christ, và sẽ minh họa và xác nhận cách tuyệt vời các giáo lý và lời hứa vinh hiển của Tân Ước. Những phần của Cựu Ước mà người ta thường xem là chứa ít sự dạy dỗ thiên thượng nhất, là những mỏ và kho tàng của tri thức Phúc Âm; và lý do chúng bị nghĩ là chứa ít là vì người ta chỉ đọc chúng cách hời hợt. Các kho tàng giấu bên dưới không được quan sát. Họ chỉ nhìn trên mặt đất, và vội vàng phán xét rằng không có gì ở đó. Nhưng họ không bao giờ đào vào mỏ: nếu họ đào, họ sẽ thấy nó chứa đầy dẫy những gì quý giá hơn bạc và vàng, và sẽ được đền bù dư dật cho công khó của họ.

Những điều đã được nói, có thể tỏ cho chúng ta thấy Đức Chúa Trời đã giao phó vào tay chúng ta một kho tàng quý báu dường nào, trong việc Ngài đã ban cho chúng ta Kinh Thánh. Ít người nghĩ đến đặc ân họ hưởng, trong việc sở hữu quyển sách thánh ấy, Kinh Thánh, mà họ có trong tay, và có thể trò chuyện với nó tùy ý. Quyển sách này tuyệt vời dường nào, và vượt xa mọi sách của loài người biết bao! Nó mặc khải Đức Chúa Trời cho chúng ta, và cho chúng ta một cái nhìn về kế hoạch lớn và chương trình vinh hiển của sự quan phòng từ lúc ban đầu thế gian, hoặc trong lịch sử hoặc trong lời tiên tri. Nó mặc khải Đấng Cứu Chuộc vĩ đại, sự cứu chuộc vinh hiển của Ngài, và các bước khác nhau nhờ đó Đức Chúa Trời hoàn thành nó từ nền móng đầu tiên đến viên đá chóp! Chúng ta có quý một lịch sử cho chúng ta một tường thuật rõ ràng về một vị vương công trần gian vĩ đại, hay một chiến sĩ hùng mạnh, như một A-léc-xan-đơ, một Sê-sa, hay một Man-bơ-rơ không? và chúng ta lại không quý lịch sử mà Đức Chúa Trời ban cho chúng ta về vương quốc vinh hiển của Con Ngài là Chúa Giê-xu Christ, Đấng Vương và Đấng Cứu Thế, và về các giao dịch lớn của Đấng Vua trên muôn vua, và Chúa của các đạo binh, là Đức Giê-hô-va mạnh mẽ trong chiến trận; và những gì Ngài đã làm cho sự cứu chuộc của dân sự được chọn của Ngài sao?

VII. Những điều đã được nói, có thể khiến chúng ta nhận thức hầu hết mọi người đáng trách dường nào vì cách đọc Kinh Thánh thiếu chú ý, không quan sát của họ. Kinh Thánh chứa bao nhiêu điều bổ ích, nếu nó được quan sát! Kinh Thánh là quyển sách bao quát nhất trên thế gian. Nhưng tất cả những điều này sẽ có ích gì cho chúng ta, nếu chúng ta đọc nó mà không quan sát ý định của Đức Thánh Linh trong nó là gì? Người viết Thi Thiên cầu xin Đức Chúa Trời, Thi Thiên 119:18: "Xin Chúa mở mắt tôi, để tôi thấy những việc lạ lùng trong luật pháp Chúa." Kinh Thánh đầy dẫy những việc lạ lùng. Những lịch sử quá thường được đọc như thể chúng chỉ là những việc riêng của các cá nhân đặc biệt, như của Áp-ra-ham, Y-sác, Gia-cốp, và Giô-sép; của Ru-tơ, Giô-suê, các quan xét, Đa-vít và các vương công Y-sơ-ra-ên, là những tường thuật về những việc lớn hơn vô cùng, những việc có tầm quan trọng lớn hơn và mối quan tâm rộng lớn hơn, so với điều mà những người đọc chúng thường nhận biết.

Các lịch sử của Kinh Thánh quá thường được đọc, như thể chúng được viết chỉ để giải trí cho trí tưởng tượng của loài người, trong khi những việc vĩ đại vô cùng chứa trong chúng bị bỏ qua không để ý. Dù Kinh Thánh chứa những kho tàng nào, chúng ta sẽ không bao giờ được ích lợi gì từ chúng nếu chúng ta không quan sát chúng. Kẻ có Kinh Thánh, mà không quan sát những gì nó chứa, giống như một người có một cái hộp đầy bạc và vàng, mà không biết, cũng không quan sát rằng nó là gì hơn một cái bình đầy những hòn đá thường. Người ấy sẽ không bao giờ được ích lợi gì từ kho tàng của mình; và cũng như không có nó cũng vậy. Kẻ có nhiều lương thực ngon nhất trữ trong nhà mình, mà không biết, sẽ không bao giờ nếm những gì mình có, và có khả năng chết đói như thể nhà mình trống rỗng.

VIII. Những điều đã được nói, có thể tỏ cho chúng ta thấy Chúa Giê-xu Christ là một nhân vật vĩ đại dường nào, và sứ mạng của Ngài vào thế gian vĩ đại dường nào, vì thấy có bao nhiêu việc đã được làm để chuẩn bị đường lối cho sự đến của Ngài. Đức Chúa Trời đã chuẩn bị đường lối cho Ngài qua mọi thời đại của thế gian từ chính lúc ban đầu. Nếu chúng ta được tin về một người lạ nào đó sắp đến một xứ, và thấy có một sự chuẩn bị lớn được làm cho người ấy, những việc lớn được thực hiện, nhiều sự thay đổi được làm trong tình trạng của cả xứ, nhiều bàn tay được dùng, những nhân vật danh tiếng tham gia vào việc chuẩn bị; và mọi công việc và mối quan tâm của xứ được sắp đặt sao cho phục vụ ý định tiếp đón người ấy, thì tự nhiên chúng ta sẽ nghĩ, chắc hẳn đây là một nhân vật phi thường, và hẳn là một công việc rất lớn mà người ấy đến để làm. Vậy Ngài phải là một nhân vật vĩ đại dường nào, mà vì sự đến của Ngài, Đức Chúa Trời vĩ đại của trời đất, và Đấng Cai Trị mọi sự, đã dùng bốn nghìn năm để chuẩn bị đường lối! Ngay sau khi thế gian được dựng nên, và từ đời này sang đời khác, Ngài đã làm những việc lớn, khiến những biến cố hùng mạnh xảy ra, hoàn thành những phép lạ không kể xiết, thường lật đổ thế gian để làm điều đó. Ngài đã khiến mọi sự trong tình trạng loài người, và mọi cuộc chuyển giao và thay đổi trong thế gian có người ở, từ thế hệ này sang thế hệ khác, phục vụ cho kế hoạch lớn này.—Chắc hẳn đây hẳn là một nhân vật lớn và phi thường, và hẳn là một công việc vĩ đại thật, mà Ngài đến để làm.

Chúng ta đọc (Ma-thi-ơ 21:8-10) khi Đấng Christ vào thành Giê-ru-sa-lem, và đám đông chạy trước Ngài, đã chặt những nhành chà là, và rải chúng trên đường; và những người khác trải áo mình trên đường, kêu rằng: "Hô-sa-na con vua Đa-vít," thì cả thành đều xôn xao, nói rằng: Người này là ai? Họ lấy làm lạ người phi thường ấy là ai, mà lại có sự chuẩn bị như vậy nhân dịp người vào thành. Nhưng nếu chúng ta xét, những việc lớn đã được làm trong mọi thời đại để chuẩn bị đường lối cho sự đến của Đấng Christ ra sao, và thế gian đã thường bị lật đổ để mở đường cho nó ra sao, thì chúng ta càng có thể kêu lên, Người này là ai? Nhân vật vĩ đại này là ai? và nói (như trong Thi Thiên 24:8, 10): "Vua vinh hiển này là ai," mà Đức Chúa Trời lại tỏ sự tôn trọng như vậy, và đặt vinh dự lớn lao như vậy trên Ngài? Chắc hẳn nhân vật này đáng tôn trọng trong mắt Đức Chúa Trời, và được Ngài yêu dấu lắm; và chắc hẳn đó là một sứ mạng trọng đại mà Ngài được sai đến.

THỜI KỲ II.

TỪ SỰ NHẬP THỂ CỦA ĐẤNG CHRIST ĐẾN SỰ PHỤC SINH CỦA NGÀI.

Đã tỏ ra công việc cứu chuộc được thực hiện ra sao qua thời kỳ thứ nhất, từ sự sa ngã của loài người đến sự nhập thể của Đấng Christ, giờ tôi đến thời kỳ thứ hai, tức là thời gian Đấng Christ hạ mình, hay khoảng thời gian từ sự nhập thể của Ngài đến sự phục sinh của Ngài. Và đây là khoảng thời gian đáng chú ý nhất từng có hay sẽ có. Dù nó chỉ khoảng ba mươi đến bốn mươi năm, nhưng trong đó đã làm nhiều hơn những gì đã làm từ lúc ban đầu thế gian đến thời gian ấy. Chúng ta đã quan sát rằng, mọi điều đã làm từ sự sa ngã đến sự nhập thể của Đấng Christ, chỉ là sự chuẩn bị cho những gì bấy giờ đã làm. Và cũng có thể quan sát rằng, mọi điều đã làm trước lúc ban đầu thời gian, trong các mưu định đời đời giữa các ngôi của Đức Chúa Trời Ba Ngôi phước hạnh, chủ yếu liên quan đến thời kỳ này. Do đó giờ chúng ta tiến đến xem xét mệnh đề thứ hai, tức là:

Rằng trong thời gian Đấng Christ hạ mình, từ sự nhập thể của Ngài đến sự phục sinh của Ngài, sự mua chuộc sự cứu chuộc đã được thực hiện.

Dù nhiều việc đã được làm trong công việc cứu chuộc, dù hàng triệu của lễ đã được dâng; nhưng không có gì được làm để mua chuộc sự cứu chuộc trước sự nhập thể của Đấng Christ. Không phần nào của sự mua chuộc được thực hiện, không phần nào của giá chuộc được dâng cho đến bấy giờ. Nhưng ngay khi Đấng Christ nhập thể, sự mua chuộc bắt đầu.—Và toàn bộ thời gian Đấng Christ hạ mình, cho đến buổi sáng Ngài sống lại từ kẻ chết, đã được dùng trong sự mua chuộc này. Rồi sự mua chuộc đã được hoàn thành trọn vẹn hoàn toàn. Như không có gì được làm trước sự nhập thể của Đấng Christ, thì cũng không có gì được làm sau sự phục sinh của Ngài, để mua chuộc sự cứu chuộc cho loài người. Cũng sẽ không bao giờ có điều gì nữa được làm cho đến đời đời. Ngay chính lúc nhân tính của Đấng Christ thôi không còn ở dưới quyền lực của sự chết, đồng xu cuối cùng đã được trả của giá sự cứu rỗi cho mọi người trong số những kẻ được chọn.

Nhưng để xem xét cách có trật tự và đều đặn hơn những việc lớn mà Đấng Cứu Chuộc chúng ta đã làm để mua chuộc sự cứu chuộc cho chúng ta, tôi muốn nói về việc Ngài nhập thể để đặt mình trong khả năng cho sự mua chuộc này;—và về chính sự mua chuộc.

PHẦN I.

VỀ SỰ NHẬP THỂ CỦA ĐẤNG CHRIST.

Đấng Christ đã nhập thể, hay, cũng là một điều, đã trở nên người, để đặt mình trong khả năng thực hiện sự cứu chuộc của chúng ta. Vì dù Đấng Christ, với tư cách là Đức Chúa Trời, vô cùng đầy đủ cho công việc, nhưng để Ngài ở trong khả năng trực tiếp cho nó, cần thiết Ngài không chỉ là Đức Chúa Trời, mà còn là người. Nếu Đấng Christ chỉ ở trong bản tính thiên thượng, Ngài đã không ở trong khả năng mua chuộc sự cứu rỗi của chúng ta; không phải vì sự bất toàn nào của bản tính thiên thượng, mà vì sự tuyệt đối và vô cùng toàn hảo của nó: vì Đấng Christ, chỉ với tư cách là Đức Chúa Trời, không có khả năng hoặc vâng phục hoặc chịu khổ như cần thiết. Bản tính thiên thượng không có khả năng chịu khổ; vì nó vô cùng vượt trên mọi sự chịu khổ. Nó cũng không có khả năng vâng phục luật pháp đã ban cho loài người. Một Đấng chỉ là Đức Chúa Trời vâng giữ luật pháp đã ban cho loài người là điều bất khả, như việc Ngài chịu hình phạt của loài người là bất khả vậy.

Và cần thiết không chỉ Đấng Christ phải mặc lấy một bản tính thọ tạo, mà Ngài phải mặc lấy bản tính của chúng ta. Đấng Christ trở nên một thiên sứ, và vâng phục chịu khổ trong bản tính thiên sứ, thì không đủ. Nhưng cần thiết Ngài phải trở nên người, vì ba lý do.

1. Cần thiết để đáp ứng luật pháp, rằng chính bản tính mà luật pháp đã ban cho, phải vâng giữ nó. Luật pháp của loài người không thể được đáp ứng, trừ khi được vâng giữ bởi loài người. Đức Chúa Trời khăng khăng rằng luật pháp Ngài đã ban cho loài người phải được tôn trọng, và được làm trọn bởi bản tính loài người, bằng không luật pháp không thể được đáp ứng cho loài người. Những lời "Ngươi không được ăn," v.v. đã phán cho dòng dõi loài người, cho bản tính loài người; và do đó bản tính loài người phải làm trọn chúng.

2. Cần thiết để đáp ứng luật pháp rằng bản tính đã phạm tội phải chết. Những lời "Ngươi sẽ chắc chắn chết," Sáng Thế Ký 2:17, liên quan đến bản tính loài người. Cùng một bản tính mà điều răn đã ban cho, là bản tính mà lời đe dọa nhắm đến.

3. Đức Chúa Trời thấy là phải, rằng cùng một thế gian vốn là sân khấu của sự sa ngã và hư mất của loài người, cũng phải là sân khấu của sự cứu chuộc người. Chúng ta thường đọc về việc Ngài đến trong thế gian để cứu kẻ có tội, và về việc Đức Chúa Trời sai Ngài vào thế gian vì mục đích này.—Cần thiết Ngài phải đến trong thế gian tội lỗi, khốn khổ, hư mất này, để khôi phục và cứu nó. Để loài người được phục hồi, cần thiết Ngài phải xuống đến loài người, đến nơi cư ngụ riêng của loài người, và Ngài phải ở giữa chúng ta: Giăng 1:14: "Ngôi Lời đã trở nên xác thịt, ở giữa chúng ta, đầy ân điển và lẽ thật."

Về sự nhập thể của Đấng Christ, tôi muốn quan sát những điều sau.

I. Chính sự nhập thể; trong đó đặc biệt có hai điều cần được xem xét, tức là

1. Sự thụ thai của Ngài; điều ấy diễn ra trong lòng một người thuộc dòng dõi loài người, nhờ đó Ngài thật sự trở thành Con Người, như Ngài vẫn thường được gọi. Ngài là một trong dòng dõi A-đam, con của Áp-ra-ham, và con của Đa-vít, theo lời hứa của Đức Chúa Trời. Nhưng sự thụ thai của Ngài — không phải theo cách sinh sản thông thường, mà là — bởi quyền năng của Đức Thánh Linh. Chúa Giê-xu Christ được hình thành trong lòng trinh nữ, từ chất liệu thân thể của bà, bởi quyền năng của Đức Thánh Linh. Nhờ vậy, Ngài là con trực tiếp của người nữ, nhưng không phải con trực tiếp của bất kỳ người nam nào; và như thế Ngài là dòng dõi của người nữ, là con của một trinh nữ, một người chưa từng biết đến người nam.

2. Sự sinh ra của Ngài. — Dù sự thụ thai của Chúa Giê-xu Christ là siêu nhiên, nhưng sau khi đã được thụ thai, bản tính con người của Ngài dần dần được hoàn thiện trong lòng trinh nữ, theo cách tiến triển tự nhiên; và vì thế sự sinh ra của Ngài diễn ra theo cách tự nhiên. Nhưng vì sự thụ thai Ngài là siêu nhiên, bởi quyền năng của Đức Thánh Linh, nên Ngài vừa được thụ thai vừa được sinh ra mà không có tội lỗi.

Thứ hai, điều tôi muốn lưu ý về sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ, là sự trọn vẹn của thời kỳ mà trong đó nó được hoàn thành. Đó là sau khi mọi sự đã được chuẩn bị cho nó từ chính lúc loài người sa ngã lần đầu, và khi mọi sự đã sẵn sàng. Nó đã xảy ra vào một thời điểm, mà trong sự khôn ngoan vô hạn, là thời điểm thích hợp và phải lẽ nhất: Ga-la-ti 4:4. "Nhưng khi kỳ hạn đã được trọn, Đức Chúa Trời bèn sai Con Ngài đến, sanh bởi một người nữ, sanh ra dưới luật pháp."

Đó nay là thời điểm thích hợp nhất trên mọi phương diện. Bất kỳ thời điểm nào trước trận lụt đều không thích hợp bằng. Vì lúc ấy tai họa và sự hủy diệt mà sự sa ngã mang đến cho loài người chưa được thấy rõ trọn vẹn. Lời rủa sả đã không giáng trọn trên đất trước trận lụt như sau trận lụt: vì dù đất đã bị rủa sả một phần lớn trước đó, Đức Chúa Trời đẹp lòng cho lời rủa sả ấy, trước sự khôi phục bởi Chúa Giê-xu Christ, phải được thi hành một lần trong sự hủy diệt phổ quát, ngay cả hình thể của đất, hầu cho những hậu quả khủng khiếp của sự sa ngã được thấy rõ trước khi sự khôi phục đến. Dù loài người đã phải chết trước trận lụt, đời họ kéo dài gần một ngàn năm, như một thứ bất tử so với đời người ngày nay. Đức Chúa Trời đẹp lòng cho lời rủa sả, Hỡi ngươi là bụi, ngươi sẽ trở về bụi, được ứng nghiệm trọn vẹn, và được thi hành ở mức độ lớn nhất trên loài người, trước khi Đấng Cứu Chuộc đến để mua lấy một sự sống chẳng bao giờ dứt.

Sẽ không thích hợp cho Chúa Giê-xu Christ đến trước thời Môi-se; vì cho đến lúc ấy loài người chưa hoàn toàn bội đạo khỏi Đức Chúa Trời chân thật; họ chưa sa vào bóng tối ngoại giáo một cách phổ quát; và vì thế nhu cầu về Chúa Giê-xu Christ, ánh sáng của thế gian, chưa được thấy rõ. Hậu quả đáng thương của sự sa ngã đối với sự chết của loài người chưa được tỏ ra trọn vẹn cho đến lúc ấy; vì tuổi thọ con người chưa bị rút ngắn đến mức như hiện nay, cho đến khoảng thời Môi-se.

Thật thích hợp nhất rằng thời điểm Đấng Mê-si-a đến không phải cho đến khi mọi dân tộc, trừ con cái Y-sơ-ra-ên, đã chìm lâu trong bóng tối ngoại giáo; hầu cho sự vô phương cứu chữa của bệnh tật họ được thấy rõ qua kinh nghiệm lâu dài, và nhờ đó sự cần thiết tuyệt đối của Thầy Thuốc từ trời được tỏ ra.

Một lý do khác tại sao Chúa Giê-xu Christ không đến ngay sau trận lụt, có lẽ là, để đất được đầy người, hầu cho Ngài có vương quốc rộng lớn hơn, hầu cho những hiệu quả của ánh sáng, quyền năng và ân điển của Ngài được tôn vinh, và hầu cho chiến thắng của Ngài trên Sa-tan được rạng rỡ hơn trong vô số cuộc chinh phục của Ngài. Cũng cần thiết rằng sự đến của Chúa Giê-xu Christ phải cách Môi-se nhiều thế kỷ, hầu cho Hội Thánh được chuẩn bị bởi Đấng Mê-si-a được hình bóng, được báo trước và được trông đợi từ lâu. Không thích hợp cho Chúa Giê-xu Christ đến trước cuộc lưu đày Ba-by-lôn, vì vương quốc của Sa-tan lúc ấy chưa lên đến cực đỉnh. Thế giới ngoại giáo trước đó gồm những vương quốc nhỏ hơn. Nhưng Đức Chúa Trời thấy phải lẽ rằng Đấng Mê-si-a đến trong thời một trong bốn đế quốc lớn. Cũng không thích hợp cho Ngài đến trong thời đế quốc Ba-by-lôn, đế quốc Ba-tư, hay đế quốc Hy-lạp. Ý muốn của Đức Chúa Trời là Con Ngài xuất hiện trong thế gian trong thời đế quốc La-mã, đế quốc lớn nhất và mạnh nhất, tức là vương quốc hữu hình của Sa-tan trong thế gian; hầu cho, bằng cách thắng hơn đế quốc ấy, Ngài thắng hơn vương quốc của Sa-tan cách tỏ tường trong sức mạnh và vinh quang lớn nhất của nó, và nhờ đó đạt được chiến thắng trọn vẹn hơn trên chính Sa-tan.

Không thích hợp cho Chúa Giê-xu Christ đến trước cuộc lưu đày Ba-by-lôn. Vì, trước đó, chúng ta không có sử ký về tình trạng thế giới ngoại giáo, để cho chúng ta một ý niệm về nhu cầu của Đấng Cứu Thế. Hơn nữa, học vấn không thịnh hành lắm, và vì thế đã không có cơ hội để tỏ ra sự bất lực của học vấn và sự khôn ngoan loài người trong việc cải hóa và cứu loài người. Lại nữa, người Giu-đa chưa bị phân tán khắp thế gian, như sau này họ bị phân tán; và vì thế mọi sự chưa được chuẩn bị về phương diện này cho sự đến của Chúa Giê-xu Christ. Sự cần thiết phải bãi bỏ chế độ Giu-đa lúc ấy chưa được thấy rõ như về sau, vì sự phân tán của người Giu-đa; con đường cho sự truyền bá Phúc Âm cũng chưa được dọn sẵn như về sau, bởi chính sự phân tán ấy. Có thể kể ra nhiều điều khác, nhờ đó sẽ thấy rõ, rằng không một thời kỳ nào khác trước chính thời điểm Chúa Giê-xu Christ đến, lại thích hợp cho sự xuất hiện của Ngài.

Thứ ba, điều tiếp theo tôi muốn lưu ý về sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ, là sự vĩ đại của biến cố này. Sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ là điều lớn lao và kỳ diệu hơn bất cứ điều gì đã từng xảy ra. Sự sáng tạo thế gian là một điều rất lớn lao, nhưng không lớn bằng sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ. Đức Chúa Trời dựng nên loài thọ tạo là một điều lớn lao, nhưng không lớn bằng chính Đấng Sáng Tạo trở thành loài thọ tạo. Chúng ta đã nói đến nhiều điều lớn lao đã được hoàn thành giữa sự sa ngã của loài người và sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ: nhưng Đức Chúa Trời trở thành người còn lớn hơn hết thảy. Bấy giờ Đấng vĩ đại nhất đã được sinh ra, Đấng chưa từng có và sẽ chẳng bao giờ có ai sánh bằng.

Thứ tư, xin lưu ý, về sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ, những hoàn cảnh đáng ghi nhớ của nó. Ngài được sinh ra bởi một trinh nữ nghèo; một người tin kính thánh khiết, nhưng nghèo, như thấy rõ qua của lễ bà dâng trong lễ thanh tẩy: Lu-ca 2:24. "và để dâng một của tế lễ theo như lời Chúa phán trong luật pháp, tức là một cặp chim cu hay là hai con bồ câu con." Điều ấy nhắc đến Lê-vi Ký 5:7. "Nếu không có thế dâng một chiên con, thì phải vì tội mình đã phạm, đem đến cho Đức Giê-hô-va hai con chim cu hay là hai con bồ câu con." Và trinh nữ nghèo này đã hứa gả cho một người chồng cũng chỉ là một người nghèo. Dù cả hai đều thuộc dòng dõi vua Đa-vít, là dòng dõi tôn quý nhất, và Giô-sép là người thừa kế vương quyền cách chính đáng; nhưng gia đình ấy đã sa sút đến cảnh rất thấp hèn; điều ấy được diễn tả bằng hình ảnh nhà trại của Đa-vít đã đổ, A-mốt 9:11. "Trong ngày đó, ta sẽ dựng lại nhà trại của Đa-vít là đã đổ, bít lại những chỗ rách của nó; ta sẽ dựng lại những nơi đổ nát của nó, và sẽ xây nó lại như ngày xưa."

Ngài được sinh ra trong thành Bết-lê-hem, như đã được báo trước: (Mi-chê 5:2.) và có một sự quan phòng rất đáng ghi nhớ của Đức Chúa Trời để đưa đến sự ứng nghiệm lời tiên tri này, là việc kiểm tra dân số khắp thế gian của Sê-sa Au-gút-tơ, (Lu-ca 2.) Ngài được sinh ra trong tình trạng rất thấp hèn, ngay trong chuồng súc vật, và được đặt nằm trong máng cỏ.

Thứ năm, xin lưu ý những sự việc đi kèm biến cố lớn này. — Và,

1. Sự trở lại của Đức Thánh Linh; điều ấy thật ra đã bắt đầu một chút trước đó, nhưng đã được ban cho nhân dịp sự sinh ra của Ngài. Trước đây tôi đã lưu ý rằng ơn tiên tri đã dứt, không lâu sau Ma-la-chi. Từ khoảng thời gian ấy các khải tượng và sự mặc khải trực tiếp cũng dứt. Nhưng nhân dịp này, chúng được ban lại, và Đức Thánh Linh trong những công tác ấy trở lại. Trường hợp được tỏ ra đầu tiên của sự khôi phục ấy là khải tượng của Xa-cha-ri, cha của Giăng Báp-tít, (Lu-ca 1.) Kế đến là khải tượng mà trinh nữ Ma-ri đã thấy, (cùng chương.) Thứ ba là khải tượng mà Giô-sép đã thấy, (Ma-thi-ơ 1.) Tiếp theo, Đức Thánh Linh được ban cho Ê-li-sa-bét, (Lu-ca 1:41.) Kế đến, được ban cho Ma-ri, như thấy trong bài ca của bà, (Lu-ca 1:46, v.v.) Rồi lại cho Xa-cha-ri, (cùng chương câu 67 — bản in ghi câu 64.) Rồi được sai đến với những người chăn chiên, (Lu-ca 2:9.) Rồi được ban cho Si-mê-ôn, (Lu-ca 2:25.) Rồi cho An-ne, (câu 36.) Rồi cho các bác sĩ ở phương đông. Rồi lại cho Giô-sép, dẫn ông trốn qua Ê-díp-tô; và sau đó dẫn ông trở về.

2. Sự việc đi kèm tiếp theo của sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ là, sự chú ý lớn lao đã dành cho nó trên trời và dưới đất. Việc các cư dân vinh hiển của thế giới thiên thượng đã chú ý đến nó ra sao, thấy rõ qua những bài ca vui mừng của họ nhân dịp này, mà những người chăn chiên đã nghe trong đêm. Đó là biến cố lớn nhất của sự quan phòng mà các thiên sứ từng chứng kiến. Chúng ta đọc thấy họ hát ngợi khen khi thấy sự hình thành của thế giới thấp này: Gióp 38:7. "Trong khi các sao mai đồng hát, và các con trai Đức Chúa Trời reo mừng." Và họ cũng làm như vậy, nhân dịp lớn hơn nhiều này, sự sinh ra của Con Đức Chúa Trời, là Đấng Sáng Tạo thế gian.

Các thiên sứ vinh hiển từ trước đến nay vẫn trông đợi biến cố này. Họ đã chú ý nhiều đến những lời tiên tri và lời hứa về những điều này: vì chúng ta được cho biết, họ ước ao xem thấu những công việc của sự cứu chuộc, 1 Phi-e-rơ 1:12. Họ đã là những đầy tớ của Chúa Giê-xu Christ trong công việc cứu chuộc này, trong mọi bước của nó từ chính lúc loài người sa ngã; như trong cách Đức Chúa Trời đối đãi với Áp-ra-ham, với Gia-cốp, và với dân Y-sơ-ra-ên. Và hẳn nhiên họ đã từ lâu vui mừng trông đợi sự đến của Chúa Giê-xu Christ; nhưng nay họ thấy nó đã được hoàn thành, nên họ vui mừng lớn và hát ngợi khen nhân dịp này.

Ê-li-sa-bét và trinh nữ Ma-ri đã chú ý đến nó trước khi Chúa Giê-xu Christ sinh ra; chưa kể Giăng Báp-tít trước khi sinh ra, khi ông nhảy mừng trong lòng mẹ như vì vui mừng, khi nghe tiếng chào của Ma-ri. Ê-li-sa-bét và Ma-ri cùng nhau vui mừng ngợi khen Đức Chúa Trời, với Chúa Giê-xu Christ và người đi trước Ngài trong lòng họ, và Đức Thánh Linh trong linh hồn họ. Và sau đó, những người chăn chiên, và những người thánh như Xa-cha-ri, Si-mê-ôn, và An-ne, đã vui mừng chú ý đến biến cố này biết bao! Họ ngợi khen Đức Chúa Trời nhân dịp ấy dường nào! Như vậy các cư dân trên trời, và Hội Thánh dưới đất, hiệp một trong sự vui mừng và ngợi khen nhân dịp này.

Phần lớn vũ trụ vui mừng chú ý đến sự nhập thể của Chúa Giê-xu Christ. Trời chú ý đến nó, và các cư dân hát vì vui mừng. Thế giới thấp này của loài người, cả người Giu-đa lẫn dân Ngoại, đều chú ý đến nó. Đức Chúa Trời đẹp lòng tôn vinh Con Ngài, bằng cách cảm động cách lạ lùng một số người khôn ngoan nhất trong dân Ngoại đến từ hành trình xa để xem và thờ lạy Ngài lúc Ngài sinh ra. Họ được dẫn dắt bởi một ngôi sao kỳ diệu, báo hiệu sự sinh ra của Đấng vinh hiển là sao mai sáng chói, đi trước, và dẫn họ đến chính nơi con trẻ ở. Có người nghĩ họ được dạy dỗ bởi lời tiên tri của Ba-la-am, người ở về phía đông, đã báo trước sự đến của Chúa Giê-xu Christ như một ngôi sao sẽ mọc lên từ Gia-cốp. Hoặc họ có thể được dạy dỗ bởi sự trông đợi chung về sự đến của Đấng Mê-si-a vào khoảng thời gian ấy, từ những lời tiên tri của người Giu-đa về Ngài trong sự phân tán của họ khắp các nơi trên thế gian.

3. Sự việc đi kèm tiếp theo của sự sinh ra của Chúa Giê-xu Christ là lễ cắt bì của Ngài. Nhưng điều này có thể nói đúng hơn dưới một đề mục khác, nên tôi sẽ không bàn đến bây giờ.

4. Sự việc đi kèm tiếp theo là lần đầu tiên Ngài đến đền thờ thứ hai, khi còn là hài nhi, nhân dịp lễ thanh tẩy của trinh nữ được phước. Chúng ta đọc, A-ghê 2:7. "Ta cũng sẽ làm rúng động hết thảy các nước, và những sự ao ước của các nước hầu đến; rồi ta sẽ làm cho vinh quang đầy dẫy nhà này, tức là đền thờ." Và trong Ma-la-chi 3:1. "Chúa mà các ngươi tìm kiếm sẽ thình lình vào trong đền thờ Ngài, tức là thiên sứ của sự giao ước." Và nay là trường hợp đầu tiên của sự ứng nghiệm những lời tiên tri này.

5. Sự việc đi kèm cuối cùng tôi sẽ nhắc đến là vương trượng lìa khỏi Giu-đa, trong cái chết của Hê-rốt Cả. Vương trượng chưa bao giờ lìa hẳn khỏi Giu-đa cho đến lúc này. Vương trượng của Giu-đa đã suy giảm nhiều trong cuộc phản loạn của mười chi phái vào thời Giê-rô-bô-am; và vương trượng đã lìa khỏi Y-sơ-ra-ên hay Ép-ra-im vào lúc mười chi phái bị Sanh-ma-na-sa bắt lưu đày. Nhưng nó còn lại trong chi phái Giu-đa, dưới các vua thuộc nhà Đa-vít. Và khi các chi phái Giu-đa và Bên-gia-min bị Nê-bu-cát-nết-sa bắt lưu đày, vương trượng của Giu-đa đã dứt một thời gian ngắn, cho đến khi trở về từ cuộc lưu đày dưới thời Si-ru: rồi, dù họ không còn là chính quyền độc lập, như trước kia, mà phải thần phục các vua Ba-tư; nhưng quan cai trị của họ là người của chính họ, có quyền sinh sát, và họ được cai trị theo luật pháp của mình; và như thế Giu-đa đã có đấng lập luật từ giữa chân mình trong thời các đế quốc Ba-tư và Hy-lạp. Về cuối thời đế quốc Hy-lạp, dân chúng được cai trị bởi các vua của chính mình, thuộc dòng dõi Ma-ca-bê, gần một trăm năm; và sau đó họ bị người La-mã chinh phục. Nhưng người La-mã vẫn để họ được cai trị theo luật pháp của mình, và có một vua của mình, là Hê-rốt Cả, trị vì khoảng bốn mươi năm, cai trị với quyền vua đúng nghĩa, chỉ triều cống người La-mã. Nhưng ngay sau khi Chúa Giê-xu Christ sinh ra thì ông chết, như chúng ta có chép, Ma-thi-ơ 2:19. và A-chê-lao kế vị ông; nhưng chẳng bao lâu bị hoàng đế La-mã phế truất; rồi vương trượng lìa khỏi Giu-đa. Từ đó không còn vua trần thế nào của Giu-đa nữa, dân ấy cũng không còn quan cai trị từ giữa mình, mà bị một tổng đốc La-mã sai đến cai trị; và họ không còn quyền sinh sát trong mình. Vì thế người Giu-đa nói với Phi-lát, "Chúng tôi không có phép giết ai," Giăng 18:31. Như vậy vương trượng lìa khỏi Giu-đa khi Si-lô đến.

PHẦN II.

SỰ MUA CHUỘC SỰ CỨU CHUỘC

Đã xét như vậy sự Chúa Giê-xu Christ đến trong thế gian, và Ngài mang lấy bản tính chúng ta, để đặt mình vào khả năng mua chuộc sự cứu chuộc, tôi nay đến để tỏ ra ý nghĩa của sự mua chuộc sự cứu chuộc, đưa ra một số nhận xét chung về những điều nhờ đó sự mua chuộc này đã được thực hiện — rồi xét kỹ hơn những điều Chúa Giê-xu Christ đã làm và đã chịu, nhờ đó sự mua chuộc ấy đã được thực hiện.

MỤC I.

Chính sự mua chuộc là gì?

Qua việc Chúa Giê-xu Christ mua chuộc sự cứu chuộc, hai điều được hàm ý, là sự đền tội của Ngài, và công đức của Ngài. Mọi sự đều được thực hiện bởi giá mà Chúa Giê-xu Christ đã trả, giá ấy làm hai việc: nó trả nợ của chúng ta, và như thế nó đền tội; nó sắm được quyền hưởng hạnh phúc cho chúng ta, và như thế nó lập công đức. Sự đền tội của Chúa Giê-xu Christ là để giải cứu chúng ta khỏi khốn khổ, và công đức của Chúa Giê-xu Christ là để mua hạnh phúc cho chúng ta.

Chữ mua chuộc, trong mối liên hệ này, được dùng hoặc theo nghĩa hẹp hơn hoặc theo nghĩa rộng hơn. Nó thường được dùng theo nghĩa hẹp, chỉ công đức của Chúa Giê-xu Christ; và đôi khi theo nghĩa rộng, chỉ cả sự đền tội lẫn công đức của Ngài. Thật vậy, hầu hết các chữ dùng trong vấn đề này đều có nhiều nghĩa. Như vậy đôi khi các nhà thần học dùng chữ công đức cho toàn bộ giá mà Chúa Giê-xu Christ đã dâng, cả phần đền tội lẫn phần lập công đức cách tích cực. Và chữ đền tội đôi khi cũng được dùng, không chỉ cho sự chuộc tội của Ngài, mà còn cho sự vâng phục lập công đức của Ngài. Vì theo một nghĩa nào đó, không chỉ chịu hình phạt, mà vâng phục cách tích cực, cũng cần thiết để làm thỏa mãn luật pháp. Lý do của cách dùng khác nhau các thuật ngữ này dường như là, sự đền tội và công đức không khác nhau nhiều về thực chất bằng về quan hệ. Cả hai đều gồm việc trả một giá quý báu, một giá có giá trị vô hạn: nhưng chỉ giá ấy, xét về phương diện món nợ phải trả, thì gọi là sự đền tội; và xét về phương diện điều tốt lành tích cực phải đạt được, thì gọi là công đức. Sự khác nhau giữa trả nợ và mua cách tích cực một điều tốt lành là khác nhau về quan hệ hơn là về bản chất. Ai trả giá để trả nợ, theo một nghĩa nào đó cũng là mua: người ấy mua sự tự do khỏi nghĩa vụ. Và ai trả giá để mua một điều tốt lành, cũng như đã đền tội: người ấy làm thỏa mãn những đòi hỏi có điều kiện của người mình trả cho. Bấy nhiêu cũng đủ về ý nghĩa của sự mua chuộc của Chúa Giê-xu Christ.

MỤC II.

Một số nhận xét chung về những điều nhờ đó sự mua chuộc này đã được thực hiện.

1. Và ở đây xin lưu ý, Rằng bất cứ điều gì trong Chúa Giê-xu Christ có tính chất đền tội, là nhờ sự chịu khổ hay sự hạ mình có trong đó; nhưng bất cứ điều gì có tính chất công đức, là nhờ sự vâng phục hay sự công chính có trong đó. Sự đền tội của Chúa Giê-xu Christ gồm việc Ngài đáp ứng những đòi hỏi của luật pháp trên con người, là những đòi hỏi phát sinh sau khi luật pháp bị vi phạm. Những đòi hỏi ấy được đáp ứng bằng cách chịu hình phạt của luật pháp. Công đức của Chúa Giê-xu Christ gồm những điều Ngài đã làm để đáp ứng những đòi hỏi, có trước khi loài người vi phạm luật pháp, hay để làm trọn điều luật pháp đòi hỏi trước khi loài người phạm tội, tức là sự vâng phục.

Sự đền tội hay sự chuộc tội của Chúa Giê-xu Christ gồm hoặc việc Ngài chịu điều dữ, hoặc việc Ngài chịu hạ mình. Chúa Giê-xu Christ không chỉ đền tội bằng sự chịu khổ đúng nghĩa, mà bằng bất cứ điều gì có tính chất hạ mình và hạ thấp hoàn cảnh. Như vậy Ngài đã đền tội bằng cách tiếp tục ở dưới quyền sự chết, trong khi nằm chôn trong mồ; dù sau khi đã chết, thân thể hay linh hồn Ngài đều không thật sự chịu khổ gì. Bất cứ điều gì Chúa Giê-xu Christ phải chịu mà là hậu quả tư pháp của tội lỗi, đều có tính chất đền tội cho tội lỗi. Nhưng không chỉ sự chịu khổ đúng nghĩa, mà mọi sự hạ mình và hạ thấp trạng thái cùng hoàn cảnh của loài người xuống dưới sự tôn quý và phẩm giá nguyên thủy, như thân thể Ngài còn ở dưới sự chết, thân thể và linh hồn Ngài còn lìa nhau, v.v. đều là hậu quả tư pháp của tội lỗi. Và mọi điều Chúa Giê-xu Christ đã làm trong trạng thái hạ mình của Ngài, có tính chất vâng phục, đức hạnh luân lý hay sự tốt lành, đều có tính chất công đức trong đó, và là một phần của giá mà nhờ đó Ngài đã mua hạnh phúc cho những người được chọn.

2. Cả sự đền tội của Chúa Giê-xu Christ cho tội lỗi, lẫn việc Ngài lập công đức hạnh phúc bởi sự công chính của Ngài, đều được tiến hành suốt thời gian Ngài hạ mình. Sự đền tội của Chúa Giê-xu Christ cho tội lỗi không phải chỉ bởi những sự chịu khổ cuối cùng của Ngài, dù chủ yếu là bởi chúng; nhưng mọi sự chịu khổ của Ngài, và mọi sự hạ mình của Ngài, từ giây phút đầu tiên của sự nhập thể cho đến sự sống lại của Ngài, đều có tính đền tội hay làm thỏa mãn. Sự đền tội của Chúa Giê-xu Christ chủ yếu bởi sự chết của Ngài, vì những sự chịu khổ và hạ mình của Ngài trong đó là lớn nhất. Nhưng mọi sự chịu khổ khác của Ngài, và mọi sự hạ mình khác của Ngài, suốt dọc đường đều có tính chất đền tội; những hoàn cảnh thấp hèn trong đó Ngài được sinh ra; việc Ngài được sinh bởi một trinh nữ nghèo, trong chuồng súc vật, và đặt nằm trong máng cỏ; việc Ngài mang lấy bản tính con người trong trạng thái thấp hèn của nó, và dưới những sự yếu đuối mà sự sa ngã đã mang đến cho nó; việc Ngài được sinh ra trong hình dạng của xác thịt tội lỗi, v.v. Và cũng vậy mọi sự chịu khổ của Ngài trong thời thơ ấu và thời niên thiếu, và mọi sự lao nhọc, khinh dể, sỉ nhục, cám dỗ, và khó khăn đủ loại mà Ngài đã chịu suốt cả cuộc đời, đều có tính chất đền tội và làm thỏa mãn. — Và cũng vậy việc Ngài mua hạnh phúc bởi sự công chính của Ngài cũng được tiến hành suốt thời gian Ngài hạ mình cho đến sự sống lại: không chỉ trong sự vâng phục Ngài đã thực hiện suốt cuộc đời, mà còn trong sự vâng phục Ngài đã thực hiện khi phó mạng sống mình.

3. Chính bởi những điều ấy mà Chúa Giê-xu Christ đã làm thỏa mãn sự công chính của Đức Chúa Trời, và cũng đã mua sự hạnh phúc đời đời. Ngài không đền tội bằng một số điều, rồi lập nên sự công chính bằng những điều khác biệt; nhưng trong cùng những hành động mà nhờ đó Ngài đã lập nên sự công chính, Ngài cũng đã đền tội, chỉ xét theo quan hệ khác nhau. Một và cùng một hành động của Chúa Giê-xu Christ, xét về sự vâng phục có trong đó, là một phần của sự công chính của Ngài, và đã mua thiên đàng: nhưng xét về sự từ bỏ mình, sự khó khăn, và sự hạ mình, mà với đó Ngài đã thực hiện nó, thì có tính chất đền tội cho tội lỗi, và đã sắm được sự tha thứ cho chúng ta. Như vậy việc Ngài đi khắp nơi làm việc lành, rao giảng Phúc Âm, và dạy dỗ các môn đồ Ngài, là một phần của sự công chính của Ngài, và là sự mua thiên đàng, vì nó được thực hiện trong sự vâng phục Cha; và chính điều ấy là một phần của sự đền tội của Ngài, vì Ngài đã làm nó với lao nhọc, phiền toái, và mệt mỏi lớn, và dưới những cám dỗ lớn, tự phơi mình ra trước sự sỉ nhục và khinh dể. Như vậy việc Ngài phó mạng sống mình có tính chất đền tội cho sự công chính bị xúc phạm của Đức Chúa Trời, xét như việc Ngài gánh hình phạt thay cho chúng ta: nhưng xét như một hành động vâng phục Đức Chúa Trời, Đấng đã truyền cho Ngài điều này, rằng Ngài phải phó mạng sống mình vì kẻ có tội, thì đó là một phần của sự công chính và sự mua chuộc của Ngài, và cũng là phần chính yếu nhất của sự công chính của Ngài như nó là phần chính yếu nhất của sự đền tội của Ngài. Và để lấy lễ cắt bì làm thí dụ, điều Ngài đã chịu trong đó, có tính chất đền tội: huyết đã đổ ra trong đó là huyết đền tội; nhưng vì đó là sự tuân theo luật pháp Môi-se, nó là một phần của sự công chính lập công đức của Ngài. Dù đó không đúng nghĩa là hành động của bản tính con người, vì Ngài còn là hài nhi; nhưng bản tính con người là đối tượng của nó, và là hành động của thân vị Ngài, nó được chấp nhận như một hành động vâng phục của Ngài, với tư cách Đấng Trung Gian của chúng ta. — Và ngay cả việc Ngài được sinh ra trong tình trạng thấp hèn như vậy, cũng có tính chất đền tội vì sự hạ mình có trong đó; và có tính chất công đức, vì đó là hành động của thân vị Ngài trong sự vâng phục Cha, điều mà ý muốn của bản tính con người đã ưng thuận, dù trước đó không có hành động nào của ý muốn của bản tính con người. Những điều này cũng đủ làm nhận xét chung, về sự mua chuộc sự cứu chuộc mà Chúa Giê-xu Christ đã thực hiện.

MỤC III.

Những điều cụ thể nhờ đó sự mua chuộc đã được thực hiện. — Sự vâng phục và sự công chính của Chúa Giê-xu Christ.

Tôi nay tiến đến xét những điều đã diễn ra trong thời gian Chúa Giê-xu Christ hạ mình, trước hết, về sự vâng phục và sự công chính của Ngài. Và điều này có thể chia theo ba cách. Vì vậy tôi sẽ xét sự vâng phục của Ngài, về các luật pháp mà Ngài đã vâng theo — các giai đoạn khác nhau của đời Ngài trong đó Ngài đã thực hiện nó — và các đức hạnh Ngài đã thể hiện trong sự vâng phục của Ngài.

I. Cách chia thứ nhất các hành động công chính của Chúa Giê-xu Christ là về các luật pháp mà Ngài đã vâng theo. Nhưng ở đây phải lưu ý chung, rằng mọi điều răn mà Chúa Giê-xu Christ đã vâng theo đều có thể quy về một luật, và đó là điều mà sứ đồ gọi là luật pháp của việc làm, Rô-ma 3:27. Mọi mạng lệnh mà Chúa Giê-xu Christ đã vâng theo đều có thể quy về luật pháp lớn lao và đời đời ấy của Đức Chúa Trời, chứa trong giao ước của việc làm, quy tắc đời đời về điều phải mà Đức Chúa Trời đã lập giữa Ngài và loài người. Chúa Giê-xu Christ đến trong thế gian để làm trọn và đáp ứng giao ước của việc làm; tức là, giao ước phải đứng vững đời đời như một quy tắc phán xét. Giao ước mà chúng ta đã vi phạm, là giao ước phải được làm trọn.

Luật pháp của việc làm này thật ra bao gồm mọi luật pháp của Đức Chúa Trời đã từng ban cho loài người; vì đó là một quy tắc chung của luật pháp của việc làm, và thật ra của luật pháp tự nhiên, Rằng Đức Chúa Trời phải được vâng theo, và Ngài phải được phục tùng trong bất cứ điều răn tích cực nào Ngài đẹp lòng ban ra. Đó là một quy tắc của luật pháp của việc làm, Rằng con người phải vâng theo cha mẹ trần gian: và chắc chắn đó cũng là một quy tắc của cùng luật pháp ấy, Rằng chúng ta phải vâng theo Cha trên trời: và như vậy luật pháp của việc làm đòi hỏi sự vâng theo mọi mạng lệnh tích cực của Đức Chúa Trời. Nó đòi hỏi sự vâng theo của A-đam đối với mạng lệnh tích cực ấy, Chớ ăn trái cấm; và nó đòi hỏi sự vâng theo của người Giu-đa đối với mọi mạng lệnh tích cực của chế độ họ. Khi Đức Chúa Trời truyền cho Giô-na trỗi dậy và đi đến Ni-ni-ve, luật pháp của việc làm đòi hỏi ông phải vâng theo: và như vậy nó đòi hỏi sự vâng theo của Chúa Giê-xu Christ đối với mọi mạng lệnh tích cực mà Đức Chúa Trời đã ban cho Ngài.

Nhưng, cụ thể hơn, các mạng lệnh của Đức Chúa Trời mà Chúa Giê-xu Christ đã vâng theo, có ba loại; đó là những điều Ngài phải phục tùng hoặc đơn thuần với tư cách con người, hoặc với tư cách người Giu-đa, hoặc thuần túy với tư cách Đấng Trung Gian.

1. Ngài đã vâng theo những mạng lệnh mà Ngài phải phục tùng đơn thuần với tư cách con người. Đó là các mạng lệnh của luật pháp luân lý, tức là luật pháp đã được ban tại núi Si-na-i, viết trên hai bảng đá, bắt buộc loài người mọi thời đại và mọi dân tộc trên thế gian.

2. Ngài đã vâng theo mọi luật pháp mà Ngài phải phục tùng vì là người Giu-đa. Như vậy Ngài đã phục tùng luật pháp nghi lễ, và đã tuân theo nó. Ngài đã tuân theo nó trong việc chịu cắt bì ngày thứ tám; và Ngài đã nghiêm nhặt vâng theo nó trong việc lên Giê-ru-sa-lem đến đền thờ ba lần mỗi năm; ít nhất sau khi Ngài đến tuổi mười hai, dường như là tuổi mà các nam bắt đầu lên đền thờ. Và như vậy Chúa Giê-xu Christ thường xuyên dự lễ thờ phượng tại đền thờ, và tại các nhà hội.

Vào đầu mục vâng phục này có thể kể sự phục tùng của Ngài đối với lễ báp-têm của Giăng. Vì đó là một mạng lệnh đặc biệt cho người Giu-đa, phải ra cùng Giăng Báp-tít, và chịu ông làm phép báp-têm; và vì thế Chúa Giê-xu Christ, là người Giu-đa, đã phải phục tùng mạng lệnh này: và vì thế, khi Ngài đến cùng Giăng để chịu người làm phép báp-têm, và Giăng từ chối, rằng chính ông cần phải chịu Ngài làm phép báp-têm, Ngài đã đưa ra lý do này, Rằng cần thiết Ngài phải làm như vậy, hầu cho Ngài làm trọn mọi việc công chính. (Xem Ma-thi-ơ 3:13-15.)

3. Chúa Giê-xu Christ đã phục tùng luật pháp trung gian; hay luật pháp chỉ liên quan thuần túy đến chức vụ Trung Gian của Ngài. Đó là những mạng lệnh mà Cha đã truyền cho Ngài phải dạy những đạo lý ấy, phải rao giảng Phúc Âm, phải làm những phép lạ ấy, phải gọi những môn đồ ấy, phải lập những nghi thức thánh ấy, và cuối cùng phải phó mạng sống mình: vì Ngài đã làm mọi điều này trong sự vâng theo những mạng lệnh Ngài đã nhận của Cha, như Ngài vẫn thường nói với chúng ta, (Giăng 10:18. 14:31.) Những mạng lệnh này Ngài không phải phục tùng đơn thuần với tư cách con người; vì chúng không thuộc về những người khác: Ngài cũng không phải phục tùng chúng với tư cách người Giu-đa; vì chúng không phải là một phần của luật pháp Môi-se: nhưng đó là những mạng lệnh Ngài đã nhận của Cha, chỉ liên quan thuần túy đến chức vụ Trung Gian của Ngài.

Sự công chính của Chúa Giê-xu Christ, mà nhờ đó Ngài đã sắm được thiên đàng cho chính Ngài, và cho mọi kẻ tin Ngài, chủ yếu gồm sự vâng theo luật pháp trung gian này: vì trong việc làm trọn luật pháp này gồm công việc và phận sự chính của Ngài trong thế gian. Lịch sử của các sách Phúc Âm chủ yếu kể lại sự vâng theo luật pháp này của Ngài. Phần vâng phục này của Ngài đi kèm với sự khó khăn lớn nhất; và vì thế sự vâng phục của Ngài trong đó là lập công đức nhất. Điều Chúa Giê-xu Christ phải làm trong thế gian vì là Đấng Trung Gian, khó hơn vô cùng điều Ngài phải làm đơn thuần với tư cách con người, hay với tư cách người Giu-đa. Vào sự vâng theo luật pháp trung gian này thuộc việc Ngài trải qua những sự chịu khổ cuối cùng của Ngài, bắt đầu bằng sự hấp hối trong vườn, và kết thúc bằng sự sống lại của Ngài.

Như sự vâng phục của A-đam thứ nhất, mà trong đó sự công chính của ông sẽ gồm, nếu ông đã đứng vững, chủ yếu sẽ gồm sự vâng theo luật pháp đặc biệt mà ông phải phục tùng với tư cách đầu và bảo lãnh luân lý của loài người, tức là mạng lệnh kiêng cây biết điều thiện và điều ác; cũng vậy sự vâng phục của A-đam thứ hai, mà trong đó sự công chính của Ngài gồm, chủ yếu nằm trong sự vâng theo luật pháp đặc biệt mà Ngài phải phục tùng với tư cách Đấng Trung Gian và Đấng Bảo Lãnh cho loài người.

Trước khi tôi tiến đến cách chia tiếp theo về sự công chính của Chúa Giê-xu Christ, tôi muốn lưu ý ba điều về sự vâng theo các luật pháp này của Ngài.

1. Ngài đã thực hiện sự vâng phục ấy cách trọn vẹn về mọi phương diện. Nó trọn vẹn về công việc được truyền; và về nguyên tắc mà từ đó Ngài vâng theo. Nó trọn vẹn về mục đích Ngài hành động vì đó; Ngài chẳng bao giờ có mục đích riêng tư nào, mà nhắm cách trọn vẹn vào điều mà luật pháp của Đức Chúa Trời đòi hỏi. Nó trọn vẹn về cách thức thực hiện: mọi chi tiết của mỗi hành động đều hoàn toàn phù hợp với mạng lệnh. Nó trọn vẹn về mức độ thực hiện: Ngài đã hành động hoàn toàn đúng với quy tắc. — Nó trọn vẹn về sự bền bỉ vâng theo, không gián đoạn; và về sự kiên trì. Ngài đã giữ vững sự vâng phục trọn vẹn đến cùng, trong mọi biến đổi Ngài đã trải qua, và mọi thử thách ở trước mặt Ngài.

Tính lập công đức của sự vâng phục của Chúa Giê-xu Christ, tùy thuộc vào sự trọn vẹn của nó. Nếu nó đã thất bại trong bất cứ trường hợp nào, nó đã không thể lập công đức: vì sự vâng phục không trọn vẹn thì không được chấp nhận như sự vâng phục nào cả trước mặt luật pháp của việc làm, mà Chúa Giê-xu Christ đã phải phục tùng. Điều không đáp ứng trọn vẹn luật pháp thì không được chấp nhận là sự vâng theo luật pháp ấy.

2. Sự vâng phục của Chúa Giê-xu Christ đã được thực hiện qua những thử thách và cám dỗ lớn nhất mà bất cứ sự vâng phục nào từng trải qua. Sự vâng phục của Ngài đi kèm với những khó khăn lớn nhất, và sự hạ mình cực độ nhất; đó là một điều khác khiến nó lập công đức hơn và đáng cảm tạ hơn. Vâng theo người khác khi mạng lệnh của người ấy dễ dàng, thì không đáng quý bằng vâng theo khi không thể làm được nếu không có khó khăn lớn.

3. Ngài đã thực hiện sự vâng phục này với sự tôn trọng vô hạn đối với Đức Chúa Trời, và sự tôn trọng luật pháp của Ngài. Sự vâng phục Ngài đã thực hiện là với tình yêu vô hạn lớn hơn đối với Đức Chúa Trời, và sự tôn trọng thẩm quyền của Ngài, hơn sự vâng phục của các thiên sứ. Các thiên sứ thực hiện sự vâng phục của họ với sự trọn vẹn không tội lỗi của tình yêu; nhưng Chúa Giê-xu Christ đã thực hiện sự vâng phục của Ngài với tình yêu vô hạn. Dù bản tính con người của Chúa Giê-xu Christ không có khả năng yêu cách vô hạn tuyệt đối, nhưng sự vâng phục của Chúa Giê-xu Christ trong bản tính ấy, là sự vâng phục của thân vị Ngài, với tư cách Đức Chúa Trời-người; và vì thế có tình yêu vô hạn tỏ ra trong sự vâng phục ấy. Và điều này, cùng với phẩm giá vô hạn của Đấng đã vâng theo, đã khiến sự vâng phục của Ngài lập công đức cách vô hạn.

II. Cách chia thứ hai các hành động vâng phục của Chúa Giê-xu Christ, là về các phần khác nhau của đời Ngài, trong đó chúng đã được thực hiện. Và về phương diện này chúng có thể chia thành những hành động được thực hiện trong đời tư, và những hành động được thực hiện trong chức vụ công khai của Ngài.

Thứ nhất, Những hành động Ngài đã thực hiện trong đời tư. — Ngài đã vâng phục cách trọn vẹn trong thời thơ ấu. Ngài khác vô cùng những trẻ em khác, là những đứa, hễ bắt đầu hành động, thì bắt đầu phạm tội và phản nghịch. Ngài đã phục tùng cha mẹ trần gian, dù Ngài là Chúa của mọi sự, Lu-ca 2:51. và đã lo việc Cha Ngài ngay khi còn là con trẻ, Lu-ca 2:49 — [NEEDS REVIEW: source cites Luke ii. 42 but the "Father's business" saying is Luke 2:49; rendered as 2:49]. Bấy giờ Ngài đã bắt đầu làm trọn luật pháp trung gian mà Cha đã ban cho Ngài. Ngài tiếp tục đời tư khoảng ba mươi năm, ở tại Na-xa-rét trong nhà của Giô-sép, cha nuôi của Ngài, nơi Ngài hầu việc Đức Chúa Trời trong cương vị tư, và theo một nghề thủ công, nghề thợ mộc.

Thứ hai, Những hành động Ngài đã thực hiện trong chức vụ công khai, bắt đầu khi Ngài khoảng ba mươi tuổi, và kéo dài ba năm rưỡi cuối cùng của đời Ngài. — Hầu hết lịch sử Phúc Âm kể lại những điều đã diễn ra trong thời gian ấy. Thật vậy, toàn bộ lịch sử của Ma-thi-ơ, trừ hai chương đầu; toàn bộ Mác; toàn bộ Phúc Âm Giăng; và toàn bộ Lu-ca, trừ hai chương đầu; trừ ra những điều chúng ta thấy trong các sách Phúc Âm về chức vụ của Giăng Báp-tít. Lần đầu Chúa Giê-xu Christ xuất hiện trong chức vụ công khai của Ngài, là điều mà Kinh Thánh vẫn thường gọi là sự đến của Ngài. Như vậy Giăng nói về sự đến của Chúa Giê-xu Christ như việc tương lai, dù Ngài đã được sinh ra từ lâu trước đó.

Về chức vụ công khai của Chúa Giê-xu Christ, tôi muốn lưu ý những điều sau.

1. Người đi trước sự đến của Chúa Giê-xu Christ trong chức vụ công khai của Ngài là Giăng Báp-tít. Ông đến rao giảng sự ăn năn để được tha tội, đặng dọn đường cho sự đến của Chúa Giê-xu Christ, phù hợp với những lời tiên tri về ông, Ê-sai 40:3-5. và Ma-la-chi 4:5, 6. Người ta cho rằng Giăng Báp-tít bắt đầu chức vụ khoảng ba năm rưỡi trước Chúa Giê-xu Christ; như vậy chức vụ của Giăng và của Chúa Giê-xu Christ cộng lại, thành bảy năm, tức là tuần lễ cuối cùng của Đa-ni-ên; và thời gian này được chỉ trong Đa-ni-ên 9:27. "Người sẽ lập giao ước vững bền với nhiều người trong một tuần lễ." Chúa Giê-xu Christ đến giữa tuần lễ năm ấy, như Đa-ni-ên đã báo trước, "Và giữa tuần đó người sẽ làm cho của tế lễ và của lễ chay dứt đi." Đa-ni-ên 9:27.

Chức vụ của Giăng Báp-tít chủ yếu gồm việc rao giảng luật pháp, để thức tỉnh và cáo trách loài người về tội lỗi, đặng chuẩn bị họ cho sự đến của Chúa Giê-xu Christ, và để an ủi họ, như luật pháp phải chuẩn bị lòng cho sự tiếp nhận Phúc Âm. Một sự tuôn đổ rất đáng ghi nhớ của Đức Thánh Linh đã đi kèm chức vụ của Giăng; và hiệu quả của nó là, Giê-ru-sa-lem, cả xứ Giu-đê, và cả miền chung quanh sông Giô-đanh, đều được thức tỉnh và cáo trách. Họ ra cùng ông, và phục tùng lễ báp-têm của ông, xưng tội mình. Giăng là người lớn nhất trong mọi đấng tiên tri đã đến trước Chúa Giê-xu Christ, Ma-thi-ơ 11:11. "Quả thật, ta nói cùng các ngươi, trong những người bởi đàn bà sanh ra, không có ai được tôn trọng hơn Giăng Báp-tít;" tức là ông có chức vụ tôn quý nhất. Ông như sao mai, là sứ giả báo ngày gần đến, và là người đi trước mặt trời mọc. Các đấng tiên tri khác là những ngôi sao ban ánh sáng trong đêm; nhưng những ngôi sao ấy tắt đi khi ngày Phúc Âm đến gần. Nay sự đến của Chúa Giê-xu Christ đã rất gần, sao mai đến trước Ngài, là ngôi sao sáng nhất trong mọi ngôi sao, như Giăng Báp-tít là, theo nghĩa đã nói, người lớn nhất trong mọi đấng tiên tri. Và khi Chúa Giê-xu Christ đến trong chức vụ công khai của Ngài, ánh sáng của sao mai ấy cũng giảm đi; như chúng ta thấy, khi mặt trời mọc, nó làm giảm ánh sáng của sao mai. Như vậy Giăng Báp-tít nói về mình, Giăng 3:30. "Ngài phải dấy lên, ta phải hạ xuống." Và chẳng bao lâu sau khi Chúa Giê-xu Christ bắt đầu chức vụ công khai, Giăng Báp-tít bị giết; như sao mai còn thấy được một lúc ngắn sau khi mặt trời đã mọc, nhưng chẳng bao lâu tắt đi.

2. Sự bước vào chức vụ công khai của Chúa Giê-xu Christ là bởi lễ báp-têm, tiếp theo là sự cám dỗ trong đồng vắng. Lễ báp-têm của Ngài như là lễ tấn phong trọng thể của Ngài, nhờ đó Ngài bước vào chức vụ; và đi kèm là việc Ngài được xức dầu bằng Đức Thánh Linh, cách trọng thể và tỏ tường, Đức Thánh Linh ngự xuống trên Ngài cách biểu tượng, trong hình dạng tỏ tường như chim bồ câu, đi kèm với tiếng từ trời phán rằng, "Nầy là Con yêu dấu của ta, đẹp lòng ta mọi đường," Ma-thi-ơ 3:16, 17. Sau đó Ngài bị ma quỷ dẫn vào đồng vắng. Sa-tan đã tấn công Ngài dữ dội ngay lúc Ngài mới bước vào công việc; và bấy giờ Ngài đã có một thử thách đáng ghi nhớ về sự vâng phục; nhưng Ngài đã thắng. Kẻ đã thành công với A-đam thứ nhất, đã không thành công gì với A-đam thứ hai.

3. Tôi muốn lưu ý đến công việc mà Chúa Giê-xu Christ đã làm trong chức vụ của Ngài. Và ở đây có ba điều chủ yếu cần lưu ý, tức là sự rao giảng của Ngài, việc Ngài làm phép lạ, và việc Ngài gọi và lập các môn đồ cùng các đầy tớ của vương quốc Ngài.

(1.) Sự rao giảng Phúc Âm của Ngài. Phần lớn công việc của chức vụ công khai của Ngài gồm điều này; và phần lớn sự vâng phục mà nhờ đó Ngài đã mua sự cứu rỗi cho chúng ta, là ở việc Ngài nói những điều Cha đã truyền cho Ngài. Ngài đã tỏ ra tâm ý và ý muốn của Đức Chúa Trời cách rõ ràng và đầy dẫy hơn bao giờ đã từng được tỏ ra trước đó. Ngài đã đến từ lòng Cha, biết trọn tâm ý Ngài, và có khả năng tốt nhất để tỏ ra nó. Như mặt trời, hễ mọc lên, thì bắt đầu chiếu sáng; cũng vậy Chúa Giê-xu Christ, hễ bước vào chức vụ công khai, thì bắt đầu soi sáng thế gian bằng đạo lý của Ngài. Như luật pháp đã được ban tại núi Si-na-i, Chúa Giê-xu Christ đã truyền đạo lý Phúc Âm của Ngài, (đầy phước lành, chứ không phải rủa sả,) cho đoàn dân đông trên một ngọn núi, Ma-thi-ơ 5-7.

Khi Ngài rao giảng, Ngài không dạy như các thầy thông giáo, mà như Đấng có quyền; đến nỗi những người nghe Ngài "đều lấy làm lạ về sự dạy dỗ của Ngài:" Mác 1:22. Ngài không tỏ ra tâm ý và ý muốn của Đức Chúa Trời theo cách của các đấng tiên tri, như, "Đức Giê-hô-va phán như vầy;" mà theo cách như vầy, "Ta phán cùng các ngươi," "Quả thật, quả thật, ta nói cùng các ngươi." Ngài đã truyền các đạo lý, không chỉ như đạo lý của Đức Chúa Trời Cha, mà như đạo lý của chính Ngài. Ngài đã ban ra các mạng lệnh, không (như các đấng tiên tri vẫn thường làm) như mạng lệnh của Đức Chúa Trời, mà như mạng lệnh của chính Ngài. Ngài đã phán theo cách như vầy, "Điều răn của ta đây nầy," Giăng 15:12. "Ví thử các ngươi làm theo điều ta dạy, thì các ngươi là bạn hữu ta," câu 14.

(2.) Một điều khác mà Chúa Giê-xu Christ đã làm trong suốt chức vụ của Ngài, là làm phép lạ. Về điều này chúng ta có thể lưu ý, — Số lượng nhiều của chúng. Ngoài những trường hợp riêng lẻ, chúng ta thường có chép về đoàn dân đông đến cùng một lúc với các bệnh tật, và Ngài chữa lành họ. Đó là những công việc của lòng thương xót. Trong chúng được tỏ ra không chỉ quyền năng và sự vĩ đại vô hạn của Ngài, mà cả lòng thương xót và sự nhân từ vô hạn của Ngài. Ngài đã đi khắp nơi làm việc lành, chữa lành kẻ đau, cho kẻ mù được sáng, kẻ điếc được nghe, và kẻ què quặt được dùng chân tay đúng cách; cho kẻ đói được ăn, kẻ phung được sạch, và kẻ chết sống lại.

Hầu hết chúng đều là những công việc đã được nói đến như những công việc riêng của Đức Chúa Trời, trong Cựu Ước. Như về việc làm cho biển lặng, Thi Thiên 107:29. "Ngài ngừng bão tố, đổi nó ra bình tịnh, và sóng êm lặng;" đi bộ trên mặt biển trong cơn bão, Gióp 9:8. "Một mình Ngài trải các từng trời ra, và bước đi trên các sóng biển;" và đuổi quỷ, Thi Thiên 74:14. "Chúa đã nghiền nát đầu Lê-vi-a-than, ban nó làm đồ ăn cho dân ở trong đồng hoang." Như về việc nuôi đoàn dân đông trong đồng vắng: Phục Truyền Luật Lệ Ký 8:16. "Ngài khiến ngươi ăn ma-na trong đồng vắng, mà tổ phụ ngươi không biết;" tỏ ra ý tưởng loài người, A-mốt 4:13. "Kìa, Đấng đã làm nên các núi, đã dựng nên gió, tỏ cho loài người biết ý tưởng mình; Đức Giê-hô-va vạn quân là danh Ngài;" và khiến kẻ chết sống lại, Thi Thiên 68:20. "Đức Chúa Trời là Đức Chúa Trời cứu rỗi chúng tôi; sự thoát khỏi chết thuộc về Giê-hô-va Chúa." Như về việc mở mắt kẻ mù, Thi Thiên 146:8. "Đức Giê-hô-va mở mắt kẻ đui;" chữa lành kẻ đau, Thi Thiên 103:3. "Ấy là Ngài tha thứ các tội ác ngươi, chữa lành mọi bịnh tật ngươi;" và đỡ kẻ cong khom dậy, Thi Thiên 146:8. "Đức Giê-hô-va nâng đỡ những kẻ cong khom."

Nói chung chúng là những công việc hình ảnh của công việc lớn mà Ngài đã đến để làm trên lòng loài người; diễn tả sự tẩy sạch, chữa lành, đổi mới, và sống lại bên trong, thuộc linh, mà mọi người được chuộc của Ngài đều là đối tượng. — Ngài đã làm chúng bởi quyền năng của chính Ngài, chứ không như các đấng tiên tri khác đã làm. Họ vẫn thường làm mọi phép lạ trong danh Chúa; nhưng Chúa Giê-xu Christ đã làm trong danh chính Ngài. Môi-se đã bị cấm vào Ca-na-an, vì ông dường như trong lời nói đã nhận lấy cho mình vinh dự của việc chỉ làm một phép lạ. Chúa Giê-xu Christ cũng không làm phép lạ như các sứ đồ đã làm; mà bởi thẩm quyền và ý muốn của chính Ngài: Như vậy, Ngài phán, "Ta khứng, hãy sạch đi," Ma-thi-ơ 8:3. Và cùng giọng ấy Ngài hỏi, "Các ngươi tin ta làm được điều đó sao?" Ma-thi-ơ 9:28.

(3.) Một điều khác mà Chúa Giê-xu Christ đã làm trong suốt chức vụ của Ngài, là gọi các môn đồ Ngài. Ngài đã gọi nhiều môn đồ, là những người Ngài dùng làm đầy tớ. Ngài đã sai bảy mươi người cùng một lúc trong công việc này: nhưng có mười hai người Ngài đã biệt riêng làm sứ đồ, là những đầy tớ lớn của vương quốc Ngài, và như là mười hai nền của Hội Thánh Ngài. (Xem Khải Huyền 21:14.) Những người này là những công cụ chính để lập vương quốc Ngài trong thế gian, và vì thế sẽ ngồi trên mười hai ngôi, xét đoán mười hai chi phái Y-sơ-ra-ên.

4. Tôi muốn lưu ý cách Ngài đã kết thúc chức vụ của mình. Đó là, trong việc ban những lời khuyên lúc lâm chung cho các môn đồ của Ngài, và cho tất cả những ai sẽ là môn đồ của Ngài, như chúng ta có ghi chép lại một cách đặc biệt. — Trong việc lập nên một kỷ niệm trọng thể về sự chết của Ngài, là nghi thức thánh của Tiệc Thánh Chúa, nơi chúng ta có hình ảnh thân thể Ngài bị bẻ ra, và huyết Ngài đổ ra. — Trong việc dâng chính mình Ngài làm của tế lễ cho Đức Chúa Trời trong những sự thương khó cuối cùng của Ngài. Hành động này Ngài đã thực hiện với tư cách là tôi tớ của Đức Chúa Trời, là thầy tế lễ được xức dầu của Đức Chúa Trời; và đó là hành động lớn nhất trong chức vụ công khai của Ngài, là hành động vâng phục lớn nhất của Ngài, nhờ đó Ngài đã mua thiên đàng cho những kẻ tin. Các thầy tế lễ xưa cũng đã làm nhiều việc khác với tư cách là tôi tớ của Đức Chúa Trời; nhưng sự thi hành chức vụ cao nhất của họ là việc thật sự dâng của tế lễ trên bàn thờ. Cũng vậy, việc lớn nhất mà Đấng Christ đã làm trong việc thi hành chức vụ thầy tế lễ của Ngài, và là việc lớn nhất mà Ngài từng làm, và là việc lớn nhất từng được làm, là việc dâng chính mình Ngài làm của tế lễ cho Đức Chúa Trời. Trong việc này Ngài là hình mẫu của mọi việc đã được làm bởi tất cả các thầy tế lễ, trong mọi của tế lễ và của dâng của họ, từ buổi sáng thế.

III. Sự phân loại thứ ba về các hành động mà nhờ đó Đấng Christ đã mua sự cứu chuộc, liên quan đến các đức tính mà Ngài đã bày tỏ và thể hiện trong các hành động ấy. Đấng Christ, trong khi làm công việc vì sự cứu chuộc chúng ta, đã bày tỏ mọi đức tính và ân huệ có thể có. Quả thật, có một số đức tính đặc biệt mà con người tội lỗi có thể có, mà Đấng Christ không có; không phải vì thiếu đức tính, nhưng vì đức tính của Ngài là trọn vẹn, không tì vết. Đó là đức tính ăn năn, tấm lòng tan vỡ vì tội lỗi, sự giết chết xác thịt, và sự chối bỏ dục vọng. Đấng Christ không có tội riêng để ăn năn, cũng không có dục vọng nào để chối bỏ. Nhưng mọi đức tính không đặt nền trên tội lỗi đều có trong Ngài ở mức độ cao hơn bất kỳ thọ tạo nào. Mọi đức tính trong Ngài đều trọn vẹn. Bản thân đức tính đã lớn hơn trong Ngài so với bất kỳ ai khác; và nó có nhiều lợi thế hơn để tỏa sáng trong Ngài so với bất kỳ ai khác. Đức tính nghiêm ngặt tỏa sáng nhất khi bị thử thách nhiều nhất: nhưng chưa từng có đức tính nào chịu những thử thách như đức tính của Đấng Christ đã chịu.

Đức tính mà Đấng Christ đã bày tỏ trong công việc của Ngài có thể được chia thành ba loại, đó là: những đức tính liên quan trực tiếp hơn đến Đức Chúa Trời, những đức tính liên quan trực tiếp đến chính Ngài, và những đức tính liên quan trực tiếp đến con người.

1. Những đức tính liên quan trực tiếp hơn đến Đức Chúa Trời. Nơi Ngài đã tỏ ra lòng kính sợ thánh khiết và sự tôn kính đối với Đức Chúa Trời là Cha. Đấng Christ đã chịu thử thách đức tính về phương diện này lớn hơn bất kỳ ai khác, bởi sự cao trọng của thân vị Ngài. Đây là cơn cám dỗ của các thiên sứ đã sa ngã, khiến họ từ bỏ sự thờ phượng Đức Chúa Trời và lòng tôn kính sự uy nghi của Ngài, vì họ là những hữu thể có phẩm giá cao trọng. Nhưng Đấng Christ cao trọng và tôn quý hơn họ vô cùng; vì Ngài là Con đời đời của Đức Chúa Trời, và thân vị của Ngài ngang bằng với thân vị của Cha: thế mà, vì Ngài đã nhận lấy chức vụ Đấng Trung Bảo, và bản tính con người, Ngài đầy dẫy lòng tôn kính đối với Đức Chúa Trời. Ngài đã tỏ ra một tình yêu kỳ diệu đối với Đức Chúa Trời. Các thiên sứ đã tỏ ra những bằng chứng lớn lao về tình yêu đối với Đức Chúa Trời, trong sự bền bỉ và mau mắn làm theo ý muốn Ngài; và nhiều thánh đồ đã tỏ ra những bằng chứng lớn lao về tình yêu, là những người, vì yêu Đức Chúa Trời, đã chịu đựng những lao khổ và thương khó lớn lao: nhưng chưa ai từng tỏ ra những bằng chứng về tình yêu đối với Đức Chúa Trời như Đấng Christ đã tỏ ra. Ngài đã tỏ ra sự vâng phục ý muốn Đức Chúa Trời một cách kỳ diệu nhất. Chưa từng có sự vâng phục của ai bị thử thách như của Ngài. Và Ngài đã tỏ ra tinh thần vâng lời kỳ diệu nhất từng được tỏ ra.

2. Trong công việc này Ngài đã tỏ ra một cách kỳ diệu nhất những đức tính liên quan trực tiếp hơn đến chính Ngài; như sự khiêm nhường, sự nhẫn nhục, và sự khinh dể thế gian. Đấng Christ, dầu Ngài là Đấng tuyệt hảo và tôn quý nhất, thế mà Ngài lại khiêm nhường nhất; phải, Ngài là Đấng khiêm nhường nhất trong mọi thọ tạo. Không thiên sứ hay con người nào từng sánh bằng Ngài trong sự khiêm nhường, dầu Ngài là Đấng cao nhất về phẩm giá và sự tôn quý. Đấng Christ hẳn đã chịu những cơn cám dỗ kiêu ngạo lớn nhất, nếu có điều gì có thể là cám dỗ đối với Ngài. Cơn cám dỗ của các thiên sứ đã sa ngã là phẩm giá của bản tính họ, và sự tôn quý của hoàn cảnh họ; nhưng Đấng Christ tôn quý hơn họ vô cùng. Bản tính con người của Đấng Christ đã được tôn trọng đến nỗi ở trong cùng một thân vị với Con đời đời của Đức Chúa Trời, Đấng ngang bằng với Đức Chúa Trời; thế mà bản tính con người ấy không hề bị nâng lên bởi kiêu ngạo. Con người là Chúa Giê-xu Christ cũng không hề bị nâng lên bởi kiêu ngạo với mọi công việc kỳ diệu mà Ngài đã làm, như chữa lành kẻ đau, chữa kẻ mù, kẻ què, kẻ tàn tật, và khiến kẻ chết sống lại. Và dầu Ngài biết rằng Đức Chúa Trời đã định Ngài làm vua trên trời và đất, trên các thiên sứ và loài người, như Ngài phán, Ma-thi-ơ 11:27: "Mọi việc Cha ta đã giao cho ta"; dầu Ngài biết Ngài là thân vị tôn quý vô cùng, và cho sự ngang bằng với Đức Chúa Trời không phải là sự cướp đoạt; và dầu Ngài biết Ngài là Đấng kế tự của vương quốc Cha: thế mà sự khiêm nhường của Ngài đến nỗi Ngài không khinh thường việc bị hạ xuống và bị đè xuống những hoàn cảnh và thương khó thấp hèn và đê tiện hơn bất kỳ thọ tạo được chọn nào từng chịu; đến nỗi Ngài đã trở nên bé nhỏ nhất trong mọi loài, và thấp nhất trong mọi loài. Sự thử thách và bằng chứng đúng đắn của sự khiêm nhường, là cúi xuống hay vâng theo những hành động hay hoàn cảnh, khi được kêu gọi, vốn rất thấp hèn, và chứa đựng sự hạ mình lớn lao. Nhưng chưa ai từng cúi xuống thấp như Đấng Christ, nếu chúng ta xét hoặc chiều cao vô cùng mà Ngài đã cúi xuống từ đó, hoặc chiều sâu lớn lao mà Ngài đã cúi xuống tới. Sự khiêm nhường của Ngài đến nỗi, dầu Ngài biết sự xứng đáng tôn vinh vô cùng của mình, và xứng đáng được tôn vinh gấp mười ngàn lần hơn vị vương cao nhất trên đất, hay thiên sứ cao nhất trên trời; thế mà Ngài không cho là quá đáng khi được kêu gọi, phải bị trói như kẻ gian ác, trở nên trò cười của những kẻ đê tiện nhất trong loài người, bị đội mão gai, bị khoác áo nhạo báng, và bị đóng đinh như một tên nô lệ và kẻ gian ác, như một trong những kẻ lang thang và gian ác thấp hèn và tệ hại nhất, và là kẻ thù bị rủa sả của Đức Chúa Trời và loài người, kẻ không đáng sống. Và điều này không phải vì chính Ngài, nhưng vì một số thọ tạo thấp hèn và đê tiện nhất, thậm chí một số kẻ khốn khổ bị rủa sả đã đóng đinh Ngài. Chẳng phải đây là một sự tỏ ra kỳ diệu của sự khiêm nhường, khi Ngài vui lòng và hết sức tự nguyện vâng theo sự hạ mình này sao? — Và sự nhẫn nhục của Ngài đã tỏa sáng biết bao dưới mọi thương khó khủng khiếp mà Ngài đã chịu đựng; khi Ngài câm lặng, không mở miệng, nhưng đi như chiên con đến nơi mổ! — Và sự khinh dể vinh quang của thế gian này biết bao, khi Ngài thà chọn sự thấp hèn và thương khó này, hơn là được khoác lên những vinh quang bên ngoài của một vị vương trần gian, như đám đông thường nài xin Ngài!

3. Đấng Christ, một cách kỳ diệu, đã bày tỏ những đức tính liên quan trực tiếp hơn đến người khác. Và những đức tính này có thể được tóm lại dưới hai đầu mục, đó là: sự nhu mì, và tình yêu.

Sự nhu mì của Đấng Christ là thái độ khiêm nhường, bình tĩnh trong tâm linh trước những sự khiêu khích mà Ngài đã gặp. Mức độ lớn của sự khiêu khích nằm ở hai điều, đó là: mức độ chống đối mà nhờ đó sự khiêu khích được gây ra; và, thứ hai, mức độ phi lý của sự chống đối ấy, hay ở việc nó rất vô cớ, và không có lý do, và mức độ lớn của bổn phận phải làm điều ngược lại. Bây giờ, nếu chúng ta xét cả hai điều này, không người nào từng gặp những sự khiêu khích như Đấng Christ đã gặp, khi Ngài còn trên đất. Ngài đã bị ghét biết bao, đã chịu những sự sỉ nhục nào từ những kẻ đê tiện nhất trong loài người; những thương khó của Ngài lớn biết bao, và họ đã cay độc và khinh miệt biết bao khi gây ra cho Ngài những sự sỉ nhục ấy! Những sự sỉ nhục ấy vô cớ và phi lý biết bao, Ngài không đáng chịu chúng biết bao, phải, Ngài đáng được điều ngược lại biết bao, đó là tình yêu, và sự tôn trọng, và sự đối xử tốt đẹp nơi họ! Nếu chúng ta xét những điều này, không người nào từng gặp một phần ngàn sự khiêu khích mà Đấng Christ đã gặp từ loài người: thế mà Ngài nhu mì biết bao dưới mọi sự ấy! tâm linh Ngài bình tĩnh và yên lặng biết bao! xa cách biết bao khỏi sự xao động và náo loạn! Khi bị rủa sả, Ngài không rủa sả lại; và như chiên con trước kẻ hớt lông mình câm lặng, Ngài không mở miệng. Không hề có dấu hiệu của tinh thần báo thù: trái lại, Ngài đã tỏ ra tinh thần tha thứ biết bao! đến nỗi Ngài đã sốt sắng và hiệu quả cầu nguyện cho sự tha thứ của họ, khi họ đang ở trong hành động khiêu khích cao nhất mà họ từng phạm, đó là đóng đinh Ngài trên thập tự giá: Lu-ca 23:34: "Lạy Cha, xin tha cho họ, vì họ không biết mình làm điều gì."

Và chưa từng có một trường hợp nào tỏ ra tình yêu đối với loài người như vậy. Tình yêu của Đấng Christ đối với loài người, đặc biệt trong việc trải qua những thương khó cuối cùng của Ngài, và dâng mạng sống và linh hồn Ngài dưới những thương khó ấy, vốn là hành động yêu thương lớn nhất của Ngài, đã vượt xa mọi sự sánh sánh. Đã có những sự tỏ ra tình yêu rất đáng chú ý nơi một số thánh đồ, như nơi sứ đồ Phao-lô, sứ đồ Giăng, và những người khác; nhưng tình yêu đối với loài người mà Đấng Christ đã tỏ ra khi còn trên đất, đã vượt xa tình yêu của mọi người khác, như đại dương vượt xa một dòng suối nhỏ.

Và cần lưu ý rằng, mọi đức tính đã tỏ ra trong Đấng Christ đều tỏa sáng rực rỡ nhất vào lúc cuối đời Ngài, dưới những thử thách mà Ngài đã gặp khi ấy. Đức tính cao trọng luôn tỏ ra rực rỡ nhất trong lửa. Vàng ròng tỏ ra sự tinh ròng của nó chủ yếu trong lò lửa. Chủ yếu dưới những thử thách mà Đấng Christ đã trải qua vào lúc cuối đời Ngài, mà tình yêu của Ngài đối với Đức Chúa Trời, sự tôn trọng sự uy nghi của Đức Chúa Trời, sự quan tâm đến sự tôn trọng của luật pháp Ngài, tinh thần vâng lời của Ngài, sự khiêm nhường, sự khinh dể thế gian, sự nhẫn nhục, sự nhu mì, và tinh thần tha thứ đối với loài người, đã tỏ ra. Quả thật, mọi việc Đấng Christ đã làm để hoàn thành sự cứu chuộc cho chúng ta đều tỏ ra chủ yếu vào lúc cuối đời Ngài. Chủ yếu nơi đây là sự đền tội cho tội lỗi của Ngài, và chủ yếu nơi đây là công đức của sự sống đời đời cho kẻ tội lỗi, và chủ yếu nơi đây tỏ ra sự rực rỡ của gương mẫu Ngài, mà Ngài đã đặt ra cho chúng ta noi theo. — Như vậy chúng ta đã xem xét vắn tắt những điều mà nhờ đó giá mua sự cứu chuộc đã được trả liên quan đến sự công chính của Ngài đã tỏ ra trong chúng.

MỤC IV.

Sự thương khó và sự hạ mình của Đấng Christ.

Trong những điều đặc biệt mà nhờ đó giá mua đã được trả, chúng ta phải kể đến những thương khó và sự hạ mình mà Đấng Christ đã phải chịu, từ đó nảy sinh sự đền tội mà Ngài đã làm cho tội lỗi.

I. Ngài đã phải chịu sự hạ mình và thương khó phi thường trong thời thơ ấu. Thân mẫu Ngài không chỉ chịu khổ trong việc sinh Ngài, nhưng khi cơn đau chuyển dạ đến với bà, có chép rằng: "vì trong nhà quán không có đủ chỗ ở cho", Lu-ca 2:7. Bà buộc phải tìm đến một chuồng chiên; nơi Đấng Christ đã sinh ra. Và chúng ta có thể kết luận rằng, hoàn cảnh của thân mẫu Ngài về các phương diện khác cũng eo hẹp và khó khăn tương xứng, và bà thiếu thốn những tiện nghi cần thiết cho một trẻ sơ sinh như vậy mà những người khác thường có. Ngoài ra, Ngài đã bị bắt bớ trong thời thơ ấu. Họ đã bắt đầu tìm giết mạng sống Ngài ngay khi Ngài vừa sinh ra. Hê-rốt, người đứng đầu xứ, đã quyết tâm giết Ngài đến nỗi, để làm điều đó, ông đã giết mọi trẻ con ở Bết-lê-hem, và khắp các vùng lân cận, từ hai tuổi trở xuống. Và Đấng Christ đã chịu cảnh lưu đày trong thời thơ ấu, bị đuổi khỏi quê hương mình sang Ê-díp-tô, và không nghi ngờ gì Ngài đã chịu nhiều khổ vì phải bồng bế đi một hành trình dài như vậy, khi Ngài còn quá nhỏ, đến một xứ lạ.

II. Đấng Christ đã phải chịu sự hạ mình lớn lao trong đời sống riêng tư tại Na-xa-rét. Ngài đã sống ở đó một đời sống tôi tớ, mờ nhạt, trong một nghề nghiệp thấp hèn, lao nhọc; vì Ngài được gọi không chỉ là con trai người thợ mộc, nhưng là người thợ mộc: Mác 6:3: "Há chẳng phải người là thợ mộc, anh em với Gia-cơ, Giô-sê, Giu-đe và Si-môn sao?" Bằng lao động cực nhọc Ngài đã kiếm bánh ăn trước khi ăn, và như vậy đã chịu lời rủa sả mà Đức Chúa Trời đã phán trên A-đam, (Sáng-thế Ký 3:13 [NEEDS REVIEW: nguồn ghi "Gen. iii. 13" nhưng câu trích dẫn là Sáng-thế Ký 3:19]: "Ngươi sẽ làm đổ mồ hôi trán mới có mà ăn".) Chúng ta hãy xét xem Con vinh hiển của Đức Chúa Trời, Đấng Sáng Tạo trời và đất, đã phải chịu một mức độ hạ mình lớn lao biết bao trong việc này, rằng trong khoảng ba mươi năm Ngài đã sống một đời sống riêng tư mờ nhạt giữa những người lao động, và suốt thời gian ấy không được để ý, không được chú ý trong thế gian, hơn những người thợ thông thường khác. Sự hạ mình của Đấng Christ về một số phương diện còn lớn hơn trong đời sống riêng tư so với trong thời gian chức vụ công khai của Ngài. Đã có nhiều sự tỏ ra vinh quang của Ngài trong lời Ngài giảng, và các phép lạ Ngài đã làm: nhưng ba mươi năm đầu đời Ngài đã sống giữa những người thường, như thể trong im lặng. Không có điều gì khiến Ngài được chú ý hơn bất kỳ người thợ thông thường nào, chỉ trừ sự tinh sạch không tì vết và sự thánh khiết cao trọng của đời sống Ngài; và điều ấy phần lớn bị che giấu trong sự mờ nhạt; đến nỗi Ngài ít được chú ý cho đến sau khi Ngài chịu báp-têm.

III. Đấng Christ là đối tượng của sự hạ mình và thương khó lớn lao trong đời sống công khai của Ngài, từ khi Ngài chịu báp-têm cho đến đêm Ngài bị phản nộp.

1. Ngài đã chịu sự nghèo khó lớn lao, đến nỗi Ngài không có chỗ gối đầu, (Ma-thi-ơ 8:20 so sánh với Giăng 18:1, 2 và Lu-ca 21:27 và chương 22:30.) Đến nỗi điều đã phán về Đấng Christ trong Nhã Ca 5:2: "Đầu ta đầy sương móc, tóc ta đẫm giọt ban đêm," đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Và vì sự nghèo khó của mình, hẳn Ngài thường bị thử thách với đói, khát, và lạnh. Ma-thi-ơ 4:2; 21:18. Thân mẫu Ngài và bà con ruột thịt đều nghèo, không thể giúp đỡ Ngài; và Ngài được nuôi sống bởi sự bố thí của một số môn đồ trong khi Ngài sống. Như chúng ta đọc trong Lu-ca 8, phần đầu, về một số người đàn bà theo Ngài, và lấy của cải mình giúp Ngài. Ngài nghèo đến nỗi không thể trả thuế bị đòi hỏi, nếu không có phép lạ. Xem Ma-thi-ơ 17:27. Và khi Ngài ăn lễ Vượt Qua cuối cùng, đó không phải do Ngài chi trả, nhưng của người khác, như thấy trong Lu-ca 22:7, v.v. Và vì sự nghèo khó của mình, Ngài không có ngôi mộ riêng để chôn cất. Đó là tục lệ của dân Giu-đa, trừ khi họ nghèo, là tự chuẩn bị cho mình một huyệt mộ khi còn sống. Nhưng Đấng Christ không có đất riêng, dầu Ngài là Đấng sở hữu trời và đất; và vì vậy Ngài đã được chôn cất nhờ lòng hảo tâm của Giô-sép người A-ri-ma-thê, và trong ngôi mộ mà ông đã chuẩn bị cho mình.

2. Ngài đã chịu sự ghét bỏ và sỉ nhục lớn lao. Ngài đã bị khinh dể và bị loài người chối bỏ; là một người ít được kể đến, bị xem thường vì cha mẹ thấp hèn, và thành Na-xa-rét tầm thường của Ngài. Ngài bị sỉ nhục là kẻ ham ăn mê uống, là bạn của kẻ thâu thuế và kẻ tội lỗi; bị gọi là kẻ lừa dối dân chúng; đôi khi bị gọi là kẻ điên, và người Sa-ma-ri, và kẻ bị quỉ ám. (Giăng 7:20; 8:48; và Giăng 10:20.) Ngài bị gọi là kẻ phạm thượng, và bị nhiều người coi là thầy phù thủy, hay kẻ làm phép lạ bằng tà thuật, và bằng sự thông công với Bê-ên-xê-bun. Họ đã khai trừ Ngài, và đồng ý khai trừ bất kỳ ai xưng nhận Ngài. (Giăng 9:22.) Họ muốn Ngài chết, và liên tục tìm giết Ngài; đôi khi bằng sức mạnh, và đôi khi bằng mưu kế. Họ thường nhặt đá để ném Ngài, và một lần đã dẫn Ngài đến bờ vực đồi, định ném Ngài xuống vực, để Ngài tan xác vào đá.

Ngài đã bị chính dân hữu hình của mình ghét bỏ và sỉ nhục như vậy: Giăng 1:11: "Ngài đã đến trong xứ mình, song dân mình chẳng hề nhận lấy." Và Ngài chủ yếu bị khinh dể và ghét bỏ bởi những kẻ có danh tiếng nhất, và là những người lớn nhất của họ. Quả thật sự ghét bỏ là phổ biến. Bất cứ nơi nào trong xứ Ngài đến, Ngài đều gặp sự ghét bỏ và khinh miệt; tại Ca-bê-na-um, và Giê-ri-cô; tại Giê-ru-sa-lem, là thành thánh, ngay cả khi Ngài đến đền thờ để thờ phượng; cũng tại Na-xa-rét, thành của Ngài, giữa bà con ruột thịt, và những người láng giềng cũ.

3. Ngài đã chịu những đòn đánh của Sa-tan một cách phi thường. Có một lần đặc biệt, Ngài đã có một cuộc xung đột dài với ma quỉ, khi Ngài ở trong đồng vắng bốn mươi ngày, với thú hoang và ma quỉ; và đã bị phơi bày trước quyền lực của ma quỉ đến nỗi Ngài bị nó mang đi từ nơi này đến nơi khác, trong khi Ngài vốn đã ở trong một tình trạng thương khó. — Đến đây là hết sự hạ mình và thương khó trong đời sống công khai của Đấng Christ, từ khi Ngài chịu báp-têm cho đến đêm Ngài bị phản nộp.

IV. Giờ tôi đến với sự hạ mình và thương khó cuối cùng của Ngài, từ buổi tối của đêm Ngài bị phản nộp cho đến sự sống lại của Ngài. Và đây là sự hạ mình và thương khó lớn nhất của Ngài, mà nhờ đó chủ yếu Ngài đã làm sự đền tội cho sự công chính của Đức Chúa Trời về tội lỗi loài người. Trước hết, mạng sống Ngài đã bị bán bởi một trong các môn đồ của Ngài với giá ba chục nén bạc; đó là giá của mạng sống một đầy tớ, Xuất Ê-díp-tô Ký 21:32. Rồi Ngài đã ở trong cơn quằn quại khủng khiếp trong vườn. Một màn u ám ảm đạm đã đến trên linh hồn Ngài, đến nỗi Ngài bắt đầu buồn rầu và rất nặng nề, và phán rằng linh hồn Ngài "buồn bực cho đến chết", và rất kinh hoảng. Mác 14:33. Cơn quằn quại của linh hồn Ngài dữ dội đến nỗi ép huyết chảy qua các lỗ chân lông trên da Ngài; đến nỗi trong khi linh hồn Ngài bị chìm ngập trong nỗi buồn kinh ngạc, thân thể Ngài đông đặc máu. Các môn đồ, vốn như bạn bè và gia đình Ngài, vào lúc này hơn hết đã tỏ ra lạnh nhạt và thờ ơ với Ngài, đồng thời mặt Cha Ngài bị che khuất khỏi Ngài. Giu-đa, người mà Đấng Christ đã rất thương xót, và là người được đối xử như một trong gia đình hay bạn thân của Ngài, đến và phản nộp Ngài một cách gian dối, phản trắc nhất. Các quan và lính bắt và trói Ngài; các môn đồ bỏ Ngài mà chạy trốn; những người bạn tốt nhất của Ngài không đứng bên cạnh để an ủi Ngài trong lúc khốn khó này. Ngài bị dẫn đi như kẻ gian ác để ra trước mặt các thầy tế lễ cả và thầy thông giáo, là những kẻ thù độc địa, chí tử của Ngài, để họ ngồi làm quan án xét xử Ngài. Bấy giờ họ đã bắt được Ngài trong tay, họ thức suốt đêm, để được vui thích sỉ nhục Ngài. Nhưng vì họ nhắm đến không gì kém hơn mạng sống Ngài, họ đã tìm cách kiếm cớ để giết Ngài, và tìm nhân chứng nghịch cùng Ngài. Khi không ai xuất hiện, họ đã đặt một số kẻ làm chứng dối; và khi lời chứng của chúng không khớp nhau, họ tra hỏi Ngài, hy vọng bắt được điều gì từ miệng Ngài. Họ hy vọng Ngài sẽ nói rằng Ngài là Con Đức Chúa Trời, và rồi họ nghĩ rằng họ đã có đủ. Nhưng vì thấy không thể đạt được điều này, họ lấy danh Đức Chúa Trời mà thề buộc Ngài phải nói Ngài có phải hay không: và khi Ngài xưng nhận rằng Ngài phải, thì đó là lúc họ vui mừng, điều họ tỏ ra bằng cách khạc nhổ vào mặt Ngài, bịt mắt Ngài, và vả mặt Ngài bằng lòng bàn tay rồi bảo Ngài nói tiên tri ai là kẻ đã đánh Ngài; như vậy nhạo báng Ngài vì dám xưng mình là đấng tiên tri. Và chính các đầy tớ cũng tham gia vào trò đùa: Mác 14:65: "Kẻ đày tớ thì tát Ngài."

Trong những thương khó của đêm ấy, Phi-e-rơ, một trong những môn đồ hàng đầu của Ngài, thay vì đứng bên cạnh để an ủi, lại tỏ ra xấu hổ không dám nhận Ngài, và chối bỏ Ngài với lời thề và lời rủa. Và sau khi các thầy tế lễ cả và trưởng lão đã kết thúc đêm ấy trong việc sỉ nhục Ngài một cách đáng hổ thẹn, vào buổi sáng, (buổi sáng của ngày kỳ diệu nhất từng có,) họ dẫn Ngài đến Phi-lát, để bị ông kết án tử hình, vì họ không có quyền sinh sát trong tay mình. Ngài bị đưa ra trước tòa án Phi-lát, và tại đó các thầy tế lễ cả và trưởng lão tố cáo Ngài là kẻ phản nghịch. Và khi Phi-lát, sau khi xét hỏi vụ việc, tuyên bố ông không thấy lỗi gì nơi Ngài, dân Giu-đa càng dữ tợn và hung bạo hơn đòi kết án Ngài. Sau đó Phi-lát, sau khi tuyên Ngài vô tội, đã rất bất công đưa Ngài ra xét xử lần thứ hai; rồi không tìm thấy điều gì nghịch cùng Ngài, lại tuyên Ngài vô tội lần nữa. Phi-lát đối xử với Ngài như một kẻ nghèo hèn vô giá trị; nhưng xấu hổ vì với cớ quá nhỏ mà kết án Ngài là kẻ phản nghịch.

Rồi Ngài bị giải đến Hê-rốt để bị ông xét xử, và bị đưa ra trước tòa án ông; kẻ thù của Ngài đi theo, và hung hãn tố cáo Ngài trước mặt Hê-rốt. Hê-rốt không kết án Ngài là kẻ phản nghịch, hay kẻ định lập mình làm vua, nhưng coi Ngài như Phi-lát đã coi, là một tạo vật nghèo hèn vô giá trị, không đáng để ý, và chế giễu việc dân Giu-đa tố cáo Ngài là nguy hiểm cho Sê-sa, là kẻ định lập mình làm vua chống lại ông; và vì vậy, để nhạo báng, ông mặc cho Ngài một áo choàng giả, đùa cợt Ngài, và giải Ngài trở lại qua các đường phố Giê-ru-sa-lem đến Phi-lát với chiếc áo choàng giả trên mình.

Rồi dân Giu-đa chọn Ba-ra-ba hơn Ngài, và nài nỉ hung bạo với tiếng la lớn đòi Phi-lát đóng đinh Ngài. Thế là Phi-lát, sau khi đã tuyên Ngài vô tội hai lần, và Hê-rốt một lần, đã rất bất công đưa Ngài ra xét xử lần thứ ba, để xem có thể tìm được điều gì đủ để đóng đinh Ngài không. Đấng Christ bị lột áo và đánh đòn: như vậy Ngài đã đưa lưng cho kẻ đánh. Sau đó, dầu Phi-lát vẫn tuyên bố ông không thấy lỗi gì nơi Ngài; thế mà ông bất công đến nỗi, vì sợ dân Giu-đa, ông đã giao Đấng Christ để bị đóng đinh. Nhưng trước khi họ thi hành bản án, những kẻ thù cay độc và tàn ác của Ngài lại lấy làm vui thích nhạo báng Ngài lần nữa; chúng vây quanh Ngài, và biến đó thành một việc có sắp đặt. Chúng lột áo Ngài, mặc cho Ngài một áo điều, một cây sậy trong tay, và một mão gai trên đầu. Cả dân Giu-đa và lính La-mã đều hiệp nhau trong việc này; chúng quì gối trước mặt Ngài, và nhạo báng kêu lên, Ma-thi-ơ 27:29: "Lạy vua dân Giu-đa." Chúng cũng khạc nhổ trên Ngài, lấy cây sậy khỏi tay Ngài, và đánh vào đầu Ngài. Sau đó chúng dẫn Ngài đi để đóng đinh Ngài, bắt Ngài vác thập tự giá của mình, cho đến khi Ngài ngã quỵ dưới nó, sức lực đã kiệt; rồi chúng đặt nó lên một người tên Si-môn, người Xy-ren.

Cuối cùng, khi đến núi Sọ, chúng thi hành bản án mà Phi-lát đã tuyên một cách bất công. Chúng đóng đinh Ngài lên thập tự giá bằng tay và chân Ngài, rồi dựng nó đứng thẳng, và cắm một đầu xuống đất, Ngài vẫn bị treo trên đó bởi những chiếc đinh đã đâm xuyên tay và chân Ngài. Bây giờ những thương khó của Đấng Christ đã đến cực điểm: bây giờ chén mà Ngài đã tha thiết cầu nguyện cho qua khỏi Ngài đã đến; Ngài phải, Ngài đã uống nó. Trong những ngày ấy sự đóng đinh là kiểu chết tra tấn nhất mà người ta thường dùng để hành hình. Không có cái chết nào mà người ta phải chịu nhiều sự tra tấn thuần túy như vậy: và do đó từ La-tinh chỉ sự tra tấn, được lấy từ kiểu chết này. — Ngoài những gì Chúa chúng ta đã chịu trong cái chết thể xác đau đớn tột cùng này, Ngài đã chịu nhiều hơn vô cùng trong linh hồn. Bây giờ là sự quặn thắt của linh hồn Ngài, như chúng ta đọc trong đấng tiên tri; bây giờ Đức Chúa Trời vui lòng đánh đập Ngài, và làm cho Ngài buồn rầu; bây giờ Ngài đã đổ linh hồn mình ra cho đến chết, như trong Ê-sai 53. Và nếu chỉ sự nghĩ trước về chén này đã khiến Ngài đổ mồ hôi như máu, thì việc uống chén ấy hẳn khủng khiếp và đau đớn biết bao! Nhiều vị tử đạo đã chịu nhiều trong thân thể, trong khi linh hồn họ vui mừng, và hát vì vui mừng, nhờ đó họ đã được nâng đỡ dưới những thương khó của con người bề ngoài, và đã chiến thắng chúng. Nhưng Đấng Christ không như vậy; Ngài không có sự nâng đỡ như thế; nhưng những thương khó của Ngài chủ yếu là của tâm trí, dầu những thương khó khác cũng cực kỳ lớn. Trong sự đóng đinh Đấng Christ đã không đổ mồ hôi như máu, như Ngài đã làm trước đây; không phải vì cơn quằn quại của Ngài bây giờ không lớn, nhưng huyết Ngài đã thoát ra theo lối khác. Nhưng dầu Ngài không đổ mồ hôi như máu, thế mà những thương khó của linh hồn Ngài đến nỗi có lẽ đã xé nát phủ tạng Ngài; khi hông Ngài bị đâm, có huyết và nước chảy ra. Và như vậy nơi đây có một sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của điều trong Thi Thiên 22:14: "Tôi bị đổ ra như nước; — lòng tôi như sáp, tan ra trong mình tôi."

Bây giờ dưới mọi thương khó này dân Giu-đa vẫn nhạo báng Ngài; và lắc đầu nói: "Hỡi kẻ phá đền thờ và dựng lại trong ba ngày, hãy tự cứu lấy mình: nếu ngươi là Con Đức Chúa Trời, hãy xuống khỏi cây thập tự." Ma-thi-ơ 27:40. Và ngay cả các thầy tế lễ cả, thầy thông giáo, và trưởng lão, cũng hùa theo tiếng kêu, nói: "Hắn đã cứu kẻ khác, mà không cứu được mình." Mác 15:31. Và có lẽ ma quỉ đồng thời đã hành hạ Ngài hết sức có thể; và do đó có chép, Lu-ca 22:53: "Nhưng nầy là giờ của các ngươi, và quyền của sự tối tăm."

Dưới những thương khó này, Đấng Christ, sau khi đã kêu lớn một lần rồi hai lần, cuối cùng phán: MỌI VIỆC ĐÃ ĐƯỢC TRỌN, (Giăng 19:30,) "rồi cúi đầu, trút linh hồn." Và như vậy đã hoàn tất việc lớn nhất và kỳ diệu nhất từng được làm. Bây giờ các thiên sứ đã thấy cảnh tượng kỳ diệu nhất mà họ từng thấy. Bây giờ đã hoàn thành điều chính mà các thể chế khác nhau của luật nghi lễ, mọi sự quản trị theo hình bóng, và mọi của tế lễ từ buổi sáng thế đã chỉ về.

Đấng Christ đã bị đặt dưới quyền lực của sự chết như vậy, vẫn ở dưới nó cho đến buổi sáng của ngày thứ hai sau đó. Rồi đã hoàn tất công việc lớn lao ấy, là giá mua sự cứu chuộc chúng ta, mà vì đó sự chuẩn bị lớn lao đã được làm từ buổi sáng thế. Rồi đã hoàn tất mọi điều cần thiết để thỏa mãn những lời đe dọa của luật pháp, và mọi điều cần thiết để thỏa mãn sự công chính thiêng liêng; rồi điều tột cùng mà sự công chính báo trả đòi hỏi, tức là toàn bộ món nợ, đã được trả. Rồi đã hoàn tất toàn bộ giá mua sự sống đời đời. Và bây giờ không cần điều gì nữa phải làm để mua sự cứu rỗi cho kẻ tội lỗi; cũng chưa từng có điều gì được làm kể từ đó, và sẽ không còn điều gì nữa được làm cho đến đời đời.

PHẦN III.

SỰ ỨNG DỤNG CỦA THỜI KỲ THỨ HAI.

Trong khi khảo sát lịch sử sự cứu chuộc, chúng ta nay đã tỏ ra công việc này đã được tiến hành như thế nào qua hai thời kỳ trước trong ba thời kỳ chính mà toàn bộ khoảng thời gian này được chia ra, đó là từ sự sa ngã đến sự nhập thể của Đấng Christ, và từ đó đến cuối thời gian Đấng Christ hạ mình. Trong thời kỳ thứ nhất, chúng ta đã giải thích đặc biệt cách Đức Chúa Trời đã chuẩn bị đường cho sự hiện đến và mua sự cứu chuộc của Đấng Christ; và trong thời kỳ thứ hai, cách giá mua ấy đã được trả và hoàn tất. Giờ tôi muốn rút ra một số sự ứng dụng từ những điều đã nói về cả hai chủ đề này xét chung với nhau.

MỤC I.

Một sự quở trách.

Tôi bắt đầu với một sự dùng để quở trách; một sự quở trách về sự không tin, về sự tự cho mình là công chính, và về sự sao lãng cẩu thả sự cứu rỗi của Đấng Christ.

1. Những điều này quở trách những kẻ không tin, nhưng chối bỏ, Chúa Giê-xu Christ biết bao! tức là mọi kẻ không hết lòng tiếp nhận Ngài. Người ta có thể tiếp nhận Ngài trong sự xưng nhận bề ngoài, và có thể ước ao mình có được một số ích lợi mà Đấng Christ đã mua, thế mà lòng họ không tiếp nhận Ngài. Họ có thể không hết lòng trong bất cứ việc gì họ làm đối với Đấng Christ; họ có thể không có sự kính trọng cao, cũng không có sự tôn kính chân thành nào đối với Đấng Christ; họ có thể chưa từng mở cửa lòng mình cho Ngài, nhưng đã đóng Ngài ở ngoài suốt mọi ngày đời mình, kể từ khi sự cứu rỗi được ban cho họ. Dầu lòng họ đã mở ra cho người khác, cửa họ mở toang cho họ, với sự tiếp đón tự do mọi lúc; dầu họ đã được ôm ấp, và ngai trong lòng họ đã được nhường cho họ; thế mà Đấng Christ luôn bị đóng ở ngoài, và họ đã điếc trước mọi tiếng gọi của Ngài. Họ chưa từng tìm được một khuynh hướng nào trong lòng để tiếp nhận Ngài, cũng không chịu tin cậy nơi Ngài.

Bây giờ xin cho tôi kêu gọi những người như vậy hãy xét xem, tội của họ lớn biết bao, trong việc chối bỏ Chúa Giê-xu Christ như vậy. Các ngươi khinh dể thân vị vinh hiển, mà vì sự đến của Ngài Đức Chúa Trời đã chuẩn bị lớn lao như vậy trong một chuỗi những sự quan phòng kỳ diệu từ buổi sáng thế, và Đấng mà, sau khi mọi sự đã sẵn sàng, Đức Chúa Trời đã sai vào thế gian, làm nên một việc trước đây chưa từng biết, đó là sự hiệp nhất của bản tính thiêng liêng với bản tính con người trong một thân vị. Các ngươi đã phạm tội khinh dể Đấng Cứu Rỗi vĩ đại ấy, Đấng mà, sau sự chuẩn bị như vậy, đã thật sự hoàn thành giá mua sự cứu chuộc; và Đấng mà, sau khi đã trải ba hay ba mươi bốn năm trong nghèo khó, lao nhọc, và khinh miệt, trong việc mua sự cứu chuộc, cuối cùng đã hoàn tất giá mua bằng cách kết thúc đời mình dưới những thương khó tột cùng như các ngươi đã nghe; và như vậy bằng sự chết của Ngài, và ở dưới quyền lực của sự chết một thời gian, đã hoàn thành toàn bộ. Đây là thân vị mà các ngươi chối bỏ và khinh dể. Các ngươi coi nhẹ mọi vinh quang của thân vị Ngài, và mọi tình yêu vinh quang của Đức Chúa Trời là Cha, trong việc sai Ngài vào thế gian, và mọi tình yêu kỳ diệu của Ngài tỏ ra trong toàn bộ công việc này. Hòn đá quý mà Đức Chúa Trời đã đặt tại Si-ôn làm nền móng một cách như vậy, và bằng những công việc kỳ diệu như các ngươi đã nghe, là hòn đá bị các ngươi coi là không ra gì.

Kẻ tội lỗi đôi khi sẵn sàng thắc mắc tại sao sự không tin lại bị coi là một tội lớn; nhưng nếu các ngươi xét những điều các ngươi đã nghe, làm sao các ngươi còn thắc mắc được? Nếu Đấng Cứu Rỗi này vĩ đại như vậy, và công việc này lớn lao như vậy, và những việc lớn lao như vậy đã được làm để thực hiện nó; quả thật không có lý do gì để thắc mắc rằng việc chối bỏ Đấng Cứu Rỗi này lại chọc giận Đức Chúa Trời đến vậy. Nó mang lại tội lỗi lớn hơn tội của những người ngoại tệ hại nhất, là những kẻ chưa từng nghe những điều này, cũng chưa từng được Đấng Cứu Rỗi này ban cho họ.

II. Điều đã nói, cung cấp chất liệu quở trách cho những kẻ, thay vì tin nơi Đấng Christ, lại tin cậy nơi chính mình để được cứu rỗi. Chẳng phải người ta thường tự mình gánh lấy công việc lớn lao mà Đấng Christ đã đến thế gian để làm sao? tin cậy nơi những lời cầu nguyện của mình, những cách ăn ở tốt của mình, những nhọc nhằn mình bỏ ra trong đạo, sự cải đổi đời sống mình, và sự chối bỏ mình, để giới thiệu mình với Đức Chúa Trời, để làm một sự chuộc tội nào cho những tội lỗi quá khứ của mình? Những người như vậy hãy xét ba điều:

1. Việc các ngươi tự gánh lấy lớn lao biết bao. Đó là làm công việc của Đấng Cứu Rỗi vĩ đại của thế gian. — Dầu các ngươi nghèo hèn, vô giá trị, đê tiện, và ô uế, thế mà các ngươi kiêu ngạo tự gánh lấy chính công việc mà vì đó Con Một của Đức Chúa Trời đã trở nên người; và để thực hiện nó Đức Chúa Trời đã dùng bốn ngàn năm trong mọi sự quản trị lớn lao của sự quan phòng Ngài, chủ yếu nhắm đến việc dọn đường cho sự đến của Đấng Christ để làm công việc này. Đây là công việc mà các ngươi dại dột tưởng mình đủ sức; như thể những lời cầu nguyện của các ngươi, và những việc làm khác, đã tuyệt hảo đủ cho mục đích này. Hãy xét xem ý nghĩ mà các ngươi nuôi về chính mình là hư không biết bao. Sự kiêu ngạo như vậy hẳn phải tỏ ra thế nào trước mặt Đấng Christ, Đấng mà nó đã tốn kém biết bao. Ngay cả Ngài, một thân vị vĩ đại và vinh hiển như vậy, cũng không thể đạt được nó với giá rẻ hơn là đi qua một biển huyết, và đi qua giữa lò lửa của cơn thạnh nộ Đức Chúa Trời. Và sự kiêu ngạo của các ngươi hẳn phải tỏ ra hư không biết bao trước mặt Đức Chúa Trời, khi Ngài thấy các ngươi tưởng mình đủ sức, và việc làm vô giá trị, ô uế của mình đã tuyệt hảo đủ, để hoàn thành công việc của chính Con Ngài, mà để chuẩn bị đường cho nó Ngài đã bận rộn sắp đặt mọi việc lớn lao của thế gian trong bao nhiêu thời đại!

2. Nếu có cơ sở cho các ngươi tin cậy, như các ngươi đang làm, nơi sự công chính của chính mình, thì mọi điều Đấng Christ đã làm để mua sự cứu rỗi, và mọi điều Đức Chúa Trời đã làm từ sự sa ngã của loài người để chuẩn bị đường cho nó, đều là luống công. Sự tự cho mình là công chính của các ngươi buộc tội Đức Chúa Trời về sự dại dột lớn nhất, như thể Ngài đã làm mọi sự luống công, để hoàn thành điều mà một mình các ngươi, với những lời cầu nguyện nghèo hèn ô uế, và chút nhọc nhằn các ngươi bỏ ra trong đạo, đã đủ sức hoàn thành cho chính mình. Vì nếu các ngươi có thể nguôi cơn giận của Đức Chúa Trời, và giới thiệu mình với Ngài bằng những phương tiện này, thì các ngươi không cần Đấng Christ; Ga-la-ti 2:21: "Nếu sự công bình đến bởi luật pháp, thì Đấng Christ đã chết luống công."

Nếu các ngươi có thể làm điều này bằng những lời cầu nguyện và việc lành của mình, Đấng Christ hẳn đã có thể tiết kiệm những nhọc nhằn của Ngài; Ngài hẳn đã có thể tiết kiệm huyết Ngài; Ngài hẳn đã có thể ở trong lòng Cha Ngài, mà không xuống thế gian gian ác này để bị khinh dể, sỉ nhục, và bắt bớ cho đến chết. Đức Chúa Trời đã không cần phải bận rộn, như Ngài đã làm trong bốn ngàn năm, gây ra bao nhiêu thay đổi trong tình trạng thế gian suốt thời gian ấy, để thực hiện điều mà các ngươi có thể hoàn thành trong vài ngày, chỉ với sự phiền toái của vài việc làm đạo đức. Hãy xét xem, các ngươi có thể nghĩ ra sự dại dột nào lớn hơn để buộc tội Đức Chúa Trời hơn điều này, rằng mọi việc ấy đã được làm một cách vô ích; trong khi, thay vì tất cả những điều này, Ngài chỉ cần gọi các ngươi ra, và giao công việc cho các ngươi, việc mà các ngươi tưởng mình có thể làm dễ dàng như vậy. Than ôi! con người tự nhiên mù lòa biết bao! và đặc biệt những ý nghĩ mà họ có về chính mình là hư không biết bao! Họ không biết về sự nhỏ bé và ô uế của chính mình biết bao! Họ tự gánh lấy những việc lớn lao biết bao!

3. Hỡi các ngươi là kẻ tin cậy nơi sự công chính của chính mình, các ngươi chiếm lấy cho mình vinh dự của việc lớn nhất mà chính Đức Chúa Trời từng làm. Các ngươi dường như không chỉ đủ sức làm những việc thiêng liêng, nhưng kiêu ngạo và hư vinh của các ngươi đến nỗi các ngươi không thỏa lòng nếu không tự gánh lấy chính công việc lớn nhất mà chính Đức Chúa Trời từng làm. Các ngươi thấy bởi điều đã nói, Đức Chúa Trời đã đặt mọi công việc khác của Ngài dưới công việc cứu chuộc này như thế nào. Các công việc quan phòng của Đức Chúa Trời lớn hơn các công việc sáng tạo; và mọi công việc quan phòng của Ngài, từ buổi đầu các thế hệ loài người, đều nhằm dọn đường cho việc mua sự cứu chuộc. Tự gánh lấy việc hoàn thành sự cứu chuộc, là một việc lớn hơn việc các ngươi tự gánh lấy việc sáng tạo một thế gian. Các ngươi sẽ thành ra hình dạng gì, nếu các ngươi nghiêm túc đi sáng tạo một thế gian: hay khoác lên mình sự uy nghi, giả vờ phán lời quyền năng, và gọi một vũ trụ ra từ hư không, định tiếp tục theo thứ tự, và phán: "Hãy có sự sáng; Hãy có bầu trời," v.v. Nhưng rồi hãy xét rằng, trong việc cố gắng hoàn thành sự cứu chuộc cho chính mình, các ngươi cố gắng một việc lớn hơn điều này, và nghiêm túc trong đó, và không chịu bị can ngăn. Các ngươi tranh đấu trong đó, đầy dẫy ý nghĩ rằng mình đủ sức cho nó, và lớn lao với hy vọng hoàn thành nó.

Các ngươi tự gánh lấy phần lớn nhất và khó nhất của công việc này, đó là mua sự cứu chuộc. Đấng Christ có thể hoàn thành những phần khác của công việc này mà không tốn kém; nhưng phần này đã tốn mạng sống Ngài, cũng như vô số nhọc nhằn và lao khổ. Thế mà đây là phần mà những kẻ tự cho mình là công chính cố gắng hoàn thành cho chính mình. Nếu mọi thiên sứ trên trời đã đủ sức cho công việc này, há Đức Chúa Trời đã tự mình thực hiện những việc như Ngài đã làm để thực hiện nó sao? và há Ngài đã từng sai chính Con Ngài, Đấng Sáng Tạo các thiên sứ, vào thế gian, để làm và chịu những việc như vậy sao?

Điều mà những kẻ tự cho mình là công chính tự gánh lấy, là chính công việc mà Đấng Christ đã tham dự khi Ngài ở trong cơn quằn quại và mồ hôi như máu, và khi Ngài chết trên thập tự giá, vốn là việc lớn nhất mà mắt thiên sứ từng thấy. Lớn lao như vậy, họ tưởng mình có thể làm điều mà Đấng Christ đã hoàn thành bởi nó. Sự tự cho mình là công chính của họ thật ra buộc tội việc Đấng Christ dâng chính mình Ngài trong những thương khó này, là trường hợp dại dột lớn nhất mà loài người hay thiên sứ từng thấy, thay vì là sự bày tỏ vinh quang nhất của sự khôn ngoan và ân điển thiêng liêng. Phải, sự tự cho mình là công chính biến mọi điều Đấng Christ đã làm suốt cả cuộc đời Ngài, mọi điều Ngài đã phán và chịu, và chính sự nhập thể của Ngài, và không chỉ vậy, nhưng mọi điều Đức Chúa Trời đã làm trong những sự quản trị lớn lao của sự quan phòng Ngài từ buổi sáng thế đến lúc ấy, thành không gì khác hơn một cảnh tượng của sự dại dột hoang dã, tột cùng, và siêu việt nhất.

Vậy có gì lạ đâu, khi một tinh thần tự cho mình là công chính được mô tả trong Kinh Thánh như vậy, và được nói đến, như điều gây chết chóc nhất cho linh hồn loài người? Và có gì lạ đâu, khi Đấng Christ được mô tả trong Kinh Thánh là bị chọc giận với những người Pha-ri-si và những kẻ khác, là những kẻ tin cậy nơi chính mình rằng mình là công chính, và kiêu hãnh về sự tốt lành của mình, và tưởng rằng những việc làm của mình là một giá quý báu cho ân huệ và tình yêu của Đức Chúa Trời?

Từ đây xin cho người ta được cảnh báo chống lại tinh thần tự cho mình là công chính. Hỡi các ngươi là kẻ đang tìm kiếm sự cứu rỗi, và đang nhọc nhằn trong đạo, hãy coi chừng kẻo các ngươi tin cậy nơi việc mình làm. Chớ nuôi những ý nghĩ như vậy, rằng Đức Chúa Trời bây giờ, thấy các ngươi đã cải đổi biết bao, thấy các ngươi đôi khi được cảm động, sẽ nguôi giận đối với các ngươi, và sẽ không còn giận dữ vì những tội lỗi trước kia của các ngươi; rằng các ngươi sẽ chiếm được lòng Ngài bằng những điều như vậy, và kéo lòng Ngài tỏ lòng thương xót các ngươi. Nếu các ngươi nuôi ý nghĩ rằng Đức Chúa Trời bị buộc phải làm điều đó, và Ngài không hành động công chính nếu Ngài từ chối đoái xem những lời cầu nguyện và nhọc nhằn của các ngươi; nếu các ngươi cãi cọ với Đức Chúa Trời, và phàn nàn về Ngài vì Ngài không làm điều đó, điều này tỏ ra ý kiến của các ngươi về sự công chính của chính mình là gì, đó là nó là một giá quý báu của sự cứu rỗi, và phải được Đức Chúa Trời chấp nhận như vậy. Sự phàn nàn về Đức Chúa Trời như vậy, và cãi cọ với Ngài, vì Ngài không đoái xem nhiều hơn đến sự công chính của các ngươi, tỏ ra rõ ràng rằng các ngươi phạm tội kiêu ngạo, tưởng mình đủ sức dâng giá của sự cứu rỗi của chính mình.

III. Điều đã nói về chủ đề này, cung cấp chất liệu quở trách cho những kẻ sao lãng cẩu thả sự cứu rỗi của Đấng Christ. Những người này sống một đời sống vô cảm, sao lãng công việc của đạo và linh hồn mình, không đi theo đường lối nào để có phần trong Đấng Christ, hay trong những gì Ngài đã làm và chịu, hay một phần nào trong sự cứu rỗi vinh quang mà Ngài đã mua. Tâm trí họ bị chiếm lấy bởi những lợi lộc của thế gian, hay những sự phù hoa và thú vui của tuổi trẻ, và coi nhẹ những gì họ nghe về sự cứu rỗi của Đấng Christ, đến nỗi hiện tại họ thậm chí không tìm kiếm nó. Ở đây xin cho tôi hướng về các ngươi với một số câu hỏi chất vấn.

1. Há có lẽ nào bao nhiêu đấng tiên tri, vua chúa, và người công chính, đã để tâm trí mình bị chiếm lấy bởi viễn cảnh rằng giá mua sự cứu rỗi sẽ được thực hiện trong những thời đại lâu sau khi họ qua đời; mà các ngươi lại sao lãng nó khi nó đã thật sự được hoàn thành? Các ngươi đã nghe Hội Thánh trong mọi thời đại đã coi trọng sự cứu chuộc tương lai của Đấng Christ biết bao; họ đã vui mừng trông đợi nó biết bao, đã nói về nó biết bao, đã nghiên cứu và tra xét những điều này biết bao, đã hát những bài ca vui mừng biết bao, và đã để lòng mình bị thu hút mạnh mẽ về nó biết bao, dầu họ không trông đợi rằng nó sẽ được hoàn thành cho đến nhiều thời đại sau khi họ qua đời, 1 Phi-e-rơ 1:10-12. Ê-sai và Đa-ni-ên, cùng các đấng tiên tri khác, đã nói về sự cứu chuộc này biết bao! Và lòng họ đã bị thu hút biết bao, và sự chú ý cùng nghiên cứu của họ đã tập trung vào nó biết bao! Tâm trí Đa-vít đã bị chiếm lấy trong chủ đề này biết bao! Ông đã tuyên bố rằng đó là toàn sự cứu rỗi của ông, và toàn sự ước muốn của ông; 2 Sa-mu-ên 23:5. Ông đã dùng giọng ca và đàn hạc mình để ca ngợi nó, và sự bày tỏ vinh quang của ân điển thiêng liêng được tỏ ra trong đó, biết bao! và tất cả những điều này dầu họ chưa thấy nó được hoàn thành, nhưng thấy rằng nó sẽ được thực hiện một thời gian lâu như vậy sau thời của họ. — Và trước điều này, Áp-ra-ham và các tổ phụ khác đã vui mừng trong viễn cảnh về ngày của Đấng Christ, và sự cứu chuộc mà Ngài sẽ mua, biết bao! Và ngay cả các thánh đồ trước cơn nước lụt cũng đã được cảm động và phấn khởi trong sự trông đợi biến cố vinh quang này, dầu lúc ấy nó còn xa trong tương lai biết bao, và nó đã được bày tỏ cho họ một cách rất mờ nhạt và tối tăm.

Bây giờ những điều này đã được rao truyền cho anh em như đã được ứng nghiệm thật. Hội Thánh nay đã thấy được hoàn tất mọi điều lớn lao mà họ đã vui mừng tiên tri về; và anh em đã được tỏ cho thấy dư dật những điều ấy đã được hoàn tất thể nào: Ma-thi-ơ 13:17. “Vì quả thật, ta nói cùng các ngươi, có nhiều đấng tiên tri, nhiều người công chính ước ao thấy điều các ngươi thấy, mà chẳng từng thấy; ước ao nghe điều các ngươi nghe, mà chẳng từng nghe.” Vậy mà, khi những điều này được bày ra trước anh em dư dật như đã được hoàn tất rồi, anh em lại coi nhẹ chúng dường nào! Anh em thật thờ ơ về chúng, cứ chạy theo những điều khác, chẳng hề cảm thấy chút quan tâm nào đến chúng! Thật vậy, tội lỗi của anh em càng thêm nặng nề trước mặt Đức Chúa Trời. Đức Chúa Trời đã đặt anh em dưới những lợi thế lớn lao cho sự cứu rỗi đời đời của anh em, lớn lao hơn nhiều so với những điều các thánh đồ xưa đã hưởng. Ngài đã đặt anh em dưới một sự ban phát vinh hiển hơn; đã ban cho anh em sự mặc khải rõ ràng hơn về Đấng Christ và sự cứu rỗi của Ngài; vậy mà anh em lại bỏ qua mọi lợi thế ấy, cứ tiếp tục sống cẩu thả, như thể chưa có điều gì được làm nên, chưa hề có lời đề nghị và lời mời nào được đưa ra cho anh em.

2. Các thiên sứ đã quan tâm đến sự cứu rỗi bởi Đấng Christ này từ khi loài người sa ngã đến nay, dù họ không trực tiếp liên quan đến nó, vậy mà anh em là những người cần nó, và được dâng nó cho, lại thờ ơ về nó sao? Anh em đã nghe các thiên sứ lúc đầu đã phục dưới Đấng Christ là Đấng Trung Bảo thể nào, và họ đã luôn làm thần hầu việc Ngài trong công việc này thể nào. Trong mọi sự ban phát lớn lao mà anh em đã nghe từ buổi sáng thế, họ đã hoạt động và như ngọn lửa cháy trong công việc này, hết lòng siêng năng làm thần hầu việc để hầu việc Đấng Christ trong công việc vĩ đại là sự cứu chuộc loài người. Và khi Đấng Christ đến, tâm trí họ đã quan tâm dường nào! Họ đã đến cùng Xa-cha-ri, để báo cho ông về sự đến của người dọn đường cho Đấng Christ. Họ đã đến cùng trinh nữ Ma-ri, để báo cho bà về sự giáng sinh sắp đến của Đấng Christ. Họ đã đến cùng Giô-sép, để cảnh báo ông về mối nguy đe dọa Đấng Cứu Thế mới sinh, và chỉ cho ông phương cách an toàn. Và tâm trí họ đã quan tâm dường nào lúc Đấng Christ giáng sinh! Cả muôn vàn thiên binh trên trời đã hát ngợi khen nhân dịp ấy, rằng: “Sáng danh Đức Chúa Trời trên các từng trời rất cao, bình an dưới đất, ân trạch cho loài người!” Và sau đó, thỉnh thoảng, họ đã hầu việc Đấng Christ khi Ngài ở trên đất; lúc Ngài chịu cám dỗ, lúc Ngài hấp hối trong vườn, lúc Ngài sống lại, và lúc Ngài thăng thiên. Mọi điều này cho thấy họ đã quan tâm lớn lao đến công việc này; và Kinh Thánh cho chúng ta biết họ dò xem những điều này: 1 Phi-e-rơ 1:12. “Những điều mà các thiên sứ cũng ước ao xem thấu.” Và họ được mô tả trong sách Khải Huyền như đang hầu việc trên trời, hát ngợi khen Đấng ngồi trên ngai, và Chiên Con! Vậy thì, những đấng ấy đã chú ý nhiều đến sự cứu chuộc này, và đến Đấng đã mua chuộc, dù họ không cần nó cho mình, không trực tiếp liên quan hay có quyền lợi gì trong đó, cũng không được dâng nó cho; còn anh em, là người được dâng nó cho, và đang trong sự cần kíp cực độ về nó, lại bỏ qua và không chú ý đến nó sao?

3. Đấng Christ đã lao nhọc vất vả, và chịu khổ nhiều để mua được sự cứu rỗi này, vậy há chẳng đáng cho anh em bỏ chút công lao để tìm kiếm nó sao? Sự cứu rỗi của chúng ta đã đè nặng trên tâm trí Đấng Christ, đến nỗi khiến Ngài trở nên người, chịu chính sự chết, để mua được nó? Vậy há chẳng đáng cho anh em, là những người cần sự cứu rỗi này, và sẽ hư mất đời đời nếu không có nó, chịu khó nhọc hết lòng để được dự phần trong nó sau khi nó đã được mua chuộc, và mọi sự đã sẵn sàng sao?

4. Đức Chúa Trời vĩ đại đã quan tâm đến sự cứu rỗi này đến nỗi thường lật đổ cả thế gian để dọn đường cho nó; vậy khi mọi sự đã xong, há nó chẳng đáng cho anh em tìm kiếm sao? Ngài đã làm những việc vĩ đại, lạ lùng dường nào; cất nhắc và lập lên các vua, dấy lên đông đảo các đấng tiên tri, phân rẽ một dân riêng biệt khỏi các dân còn lại trên thế gian, lật đổ các nước và các vương quốc, và thường lật đổ cả tình trạng thế gian; và cứ thế tiếp tục đem lại hết biến cố này đến cuộc cách mạng khác suốt bốn mươi thế kỷ liên tiếp, để dọn đường cho việc mua chuộc sự cứu rỗi này! Và khi đến cuối các thời đại ấy, Đấng Cứu Thế vĩ đại đến, trải qua một chuỗi dài sỉ nhục và đau khổ, rồi chịu mọi đợt sóng và cuộn sóng của cơn thạnh nộ Đức Chúa Trời vì tội lỗi loài người, đến nỗi chúng đã nhận chìm linh hồn Ngài; sau mọi điều đã làm để mua chuộc sự cứu rỗi cho kẻ có tội, há nó chẳng đáng cho anh em quan tâm nhiều đến nó, mà lại quăng bỏ nó, và coi nó chẳng ra gì, so với lợi lộc trần gian, quần áo lòe loẹt, hay những trò tiêu khiển của tuổi trẻ, và những điều tầm thường khác sao?

Ôi! Ước gì anh em là những người sống thờ ơ với sự cứu rỗi này, suy xét điều mình đang làm! Những gì anh em đã nghe từ đề tài này, có thể cho anh em thấy lý do của lời than của sứ đồ, Hê-bơ-rơ 2:3. “Nếu ta bỏ qua sự cứu rỗi lớn dường ấy, thì làm sao tránh khỏi được?” Và trong Công vụ 13:41. “Hỡi các kẻ khinh bỉ, hãy xem, hãy lấy làm lạ và hư mất; vì trong đời các ngươi, ta sẽ làm một việc, việc mà dầu có ai thuật lại cho các ngươi, các ngươi hẳn không tin.” Đức Chúa Trời coi anh em như những kẻ thù lớn của thập tự giá Đấng Christ, như những kẻ chống nghịch và khinh bỉ mọi vinh quang của công việc vĩ đại này. Và nếu Đức Chúa Trời đã coi trọng vinh quang của sự cứu rỗi đến nỗi hủy diệt nhiều dân tộc, để dọn đường cho vinh quang của Con Ngài trong công việc này; thì Ngài sẽ coi nhẹ mạng sống và linh hồn của mười ngàn kẻ chống nghịch và khinh bỉ như anh em dường nào, là những người cứ cứng lòng không ăn năn, khi sự an lành của anh em cản đường vinh quang ấy! Vì chắc chắn anh em sẽ bị đập tan như bình gốm, và bị giày đạp như bùn ngoài đường. Đức Chúa Trời có thể, bởi sự nhẫn nhục lạ lùng, chịu đựng những kẻ có tội cứng lòng thờ ơ một thời gian; nhưng Ngài sẽ không lâu chịu đựng những kẻ khinh bỉ Con yêu dấu của Ngài, và sự cứu rỗi vĩ đại của Ngài, mà vinh quang của nó Ngài đã hết lòng coi trọng, trước khi Ngài tiêu diệt chúng hoàn toàn, không phương cứu chữa hay thương xót.

PHẦN II.

Lời khích lệ.

Tôi sẽ kết luận bằng phần áp dụng thứ hai, là lời khích lệ những linh hồn đang nặng gánh hãy đặt lòng tin cậy nơi Đấng Christ để được cứu rỗi. Đối với mọi người không thờ ơ và cẩu thả, nhưng lấy việc tìm kiếm dự phần trong Đấng Christ làm công việc chính, nhận biết phần nào sự cần kíp của mình, và sợ hãi cơn thạnh nộ hầu đến; đối với những người như vậy, những gì đã nói về đề tài này đem lại nhiều điều khích lệ lớn, để phó thác linh hồn mình cho Chúa Giê-xu Christ. Và như những động cơ thích hợp để giục anh em làm như vậy, xin cho tôi dẫn anh em suy xét hai điều đặc biệt.

1. Sự trọn vẹn của sự mua chuộc đã được thực hiện. Anh em đã nghe rằng công việc mua chuộc sự cứu rỗi này đã được hoàn tất trọn vẹn trong thời gian Đấng Christ hạ mình. Khi Đấng Christ từ kẻ chết sống lại, và được tôn cao khỏi sự hạ mình mà Ngài đã thuận phục vì sự cứu rỗi của chúng ta, thì sự mua chuộc sự sống đời đời đã được hoàn tất trọn vẹn, đến nỗi không cần thêm điều gì nữa để làm cho nó trọn. Nhưng bấy giờ các đầy tớ được sai đi với sứ điệp, Ma-thi-ơ 22:4. “Nầy, ta đã dọn tiệc rồi; đã giết bò và gà mập; mọi sự đã sẵn sàng cả; xin mời đến dự đám cưới.” Vậy thì, tội lỗi của anh em dầu nhiều và lớn dường nào? Đây đã có đủ những gì Đấng Christ đã làm để mua được sự tha thứ cho chúng. Không cần sự công chính nào của anh em để được tha thứ và xưng công chính: không, anh em có thể đến cách nhưng không, không tiền không giá. Vậy thì, vì có lời mời đầy ân điển và nhưng không ban cho anh em, hãy đến, hãy đến trần truồng như anh em đang là; hãy đến như một tên tử tội nghèo khổ; hãy đến và phủ phục dưới chân Đấng Christ, như một người bị kết án cách công chính, và hoàn toàn bất lực. Đây là một sự cứu rỗi trọn vẹn do Đấng Christ làm nên, và qua Ngài được dâng cho anh em. Vậy hãy đến, tiếp nhận nó, và được cứu.

2. Nếu Đấng Christ từ chối một người đến cùng Ngài như vậy, thì Ngài sẽ làm cho vô hiệu mọi điều vĩ đại mà Đức Chúa Trời đã thực hiện từ khi loài người sa ngã đến khi Đấng Christ nhập thể. Điều ấy cũng sẽ làm vô hiệu mọi điều Đấng Christ đã làm và đã chịu khi ở trên đất; phải, nó sẽ làm vô hiệu chính sự nhập thể. Mọi điều vĩ đại đã làm đều vì mục đích ấy, để những ai đến cùng Đấng Christ được cứu. Vậy anh em có thể chắc chắn Đấng Christ sẽ không ngần ngại cứu những ai đến cùng Ngài, và tin cậy nơi Ngài; vì Ngài không muốn làm cho chính công việc của mình ra vô hiệu. Đức Chúa Cha cũng sẽ không từ chối anh em; vì Ngài không muốn làm cho chính mình ra vô hiệu trong mọi điều Ngài đã làm suốt bao nhiêu trăm nghìn năm, để dọn đường cho sự cứu rỗi kẻ có tội bởi Đấng Christ. Vậy hãy đến, hãy lắng nghe những lời kêu gọi ngọt ngào và tha thiết của Đấng Christ đến linh hồn anh em. Hãy làm như Ngài mời và như Ngài truyền cho anh em, Ma-thi-ơ 11:28-30. “Hỡi những kẻ mệt mỏi và gánh nặng, hãy đến cùng ta, ta sẽ cho các ngươi được yên nghỉ. Hãy gánh lấy ách của ta, và học theo ta; thì các ngươi sẽ tìm được sự yên nghỉ cho linh hồn các ngươi. Vì ách ta dễ chịu và gánh ta nhẹ nhàng.”

THỜI KỲ III.

TỪ SỰ SỐNG LẠI CỦA ĐẤNG CHRIST ĐẾN NGÀY TẬN THẾ.

Khi bàn về đề tài này, chúng ta đã tỏ ra công việc cứu chuộc đã được tiến hành thế nào qua hai thời kỳ đầu trong BA THỜI KỲ mà chúng ta đã chia toàn khoảng thời gian từ khi sa ngã đến ngày tận thế. Nay chúng ta đến thời kỳ thứ ba và cuối cùng, bắt đầu với sự sống lại của Đấng Christ; và sẽ tỏ ra rằng khoảng thời gian từ cuối sự hạ mình của Đấng Christ đến ngày tận thế đều được dùng để đem lại hiệu quả hay thành quả vĩ đại của sự mua chuộc của Đấng Christ.

PHẦN 1.

Những sự mô tả trong Kinh Thánh về thời kỳ này.

Không phải là không có những hiệu quả lớn lao và thành quả vinh hiển của sự mua chuộc sự cứu chuộc của Đấng Christ trước đây, ngay từ đầu các thế hệ loài người. Nhưng mọi thành quả ấy, như trước đây, chỉ là sự chuẩn bị bằng cách ứng trước, như một ít trái đầu mùa được hái trước vụ gặt. Trước khi Đấng Christ đến, không có thành quả nào hơn điều Đức Chúa Trời thấy cần để dọn đường cho sự đến của Ngài. Thời kỳ của thành quả của sự cứu chuộc của Đấng Christ là sau khi sự mua chuộc đã được thực hiện, như thời gian thích hợp để thế gian hưởng ánh sáng mặt trời là ban ngày, sau khi mặt trời đã mọc, dù trước đó chúng ta có thể được chút ít ánh sáng phản chiếu từ mặt trăng và các hành tinh. Và ngay cả thành quả của sự cứu chuộc của Đấng Christ khi chính Ngài còn ở trên đất, cũng rất nhỏ so với thành quả sau này.

Nhưng, Đấng Christ đã hoàn tất công việc vĩ đại và khó khăn nhất trong mọi công việc, nay đã đến lúc đạt được mục đích, tức hiệu quả vinh hiển của nó. Đã trải qua toàn bộ quá trình đau khổ và hạ mình, Đấng Christ sẽ không bao giờ chịu khổ nữa. Nhưng nay là lúc Ngài đạt được niềm vui đã đặt trước mặt Ngài. Đã khiến linh hồn Ngài làm của lễ vì tội lỗi, nay là lúc Ngài thấy dòng dõi mình, được dự phần với kẻ lớn, và chia của cướp với kẻ mạnh.

Một mục đích của Đấng Christ trong những gì Ngài đã làm khi hạ mình, là đặt nền tảng cho sự lật đổ vương quốc của Sa-tan; và nay đã đến lúc thực hiện điều ấy, như Đấng Christ, ít lâu trước khi chịu đóng đinh, đã phán: “Hiện bây giờ có sự phán xét thế gian nầy, và hiện bây giờ vua chúa của thế gian nầy phải bị đuổi ra.” (Giăng 12:31)

Một mục đích khác là nhóm hiệp lại trong Đấng Christ mọi vật. Nay cũng đã đến lúc cho điều này: Giăng 12:32. “Còn ta, khi ta được treo lên khỏi đất, ta sẽ kéo mọi người đến cùng ta;” điều này phù hợp với lời tiên tri của Gia-cốp về Đấng Christ, rằng khi Đấng Si-lô hiện tới, muôn dân phải vâng phục Đấng ấy, Sáng thế ký 49:10. Một mục đích khác là sự cứu rỗi những kẻ được chọn. Nay khi sự đau khổ của Ngài đã xong, và sự hạ mình của Ngài đã trọn, thì thời kỳ cũng đã đến cho điều ấy. Hê-bơ-rơ 5:8, 9. “Dầu Ngài là Con, Ngài cũng đã học tập vâng lời bởi những sự khốn khổ mình đã chịu, và sau khi đã được làm nên trọn vẹn rồi, thì trở nên cội rễ của sự cứu rỗi đời đời cho kẻ vâng lời Ngài.” Một mục đích khác là hoàn tất bởi những điều này sự vinh hiển lớn cho các ngôi vị của Ba Ngôi Đức Chúa Trời. Giăng 17:1. “Cha ơi, giờ đã đến; xin làm vinh hiển Con, hầu cho Con cũng làm vinh hiển Cha.” Một mục đích khác là sự vinh hiển của các thánh đồ. Giăng 17:11. “Như Cha đã ban quyền trên mọi xác thịt cho Con, để Con ban sự sống đời đời cho những kẻ Cha đã giao phó cho Con.” Và mọi sự ban phát trong sự quan phòng của Đức Chúa Trời từ nay về sau, cho đến sự hoàn tất cuối cùng của mọi sự, đều để ban cho Đấng Christ phần thưởng của Ngài, và làm trọn mục đích của Ngài trong những gì Ngài đã làm và đã chịu trên đất, và để làm trọn niềm vui đã đặt trước mặt Ngài.

Trước khi bước vào việc suy xét những điều đặc biệt đã được hoàn tất trong thời kỳ này, tôi xin vắn tắt nhận xét thời kỳ của thời kỳ này được mô tả trong Kinh Thánh thể nào.

1. Thời kỳ của thời kỳ này, phần lớn, trong Cựu Ước được gọi là những ngày sau rốt. Chúng ta thường đọc trong các đấng tiên tri Cựu Ước về những điều sẽ xảy ra trong những ngày sau rốt, và đôi khi trong những ngày cuối cùng, rõ ràng chỉ về thời Phúc Âm. Chúng được gọi là những ngày sau rốt, và những ngày cuối cùng; vì đây là thời kỳ cuối cùng trong chuỗi các sự quan phòng của Đức Chúa Trời trên đất, thời kỳ cuối cùng của công việc vĩ đại cứu chuộc; nó như là tổng kết các công việc quan phòng của Đức Chúa Trời; sự ban phát cuối cùng của giao ước ân điển trên đất.

II. Toàn bộ thời gian của thời kỳ này đôi khi trong Kinh Thánh được gọi là sự cuối cùng của thế gian, 1 Cô-rinh-tô 10:11. “Những sự ấy có hình bóng, và họ đã chịu để dạy dỗ chúng ta là kẻ ở gần cuối cùng các đời.” Và sứ đồ, Hê-bơ-rơ 9:26, trong cách nói “sự cuối cùng của thế gian” này, muốn nói toàn bộ ngày Phúc Âm, từ sự giáng sinh của Đấng Christ đến ngày phán xét: “Nhưng hiện nay đến cuối cùng các thời đại, Ngài đã hiện ra chỉ một lần, dâng mình làm tế lễ để cất tội lỗi đi.”

Khoảng thời gian này rất xứng được gọi là sự cuối cùng của thế gian; vì toàn bộ thời gian này được dùng để đưa mọi sự đến sự kết thúc và vấn đề vĩ đại của chúng. Trước đây, mọi sự ở trong tình trạng chuẩn bị; nhưng nay chúng ở trong tình trạng hoàn tất. Nay sự kết thúc được đem đến cho tình trạng xác thịt trước đây của mọi sự, vốn dần dần biến mất, và một tình trạng thuộc linh bắt đầu được lập nên càng ngày càng hơn. Đặc biệt, sự kết thúc được đem đến cho tình trạng trước đây của Hội Thánh, có thể gọi là tình trạng thuộc về thế gian của nó, trong đó nó phục dưới các nghi thức xác thịt, và các điều sơ học của thế gian. Sự kết thúc được đem đến cho nước Do Thái, trong sự hủy phá thành và xứ của họ. Sau đó, sự kết thúc được đem đến cho đế quốc ngoại giáo cũ trong thời Constantine. Bước tiếp theo là sự hoàn tất vương quốc hữu hình của Sa-tan trên thế gian, khi Kẻ Chống Đấng Christ sụp đổ, và người Do Thái được kêu gọi. Và cuối cùng sẽ đến sự hủy diệt của chính khung cảnh bên ngoài của thế gian, lúc kết thúc ngày phán xét. Trời và đất bắt đầu rúng động, để tan rã, theo lời tiên tri của A-ghê, trước khi Đấng Christ đến, hầu cho chỉ những điều không thể rúng động còn lại, tức là những điều sẽ đến sự kết thúc phải chấm dứt, và chỉ những điều còn lại đời đời được giữ lại.

Trước hết, các nghi thức xác thịt của sự thờ phượng Do Thái đã đến sự kết thúc, để dọn đường cho việc lập nên sự thờ phượng thuộc linh, vốn sẽ còn đến đời đời: “Hỡi người đàn bà, hãy tin ta, giờ đến, khi các ngươi thờ lạy Cha, chẳng tại trên hòn núi nầy, cũng chẳng tại thành Giê-ru-sa-lem.” (Giăng 4:21) Câu 23. “Nhưng giờ hầu đến, và đã đến rồi, khi những kẻ thờ phượng thật lấy tâm thần và lẽ thật mà thờ phượng Cha: ấy đó là những kẻ thờ phượng mà Cha ưa thích vậy.” Đây là một trường hợp của thế gian tạm thời đến sự kết thúc, và thế gian đời đời bắt đầu. Rồi, đền thờ bên ngoài và thành Giê-ru-sa-lem đã đến sự kết thúc, để nhường chỗ cho việc lập nên đền thờ thuộc linh và thành thuộc linh, vốn sẽ còn đời đời. Một trường hợp khác của việc cất đi những điều sẵn tan biến, hầu cho những điều không thể rúng động còn lại, là sự đem đến kết thúc đế quốc ngoại giáo cũ, để dọn đường cho đế quốc của Đấng Christ, vốn sẽ còn đến đời đời. Sau đó, khi Kẻ Chống Đấng Christ sụp đổ, sự kết thúc được đặt cho vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất, để lập nên vương quốc của Đấng Christ, là vương quốc đời đời; như đấng tiên tri Đa-ni-ên nói, đoạn 7:27. “Còn nước, quyền thế, và sự tôn đại của muôn nước ở dưới cả trời, sẽ được ban cho dân các thánh của Đấng Rất Cao. Nước Ngài là nước đời đời, và hết thảy các quyền thế đều hầu việc và vâng lời Ngài;” đây là một trường hợp khác của sự kết thúc thế gian tạm thời, và sự bắt đầu thế gian đời đời. Và rồi, cuối cùng, chính khung cảnh của thế gian hay hư nát này sẽ đến sự kết thúc, để dọn đường cho Hội Thánh ở trong một nơi ở khác, vốn sẽ còn đến đời đời.

Vì thế gian đang đến sự kết thúc bởi nhiều bước và mức độ như vậy, có lẽ sứ đồ dùng cách nói này, rằng (không phải sự kết thúc nhưng) các sự kết thúc của thế gian đã đến trên chúng ta; như thể thế gian có nhiều sự kết thúc nối tiếp nhau. Sự ban phát Phúc Âm là một tình trạng hoàn tất: nó đều được dùng để hoàn tất những điều trước đây đã được chuẩn bị, hay hủy bỏ những điều trước đây đã đứng vững.

Nó đều được dùng như để tổng kết mọi sự và đưa chúng đến vấn đề của chúng, và sự ứng nghiệm thích hợp của chúng. Nay mọi hình bóng cũ đều được ứng nghiệm, mọi lời tiên tri của các đấng tiên tri từ buổi sáng thế sẽ được hoàn tất trong thời kỳ này.

III. Tình trạng của mọi sự đạt được trong các biến cố của thời kỳ này được gọi là trời mới và đất mới: Ê-sai 45:17, 18. “Vì nầy, ta dựng nên trời mới đất mới; những việc trước sẽ chẳng nhớ nữa, chẳng còn nhắc đến nữa. Thà các ngươi hãy mừng rỡ và vui vẻ đời đời trong sự ta dựng nên; vì nầy, ta dựng nên Giê-ru-sa-lem cho sự vui, và dân nó cho sự mừng rỡ.” Và đoạn 66:22. “Vì như trời mới đất mới mà ta hầu dựng sẽ cứ còn trước mặt ta, thì dòng dõi và danh các ngươi cũng sẽ cứ còn như vậy.” Cũng xem đoạn 51:16. Khi tình trạng trước đây của mọi sự, hay thế gian cũ, bởi từng bước một, đang đến sự kết thúc qua thời kỳ này; thì tình trạng mới của mọi sự, hay thế gian mới, là thế gian thuộc linh, đang bắt đầu và được lập nên. Theo sau mỗi sự kết thúc của tình trạng cũ trong các sự hoàn tất tình trạng của mọi sự này, thì có sự bắt đầu của một tình trạng mới và đời đời. Vậy điều đi kèm với sự hủy phá Giê-ru-sa-lem theo nghĩa đen, là sự lập nên Giê-ru-sa-lem thuộc linh. Cũng vậy đối với sự hủy diệt đế quốc ngoại giáo cũ, và mọi sự kết thúc khác của tình trạng cũ của mọi sự; cho đến cuối cùng chính khung cảnh bên ngoài của thế gian sẽ đến sự kết thúc; và Hội Thánh sẽ ở trên trời, là nơi ở mới. Bấy giờ điều tột cùng hàm ý bởi trời mới và đất mới sẽ được hoàn tất. (Xem Khải Huyền 21:1.) Mục đích của Đức Chúa Trời khi dựng nên thế gian, là để chuẩn bị một vương quốc cho Con Ngài, (vì Ngài được lập làm kẻ thừa kế thế gian,) vốn sẽ còn đến đời đời. Chừng nào vương quốc của Đấng Christ được lập nên trên thế gian, chừng ấy thế gian được đưa đến sự kết thúc, và tình trạng đời đời của mọi sự được lập nên — chừng ấy mọi biến cố và cách mạng lớn của thế gian được đưa đến vấn đề đời đời của chúng, và mọi sự đến thời kỳ tối hậu của chúng — chừng ấy các dòng nước của kênh dài sự quan phòng của Đức Chúa Trời, vốn có bao nhiêu nhánh, và bao nhiêu khúc quanh, được đổ vào đại dương thích hợp của chúng, mà chúng đã tìm kiếm từ đầu dòng chảy, và như vậy đến sự yên nghỉ của chúng. Chừng nào vương quốc của Đấng Christ được lập nên trên thế gian, chừng ấy mọi sự được thu xếp và ổn định trong tình trạng đời đời của chúng, và một thời kỳ được đặt cho dòng chảy của mọi sự trong thế gian hay thay đổi này; chừng ấy trời thứ nhất và đất thứ nhất đã đến sự kết thúc; và trời mới và đất mới, trời đất đời đời, được lập nên thay cho chúng. Điều này dẫn tôi đến nhận xét,

IV. Rằng tình trạng của mọi sự đạt được bởi các biến cố của thời kỳ này, là điều thường được gọi là nước thiên đàng, hay nước Đức Chúa Trời. Chúng ta rất thường đọc trong Tân Ước về nước thiên đàng. Giăng Báp-tít đã giảng rằng nước thiên đàng đã đến gần; và Đấng Christ cùng các môn đồ Ngài sau Ngài cũng vậy; nói đến điều mà người Do Thái thời ấy trông đợi, và gọi bằng tên ấy. Họ dường như đã lấy sự trông đợi và tên gọi ấy chủ yếu từ lời tiên tri của Đa-ni-ên trong giấc chiêm bao của Nê-bu-cát-nết-sa. Đa-ni-ên 2:44. “Trong đời các vua nầy, Đức Chúa Trời trên trời sẽ dựng nên một nước;” cùng với đoạn 7:13, 14.

Nay vương quốc thiên đàng này là tình trạng Phúc Âm của mọi sự trong Hội Thánh, và trong thế gian, trong đó gồm có thành quả của sự cứu chuộc của Đấng Christ trong thời kỳ này. Trước đây đã thường có những vương quốc lớn được lập nên; như các đế quốc Ba-by-lôn, Phe-rơ-sơ, Hy Lạp, và La Mã. Nhưng Đấng Christ đến để lập nên vương quốc cuối cùng, không phải vương quốc thuộc về đất, mà là thuộc về trời, Giăng 18:36. “Nước của ta chẳng phải thuộc về thế gian nầy.” Đây là vương quốc mà Đấng Christ nói đến, Lu-ca 22:29. “Nên ta ban nước cho các ngươi, như Cha ta đã ban cho ta vậy.” Vương quốc này bắt đầu ít lâu sau sự sống lại của Đấng Christ, và được hoàn tất bởi nhiều bước từ lúc ấy đến ngày tận thế. Đôi khi bởi nước thiên đàng, người ta muốn nói không chỉ tình trạng thuộc linh của Hội Thánh bắt đầu ít lâu sau sự sống lại của Đấng Christ; mà còn tình trạng trọn vẹn hơn sẽ có được sau sự sụp đổ của Kẻ Chống Đấng Christ; và đôi khi tình trạng vinh hiển và phước hạnh mà Hội Thánh sẽ được nhận vào ngày phán xét. Như 1 Cô-rinh-tô 15:50. “Hỡi anh em, tôi đoán quyết rằng thịt và huyết chẳng hưởng nước Đức Chúa Trời được.” — Dưới đề mục này tôi xin nhận xét vài điều đặc biệt, để hiểu rõ hơn những gì Kinh Thánh nói về thời kỳ này.

1. Việc lập nên vương quốc của Đấng Christ chủ yếu được hoàn tất bởi bốn biến cố lớn liên tiếp, mỗi biến cố trong Kinh Thánh được gọi là sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài. Thứ nhất là sự hiện ra của Đấng Christ trong những sự ban phát lạ lùng của sự quan phòng trong thời các sứ đồ, trong việc lập nên vương quốc Ngài, và hủy diệt kẻ thù của nó, kết thúc bằng sự hủy phá Giê-ru-sa-lem. Điều này được gọi là sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài, “Quả thật, ta nói cùng các ngươi, trong các ngươi đứng đây, có một vài kẻ sẽ không chết trước khi thấy Con người ngự đến trong nước Ngài.” (Ma-thi-ơ 16:28) (Và Ma-thi-ơ 24.) Thứ hai là điều đã được hoàn tất trong thời Constantine, trong sự hủy diệt đế quốc La Mã ngoại giáo. Điều này được mô tả như sự đến của Đấng Christ, và được ví với sự đến của Ngài để phán xét, (Khải Huyền 6 ở phần cuối.) Thứ ba là điều sẽ được hoàn tất lúc Kẻ Chống Đấng Christ bị hủy diệt. Điều này cũng được mô tả như sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài trong đoạn 7 và những chỗ khác. Thứ tư và cuối cùng là sự phán xét cuối cùng, là biến cố chủ yếu được Kinh Thánh gọi là sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài.

2. Mỗi biến cố trong ba biến cố trước là một hình ảnh sống động, hay hình bóng, của biến cố thứ tư và cuối cùng, tức sự đến của Đấng Christ để phán xét cuối cùng, như các sự ban phát chính của sự quan phòng trước đây là hình bóng của sự đến lần thứ nhất của Ngài. Vì sự đến phán xét cuối cùng của Đấng Christ là sự sống lại của kẻ chết, nên mỗi biến cố trong ba biến cố trước đều kèm theo một sự sống lại thuộc linh. Sự đến của Đấng Christ kết thúc bằng sự hủy phá Giê-ru-sa-lem đã được mở đầu bằng một sự sống lại thuộc linh vinh hiển của các linh hồn trong sự kêu gọi dân ngoại qua sự giảng Phúc Âm. Sự đến của Đấng Christ trong thời Constantine, đã đi kèm với một sự sống lại thuộc linh vinh hiển của phần lớn thế giới đã biết trong sự phục hồi nó về tình trạng Hội Thánh hữu hình, khỏi tình trạng ngoại giáo. Sự đến của Đấng Christ lúc Kẻ Chống Đấng Christ bị hủy diệt, sẽ đi kèm với một sự sống lại thuộc linh của Hội Thánh sau khi nó đã lâu như đã chết, trong thời của Kẻ Chống Đấng Christ. Điều này được gọi là sự sống lại thứ nhất trong đoạn 20 của sách Khải Huyền.

Lại nữa, như Đấng Christ trong sự phán xét cuối cùng sẽ tỏ mình cách vinh hiển đến trong vinh quang của Cha Ngài, thì trong mỗi biến cố trong ba biến cố trước Đấng Christ đã tỏ mình cách vinh hiển trong việc giáng sự phán xét trên kẻ thù Ngài, và tỏ ơn cho Hội Thánh Ngài. Như sự đến cuối cùng của Đấng Christ sẽ đi kèm với sự nhóm hiệp theo nghĩa đen những kẻ được chọn từ bốn phương trời, thì mỗi biến cố trước đều đi kèm với sự nhóm hiệp thuộc linh những kẻ được chọn. Như sự nhóm hiệp những kẻ được chọn này sẽ được thực hiện bởi các thiên sứ của Đức Chúa Trời với tiếng kèn rất lớn; (Ma-thi-ơ 24:31.) thì mỗi sự nhóm hiệp thuộc linh trước đây đều được thực hiện bởi tiếng kèn của Phúc Âm, do các tôi tớ của Đấng Christ thổi lên. Như trước sự hiện ra cuối cùng của Đấng Christ, sẽ có một thời kỳ suy đồi và gian ác lớn, thì điều này đã có, hay sẽ có, với mỗi lần hiện đến khác. Trước mỗi lần hiện đến ấy là một thời kỳ chống nghịch Hội Thánh lớn: trước lần thứ nhất, bởi người Do Thái; trước lần thứ hai, trong thời Constantine, bởi người ngoại giáo; trước lần thứ ba, bởi Kẻ Chống Đấng Christ; và trước lần cuối cùng, bởi Gót và Ma-gót, như được mô tả trong sách Khải Huyền.

Bởi mỗi lần đến này của Đấng Christ, Đức Chúa Trời làm nên một sự giải cứu vinh hiển cho Hội Thánh Ngài. Lần thứ nhất, kết thúc bằng sự hủy phá Giê-ru-sa-lem, đã đi kèm với sự đem lại sự thăng tiến cho Hội Thánh ra khỏi sự bắt bớ, sự ủng hộ của quyền dân sự và sự thắng hơn của nàng trên những kẻ bắt bớ ngoại giáo. Lần thứ ba, lúc Kẻ Chống Đấng Christ sụp đổ, sẽ đi kèm với sự thăng tiến của Hội Thánh trong sự thắng hơn vinh hiển của lẽ thật, tự do, bình an, và vui mừng, mà chúng ta thường đọc trong các phần tiên tri của Kinh Thánh. Lần cuối cùng sẽ đi kèm với sự thăng tiến của Hội Thánh đến vinh quang trọn vẹn trên trời.

Mỗi lần đến này của Đấng Christ đều đi kèm với sự hủy diệt kinh khiếp kẻ ác, và kẻ thù của Hội Thánh: lần thứ nhất, với sự hủy diệt người Do Thái bắt bớ, vốn kinh khiếp lạ lùng; lần thứ hai, với những sự phán xét ghê gớm trên những kẻ bắt bớ Hội Thánh ngoại giáo; lần thứ ba, với sự hủy diệt đáng sợ của Kẻ Chống Đấng Christ, kẻ thù tàn nhẫn và cay đắng nhất mà Hội Thánh từng có; lần thứ tư, với cơn thạnh nộ và báo trả của Đức Chúa Trời trên mọi kẻ không tin kính. — Hơn nữa, trong mỗi lần đến này của Đấng Christ có sự kết thúc của trời đất cũ, và sự bắt đầu của trời mới và đất mới; hay sự kết thúc của một tình trạng tạm thời của mọi sự, và sự bắt đầu của một tình trạng đời đời.

3. Tôi xin nhận xét rằng mỗi sự ban phát trong bốn sự ban phát lớn được mô tả như sự đến của Đấng Christ trong vương quốc Ngài, chỉ là bấy nhiêu bước và mức độ của sự hoàn tất một biến cố. Chúng không phải là sự lập nên bấy nhiêu vương quốc riêng biệt của Đấng Christ; mà chỉ là nhiều mức độ của sự hoàn tất biến cố duy nhất ấy đã được tiên tri, Đa-ni-ên 7:13,14. “Ta lại nhìn xem trong những sự hiện thấy ban đêm, nầy, có một người giống như con người đến với những đám mây trên trời; người tới đến Đấng Thượng Cổ và bị dẫn đến trước mặt Ngài. Người được ban cho quyền thế, vinh quang và nước; hầu cho hết thảy các dân, các nước, các thứ tiếng đều hầu việc người. Quyền thế người là quyền thế đời đời chẳng qua đi, và nước người không bao giờ phải hủy phá.” Đây là điều người Do Thái trông đợi, và gọi là “sự đến của nước thiên đàng;” và điều mà Giăng Báp-tít và Đấng Christ nhắm đến, khi họ nói, “Nước thiên đàng đã đến gần.” Biến cố vĩ đại này được hoàn tất bởi nhiều bước.

4. Khi Đấng Christ đến với sự giảng của các sứ đồ, để lập nên vương quốc Ngài trên thế gian, là sự ban phát kết thúc bằng sự hủy phá Giê-ru-sa-lem, thì điều ấy đã được hoàn tất ở mức độ vinh hiển; khi đế quốc ngoại giáo bị hủy diệt trong thời Constantine, nó đã được ứng nghiệm ở mức độ xa hơn; khi Kẻ Chống Đấng Christ bị hủy diệt, nó sẽ được hoàn tất ở mức độ cao hơn nữa; nhưng khi ngày tận thế đến, bấy giờ nó sẽ được hoàn tất ở mức độ trọn vẹn nhất trong mọi mức độ. Và vì bốn biến cố lớn ấy chỉ là hình ảnh lẫn nhau, và ba biến cố trước chỉ là hình bóng của biến cố cuối cùng, và vì chúng đều chỉ là nhiều tình trạng của sự hoàn tất cùng một điều; nên chúng ta thấy chúng nhiều lần được tiên tri dưới một hình ảnh, như trong các lời tiên tri của Đa-ni-ên, và trong Ma-thi-ơ đoạn 24, nơi một số điều dường như áp dụng cho biến cố này hơn, và những điều khác cho biến cố kia.

Như vậy tỏ ra rằng như có nhiều bước của sự hoàn tất vương quốc của Đấng Christ, thì trong mỗi bước biến cố ấy được hoàn tất ở mức độ xa hơn bước trước. Biến cố trong thời Constantine là sự hoàn tất vương quốc của Đấng Christ lớn hơn và xa hơn biến cố kết thúc bằng sự hủy phá Giê-ru-sa-lem; biến cố lúc Kẻ Chống Đấng Christ sụp đổ, sẽ là sự hoàn tất cùng một điều xa hơn biến cố trong thời Constantine; và cứ thế đối với mỗi biến cố; đến nỗi vương quốc của Đấng Christ dần dần thắng hơn và lớn lên bởi nhiều bước lớn của sự ứng nghiệm ấy, từ lúc Đấng Christ sống lại đến ngày tận thế.

5. Các sự quan phòng lớn của Đức Chúa Trời giữa bốn biến cố ấy, là để dọn đường cho vương quốc và vinh quang của Đấng Christ trong biến cố lớn tiếp theo. Những sự ban phát của sự quan phòng đối với Hội Thánh và thế gian, trước sự hủy diệt đế quốc ngoại giáo trong thời Constantine, dường như đều để dọn đường cho vinh quang của Đấng Christ, và sự phước hạnh của Hội Thánh trong biến cố ấy. Và cũng vậy các sự quan phòng lớn sau đó, cho đến sự hủy diệt Kẻ Chống Đấng Christ, và sự bắt đầu của thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh tiếp theo, dường như đều được tính toán để chuẩn bị đường cho vinh quang lớn hơn của Đấng Christ và Hội Thánh Ngài trong biến cố ấy; và các biến cố tiếp theo đến ngày tận thế dường như để tỏ ra vinh quang của Đấng Christ cách lớn hơn lúc mọi sự được hoàn tất. — Như vậy tôi tưởng cần nhận xét những điều này cách tổng quát về thời kỳ cuối cùng này, trước khi tôi nhắc đến những sự quan phòng đặc biệt mà bởi đó công việc cứu chuộc được tiến hành qua thời kỳ này, theo thứ tự của chúng. Trước khi tiếp tục, tôi xin vắn tắt trả lời một CÂU HỎI, tức là: Vì sao việc lập nên vương quốc của Đấng Christ sau sự hạ mình của Ngài, lại dần dần như vậy, trong khi Đức Chúa Trời có thể dễ dàng hoàn tất nó ngay một lúc? — Dù chúng ta sẽ là kiêu ngạo nếu dám tuyên bố mọi mục đích của Đức Chúa Trời trong điều này, nhưng chắc chắn nhiều sự khôn ngoan của Ngài có thể thấy được trong đó; và đặc biệt trong hai điều này.

1. Theo cách này vinh quang của sự khôn ngoan Đức Chúa Trời càng tỏ ra rõ ràng hơn cho sự quan sát của các loài thọ tạo. Nếu nó đã được làm ngay một lúc, hay trong thời gian rất ngắn, thì các loài thọ tạo đã không có những cơ hội để nhận biết và quan sát từng bước của sự khôn ngoan thiên thượng, như khi công việc được hoàn tất dần dần, và hiệu quả này đến hiệu quả khác được bày ra cho sự quan sát. Đức Chúa Trời đã khôn ngoan định hoàn tất ý định vĩ đại của Ngài bởi một chuỗi dài lạ lùng các biến cố, hầu cho vinh quang của sự khôn ngoan Ngài được tỏ ra, trong toàn chuỗi các biến cố, hầu cho vinh quang của sự trọn vẹn Ngài được thấy, trong những sự tỏ ra liên tiếp đặc biệt. Nếu mọi vinh quang tỏ ra trong các biến cố ấy đã được tỏ ra ngay một lúc, thì đã quá nhiều cho chúng ta; nó đã lấn át tầm nhìn và khả năng của chúng ta.

2. Sa-tan bị thắng hơn cách vinh hiển hơn — Đức Chúa Trời có thể dễ dàng bởi một hành động của quyền năng toàn năng, ngay lập tức nghiền nát Sa-tan. Nhưng bằng cách cho nó thời gian để dùng hết sự xảo quyệt của nó ngăn trở thành quả của những gì Đấng Christ đã làm và đã chịu, nó không bị đánh bại chỉ bởi bất ngờ, mà có cơ hội rộng rãi để dùng hết quyền năng và xảo quyệt của nó hết lần này đến lần khác, để củng cố quyền lợi của nó hết sức nó có thể bởi công việc của nhiều thời đại. Như vậy Đức Chúa Trời hủy diệt và làm nó hổ thẹn, và lập nên vương quốc của Đấng Christ hết lần này đến lần khác, bất chấp mọi mưu chước tinh vi của nó, và những công việc lớn của nó, và bởi mỗi bước Ngài còn nâng nó lên cao hơn nữa, cho đến cuối cùng nó được lập nên trọn vẹn, và Sa-tan bị thắng hoàn toàn và đời đời. — Nay tôi tiếp tục nhắc đến những biến cố đặc biệt, mà bởi đó, từ cuối sự hạ mình của Đấng Christ đến ngày tận thế, thành quả của sự mua chuộc của Đấng Christ đã được hay sẽ được hoàn tất.

PHẦN 2.

Đấng Christ đã được ban năng lực để thực hiện mục đích Ngài thể nào.

Như sự nhập thể của Đấng Christ là cần thiết để Ngài ở trong khả năng gần gũi cho sự mua chuộc sự cứu chuộc; thì sự sống lại và thăng thiên của Ngài là cần thiết cho thành quả của sự mua chuộc của Ngài.

1. Sự sống lại của Ngài. Điều cần thiết cho Đấng Christ đạt được mục đích và hiệu quả của sự mua chuộc sự cứu chuộc của Ngài, là Ngài phải từ kẻ chết sống lại — Vì Đức Chúa Cha đã giao phó toàn bộ công việc cứu chuộc cho Con Ngài, để Ngài không chỉ mua chuộc nó với tư cách thầy tế lễ, mà thật sự đem lại nó với tư cách vua; và để Ngài làm điều này với tư cách Đức Chúa Trời-làm-người. Đức Chúa Cha không muốn giao thiệp với loài người sa ngã trong đường lối thương xót ngoại trừ bởi một Đấng Trung Bảo. Nhưng để Đấng Christ hoàn tất thành quả của sự mua chuộc của chính Ngài với tư cách Đức Chúa Trời-làm-người, điều cần thiết là Ngài phải từ kẻ chết sống lại. Vậy Đấng Christ, sau khi đã hoàn tất sự mua chuộc này bởi sự chết, từ kẻ chết sống lại, để làm trọn mục đích của sự mua chuộc của Ngài. Việc này Đức Chúa Cha đã giao phó cho Ngài, để Ngài, với tư cách Chúa của mọi sự, cai quản mọi sự theo mục đích của chính Ngài: “Vì Đấng Christ đã chết và sống lại, ấy là để làm Chúa cả kẻ chết và kẻ sống.” (Rô-ma 14:9.)

Thật vậy sự sống lại của Đấng Christ (và cũng vậy sự thăng thiên của Ngài) là một phần của thành quả của những gì Đấng Christ đã làm và đã chịu trong sự hạ mình của Ngài. Vì dù Đấng Christ không thật sự mua chuộc sự cứu chuộc cho chính Ngài, nhưng Ngài đã mua chuộc sự sống đời đời và vinh quang cho chính Ngài như phần thưởng của những gì Ngài đã làm và đã chịu: Phi-líp 2:8, 9. “Ngài đã hiện ra như một người, tự hạ mình xuống, vâng phục cho đến chết, thậm chí chết trên cây thập tự. Cũng vì đó nên Đức Chúa Trời đã đem Ngài lên rất cao.” Và nó có thể được coi là một phần của thành quả của sự mua chuộc của Đấng Christ, vì Ngài đã không sống lại như một cá nhân riêng, mà như đầu của Hội Thánh được chọn; đến nỗi họ, như thể, đều sống lại với Ngài. Đấng Christ đã được xưng công chính trong sự sống lại của Ngài, tức là Đức Chúa Trời đã tha bổng và miễn trách cho Ngài bởi đó, vì đã làm và chịu đủ cho tội lỗi của mọi kẻ được chọn: Rô-ma 4:25. “là Đấng đã bị phó cho vì tội lỗi chúng ta, và sống lại vì sự xưng công chính chúng ta.” Và Đức Chúa Trời đã đặt Ngài vào sự sở hữu sự sống đời đời, với tư cách đầu của Hội Thánh, như một bảo chứng chắc chắn rằng họ sẽ theo sau. Vì khi Đấng Christ từ kẻ chết sống lại, đó là sự khởi đầu của sự sống đời đời trong Ngài. Sự sống của Ngài trước sự chết của Ngài là một sự sống hay chết, một sự sống tạm thời; nhưng sau sự sống lại của Ngài nó là một sự sống đời đời: Rô-ma 6:9. “vì biết rằng Đấng Christ một khi từ kẻ chết sống lại, thì chẳng chết nữa; sự chết không còn quyền trên Ngài.” Khải Huyền 1:18. “là Đấng Sống, ta đã chết, kìa nay ta sống đời đời, cầm chìa khóa của sự chết và Âm phủ.” — Nhưng Ngài đã được đặt vào sự sở hữu sự sống đời đời này, với tư cách đầu của thân thể; đến nỗi toàn Hội Thánh, như thể, sống lại trong Ngài. Và nay Đấng vừa chịu khổ nhiều, sẽ không bao giờ chịu khổ nữa nhưng đã bước vào vinh quang đời đời.

Sự sống lại này của Đấng Christ là biến cố vui mừng nhất từng xảy ra; vì bởi đó Đấng Christ được nghỉ khỏi công việc vĩ đại và khó khăn là mua chuộc sự cứu chuộc, và nhận được chứng cớ của Đức Chúa Trời rằng nó đã hoàn tất. Sự chết của Đấng Christ là biến cố vĩ đại và lạ lùng nhất từng xảy ra; nhưng trong đó có nhiều điều buồn thảm. Nhưng sự sống lại của Đấng Christ, nỗi buồn ấy đã hóa thành niềm vui. Đầu của Hội Thánh, trong sự [phần còn lại bị thiếu trong bản Ages].

PHẦN 3.

Những phương tiện đã được lập nên cho thành quả.

Hãy suy xét những sự ban phát của sự quan phòng, mà bởi đó các phương tiện của thành quả này đã được lập nên sau sự sống lại của Đấng Christ.

I. Việc hủy bỏ sự ban phát của người Do Thái. Điều này thật sự đã được làm dần dần, nhưng nó bắt đầu từ lúc Đấng Christ sống lại, trong đó sự hủy bỏ nó được đặt nền. Vì sự ban phát của người Do Thái không thích hợp cho sự thực hành của thế gian nói chung, hay cho một Hội Thánh của Đức Chúa Trời ở khắp mọi nơi trên thế gian: nó cũng không thể thực hành được bởi họ. Loài người sống khắp mọi nơi trên thế gian không thể nào đến Giê-ru-sa-lem ba lần một năm, như đã được truyền trong hiến chế ấy. Vậy khi Đức Chúa Trời có ý định mở rộng Hội Thánh Ngài, như Ngài đã làm sau sự sống lại của Đấng Christ, điều cần thiết là sự ban phát này phải bị hủy bỏ. Nếu nó đã được tiếp tục, nó đã là một chướng ngại và trở ngại lớn cho sự mở rộng Hội Thánh. Hơn nữa, luật lễ nghi của họ, vì sự nặng nề, và sự đặc biệt lớn của một số nghi thức của nó, là một bức tường ngăn cách giữa người Do Thái và dân ngoại, và đã ngăn cản dân ngoại vâng theo đạo thật. Vậy bức tường này đã bị phá đổ để dọn đường cho thành quả rộng rãi hơn của Phúc Âm; như Ê-phê-sô 2:14, 15.

II. Điều tiếp theo theo thứ tự thời gian dường như là việc lập nên ngày sa-bát của Cơ Đốc nhân. Vì dù điều này đã được lập nên dần dần trong Hội Thánh Cơ Đốc, nhưng những điều mà bởi đó sự mặc khải về ý và ý muốn của Đức Chúa Trời được tỏ ra, đã bắt đầu vào ngày Đấng Christ sống lại trong sự hiện ra của Ngài lúc ấy cùng các môn đồ, Giăng 20:19. Và sau đó, sự hiện ra của Ngài thỉnh thoảng vào ngày ấy hơn là ngày khác, Giăng 20:26. Sự lập nên này đã được xác nhận bởi việc Ngài sai Đức Thánh Linh xuống cách đáng chú ý vào ngày ấy, Công vụ 2:1, và sau đó bởi việc Ngài truyền rằng sự thờ phượng công cộng của Cơ Đốc nhân phải vào ngày ấy, có thể kết luận từ Công vụ 20:7, 1 Cô-rinh-tô 16:1, 2, và Khải Huyền 1:10. Và như vậy ngày trong tuần được chỉ định làm ngày vui mừng thánh của Hội Thánh đến ngày tận thế, và ngày thờ phượng công cộng định kỳ của họ. Và đây là một phương tiện rất lớn và chính yếu của thành quả mà Phúc Âm đã có trên thế gian.

III. Điều tiếp theo là sự lập nên chức vụ Phúc Âm của Đấng Christ, bởi việc Ngài ủy nhiệm và sai các sứ đồ Ngài đi dạy dỗ và làm báp-têm cho muôn dân. Về những điều này chúng ta có lời tường thuật trong Ma-thi-ơ 28:19, 20. “Vậy, hãy đi dạy dỗ muôn dân, hãy nhân danh Đức Cha, Đức Con, và Đức Thánh Linh mà làm phép báp-têm cho họ, và dạy họ giữ hết cả mọi điều mà ta đã truyền cho các ngươi. Và nầy, ta thường ở cùng các ngươi luôn cho đến tận thế.” Có ba điều đã được làm bởi một sự ủy nhiệm này của Đấng Christ cho các sứ đồ Ngài, tức là

1. Việc lập nên chức vụ của chức vụ Phúc Âm. — Vì sự ủy nhiệm mà Đấng Christ ban cho các sứ đồ Ngài này, trong những phần thiết yếu nhất của nó, thuộc về mọi tôi tớ Chúa; và các sứ đồ, bởi cớ nó, đã là tôi tớ hay trưởng lão của Hội Thánh.

2. Điều đặc biệt trong sự ủy nhiệm này, tức là đi từ nước này đến nước khác, giảng Phúc Âm khắp thế gian. Các sứ đồ có điều gì đó trên điều thuộc về chức phận thường của họ là tôi tớ Chúa; họ có một quyền năng phi thường về dạy dỗ và cai trị, trải rộng đến mọi Hội Thánh; và không chỉ mọi Hội Thánh lúc bấy giờ, mà mọi Hội Thánh sẽ có đến ngày tận thế bởi chức vụ của họ. Và như vậy các sứ đồ, dưới Đấng Christ, đã được làm nền tảng của Hội Thánh Cơ Đốc. Xem Ê-phê-sô 2:20 và Khải Huyền 21:14.

3. Tại đây có sự thiết lập lễ báp-têm của Cơ Đốc nhân. Thật vậy, nghi thức này đã bắt đầu từ trước; Giăng Báp-tít và Đấng Christ đã làm báp-têm. Nhưng giờ đây, đặc biệt qua sự thiết lập này, nó được củng cố như một nghi thức thánh phải được duy trì trong Hội Thánh Cơ Đốc cho đến tận thế. — Nghi thức thánh về bữa Tiệc của Chúa đã được thiết lập trước đó, ngay trước khi Đấng Christ chịu đóng đinh.

IV. Điều tiếp theo cần nhận xét, là việc Đức Thánh Linh ban cho các sứ đồ, và những người khác, những ân tứ phi thường và kỳ diệu của Đức Thánh Linh; như ân tứ nói các thứ tiếng, ân tứ chữa lành, ân tứ tiên tri, v.v. Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã được đổ xuống dư dật trong phương diện này; đến nỗi không chỉ các tôi tớ Đức Chúa Trời mà phần rất lớn Cơ Đốc nhân khắp thế gian — cả già lẫn trẻ; không chỉ những người có chức vụ, những người đáng kính, mà cả những người thuộc tầng lớp thấp hèn hơn, những tôi trai, tôi gái — đều nhận được, ứng nghiệm lời tiên tri của Giô-ên, Giô-ên 2:28, 29, mà sứ đồ Phi-e-rơ đã nhắc đến như một lời tiên tri được ứng nghiệm trong thời kỳ này, Công vụ 2:11. Thời kỳ này kỳ diệu biết bao! Dưới thời Cựu Ước, chỉ một số ít người được Đức Chúa Trời ban cho vinh dự như vậy. Quả thật, Môi-se từng ước ao rằng hết thảy dân của Chúa đều là tiên tri, Dân số ký 11:29, trong khi Giô-suê lại lấy làm lạ khi Ên-đát và Mê-đát nói tiên tri. Nhưng nay chúng ta thấy lời ước của Môi-se đã được ứng nghiệm. Và điều này tiếp tục ở mức độ rất đáng kể cho đến hết thời đại của các sứ đồ, tức là một trăm năm đầu sau khi Đấng Christ giáng sinh, vì thế thời kỳ đó được gọi là thời đại của các phép lạ.

Đây là một phương tiện lớn cho sự thành công của Phúc Âm, và cho sự thành lập Hội Thánh Cơ Đốc, không chỉ trong thời đại ấy, mà trong mọi thời đại cho đến tận thế. Vì Cơ Đốc giáo được thành lập trên phần lớn thế giới đã biết đến nhờ các phép lạ, nên về sau nó dễ dàng được tiếp tục bằng truyền thống hơn; và nhờ những ân tứ phi thường này của Đức Thánh Linh, các sứ đồ và những người khác đã được ban năng lực để viết Tân Ước, làm quy tắc vô ngộ và trường tồn về đức tin và nếp sống cho Hội Thánh. Và những phép lạ được ghi lại trong các sách ấy là bằng chứng thường trực về lẽ thật của Cơ Đốc giáo cho mọi thời đại.

V. Điều tiếp theo là sự bày tỏ đầy đủ và rõ ràng những giáo lý vinh hiển, mà dưới thời Cựu Ước chỉ được bày tỏ một cách mờ mịt. Giáo lý về sự chuộc tội và sự công chính của Đấng Christ, sự thăng thiên và vinh hiển của Ngài, cùng con đường của sự cứu rỗi, dưới thời Cựu Ước phần lớn bị che giấu dưới bức màn của các hình bóng và hình ảnh, và những sự bày tỏ mờ mịt hơn, như Môi-se đã che mặt mình bằng bức màn để giấu sự chói sáng của nó; nhưng nay bức màn của đền thờ đã xé ra từ trên xuống dưới. Đấng Christ, nguyên mẫu của Môi-se, chiếu sáng; mặt Ngài không còn màn che; 2 Cô-rinh-tô 3:12, 13, và 18. Giờ đây những mầu nhiệm vinh hiển này, phần lớn được giữ kín từ khi sáng thế, đã được bày tỏ rõ ràng. Ê-phê-sô 3:35 [NEEDS REVIEW: bản gốc ghi 3:35, có lẽ là lỗi in của 3:3-5]. Rô-ma 16:25. "Theo sự bày tỏ mầu nhiệm vốn được giữ kín từ khi có thế gian, mà nay đã được bày ra;" và Cô-lô-se 1:26. "Tức là mầu nhiệm đã giấu kín trải các đời các kiếp, mà nay đã bày ra cho các thánh đồ Ngài."

Như vậy, Mặt Trời công chính, sau khi đã mọc lên, bắt đầu chiếu sáng rõ ràng, chứ không còn phản chiếu mờ nhạt như trước. — Trước khi chịu chết, Đấng Christ đã bày tỏ nhiều điều rõ ràng hơn bao giờ hết so với thời Cựu Ước: nhưng những mầu nhiệm lớn về sự cứu chuộc của Đấng Christ, sự hòa thuận bởi sự chết của Ngài, và sự xưng công chính bởi sự công chính của Ngài, đã không được bày tỏ rõ ràng như vậy trước khi Đấng Christ sống lại. Đấng Christ đưa ra lý do này, rằng Ngài không đổ rượu mới vào bầu da cũ; và việc ấy đã được thực hiện dần dần ngay cả sau khi Ngài sống lại. Rất có thể, Đấng Christ đã dạy dỗ họ cách rõ ràng hơn nhiều một cách cá nhân sau khi Ngài sống lại, và trước khi thăng thiên; như chúng ta đọc thấy Ngài ở cùng họ bốn mươi ngày, nói về những việc thuộc về nước Đức Chúa Trời, Công vụ 1:3, và "Ngài mở trí cho họ hiểu Kinh Thánh," Lu-ca 24:45. Nhưng sự bày tỏ rõ ràng về những điều này chủ yếu là sau khi Đức Thánh Linh đổ xuống trong ngày lễ Ngũ Tuần, phù hợp với lời hứa của Đấng Christ, Giăng 16:12, 13. "Ta còn có nhiều điều nói với các ngươi nữa; nhưng bây giờ các ngươi không chịu nổi. Lúc nào Thần lẽ thật sẽ đến, thì Ngài dẫn các ngươi vào mọi lẽ thật." Sự bày tỏ rõ ràng về các mầu nhiệm của Phúc Âm, như được truyền lại, chúng ta nhận được chủ yếu qua tay sứ đồ Phao-lô, bởi các thư tín của ông mà một đứa trẻ có thể biết nhiều về các giáo lý của Phúc Âm về nhiều phương diện, hơn những tiên tri vĩ đại nhất đã biết dưới sự tối tăm của Cựu Ước.

Như vậy chúng ta thấy ánh sáng của Phúc Âm, vốn bắt đầu sau sự sa ngã, và dần tăng lên đến lúc rạng đông ngay trong mọi thời đại của Cựu Ước, nay đã đến ánh sáng của ngày trọn vẹn, như sự chói sáng của mặt trời chiếu ra trong vinh quang không màn che.

VI. Điều tiếp theo tôi muốn nhận xét, là sự thiết lập chức vụ chấp sự trong Hội Thánh Cơ Đốc, mà chúng ta có ghi chép trong Công vụ chương 6, để lo việc cung ứng bề ngoài cho các thành viên của Hội Thánh Đấng Christ, và thực hành đức hạnh lớn của Cơ Đốc nhân là lòng yêu thương.

VII. Sự kêu gọi, trang bị, và sai phái sứ đồ Phao-lô. Điều này bắt đầu trong sự cải đạo của ông khi ông đang trên đường đi Đa-mách, và là một trong những phương tiện lớn nhất cho sự thành công của sự cứu chuộc của Đấng Christ về sau: vì sự thành công này phần lớn nhờ công lao, sự giảng dạy, và các thư tín của sứ đồ này, hơn tất cả các sứ đồ khác cộng lại. Vì, như ông nói, 1 Cô-rinh-tô 15:10, ông đã làm việc nhiều hơn hết thảy họ. Vì ông là sứ đồ cho dân Ngoại, nên chủ yếu nhờ chức vụ của ông mà dân Ngoại được kêu gọi và Phúc Âm được truyền ra khắp thế gian; và các dân tộc khác của Âu Châu có Phúc Âm giữa họ chủ yếu là nhờ ông; và ông đã được Đức Thánh Linh dùng nhiều hơn trong việc bày tỏ các giáo lý vinh hiển của Phúc Âm qua các thư tín của ông, để Hội Thánh dùng trong mọi thời đại, hơn tất cả các sứ đồ khác cộng lại.

VIII. Điều tiếp theo tôi muốn nhận xét, là sự thiết lập các hội đồng giáo hội, để giải quyết các tranh luận, và sắp đặt các công việc của Hội Thánh Đấng Christ, mà chúng ta có ghi chép trong Công vụ chương 15.

IX. Điều cuối cùng tôi sẽ nhắc đến dưới đề mục này, là việc giao phó Tân Ước cho văn tự. Tất cả đều được viết sau khi Đấng Christ sống lại bởi chính các sứ đồ, ngoại trừ các sách Phúc Âm theo Mác và Lu-ca cùng sách Công vụ. Người viết sách Phúc Âm theo Mác, được cho là con trai của Ma-ri, trong nhà bà họ đang cầu nguyện cho Phi-e-rơ, khi ông, được thiên sứ đem ra khỏi ngục, đến gõ cửa; về việc ấy chúng ta đọc thấy,

"Khi Phi-e-rơ đã suy xét việc ấy, bèn đến nhà Ma-ri, là mẹ của Giăng cũng gọi là Mác, là nơi có nhiều người nhóm lại cầu nguyện." (Công vụ 12:12.)

Ông là bạn đồng hành của các sứ đồ Ba-na-ba và Phao-lô: Công vụ 15:37. "Ba-na-ba muốn đem Giăng cũng gọi là Mác theo." — Ông là cháu của Ba-na-ba, và dường như có lúc là bạn đồng hành của sứ đồ Phao-lô: Cô-lô-se 4:10. "A-ri-tạc, bạn đồng tù với tôi, gởi lời chào thăm anh em, cùng Mác, là cháu của Ba-na-ba: anh em đã nhận mạng lịnh về người; nếu người đến thăm anh em, hãy tiếp rước người." Các sứ đồ dường như rất coi trọng ông như thấy trong những chỗ ấy, và cũng trong Công vụ 12:25. "Ba-na-ba và Sau-lơ làm xong sự bố thí, bèn từ Giê-ru-sa-lem trở về, đem theo Giăng cũng gọi là Mác;" và Công vụ 13:5. "Đến thành Sa-la-min, hai người giảng đạo Đức Chúa Trời trong các nhà hội của dân Giu-đa; có Giăng cùng đi để giúp việc;" và 2 Ti-mô-thê 4:11. "Chỉ có Lu-ca ở với ta; hãy đem Mác đến với con, vì người có ích cho ta về sự hầu việc lắm."

Người viết sách Phúc Âm theo Lu-ca và sách Công vụ, là bạn đồng hành thân thiết của sứ đồ Phao-lô. Ngoài chỗ vừa nhắc đến, ông nói về mình như người đồng hành với Phao-lô trong các chuyến đi, và vì thế nói ở ngôi thứ nhất số nhiều; Chúng tôi đến chỗ nọ; Chúng tôi nhổ neo, v.v. Ông được sứ đồ Phao-lô yêu mến lắm: ông chính là thầy thuốc yêu dấu được nói đến, Cô-lô-se 4:14. Sứ đồ xếp Mác và Lu-ca vào số những bạn cùng làm việc với mình, Phi-lê-môn 24. "Mác, A-ri-tạc, Đê-ma, Lu-ca, là những bạn cùng làm việc với tôi."

Các sách của Tân Ước hoặc thuộc về lịch sử, hoặc thuộc về giáo lý, hoặc thuộc về tiên tri. Các sách lịch sử là các sách của bốn nhà truyền đạo, cho chúng ta lịch sử của Đấng Christ, sự Ngài mua chuộc sự cứu chuộc, sự sống lại và thăng thiên của Ngài; và sách Công vụ các Sứ đồ, thuật lại những việc lớn mà bởi đó Hội Thánh Cơ Đốc được thành lập và truyền bá đầu tiên. Các sách giáo lý là các thư tín; phần lớn chúng ta nhận được từ sứ đồ Phao-lô vĩ đại. Và chúng ta có một sách tiên tri, nằm sau phần cuối của lịch sử toàn bộ Kinh Thánh, thuật lại những biến cố lớn sẽ xảy ra, mà bởi đó công việc cứu chuộc được tiếp tục cho đến tận thế.

Tất cả các sách này được cho là đã được viết trước khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, ngoại trừ những sách do sứ đồ Giăng viết, là người sống lâu nhất trong các sứ đồ và đã viết sau khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, như người ta cho là vậy. Chính cho môn đồ yêu dấu này mà Đấng Christ đã bày tỏ những điều kỳ diệu sẽ xảy đến trong Hội Thánh Ngài cho đến cuối thời gian; và ông là người đặt nét bút hoàn tất cho quy điển Kinh Thánh, và đóng ấn toàn bộ. Vì vậy nay quy điển Kinh Thánh, quy tắc thành văn lớn và trường tồn ấy, vốn được bắt đầu vào khoảng thời Môi-se, đã được hoàn tất và ấn định, và lời rủa sả được tuyên bố trên kẻ nào thêm điều gì vào hoặc bớt điều gì ra khỏi đó. Và như vậy mọi phương tiện ân điển đã định đều được hoàn tất trong thời đại các sứ đồ, hay trước khi sứ đồ Giăng qua đời, và sẽ còn nguyên không đổi cho đến ngày phán xét. Đến đây chúng ta đã xét những điều mà bởi đó các phương tiện ân điển được ban cho và thiết lập trong Hội Thánh Cơ Đốc.

PHẦN 4

Sự Thành Công Được Tiếp Tục Như Thế Nào.

Từ khi Đấng Christ sống lại cho đến khi Antichrist sụp đổ, là ngày đã định cho những hoạn nạn của Si-ôn. Trong khoảng thời gian này, phần nào đó của Hội Thánh bị bắt bớ; và phần lớn thời gian, toàn thể Hội Thánh, hay ít nhất phần đông dân sự của Đức Chúa Trời, đã bị bắt bớ. Trong ba trăm năm đầu sau Đấng Christ, Hội Thánh phần lớn ở trong tình trạng hoạn nạn lớn, là đối tượng của sự sỉ nhục và bắt bớ; trước hết bởi người Giu-đa, rồi sau bởi dân ngoại. — Sau đó, từ đầu thời Constantine, Hội Thánh được nghỉ ngơi và thịnh vượng một thời gian ngắn; điều này được diễn tả trong Khải Huyền 7 ở phần đầu, bằng hình ảnh thiên sứ giữ bốn luồng gió lại một lát. Nhưng ngay sau đó, Hội Thánh lại chịu bắt bớ từ phái Arian. Sau đó Antichrist dấy lên, Hội Thánh bị đuổi vào đồng vắng, bị giữ trong sự tối tăm, khinh bỉ, và khổ nạn, một thời gian dài trước cuộc Cải Chánh bởi Luther và những người khác. Và từ sau cuộc Cải Chánh, những sự bắt bớ của Hội Thánh đã vượt quá mọi điều từng có trước đây. Và mặc dù đôi khi một số người trong Hội Thánh của Đức Chúa Trời được nghỉ ngơi, nhưng cho đến ngày nay, phần lớn, Hội Thánh thật bị kẻ thù đè nén nhiều, và một số phần bị bắt bớ nặng nề. Và chúng ta có thể mong đợi điều ấy sẽ tiếp tục cho đến khi Antichrist sụp đổ. Bấy giờ sẽ đến ngày đã định cho sự thịnh vượng của Hội Thánh trên đất, thì giờ đã định mà Đức Chúa Trời sẽ thương xót Si-ôn, thời gian mà các thánh đồ sẽ không bị kẻ ác đè nén nữa, nhưng trong đó họ sẽ cai trị, như có chép, Khải Huyền 5:10. "Và nước sẽ được ban cho dân các thánh của Đấng Rất Cao," Đa-ni-ên 7:27.

Tình trạng chịu khổ của Hội Thánh được Kinh Thánh diễn tả như tình trạng Hội Thánh quặn thắt sinh nở (Giăng 16:20, 21 và Khải Huyền 12:1, 2), gắng sức sinh ra sự vinh hiển và thịnh vượng sẽ đến sau khi Antichrist sụp đổ, và bấy giờ nàng sẽ sinh con mình. Đây là thời gian dài của hoạn nạn và khổ đau của Hội Thánh, dù chỉ là một mùa ngắn, so với sự thịnh vượng đời đời của Hội Thánh. Vì thế dưới sự kéo dài lâu của hoạn nạn này, nàng kêu lên (Khải Huyền 6:10): "Lạy Chúa là Đấng thánh và chân thật, Chúa trì hoãn xét đoán và chẳng vì huyết chúng tôi mà báo thù những kẻ ở trên đất cho đến chừng nào?" Và chúng ta được cho biết, rằng áo trắng đã được ban cho mỗi người trong họ; và có lời phán cùng họ rằng phải nghỉ ngơi một ít lâu nữa, cho đến khi số bạn đồng sự và anh em mình cũng sẽ bị giết như mình được đủ số. Như vậy, Đa-ni-ên 12:6: "Đến bao giờ mới hết các sự lạ này?"

Cần nhận xét rằng, trong thời gian những sự khổ của Hội Thánh này, công cụ chính gây ra sự khổ của họ là chính quyền La Mã. Vì vậy trong Tân Ước, Rô-ma được gọi là Ba-by-lôn; vì, như xưa kia những hoạn nạn của thành Giê-ru-sa-lem chủ yếu đến từ thành thù địch Ba-by-lôn, thì những hoạn nạn của Hội Thánh Cơ Đốc, Giê-ru-sa-lem thuộc linh, trong thời gian dài chịu hoạn nạn, chủ yếu đến từ Rô-ma. Trước thời Constantine, những hoạn nạn của Hội Thánh Cơ Đốc đến từ Rô-ma ngoại giáo: từ đó về sau, những hoạn nạn của nó chủ yếu đến từ Rô-ma chống Đấng Christ. Và như xưa kia, sự phu tù của dân Giu-đa chấm dứt khi Ba-by-lôn bị phá hủy, thì thời gian hoạn nạn của Hội Thánh Cơ Đốc sẽ chấm dứt cùng với sự phá hủy của giáo hội Rô-ma, Ba-by-lôn thuộc linh ấy.

PHẦN 1

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC TỪ KHI ĐẤNG CHRIST SỐNG LẠI ĐẾN KHI GIÊ-RU-SA-LEM BỊ PHÁ HỦY.

Bây giờ tôi muốn trình bày, sự thành công của việc Đấng Christ mua chuộc sự cứu chuộc đã được tiếp tục như thế nào từ khi Đấng Christ sống lại đến khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy. Khi nói về điều này tôi muốn, 1. lưu ý đến chính sự thành công; và, 2. sự chống đối của kẻ thù nghịch nó; và, 3. những sự đoán phạt kinh khiếp của Đức Chúa Trời trên những kẻ thù ấy.

I. Tôi muốn nhận xét về chính sự thành công. Chẳng bao lâu sau khi Đấng Christ đã vào nơi chí thánh bằng chính huyết mình, bèn bắt đầu một sự thành công vinh hiển của những điều Ngài đã làm và đã chịu. — Sau khi đã đào rỗng nền tảng của vương quốc Sa-tan, nó bắt đầu sụp đổ từng mảng. Nó vội vã lao nhanh đến sự hủy hoại, điều có thể ví như Sa-tan từ trời sa xuống như chớp. Trước đây Sa-tan đã tôn ngai mình lên rất cao trong thế gian này, đến tận các ngôi sao trên trời, trị vì với vinh quang lớn trong đế quốc La Mã ngoại giáo của hắn; nhưng chưa bao giờ hắn có sự sụp đổ như sự sụp đổ chẳng bao lâu sau khi Đấng Christ thăng thiên. Hắn, chúng ta có thể cho rằng, vừa mới đắc thắng trong chiến thắng tưởng tượng khi đã gây ra cái chết của Đấng Christ, điều mà hắn chắc chắn khoe khoang như kỳ công lớn nhất hắn từng làm; và có lẽ tưởng rằng hắn đã hoàn toàn phá hỏng chương trình của Đức Chúa Trời bởi Ngài. Nhưng hắn nhanh chóng nhận ra rằng hắn chỉ đang hủy hoại chính vương quốc mình, khi thấy nó đổ sập nhanh chóng chẳng bao lâu sau, như hậu quả của sự chết của Đấng Christ. Vì Đấng Christ, sau khi thăng thiên, và đã nhận Đức Thánh Linh, đã đổ Ngài ra dư dật để cải đạo hàng ngàn và hàng triệu linh hồn.

Chưa bao giờ vương quốc của Đấng Christ được thiết lập trong thế gian như vậy. Có lẽ số linh hồn được cải đạo trong thời đại các sứ đồ nhiều hơn số đã được cải đạo từ buổi sáng thế cho đến lúc ấy. Như vậy Đức Chúa Trời chẳng bao lâu bắt đầu vinh hiển làm trọn lời hứa của Ngài với Con Ngài, trong đó Ngài đã hứa, rằng Ngài sẽ thấy dòng dõi mình, và ý chỉ của Đức Giê-hô-va sẽ nhờ tay Ngài được thạnh vượng, nếu Ngài dâng linh hồn mình làm của lễ chuộc tội. Và,

1. Tại đây cần nhận xét sự thành công mà Phúc Âm đã có giữa vòng người Giu-đa; vì Đức Chúa Trời bắt đầu trước hết với họ. Khi sắp loại bỏ phần đông dân ấy, trước hết Ngài kêu gọi những kẻ được chọn của Ngài ra khỏi họ. Trong những sự đoán phạt lớn và kinh khiếp trước đây của Đức Chúa Trời trên dân ấy cũng vậy; phần đông họ bị diệt, và chỉ một phần sót lại được cứu, hay được cải cách. Phần đông của mười chi phái đã bị loại bỏ, khi họ lìa bỏ sự thờ phượng thật của Đức Chúa Trời dưới thời Giê-rô-bô-am, và về sau trọn vẹn hơn trong thời A-háp; nhưng vẫn có một phần sót lại trong họ được giữ lại. Nhiều người đã lìa bỏ sản nghiệp mình trong các chi phái ấy, và định cư trong các chi phái Giu-đa và Bên-gia-min. Và về sau có bảy ngàn người trong thời A-háp, là những kẻ chưa quỳ gối trước Ba-anh. Từ cuộc phu tù sang Ba-by-lôn, chỉ một phần sót lại trong họ từng trở về xứ mình. Nay cũng vậy phần lớn dân chúng bị loại bỏ hoàn toàn, nhưng một số ít được cứu. Và vì vậy Đức Thánh Linh ví sự giữ lại một số người được cải đạo bởi sự giảng dạy của các sứ đồ này, với những phần sót lại trước kia: Rô-ma 9:27. "Ê-sai cũng kêu lên về dân Y-sơ-ra-ên rằng: Dầu số con cái Y-sơ-ra-ên như cát biển, chỉ một phần sót lại sẽ được cứu." — Xem Ê-sai 10:22.

Sự thành công vinh hiển của Phúc Âm giữa vòng người Giu-đa sau khi Đấng Christ thăng thiên, bắt đầu bằng sự đổ Đức Thánh Linh xuống trong ngày lễ Ngũ Tuần. (Công vụ 2.) Sự tuôn đổ này kỳ diệu và hiệu quả mau lẹ đáng chú ý đến nỗi chúng ta đọc thấy ba ngàn người đã được cải đạo sang đức tin Cơ Đốc trong một ngày, Công vụ 2:41, và có lẽ phần lớn trong số đó đã được cải đạo một cách cứu rỗi. Và sau đó, chúng ta đọc thấy Đức Chúa Trời hằng ngày thêm vào Hội Thánh những kẻ được cứu (câu 47). Chẳng bao lâu sau, chúng ta đọc thấy số người khoảng năm ngàn. Như vậy không chỉ một đám đông được cải đạo, mà Hội Thánh bấy giờ còn nổi bật về sự tin kính, như thấy trong Công vụ 2:46, 47; 4:32. Như vậy Hội Thánh Cơ Đốc được hình thành đầu tiên từ dân Y-sơ-ra-ên; và vì vậy, khi dân Ngoại được kêu gọi, họ được thêm vào Hội Thánh Cơ Đốc của Y-sơ-ra-ên, như những người ngoại đạo cải đạo xưa kia được thêm vào Hội Thánh Môi-se của Y-sơ-ra-ên. Họ chỉ được tháp vào gốc Áp-ra-ham, chứ không phải là một cây riêng; vì hết thảy họ vẫn là dòng dõi Áp-ra-ham và Y-sơ-ra-ên; như Ru-tơ người Mô-áp, và U-ri người Hê-tít cùng những người ngoại đạo cải đạo khác xưa kia, là cùng một dân, và được xếp vào dòng dõi Y-sơ-ra-ên.

Hội Thánh Cơ Đốc bắt đầu tại Giê-ru-sa-lem, và từ đó được truyền bá đến mọi dân tộc: vì vậy Hội Thánh Giê-ru-sa-lem này là mẹ của mọi Hội Thánh khác trong thế gian; phù hợp với lời tiên tri, Ê-sai 2:3, 4. "Luật pháp sẽ ra từ Si-ôn, lời Đức Giê-hô-va sẽ ra từ Giê-ru-sa-lem: Ngài sẽ làm sự phán xét trong các nước, đoán xét nhiều dân." Vì vậy toàn thể Hội Thánh của Đức Chúa Trời vẫn là Giê-ru-sa-lem thuộc linh của Ngài.

Sau đó, chúng ta đọc thấy nhiều ngàn người Giu-đa tại Giê-ru-sa-lem đã tin, Công vụ 21:20. Và chúng ta đọc thấy vô số người Giu-đa được cải đạo trong các thành khác của Giu-đê, và trong các phần khác của thế gian. Vì các sứ đồ thường vào các nhà hội của người Giu-đa trước, giảng Phúc Âm cho họ, và nhiều người ở nơi này nơi khác đã tin; như tại Đa-mách, An-ti-ốt, và nhiều nơi khác.

Trong sự đổ Đức Thánh Linh xuống này, tại lễ Ngũ Tuần, bắt đầu thời kỳ lớn đầu tiên được gọi là sự Đấng Christ đến trong vương quốc Ngài. Sự Đấng Christ đến như vậy một cách thuộc linh để dựng nên vương quốc Ngài trong thế gian một cách vinh hiển được diễn tả như sự Ngài từ trời giáng xuống, nơi Ngài đã thăng thiên lên, Giăng 14:18. "Ta không để các ngươi mồ côi đâu, ta sẽ đến cùng các ngươi." Và câu 28. "Các ngươi đã nghe ta nói rằng: Ta đi, và ta trở lại cùng các ngươi." Và như vậy các sứ đồ bắt đầu thấy nước thiên đàng đến với quyền phép, như Ngài đã hứa với họ, Mác 9:1.

2. Sau khi sự thành công của Phúc Âm đã được bắt đầu vinh hiển như vậy giữa vòng người Giu-đa, Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời tiếp theo được đổ xuống kỳ diệu trên người Sa-ma-ri; họ là dòng dõi của những người mà vua A-si-ri đã dời đi từ các phần khác nhau trong lãnh thổ mình, và định cư trong xứ mà mười chi phái đã ở, là những người vua ấy đã bắt đi làm phu tù. Họ đã nhận năm sách của Môi-se, và thực hành hầu hết các nghi thức Môi-se, và vì vậy là một thứ người Giu-đa lai. Chúng ta không thấy họ được xếp vào dân Ngoại trong Tân Ước: vì sự kêu gọi dân Ngoại được nói đến như một điều mới sau việc này, bắt đầu bằng sự cải đạo của Cọt-nây. Nhưng đó là một trường hợp làm cho những kẻ vốn không phải là dân trở nên dân: vì họ đã làm hư hoại tôn giáo của Môi-se và không lên Giê-ru-sa-lem để thờ phượng. Họ có một đền thờ riêng của mình trên núi Ga-ri-xim; đó là núi mà người đàn bà Sa-ma-ri nói đến, khi bà nói: Tổ phụ chúng tôi đã thờ lạy trên hòn núi này. Tại đó Đấng Christ không chấp nhận sự tách biệt của họ khỏi người Giu-đa; nhưng phán rằng họ thờ lạy đấng họ không biết, và sự cứu rỗi đến từ người Giu-đa. Nhưng nay sự cứu rỗi được đem từ người Giu-đa đến cho họ bởi sự giảng dạy của Phi-líp (ngoại trừ việc trước đây Đấng Christ đã có một số thành công giữa họ), với sự giảng dạy của ông có sự đổ Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời vinh hiển xuống trong thành Sa-ma-ri; nơi chúng ta được cho biết, "Nhưng khi họ đã tin Phi-líp, là người rao giảng Phúc Âm của nước Đức Chúa Trời và danh Đức Chúa Jêsus Christ cho mình, thì cả đàn ông đàn bà đều chịu phép báp-têm; và thành ấy có sự vui mừng lớn lắm," Công vụ 8:8-12.

Như vậy Đấng Christ đã có một mùa gặt vinh hiển tại Sa-ma-ri; theo điều Ngài đã nói với các môn đồ tại giếng Gia-cốp, ba bốn năm trước, nhân dịp dân Sa-ma-ri từ đằng xa xuất hiện trên các cánh đồng đi đến nơi Ngài ở. Giăng 4:35, 36. Khuynh hướng mà dân Sa-ma-ri bày tỏ đối với Đấng Christ và Phúc Âm của Ngài, cho thấy họ đã chín cho mùa gặt; và nay mùa gặt đã đến bởi sự giảng dạy của Phi-líp. Trước đây thường có sự thù ghét cay đắng nhất giữa người Giu-đa và người Sa-ma-ri; nhưng nay, bởi sự cải đạo của họ, những Cơ Đốc nhân người Giu-đa và người Sa-ma-ri đều được hiệp nhất cách vui vẻ, vì trong Đấng Christ Giê-xu không có người Giu-đa hay người Sa-ma-ri, nhưng Đấng Christ là mọi sự trong mọi sự. Đây là một trường hợp vinh hiển của chó sói ở với chiên con, và beo nằm với dê con.

3. Điều tiếp theo cần nhận xét là sự kêu gọi dân Ngoại. Đây là một thời kỳ lớn và vinh hiển, được nói nhiều trong Cựu Ước, và bởi các sứ đồ, như một biến cố vinh hiển nhất. Điều này bắt đầu trong sự cải đạo của Cọt-nây và gia đình ông, khiến Phi-e-rơ, người được dùng làm công cụ, và những người ở với ông, hết sức kinh ngạc, Công vụ 10 và 11. Trường hợp tiếp theo là sự cải đạo của rất nhiều dân Ngoại tại Chíp-rơ, Sy-ren và An-ti-ốt, bởi các môn đồ bị tản lạc vì cuộc bắt bớ dấy lên về Ê-tiên, Công vụ 11:19-21. Và ngay sau đó các môn đồ bắt đầu được gọi là Cơ Đốc nhân lần đầu tiên tại An-ti-ốt (câu 26).

Sau đó vô số dân Ngoại đã được cải đạo trong các phần khác nhau của thế gian, chủ yếu bởi chức vụ của sứ đồ Phao-lô, đám đông đổ vào Hội Thánh của Đấng Christ trong rất nhiều thành mà sứ đồ đã đến. Vì vậy số thành viên dân Ngoại của Hội Thánh Cơ Đốc chẳng bao lâu vượt xa số thành viên người Giu-đa; thật vậy, trong chưa đầy mười năm sau khi Phao-lô được sai đi từ An-ti-ốt để giảng cho dân Ngoại, người ta đã nói về ông và các bạn đồng hành rằng họ đã đảo lộn cả thế gian: Công vụ 17:6. "Kìa những tên đã đảo lộn thế gian nầy cũng đã đến đây." Nhưng trường hợp đáng chú ý nhất, dường như là tại Ê-phê-sô, một thành rất lớn, Công vụ 19. Cũng có một mùa gặt linh hồn phi thường tại Cô-rinh-tô, một trong những thành lớn nhất cả xứ Hy Lạp. Và sau đó nhiều người được cải đạo tại Rô-ma, thành đứng đầu cả thế gian; và Phúc Âm được truyền bá vào mọi phần của đế quốc La Mã. Như vậy mặt trời Phúc Âm vừa mới mọc lên trên người Giu-đa, nay mọc lên trên, và bắt đầu soi sáng, thế gian ngoại giáo, sau khi họ đã ở trong sự tối tăm ngoại giáo dày đặc bao nhiêu thời đại.

Đây là một điều lớn và mới, chưa từng có trước đây. Mọi dân tộc ngoại trừ người Giu-đa, và một số ít người thỉnh thoảng nhập vào họ, đã bị loại bỏ từ khoảng thời Môi-se. Dân Ngoại đã bị bao phủ bởi sự tối tăm dày đặc của sự thờ hình tượng; nhưng nay khi nghe tiếng vui mừng của Phúc Âm, họ bắt đầu khắp nơi lìa bỏ các thần tượng mình, và quăng chúng cho chuột chũi và dơi. Họ nay học biết thờ phượng Đức Chúa Trời thật, và tin cậy Con Ngài là Chúa Giê-xu Christ. Đức Chúa Trời nhận họ làm dân Ngài; và những kẻ bấy lâu ở xa, đã được đem đến gần bởi huyết của Đấng Christ. Con người, từ chỗ ngoại giáo và dã man, trở nên con cái của Đức Chúa Trời; được gọi ra khỏi vương quốc tối tăm của Sa-tan, và đem vào ánh sáng lạ lùng của Đức Chúa Trời. Trong hầu hết các nước khắp thế giới đã biết đều có các hội chúng Cơ Đốc, và những bài ca vui mừng được hát lên cho Đức Chúa Trời thật, và Chúa Giê-xu Christ Đấng Cứu Chuộc vinh hiển. Nay công trình lớn mà Đức Chúa Trời bắt đầu chẳng bao lâu sau sự sa ngã của loài người, dấy lên vinh hiển một cách mới, nay các lời tiên tri của Đa-ni-ên về nước sau cùng sẽ tiếp nối bốn nước ngoại giáo được ứng nghiệm; nay hòn đá bị đục ra khỏi núi không bởi tay, bắt đầu đập vào pho tượng nơi bàn chân nó, và đập nó ra từng mảnh, và tiến bước lớn để đầy dẫy khắp đất; và nay Đức Chúa Trời nhóm các kẻ được chọn của Ngài lại từ bốn gió trời, bởi sự giảng dạy của các sứ đồ và các đầy tớ khác (các thiên sứ của Hội Thánh Cơ Đốc được sai đi với tiếng kèn lớn của Phúc Âm), trước khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, phù hợp với điều Đấng Christ đã báo trước, Ma-thi-ơ 24:31.

II. Bây giờ tôi sẽ tiến hành, ở chỗ thứ hai, nhận xét về sự chống đối đã dấy lên nghịch cùng sự thành công này của việc Đấng Christ mua chuộc bởi các kẻ thù của nó. — Sa-tan, kẻ vừa mới sẵn sàng đắc thắng và khoe khoang, như thể hắn đã thắng khi giết Đấng Christ, nay thấy mình sa vào hố mình đã đào và thấy vương quốc mình suy sụp nhanh chóng, và thấy vương quốc của Đấng Christ tiến triển lạ lùng, bèn đầy dẫy sự bối rối và kinh ngạc: và địa ngục dường như bị báo động mạnh mẽ để chống đối dữ dội. Và, trước hết, ma quỷ xui giục người Giu-đa, những kẻ trước đây đã đóng đinh Đấng Christ, bắt bớ Hội Thánh: vì đáng nhận xét rằng, sự bắt bớ mà Hội Thánh chịu trong thời kỳ này, phần lớn đến từ người Giu-đa. Như vậy chúng ta đọc thấy trong Công vụ, khi Đức Thánh Linh được đổ xuống tại lễ Ngũ Tuần, người Giu-đa đã nhạo báng thế nào, và nói: Những người này say rượu mới; và các thầy thông giáo và người Pha-ri-si, cùng quan cai đền thờ, đã báo động thế nào, và ra sức chống đối và bắt bớ các sứ đồ. Trước hết họ bắt và đe dọa họ, rồi sau giam và đánh họ; và thở ra sự ngăm đe và chém giết nghịch cùng các môn đồ của Chúa, họ ném đá Ê-tiên trong cơn cuồng nộ; và chưa thỏa mãn với việc bắt bớ những người họ tìm được tại Giu-đê, họ còn sai người đi Đa-mách và các nơi khác, để bắt bớ mọi người họ tìm được khắp nơi. Hê-rốt, kẻ đứng đầu trong họ, đã tra tay bắt bớ Hội Thánh, giết Gia-cơ bằng gươm, rồi tiếp tục bắt Phi-e-rơ nữa, và bỏ ông vào ngục.

Cũng vậy trong các nước khác chúng ta thấy, hầu như bất cứ nơi nào các sứ đồ đến, người Giu-đa chống đối Phúc Âm một cách độc ác nhất, cãi lại và phạm thượng. Sứ đồ Phao-lô phước hạnh đã chịu bao nhiêu điều bởi tay họ! Họ đã tỏ ra hung bạo và khát máu đối với ông dường nào, khi ông đến đem của bố thí cho dân mình! Trong sự bắt bớ và tàn ác này đã ứng nghiệm lời phán ấy của Đấng Christ,

"Vậy nên, nầy, ta sai những đấng tiên tri, kẻ khôn ngoan, và thầy thông giáo đến cùng các ngươi; trong những người ấy, kẻ thì các ngươi sẽ giết và đóng đinh trên cây thập tự, kẻ thì các ngươi sẽ đánh đòn trong nhà hội mình, và các ngươi sẽ đuổi bắt họ từ thành nầy qua thành kia." (Ma-thi-ơ 23:34.)

III. Tôi tiến hành nhận xét về những sự đoán phạt đã thi hành trên những kẻ thù của Đấng Christ, tức người Giu-đa bắt bớ.

1. Phần đông dân chúng bị phó cho sự mù lòa thuộc về sự đoán xét của tâm trí và sự cứng lòng. Đấng Christ đã tuyên bố sự khốn nạn ấy trên họ trong những ngày xác thịt Ngài; Ma-thi-ơ 13:14, 15 — Lời rủa này cũng được sứ đồ Phao-lô tuyên bố trên họ, Công vụ 28:25, 26, 27, và dưới lời rủa này, sự mù lòa thuộc về sự đoán xét và sự cứng lòng này, họ vẫn còn cho đến chính ngày nay, đã chịu nó khoảng một ngàn bảy trăm năm, là trường hợp đáng sợ nhất của một sự đoán phạt như vậy, và là đài kỷ niệm sự báo thù kinh khiếp của Đức Chúa Trời, hơn mọi dân tộc. Việc họ cứ từ đời này sang đời khác ngoan cố từ chối Đấng Christ, đến nỗi rất hiếm khi có một người nào trong họ được cải đạo sang đức tin Cơ Đốc — dù Kinh Thánh Cựu Ước của chính họ, mà họ công nhận, đầy dẫy những lời chứng rõ ràng nghịch cùng họ — là một bằng chứng đáng chú ý về việc họ bị Đức Chúa Trời lìa bỏ cách kinh khiếp.

2. Họ bị loại bỏ khỏi việc còn là dân thấy được của Đức Chúa Trời nữa. Họ bị bẻ khỏi gốc Áp-ra-ham, và từ đó về sau không còn được kể là dòng dõi người, chẳng khác gì người Ích-ma-ên hay người Ê-đôm, là những người cũng là dòng dõi tự nhiên của người như họ. Phần lớn của hai chi phái nay bị loại bỏ, như mười chi phái đã bị trước đây, và một dân khác được đem vào thay chỗ họ, phù hợp với lời tiên báo của chính các tiên tri họ; Phục truyền luật lệ ký 32:21. "Chúng nó giục ta phân bì, vì cầu khẩn một thần không phải là Đức Chúa Trời, chọc giận ta vì thờ hư không của chúng nó; ta cũng vậy, sẽ giục chúng nó phân bì, vì cớ một dân tộc không phải là dân; ta sẽ chọc giận chúng nó vì một dân tộc ngu dại;" và Ê-sai 65:1. "Những kẻ không cầu hỏi ta, đã hỏi thăm ta; những kẻ không tìm ta, đã gặp được ta." — Họ bị Đức Chúa Trời loại bỏ cách thấy được bởi việc Ngài hướng dẫn các sứ đồ Ngài lìa khỏi họ, và để mặc họ; Công vụ 13:46, 47. "Phao-lô và Ba-na-ba bèn nói cùng họ cách dạn dĩ rằng: Ấy là cần phải truyền đạo Đức Chúa Trời trước nhất cho các ngươi; nhưng vì các ngươi đã từ chối, và tự xét mình không xứng đáng nhận sự sống đời đời, nên chúng ta mới xoay qua người ngoại; vì Chúa có truyền dạy chúng ta như vầy." Và cũng vậy Công vụ 18:6 và 28:28.

Cho đến đây chúng ta đã có lịch sử Kinh Thánh hướng dẫn: từ đây về sau chúng ta sẽ chỉ có sự hướng dẫn của lời tiên tri Kinh Thánh, và các sử liệu của loài người.

3. Sự đoán phạt thứ ba và cuối cùng của Đức Chúa Trời trên những kẻ thù của sự thành công của Phúc Âm mà tôi sẽ nhắc đến, là sự phá hủy kinh khiếp thành và xứ của họ bởi người Rô-ma. — Họ đã có những lời cảnh báo lớn và nhiều phương tiện được dùng với họ trước sự phá hủy này. Trước hết, Giăng Báp-tít đã cảnh báo họ, và bảo họ rằng cái búa đã để kề gốc cây; và hễ cây nào không sinh trái tốt, sẽ phải đốn và chụm đi. Rồi Đấng Christ đã cảnh báo họ rất đặc biệt, và bảo họ về sự phá hủy sắp đến của họ, mà khi nghĩ đến Ngài đã khóc về họ. Rồi các sứ đồ sau khi Đấng Christ thăng thiên đã cảnh báo họ dư dật. Nhưng họ tỏ ra ngoan cố, và cứ tiếp tục chống đối Đấng Christ và Hội Thánh Ngài, và trong các việc bắt bớ cay đắng. Việc họ bắt bớ sứ đồ Phao-lô như vậy, mà chúng ta có ghi chép về cuối sách Công vụ các Sứ đồ, được cho là không quá bảy tám năm trước khi họ bị phá hủy.

Sau đó, Đức Chúa Trời đẹp lòng ban cho họ thêm một lời cảnh báo rất đáng chú ý bởi sứ đồ Phao-lô, trong thư tín gửi người Hê-bơ-rơ của ông, được viết, như người ta cho là vậy, khoảng bốn năm trước khi họ bị phá hủy; trong đó những luận cứ rõ ràng và sáng sủa nhất được đặt trước họ từ chính luật pháp họ, và từ các tiên tri họ, là những người họ xưng là rất kính trọng, để chứng minh rằng Chúa Giê-xu Christ hẳn phải là Con Đức Chúa Trời, rằng mọi luật pháp họ đều là hình bóng về Ngài, và rằng thời kỳ Giu-đa hẳn phải chấm dứt. Vì dù thư tín được gửi trực tiếp hơn cho các tín hữu Hê-bơ-rơ, nhưng nội dung thư tín cho thấy rõ sứ đồ có ý dùng nó cho sự lợi ích và sự cáo trách của người Giu-đa không tin. Và trong thư tín này ông nhắc đặc biệt đến sự phá hủy sắp đến, chương 10:25. "càng xem ngày ấy gần chừng nào, thì càng phải làm như vậy chừng nấy;" và trong câu 27 ông nói về sự đoán xét sắp đến và lửa hừng sẽ đốt cháy kẻ bội nghịch.

Nhưng phần đông họ, từ chối nhận sự cáo trách, Đức Chúa Trời chẳng bao lâu phá hủy với những hoàn cảnh kinh khiếp, mà không sự phá hủy xứ hay thành nào từ khi sáng thế có thể sánh được; phù hợp với điều Đấng Christ đã báo trước,

"Vì lúc ấy sẽ có hoạn nạn lớn, đến nỗi từ khi mới có trời đất cho đến bây giờ chưa từng có như vậy, mà sau nầy cũng không hề có nữa." (Ma-thi-ơ 24:21.)

Sự phá hủy Giê-ru-sa-lem lần đầu bởi người Ba-by-lôn rất kinh khiếp, như tiên tri Giê-rê-mi đã diễn tả cách cảm động nhất trong sách Ca thương; nhưng điều đó chẳng là gì so với sự khốn khổ và cơn thạnh nộ kinh khiếp mà họ chịu trong sự phá hủy này. Đức Chúa Trời như Đấng Christ đã báo trước, đã giáng trên họ mọi huyết công chính đã đổ ra từ khi sáng thế. Như vậy các kẻ thù của Đấng Christ được làm bệ chân Ngài sau khi Ngài thăng thiên, phù hợp với lời hứa của Đức Chúa Trời trong Thi Thiên 110, và Ngài cai trị họ bằng cây gậy sắt. Những gai gốc và chà chuôm chống lại Ngài trong trận chiến: nhưng Ngài đi xuyên qua chúng; Ngài đốt cháy chúng cùng nhau.

Sự phá hủy Giê-ru-sa-lem này về mọi phương diện phù hợp với điều Đấng Christ đã báo trước về nó, Ma-thi-ơ 24, như thấy trong lời thuật của Giô-sép, người bấy giờ có mặt, người đã dự phần trong tai họa, và người đã viết lịch sử về sự phá hủy của họ. Nhiều hoàn cảnh giống như sự phá hủy kẻ ác trong ngày phán xét; theo lời thuật của ông, nó đi kèm với nhiều điềm đáng sợ trên trời, và với sự phân rẽ người công chính khỏi kẻ ác. Thành và đền thờ của họ bị đốt, và san bằng mặt đất; và mặt đất nơi thành đứng bị cày xới, đến nỗi không còn hòn đá nào chồng trên hòn đá nào, Ma-thi-ơ 24:2.

Dân chúng phần lớn đã không còn là một chính phủ độc lập sau cuộc phu tù Ba-by-lôn; nhưng cây phủ việt hoàn toàn lìa khỏi Giu-đa khi A-chê-la-u chết, lúc Giu-đê trở thành một tỉnh của Rô-ma. Sau đó, họ bị loại bỏ khỏi việc làm dân của Đức Chúa Trời; nhưng nay chính thành và xứ của họ bị phá hủy hoàn toàn, và họ bị đem đi khỏi đó; và cứ tiếp tục trong sự tản lạc khắp thế gian cho đến nay đã hơn một ngàn sáu trăm năm.

Như vậy một dấu chấm hết cuối cùng được đặt cho thế gian Cựu Ước: mọi sự được hoàn tất với một thứ ngày phán xét, trong đó dân sự của Đức Chúa Trời được cứu, và kẻ thù Ngài bị phá hủy kinh khiếp. — Như vậy Đấng vừa mới bị nhạo báng, bị khinh bỉ, và bị những người Giu-đa này khạc nhổ, và những kẻ theo Ngài bị họ bắt bớ độc ác như vậy, hiện ra được tôn cao vinh hiển trên các kẻ thù Ngài.

PHẦN 2

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC TỪ KHI GIÊ-RU-SA-LEM BỊ PHÁ HỦY, ĐẾN THỜI CONSTANTINE.

Giê-ru-sa-lem bị phá hủy vào khoảng năm sáu mươi tám sau Chúa, và như vậy trước khi thế hệ đương thời với Đấng Christ qua đi. Sự phá hủy đế quốc ngoại giáo dưới thời Constantine, khoảng hai trăm sáu mươi năm sau đó. Khi trình bày sự thành công của Phúc Âm đã được tiếp tục thế nào trong thời gian này, tôi muốn, 1. Nhận xét về sự chống đối dấy lên nghịch cùng nó bởi đế quốc La Mã. 2. Công việc của Phúc Âm đã tiến triển thế nào bất chấp mọi sự chống đối ấy. 3. Những hoàn cảnh đặc biệt của hoạn nạn và khốn khổ mà Hội Thánh ở trong ngay trước khi được giải cứu bởi Constantine; và 4. Cuộc cách mạng lớn trong thời Constantine.

I. Tôi muốn trình bày vắn tắt sự chống đối nào đã dấy lên nghịch cùng Phúc Âm, và vương quốc của Đấng Christ, bởi đế quốc La Mã. Sự chống đối này chủ yếu sau khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, dù nó đã bắt đầu trước; nhưng điều trước khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, chủ yếu bởi người Giu-đa. Khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, người Giu-đa bị mất khả năng nhiều trong việc quấy rối Hội Thánh; bấy giờ ma quỷ xoay tay sang nơi khác, và dùng những công cụ khác. Sự chống đối đã dấy lên trong đế quốc La Mã nghịch cùng vương quốc của Đấng Christ chủ yếu có hai loại.

1. Họ đã dùng mọi sự học thức, triết học, và trí khôn, để chống đối nó. Đấng Christ đến trong thế gian vào một thời đại mà sự học thức và triết học đang ở đỉnh cao trong đế quốc La Mã. Phúc Âm, vốn giương cao một Đấng Cứu Thế bị đóng đinh, hoàn toàn không hợp với các quan niệm của các triết gia. Chương trình Cơ Đốc về việc tin cậy một Đấng Cứu Chuộc bị đóng đinh như vậy, hiện ra với họ là điên rồ và lố bịch. Hy Lạp là một nước nổi tiếng nhất về sự học thức trong đế quốc La Mã; nhưng sứ đồ nhận xét rằng giáo lý về Đấng bị đóng đinh hiện ra là sự điên rồ đối với người Hy Lạp, 1 Cô-rinh-tô 1:23, và vì vậy các nhà thông thái đã chống đối Phúc Âm bằng mọi trí khôn họ có. Chúng ta có một mẫu về cách chống đối của họ, trong cách họ đối xử với sứ đồ Phao-lô tại A-thên, nơi đã, và đã từng trong nhiều thời đại, là trung tâm chính của các triết gia trong cả thế gian. Chúng ta đọc thấy trong Công vụ 12:18 [NEEDS REVIEW: bản gốc ghi 12:18, có lẽ là 17:18] rằng các triết gia phái Epicuriens và phái Stociens tranh luận với ông, nói rằng: Người bá láp này muốn nói gì đó? Người dường như giảng về các thần ngoại quốc. Như vậy họ quen nhạo báng và chế giễu Cơ Đốc giáo; và sau khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, một số triết gia đã xuất bản các sách chống lại nó. Những người đứng đầu trong số này là Celsus và Porphyry, những người đã viết với nhiều sự độc ác và khinh bỉ, rất giống cách của những người theo thuyết tự nhiên thần giáo thời nay. Dù là kẻ thù lớn và khinh bỉ đạo Cơ Đốc dường nào, họ không bao giờ phủ nhận các sự kiện được ghi về Đấng Christ và các sứ đồ Ngài trong Tân Ước, đặc biệt các phép lạ họ đã làm, nhưng đã thừa nhận chúng. Họ sống quá gần thời các phép lạ này nên không thể phủ nhận chúng; vì chúng được làm cách công khai, và mới đây, đến nỗi cả người Giu-đa lẫn dân ngoại thời ấy dường như không phủ nhận chúng; nhưng họ gán chúng cho quyền phép của ma thuật.

2. Chính quyền của đế quốc La Mã đã dùng mọi sức mạnh, lần này đến lần khác, để bắt bớ, và nếu có thể nhổ tận gốc, Cơ Đốc giáo. Họ đã làm điều này trong mười cuộc bắt bớ chung liên tiếp. Cuộc đầu tiên trong số này, là cuộc bắt bớ dưới thời Nê-rô, xảy ra một thời gian ngắn trước khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, trong đó sứ đồ Phi-e-rơ bị đóng đinh, và sứ đồ Phao-lô bị chém đầu, chẳng bao lâu sau khi ông viết thư tín thứ hai gửi Ti-mô-thê. Khi ông viết thư tín ấy, ông là tù nhân tại Rô-ma dưới thời Nê-rô, và nói, chương 4:6, 7. "Về phần ta, ta đang bị đổ ra làm lễ quán, kỳ qua đời của ta gần rồi. Ta đã đánh trận tốt lành, đã xong sự chạy, đã giữ được đức tin." Có nhiều ngàn Cơ Đốc nhân khác bị giết trong cuộc bắt bớ ấy. Chín cuộc bắt bớ còn lại đều sau khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy. Một số trong đó thật sự rất kinh khiếp, và vượt xa cuộc bắt bớ đầu tiên dưới thời Nê-rô. Hoàng đế này đến hoàng đế khác ra sức với cơn giận tột cùng để nhổ tận gốc Hội Thánh Cơ Đốc khỏi mặt đất, hầu cho chẳng còn danh Cơ Đốc nhân nào sót lại trong thế gian. Hàng ngàn, thật vậy hàng triệu người, đã bị giết cách tàn nhẫn trong các cuộc ấy vì họ chẳng tha già trẻ trai gái.

Trong cuộc bắt bớ chung thứ hai (dưới thời Đô-mi-ti-an), là cuộc tiếp theo sau khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, sứ đồ Giăng bị đày đến đảo Bát-mô, nơi ông đã thấy những khải tượng mà ông đã ghi lại trong sách Khải Huyền. Dưới cuộc bắt bớ ấy người ta tính rằng khoảng bốn mươi ngàn người chịu tử đạo; điều ấy vẫn chẳng là gì so với số bị giết dưới một số cuộc bắt bớ tiếp theo. Mười ngàn người chịu một thứ chết tàn nhẫn ấy, là đóng đinh, trong cuộc bắt bớ thứ ba dưới hoàng đế A-đri-an. Dưới cuộc bắt bớ thứ tư, bắt đầu vào khoảng năm một trăm sáu mươi hai sau Đấng Christ, nhiều người chịu tử đạo tại Anh quốc, xứ của tổ phụ chúng ta, nơi Cơ Đốc giáo đã được trồng, như người ta cho là vậy, trong những ngày của các sứ đồ. Và trong các cuộc bắt bớ về sau, các hoàng đế La Mã tức giận vì sự thất bại của các bậc tiền nhiệm, những người đã không thể diệt trừ Cơ Đốc giáo, hay ngăn cản sự tiến triển của nó, bèn nổi giận càng hung bạo hơn trong các nỗ lực của họ.

Như vậy, phần lớn trong ba trăm năm đầu sau Đấng Christ đã trôi qua trong những cuộc bách hại hung bạo và tàn nhẫn của các quyền lực La Mã nhắm vào Hội Thánh. Sa-tan rất không muốn buông bỏ phần đất rộng lớn và tráng lệ của thế giới này là các xứ thuộc đế quốc La Mã, mà nó đã chiếm giữ một cách yên ổn trong biết bao thế kỷ: vì vậy, khi thấy thế gian đang tuột khỏi tay mình một cách nhanh chóng, nó liền huy động toàn lực. Cả âm phủ đều dốc hết sức mạnh để chống lại.

Sa-tan hành động như thế qua quyền lực của đế quốc La Mã ngoại giáo được gọi là con rồng lớn sắc đỏ, có bảy đầu và mười sừng, giao chiến với người đàn bà có mặt trời bao bọc. (Khải Huyền 12.) Và cuộc xung đột khủng khiếp giữa Hội Thánh của Đấng Christ với các quyền lực của đế quốc ngoại giáo trước thời Constantin được mô tả (câu 7) như cuộc chiến giữa Mi-chên và các sứ của người, với con rồng và các sứ của nó: "Bấy giờ có một cuộc chiến đấu trên trời: Mi-chên và các sứ người tranh chiến cùng con rồng, rồng cũng cùng các sứ mình tranh chiến lại."

II. Ta sẽ nhận xét về sự thành công của Phúc Âm trên thế gian trước thời Constantin, bất chấp mọi sự chống đối. — Dù sự học thức và quyền lực của đế quốc La Mã lớn lao đến thế nào và cả hai đều được huy động đến tột cùng để chống lại Cơ Đốc giáo; nhưng tất cả đều vô ích. Họ không thể nhổ tận gốc nó, cũng không thể ngăn chặn bước tiến của nó. Bất chấp mọi điều, vương quốc của Đấng Christ đã đắc thắng một cách kỳ diệu, và vương quốc ngoại giáo của Sa-tan mục nát và tiêu tan trước mặt nó, đúng như lời Kinh Thánh chép: "Vì sâu bọ sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn áo, mọt sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn lông chiên." Và thật đáng chú ý, phần lớn các trường hợp, họ càng bách hại Hội Thánh thì Hội Thánh càng tăng trưởng; đến nỗi có câu nói phổ biến: Máu của các đấng tử đạo là hạt giống của Hội Thánh. — Trong điều này, Hội Thánh của Đấng Christ tỏ ra giống như cây chà là; người ta nhận xét rằng, gánh nặng treo trên cành nó càng lớn thì nó càng sinh trưởng và tươi tốt. Có lẽ vì lý do này mà Hội Thánh được ví như cây chà là, Nhã Ca 7:7: "Dáng vóc nàng giống như cây chà là." Justin Tử Đạo, một giáo phụ lỗi lạc trong Hội Thánh Cơ Đốc, nói rằng trong thời của ông không có bộ phận nào của loài người, dù là người Hy Lạp hay người man di, hay mang bất kỳ tên gọi nào, ngay cả những dân tộc thô sơ và chưa khai hóa nhất, mà tại đó người ta không dâng lên những lời cầu nguyện và tạ ơn Đức Chúa Trời là Đấng Sáng Tạo vĩ đại của thế gian, qua danh của Chúa Giê-xu chịu đóng đinh. Tertullian, một giáo phụ lỗi lạc khác trong Hội Thánh Cơ Đốc, sống vào đầu thế kỷ tiếp theo, làm chứng rằng trong thời của ông đạo Cơ Đốc đã lan rộng đến tận cùng của thế giới bấy giờ được biết đến, trong đó ông kể cả nước Anh; và từ đó ông chứng minh rằng vương quốc của Đấng Christ bấy giờ còn rộng lớn hơn bất kỳ đế quốc nào trong bốn đế quốc lớn. Ông còn nói rằng, dù các Cơ Đốc nhân chỉ mới xuất hiện không lâu, nhưng họ đã lấp đầy mọi nơi trong lãnh thổ La Mã: các thành phố, hải đảo, đồn lũy, công ty, hội đồng, quân đội, chi phái, hoàng cung, viện nguyên lão và các tòa án; họ chỉ để lại cho dân ngoại các đền thờ của chúng. Ông nói thêm, nếu tất cả họ đồng ý rút khỏi đế quốc La Mã, thế gian sẽ kinh ngạc trước cảnh hoang vắng và tàn lụi tiếp theo, vì sẽ còn lại quá ít người; và rằng các Cơ Đốc nhân đủ sức dễ dàng tự vệ, nếu họ muốn nổi dậy chống lại các quan ngoại giáo. — Và Pliny, một người ngoại giáo sống trong thời ấy, nói rằng vô số người thuộc mọi giới, mọi lứa tuổi và mọi giai tầng đều trở thành Cơ Đốc nhân. Sự mê tín này, ông nói, đã lan tràn không chỉ trong thành phố, mà cả các thị trấn và vùng quê; các đền thờ và của lễ cúng tế đều bị hoang vắng, bỏ rơi.

Và người ta nhận xét — cả các tác giả ngoại giáo lẫn Cơ Đốc trong thời ấy — rằng các sấm truyền ngoại giáo nổi tiếng trong các đền thờ của họ — nơi các vua chúa và những người khác trong nhiều thế kỷ qua vẫn thường đến cầu hỏi và nhận được lời đáp, những lời đáp bằng giọng nói có thể nghe được từ các thần của họ, mà thật ra là những lời đáp từ ma quỷ — nay đều bị câm lặng, không còn đáp lời ai nữa: và đặc biệt sấm truyền tại Delphi, sấm truyền nổi tiếng nhất trên toàn thế gian, mà cả người Hy Lạp lẫn người La Mã đều từng đến cầu hỏi, đã bắt đầu không còn đưa ra lời đáp nào, ngay từ khi Đấng Christ giáng sinh. Vị thần giả dối được thờ phượng, và vẫn thường ban lời đáp từ sấm truyền trong đền thờ ấy, khi được hỏi vì sao nay không còn ban lời đáp như trước nữa, đã đáp lời này (như một số sử gia ngoại giáo sống vào khoảng thời ấy thuật lại): Có một cậu bé người Hê-bơ-rơ, là vua của các thần, đã truyền cho ta rời khỏi ngôi đền này và xuống âm phủ; vì vậy từ nay các ngươi đừng mong nhận được lời đáp nào nữa. Và nhiều tác giả ngoại giáo sống vào khoảng thời ấy đều nói nhiều về việc các sấm truyền bị câm lặng, khiến họ kinh ngạc, không biết nguyên nhân do đâu. Plutarch đã viết một luận văn riêng về việc này, vẫn còn lưu truyền đến nay. Và Porphyry, người chống đối đạo Cơ Đốc, có những lời này: "Chẳng có gì lạ khi thành phố trong bao nhiêu năm nay bị bệnh tật tràn lan; thần Esculapius và các thần khác đã rút khỏi sự giao tiếp với loài người: vì từ khi Chúa Giê-xu bắt đầu được thờ phượng, chẳng ai còn nhận được sự giúp đỡ hay ơn ích công khai nào từ các thần nữa." Vương quốc của Sa-tan đã suy tàn như thế.
III. Ta nay tiến đến nhận xét về hoàn cảnh đặc biệt của hoạn nạn và khốn khổ ngay trước khi Constantin Đại Đế lên ngôi: đó là nỗi khốn khổ họ phải chịu dưới cuộc bách hại ngoại giáo lần thứ mười, mà cũng như là lần cuối cùng, thì cũng là cuộc bách hại nặng nề và dữ dội nhất. Hội Thánh trước đó, sau khi cuộc bách hại lần thứ chín chấm dứt, đã được hưởng một thời gian yên ổn kéo dài khoảng bốn mươi năm; nhưng lạm dụng sự tự do ấy, họ bắt đầu trở nên lạnh nhạt và thiếu sức sống trong đạo, và những sự tranh cạnh thắng thế giữa họ; nhờ đó họ đã xúc phạm Đức Chúa Trời đến nỗi Ngài để cho cơn thử thách kinh khiếp này giáng xuống họ. Và Sa-tan, sau khi đã mất đất quá nhiều bất chấp mọi nỗ lực của nó, nay dường như huy động sức mạnh với cơn cuồng nộ khác thường. Những kẻ bấy giờ cầm quyền dốc hết sức hung bạo để nhổ tận gốc Cơ Đốc giáo, bằng cách thiêu hủy mọi bản Kinh Thánh và tiêu diệt mọi Cơ Đốc nhân; vì vậy họ không buồn xét xử hay kết án họ theo thủ tục chính thức, mà tấn công họ bất cứ nơi nào bắt được. Có khi họ phóng hỏa những ngôi nhà nơi đông người tụ họp, thiêu sống tất cả; có khi họ tàn sát đông đảo đến nỗi chính những kẻ bách hại cũng kiệt sức vì công việc giết chóc và hành hạ họ; và ở một số nơi đông dân, quá nhiều người bị giết cùng lúc đến nỗi máu chảy như [NEEDS REVIEW: "blood ran like torments" — có lẽ là lỗi OCR của "torrents" (máu chảy như thác)]. Người ta thuật lại rằng mười bảy ngàn đấng tử đạo đã bị giết trong một tháng; và trong suốt cuộc bách hại này, chỉ riêng tại tỉnh Ai Cập đã có không ít hơn một trăm bốn mươi bốn ngàn Cơ Đốc nhân chết vì sự hung bạo của những kẻ bách hại, ngoài ra còn có bảy trăm ngàn người chết vì kiệt sức trong cảnh lưu đày, hoặc vì các công trình công cộng mà họ bị kết án.

Cuộc bách hại này kéo dài suốt mười năm, và như nó vượt xa mọi cuộc bách hại trước về số lượng đấng tử đạo, nó cũng vượt xa chúng về số lượng và sự đa dạng của các hình cụ tra tấn và tàn ác. Một số tác giả sống trong thời ấy nói rằng chúng vô số, vượt quá mọi lời kể và diễn tả. Cuộc bách hại này đặc biệt dữ dội ở nước Anh, và chính là cuộc bách hại đã được báo trước trong Khải Huyền 6:9, 10: "Khi Ngài mở ấn thứ năm, tôi thấy dưới bàn thờ có những linh hồn của kẻ đã chịu chết vì đạo Đức Chúa Trời và vì lời chứng họ đã giữ. Chúng đều kêu lên lớn tiếng rằng: Lạy Chúa là Đấng thánh và chân thật, Chúa trì hoãn xét đoán và chẳng vì huyết chúng tôi mà báo thù những kẻ ở trên đất cho đến chừng nào?" Và cuối mười năm bách hại ấy, những kẻ bách hại ngoại giáo tưởng rằng mình đã hoàn tất công việc, và khoe khoang rằng chúng đã tiêu diệt tận gốc danh và sự mê tín của các Cơ Đốc nhân. Đó chính là lúc trước khi trời rạng sáng. Họ bị đưa đến chỗ cùng cực nhất trước khi Đức Chúa Trời xuất hiện để giải cứu họ một cách vinh hiển, cũng như ách nô lệ của dân Y-sơ-ra-ên tại Ai Cập đã dữ dội và tàn nhẫn nhất ngay trước khi họ được giải cứu bởi tay Môi-se. Kẻ thù của họ tưởng rằng mình đã nuốt chửng họ, và sự diệt vong của họ đã bị niêm phong, như Pha-ra-ôn và đạo quân của hắn đã tưởng khi chúng dồn con cái Y-sơ-ra-ên vào Biển Đỏ.

IV. Ta đến, ở điểm thứ tư, cuộc cách mạng lớn bởi Constantin, mà trong nhiều phương diện giống như Đấng Christ hiện ra trong mây trời để cứu dân Ngài và đoán xét thế gian. Dân thành Rô-ma chán ngán sự cai trị của những bạo chúa mà họ vừa phải chịu, đã sai người đến mời Constantin, bấy giờ đang ở thành phố [NEEDS REVIEW: nguyên văn "New York in England" — có lẽ là lỗi OCR; theo lịch sử Constantin được tôn lên ngôi tại York ở nước Anh], đến nhận ngai vàng. Người ta nói ông được khích lệ bởi một khải tượng về cột ánh sáng trên trời, hình thập tự giá, trước mắt toàn thể đạo quân của ông, với dòng chữ khắc: Trong dấu này, hãy chiến thắng; và đêm hôm sau bởi Đấng Christ hiện ra với ông trong giấc mơ, tay cầm thập tự giá, truyền ông làm một cây thập tự giống như thế để làm cờ hiệu hoàng gia, để đạo quân của ông chiến đấu dưới lá cờ ấy, và đảm bảo với ông rằng ông sẽ chiến thắng. Theo đó ông đã đánh bại kẻ thù, chiếm lấy ngai vàng đế quốc, ôm lấy đạo Cơ Đốc, và là hoàng đế Cơ Đốc đầu tiên từng trị vì. Ông lên ngôi khoảng ba trăm hai mươi năm sau Đấng Christ. Có một số điều mà ta muốn nhận xét đã xảy ra và tiếp theo ngay sau khi Constantin lên ngôi.

1. Nhờ đó Hội Thánh Cơ Đốc được hoàn toàn giải thoát khỏi bách hại. Giờ đây ngày giải cứu của nàng đã đến sau một đêm đen tối đầy hoạn nạn: sự khóc lóc đến trọ ban đêm, nhưng buổi sáng bèn có sự vui mừng. Giờ đây Đức Chúa Trời xuất hiện để đoán xét dân Ngài, và Ngài đổi ý về các tôi tớ Ngài, khi Ngài thấy sức lực của họ đã tiêu tan, và chẳng còn ai bị giam giữ hay bị bỏ lại. Các Cơ Đốc nhân nay không còn bách hại nào phải sợ. Những kẻ bách hại họ nay đều bị hạ bệ, và các nhà cai trị của họ nay có người là Cơ Đốc nhân như chính họ.

2. Đức Chúa Trời nay thi hành những sự đoán phạt kinh khiếp trên kẻ thù của họ. Thật đáng chú ý những điều lịch sử ghi lại về những cái chết thảm khốc của các hoàng đế, vương hầu, tướng lĩnh, đội trưởng ngoại giáo và những người quyền thế khác, những kẻ đã dốc sức bách hại Cơ Đốc nhân; họ chết một cách khốn khổ, kẻ này nối kẻ khác, trong những cực hình thể xác tinh vi và những nỗi kinh hoàng của lương tâm, với bàn tay tỏ tường của Đức Chúa Trời trên họ. Đến nỗi những gì xảy ra nay có thể được ví như việc họ ẩn mình trong các hang đá và hốc núi.

3. Ngoại giáo nay phần lớn bị bãi bỏ khắp đế quốc La Mã. Các tượng thần nay bị phá hủy, và các đền thờ ngoại giáo bị kéo đổ. Các tượng bằng vàng bạc bị nấu chảy, và đúc thành tiền. Một số thần tượng chính của họ, được chạm trổ tinh xảo, được mang đến trước mặt Constantin, rồi bị kéo lê bằng dây thừng lên xuống các đường phố cho dân chúng nhìn thấy và chế nhạo. Các thầy tế lễ ngoại giáo bị phân tán và đày ải.

4. Hội Thánh Cơ Đốc được đưa vào trạng thái bình an và thịnh vượng lớn. Giờ đây mọi quan ngoại giáo đều bị hạ bệ, và chỉ có các Cơ Đốc nhân được thăng lên các chức vụ cầm quyền khắp đế quốc. Họ nay có các tổng trấn Cơ Đốc, các quan cai trị Cơ Đốc, các quan án và viên chức Cơ Đốc, thay cho những quan ngoại giáo cũ. Constantin dốc sức tôn vinh các giám mục hay mục sư Cơ Đốc, và xây dựng, trang hoàng các nhà thờ; và giờ đây các nhà thờ Cơ Đốc lớn và đẹp được dựng lên khắp nơi trên thế gian, thay cho các đền thờ ngoại giáo cũ.

Cuộc cách mạng này là sự thay đổi lớn nhất trên bộ mặt thế gian từng xảy ra kể từ cơn nước lụt. Sa-tan, chúa của sự tối tăm, vua và thần của thế giới ngoại giáo, đã bị quăng ra. Con sư tử gầm thét đã bị Chiên Con của Đức Chúa Trời chinh phục, trong lãnh địa vững mạnh nhất mà nó từng có. Đây là sự ứng nghiệm đáng chú ý của Giê-rê-mi 10:11: "Các ngươi khá nói như vầy với họ: Những thần nầy không làm nên các từng trời, cũng không làm nên đất, thì sẽ bị diệt đi khỏi đất và khỏi dưới các từng trời." Phần chính của thế gian nay đã hoàn toàn cắt đứt các thần và tôn giáo cũ của họ, mà họ đã quen thuộc lâu hơn bất kỳ lịch sử nào của họ ghi lại. Họ đã quen thờ các thần lâu đến nỗi không biết sự khởi đầu của nó. Trước đây người ta từng nói đó là điều chưa từng nghe rằng một dân tộc đổi các thần của mình, Giê-rê-mi 2:10, 11; nhưng nay phần lớn các dân tộc của thế giới được biết đến đã được đưa đến chỗ vứt bỏ mọi thần cũ của họ. Vô số thần mà họ thờ phượng đều bị lìa bỏ. Hàng ngàn thần bị vứt đi để thờ phượng Đức Chúa Trời chân thật, và Đấng Christ là Đấng Cứu Rỗi duy nhất: và có sự ứng nghiệm rất đáng chú ý của Ê-sai 2:17, 18: "Người ta cao sang sẽ bị hạ xuống, kẻ mạnh mẽ sẽ bị khiêm nhường, chỉ một mình Đức Giê-hô-va được tôn trọng trong ngày đó. Các thần tượng sẽ bị tuyệt diệt." Và từ đó đến nay, những thần từng nổi tiếng trong thế gian như Jupiter, Saturn, Minerva, Juno, v.v. chỉ còn được nghe đến như những chuyện xưa cũ. Chúng đã không còn đền thờ, không bàn thờ, không người thờ phượng nào trong nhiều trăm năm.

Giờ đây là sự kết thúc của thế giới ngoại giáo cũ trong phần chính của nó, đế quốc La Mã. Và cuộc cách mạng lớn này cùng với sự hủy diệt kinh khiếp của những người quyền thế từng là kẻ bách hại được ví (Khải Huyền 6) với sự cuối cùng của thế gian, và Đấng Christ đến để đoán xét; và được chỉ ra một cách trực tiếp nhất dưới ấn thứ sáu, tiếp theo sau các linh hồn dưới bàn thờ kêu: Lạy Chúa là Đấng thánh và chân thật, Chúa trì hoãn xét đoán và chẳng vì huyết chúng tôi mà báo thù những kẻ ở trên đất cho đến chừng nào? Khải tượng về ấn thứ sáu này, theo sự đồng thuận chung của các nhà giải kinh, liên quan đến sự sụp đổ của đế quốc La Mã ngoại giáo; dù nó còn liên quan xa hơn đến ngày phán xét mà sự kiện này là hình bóng. Ngày phán xét không thể là điều được trực tiếp nhắm đến; vì chúng ta có lời thuật về nhiều biến cố sẽ xảy ra sau những biến cố của ấn thứ sáu.

Những gì xảy ra nay cũng được mô tả bằng việc ma quỷ bị quăng khỏi trời xuống đất. Trong sức mạnh và vinh quang lớn lao của nó trên đế quốc La Mã hùng mạnh ấy, nó đã nâng ngai mình lên đến tận trời. Nhưng nay nó sa xuống như chớp từ trời, và vương quốc của nó bị giới hạn trong các dân tộc thấp hèn và man di hơn, hay những phần thấp hơn của thế gian. Đây là biến cố đã được báo trước, Khải Huyền 12:9, v.v.: "Con rồng lớn đó bị quăng xuống, tức là con rắn xưa, gọi là ma quỉ và Sa-tan, dỗ dành cả thiên hạ; nó đã bị quăng xuống đất, các sứ nó cũng bị quăng xuống với nó," v.v. Sa-tan trước đây đã cám dỗ Đấng Christ, và hứa sẽ ban cho Ngài vinh quang của các nước trên thế gian; nhưng nay điều ấy được ban cho Ngài ngay cả khi trái với ý muốn của nó, để ứng nghiệm lời hứa rằng:

"Vì vậy, ta sẽ ban cho người một phần với những người lớn, người sẽ chia của cải cùng những kẻ mạnh, vì người đã đổ mạng sống mình mà chịu chết, đã bị kể vào hàng kẻ dữ, đã mang lấy tội lỗi của nhiều người, và cầu thay cho những kẻ phạm tội." (Ê-sai 53:12.)

Đây là sự ứng nghiệm lớn lao của các lời tiên tri về thời kỳ vinh hiển của Phúc Âm, và đặc biệt là những lời tiên tri của Đa-ni-ên. Giờ đây Chúa là Đức Chúa Trời trên trời vui lòng lập nên một vương quốc trên đống đổ nát của vương quốc Sa-tan; và Cha ban cho Đấng Christ vinh dự ấy vì sự sỉ nhục Ngài đã chịu khi còn ở trên đất.
Từ những gì đã nói về sự thành công của Phúc Âm từ khi Đấng Christ thăng thiên đến thời Constantin, chúng ta có thể rút ra một luận cứ mạnh mẽ cho lẽ thật của đạo Cơ Đốc, và rằng Phúc Âm của Chúa Giê-xu Christ thật sự đến từ Đức Chúa Trời. Đặc biệt,

1. Chúng ta có thể rút ra từ những gì đã nói rằng chính Phúc Âm, và chỉ Phúc Âm, đã thật sự là phương tiện đưa thế gian đến sự nhận biết Đức Chúa Trời chân thật. Rằng những kẻ mà dân ngoại thờ phượng không phải là thần, và chỉ có một Đức Chúa Trời duy nhất, là điều mà nay, kể từ khi Phúc Âm dạy chúng ta như thế, chúng ta có thể nhận biết là lẽ thật bằng chính lý trí mình. Điều ấy rõ ràng phù hợp với ánh sáng của tự nhiên; và có thể dễ dàng chứng minh bằng lý trí là thật một cách hiển nhiên. Chính những người theo thuyết tự nhiên thần luận cũng thừa nhận rằng có thể chứng minh được rằng có một Đức Chúa Trời, và chỉ một, Đấng đã dựng nên và cai trị thế gian. Nhưng nay rõ ràng chính Phúc Âm, và chỉ Phúc Âm, đã thật sự là phương tiện đưa loài người đến sự nhận biết lẽ thật này. Đó không phải là những lời dạy của các triết gia; họ đã cố gắng trong vô ích: Thế gian cậy sự khôn ngoan mình mà chẳng nhận biết Đức Chúa Trời. Cho đến khi Phúc Âm và Kinh Thánh được truyền ra, cả thế gian đều nằm trong sự tối tăm, và trong sự tối tăm lớn nhất với việc ôm lấy những quan niệm phi lý nhất, và mọi dân tộc văn minh nay đều thừa nhận ánh sáng của tự nhiên, lý trí của chính họ, và mọi sự khôn ngoan của những người học thức, chẳng có ý nghĩa gì cho đến khi Kinh Thánh đến. Nhưng khi Kinh Thánh được truyền ra, chúng đã thành công trong việc đưa thế gian đến sự thừa nhận Đức Chúa Trời chân thật duy nhất, và thờ phượng, hầu việc Ngài.

Và nhờ đó, mọi phần của thế gian nay thừa nhận một Đức Chúa Trời chân thật duy nhất — các Cơ Đốc nhân, người Do Thái, người Hồi giáo, và ngay cả những người theo thuyết tự nhiên thần luận — ban đầu đều đến với sự thừa nhận Ngài. Nhờ điều này mà họ nói chung không còn bị bỏ lại trong sự tối tăm ngoại giáo như ngày nay. Họ có được tất cả, hoặc trực tiếp từ Kinh Thánh, hoặc theo truyền thống từ tổ phụ họ, những người đã nhận được trước từ Kinh Thánh. Và chắc chắn những kẻ nay khinh dể Kinh Thánh, và khoe khoang sức mạnh lý trí của mình, cho rằng nó đủ để dẫn đến sự nhận biết Đức Chúa Trời chân thật duy nhất, nếu Phúc Âm chưa bao giờ được truyền ra trên thế gian để soi sáng tổ phụ họ, hẳn đã là những kẻ thờ thần tượng ngu muội và dã man như thế gian nói chung trước khi Phúc Âm được truyền ra. Những người Hồi giáo, những kẻ chỉ thừa nhận một Đức Chúa Trời chân thật, ban đầu đã mượn quan niệm ấy từ Kinh Thánh: vì những người Hồi giáo đầu tiên đã được giáo dục trong đạo Cơ Đốc, rồi bội đạo khỏi nó. Và điều này rõ ràng: Kinh Thánh đã được Đức Chúa Trời định làm phương tiện thích hợp để đưa thế gian đến sự nhận biết chính Ngài, hơn là lý trí loài người, hay bất cứ điều gì khác. Vì thật vô lý khi cho rằng Phúc Âm, và chỉ Phúc Âm, là điều Đức Chúa Trời chưa bao giờ định làm phương tiện thích hợp để đạt được hiệu quả này, mà lại thật sự đạt được nó; và rằng sau khi lý trí loài người, điều Ngài định làm phương tiện thích hợp, đã được thử nghiệm trong nhiều thế kỷ mà không có hiệu quả gì. Nếu Kinh Thánh không phải là lời của Đức Chúa Trời, thì chúng chẳng là gì khác ngoài sự tối tăm và lừa dối, phải, là sự lừa dối lớn nhất từng có.

Giờ đây, có hợp lý chăng khi cho rằng Đức Chúa Trời trong sự quan phòng của Ngài lại dùng sự giả dối và lừa dối để đưa thế gian đến sự nhận biết chính Ngài, và rằng không một phần nào của nó được đưa đến sự nhận biết Ngài bằng bất kỳ cách nào khác?

2. Phúc Âm đắc thắng như thế trước sự chống đối mạnh mẽ như vậy, rõ ràng cho thấy bàn tay của Đức Chúa Trời. Chính quyền La Mã, kẻ đã dữ dội dốc sức ngăn chặn sự thành công của Phúc Âm, và khuất phục Hội Thánh của Đấng Christ, là chính quyền hùng mạnh nhất từng có trên thế gian; và không chỉ thế, chúng dường như đã nắm Hội Thánh trong tay mình. Các Cơ Đốc nhân dưới quyền chúng không bao giờ cầm vũ khí để tự vệ; họ chỉ trang bị cho mình sự nhẫn nhục, và những vũ khí thuộc linh tương tự; thế mà quyền lực hùng mạnh này không thể chinh phục được; trái lại Cơ Đốc giáo đã chinh phục chúng. Đế quốc La Mã đã khuất phục nhiều vương quốc hùng mạnh và có thế lực; chúng đã khuất phục vương quốc Hy Lạp, dù nó đã kháng cự đến tột cùng; thế mà chúng không thể chinh phục Hội Thánh trong lãnh thổ của chúng; trái lại, chúng đã bị khuất phục và cuối cùng bị Hội Thánh đắc thắng.

3. Không thể gán cho nguyên nhân đủ nào khác về sự truyền bá Phúc Âm này, ngoài chính quyền năng của Ngài. Chắc chắn có một nguyên nhân nào đó. Đây là một hiệu quả lớn lao và kỳ diệu; và hiệu quả này không phải không có nguyên nhân. — Giờ đây, có thể nghĩ ra nguyên nhân nào khác ngoài quyền năng của Đức Chúa Trời! Đó không phải là sức mạnh bề ngoài của những công cụ được dùng trong việc ấy. Ban đầu, Phúc Âm chỉ được rao giảng bởi vài người đánh cá, là những người không có quyền lực và lợi ích thế gian để nâng đỡ họ. Đó không phải là sự khôn khéo và mưu lược của họ đã tạo ra hiệu quả kỳ diệu này; vì họ là những người nghèo khó, thất học. Đó không phải là những quan niệm và sự dễ chịu của câu chuyện họ kể đối với những quan niệm và nguyên tắc của loài người. Đó chẳng phải là truyện thần thoại dễ nghe: một Đức Chúa Trời và Đấng Cứu Rỗi chịu đóng đinh là sự vấp phạm đối với người Do Thái, và là sự dại dột đối với người Hy Lạp. Đó không phải là sự phù hợp của giáo lý họ với khuynh hướng của loài người: vì không có gì trái ngược với sự bại hoại của loài người hơn những giáo lý thuần khiết của Phúc Âm. Vì vậy hiệu quả này chỉ có thể xuất phát từ nguyên nhân nào khác ngoài quyền năng và sự hành động của Đức Chúa Trời: và nếu quyền năng của Đức Chúa Trời đã được vận dụng như thế để khiến Phúc Âm đắc thắng, thì Phúc Âm là lời của Ngài; vì chắc chắn Đức Chúa Trời không dùng quyền năng toàn năng của Ngài để cổ xúy một sự giả mạo và lừa dối thuần túy.

4. Sự thành công này phù hợp với những gì Đấng Christ và các sứ đồ Ngài đã báo trước. — Ma-thi-ơ 16:18: "Còn ta, ta bảo ngươi rằng: Ngươi là Phi-e-rơ, ta sẽ lập Hội thánh ta trên đá nầy, các cửa âm phủ chẳng thắng được hội đó." Giăng 12:24: "Quả thật, quả thật, ta nói cùng các ngươi, nếu hột giống lúa mì kia chẳng chết sau khi gieo xuống đất, thì cứ ở một mình; nhưng nếu chết đi, thì kết quả được nhiều." Và câu 31, 32: "Hiện nay là sự phán xét thế gian nầy, và hiện nay vua chúa của thế gian nầy phải bị xua đuổi. Còn ta, khi ta đã được treo lên khỏi đất, ta sẽ kéo mọi người đến cùng ta." Giăng 16:8: "Khi Ngài đến thì sẽ khiến thế gian tự cáo về tội lỗi, về sự công bình và về sự phán xét" — vì vua chúa của thế gian nầy đã bị đoán xét rồi.

Như sứ đồ Phao-lô, trong 1 Cô-rinh-tô đoạn 1:21-28, tuyên bố rằng sau khi thế gian cậy sự khôn ngoan mình mà chẳng nhận biết Đức Chúa Trời, Đức Chúa Trời đã vui lòng dùng sự giảng dại dồ để cứu rỗi những kẻ tin; và rằng Đức Chúa Trời đã chọn những sự dại dột ở thế gian để làm hổ thẹn những kẻ khôn; và những sự yếu đuối ở thế gian, để làm hổ thẹn những kẻ mạnh; và những sự hèn hạ ở thế gian, và những sự bị khinh dể, và những sự không có, để làm cho những sự có ra không có. — Nếu ai báo trước một điều, mà điều ấy xảy đến từ những nguyên nhân có thể thấy trước được, thì đó không phải là luận cứ lớn về sự mặc khải từ Đức Chúa Trời: nhưng khi một điều được báo trước mà rất khó có thể xảy ra, hoàn toàn trái ngược với dòng chảy thông thường của sự việc, thế mà nó lại xảy ra đúng như lời tiên tri, thì đó là luận cứ mạnh mẽ rằng lời tiên tri ấy đến từ Đức Chúa Trời. Như vậy, việc xem xét cách thức truyền bá và thành công của Phúc Âm trong thời gian đã nói đến mang lại bằng chứng lớn rằng Kinh Thánh là lời của Đức Chúa Trời.

PHẦN 3

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC TỪ THỜI CONSTANTIN ĐẾN KHI ANTICHRIST XUẤT HIỆN.

Ta nay sẽ trình bày cách sự thành công của sự cứu chuộc của Đấng Christ được tiếp tục từ khi đế quốc La Mã ngoại giáo bị lật đổ trong thời Constantin Đại Đế, cho đến khi Antichrist xuất hiện. Và để có cái nhìn rõ ràng hơn về những công việc lớn lao của Đức Chúa Trời trong việc hoàn thành sự thành công của sự cứu chuộc của Đấng Christ, và để chúng ta thấy sự vinh hiển của chúng, cần phải, như trong các thời kỳ trước, xem xét không chỉ chính sự thành công, mà cả sự chống đối nó.

I. Sự chống đối. Sa-tan, con rồng lớn sắc đỏ, sau khi bị Mi-chên và các sứ của người đánh bại một cách đau đớn trong phần lớn ba trăm năm, cuối cùng đã hoàn toàn bị đánh tan và khuất phục; đến nỗi nó bị quăng xuống, như thể, từ trời xuống đất. Thế nhưng nó không từ bỏ sự chống đối người đàn bà, là Hội Thánh của Đấng Christ, mà vì đó cả cuộc xung đột này đã diễn ra; nhưng vẫn còn cuồng nộ, đổi mới các nỗ lực của mình, và dùng đến những mưu kế mới chống lại Hội Thánh. Con rắn, sau khi bị quăng khỏi trời xuống đất, phun nước ra khỏi miệng như một dòng sông, để khiến người đàn bà bị dòng nước cuốn đi. Sự chống đối mà nó gây ra cho Hội Thánh của Đấng Christ trước khi Antichrist xuất hiện chủ yếu có hai loại. Đó là hoặc làm hư hoại Hội Thánh của Đấng Christ bằng các tà giáo, hoặc bằng những nỗ lực mới để khôi phục ngoại giáo.

1. Sau sự hủy diệt của đế quốc La Mã ngoại giáo, Sa-tan đã làm hại Hội Thánh bằng các tà giáo. Dù đã có công việc vinh hiển của Đức Chúa Trời trong việc giải cứu Hội Thánh khỏi những kẻ bách hại ngoại giáo, và lật đổ đế quốc ngoại giáo; nhưng những ngày thai nghén của Hội Thánh chưa chấm dứt, và thời kỳ thịnh vượng đã định của nàng chưa đến (vì đó là điều sẽ tiếp theo sau sự sụp đổ của Antichrist), vì vậy sự bình an và thịnh vượng mà Hội Thánh được hưởng trong thời Constantin chỉ rất ngắn ngủi. Đó là một thời gian nghỉ ngơi, ban cho Hội Thánh một thời gian bình an và yên lặng, như thể trong nửa giờ, trong đó bốn sứ giữ bốn luồng gió không thổi cho đến khi các tôi tớ của Đức Chúa Trời được đóng ấn trên trán họ. Nhưng Hội Thánh chẳng bao lâu bắt đầu bị các tà giáo làm hại nặng nề; hai tà giáo chính, và những tà giáo làm hại Hội Thánh nhiều nhất, là phái Arian và phái Pelagian.

Phái Arian bắt đầu ngay sau khi Constantin lên ngôi. Họ chối bỏ giáo lý về Ba Ngôi, thần tính của Đấng Christ và Đức Thánh Linh, và chủ trương rằng các Ngài chỉ là những tạo vật thuần túy. Tà giáo này ngày càng gia tăng trong Hội Thánh, và đe dọa lật đổ mọi sự, và hoàn toàn cuốn trôi Hội Thánh, đến nỗi trước khi thế kỷ thứ tư khép lại, phần lớn Hội Thánh Cơ Đốc đã trở thành người Arian. Một số hoàng đế, những người kế vị Constantin, là người Arian; đến nỗi vì là phe thắng thế, và có quyền dân sự đứng về phía mình, họ đã dấy lên một cuộc bách hại lớn chống lại Hội Thánh chân thật của Đấng Christ; vì vậy tà giáo này rất có thể trở thành dòng nước từ miệng con rắn phun ra, đe dọa lật đổ mọi sự, và hoàn toàn cuốn trôi người đàn bà.

Tà giáo Pelagian xuất hiện vào đầu thế kỷ tiếp theo. Nó bắt đầu bởi một người tên Pelagius, sinh tại nước Anh: tên Anh của ông là Morgan. Ông chối bỏ tội lỗi nguyên thủy và sự tác động của Thánh Linh Đức Chúa Trời trong sự tái sanh, và chủ trương quyền năng của ý chí, cùng nhiều điều khác có khuynh hướng tương tự; và tà giáo này trong một thời gian đã làm hại Hội Thánh nặng nề. Đối thủ chính của Pelagius, người đã viết để bênh vực đức tin chính thống, là thánh Augustine.

2. Loại chống đối khác mà Sa-tan gây ra chống lại Hội Thánh là trong những nỗ lực khôi phục ngoại giáo của nó. Nỗ lực đầu tiên của nó là qua Julian kẻ bội đạo. Julian là cháu của Constantin Đại Đế. Khi Constantin qua đời và để lại đế quốc cho ba người con trai; và sau khi họ qua đời, Julian kẻ bội đạo trị vì thay họ. Ông từng là một Cơ Đốc nhân công khai; nhưng ông đã sa ngã khỏi Cơ Đốc giáo, và trở thành người ngoại giáo; vì vậy ông được gọi là kẻ bội đạo. Khi lên ngôi, ông dùng hết nỗ lực để lật đổ Hội Thánh Cơ Đốc, và dựng lại ngoại giáo trong đế quốc. Ông hạ bệ các quan Cơ Đốc, và dựng người ngoại giáo lên thay. Ông xây lại các đền thờ ngoại giáo, dựng lại sự thờ phượng ngoại giáo, và trở thành một kẻ bách hại Cơ Đốc nhân khét tiếng nhất. Ông thường gọi Đấng Christ, bằng cách sỉ nhục, là người Ga-li-lê. Ông bị giết bởi một ngọn giáo trong cuộc chiến với người Ba Tư. Khi thấy mình bị thương chí mạng, ông bốc một nắm máu của mình, ném về phía trời, kêu lên: "Ngươi đã thắng, hỡi người Ga-li-lê." Các nhà thần học thường cho rằng ông đã phạm tội không thể tha thứ.

Một cách khác mà Sa-tan tìm cách khôi phục ngoại giáo trong đế quốc La Mã là qua các cuộc xâm lược và chinh phục của các dân tộc ngoại giáo. Vì trong khoảng thời gian này, người Goth và người Vandal, cùng các dân tộc man di khác từ phương bắc, đã xâm lược đế quốc, và giành được những cuộc chinh phục lớn. Họ thậm chí tràn ngập đế quốc, và trong thế kỷ thứ năm đã chiếm thành Rô-ma, cuối cùng chinh phục và chiếm lấy nửa phía tây của đế quốc, và chia nhau. Nó được chia thành mười vương quốc, với đó bắt đầu mười sừng của con thú; vì chúng ta được bảo rằng mười sừng là mười vua, sẽ dấy lên trong phần sau của đế quốc La Mã: những điều này cũng được mô tả bằng mười ngón chân của tượng Nê-bu-cát-nết-sa. Các cuộc xâm lược và chinh phục của các dân tộc ngoại giáo này được cho là đã được báo trước trong Khải Huyền đoạn 8, trong những gì xảy ra dưới tiếng kèn của bốn sứ đầu tiên. Giờ đây nhờ họ mà ngoại giáo một lần nữa được khôi phục trong một thời gian sau khi đã bị nhổ tận gốc. — Đó là về sự chống đối của Sa-tan đối với sự thành công của Phúc Âm trong khoảng thời gian này trước khi Antichrist xuất hiện. Ta tiếp tục,
II. Trình bày sự thành công của Phúc Âm trong khoảng thời gian này, bất chấp sự chống đối ấy.

1. Ta sẽ nhận xét rằng sự chống đối của Sa-tan trong những điều ấy đã bị đánh bại. Dù con rồng phun ra khỏi miệng một dòng nước như thế theo sau người đàn bà để cuốn nàng đi, nhưng nó không thể đạt được ý định của mình; nhưng đất đã giúp người đàn bà, mở miệng ra, và nuốt dòng nước mà con rồng phun ra khỏi miệng nó. Những tà giáo này, trong một thời gian đã thắng thế quá nhiều, sau một thời gian đã suy tàn, và chính thống giáo một lần nữa được khôi phục.

2. Phúc Âm, trong khoảng thời gian này, được truyền bá xa hơn giữa nhiều dân tộc man di trong lãnh thổ của đế quốc La Mã. Trong thời Constantin có sự truyền bá đáng kể của Phúc Âm tại Đông Ấn, chủ yếu qua chức vụ của một người tên Frumentius. Rất đông người Iberia được đưa đến với Cơ Đốc giáo bởi một phụ nữ Cơ Đốc có lòng tin kính lỗi lạc, người mà họ đã bắt làm tù binh. Và có lời thuật về một số dân tộc man di khác không thuộc đế quốc La Mã, rằng rất đông người trong họ được đưa đến nhận Phúc Âm bởi sự dạy dỗ và gương mẫu của những tù binh mà họ đã bắt trong chiến tranh. Khoảng năm ba trăm bảy mươi hai sau Đấng Christ, Phúc Âm được truyền bá giữa những cư dân man di của Ả-rập; và giữa một số dân tộc phương bắc; đặc biệt, một vương tử của người Goth vào khoảng thời gian này đã trở thành Cơ Đốc nhân, và rất đông dân của ông cùng với ông. Về cuối thế kỷ này, Phúc Âm cũng được truyền bá xa hơn giữa người Ba Tư; và cả người Scythia, một dân tộc man di, mà sứ đồ nhắc đến, Cô-lô-se 3:11: "Tại đây không phân biệt người Gờ-réc hoặc người Giu-đa, người chịu cắt bì hoặc người không chịu cắt bì, người dã man hoặc người Sy-the, người tôi mọi hoặc người tự chủ; nhưng Đấng Christ là mọi sự và trong mọi sự."

Và sau đó, khoảng năm bốn trăm ba mươi, có sự trở lại đáng chú ý của người Burgundia với đức tin Cơ Đốc. Giờ đây Phúc Âm bắt đầu được truyền bá tại Ireland; và người Ireland, cho đến nay là dân ngoại giáo, bắt đầu nhận đức tin Cơ Đốc. Khoảng cùng thời gian nó được truyền bá xa hơn giữa một số dân man di tại Scotland, và tại một số nơi khác. Trong thế kỷ tiếp theo, Zathus, một vua ngoại giáo, cai trị người Colchia, được đưa đến chỗ từ bỏ ngoại giáo, và ôm lấy đạo Cơ Đốc. Một số dân tộc man di khác được ghi lại là đã từ bỏ ngoại giáo và ôm lấy Cơ Đốc giáo vào khoảng thời gian này, mà ta không thể dừng lại để nhắc đến. — Như vậy ta đã xem xét một cách vắn tắt những biến cố chính của sự quan phòng liên quan đến sự thành công của Phúc Âm của Đấng Christ từ Constantin đến khi Antichrist xuất hiện.

PHẦN 4

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC TỪ KHI ANTICHRIST XUẤT HIỆN ĐẾN CUỘC CẢI CHÁNH.

Ta nay đến với ngày tối tăm và ảm đạm nhất mà Hội Thánh Cơ Đốc từng thấy, và có lẽ là ngày tối tăm nhất mà Hội Thánh sẽ từng thấy; từ khi Antichrist xuất hiện cho đến cuộc Cải Chánh bởi Luther và những người khác. Hội Thánh chân thật trong khoảng thời gian này trong nhiều trăm năm ở trong trạng thái rất mờ mịt; như người đàn bà trong đồng vắng, nàng gần như bị che khuất khỏi tầm nhìn và sự quan sát. Khi nói về các biến cố của khoảng thời gian này, ta sẽ,

1. Nhận xét về những mưu mô và công việc lớn lao của Sa-tan chống lại vương quốc của Đấng Christ,

2. Hội Thánh của Đấng Christ được nâng đỡ như thế nào trong thời gian này.

1. Ta sẽ nhận xét về những mưu mô và công việc lớn lao của Sa-tan chống lại vương quốc của Đấng Christ trong thời gian này. Sa-tan trước đây đã làm những việc lớn chống lại Hội Thánh Cơ Đốc, nhưng đã bị đánh bại hết lần này đến lần khác. Mi-chên và các sứ của người đã giành được chiến thắng vinh hiển — thật khủng khiếp là sự chống đối của nó trong suốt thời gian đế quốc ngoại giáo tồn tại, và thật vinh hiển là chiến thắng và sự đắc thắng của Đấng Christ trên nó trong thời Constantin! Đức Chúa Trời nay vui lòng dọn đường cho một chiến thắng còn vinh hiển hơn trên nó, nó được phép lấy lại sức mạnh, và làm hết sức mà quyền năng và sự xảo quyệt của nó có thể thực hiện. Nó có một thời gian dài để bày mưu, củng cố quyền lợi của mình, và làm cho vấn đề của nó vững chắc. Đức Chúa Trời để nó thực hiện các mưu đồ của mình đến một mức độ lớn lao thật, gần như nuốt chửng Hội Thánh của Ngài, và thực thi một quyền thống trị cao ngạo, kiêu căng, và gần như không bị kiểm soát trên thế gian, một thời gian dài trước khi Đấng Christ cuối cùng chinh phục, và hoàn toàn hủy hoại vương quốc hữu hình của nó. Ngài sẽ làm điều này trong thời gian hủy diệt Antichrist: như thế đắc thắng một cách vinh hiển trên Sa-tan, sau khi nó đã làm hết sức quyền năng và sự xảo quyệt của mình; sau khi nó đã tự nâng mình lên cao nhất, và hành xử kiêu ngạo nhất.

Hai công việc lớn của ma quỷ, trong khoảng thời gian này, chống lại vương quốc của Đấng Christ, là việc nó dựng nên vương quốc của Antichrist và vương quốc Hồi giáo của nó, mà cả hai cùng nhau bao gồm đế quốc La Mã cổ, vương quốc của Antichrist là đế quốc Tây, và vương quốc Hồi giáo là đế quốc Đông. Như Kinh Thánh trong sách Khải Huyền mô tả, chính trong sự hủy diệt những điều này mà chiến thắng vinh hiển của Đấng Christ, tại sự khởi đầu của những thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh, sẽ chủ yếu bao gồm. Và ở đây chúng ta hãy nhận xét một cách vắn tắt cách Sa-tan dựng lên và duy trì hai vương quốc lớn này của nó trong sự chống đối vương quốc của Đấng Christ.

1. Về vương quốc của Antichrist! Điều này dường như là kiệt tác trong mọi mưu kế của ma quỷ chống lại vương quốc của Đấng Christ, và rõ ràng được nói đến như thế trong Kinh Thánh. Antichrist là người của tội ác ấy, (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3,) một cách nhấn mạnh, như thể hắn là như thế một cách nổi bật. Hắn được gọi là Antichrist, nghĩa là kẻ chống đối hay kẻ thù của Đấng Christ, không phải vì hắn là kẻ chống đối duy nhất của Đấng Christ, vì sứ đồ Giăng nhận xét rằng trong thời của ông đã có nhiều kẻ địch lại Đấng Christ. Nhưng hắn được gọi là Antichrist, như thể không có ai khác ngoài hắn, vì hắn là như thế một cách nổi bật, và trên hết mọi kẻ khác. Vì vậy mưu kế này của ma quỷ được gọi là sự mầu nhiệm của điều bội nghịch, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:7. Chúng ta không thấy kẻ thù nào của Đấng Christ được nói đến nhiều bằng một nửa trong các lời tiên tri của Khải Huyền như kẻ này, và sự hủy diệt của không kẻ thù nào được nói đến là vinh hiển như thế, và hạnh phúc cho Hội Thánh như thế.

Đây là mưu kế biến chức vụ của Hội Thánh Cơ Đốc thành chức vụ của ma quỷ, và các sứ của các Hội Thánh thành các sứ sa ngã. Trong sự chuyên chế, mê tín, thờ thần tượng, và bách hại mà nó dựng lên; nó mưu toan tạo ra một hình ảnh của ngoại giáo cổ, và hơn thế nữa là khôi phục những gì đã mất bởi sự lật đổ ngoại giáo trong thời Constantin. Bằng những phương tiện này, đầu của con thú, đã bị thương đến chết trong thời Constantin, được chữa lành vết thương chí tử trong Antichrist, Khải Huyền 13:3. Và con rồng, trước đây trị vì trong đế quốc La Mã ngoại giáo, bị quăng ra khỏi đó, sau khi con thú có bảy đầu và mười sừng từ dưới biển lên, ban cho nó quyền năng, ngôi, và quyền lớn; và cả thế gian đều lấy làm lạ mà theo con thú.

Ta không hề dám xác định thời gian khi triều đại của Antichrist bắt đầu, là điểm đã bị tranh cãi nhiều giữa các nhà thần học và các nhà giải kinh. Chắc chắn rằng một ngàn hai trăm sáu mươi ngày, hay năm, mà Kinh Thánh nhiều lần nhắc đến là thời gian triều đại của Antichrist kéo dài, đã không bắt đầu trước năm bốn trăm bảy mươi chín sau Đấng Christ; vì nếu bắt đầu, chúng hẳn đã kết thúc, và Antichrist hẳn đã sụp đổ trước nay. Sự xuất hiện của Antichrist diễn ra dần dần. Hội Thánh Cơ Đốc đã tự làm hư hoại mình trong nhiều điều ngay sau thời Constantin; ngày càng trở nên mê tín hơn trong sự thờ phượng, và dần dần đưa nhiều nghi lễ vào sự thờ phượng Đức Chúa Trời, cho đến cuối cùng họ đưa vào sự thờ phượng các thánh, và dựng các tượng trong các nhà thờ của họ. Hàng giáo phẩm nói chung, và đặc biệt giám mục thành Rô-ma, tự cho mình ngày càng nhiều quyền hành. Trong các thời kỳ đầu, ông chỉ là mục sư của một hội chúng, rồi là người điều hành thường trực của một hội đồng trưởng lão, rồi là giám mục địa phận, rồi là giám mục đô thành, tương đương với tổng giám mục, rồi là thượng phụ. Sau đó ông đòi quyền giám mục phổ quát trên toàn Hội Thánh Cơ Đốc, trong đó ông bị chống đối một thời gian, nhưng sau đó được xác nhận bởi quyền dân sự của hoàng đế vào năm sáu trăm lẻ sáu. Sau đó ông đòi quyền của một vương hầu thế tục, và vì thế thường mang hai thanh gươm, để biểu thị rằng cả gươm thế tục lẫn gươm thuộc linh đều thuộc về ông. Ông đòi ngày càng nhiều quyền hành, cho đến cuối cùng, với tư cách là đại diện của Đấng Christ trên đất, ông đòi chính quyền năng mà Đấng Christ đã có nếu Ngài hiện diện trên đất trị vì trên ngai Ngài; hay chính quyền năng thuộc về Đức Chúa Trời, và ông thường được gọi là Đức Chúa Trời trên đất; phải được mọi vương hầu của Cơ Đốc giáo phục tùng. Ông đòi quyền đội vương miện cho các vương hầu, và hạ bệ họ theo ý mình, và quyền này được công nhận: phải, các vua và hoàng đế thường hôn chân ông. Các hoàng đế nhận vương miện từ tay ông; và các vương hầu thường sợ sự bất bình của giáo hoàng, như họ sợ một tia chớp từ trời. Nếu giáo hoàng vui lòng rút phép thông công một vương hầu, mọi thần dân của ông ta lập tức được giải thoát khỏi lòng trung thành với ông ta, và buộc không được thừa nhận ông ta nữa, nếu không sẽ bị rút phép thông công, và không chỉ thế, bất kỳ ai cũng có thể giết ông ta bất cứ nơi nào gặp. Hơn nữa, giáo hoàng được tin là có quyền định tội người ta theo ý mình, vì bất cứ ai chết dưới án rút phép thông công của ông đều bị xem là chắc chắn bị định tội. Một số hoàng đế thật sự đã bị phế truất, và bị trục xuất, và chết một cách khốn khổ bởi mưu mô của ông, và nếu dân của bất kỳ quốc gia hay vương quốc nào không làm vừa lòng ông, ông có quyền đặt quốc gia hay vương quốc ấy dưới án cấm chỉ, là bản án do giáo hoàng tuyên bố chống lại quốc gia hay vương quốc ấy, nhờ đó mọi sự ban phát thánh giữa họ đều không thể có hiệu lực. Không thể có lễ báp-têm hợp lệ, hay các nghi thức thánh, hay lời cầu nguyện, hay sự rao giảng, hay sự tha tội, cho đến khi án cấm chỉ ấy được gỡ bỏ, đến nỗi dân ấy, theo quan niệm của họ, vẫn ở trong trạng thái khốn khổ, đáng bị định tội, và vì vậy họ sợ nó như sợ một cơn bão lửa và diêm sinh từ trời. Và để thi hành cơn thịnh nộ của mình trên một vương hầu hay dân tộc mà ông bất bình, các vương hầu khác cũng phải chịu nhiều phiền toái và tốn kém.

Và như giáo hoàng và hàng giáo phẩm của ông đã cướp đoạt của dân chúng các quyền tự do và đặc quyền thuộc linh và dân sự của họ, họ cũng cướp đoạt tài sản của họ, rút cạn tiền bạc của cả Cơ Đốc giáo. Họ thâu tóm hầu hết của cải vào kho của mình, bằng những nguồn thu khổng lồ, ngoài tiền trả cho sự tha tội và ân xá, lễ báp-têm và lễ xức dầu cuối cùng, sự giải thoát khỏi luyện ngục, và hàng trăm điều khác. — Hãy xem điều này phù hợp với các lời tiên tri như thế nào, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3, 4. Đa-ni-ên 7:20, 21. Khải Huyền 13:6, 7. và đoạn 17:3, 4.

Trong thời kỳ này, mê tín và ngu dốt cũng càng ngày càng thắng thế. Kinh Thánh dần dần bị lấy khỏi tay giáo dân, để thúc đẩy tốt hơn những mưu đồ phi Kinh Thánh và gian ác của giáo hoàng và hàng giáo phẩm; và thay vì thúc đẩy tri thức trong dân chúng, họ lại siêng năng thúc đẩy sự ngu dốt. Trong số họ đã có một châm ngôn được công nhận rằng: ngu dốt là mẹ của lòng sùng đạo. Và sự tối tăm của những thời kỳ ấy lớn đến nỗi sự học vấn gần như tuyệt diệt khỏi thế giới. Ngay cả chính các linh mục, phần lớn trong số họ, cũng ngu muội cách man rợ về mọi học thức đáng khen, và mọi tri thức khác, ngoại trừ cái nghề địa ngục trong việc áp bức và chuyên chế trên linh hồn của dân chúng. Sự mê tín và gian ác của giáo hội La Mã cứ ngày càng tệ hơn cho đến tận thời kỳ Cải Chánh, và toàn thể thế giới Cơ Đốc đã bị dẫn đi lạc vào sự bội đạo lớn này, ngoại trừ những phần còn sót lại của Hội Thánh Cơ Đốc trong đế quốc Đông La Mã chưa bị người Thổ Nhĩ Kỳ lật đổ hoàn toàn. Giáo hội Hy Lạp, và một số giáo hội khác, cũng chìm vào sự tối tăm lớn và mê tín thô tục, ngoại trừ một số ít là dân của Đức Chúa Trời, được tượng trưng bởi người đàn bà trong đồng vắng, và hai nhân chứng của Đức Chúa Trời, về điều này sẽ nói thêm sau. Đây là một trong hai vương quốc lớn mà ma quỷ trong thời kỳ này đã dựng lên để chống lại vương quốc của Đấng Christ, và là vương quốc lớn nhất và trọng yếu nhất.

2. Vương quốc Hồi giáo là một vương quốc khác có quyền lực lớn và phạm vi rộng, do Sa-tan dựng lên để chống lại vương quốc của Đấng Christ. Hắn đã dựng nó lên trong đế quốc Đông La Mã, cũng như hắn đã dựng vương quốc của Phản Chúa trong đế quốc Tây La Mã.

Mô-ha-mét sinh năm 570 sau Chúa, tại A-rập. Khi ông ta khoảng bốn mươi tuổi, ông ta bắt đầu khoe khoang rằng mình là vị tiên tri lớn của Đức Chúa Trời và tiến hành giảng dạy tôn giáo mới do ông ta bịa đặt, trong đó ông ta sẽ được tôn thờ như người đứng đầu, ngay dưới Đức Chúa Trời. Ông ta đã công bố cuốn Cô-ran, mà ông ta giả vờ rằng mình nhận được từ thiên sứ Gáp-ri-ên; và vì là một con người xảo quyệt, gian trá, sở hữu của cải đáng kể, và sống giữa một dân tộc rất ngu dốt, và bị chia rẽ sâu sắc trong các quan điểm về tôn giáo, nên bằng sự xảo quyệt và những lời hứa hẹn ngọt ngào về một thiên đàng đầy khoái lạc, ông ta đã thu phục được một số người làm môn đồ. Ông ta tự lập làm hoàng tử của họ, và truyền bá tôn giáo của mình bằng gươm, và biến việc chiến đấu cho ông ta thành việc đáng được thiên đàng. Bằng những phương tiện như vậy, đảng của ông ta lớn lên, và cứ tiếp tục chiến đấu cho đến khi họ chinh phục và thu phục các nước lân cận, và như vậy đảng của ông ta dần dần tăng lên cho đến khi họ tràn ngập một phần lớn của thế giới. Trước hết, người Xa-ra-xen là một số môn đồ của ông ta, là một dân tộc ở A-rập, nơi Mô-ha-mét đã sống, và vào khoảng năm 700, đã tàn phá cách kinh khiếp đế quốc La Mã. Họ đã tràn qua rất nhiều nước thuộc về đế quốc, và tiếp tục cuộc chinh phục của họ trong một thời gian dài. Người ta cho rằng họ được ám chỉ bởi những con châu chấu được đề cập trong Khải Huyền chương 9.

Rồi người Thổ Nhĩ Kỳ, vốn khác với người Xa-ra-xen, trở thành môn đồ của Mô-ha-mét, và chinh phục toàn bộ đế quốc Đông La Mã. Họ bắt đầu đế quốc của mình vào khoảng năm 1296 sau Chúa; bắt đầu xâm lược châu Âu vào năm 1300; chiếm Constantinople, và như vậy trở thành chủ nhân của toàn bộ đế quốc Đông La Mã, vào năm 1453. Và như vậy, tất cả các thành phố và các nước nơi trước đây có những Hội Thánh nổi tiếng mà chúng ta đọc trong Tân Ước, như Giê-ru-sa-lem, An-ti-ốt, Ê-phê-sô, Cô-rinh-tô, v.v., nay trở thành thần phục người Thổ Nhĩ Kỳ. Người ta cho rằng họ được tiên tri bởi những người kỵ mã trong Khải Huyền chương 9, bắt đầu từ câu 15. Và những phần còn sót lại của Cơ Đốc nhân trong những miền ấy của thế giới, phần lớn là thuộc giáo hội Hy Lạp, thì ở trong tình trạng nô lệ khốn khổ dưới tay những người Thổ Nhĩ Kỳ này, bị đối xử với rất nhiều sự man rợ và tàn ác, và đã trở nên phần lớn rất ngu dốt và mê tín.

Như vậy tôi đã cho thấy những công việc lớn của Sa-tan đã được thực hiện trong khoảng thời gian này để chống lại vương quốc của Đấng Christ.

II. Giờ đây tôi sẽ cho thấy Hội Thánh của Đấng Christ đã được nâng đỡ như thế nào trong suốt thời kỳ tối tăm này.

1. Cần phải nhận xét rằng, về phía đầu của khoảng thời gian này, một số quốc gia trong thế giới Cơ Đốc đã giữ vững một thời gian dài trước khi thuận theo những sự bại hoại và chiếm quyền của giáo hội La Mã. Dù toàn thế giới đều lấy làm lạ mà đi theo con thú, nhưng không phải mọi quốc gia đều ngã vào cùng một lúc. Nhiều sự bại hoại chính của giáo hội La Mã đã được đưa vào với rất nhiều đấu tranh và chống đối; và đặc biệt, khi giáo hoàng tuyên bố rằng ông ta là giám mục hoàn vũ, nhiều Hội Thánh đã chống đối ông ta mạnh mẽ về điều đó; và phải mất một thời gian dài trước khi họ chịu khuất phục trước những đòi hỏi quá đáng của ông ta. Và cũng vậy, khi việc thờ hình tượng lần đầu tiên được đưa vào các nhà thờ, đã có nhiều người chống đối mạnh mẽ, và giữ vững chống lại nó trong một thời gian dài. Và cũng vậy đối với những sự bại hoại khác của giáo hội La Mã. Những người ở gần thành La Mã thì thuận theo sớm hơn; nhưng một số người ở xa hơn thì phải mất một thời gian dài mới bị dụ để đặt cổ mình dưới ách; và đặc biệt, một phần lớn các Hội Thánh ở Anh, Xcốt-len, và Pháp, đã giữ sự trong sạch cổ xưa của giáo lý và sự thờ phượng lâu hơn nhiều so với nhiều người khác ở gần trung tâm chính của Phản Chúa.
2. Trong mọi thời đại của thời kỳ tối tăm này, đã xuất hiện những nhân vật đặc biệt ở khắp các miền của thế giới Cơ Đốc, là những người đã làm chứng chống lại những sự bại hoại và sự chuyên chế của giáo hội La Mã. Không có một thời đại nào của Phản Chúa, ngay cả trong những thời kỳ tối tăm nhất, mà các sử gia giáo hội không nhắc đến nhiều người bằng tên, là những người đã bày tỏ sự ghê tởm đối với giáo hoàng, và sự thờ hình tượng của ông ta, và đã bênh vực cho sự trong sạch cổ xưa của giáo lý và sự thờ phượng. Đức Chúa Trời đã vui lòng duy trì một dòng dõi liên tục không gián đoạn của nhiều nhân chứng trong suốt thời gian, tại Đức, Pháp, Anh, và các nước khác; những cá nhân riêng lẻ và các mục sư, một số quan chức và những người có địa vị cao. Và đã có vô số người trong mọi thời đại bị bắt bớ và bị giết vì lời chứng này.

3. Ngoài những nhân vật riêng lẻ rải rác này, đã có một dân tộc gọi là người Waldenses, sống tách biệt khỏi mọi người còn lại trên thế giới, và liên tục làm chứng chống lại giáo hội La Mã trong suốt thời kỳ tối tăm này. Nơi họ ở là vùng Vaudois, hay năm thung lũng của Piedmont, một vùng đất rất núi non, giữa Ý và Pháp; nó được bao quanh bởi những ngọn núi cực kỳ cao, dãy An-pơ, gần như không thể vượt qua, và do đó các thung lũng gần như không thể tiếp cận. Tại đó, dân tộc này đã sống qua nhiều thời đại, trong tình trạng tách biệt khỏi mọi người trên thế giới, có rất ít liên hệ với bất kỳ dân tộc nào khác. Và tại đó họ đã phục vụ Đức Chúa Trời trong sự trong sạch cổ xưa của sự thờ phượng Ngài, và không bao giờ khuất phục giáo hội La Mã. Có lẽ đây chính là nơi được ám chỉ đặc biệt trong Khải Huyền chương 12, câu 6, là nơi đã được Đức Chúa Trời sắm sẵn cho người đàn bà, để họ nuôi dưỡng nàng tại đó trong suốt thời trị vì của Phản Chúa.

Một số chính các nhà văn Công giáo cũng thừa nhận rằng dân tộc này không bao giờ khuất phục giáo hội La Mã. Một trong các nhà văn Công giáo, nói về người Waldenses, bảo rằng: Tà thuyết của người Waldenses là tà thuyết cổ nhất trên thế giới. Người ta cho rằng họ đã lần đầu tiên đến ẩn mình tại nơi này giữa các núi non, để tránh khỏi sự khốc liệt của các cuộc bắt bớ ngoại giáo đã tồn tại trước Constantine Đại Đế. Và như vậy, người đàn bà đã chạy trốn vào đồng vắng khỏi mặt con rắn, Khải Huyền 12:6, 14. "Vả, người đàn bà được ban cho đôi cánh của chim ưng lớn, để bay vào đồng vắng, tới nơi mình ở, tại đó được nuôi trong một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ, khỏi mặt con rắn." Dân tộc đã định cư tại đó, dòng dõi của họ tiếp tục từ thời đại này sang thời đại khác; và vì như thể được ngăn cách khỏi mọi người trên thế giới bằng những bức tường tự nhiên, cũng như bởi ân điển của Đức Chúa Trời, họ không bao giờ dự phần vào sự bại hoại tràn lan.

Những người này đặc biệt là những trinh nữ không bị ô uế, khi các Hội Thánh khác đã tự bán mình làm điếm; nhưng họ đã giữ mình trong sạch chỉ cho một mình Đấng Christ. Họ theo Chiên Con, chồng thuộc linh của họ, đi bất cứ nơi nào Ngài đi: họ đã theo Ngài vào đồng vắng ghê sợ này, Khải Huyền 14:4, 5. Giáo lý và sự thờ phượng của họ dường như giống với giáo lý và sự thờ phượng Tin Lành; và theo lời thú nhận của các nhà văn Công giáo, họ là một dân tộc đáng chú ý vì sự nghiêm khắc trong đời sống, vì lòng bác ái và các nhân đức Cơ Đốc khác. Họ sống trong sự nghèo khó bên ngoài tại vùng đất ghê sợ này; nhưng họ đã chọn điều này hơn là thuận theo những sự bại hoại lớn của mọi người còn lại trên thế giới.

Sống ở một nơi kín đáo như vậy, phải mất một thời gian dài họ mới bị chú ý. Nhưng cuối cùng, khi bị phát hiện, người Công giáo La Mã đã ra quân với những đạo quân hùng mạnh chống lại họ, xông vào họ với sự tàn ác không thể thỏa mãn, tàn sát cách man rợ và giết chết đàn ông, đàn bà, và trẻ em, với mọi hình tra tấn có thể tưởng tượng. Kẻ thù của họ tiếp tục bắt bớ họ với rất ít gián đoạn trong vài trăm năm; nhờ đó nhiều người đã bị đuổi khỏi các thung lũng của Piedmont. Những người này đã chạy trốn đến mọi miền của châu Âu, mang theo giáo lý của họ, mà nhiều người đã được đem vào. Những kẻ bắt bớ họ không thể bằng mọi sự tàn ác của mình mà nhổ bỏ được Hội Thánh của Đức Chúa Trời; như vậy làm trọn lời Ngài: "các cửa âm phủ không thắng được Hội đó."
4. Về phía cuối của thời kỳ tối tăm này, một số nhà thần học nổi tiếng đã công khai xuất hiện để bênh vực lẽ thật, và làm chứng chống lại những sự bại hoại của giáo hội La Mã. Người đầu tiên và chính yếu trong số này là một nhà thần học người Anh tên là John Wycliffe, xuất hiện khoảng một trăm bốn mươi năm trước Cuộc Cải Chánh; ông đã mạnh mẽ chống đối tôn giáo của giáo hoàng, giảng dạy cùng một giáo lý mà các nhà Cải Chánh sau này đã dạy, và có nhiều môn đồ tại Anh. Ông đã bị bắt bớ kịch liệt trong đời mình, nhưng đã chết trong bình an, song sau khi ông được chôn, hài cốt của ông đã bị những kẻ bắt bớ đào lên và thiêu. Những người theo ông vẫn còn với số lượng đáng kể tại Anh cho đến Cuộc Cải Chánh; họ đã bị bắt bớ cách tàn ác, và vô số người đã bị giết vì tôn giáo của họ.

Wycliffe đã có nhiều môn đồ, không chỉ tại Anh, mà còn ở các miền khác của châu Âu, nơi các sách của ông được đem đến, và đặc biệt tại Bohemia, trong số đó có hai nhà thần học xuất chúng, John Huss và Giê-rôm, một nhà thần học của Prague, thành phố chính của Bohemia. Những người này đã mạnh mẽ chống đối giáo hội La Mã, và có nhiều người theo họ. Cả hai đều bị người Công giáo thiêu vì giáo lý của họ, và những người theo họ tại Bohemia đã bị bắt bớ cách tàn ác, nhưng không bao giờ bị nhổ bỏ cho đến Cuộc Cải Chánh.

PHẦN 5

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC TỪ CUỘC CẢI CHÁNH ĐẾN THỜI HIỆN TẠI.

Như vậy, đã đi qua thời kỳ tối tăm của Hội Thánh, giờ đây tôi sẽ xem xét phần bắt đầu với Cuộc Cải Chánh, và kéo dài đến thời hiện tại. Và tại đây tôi muốn,

1. Nói về chính Cuộc Cải Chánh;

2. Sự chống đối mà ma quỷ đã dấy lên chống lại Hội Thánh Cải Chánh;

3. Những thành công gần đây của Phúc Âm tại nơi này và nơi khác;

4. Tình trạng hiện nay của mọi sự trên thế giới về Hội Thánh của Đấng Christ, và sự thành công của sự chuộc mua của Ngài.

I. Điều đầu tiên cần được lưu ý là chính Cuộc Cải Chánh: Điều này bắt đầu tại Đức, vào khoảng năm 1515, bởi sự giảng đạo của Martin Luther, người đã bị kích động trong tâm linh khi thấy những việc làm kinh khiếp của hàng giáo phẩm giáo hoàng — và đã hết lòng tìm kiếm lẽ thật bằng việc nghiên cứu Kinh Thánh, và các tác phẩm của các giáo phụ cổ xưa của Hội Thánh — đã rất công khai và dạn dĩ lên án những sự bại hoại và chiếm quyền của giáo hội La Mã trong sự giảng đạo và các tác phẩm của ông. Chẳng bao lâu ông đã có một số lượng lớn những người theo ông; trong số đó có Tuyển hầu tước xứ Saxony, vị hoàng tử chủ quyền của đất nước mà ông thuộc về. Điều này đã làm cho giáo hội La Mã rất lo sợ; nó đã tập hợp mọi sức lực để chống đối ông và giáo lý của ông, và những cuộc chiến tranh và bắt bớ dữ dội đã được dấy lên chống lại nó. Nhưng công việc vẫn tiến triển nhờ sự lao nhọc của Luther và Melanchthon tại Đức, Zwingli tại Thụy Sĩ, và các nhà thần học xuất chúng khác, là những người đồng thời với Luther; đặc biệt là Calvin, người xuất hiện sau khi Cuộc Cải Chánh bắt đầu, nhưng là một trong những nhà cải chánh xuất chúng nhất.

Nhiều hoàng tử của Đức đã sớm theo tôn giáo Cải Chánh, và nhiều quốc gia và vương quốc khác tại châu Âu, như Anh, Xcốt-len, Thụy Điển, Đan Mạch, Na Uy, phần lớn nước Pháp, Ba Lan, Lithuania, Thụy Sĩ, và Hà Lan. Đến nỗi người ta cho rằng trước đây khoảng một nửa thế giới Cơ Đốc thuộc tôn giáo Tin Lành, dù kể từ đó, người Công giáo đã giành lại đất: đến nỗi người Tin Lành ngày nay không còn chiếm tỷ lệ lớn như vậy.

Như vậy Đức Chúa Trời đã bắt đầu cách vinh hiển làm sống lại Hội Thánh Ngài, và thúc đẩy vương quốc của Con Ngài, sau một đêm tối tăm thảm hại như vậy từ khi Phản Chúa dấy lên đến thời điểm đó. Đã có nhiều nỗ lực được các nhân chứng cho lẽ thật thực hiện để cải chánh trước đây. Nhưng giờ đây, khi thời điểm đã định của Đức Chúa Trời đến, công việc của Ngài tiến triển với một tiến độ nhanh chóng và kỳ diệu; và Phản Chúa, người đã cứ dâng cao mãi từ lúc khởi đầu cho đến thời điểm đó, đã nhanh chóng và đột ngột bị hạ xuống; hắn đã ngã nửa đường đến sự hủy diệt hoàn toàn, và không bao giờ có thể trỗi dậy trở lại đến tầm cao trước đây. Một nhà giải thích Kinh Thánh gần đây, (ông Lowman,) người giải thích năm chén thạnh nộ đầu tiên trong Khải Huyền chương 16 với xác suất lớn hơn có lẽ bất kỳ ai đi trước ông, giải thích chén thứ năm, được đổ ra trên ngai của con thú, về điều đã xảy ra trong Cuộc Cải Chánh; sau khi đã giải thích bốn chén trước về những sự đoán phạt lớn mà Đức Chúa Trời đã giáng trên các lãnh thổ Công giáo trước Cuộc Cải Chánh. Có chép, Khải Huyền 16:10, rằng "vị thiên sứ thứ năm đổ chén mình trên ngai con thú"; trong nguyên văn, là ngai của con thú, "nước của nó bèn tối tăm; người ta cắn lưỡi vì đau đớn, chúng nhạo báng Đức Chúa Trời trên trời bởi cớ sự đau đớn và ghẻ chốc mình, và không ăn năn công việc mình." Ngài đã đổ chén mình trên ngai của con thú, tức là trên thẩm quyền và quyền cai trị của giáo hoàng: từ "ngai" thường được dùng trong Kinh Thánh như vậy; như 1 Các Vua 1:37. "Nguyện Đức Giê-hô-va ở cùng Sa-lô-môn, như Ngài đã ở cùng vua chúa tôi, và làm cho ngôi người lớn hơn ngôi vua Đa-vít, chúa tôi," tức là làm cho quyền cai trị và thẩm quyền của người lớn hơn, và vương quốc của người vinh hiển hơn.

Nhưng giờ đây, trong Cuộc Cải Chánh, các chén thạnh nộ của Đức Chúa Trời đã được đổ ra trên ngai của con thú, cho đến khi nó bị rung chuyển và suy giảm cách khủng khiếp. Thẩm quyền và quyền cai trị của giáo hoàng đã bị suy giảm rất nhiều, cả về phạm vi và mức độ, đến nỗi ông ta đã mất khoảng một nửa lãnh thổ của mình, ngoài thẩm quyền đó, ngay cả trong các lãnh thổ Công giáo, mà ông ta đã có trước đây. Ông ta không được coi trọng, và quyền lực của ông ta không còn đáng sợ trong bất kỳ mức độ nào như trước đây. Các quyền lực của châu Âu đã học được cách không đặt cổ mình dưới chân giáo hoàng. Ông ta như một con sư tử đã mất răng, so với những gì ông ta từng là. Và khi giáo hoàng và hàng giáo phẩm của ông ta, tức giận khi thấy thẩm quyền của mình bị suy giảm như vậy tại Cuộc Cải Chánh, đã bàn bạc với nhau, và hợp lực để hủy diệt Cuộc Cải Chánh; mưu kế của họ, vốn đã phục vụ họ rất tốt, đã thất bại. Họ thấy vương quốc của mình đầy tối tăm, đến nỗi họ không thể làm gì, chẳng khác gì người Ai Cập, những người đã không đứng dậy khỏi chỗ ngồi trong ba ngày. Hội Thánh Cải Chánh đã được bảo vệ như Lót và các thiên sứ đã được bảo vệ tại Sô-đôm, bằng cách đánh người Sô-đôm bằng sự tối tăm hay mù lòa, đến nỗi họ không thể tìm được cửa. Đức Chúa Trời bấy giờ đã làm trọn điều trong Gióp 5:11, v.v. "Ngài đặt kẻ thấp hèn lên cao, và kẻ than khóc được cất lên nơi an toàn. Ngài phá hủy mưu kế của người xảo quyệt, khiến cho tay chúng không làm thành được mưu chước mình. Ngài bắt kẻ khôn ngoan trong chước móc họ; mưu kế của kẻ gian tà bèn bị đổ ra. Ban ngày chúng gặp sự tối tăm, đương lúc trưa chúng rờ rẫm như trong ban đêm. Nhưng Ngài giải cứu kẻ nghèo khỏi gươm, khỏi miệng, và khỏi tay kẻ có quyền." — Những kẻ thù kiêu ngạo của dân Đức Chúa Trời bị thất vọng như vậy, và thấy mình bất lực trong việc duy trì quyền cai trị và thẩm quyền của mình, đã như thể bị khiến cắn lưỡi vì đau đớn, hay cắn chúng vì cơn giận dữ thuần túy.
II. Tôi sẽ tiếp tục cho thấy sự chống đối nào đã được Sa-tan và những kẻ theo hắn dấy lên, chống lại sự thành công của sự chuộc mua của Đấng Christ bởi Cuộc Cải Chánh, vừa quan sát xem họ đã bị làm cho thất bại đến mức nào, và họ đã thành công đến mức nào.

Sự chống đối mà Sa-tan đã dấy lên chống lại tôn giáo Cải Chánh chủ yếu thuộc các loại sau, tức là sự chống đối được thực hiện, 1. bởi một công đồng chung của giáo hội La Mã; 2. bởi những âm mưu và mưu kế bí mật, 3. bởi những cuộc chiến tranh và xâm lược công khai; 4. bởi sự áp bức và bắt bớ tàn ác, và, 5. bởi việc đưa vào những ý kiến bại hoại.

1. Sự chống đối đầu tiên mà tôi sẽ lưu ý là sự chống đối được thực hiện bởi hàng giáo phẩm của giáo hội La Mã trong một công đồng chung. Đây là công đồng Trent nổi tiếng, mà giáo hoàng đã triệu tập một thời gian ngắn sau Cuộc Cải Chánh. Trong công đồng đó, đã cùng họp lại sáu hồng y, ba mươi hai tổng giám mục, hai trăm hai mươi tám giám mục, ngoài vô số những người khác thuộc hàng giáo phẩm La Mã. Công đồng này, trong mọi kỳ họp, bao gồm cả những thời gian gián đoạn, đã được tổ chức liên tục trong hai mươi lăm năm. Công việc chính của họ trong suốt thời gian này là bàn bạc các biện pháp để củng cố giáo hội La Mã chống lại các nhà cải chánh và để hủy diệt Cuộc Cải Chánh. Nhưng hóa ra họ đã không thể thực hiện mưu đồ của mình. Hội Thánh Cải Chánh, bất chấp công đồng lớn của họ, vẫn còn, và vẫn còn cho đến nay. Đến nỗi mưu kế của kẻ gian tà bị đổ ra: vương quốc của họ đầy tối tăm, và họ mệt mỏi tìm cửa.

Như vậy giáo hội La Mã, thay vì ăn năn về các việc làm của mình, khi ánh sáng rõ ràng như vậy đã được giơ ra cho họ bởi Luther và các đầy tớ khác của Đức Chúa Trời, đã kiên trì, bởi sự đồng ý chung trong công đồng, trong những sự bại hoại đê hèn và gian ác của mình, và sự chống đối ngoan cố đối với vương quốc của Đấng Christ. Những giáo lý và tập tục của giáo hội La Mã, mà chủ yếu bị người Cải Chánh lên án, đã được xác nhận bởi các sắc lệnh của công đồng họ; và những sự bại hoại, về nhiều mặt, đã được đẩy cao hơn bao giờ hết. Họ đã thốt ra những lời sỉ nhục phạm thượng và những lời rủa sả chống lại tôn giáo Cải Chánh, và toàn thể Hội Thánh Cải Chánh đã bị họ khai trừ và tuyệt thông. Theo lời tiên tri, họ đã nhạo báng Đức Chúa Trời. Như vậy Đức Chúa Trời đã làm cho lòng họ cứng cỏi, [tức là: để mặc họ làm như vậy,] với ý định hủy diệt họ.

2. Người Công giáo đã thường cố gắng lật đổ Cuộc Cải Chánh bằng những âm mưu và mưu đồ bí mật. Đã có nhiều âm mưu chống lại mạng sống của Luther. Người Công giáo đã mưu tính để loại ông ra khỏi đường của họ; và ông, là một người rất dạn dĩ, thường rất dấn thân vào sự nghiệp của Đấng Christ: nhưng họ đã bị ngăn cản cách kỳ diệu khỏi việc làm hại ông, và cuối cùng ông đã chết trên giường mình trong bình an. Đã có vô số mưu đồ được bí mật bày ra để lật đổ tôn giáo Tin Lành; một trong những mưu đồ đáng kể nhất, và dường như có khả năng thành công nhất, là mưu đồ vào thời vua James II của Anh. Vào thời điểm đó đã có một âm mưu mạnh mẽ giữa vua nước Anh và Louis XIV của Pháp, cả hai đều là người Công giáo, để nhổ bỏ "tà thuyết phương Bắc", như họ gọi tôn giáo Tin Lành, không chỉ khỏi nước Anh, mà khỏi toàn châu Âu; và họ đã sắp đặt mưu đồ của mình đến nỗi dường như họ gần như chắc chắn về mục đích của mình. Họ cho rằng, nếu tôn giáo Cải Chánh bị dập tắt trong các vương quốc Anh, và tại Hà Lan, là những nơi phòng thủ mạnh nhất và chính yếu của lợi ích Tin Lành, thì họ sẽ dễ dàng xử lý phần còn lại. Và ngay khi mọi việc của họ dường như đã chín muồi, và mưu đồ của họ đã sẵn sàng để thực hiện, Đức Chúa Trời trong sự quan phòng của Ngài, đã đột ngột đập tan mọi mưu đồ của họ bởi Cuộc Cách mạng, khi vua William và hoàng hậu Mary lên ngôi, nhờ đó mọi mưu đồ của họ đã chấm dứt. Giờ đây lợi ích Tin Lành đã được củng cố mạnh mẽ hơn, bởi vương miện nước Anh được chuyển sang nhà Tin Lành Hanover, và một người Công giáo bị, bởi hiến pháp của quốc gia, mãi mãi không đủ tư cách đội vương miện nước Anh. Như vậy họ đã rờ rẫm trong tối tăm giữa trưa như trong ban đêm, và tay họ không thể thực hiện mưu đồ của mình, và vương quốc của họ đầy tối tăm, và họ đã cắn lưỡi vì đau đớn.

Sau điều này, đã có một mưu đồ sâu xa được bày ra để đưa cùng một việc đến thành công vào cuối triều đại của Nữ hoàng Anne, bằng việc đưa Kẻ Giả mạo Công giáo lên; mưu đồ này đã bị sự Quan phòng Thiêng liêng làm cho thất bại cách đột ngột và hoàn toàn không kém; như mọi âm mưu chống lại Cuộc Cải Chánh bằng việc đưa Kẻ Giả mạo lên đều đã bị.
3. Cuộc Cải Chánh đã thường bị chống đối bởi những cuộc chiến tranh và xâm lược công khai. Hoàng đế Đức đã tuyên chiến với công tước xứ Saxony, và những người chính đã ủng hộ và tiếp nhận giáo lý của Luther. Nhưng họ đã không thể đạt được mục đích của mình; họ đã không thể dập tắt Cuộc Cải Chánh. Vì cùng mục đích đó, một thời gian sau, vua Tây Ban Nha đã duy trì một cuộc chiến tranh dài với Hà Lan và các nước Vùng Thấp. Nhưng những cuộc chiến tranh tàn ác ấy đã kết thúc với sự bất lợi lớn cho giáo hội La Mã, vì chúng đã gây ra việc thiết lập một trong những quốc gia Tin Lành hùng mạnh nhất tại châu Âu. Mưu đồ của cuộc xâm lược Tây Ban Nha vào nước Anh vào thời Nữ hoàng Elizabeth, là để dập tắt và nhổ bỏ tôn giáo Cải Chánh; và vì vậy họ đã mang trong hạm đội của mình mọi thứ dụng cụ tàn ác để tra tấn người Tin Lành nào không chịu từ bỏ tôn giáo Tin Lành. Nhưng mưu đồ của họ đã hoàn toàn thất bại, và hạm đội hùng mạnh của họ phần lớn đã bị hủy hoại.

4. Sa-tan đã chống đối Cuộc Cải Chánh bằng những cuộc bắt bớ tàn ác. Những cuộc bắt bớ mà người Tin Lành đã bị giáo hội La Mã quấy rối, về nhiều mặt đã vượt xa bất kỳ cuộc bắt bớ nào của người ngoại giáo. Đến nỗi Phản Chúa đã tỏ ra là kẻ thù lớn nhất và tàn ác nhất đối với Hội Thánh của Đấng Christ từng có trên thế giới, trong điều này, cũng như trong mọi mặt khác; phù hợp với sự mô tả về giáo hội La Mã,

"Tôi lại thấy người đàn bà say máu các thánh đồ và máu những kẻ làm chứng về Chúa Giê-xu." (Khải Huyền 17:6)

Và, chương 18:24. "Người ta thấy trong thành có máu các đấng tiên tri, máu các thánh đồ, và máu của tất cả những kẻ bị giết trên đất."

Những cuộc bắt bớ của người ngoại giáo đã rất khủng khiếp: nhưng giờ đây sự bắt bớ bởi giáo hội La Mã đã được cải tiến, và nghiên cứu, và trau dồi, như một nghệ thuật hay khoa học. Những cách thức hành hạ và tra tấn đã được tìm ra, vượt ngoài sự sáng chế của những người thường, hay những người không chuyên nghiên cứu về những điều ấy: và vượt ngoài sự sáng chế của mọi thời đại trước. Và để sự bắt bớ có thể được quản lý hiệu quả hơn, đã có một số hội đoàn người được thành lập tại các miền khác nhau của các lãnh thổ Công giáo, mà công việc của họ là nghiên cứu, và cải tiến, và thực hành sự bắt bớ ở mức hoàn hảo cao nhất, tức là các tòa án dị giáo. Những lịch sử chi tiết về sự bắt bớ của người La Mã, và các tòa án dị giáo của họ, sẽ cho thấy một ý tưởng mà vài lời không thể diễn tả.

Khi Cuộc Cải Chánh bắt đầu, con thú có bảy đầu và mười sừng bắt đầu gầm thét cách khủng khiếp. Giáo hội La Mã đã đổi mới sự bắt bớ của mình đối với người Waldenses nghèo khổ, và vô số người trong số họ đã bị tra tấn cách tàn ác và bị giết. Chẳng bao lâu sau Cuộc Cải Chánh, đã có những cuộc bắt bớ khủng khiếp tại các miền khác nhau của Đức, và đặc biệt tại Bohemia, kéo dài ba mươi năm liên tiếp; trong đó đã đổ rất nhiều máu vì cớ tôn giáo, đến nỗi một nhà văn nọ đã so sánh nó với sự dồi dào của nước các con sông lớn của Đức. Các nước Ba Lan, Lithuania, và Hungary, cũng đã bị nhuộm đỏ bởi máu Tin Lành như vậy.

Nhờ những cuộc bắt bớ tàn ác này và những cuộc khác, tôn giáo Tin Lành đã phần lớn bị dập tắt tại Bohemia, Palatinate, và Hungary, những nơi trước đây là các nước Tin Lành. Như vậy đã được ứng nghiệm điều đã được báo trước về cái sừng nhỏ, Đa-ni-ên 7:20, 21. "Ta lại xem xét về mười cái sừng ở trên đầu nó, và về cái khác mọc lên, mà trước mặt nó có ba cái đổ xuống, tức là cái sừng đó có mắt, và có cái miệng nói những lời lớn, và hình trạng nó lớn hơn các bạn nó. Ta nhìn xem, và cái sừng đó giao chiến cùng các thánh, và thắng hơn họ." Và điều đã được báo trước về con thú có bảy đầu và mười sừng,

"Nó được phép giao chiến cùng các thánh đồ và được thắng. Nó cũng được quyền trị mọi chi phái, mọi dân tộc, mọi tiếng và mọi nước." (Khải Huyền 13:7)

Hà Lan và các nước Vùng Thấp khác đã trong nhiều năm là một cảnh tượng không có gì ngoài những sự tàn ác cảm động và kinh ngạc nhất, bị nhấn chìm trong máu của người Tin Lành dưới bàn tay không thương xót của người Tây Ban Nha, những người mà họ lúc bấy giờ đang thần phục. Nhưng trong cuộc bắt bớ này, ma quỷ phần lớn đã thất bại trong mục đích của nó, vì nó đã kết thúc bằng việc một phần lớn của Hà Lan vứt bỏ ách Tây Ban Nha, và thiết lập một quốc gia Tin Lành giàu có và hùng mạnh, để bảo vệ mạnh mẽ cho sự nghiệp Tin Lành kể từ đó.

Pháp cũng là một nước khác, mà kể từ Cuộc Cải Chánh, về một số mặt, có lẽ hơn bất kỳ nước nào khác, đã là một cảnh tượng của những sự tàn ác khủng khiếp mà người Tin Lành phải chịu. Sau khi nhiều sự tàn ác đã được thực hiện đối với người Tin Lành trong vương quốc đó, đã bắt đầu một cuộc bắt bớ họ vào năm 1571, dưới triều đại của Charles IX, vua nước Pháp. Nó bắt đầu bằng một cuộc thảm sát tàn ác, trong đó bảy mươi ngàn người Tin Lành đã bị giết trong vài ngày, như vua đã khoe khoang: và trong toàn bộ cuộc bắt bớ này, ông ta đã giết, như người ta cho là, ba trăm ngàn vị tử đạo. Và người ta tính rằng, vào khoảng thời gian này, trong vòng ba mươi năm, đã có những vị tử đạo tại vương quốc này, vì tôn giáo Tin Lành, là ba mươi chín hoàng tử, một trăm bốn mươi tám bá tước, hai trăm ba mươi bốn nam tước, một trăm bốn mươi bảy ngàn năm trăm mười tám quý tộc, và bảy trăm sáu mươi ngàn thường dân.

Nhưng mọi cuộc bắt bớ này, về sự tàn ác tinh vi, đã bị vượt xa bởi những cuộc bắt bớ tiếp theo dưới triều đại của Louis XIV, mà thật ra được cho là vượt qua mọi cuộc khác, và vì kéo dài, do triều đại dài của vị vua đó, chúng đã gần như hoàn toàn nhổ bỏ tôn giáo Tin Lành khỏi vương quốc đó, nơi đã từng phát triển một vô số Hội Thánh Tin Lành nổi tiếng khắp vương quốc. Như vậy đã được ban cho con thú để giao chiến cùng các thánh, và thắng hơn họ.

Cũng đã có một cuộc bắt bớ khủng khiếp tại Anh vào thời Nữ hoàng Mary, trong đó rất nhiều người ở khắp các miền của vương quốc đã bị thiêu sống. Và sau điều này, dù tôn giáo Tin Lành phần lớn đã được thiết lập bởi luật pháp tại Anh, nhưng đã có những cuộc bắt bớ rất nghiêm khắc bởi những người theo giáo hội cao, những người đồng điệu trong nhiều điều với người Công giáo. Như cuộc bắt bớ đã khiến tổ phụ chúng ta phải chạy trốn khỏi quê hương mình, và đến định cư tại đất này, mà lúc bấy giờ là một đồng vắng ghê sợ đầy tiếng hú. Và những cuộc bắt bớ này đã được tiếp tục với rất ít gián đoạn cho đến khi vua William lên ngôi.

Xcốt-len cũng đã là cảnh tượng, trong nhiều năm liên tiếp, của những sự tàn ác và máu bởi bàn tay của những người theo giáo hội cao, những điều chỉ kém một chút so với sự bắt bớ Công giáo trong thời Nữ hoàng Mary, và về nhiều điều đã vượt xa nó, mà đã tiếp tục cho đến khi họ được giải cứu bởi vua William.

Ireland cũng đã như thể bị nhấn chìm trong máu Tin Lành. Trong thời vua Charles I của Anh, hơn hai trăm ngàn người Tin Lành đã bị giết cách tàn ác tại vương quốc đó trong vài ngày, người Công giáo, bởi một thỏa thuận bí mật, đã nổi dậy vào một thời điểm đã định, có ý định giết mọi người Tin Lành trong vương quốc cùng một lúc.

Ngoài những điều này, đã có những cuộc bắt bớ rất tàn ác tại Ý, và Tây Ban Nha, và các nơi khác, mà tôi sẽ không đứng lại để thuật lại. — Như vậy ma quỷ, và đại thần của hắn là Phản Chúa, đã gầm thét với sự bạo lực và tàn ác như vậy chống lại Hội Thánh của Đấng Christ! Và như vậy con điếm Babylon đã làm cho mình say máu các thánh đồ và các vị tử đạo của Chúa Giê-xu! Bởi những cuộc bắt bớ này, Hội Thánh Tin Lành đã bị suy giảm nhiều. Nhưng họ đã không thể thắng được; nhưng Hội Thánh Tin Lành vẫn được nâng đỡ và Đấng Christ làm trọn lời hứa của Ngài, rằng "các cửa âm phủ không thắng được Hội đó."
5. Loại chống đối cuối cùng mà Sa-tan đã dấy lên chống lại Cuộc Cải Chánh là bởi những ý kiến bại hoại. Sự chống đối đầu tiên thuộc loại này là bởi giáo phái Anabaptists, bắt đầu khoảng bốn hoặc năm năm sau chính Cuộc Cải Chánh. Giáo phái này, như lần đầu xuất hiện tại Đức, đã hoang tưởng hơn nhiều so với người Anabaptists hiện nay tại Anh. Họ đã giữ rất nhiều ý kiến bại hoại quá đáng. Một tín điều của họ là, không nên có thẩm quyền dân sự, và việc nổi loạn chống lại nó là hợp pháp. Và trên nguyên tắc này, họ đã từ chối khuất phục các quan chức, hay bất kỳ luật pháp loài người nào, và tập hợp lại trong những đạo quân đông đảo, để tự vệ chống lại những người cai trị dân sự của họ, và làm cho toàn nước Đức náo động, và cứ giữ như vậy trong một thời gian.

Sự chống đối tiếp theo thuộc loại này chống lại Cuộc Cải Chánh là sự chống đối được thực hiện bởi những người cuồng tín. Những người được gọi là enthusiasts là những người giả vờ cách sai lầm rằng mình được Đức Thánh Linh cảm thúc như các đấng tiên tri đã được. Những người này bắt đầu tại Đức khoảng mười năm sau khi Luther bắt đầu Cuộc Cải Chánh; và đã dấy lên nhiều giáo phái khác nhau trong số họ, là những người hoang tưởng và quá khích cách quá đáng. Những người theo họ là người Quakers tại Anh, và các miền khác của các lãnh thổ Anh.

Tiếp theo những người này là người Socinians, những người có khởi đầu chủ yếu tại Ba Lan, bởi sự giảng dạy của Lalius Socinus và Faustus Socinus. Họ cho rằng Đấng Christ chỉ là một con người đơn thuần, và đã chối bỏ sự chuộc tội của Đấng Christ và hầu hết các giáo lý căn bản của tôn giáo Cơ Đốc. Tà thuyết của họ kể từ đó đã được truyền bá rộng rãi trong người Tin Lành tại Ba Lan, Đức, Hà Lan, Anh, và các nơi khác.

Sau những người này đã dấy lên người Arminians. Họ lấy tên từ một người Hà Lan, tên là Jacobus Van Harmin, mà khi chuyển sang tiếng La-tinh, được gọi là Jacobus Arminius; và từ tên ông, toàn bộ giáo phái được gọi là Arminians. Jacobus Arminius này trước hết là một mục sư tại Amsterdam, rồi là một giáo sư thần học tại đại học Leyden. Ông đã có nhiều người theo tại Hà Lan. Về điều này đã có một hội đồng của mọi Hội Thánh cải chánh được triệu tập, họp tại Dort ở Hà Lan. Hội đồng Dort đã lên án họ; nhưng họ vẫn lan rộng và thắng thế. Họ bắt đầu thắng thế tại Anh dưới triều đại của Charles I, đặc biệt trong giáo hội Anh. Các nhà thần học của giáo hội Anh trước đó gần như hoàn toàn là người Calvinists: nhưng kể từ đó, chủ nghĩa Arminian đã dần dần thắng thế hơn và hơn, cho đến khi họ đã trở nên gần như hoàn toàn là người Arminians. Và không chỉ vậy, mà chủ nghĩa Arminian đã thắng thế lớn trong số những người bất đồng, và đã lan rộng tại Tân Anh, cũng như Cựu Anh.

Kể từ đó, chủ nghĩa Arian đã được hồi sinh. Chủ nghĩa Arian, một thời gian ngắn sau thời Constantine, đã gần như nuốt chửng thế giới Cơ Đốc, như một trận lụt từ miệng con rắn đe dọa nuốt chửng người đàn bà. Và trong những năm gần đây, tà thuyết này đã được hồi sinh tại Anh, và thắng thế lớn tại đó, cả trong giáo hội Anh, và trong số những người bất đồng. Những người này cho rằng Đấng Christ chỉ là một tạo vật đơn thuần, dù họ thừa nhận rằng Ngài là tạo vật lớn nhất trong mọi tạo vật.

Một điều khác gần đây đã thắng thế quá đáng trong số người Tin Lành, và đặc biệt tại Anh, là chủ nghĩa deism. Những người theo deism hoàn toàn vứt bỏ tôn giáo Cơ Đốc, và là những kẻ vô thần công khai. Thật ra họ thừa nhận sự hiện hữu của Đức Chúa Trời nhưng chối bỏ bất kỳ tôn giáo mặc khải nào, hay bất kỳ lời nào của Đức Chúa Trời; và bảo rằng Đức Chúa Trời đã không ban cho loài người ánh sáng nào khác để bước đi ngoài lý trí của chính họ. Với những ý kiến này, quốc gia chúng ta, là quốc gia chính của Cuộc Cải Chánh, đã bị tràn ngập rất nhiều, và chúng thắng thế hơn và hơn. Bấy nhiêu về sự chống đối mà Sa-tan đã dấy lên chống lại Cuộc Cải Chánh.

III. Tôi sẽ tiếp tục cho thấy Phúc Âm đã có bộ mặt nào trong những thời kỳ gần đây của Hội Thánh Cải Chánh. Sự thành công này có thể được rút gọn thành ba đầu mục: 1. Cải chánh trong giáo lý và sự thờ phượng tại các nước gọi là Cơ Đốc; 2. Sự truyền bá Phúc Âm trong số người ngoại; 3. Sự phục hưng tôn giáo trong quyền năng và sự thực hành của nó.

1. Về điều đầu tiên, tức là cải chánh trong giáo lý, sự thành công đáng kể nhất gần đây là tại đế quốc Muscovy, là một nước có phạm vi rộng lớn. Dân chúng của nước này, nhiều người trong số họ tự xưng là Cơ Đốc nhân, tuyên bố thuộc về giáo hội Hy Lạp; nhưng đã ngu dốt cách man rợ, và rất mê tín, cho đến những năm gần đây. Hoàng đế gần đây của họ, Peter Đại Đế, đã quyết tâm cải cách các lãnh thổ của mình, đã hết sức cố gắng để đưa họ ra khỏi sự tối tăm, và để họ được dạy dỗ trong tôn giáo. Vì mục đích đó, ông đã lập các trường học, ra lệnh in Kinh Thánh bằng ngôn ngữ của đất nước, ban hành luật rằng mọi gia đình phải giữ Kinh Thánh trong nhà mình, rằng mọi người phải có thể đọc Kinh Thánh, và rằng không ai được phép kết hôn cho đến khi họ có thể đọc Kinh Thánh. Ông cũng đã cải cách các nhà thờ của đất nước mình khỏi nhiều sự mê tín của họ, nhờ đó tôn giáo được tuyên xưng và thực hành tại Muscovy gần với tôn giáo của người Tin Lành hơn nhiều so với trước đây. Hoàng đế này đã khuyến khích rất nhiều việc thực hành tôn giáo Tin Lành trong các lãnh thổ của mình. Và kể từ đó, Muscovy đã trở thành một đất của ánh sáng, so với những gì nó đã là năm mươi năm trước.
2. Về loại thành công thứ hai mà Phúc Âm gần đây đã có, tức là sự truyền bá nó trong số người ngoại, tôi muốn lưu ý ba điều.

(1.) Sự truyền bá Phúc Âm trong số người ngoại tại đây ở Mỹ. Lục địa Mỹ này, là một phần rất lớn của thế giới, và, cùng với các biển lân cận kề bên, chiếm một phía của địa cầu, đã hoàn toàn không được biết đến đối với mọi quốc gia Cơ Đốc cho đến những thời kỳ gần đây. Người ta đã không biết rằng có một phần thế giới như vậy, dù nó rất đông dân: và vì vậy ma quỷ đã có phần thế giới này như thể an toàn cho chính nó, ngoài tầm với của ánh sáng Phúc Âm, và như vậy ngoài đường quấy rối trong quyền cai trị của hắn trên họ. Tại đây nhiều quốc gia người Da đỏ đã thờ hắn như Đức Chúa Trời từ thời đại này sang thời đại khác, trong khi Phúc Âm bị giới hạn ở phía đối diện của địa cầu. Người ta có lẽ cho rằng, từ một số tài liệu còn sót lại, rằng dịp đầu tiên của việc dân cư hóa Mỹ là điều này; rằng ma quỷ, bị báo động và ngạc nhiên bởi sự thành công kỳ diệu của Phúc Âm trong ba trăm năm đầu sau Đấng Christ, và bởi sự sụp đổ của đế quốc ngoại giáo trong thời Constantine — và thấy Phúc Âm lan nhanh như vậy, và sợ rằng vương quốc ngoại giáo của hắn sẽ bị lật đổ hoàn toàn khắp thế giới — đã dẫn một dân tộc từ lục địa kia vào Mỹ, để họ có thể hoàn toàn ngoài tầm với của Phúc Âm, để tại đây hắn có thể yên ổn chiếm hữu họ, và cai trị trên họ như thần của họ. — Nhiều nhà văn đã ám chỉ rằng một số quốc gia Da đỏ, khi người châu Âu lần đầu đến Mỹ, đã có một truyền thuyết trong số họ, rằng thần của họ đã lần đầu dẫn họ vào lục địa này, và đi trước họ trong một cái hòm.

Tuy nhiên, chắc chắn rằng ma quỷ đã tại đây yên ổn hưởng quyền cai trị của hắn trên người Da đỏ nghèo khổ trong nhiều thời đại. Nhưng trong những thời kỳ gần đây, Đức Chúa Trời đã sai Phúc Âm vào những miền này, và giờ đây Hội Thánh Cơ Đốc đã được thiết lập tại đây ở Tân Anh, và ở các miền khác của Mỹ, nơi trước đây đã không có gì ngoài sự tối tăm ngoại giáo thô tục nhất. Phần lớn của Mỹ giờ đây đầy Kinh Thánh, và đầy ít nhất hình thức của sự thờ phượng Đức Chúa Trời chân thật và Chúa Giê-xu Christ, nơi mà danh của Đấng Christ trước đây đã không được nghe đến trong nhiều thời đại, nếu có. Và dù sự truyền bá Phúc Âm trong số người ngoại tại đây ở Mỹ cho đến nay đã nhỏ bé so với những gì đáng mong ước; nhưng đã có điều gì đó đáng lưu ý. — Đã có điều gì đó đáng chú ý tại Tân Anh, cả lúc đầu và gần đây, và ở các miền khác của Mỹ trong số nhiều người Da đỏ, về một khuynh hướng được dạy dỗ trong tôn giáo Cơ Đốc.

Tuy nhiên, dù sự truyền bá Phúc Âm trong số người ngoại tại đây ở Mỹ cho đến nay đã nhỏ bé; nhưng tôi nghĩ chúng ta có thể xem việc khám phá một phần thế giới lớn như vậy, và việc đưa Phúc Âm vào đó, là một điều mà nhờ đó sự Quan phòng Thiêng liêng đang chuẩn bị đường cho những thời kỳ vinh hiển trong tương lai của Hội Thánh, khi vương quốc của Sa-tan sẽ bị lật đổ, khắp toàn bộ địa cầu có thể ở được, ở mọi phía, và trên mọi lục địa của nó. Khi những thời kỳ ấy đến, bấy giờ chắc chắn Phúc Âm sẽ có sự thành công vinh hiển, và mọi cư dân của thế giới mới được khám phá này sẽ trở thành thần dân của vương quốc Đấng Christ, cũng như mọi đầu cùng khác của đất. Rất có thể, sự Quan phòng đã sắp đặt như vậy, rằng la bàn của người đi biển (là một phát minh của những thời kỳ gần đây, nhờ đó con người có thể dong buồm qua đại dương rộng nhất, trong khi trước đây họ không dám mạo hiểm xa khỏi đất liền) sẽ tỏ ra là một sự chuẩn bị cho điều Đức Chúa Trời định thực hiện trong những thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh, tức là việc sai Phúc Âm đi bất cứ nơi nào có con cái loài người ở, dù xa đến đâu, và dù bị ngăn cách bởi những đại dương rộng đến đâu khỏi những miền của thế giới đã được Cơ Đốc hóa.

(2.) Trong những năm gần đây đã có một sự truyền bá Phúc Âm rất đáng kể trong số người ngoại tại các lãnh thổ của Muscovy. Tôi đã nhận xét về cuộc cải cách gần đây đã có trong số những người được gọi là Cơ Đốc nhân tại đó: nhưng giờ đây tôi nói về người ngoại. Phần lớn các lãnh thổ rộng lớn của hoàng đế Muscovy là người ngoại thô tục. Phần lớn của Đại Tartary, một nước ngoại giáo, trong những thời kỳ gần đây đã được đưa dưới chính phủ Muscovy; và gần đây đã có rất nhiều người đã từ bỏ chủ nghĩa ngoại giáo của họ, và đã đón nhận tôn giáo Cơ Đốc.

(3.) Gần đây đã có một sự truyền bá rất đáng kể của tôn giáo Cơ Đốc trong số người ngoại tại Đông Ấn, đặc biệt, nhiều người tại Malabar đã được đem vào tôn giáo Cơ Đốc Tin Lành, chủ yếu bởi sự lao nhọc của một số giáo sĩ được sai đến đó để dạy dỗ họ bởi vua Đan Mạch, những người đã đem nhiều người ngoại vào đức tin Cơ Đốc, và đã lập các trường học trong số họ, và một nhà in để in Kinh Thánh và các sách khác cho sự dạy dỗ của họ, bằng chính ngôn ngữ của họ, với sự thành công lớn. [NEEDS REVIEW: bản gốc có số "243" lạc trước chữ "many" — có vẻ là số trang, đã bỏ qua]

3. Loại thành công cuối cùng mà tôi sẽ lưu ý, là sự phục hưng của quyền năng và sự thực hành của tôn giáo. Và tại đây tôi sẽ chỉ lưu ý hai trường hợp.

(1.) Không lâu trước đây đã có một sự phục hưng đáng chú ý của quyền năng và sự thực hành của tôn giáo tại Đức, qua những nỗ lực của một nhà thần học xuất chúng tại đó, August Herman Francke, giáo sư thần học tại Halle ở Saxony. Là một người có lòng bác ái xuất chúng, công việc lớn mà Đức Chúa Trời đã thực hiện bởi ông, đã bắt đầu với việc ông khởi xướng một kế hoạch từ thiện. Nó chỉ bắt đầu với việc ông đặt một hộp tiền bố thí tại cửa phòng học của mình, mà vào đó một số đồng tiền nhỏ nghèo khổ đã được bỏ vào, nhờ đó sách đã được mua cho sự dạy dỗ người nghèo. Và Đức Chúa Trời đã vui lòng mỉm cười cách kỳ diệu trên kế hoạch của ông, và đổ ra một tinh thần bác ái nhân dịp đó, đến nỗi ông đã có thể trong một thời gian ngắn dựng lên các trường công cho sự dạy dỗ trẻ em nghèo, và một nhà mồ côi cho sự cung cấp và dạy dỗ chúng. — Cuối cùng, gần năm trăm trẻ em đã được nuôi dưỡng và dạy dỗ trong học vấn và lòng tin kính bởi lòng bác ái của người khác; và con số tiếp tục tăng hơn và hơn trong nhiều năm. Điều này đã đi kèm với một sự cải cách và phục hưng tôn giáo kỳ diệu, và một tinh thần tin kính, tại thành phố và đại học Halle; và nó cứ tiếp tục như vậy. Điều này cũng đã có ảnh hưởng lớn tại nhiều nơi khác ở Đức. Gương của họ dường như đã khích lệ cách đáng chú ý vô số người bắt chước họ.

(2.) Một điều khác, mà sẽ là vô ơn nếu chúng ta không lưu ý, là sự đổ ra đáng chú ý của Đức Thánh Linh mà gần đây đã có tại miền này của Tân Anh, mà chúng ta, tại thị trấn này, đã có một phần như vậy. Nhưng không cần tôi phải mô tả nó cách chi tiết, vì các bạn gần đây đã là những nhân chứng mắt thấy, và tôi hy vọng vô số người cảm nhận được lợi ích. Như vậy tôi đã đề cập những trường hợp đáng chú ý hơn của sự thành công mà Phúc Âm gần đây đã có trên thế giới.

IV. Bây giờ ta tiến đến điều cuối cùng được đề xuất để xét đến, liên quan đến sự thành công của công cuộc cứu chuộc của Đấng Christ trong khoảng thời gian nầy, tức là tình trạng hiện tại của thế gian đối với Hội Thánh của Đấng Christ, và sự thành công của giá chuộc Ngài đã trả. Và điều nầy ta sẽ làm bằng cách chỉ ra tình hình hiện nay so với những thời đầu của cuộc Cải Chánh như thế nào. — Và,

1. Ta sẽ chỉ ra chỗ nào tình hình đã đổi ra tệ hơn; và,

2. Chỗ nào đã đổi ra tốt hơn.

1. Ta sẽ chỉ ra chỗ nào tình hình đã thay đổi so với lúc bắt đầu cuộc Cải Chánh, theo hướng tệ hơn; và nó là như vậy đặc biệt trong ba phương diện sau.

(1.) Hội Thánh cải chánh đã suy giảm nhiều. Trong thời trước, người ta cho rằng cuộc Cải Chánh đã diễn ra trên một nửa Cơ Đốc giáo, trừ Hội Thánh Hy Lạp; hay có chừng ấy người Tin Lành như người Công giáo La Mã. Nhưng nay không còn như vậy nữa, Hội Thánh Tin Lành đã suy giảm nhiều. Trước kia đã có vô số người Tin Lành tại Pháp, nhiều Hội Thánh Tin Lành nổi tiếng đã được thành lập khắp đất nước ấy, họ thường nhóm họp trong các công hội, và duy trì một kỷ luật rất nghiêm túc. Hội Thánh Tin Lành của Pháp là một phần lớn trong sự vinh quang của cuộc Cải Chánh. Nhưng nay thì khác xa: Hội Thánh ấy đều tan vỡ và tản mác, và nay chỉ còn rất ít hội chúng Tin Lành trong toàn vương quốc ấy. Quyền lợi Tin Lành cũng suy giảm lớn tại Đức. Trước kia có nhiều vương hầu Tin Lành có chủ quyền, mà những người kế vị của họ nay là người Công giáo La Mã, như đặc biệt Tuyển hầu tước xứ Palatine, và Tuyển hầu tước xứ Saxony. Vương quốc Bohemia trước kia là một vương quốc Tin Lành nhưng nay nằm trong tay người Công giáo La Mã. Hungary trước kia là một nước Tin Lành, nhưng người Tin Lành ở đó đã bị giảm sút lớn, và phần lớn bị khuất phục bởi sự bắt bớ. Và quyền lợi Tin Lành trong thời gian gần đây không hề thắng thế đáng kể nào trước Hội Thánh La Mã.

(2.) Một điều khác mà tình hình đã thay đổi theo hướng tệ hơn so với những thời trước của cuộc Cải Chánh, là sự thịnh hành của sự phóng túng trong nguyên tắc và quan điểm. — Nay không còn tinh thần chính thống đã thịnh hành thuở ấy nữa: rất ít thấy dấu hiệu sốt sắng cho những giáo lý huyền nhiệm và thuộc linh của Cơ Đốc giáo; và chúng chưa bao giờ bị khinh rẻ như trong thời đại hiện nay; và đặc biệt tại Anh, vương quốc chính của cuộc Cải Chánh. Trong vương quốc nầy, những nguyên tắc mà năng quyền của sự tin kính lệ thuộc vào, phần lớn bị bác bỏ, và phái Arian, phái Socinus, phái Arminius, và phái vô thần, thịnh hành, và hầu như cuốn trôi tất cả. Lịch sử không ghi lại thời đại nào mà có sự bội đạo vô tín lớn như vậy trong số những người đã được nuôi dưỡng dưới ánh sáng của Phúc Âm; chưa bao giờ có sự chối bỏ mọi tôn giáo được bày tỏ như vậy; chưa bao giờ có thời đại nào mà Phúc Âm của Đấng Christ bị chế nhạo và nhạo báng nhiều như vậy bởi những kẻ đã được nuôi dưỡng dưới ánh sáng Phúc Âm.

(3.) Một điều khác mà tình hình đã thay đổi theo hướng tệ hơn, là năng quyền của sự tin kính thịnh hành ít hơn nhiều so với lúc bắt đầu cuộc Cải Chánh. Một sự tuôn đổ vinh hiển của Đức Thánh Linh đã đi kèm cuộc Cải Chánh đầu tiên, không chỉ để cải đạo vô số người trong thời gian ngắn từ chủ nghĩa giáo hoàng sang tôn giáo thật, mà để đưa nhiều người trở về với Đức Chúa Trời và sự tin kính thật. Nhưng nay có một sự suy tàn lớn lao của lòng tin kính sống động, phải, nó dường như bị khinh rẻ, bị gọi là cuồng tín và quá khích. Những người thật sự tin kính thường bị xem là mất trí, và sự gian ác cùng sự phạm thượng thịnh hành ghê gớm, như một cơn lũ đe dọa cuốn trôi mọi sự trước mặt nó. — Nhưng bây giờ ta tiến đến chỉ ra,

2. Trong những phương diện nào tình hình đã thay đổi theo hướng tốt hơn so với cuộc Cải Chánh đầu tiên.

(1.) Quyền năng và ảnh hưởng của giáo hoàng đã suy giảm nhiều. Dẫu rằng, từ những thời trước của cuộc Cải Chánh, ông ta đã thắng thế về mặt lãnh thổ; song ông ta đã mất đi về mức độ ảnh hưởng. Chén thạnh nộ đã đổ trên ngai của con thú lúc bắt đầu cuộc Cải Chánh, làm suy giảm lớn quyền năng và thẩm quyền của ông ta trên thế gian, đã tiếp tục chảy từ đó đến nay. Giáo hoàng, ngay sau cuộc Cải Chánh, đã ít được các vương hầu châu Âu coi trọng hơn trước; và từ đó đến nay càng ngày càng ít hơn. Nhiều vương hầu Công giáo La Mã dường như nay coi ông ta chẳng hơn gì mức phục vụ cho mưu đồ riêng của họ; về điều nầy gần đây đã có nhiều bằng chứng và trường hợp đáng chú ý.

(2.) Nay ít sự bắt bớ hơn nhiều so với những thời đầu của cuộc Cải Chánh. Một số phần của Hội Thánh Tin Lành ngày nay đang chịu bắt bớ, và có lẽ sẽ còn như vậy cho đến khi ngày chịu khổ và quằn quại của Hội Thánh chấm dứt, tức là cho đến khi Antichrist sụp đổ. Nhưng nay không hề như trước kia. Dường như không còn cùng một tinh thần bắt bớ thịnh hành nữa, nó đã trở nên lỗi thời ngay cả trong số các vương hầu Công giáo La Mã. Sự gian ác của kẻ thù Đấng Christ, và sự chống đối công việc của Ngài, dường như chạy theo một dòng khác. Thói quen nay là khinh rẻ và cười nhạo mọi tôn giáo; và dường như có một tinh thần thờ ơ về nó. Tuy nhiên, tình hình tốt hơn trước ở chỗ có ít sự bắt bớ hơn nhiều.
3. Có sự gia tăng lớn về học thức. Trong những thời tăm tối của chủ nghĩa giáo hoàng, trước cuộc Cải Chánh, học thức đã suy tàn đến nỗi thế gian dường như bị bao phủ bởi sự dốt nát man rợ. Chính các thầy tế lễ của họ nhiều người cũng dốt nát trầm trọng. Học thức bắt đầu hồi sinh với cuộc Cải Chánh, phần lớn nhờ nghệ thuật in ấn được phát minh một thời gian ngắn trước thời kỳ nầy. Từ đó, học thức càng ngày càng tăng thêm, và ngày nay chắc chắn đã lên đến một tầm cao vượt xa mọi thời trước: và dẫu phần lớn các học giả không dùng nó vào việc tốt, song sự gia tăng của học thức tự nó là điều đáng vui mừng, vì nó là điều tốt, và, nếu được dùng đúng, là một đầy tớ đắc lực cho thần học. Nó là một ta-lâng mà, nếu Đức Chúa Trời ban cho loài người một tấm lòng, sẽ đem lại cho họ lợi thế lớn để làm những việc lớn cho sự tiến triển của vương quốc Đấng Christ, và ích lợi cho linh hồn loài người. Việc học thức và tri thức sẽ gia tăng lớn trước những thời vinh hiển dường như đã được báo trước, Đa-ni-ên 12:4. "Hỡi Đa-ni-ên, ngươi hãy đóng lại những lời nầy, và hãy đóng ấn sách nầy cho đến kỳ cuối cùng. Có nhiều kẻ sẽ đi qua đi lại, và sự hiểu biết sẽ thêm lên." Và dẫu nay học thức ít được dùng cho sự tiến triển của tôn giáo; song chúng ta có thể hy vọng rằng những ngày Đức Chúa Trời sẽ dùng nó nhiều cho sự tiến triển của vương quốc Đấng Christ đang đến gần.

Trong sự quan phòng của Ngài, Đức Chúa Trời nay dường như đang lặp lại cùng một vai trò Ngài đã làm một thời gian ngắn trước khi Đấng Christ đến. Khi Đấng Christ vào thế gian, học thức rất thịnh hành, mà sự gian ác cũng chưa bao giờ thịnh hành hơn bấy giờ. Đức Chúa Trời vui lòng để cho học thức của loài người lên đến tầm cao như vậy trước khi Ngài sai Phúc Âm vào thế gian, để thế gian thấy sự bất lực của mọi sự khôn ngoan riêng của họ trong việc đạt được sự hiểu biết về Đức Chúa Trời, nếu không có Phúc Âm của Đấng Christ, và sự dạy dỗ của Thánh Linh Ngài. Khi, theo sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời, thế gian nhờ sự khôn ngoan không biết Đức Chúa Trời, thì Ngài vui lòng, bởi sự giảng dạy xem dường dại dột, cứu những kẻ tin. Và khi Phúc Âm bắt đầu thắng thế mà không nhờ sự giúp đỡ của sự khôn ngoan loài người, thì Đức Chúa Trời vui lòng dùng học thức như một đầy tớ. Cũng vậy nay, học thức đang ở tầm cao lớn trên thế gian, vượt xa thời đại Đấng Christ xuất hiện; và nay thế gian, nhờ học thức và sự khôn ngoan của họ, không biết Đức Chúa Trời và dường như lang thang trong tối tăm, bị lừa dối khốn khổ, vấp ngã trong các vấn đề tôn giáo, như trong đêm tối giữa trưa. Tin cậy vào học thức của mình, họ mò mẫm ban ngày như trong đêm tối. Các học giả chia rẽ nhau ghê gớm trong quan điểm về các vấn đề tôn giáo, chạy theo mọi thứ quan điểm hư hỏng, những sai lầm tai hại và dại dột. Họ khinh không chịu phục lý trí mình dưới sự mặc khải thiêng liêng, không tin điều gì vượt quá sự hiểu biết của họ; và như vậy, khôn ngoan theo mắt mình, họ trở nên dại dột, và hư không trong trí tưởng tượng; họ đổi lẽ thật của Đức Chúa Trời lấy sự dối trá, và lòng ngu dốt của họ đầy những sự tối tăm. Xem Rô-ma 1:21, v.v.

Nhưng khi Đức Chúa Trời đã bày tỏ đủ cho loài người sự bất lực của sự khôn ngoan và học thức loài người đối với các mục đích tôn giáo, và khi thời điểm đã định đến cho sự tuôn đổ vinh hiển của Đức Thánh Linh, khi Ngài sẽ bởi ảnh hưởng trực tiếp của chính Ngài soi sáng tâm trí loài người, thì chúng ta có thể hy vọng rằng Đức Chúa Trời sẽ dùng sự gia tăng lớn của học thức như một đầy tớ của tôn giáo, như một phương tiện cho sự tiến triển vinh hiển của vương quốc Con Ngài. Bấy giờ học thức loài người sẽ phục vụ cho sự hiểu biết Kinh Thánh, và cho sự giải thích rõ ràng cùng sự bênh vực vinh hiển các giáo lý của Cơ Đốc giáo. Và không còn nghi ngờ gì, Đức Chúa Trời trong sự quan phòng của Ngài gần đây đã ban cho thế gian nghệ thuật in ấn, và sự gia tăng lớn của học thức như vậy, để chuẩn bị cho điều Ngài định thực hiện cho Hội Thánh Ngài trong những ngày thịnh vượng sắp đến. Và như vậy của cải của kẻ ác được dành cho người công bình, Châm Ngôn 13:22.

PHẦN 6

ÁP DỤNG CÁC SỰ KIỆN QUÁ KHỨ.

ĐÃ chỉ ra công việc cứu chuộc đã được tiến hành từ sự sa ngã của loài người đến thời hiện tại như thế nào, trước khi ta tiến xa hơn, ta muốn đưa ra một vài ÁP DỤNG.

I. Từ những điều đã nói, chúng ta có thể thấy bằng chứng lớn về lẽ thật của tôn giáo Cơ Đốc, và rằng Kinh Thánh là lời của Đức Chúa Trời. Có ba luận cứ về điều nầy, có thể rút ra từ những điều đã nói.

1. Có thể lập luận từ sự chống đối dữ dội và thâm căn cố đế của sự gian ác thế gian đối với tôn giáo nầy đã luôn xuất hiện. Tôn giáo mà Hội Thánh của Đức Chúa Trời đã xưng nhận từ ban đầu, luôn luôn là một. Dẫu các thời kỳ quản trị đã thay đổi, song tôn giáo mà Hội Thánh đã xưng nhận, về những điều cốt yếu, luôn luôn là một. Hội Thánh của Đức Chúa Trời, từ ban đầu, đã là một xã hội. Hội Thánh Cơ Đốc rõ ràng là cùng một xã hội được tiếp nối từ trước khi Đấng Christ đến; được tháp vào cùng một gốc, xây trên cùng một nền. Sự mặc khải mà cả hai đã nương cậy, về cốt yếu là một: vì như Hội Thánh Cơ Đốc được xây trên Kinh Thánh, thì Hội Thánh Do Thái cũng vậy. Dẫu nay Kinh Thánh được mở rộng thêm bởi Tân Ước, song về cốt yếu vẫn là cùng một sự mặc khải với điều đã ban trong Cựu Ước. Chỉ là các chủ đề của sự mặc khải thiêng liêng nay được bày tỏ rõ ràng hơn trong Tân Ước so với trong Cựu Ước. Tóm tắt của cả Cựu Ước lẫn Tân Ước, là Đấng Christ và sự cứu chuộc của Ngài. Nền tảng của tôn giáo Hội Thánh của Đức Chúa Trời, cả trước lẫn sau khi Đấng Christ xuất hiện, là cùng một chương trình vĩ đại của sự cứu chuộc bởi Con Đức Chúa Trời. Hội Thánh trước Hội Thánh Y-sơ-ra-ên, vẫn là cùng một xã hội, và về cốt yếu vẫn là cùng một tôn giáo đã được xưng nhận và thực hành trong đó. Từ Nô-ê đến Áp-ra-ham cũng vậy, và trước cơn lụt cũng vậy, vì điều nầy cũng được xây trên nền tảng của những sự mặc khải về Đấng Christ đã ban cho A-đam, và Hê-nóc. Cho nên Hội Thánh của Đức Chúa Trời luôn được xây trên những sự mặc khải thiêng liêng ấy, và về cốt yếu luôn là một, và chúng được tóm gọn trong Kinh Thánh. Từ thời Môi-se, Hội Thánh đã được xây trên chính Kinh Thánh.
Cho nên sự chống đối đã dấy lên chống lại Hội Thánh của Đức Chúa Trời trong mọi thời đại, luôn là chống lại cùng một tôn giáo, và cùng một sự mặc khải. Vậy thì sự chống đối dữ dội và liên tục mà sự bại hoại và gian ác của loài người đã luôn dấy lên chống lại Hội Thánh nầy, là một luận cứ mạnh mẽ về lẽ thật của tôn giáo nầy, và sự mặc khải nầy, trên đó Hội Thánh nầy luôn được xây dựng. Các sự tương phản được lập luận tốt từ nhau. Chúng ta có thể lập luận một cách đúng đắn và an toàn, rằng một điều là tốt, theo mức độ chống đối của nó đối với sự ác, hay mức độ mà sự ác chống đối nó, và là kẻ thù của nó. Nay rõ ràng bởi những điều anh em đã nghe về Hội Thánh của Đấng Christ, và tôn giáo thánh của Chúa Giê-xu Christ mà Hội Thánh đã xưng nhận, rằng sự gian ác của thế gian đã luôn có lòng căm ghét không ngừng đối với nó, và đã dấy lên sự chống đối dữ dội nhất chống lại nó.

Rằng Hội Thánh của Đức Chúa Trời luôn gặp sự chống đối lớn trong thế gian, không ai có thể chối cãi. Điều nầy rõ ràng bởi lịch sử thế tục trong phạm vi nó ghi tới, và trước đó lịch sử thiêng liêng cũng cho chúng ta cùng một lời tường thuật. Hội Thánh của Đức Chúa Trời, tôn giáo và sự thờ phượng của nó, bắt đầu bị chống đối trong thời Ca-in và A-bên, và cũng vậy khi đất đầy dẫy sự hung bạo trong thời Nô-ê. Sau nầy, Hội Thánh bị chống đối tại Ai Cập ra sao! và Y-sơ-ra-ên luôn bị các dân tộc chung quanh ghét bỏ ra sao, đúng như Giê-rê-mi 12:9.

"Cơ nghiệp ta cho ta như chim sắc sỡ, chim bốn bên đều nghịch cùng nó."

Và sau thời phu tù Ba-by-lôn, Hội Thánh nầy đã bị An-ti-ô-chus Epiphanes và những kẻ khác bắt bớ ra sao! Đấng Christ đã bị bắt bớ khi Ngài ở trên đất ra sao! và các sứ đồ cùng các Cơ Đốc nhân khác đã bị người Do Thái bắt bớ ra sao, trước khi Giê-ru-sa-lem bị người La Mã hủy phá! Dân ấy đã hung dữ chống lại Hội Thánh dường nào! và sự chống đối của thế gian ngoại đạo chống lại Hội Thánh Cơ Đốc sau nầy trước thời Constantine đã ghê gớm ra sao! Lòng cay độc của họ chống lại tôn giáo thật lớn dường nào! Và từ đó, sự chống đối của Antichrist chống lại Hội Thánh còn hung dữ, cay độc, và tàn nhẫn hơn biết bao!

Không có trường hợp nào khác của sự chống đối như vậy. Lịch sử không ghi lại về bất kỳ nhóm người nào khác đã bị ghét, và bị truy lùng và bắt bớ một cách độc ác và không biết no như vậy, cũng không có điều gì giống như vậy. Không có tôn giáo nào khác từng bị nguyền rủa qua các thời đại như vậy. Các dân tộc theo các tôn giáo khác đã hưởng tôn giáo của họ trong hòa bình và yên tĩnh, dẫu họ khác biệt với láng giềng của mình. Một dân tộc thờ một thứ thần, và những dân khác thờ thứ thần khác mà không quấy nhiễu hay làm phiền nhau về điều đó. Mọi sự cay độc và chống đối đều nhắm vào tôn giáo nầy, mà Hội Thánh của Đấng Christ đã xưng nhận. Mọi tôn giáo khác dường như bày tỏ lòng thù hận không nguôi đối với tôn giáo nầy; và loài người dường như, từ thời đại nầy sang thời đại khác, có lòng cay độc chống lại nó đến nỗi họ dường như không bao giờ thỏa mãn sự tàn nhẫn của mình. Họ vắt óc tìm ra những cực hình đủ tàn nhẫn; mà sau hết, vẫn dường như chưa thỏa mãn. Cơn khát của họ chưa bao giờ no với huyết.

Cho nên chắc chắn rằng, tôn giáo nầy, và Kinh Thánh nầy, luôn bị chống đối một cách độc ác trên thế gian. Câu hỏi duy nhất còn lại là, điều gì đã gây ra sự chống đối nầy? nó là tốt hay xấu? có phải sự gian ác và bại hoại của thế gian, hay không, đã làm điều nầy? Nhưng về điều nầy không thể nghi ngờ hơn điều kia, nếu chúng ta xét sự tàn nhẫn nầy luôn vô cớ ra sao, những kẻ chống đối là ai, và cách thức họ đã chống đối. Sự chống đối chủ yếu đến từ chủ nghĩa ngoại đạo và chủ nghĩa giáo hoàng; là hoa quả của sự mù lòa, bại hoại, và gian ác của loài người, như chính những người vô thần cũng thú nhận. Ánh sáng của tự nhiên cho thấy, tôn giáo của người ngoại, gồm việc thờ hình tượng và dâng con cái mình cho chúng, cùng những nghi lễ dâm ô và gớm ghiếc, là sự gian ác. Và những sự mê tín, thờ hình tượng, và chiếm đoạt của Hội Thánh La Mã, cũng không kém phần trái với ánh sáng của tự nhiên. Bởi đó thấy rõ, sự chống đối đã dấy lên chống lại Hội Thánh của Đức Chúa Trời, là do những người gian ác làm ra. Và về sự chống đối của người Do Thái trong thời Đấng Christ và các sứ đồ, đó là trong thời kỳ bại hoại nhất của dân ấy, khi dân chúng phần lớn đã trở nên gian ác tột độ, như một số tác giả Do Thái, Josephus và những người khác, sống vào thời ấy, đã công khai tuyên bố. Và rằng chỉ là sự gian ác đã gây ra sự chống đối nầy, rõ ràng từ cách thức chống đối, sự hung bạo, bất công, và tàn nhẫn cực độ, mà Hội Thánh của Đức Chúa Trời đã bị đối xử. Nó dường như cho thấy bàn tay của các tà linh độc ác.

Nay có thể đưa ra lý do nào, tại sao sự bại hoại và gian ác của thế gian lại chống đối một cách không nguôi tôn giáo của Chúa Giê-xu Christ nầy, và Kinh Thánh, ngoài lý do chúng trái với sự gian ác và do đó là tốt và thánh? Tại sao kẻ thù của Đấng Christ, trong bao nhiêu nghìn năm liên tiếp, lại bày tỏ lòng căm thù chết người như vậy đối với tôn giáo nầy, ngoài lý do đó là công việc của Đức Chúa Trời? Nếu Kinh Thánh không phải là lời của Đức Chúa Trời, và tôn giáo của Hội Thánh Đấng Christ không phải là tôn giáo thật, thì ắt phải theo sau, rằng đó là một tôn giáo gian ác nhất, chẳng qua là một đống dối trá và những sự lừa dối gớm ghiếc, do kẻ thù của Đức Chúa Trời bịa đặt. Và nếu vậy, thì không có lý gì kẻ thù của Đức Chúa Trời, và sự gian ác của thế gian, lại duy trì lòng thù hận liên tục và không nguôi chống lại nó như vậy.

2. Đó là một luận cứ lớn rằng Hội Thánh Cơ Đốc và tôn giáo của nó là từ Đức Chúa Trời, ở chỗ nó đã được gìn giữ cho đến nay qua mọi sự chống đối và nguy hiểm. Rằng Hội Thánh của Đức Chúa Trời và tôn giáo thật, đã bị chống đối liên tục và dữ dội, với bao nhiêu nỗ lực lật đổ nó — và đã bao lần bị đưa đến bờ vực hủy diệt, trong phần lớn sáu nghìn năm — mà vẫn được gìn giữ, cho thấy rõ ràng bàn tay của Đức Chúa Trời bênh vực Hội Thánh. Nếu xét kỹ, nó sẽ hiện ra là một trong những phép lạ kỳ diệu nhất từng xảy ra. Không có điều gì giống như vậy trên mặt đất. Không có xã hội loài người nào khác đã đứng vững như Hội Thánh. Về thế gian cũ trước cơn lụt, nó đã bị lật đổ bởi cơn lụt nước; nhưng Hội Thánh của Đức Chúa Trời vẫn được bảo tồn. Vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất khi ấy đã một lần bị lật đổ hoàn toàn, nhưng vương quốc hữu hình của Đấng Christ chưa bao giờ bị lật đổ. Tất cả những vương quốc và đế quốc loài người cổ xưa mà chúng ta đọc về, từ lâu đã đi đến chỗ kết thúc; người Mô-áp, người Am-môn, người Ê-đôm, v.v. Đế quốc Ba-by-lôn kiêu ngạo vĩ đại đã bị người Ba Tư lật đổ; rồi đế quốc Ba Tư bị người Hy Lạp lật đổ; sau nầy đế quốc Hy Lạp bị người La Mã lật đổ; và, cuối cùng đế quốc La Mã sụp đổ làm mồi cho các dân man rợ khác nhau. Đây là sự ứng nghiệm đáng chú ý của câu Kinh Thánh, "Mối sẽ ăn nuốt chúng nó như ăn áo, sâu sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn lông chiên; nhưng Hội Thánh của Đức Chúa Trời còn lại."
Chưa bao giờ có nhiều và mạnh những nỗ lực hủy diệt điều gì khác, như đã có để hủy diệt Hội Thánh. Những vương quốc và xã hội loài người khác, xem ra mạnh hơn Hội Thánh gấp mười lần, đã bị hủy diệt với một phần trăm sự chống đối mà Hội Thánh của Đức Chúa Trời đã gặp: điều nầy cho thấy, chính Đức Chúa Trời đã là Đấng bảo vệ nó. Vì rõ ràng nhất, nó không tự gìn giữ mình bằng sức riêng. Phần lớn, nó là một xã hội rất yếu. Con cái Y-sơ-ra-ên chỉ là một nhúm người, so với nhiều kẻ thường tìm cách lật đổ họ. Cũng vậy trong thời Đấng Christ, và lúc bắt đầu Hội Thánh Cơ Đốc, họ chỉ là một phần sót lại: trong khi toàn thể dân Do Thái chống lại họ. Và cũng vậy lúc bắt đầu Hội Thánh Ngoại Bang, họ chỉ là một số ít so với người ngoại tìm cách lật đổ họ. Trong những thời tăm tối của Antichrist, trước cuộc Cải Chánh, họ chỉ là một nhúm; mà kẻ thù của họ cũng không thể lật đổ họ. Và thường, kẻ thù của Hội Thánh không chỉ đông hơn về số lượng, mà còn mạnh hơn về các phương diện khác. Họ thường có mọi thẩm quyền dân sự về phía mình. Tại Ai Cập, thẩm quyền dân sự thuộc về người Ai Cập, và Hội Thánh chỉ là những nô lệ của họ, trong tay họ; mà họ cũng không thể lật đổ Hội Thánh. Và cũng vậy trong thời An-ti-ô-chus Epiphanes, và Julian kẻ bội đạo, thẩm quyền đều thuộc về phe bắt bớ, và Hội Thánh ở dưới quyền cai trị của họ; song mọi sự tàn nhẫn của họ cũng không thể diệt trừ nó. Và trong nhiều thời đại, thẩm quyền dân sự đều thuộc về phe Antichrist, và Hội Thánh dường như ở trong tay họ.

Và không chỉ sức mạnh của kẻ thù lớn hơn Hội Thánh, mà thường Hội Thánh không dùng sức mình có để tự vệ, nhưng phó thác mình hoàn toàn cho Đức Chúa Trời. Trong thời các cuộc bắt bớ Do Thái trước khi Giê-ru-sa-lem bị người La Mã hủy phá, và các cuộc bắt bớ ngoại đạo trước thời Constantine, các Cơ Đốc nhân không hề dùng sức mạnh chống lại kẻ bắt bớ ngoại đạo của mình. Dưới các cuộc bắt bớ của giáo hoàng phần lớn cũng vậy; mà họ cũng không bao giờ lật đổ được Hội Thánh của Đức Chúa Trời; nhưng nó đứng vững cho đến chính ngày nay.

Và điều nầy càng kỳ diệu hơn, nếu chúng ta xét Hội Thánh đã bao lần bị đưa đến bờ vực hủy diệt, và tình thế dường như tuyệt vọng. Trong thời thế gian cũ khi sự gian ác thịnh hành đến nỗi chỉ còn một gia đình, song Đức Chúa Trời đã hiện ra cách kỳ diệu, lật đổ thế gian gian ác bằng cơn lụt, và bảo tồn Hội Thánh Ngài. Tại Biển Đỏ, khi Pha-ra-ôn và đạo binh của ông tưởng chắc chắn bắt được mồi, Đức Chúa Trời hiện ra, hủy diệt họ, và giải cứu Hội Thánh Ngài. Dưới cuộc bắt bớ ngoại đạo thứ mười và cuối cùng, kẻ bắt bớ khoe khoang rằng nay họ đã xong việc với các Cơ Đốc nhân, và lật đổ Hội Thánh Cơ Đốc, song giữa lúc đắc thắng của họ, Hội Thánh Cơ Đốc từ bụi đất trỗi dậy và thắng thế, và đế quốc ngoại đạo hoàn toàn sụp đổ trước nó. Cũng vậy khi Hội Thánh Cơ Đốc dường như sắp bị tà thuyết Arian nuốt chửng, khi Antichrist dấy lên và thắng thế, và cả thế gian lấy làm lạ mà theo con thú; khi Hội Thánh trong nhiều trăm năm bị giảm xuống còn một số ít, và quyền năng của thế gian dồn vào để hủy diệt những phần sót lại nhỏ bé ấy, song họ không bao giờ hoàn thành được mưu đồ, và cuối cùng Đức Chúa Trời đã phục hưng Hội Thánh Ngài cách kỳ diệu bởi cuộc Cải Chánh, khiến nó đứng vững như thể trên chân mình trước mặt kẻ thù, và nhấc nó lên khỏi tầm tay họ. Và khi các quyền năng giáo hoàng mưu toan lật đổ Hội Thánh Cải Chánh, và dường như sắp đưa công việc của họ đến chỗ kết thúc, thì Đức Chúa Trời đã hiện ra cách kỳ diệu để giải cứu Hội Thánh Ngài, như tại cuộc Cách mạng bởi Vua William. Ngay sau những thời tăm tối nhất, Đức Chúa Trời đã khiến Hội Thánh Ngài thịnh vượng vinh hiển nhất.

Nếu sự bảo tồn Hội Thánh của Đức Chúa Trời như vậy, từ buổi sáng thế cho đến nay, với những hoàn cảnh như vậy, mà không đủ để cho thấy bàn tay thiêng liêng bênh vực nó, thì còn có thể nghĩ ra điều gì đủ? Nhưng nếu điều nầy là bởi bàn tay thiêng liêng, thì Đức Chúa Trời nhận Hội Thánh, và nhận sự mặc khải cùng Kinh Thánh trên đó Hội Thánh được xây dựng, và như vậy sẽ theo sau, rằng tôn giáo của họ là tôn giáo thật, hay tôn giáo của Đức Chúa Trời, và rằng Kinh Thánh, mà họ lấy làm quy tắc, là lời của Ngài.

3. Chúng ta có thể rút ra luận cứ nữa cho thẩm quyền thiêng liêng của Kinh Thánh từ những điều đã nói, tức là Đức Chúa Trời đã làm ứng nghiệm những điều được báo trước trong Kinh Thánh — Ta đã quan sát chung, khi đi dọc đường, các lời tiên tri của Kinh Thánh đã được ứng nghiệm ra sao: nay ta chỉ nêu hai trường hợp ứng nghiệm lời tiên tri Kinh Thánh.

(1.) Một là trong việc bảo tồn Hội Thánh Ngài khỏi bị hủy diệt. Ta vừa chỉ ra đó là bằng chứng thế nào về thẩm quyền thiêng liêng của Kinh Thánh tự nó xét đến, nay ta nói về nó như là sự ứng nghiệm lời tiên tri Kinh Thánh. Điều nầy được báo trước và hứa hẹn dồi dào trong Kinh Thánh; đặc biệt trong câu Kinh Thánh. Ở đó báo trước, rằng những điều khác sẽ suy tàn, các vương quốc và đế quốc khác, chống đối, sẽ ra hư không: "Mối sẽ ăn nuốt chúng nó như ăn áo, và sâu sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn lông chiên." Ở đây báo trước, rằng lòng thương xót giao ước của Đức Chúa Trời đối với Hội Thánh Ngài sẽ còn đến đời đời, và cho đến nay đã quả đúng như vậy, dẫu Hội Thánh đã trải qua bao nhiêu nguy hiểm. Điều tương tự được hứa, Ê-sai 54:17. "Phàm binh khí chế ra nghịch cùng ngươi sẽ chẳng thạnh vượng, và ngươi sẽ định tội mọi lưỡi dấy lên để xét đoán ngươi." Và lại, Ê-sai 49:14-16. "Nhưng Si-ôn nói rằng: Đức Giê-hô-va đã lìa bỏ ta; Chúa đã quên ta. Đàn bà há quên con mình đang bú, không thương đến con trai ruột thịt mình sao? Dầu đàn bà quên đi, ta cũng chẳng quên ngươi. Nầy, ta đã chạm ngươi trong lòng bàn tay ta; các tường thành ngươi hằng ở trước mặt ta." Điều tương tự được hứa trong Ê-sai 59:21. 43:1, 2. và Xa-cha-ri 12:2, 3. Đấng Christ cũng hứa điều tương tự, khi Ngài phán, "Trên vầng đá nầy ta sẽ xây Hội Thánh ta, các cửa âm phủ chẳng thắng được Hội đó." Nay nếu điều nầy không phải từ Đức Chúa Trời, và Kinh Thánh không phải là lời của Đức Chúa Trời, và Hội Thánh của Đấng Christ xây trên nền tảng của lời nầy không phải của Đức Chúa Trời, thì những người đã báo trước điều nầy, làm sao biết được? vì nếu Hội Thánh không phải của Đức Chúa Trời, thì đó là điều rất khó xảy ra. Vì họ đã báo trước sự chống đối và nguy hiểm lớn, rằng các vương quốc khác sẽ ra hư không, và rằng Hội Thánh sẽ thường hầu như bị nuốt chửng, mà Hội Thánh vẫn còn lại. Nay họ làm sao thấy trước điều khó xảy ra như vậy ngoài bởi sự soi dẫn thiêng liêng?
(2.) Trường hợp đáng chú ý khác là, sự ứng nghiệm lời tiên tri Kinh Thánh, về Antichrist. Cách mà Antichrist nầy sẽ dấy lên, được báo trước, tức là bởi sự sa ngã của Hội Thánh Cơ Đốc vào tình trạng hư hỏng: 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3. "Mặc ai dùng cách nào, cũng đừng để họ lừa dối mình. Vì phải có sự bỏ đạo đến trước, và có người tội ác, con của sự hư mất hiện ra," — Và có lời tiên tri, rằng người tội ác nầy sẽ tự lập mình trong đền thờ hay Hội Thánh hữu hình của Đức Chúa Trời, giả vờ được trao quyền thiêng liêng, làm đầu của Hội Thánh, (câu 4.) Và tất cả điều nầy đã ứng nghiệm đúng trong Hội Thánh La Mã.

Lại, có ý rằng sự dấy lên của Antichrist sẽ dần dần, (câu 7.) "Vì đã có sự mầu nhiệm của sự không tin pháp luật đương hành động: chỉ có Đấng hiện đương ngăn trở nó, sẽ tiếp tục ngăn trở cho đến khi Đấng ấy được cất khỏi giữa chúng nó." Điều nầy cũng đã xảy ra — Lại, có lời tiên tri về kẻ thù lớn nầy của Hội Thánh Cơ Đốc, rằng nó sẽ là một vương hầu hay quân vương lớn của đế quốc La Mã: nó được mô tả trong Đa-ni-ên như một cái sừng của con thú thứ tư, hay đế quốc thứ tư, như chính thiên sứ giải thích, (Đa-ni-ên 7.) Điều nầy cũng đã xảy ra. — Phải, có lời tiên tri, rằng ngai của kẻ tự xưng là đại diện của Đức Chúa Trời, và đầu của Hội Thánh, sẽ là chính thành La Mã. Có lời phán rõ ràng, rằng dâm phụ thuộc linh, hay Hội Thánh giả, sẽ có ngai trên bảy núi hay bảy đồi, Khải Huyền 17:9. "Bảy cái đầu tức là bảy hòn núi mà người đờn bà ngồi lên:" và (câu 18.) "Người đờn bà ngươi đã thấy, tức là cái thành lớn hãm trị các vua trong thiên hạ;" mà chắc chắn thời ấy là thành La Mã. Lời tiên tri nầy cũng đã ứng nghiệm.

Hơn nữa, có lời tiên tri, rằng Antichrist nầy sẽ cai trị các dân, các chúng, các nước, các thứ tiếng, Khải Huyền 17:15. và rằng cả thế gian sẽ lấy làm lạ mà theo con thú, Khải Huyền 13:3. Điều nầy cũng đã được chứng nghiệm trong Hội Thánh La Mã. Có lời báo trước rằng Antichrist nầy sẽ nổi bật về tội kiêu ngạo, giả vờ những điều lớn, và tự nhận rất nhiều cho mình; (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:4.) "tức là kẻ đối địch, tự tôn mình lên trên mọi sự mà người ta xưng là Đức Chúa Trời hoặc người ta thờ lạy, đến nỗi ngồi trong đền Đức Chúa Trời, tự xưng là Đức Chúa Trời." Khải Huyền 13:5 cũng vậy. "Nó được ban cho cái miệng nói những lời kiêu ngạo phạm thượng." Đa-ni-ên 7:8, 20. cái sừng nhỏ được nói là có miệng nói những lời lớn và dáng vẻ mạnh bạo hơn các sừng bạn nó. Điều nầy cũng đã được chứng nghiệm nơi giáo hoàng, và Hội Thánh La Mã. — Cũng có lời tiên tri, rằng Antichrist sẽ là kẻ bắt bớ tàn nhẫn tột độ, Đa-ni-ên 7:21. Cùng cái sừng ấy "đánh trận cùng các thánh, và thắng hơn." Khải Huyền 13:7. "Nó lại được phép giao chiến cùng các thánh đồ và được thắng." Khải Huyền 17:6. "Tôi thấy người đờn bà đó say huyết các thánh đồ và huyết những kẻ chết vì chứng về Đức Chúa Jêsus." Điều nầy cũng đã xảy ra trong Hội Thánh La Mã. — Có lời báo trước, rằng Antichrist sẽ giỏi về mưu chước và chính trị: Đa-ni-ên 7:8. "Trong cái sừng đó có những con mắt in như mắt người." Và câu 20. "Tức là cái sừng đó có những con mắt." Điều nầy cũng chỉ về Hội Thánh La Mã. — Có lời báo trước, rằng các vua của Cơ Đốc giáo sẽ phục tùng antichrist: Khải Huyền 17:12,13. "Mười cái sừng mà ngươi đã thấy, là mười vị vua chưa nhận được nước mình; nhưng họ nhận quyền vua với con thú trong một giờ. Chúng nó cũng một lòng một dạ, dâng sức mạnh quyền thế mình cho con thú." Điều nầy cũng đã xảy ra đối với Hội Thánh La Mã. — Có lời báo trước, rằng nó sẽ làm những phép lạ giả dối và dấu kỳ dối trá: 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:9. "Kẻ đó sẽ lấy quyền của quỉ Sa-tan mà hiện đến, làm đủ mọi thứ phép lạ, dấu hiệu, việc kỳ lạ dối trá." Khải Huyền 13:13, 14. "Nó làm những phép lạ lớn, đến nỗi khiến lửa từ trên trời rơi xuống đất trước mặt người ta, lừa dối dân cư trên đất bằng những phép lạ nó đã được phép làm ra trước mặt con thú." Điều nầy cũng chỉ về Hội Thánh La Mã. Lửa từ trời rơi xuống, dường như ám chỉ đến các án tuyệt thông của họ, vốn bị khiếp sợ như lửa từ trời. — Có lời báo trước rằng nó sẽ cấm cưới gả và kiêng ăn các thứ vật: 1 Ti-mô-thê 4:3. "chúng nó cấm cưới gả, và bắt kiêng ăn các thứ vật mà Đức Chúa Trời đã dựng nên cho kẻ tin và biết lẽ thật, tạ ơn mà dùng lấy." Điều nầy cũng ứng nghiệm đúng trong Hội Thánh La Mã. — Có lời báo trước rằng nó sẽ rất giàu, và đạt đến mức độ huy hoàng và vinh quang trần gian lớn: Khải Huyền 17:4. "Người đờn bà ấy mặc màu tía, màu hồng điều, trang sức những vàng, đá quí và hột châu; tay cầm một cái chén vàng." Và Khải Huyền 18:7,12,13, 16 cũng vậy. Có điều gì mô tả Hội Thánh La Mã rõ ràng hơn? — Có lời báo trước, rằng nó sẽ cấm ai mua bán, trừ những kẻ có dấu của nó: Khải Huyền 13:17. "hầu cho người nào không có dấu, tức là tên con thú hay là số của tên nó, thì không thể mua cùng bán được." Điều nầy cũng ứng nghiệm trong Hội Thánh La Mã — Có lời báo trước rằng nó sẽ buôn bán linh hồn loài người, Khải Huyền 18:13. nơi, khi liệt kê các mặt hàng buôn bán của nó, linh hồn loài người được nêu rõ là một mặt hàng. Điều nầy chẳng phải cũng ứng nghiệm đúng trong cùng Hội Thánh ấy sao? — Có lời báo trước, rằng Antichrist sẽ không cho chôn xác dân sự của Đức Chúa Trời: Khải Huyền 11:8, 9. "Thây chúng nó sẽ còn lại trên đường cái của thành lớn, và người ta sẽ không cho chôn thây chúng nó trong mồ." Điều nầy đã ứng nghiệm đúng từng chữ đối với Hội Thánh La Mã biết bao! — Ta có thể nêu nhiều điều khác đã được báo trước về Antichrist, và chỉ ra chúng đã ứng nghiệm đúng nhất nơi giáo hoàng và Hội Thánh La Mã. Luận cứ nầy mạnh mẽ biết bao, rằng Kinh Thánh là lời của Đức Chúa Trời!
II. Từ những điều đã nói, chúng ta có thể học biết tinh thần của các Cơ Đốc nhân thật là gì, tức là một tinh thần chịu khổ. Thấy Đức Chúa Trời trong sự quan phòng của Ngài đã định cho Hội Thánh Ngài trong thời gian dài ở trong tình trạng chịu khổ, phải, thường trong tình trạng chịu khổ cực độ, chúng ta có thể kết luận, rằng tinh thần của Hội Thánh thật là một tinh thần chịu khổ, bằng không Đức Chúa Trời chẳng bao giờ định cho nó nhiều sự chịu khổ như vậy, vì chắc chắn Đức Chúa Trời điều chỉnh tình trạng và hoàn cảnh của Hội Thánh cho phù hợp với tinh thần Ngài đã ban cho nó. Vậy thì chẳng lạ gì Đấng Christ đã dạy dỗ các môn đồ Ngài nhiều, rằng họ phải từ bỏ mình và vác thập tự giá mình, nếu muốn theo Ngài.

Và Hội Thánh đã bày tỏ và thực hành tinh thần nào dưới sự chịu khổ của mình? Dưới những cuộc bắt bớ khủng khiếp mà nó đã trải qua, nó thực sự đã chọn chịu những cực hình ghê gớm ấy, và bán hết để mua viên ngọc quý giá, chịu mọi điều kẻ thù cay độc nhất của nó có thể gây ra, hơn là chối bỏ Đấng Christ và tôn giáo của Ngài. Lịch sử cung cấp rất nhiều trường hợp đáng chú ý, bày ra một đám mây lớn các nhân chứng. Điều nầy xác nhận dồi dào sự cần thiết phải có tinh thần bán hết vì Đấng Christ, từ bỏ sự an nhàn của mình, lợi ích trần gian của mình, danh dự của mình, và mọi sự của mình, vì Ngài, và vì Phúc Âm.

Chúng ta hãy tự hỏi mình có tinh thần như vậy không. Khi thử nghiệm thì ra sao? Khi thử nghiệm có chứng tỏ rằng chúng ta sẵn lòng từ bỏ mình, và từ bỏ lợi ích trần gian của mình để vượt qua những thử thách mà chúng ta được kêu gọi trong sự quan phòng không? Than ôi, những thử thách của chúng ta nhỏ bé biết bao, so với những thử thách của nhiều anh em Cơ Đốc nhân chúng ta trong các thời trước! Và nhân dịp nầy ta muốn áp dụng điều trong Giê-rê-mi 12:5.

"Nếu ngươi chạy đua với bộ binh mà còn mệt, thì làm sao đua với ngựa được!"

Nếu ngươi không chịu nổi những thử thách nhẹ mà ngươi được kêu gọi, thì làm sao ngươi chịu nổi những thử thách lớn hơn nhiều mà Hội Thánh đã được kêu gọi trong các thời trước? Mỗi Cơ Đốc nhân thật đều có tinh thần của một người tử đạo, và sẽ chịu khổ như một người tử đạo, nếu được kêu gọi trong sự quan phòng.

III. Do đó chúng ta học biết chúng ta có lý do lớn biết bao để chắc chắn trông đợi sự ứng nghiệm của những điều còn lại chưa ứng nghiệm trong các điều đã báo trước trong Kinh Thánh. Kinh Thánh báo trước nhiều điều lớn chưa ứng nghiệm trước ngày tận thế; nhưng dường như có những khó khăn lớn trên đường! Dường như hiện nay chúng ta còn xa lắm mới đến tình trạng được báo trước trong Kinh Thánh, song chúng ta có lý do dồi dào để trông đợi, rằng những điều nầy, dẫu dường như khó khăn, sẽ được hoàn thành trong kỳ của chúng. Chúng ta thấy sự thành tín của Đức Chúa Trời đối với các lời hứa của Ngài cho đến nay; Ngài đã thành tín với Hội Thánh Ngài ra sao, và Ngài đã nhớ đến lòng thương xót của Ngài từ đời nầy sang đời kia ra sao. Chúng ta có thể nói về những điều Đức Chúa Trời đã làm cho Hội Thánh Ngài cho đến nay, như Giô-suê đã nói với con cái Y-sơ-ra-ên,

"Vậy, hãy hết lòng hết ý nhận biết rằng trong các lời lành mà Giê-hô-va Đức Chúa Trời các ngươi đã phán về các ngươi, chẳng có một lời nào sai hết, mà hết thảy đều ứng nghiệm cho các ngươi," (Giô-suê 23:14.)

mọi điều cho đến nay đều đã xảy ra đúng như lời tiên tri thiêng liêng. Điều nầy phải làm vững mạnh đức tin của chúng ta trong những lời hứa ấy, và khích lệ chúng ta, và thúc giục chúng ta cầu nguyện thiết tha với Đức Chúa Trời cho sự hoàn thành những điều lớn lao và vinh hiển còn lại chưa ứng nghiệm.

PHẦN 7

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC TỪ THỜI HIỆN TẠI ĐẾN SỰ SỤP ĐỔ CỦA ANTICHRIST.

BÂY GIỜ ta đến chỉ ra sự thành công của công cuộc cứu chuộc của Đấng Christ sẽ được tiến hành từ thời hiện tại, cho đến khi Antichrist sụp đổ, và vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất bị hủy diệt, như thế nào. — Đối với khoảng thời gian nầy, chúng ta không có gì để dẫn đường ngoài các lời tiên tri của Kinh Thánh.

Trong phần lớn thời gian từ sự sa ngã của loài người đến sự hủy phá Giê-ru-sa-lem bởi người La Mã, chúng ta có lịch sử Kinh Thánh để dẫn đường, và từ đó đến thời hiện tại chúng ta có lời tiên tri, cùng với sự ứng nghiệm của nó trong sự quan phòng, như được thuật lại trong các lịch sử loài người. Nhưng từ nay về sau chúng ta chỉ có lời tiên tri để dẫn đường. Và ở đây ta muốn bỏ qua những điều chỉ là phỏng đoán, hay những điều một số người suy đoán từ những lời tiên tri còn mơ hồ trong cách giải thích, và sẽ chỉ nhấn mạnh những điều rõ ràng hơn.

Chúng ta không biết những sự kiện đặc biệt nào sẽ xảy ra trước khi công việc vinh hiển của Thánh Linh Đức Chúa Trời bắt đầu, bởi đó vương quốc của Sa-tan sẽ bị lật đổ. Theo sự đồng thuận của hầu hết các nhà thần học, chỉ có rất ít điều, nếu có, được báo trước sẽ hoàn thành trước khi bắt đầu công việc vinh hiển của Đức Chúa Trời ấy. Nhưng một số người cho rằng việc giết hai nhân chứng, (Khải Huyền 11:7, 8.) chưa ứng nghiệm; và có sự khác biệt ý kiến về việc đổ bảy chén thạnh nộ, (Khải Huyền 16) bao nhiêu đã đổ, hay bao nhiêu còn lại phải đổ. Một nhà giải kinh gần đây, mà ta đã nhắc đến trước, dường như chứng tỏ rõ ràng, rằng tất cả đã đổ hết chỉ còn hai, tức là chén thứ sáu trên sông Ơ-phơ-rát, và chén thứ bảy vào không trung. Ta sẽ không dừng lại để hỏi, việc đổ chén thứ sáu trên sông Ơ-phơ-rát để dọn đường cho các vua từ phương đông có ý gì, mà chỉ nói rằng nó dường như là điều chuẩn bị trực tiếp cho sự hủy diệt Ba-by-lôn thuộc linh, như việc làm khô sông Ơ-phơ-rát, chảy qua giữa Ba-by-lôn cũ, là điều đã dọn đường cho các vua Mê-đi và Ba Tư, (các vua từ phương đông,) tiến vào dưới các bức tường, và hủy diệt thành ấy.

Nhưng điều nầy là gì đi nữa, dường như nó không phải là điều sẽ hoàn thành trước khi công việc của Thánh Linh Đức Chúa Trời bắt đầu, bởi đó khi tiến triển, vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất sẽ bị lật đổ hoàn toàn. Và vì vậy ta muốn tiến thẳng đến việc xét những điều Kinh Thánh bày tỏ về chính công việc của Đức Chúa Trời, bởi đó Ngài sẽ đem lại sự kiện lớn nầy, như là điều tiếp theo sẽ hoàn thành mà chúng ta chắc chắn từ các lời tiên tri của Kinh Thánh.

I. Ta muốn quan sát một vài điều chung về nó.

1. Chúng ta có mọi lý do để kết luận từ Kinh Thánh, rằng ngay trước khi công việc của Đức Chúa Trời nầy bắt đầu, sẽ là một thời rất tăm tối đối với quyền lợi của tôn giáo trên thế gian của Ngài. Trước những cuộc phục hưng tôn giáo vinh hiển trước đây cũng đã như vậy: khi Đấng Christ đến, đó là một thời suy đồi tột độ trong dân Do Thái; và cũng là một thời rất tăm tối trước cuộc Cải Chánh. Và không chỉ vậy, mà dường như Kinh Thánh báo trước, rằng đó sẽ là một thời ít tôn giáo, khi Đấng Christ đến để lập vương quốc Ngài trên thế gian. Khi Đấng Christ nói về sự đến của Ngài, để khích lệ những người được chọn của Ngài, là những kẻ ngày đêm kêu xin Ngài, trong Lu-ca 18:8. Ngài thêm, "Dầu vậy, khi Con người đến, há sẽ thấy đức tin trên mặt đất chăng?" Điều nầy dường như chỉ một sự thịnh hành lớn của sự vô tín ngay trước khi Đấng Christ đến để báo thù cho Hội Thánh chịu khổ của Ngài. Dẫu sự đến của Đấng Christ trong ngày phán xét cuối cùng không bị loại trừ ở đây, song dường như có sự ám chỉ đặc biệt đến sự đến của Ngài để giải cứu Hội Thánh Ngài khỏi tình trạng chịu khổ, bị bắt bớ lâu dài, điều nầy chỉ hoàn thành khi Ngài đến trong sự hủy diệt Antichrist. Bấy giờ các đoạn sau sẽ ứng nghiệm, Khải Huyền 6:10. "Họ kêu lớn tiếng rằng: Lạy Chúa là Đấng thánh và chân thật, Chúa trì hoãn xét đoán và chẳng vì huyết chúng tôi báo thù những kẻ ở trên đất cho đến chừng nào?" và Khải Huyền 18:20. "Hỡi trời, hãy vui mừng về việc nó; và các thánh đồ, các sứ đồ, các đấng tiên tri, cũng hãy mừng rỡ đi; vì Đức Chúa Trời đã xử công bình cho các ngươi mà báo thù nó."

Hiện nay là thời kỳ rất tối tăm đối với sự nghiệp của tôn giáo, trong đó chỉ còn chút ít đức tin, mà sự vô tín lại đang thắng thế lớn trên đất. Hiện nay đang có một sự ứng nghiệm đáng chú ý về lời trong 2 Phi-e-rơ 3: "Trước hết phải biết rằng, trong những ngày sau rốt, sẽ có những kẻ hay gièm chê đến, bước đi theo tư dục mình." Và Giu-đe 17, 18 cũng vậy: "Hỡi kẻ rất yêu dấu, hãy nhớ lấy những lời mà các sứ đồ của Chúa Giê-xu Christ chúng ta đã nói trước: rằng trong thời kỳ sau rốt sẽ có những kẻ hay nhạo báng đi theo những tư dục không tin kính của mình." Liệu thời thế có còn tối tăm hơn nữa hay không, và tối tăm hơn bao nhiêu, trước khi công việc vinh hiển này của Đức Chúa Trời bắt đầu, chúng ta không thể biết được.

2. Không có lý do gì từ lời của Đức Chúa Trời để nghĩ khác đi, rằng công việc lớn lao này của Đức Chúa Trời sẽ được thực hiện, tuy rất mau chóng, nhưng dần dần. Như con cái Y-sơ-ra-ên đã được dần dần đưa ra khỏi sự phu tù Ba-by-lôn, hết đoàn này đến đoàn khác, rồi dần dần xây lại thành và đền thờ của họ; và như đế quốc La Mã ngoại giáo đã bị hủy diệt bởi sự thắng thế dần dần, tuy rất mau, của Phúc Âm; thì cũng vậy, mặc dù có nhiều điều dường như cho thấy công việc của Đức Chúa Trời sẽ vô cùng mau chóng — và nhiều sự kiện lớn lao kỳ diệu sẽ rất đột ngột xảy ra, và một số phần lớn của vương quốc hữu hình của Sa-tan sẽ sụp đổ rất bất ngờ — nhưng mọi sự sẽ không được hoàn thành cùng một lúc, như bởi một phép lạ lớn, giống như sự sống lại của kẻ chết. Công việc này sẽ được hoàn thành bằng các phương tiện, bằng sự rao giảng Phúc Âm, và bằng việc sử dụng các phương tiện thông thường của ân điển, và như vậy sẽ được dần dần đưa đến chỗ hoàn thành. Một số người sẽ được cải đạo, và sẽ trở thành phương tiện cho sự cải đạo của những người khác. Thánh Linh của Đức Chúa Trời sẽ được tuôn đổ trước hết để dấy lên các công cụ, rồi những công cụ ấy sẽ được sử dụng với kết quả. Và chắc chắn một dân tộc này sẽ được soi sáng và cải đạo, rồi một tôn giáo giả và một cách thờ phượng giả sẽ bị phá bỏ, hết cái này đến cái khác. Theo hình ảnh trong Đa-ni-ên 2:34-35 [NEEDS REVIEW: nguồn ghi "Đa-ni-ên 2:3, 4", có lẽ là 2:34-35], hòn đá được đẽo ra từ núi không bởi tay người, dần dần lớn lên. Đấng Christ dạy chúng ta rằng nước thiên đàng giống như một hột cải, Ma-thi-ơ 13:31, 32, và giống như men mà người đàn bà kia giấu trong ba đấu bột, câu 33. Chúng ta cũng có cùng một hình ảnh ấy trong Mác 4:26, 27, 28, và trong khải tượng về các dòng nước của nơi thánh, Ê-xê-chi-ên 47. Kinh Thánh cho thấy rằng sẽ có nhiều sự kiện lớn lao và vinh hiển liên tiếp, nhờ đó công việc vinh hiển này sẽ được hoàn thành. Thiên sứ nói với tiên tri Đa-ni-ên về những thời kỳ vinh hiển ấy, đã nhắc đến hai giai đoạn vinh hiển, mà vào cuối mỗi giai đoạn, những điều vinh hiển sẽ được hoàn thành:

"Từ kỳ trừ bỏ của lễ thiêu hằng dâng và sự gớm ghiếc làm cho hoang vu sẽ được lập lên, thì sẽ có một ngàn hai trăm chín mươi ngày." (Đa-ni-ên 12:11.)

Nhưng rồi người thêm vào câu tiếp theo: "Phước thay cho kẻ đợi và đến một ngàn ba trăm ba mươi lăm ngày!"; ngụ ý rằng một điều rất vinh hiển sẽ được hoàn thành vào cuối giai đoạn trước, nhưng một điều vinh hiển hơn nhiều sẽ được hoàn thành vào cuối giai đoạn sau.

II. Bây giờ tôi tiến tới trình bày công việc vinh hiển này sẽ được hoàn thành như thế nào.

1. Thánh Linh của Đức Chúa Trời sẽ được tuôn đổ cách vinh hiển cho sự phục hưng và truyền bá kỳ diệu của tôn giáo. Công việc lớn lao này sẽ được hoàn thành, không phải bởi thẩm quyền của các vua chúa, cũng không bởi sự khôn ngoan của những người học thức, mà bởi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời: Xa-cha-ri 4:6, 7. "Chẳng phải bởi quyền thế, cũng chẳng phải bởi năng lực, bèn là bởi Thần ta, Đức Giê-hô-va vạn quân phán vậy. Ai là ngươi, hỡi núi lớn? Ở trước mặt Xô-rô-ba-bên, ngươi sẽ ra đồng bằng; nó sẽ đem đá đỉnh ra với tiếng reo: Xin ban ân điển, ân điển cho nó!" Cũng vậy, tiên tri Ê-xê-chi-ên, khi nói về công việc lớn lao này của Đức Chúa Trời, đã nói trong chương 29:29 [NEEDS REVIEW: "chương 29:29" có lẽ là Ê-xê-chi-ên 39:29]: "Ta sẽ không giấu mặt ta với chúng nó nữa, vì ta sẽ đổ Thần ta trên nhà Y-sơ-ra-ên, Chúa Giê-hô-va phán vậy." Chúng ta không biết sự tuôn đổ của Thánh Linh này sẽ bắt đầu ở đâu, hay sẽ bắt đầu ở nhiều nơi cùng một lúc, hay những gì đã xảy ra, có phải là một điềm báo trước và là khởi đầu của sự tuôn đổ Thánh Linh của Đức Chúa Trời hay không. Khi sự tuôn đổ ấy bắt đầu, nó sẽ sớm khiến vô số người từ bỏ những thói xấu và sự gian ác hiện đang thịnh hành khắp nơi; và sẽ khiến cho tôn giáo sống động, hiện đang bị khinh dể và nhạo cười trong thế gian, được phục hưng. Công việc cải đạo sẽ bùng nổ, và tiến triển theo một cách chưa từng có từ trước đến nay; phù hợp với Ê-sai 44:3, 4, 5. — Đức Chúa Trời, bằng sự tuôn đổ Đức Thánh Linh của Ngài, sẽ trang bị cho con người trở thành những công cụ vinh hiển để tiếp tục công việc này; sẽ đầy dẫy họ bằng sự hiểu biết và khôn ngoan, cùng lòng sốt sắng nhiệt thành để thúc đẩy vương quốc của Đấng Christ, và sự cứu rỗi các linh hồn, cùng việc truyền bá Phúc Âm trong thế gian. Phúc Âm sẽ bắt đầu được rao giảng với sự vĩ đại và quyền năng dồi dào hơn nhiều so với trước đây. Công việc lớn lao này của Đức Chúa Trời sẽ được thực hiện bằng sự rao giảng Phúc Âm, như được mô tả trong Khải Huyền 14:6, 7, 8, rằng trước khi Ba-by-lôn sụp đổ, Phúc Âm sẽ được rao giảng và truyền bá cách mạnh mẽ trong thế gian.

Điều này đã được hình bóng hóa xưa kia bằng tiếng kèn bạc thổi lên trong Y-sơ-ra-ên khi bắt đầu năm hân hỉ của họ: Lê-vi Ký 25:9. "Rồi đến ngày mồng mười tháng bảy, tức là ngày chuộc tội, các ngươi phải thổi kèn vang trong khắp xứ." Những thời kỳ vinh hiển đang đến gần là năm hân hỉ của Hội Thánh, sẽ được mở đầu bằng tiếng kèn bạc của Phúc Âm, như đã được tiên báo trong Ê-sai 27:13. "Trong ngày đó, kèn lớn sẽ thổi lên. Bấy giờ những kẻ đã gần chết trong xứ A-si-ri, và những kẻ bị đày trong đất Ê-díp-tô, sẽ đến đặng thờ lạy Đức Giê-hô-va, trên hòn núi thánh, tại Giê-ru-sa-lem." Và sẽ có một sự tuôn đổ vinh hiển của Thánh Linh cùng với sự rao giảng Phúc Âm rõ ràng và đầy quyền năng này, để khiến nó thành công trong việc phục hưng những giáo lý thánh của tôn giáo mà hiện nay chủ yếu bị nhạo cười trong thế gian, và khiến nhiều người từ bỏ dị giáo, từ bỏ chế độ giáo hoàng, và từ bỏ các tôn giáo giả khác; cũng để khiến nhiều người từ bỏ thói xấu và sự tục tĩu, và đưa vô số người về với Đấng Christ một cách cứu rỗi.

Công việc cải đạo sẽ tiến triển một cách kỳ diệu, và lan rộng ngày càng hơn. Nhiều người sẽ tuôn chảy đến cùng sự nhân từ của Chúa, hết đoàn này đến đoàn khác không ngớt, như trong Ê-sai 60:4, 5. "Hãy ngước mắt lên xung quanh ngươi, và nhìn xem: chúng nó nhóm lại hết thảy, và đến cùng ngươi. Con trai ngươi đến từ xa, con gái ngươi sẽ được bồng ẵm bên hông. Bấy giờ ngươi sẽ thấy và mặt mừng rỡ." Và câu 8 cũng vậy: "Những kẻ bay như mây, và như chim bồ câu về cửa sổ mình, là ai?" Và như Phúc Âm sẽ được rao giảng cho mọi tiếng, mọi chi phái, mọi nước, mọi dân, trước khi kẻ địch Đấng Christ sụp đổ, chúng ta có thể cho rằng nó sẽ thành công cách vinh hiển để đưa vào vô số người từ mọi dân tộc: và sẽ lan rộng ngày càng hơn với tốc độ kỳ diệu. (Xem Ê-sai 66:7-9.)

2. Sự tuôn đổ Thánh Linh của Đức Chúa Trời này sẽ không ảnh hưởng đến việc lật đổ vương quốc hữu hình của Sa-tan, cho đến khi trước hết đã có một sự chống đối dữ dội và mạnh mẽ dấy lên. Về điểm này Kinh Thánh nói rõ ràng, rằng khi Đấng Christ ra đi cách vinh hiển như vậy, khi sự hủy diệt kẻ địch Đấng Christ đã gần kề, và vương quốc của Sa-tan bắt đầu lung lay, thì các quyền lực của vương quốc tối tăm sẽ dấy lên, và gắng sức chống lại một cách mãnh liệt. Như vậy, sau khi bát thứ sáu được trút ra, là để làm khô sông Ơ-phơ-rát, dọn đường cho sự hủy diệt Ba-by-lôn thuộc linh, (Khải Huyền 16) các quyền lực của âm phủ sẽ báo động mạnh mẽ, và sẽ khuấy động mình để chống lại vương quốc của Đấng Christ, trước khi bát thứ bảy được trút ra, là bát sẽ giáng cho chúng sự lật đổ cuối cùng và hoàn toàn. Sứ đồ được yêu dấu cho chúng ta biết (câu 13, 14) rằng "ba tà thần ra, giống như ếch nhái, sẽ đi đến các vua trên đất, để nhóm họp về sự tranh chiến trong ngày lớn của Đức Chúa Trời toàn năng." Đây dường như là nỗ lực cuối cùng và lớn nhất của Sa-tan để cứu vương quốc của nó khỏi bị lật đổ, mặc dù có lẽ về cuối thế gian nó có thể nỗ lực lớn không kém để giành lại vương quốc ấy.

Khi Thánh Linh bắt đầu được tuôn đổ cách vinh hiển như vậy, khi ma quỷ thấy vô số người tuôn đến cùng Đấng Christ hết dân tộc này đến dân tộc khác, khi các nền tảng và trụ cột của vương quốc nó sắp bị hủy diệt mau chóng và bất ngờ, cả âm phủ sẽ báo động lớn. Sa-tan từ xưa đã luôn khiếp sợ vương quốc của mình bị lật đổ, và đã làm những việc lớn để ngăn chặn điều đó, đặc biệt từ thời của vua Constantine Đại Đế. Vì mục đích ấy nó đã dựng lên những vương quốc hùng mạnh của kẻ địch Đấng Christ và của đạo Hồi, và đã đưa vào thế gian đủ mọi dị giáo, mê tín, và ý kiến bại hoại. Nhưng khi nó thấy mọi sự bắt đầu sụp đổ, nó sẽ bị khích động dữ dội. Nếu xưa kia Sa-tan đã khiếp sợ bị đuổi khỏi đế quốc La Mã, thì nay nó khiếp sợ bị đuổi khỏi cả thế gian biết bao!

Dường như trong cuộc chống đối lớn cuối cùng này, mọi lực lượng của kẻ địch Đấng Christ, của đạo Hồi giáo, và của ngoại giáo sẽ hợp nhất, mọi lực lượng của vương quốc hữu hình của Sa-tan trên khắp thế giới loài người. Và vì vậy có chép rằng "các thần của ma quỉ sẽ đi đến các vua trên đất, và trên khắp thế gian, để nhóm họp về sự tranh chiến trong ngày lớn của Đức Chúa Trời toàn năng." Và các thần ấy được nói là ra từ miệng con rồng và miệng con thú, miệng tiên tri giả; tức là sẽ có thần của chế độ giáo hoàng; thần của đạo Hồi giáo, và thần của ngoại giáo, tất cả hợp nhất. Con thú là chỉ kẻ địch Đấng Christ; con rồng, trong sách này, thường chỉ ma quỷ, khi nó cai trị vương quốc ngoại giáo của mình: tiên tri giả, đôi khi chỉ giáo hoàng và hàng giáo phẩm của ông ta; nhưng ở đây dường như nhắm đến Ma-hô-mét, người mà các tín đồ của ông gọi là đấng tiên tri lớn của Đức Chúa Trời. Đây sẽ như những cơn giãy chết của con rắn xưa; một trận chiến trong đó nó sẽ đánh như một kẻ gần như tuyệt vọng.

Chúng ta không biết rõ cuộc chống đối này sẽ được thực hiện theo cách nào. Nó được mô tả như một trận chiến; nó được gọi là trận chiến của ngày lớn của Đức Chúa Trời toàn năng. Sẽ có cách này hay cách khác một cuộc giằng co mãnh liệt giữa vương quốc của Sa-tan và Hội Thánh, và có lẽ bằng mọi cách chống đối có thể; và chắc chắn sẽ có sự chống đối lớn bằng sức mạnh bên ngoài. Các vua chúa trên thế gian thuộc phe ma quỷ sẽ nắm tay nhau; vì có chép: "Các vua trên đất nhóm lại để giao chiến," Khải Huyền 19:19. Và có lẽ sẽ có sự chống đối lớn bằng những kẻ biện luận xảo quyệt và lý lẽ xác thịt, sự bắt bớ, những lời nhục mạ độc địa, mưu chước, và sự tinh quái. Ma quỷ lúc này chắc chắn sẽ dốc hết tài khéo cũng như sức mạnh của nó đến mức tối đa; và những kẻ thuộc về vương quốc của nó, khắp mọi nơi sẽ bị khuấy động, và dấn thân để thực hiện một cuộc chống đối dữ dội và đồng lòng chống lại tôn giáo thánh này, mà họ thấy đang thắng thế mãnh liệt trong thế gian. — Nhưng,

3. Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài sẽ trong trận chiến này giành được một chiến thắng hoàn toàn và trọn vẹn trên kẻ thù của họ. Chúng sẽ bị đánh tan hoàn toàn và lật đổ trong nỗ lực cuối cùng này. Khi các quyền lực của âm phủ và của đất nhóm lại chống Đấng Christ như vậy, và các đạo binh của Ngài sẽ ra nghênh chiến chúng bằng lời Ngài và Thánh Linh Ngài, thì sự tiến lên của Đấng Christ cùng Hội Thánh Ngài được mô tả cách uy nghiêm và vinh hiển biết bao, Khải Huyền 19:11, v.v. Và để mô tả chiến thắng họ sẽ giành được lớn lao thế nào, và sự lật đổ kẻ thù của họ hùng mạnh thế nào, có chép (câu 17, 18) rằng "mọi chim trời được gọi lại, để ăn bữa tiệc lớn dọn cho chúng, là thịt các vua, thịt các tướng, thịt các dõng sĩ," v.v., rồi trong các câu tiếp theo, chúng ta có lời tường thuật rõ ràng về chiến thắng và sự lật đổ.

Trong chiến thắng này, bát thứ bảy sẽ được trút ra. Có chép, Khải Huyền 16:16, về đạo quân lớn sẽ nhóm lại chống Đấng Christ: "Chúng nhóm các vua lại một chỗ, theo tiếng Hê-bơ-rơ gọi là Ha-ma-ghê-đôn;" rồi có chép: "Vị thiên sứ thứ bảy trút bát mình trong không khí, thì có tiếng lớn trong đền thờ vang ra, từ ngôi đến mà phán rằng: Xong rồi!" Giờ đây công việc đã xong đối với Sa-tan và những kẻ theo nó. Khi chiến thắng này được giành lấy, mọi sự trên thực tế đã xong. Cuộc chống đối cuối cùng và lớn nhất của Sa-tan đã bị chinh phục; mọi mưu kế của nó đều thất bại; các trụ cột của vương quốc nó bị bẻ gãy, và sẽ sụp đổ theo lẽ tự nhiên. Ma quỷ hoàn toàn bị đánh bại và bối rối, không còn biết phải làm gì nữa. Giờ đây nó thấy các vương quốc của kẻ địch Đấng Christ, của đạo Hồi, và của ngoại giáo trên khắp thế gian, tất cả đều đổ nhào. Nó và những công cụ mạnh nhất của nó bị bắt làm phu tù. Giờ đây trên thực tế đã xong điều mà Hội Thánh của Đức Chúa Trời đã bao lâu trông đợi và hy vọng, và tha thiết kêu cầu cùng Đức Chúa Trời, rằng: "Lạy Chúa là Đấng thánh và chân thật, còn bao lâu nữa?"

Thiên sứ đã đặt chân hữu mình trên biển, và chân tả mình trên đất, giơ tay lên trời, và thề cùng Đấng hằng sống đời đời, v.v., rằng khi thiên sứ thứ bảy đến thổi kèn, thì sẽ không còn thì giờ nữa. — Và giờ đây thì giờ đã đến; giờ đây tiếng kèn thứ bảy vang lên, và bát thứ bảy được trút ra, cả hai cùng một lúc; ngụ ý rằng giờ đây mọi sự đã hoàn tất về việc lật đổ vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất. Chiến thắng này sẽ là chiến thắng lớn nhất từ trước đến nay giành được trên Sa-tan và những kẻ theo nó. Bằng đòn này, mà hòn đá được đẽo ra từ núi không bởi tay người sẽ đánh vào pho tượng bằng vàng, bạc, đồng, sắt, và đất sét, tất cả sẽ bị vỡ tan thành từng mảnh. Đây sẽ là đòn kết liễu pho tượng, khiến nó trở nên như trấu trên sân đập lúa mùa hè.

Trong chiến thắng này sẽ có một sự bày tỏ vinh hiển nhất về quyền năng thiêng liêng. Đấng Christ sẽ ở đó hiện ra trong tư cách Vua của các vua, và Chúa của các chúa, như trong Khải Huyền 19:16. Giờ đây Đấng Christ sẽ đập nát kẻ thù Ngài, ngay cả những kẻ mạnh nhất và kiêu ngạo nhất trong chúng, thành từng mảnh; như bình gốm chúng sẽ bị vỡ tan tành. Bấy giờ sức mạnh sẽ được tỏ ra từ sự yếu đuối, và Đấng Christ sẽ khiến Hội Thánh Ngài tán các núi, như trong Ê-sai 41:15 [NEEDS REVIEW: nguồn ghi "Ê-sai 12:15", có lẽ là 41:15] — "Nầy, ta sẽ lấy ngươi làm cái bừa nhọn, thật mới và có răng bén. Ngươi sẽ tán các núi và nghiền nhỏ ra, làm cho các gò nên như trấu." Và bấy giờ Ê-sai 42:13-15 sẽ được ứng nghiệm.

III. Tiếp theo chiến thắng này, vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất sẽ bị hủy diệt. Khi Sa-tan bị chinh phục trong trận chiến cuối cùng này, Hội Thánh của Đấng Christ sẽ dễ dàng hoàn tất công việc, như khi Giô-suê và con cái Y-sơ-ra-ên đã giành được chiến thắng lớn trên năm vua A-mô-rít. Khi Đức Chúa Trời giáng những hòn mưa đá lớn trên kẻ thù của họ, họ đã dễ dàng chinh phục các thành và xứ thuộc về chúng. Cũng vậy sau trận chiến lớn khác mà Giô-suê đã đánh với một đạo quân đông đảo tại vùng nước Mê-rôm. Sau chiến thắng vinh hiển này của Đấng Christ và Hội Thánh Ngài trên kẻ thù của họ, các quyền lực chính của vương quốc Sa-tan, họ sẽ hủy diệt vương quốc ấy trong mọi thành và xứ thuộc về chúng. Sau đó lời của Đức Chúa Trời sẽ tiến triển mau chóng và nhanh nhẹn khắp đất, như có chép rằng khi bát thứ bảy được trút ra, "các thành của các dân ngoại đều đổ xuống, và mọi đảo đều ẩn trốn, các núi chẳng còn thấy nữa," Khải Huyền 16:19, 20. — Khi hòn đá được đẽo ra từ núi không bởi tay người đã đập vỡ pho tượng thành từng mảnh, thì thật dễ dàng xóa bỏ mọi tàn tích còn lại của nó. Chính gió sẽ cuốn nó đi như trấu trên sân đập lúa mùa hè. Vì vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất giờ đây sẽ bị hủy diệt, nên có chép rằng bát thứ bảy, nhờ đó điều này sẽ được thực hiện, sẽ được trút ra trong không khí; mà Kinh Thánh mô tả không khí là nơi ngự đặc biệt của vương quốc nó; vì nó được gọi là "vua cầm quyền chốn không trung," Ê-phê-sô 2:2. Giờ đây đã đến thì giờ để trừng phạt lê-vi-a-than, con rắn lẹ làng, mà chúng ta đọc thấy trong Ê-sai 27:1.

"Trong ngày đó, Đức Giê-hô-va sẽ dùng gươm cứng, lớn, và mạnh mà phạt lê-vi-a-than, là con rắn lẹ làng, phạt lê-vi-a-than, là con rắn cong queo; và Ngài sẽ giết con vật lớn dưới biển."

Về sự lật đổ vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất này, tôi muốn trình bày sự lật đổ ấy sẽ chủ yếu gồm những gì, cùng phạm vi và tính phổ quát của nó.

1. Tôi muốn trình bày sự lật đổ vương quốc của Sa-tan này sẽ chủ yếu gồm những gì. Tôi sẽ nhắc đến những điểm cụ thể mà nó sẽ gồm, mà không dám quyết định chúng sẽ xảy ra theo thứ tự nào, hay cái nào sẽ được hoàn thành trước, hay chúng sẽ được hoàn thành cùng nhau.

(1.) Các dị giáo, sự vô tín, và mê tín, trong vòng những người đã được nuôi dưỡng dưới ánh sáng của Phúc Âm, bấy giờ sẽ bị xóa bỏ, và đặc biệt thuyết tự nhiên thần luận, hiện đang táo bạo và tự tin trong sự vô tín, sẽ bị đuổi đi, và tan biến thành hư không. Mọi người sẽ đồng ý trong cùng những giáo lý lớn lao và quan trọng của Phúc Âm,

"Đức Giê-hô-va sẽ làm vua khắp đất; trong ngày đó, Đức Giê-hô-va sẽ là có một, và danh Ngài sẽ là có một." (Xa-cha-ri 14:9.)

Bấy giờ mọi cách thờ phượng mê tín sẽ bị xóa bỏ, và mọi người sẽ hết lòng đồng ý thờ phượng Đức Chúa Trời theo cách của chính Ngài: Giê-rê-mi 32:39. "Ta sẽ ban cho chúng nó một lòng đồng một đường, để chúng nó kính sợ ta đời đời, vì chúng nó được phước, và con cháu chúng nó cũng vậy."

(2.) Vương quốc của kẻ địch Đấng Christ sẽ bị lật đổ hoàn toàn. Quyền thống trị này đã bị hạ thấp nhiều bởi bát đã trút ra trên ngai của nó trong cuộc Cải Chánh, nhưng bấy giờ nó sẽ bị hủy diệt hoàn toàn. Bấy giờ sẽ được công bố: "Ba-by-lôn lớn kia, đã đổ rồi, đã đổ rồi." Khi thiên sứ thứ bảy thổi kèn, "một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ, sẽ hết, và từ nay sẽ không còn thì giờ nữa." Bấy giờ sẽ được ứng nghiệm về kẻ địch Đấng Christ những điều đã chép (Khải Huyền 18) về Ba-by-lôn thuộc linh, chính quyền La Mã thờ hình tượng, đã bao nhiêu thế kỷ là kẻ thù lớn của Hội Thánh Cơ Đốc, trước dưới ngoại giáo, sau dưới chế độ giáo hoàng. — Thành kiêu ngạo ấy đã tự nâng mình lên đến trời, trong sự kiêu căng và ngạo mạn; thành độc ác, đẫm máu ấy, sẽ bị hạ xuống đất. Bấy giờ điều này sẽ được ứng nghiệm:

"Vì Ngài đã làm cho những kẻ ở nơi cao phải hạ xuống; Ngài hạ thành cao xuống, hạ nó tới đất, vùi nó vào bụi." (Ê-sai 26:5.)

Nó sẽ bị quăng xuống dữ dội, như một cối đá lớn bị ném xuống biển, và sẽ không còn thấy nữa, và sẽ trở thành chỗ ở của các ma quỉ, hang của mọi uế linh, và chuồng của mọi giống chim dơ dáy đáng ghét. Giờ đây nó sẽ bị lột hết mọi vinh hiển, giàu có, và trang sức, và sẽ bị quăng ra như một nhánh cây gớm ghiếc, và sẽ bị giày đạp như bùn ngoài đường. Mọi mưu lược và xảo quyệt, mà nó vốn rất dồi dào, sẽ không cứu được nó. Mọi sức mạnh và khôn ngoan của con điếm lớn này sẽ thất bại, và sẽ chẳng có ai giúp nó. Các vua trên đất, những kẻ trước đã trao quyền thế và sức mạnh mình cho con thú, giờ đây sẽ ghét con điếm, và sẽ làm cho nó hoang vu lõa lồ, sẽ ăn thịt nó, và thiêu nó bằng lửa, Khải Huyền 17:16.

(3.) Vương quốc đạo Hồi của Sa-tan sẽ bị lật đổ hoàn toàn. Các con châu chấu và các kỵ binh trong Khải Huyền 9, có thì giờ ấn định và giới hạn của chúng đặt ra ở đó, và tiên tri giả sẽ bị bắt và bị hủy diệt. Và bấy giờ — mặc dù đạo Hồi đã được truyền bá rộng lớn trong thế gian, và được nâng đỡ bởi một đế quốc lớn như vậy — làn khói này, đã bốc lên từ vực sâu không đáy, sẽ bị tan biến hoàn toàn trước ánh sáng của ngày vinh hiển ấy, và đế quốc Hồi giáo sẽ sụp đổ khi tiếng kèn lớn bấy giờ được thổi lên.

(4.) Sự vô tín của người Do Thái bấy giờ sẽ bị lật đổ. Dù họ đã cứng cỏi hơn mười bảy trăm năm trong việc khước từ Đấng Christ, và dù những trường hợp cải đạo cá nhân đã hiếm hoi biết bao, kể từ sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem — nhưng họ, bất chấp những lời dạy rõ ràng của chính các tiên tri mình, vẫn tiếp tục tán thành sự tàn ác của tổ phụ họ trong việc đóng đinh Đấng Christ — nhưng khi ngày ấy đến, bức màn dày che mắt họ sẽ được cất đi, 2 Cô-rinh-tô 3:16, và ân điển thiêng liêng sẽ làm tan chảy và đổi mới những tấm lòng cứng cỏi của họ, "chúng nó sẽ nhìn xem ta là Đấng chúng nó đã đâm; và chúng nó sẽ thương khóc, như là thương khóc con trai một, sẽ ở trong sự cay đắng, như khi ở trong sự cay đắng vì cớ con đầu lòng," Xa-cha-ri 12:10, v.v. Và bấy giờ nhà Y-sơ-ra-ên sẽ được cứu: người Do Thái trong mọi nơi lưu lạc sẽ vứt bỏ sự vô tín xưa cũ của họ, và sẽ có tấm lòng được thay đổi cách kỳ diệu, và ghê tởm chính mình vì sự vô tín và cứng cỏi trong quá khứ. Họ sẽ tuôn chảy đến cùng Chúa Giê-xu phước hạnh, ăn năn, khiêm nhường, và vui mừng xưng nhận Ngài là Vua vinh hiển của họ và là Cứu Chúa duy nhất, và sẽ hết lòng, như một lòng một tiếng, rao truyền sự ngợi khen Ngài cho các dân tộc khác.

Không có điều gì được tiên báo chắc chắn hơn sự cải đạo toàn dân của người Do Thái này, trong Rô-ma 11. Cũng có nhiều đoạn trong Cựu Ước không thể được giải thích theo nghĩa nào khác, mà tôi không thể dừng lại để nhắc đến lúc này. Ngoài các lời tiên tri về sự kêu gọi người Do Thái, chúng ta có một ấn chứng quan phòng đáng chú ý về sự ứng nghiệm của sự kiện lớn này, bởi một thứ phép lạ liên tục, tức là việc họ được gìn giữ thành một dân tộc riêng biệt trong tình trạng lưu lạc như vậy đã hơn một ngàn sáu trăm năm. Thế gian không có điều gì khác giống như vậy. Chắc chắn có một bàn tay quan phòng đáng chú ý trong đó. Khi họ được kêu gọi, dân tộc cổ xưa ấy, những người duy nhất đã là dân của Đức Chúa Trời trong một thời gian dài như vậy, sẽ lại là dân của Ngài, không bao giờ bị loại bỏ nữa. Bấy giờ họ sẽ được nhóm lại thành một bầy cùng với dân ngoại; và những người còn sót lại của mười chi phái, dù ở bất cứ đâu, và dù đã bị loại bỏ lâu hơn người Do Thái nhiều, cũng sẽ được đem vào cùng với anh em mình. Các lời tiên tri của Ô-sê đặc biệt dường như cho thấy rằng trong những thời kỳ vinh hiển tương lai của Hội Thánh, cả Giu-đa và Ép-ra-im, hay Giu-đa và mười chi phái, sẽ được đem vào cùng nhau, và sẽ hiệp nhất thành một dân tộc, như xưa kia dưới thời Đa-vít và Sa-lô-môn, (Ô-sê 1:11; v.v. — Mặc dù chúng ta không biết thời điểm mà sự cải đạo của Y-sơ-ra-ên này sẽ xảy ra; nhưng chúng ta có thể quyết định theo Kinh Thánh điều này, rằng nó sẽ xảy ra trước khi sự vinh hiển của phần dân ngoại trong Hội Thánh được hoàn thành trọn vẹn; vì có chép rằng sự họ trở lại sẽ là sự sống lại từ trong kẻ chết cho dân ngoại, (Rô-ma 11:12, 15.)

(5.) Bấy giờ vương quốc ngoại giáo của Sa-tan cũng sẽ bị lật đổ. Ngoại giáo thô thiển hiện nay chiếm một phần lớn của đất, và người ta cho rằng hiện nay có nhiều người ngoại giáo trên thế gian hơn tất cả các tín ngưỡng khác cộng lại. Nhưng bấy giờ các dân tộc ngoại giáo sẽ được soi sáng bằng Phúc Âm vinh hiển. Sẽ có một tinh thần thương xót kỳ diệu đối với họ, và lòng sốt sắng dạy dỗ và cải đạo họ được đặt vào vô số người, và nhiều người sẽ ra đi mang Phúc Âm đến cho họ. Bấy giờ âm thanh vui mừng sẽ được nghe giữa vòng họ, và Mặt Trời công bình sẽ mọc lên với ánh sáng vinh hiển chiếu trên những vùng đất rộng lớn đã bị bao phủ bởi bóng tối ngoại giáo hàng ngàn năm. Nhiều người trong họ chắc chắn kể từ thời Môi-se và Áp-ra-ham, đã nằm trong tình trạng khốn khổ như vậy, dưới sự chuyên chế tàn ác của ma quỷ, là kẻ suốt thời gian ấy đã làm mù và lừa dối họ, thống trị họ, và bắt họ làm mồi. Giờ đây tin vui của Phúc Âm sẽ vang lên ở đó, và họ sẽ được đưa ra khỏi bóng tối vào trong ánh sáng lạ lùng.

Có lời hứa rằng ngoại giáo sẽ bị chết đi như vậy ở nhiều nơi. Đức Chúa Trời đã phán rằng các thần đã chẳng dựng nên trời và đất sẽ bị diệt khỏi đất và dưới trời, Giê-rê-mi 10:11, và Ngài sẽ trừ bỏ hết các hình tượng, Ê-sai 2:18. — Bấy giờ nhiều dân tộc Phi Châu, hiện dường như ở trong tình trạng chẳng hơn gì loài thú, và về nhiều mặt còn kém hơn chúng nhiều, sẽ được thăm viếng bằng ánh sáng vinh hiển, và được giải thoát khỏi mọi bóng tối của họ, và sẽ trở thành một dân tộc văn minh, Cơ Đốc, hiểu biết, và thánh khiết. — Bấy giờ lục địa Mỹ Châu rộng lớn, hiện phần lớn bị bao phủ bởi sự dốt nát man rợ và tàn ác, sẽ khắp nơi được bao phủ bởi ánh sáng Phúc Âm vinh hiển và tình yêu Cơ Đốc, và thay vì thờ ma quỷ như hiện nay, họ sẽ hầu việc Đức Chúa Trời, và những bài ca ngợi khen sẽ được hát khắp nơi cho Chúa Giê-xu Christ, Đấng Cứu Thế phước hạnh của thế gian. Chúng ta có thể trông đợi điều tương tự sẽ xảy ra ở phần đất rộng lớn và đông dân ấy của thế giới, là Đông Ấn Độ, hiện phần lớn do những kẻ thờ ma quỷ cư ngụ. Bấy giờ vương quốc của Đấng Christ sẽ được thiết lập trên những lục địa đã được khám phá gần đây hơn về phía cực bắc và cực nam, nơi con người khác loài thú hoang rất ít, ngoại trừ sự gian ác. Cũng sẽ như vậy đối với những xứ chưa từng được khám phá. Như vậy Ê-sai 35:1 sẽ được ứng nghiệm cách vinh hiển: "Đồng vắng và đất khô hạn sẽ vui vẻ; nơi sa mạc sẽ mừng rỡ, và trổ hoa như bông hường." (Xem thêm câu 6, 7.)

2. Đã trình bày như vậy sự lật đổ vương quốc của Sa-tan sẽ gồm những gì, giờ đây tôi tiến tới nhận xét về phạm vi phổ quát của nó. Vương quốc hữu hình của Sa-tan sẽ bị lật đổ, và vương quốc của Đấng Christ sẽ được dựng lên trên đống đổ nát của nó, khắp mọi nơi trên toàn cõi đất có người ở. Giờ đây lời hứa ban cho Áp-ra-ham sẽ được ứng nghiệm, rằng trong người và trong dòng dõi người mọi gia tộc trên đất sẽ được phước, và Đấng Christ giờ đây sẽ trở thành Đấng mọi dân tộc ước ao, phù hợp với A-ghê 2:7. Giờ đây vương quốc của Đấng Christ sẽ theo nghĩa chặt chẽ và đen trắng nhất được mở rộng đến mọi dân tộc, và cả trái đất. Có nhiều đoạn Kinh Thánh không thể được hiểu theo nghĩa nào khác. Có gì phổ quát hơn Ê-sai 11:9: "Vì thế gian sẽ đầy dẫy sự hiểu biết Đức Giê-hô-va, như nước tràn lấp biển." Như muốn nói rằng, như không có phần nào của lòng hay hốc biển mà không bị nước bao phủ, thì cũng vậy sẽ không có phần nào của thế giới loài người mà không được bao phủ bởi sự hiểu biết Đức Chúa Trời. Như có lời tiên báo trong Ê-sai 45:22 [NEEDS REVIEW: nguồn ghi "Ê-sai 14:22", có lẽ là 45:22] rằng mọi đầu cùng đất sẽ nhìn xem Đấng Christ, và được cứu. Và để cho thấy những lời ấy phải được hiểu theo nghĩa phổ quát nhất, câu tiếp theo chép: "Ta đã chỉ mình ta mà thề, lời công bình ra từ miệng ta sẽ chẳng hề trở lại, rằng mọi đầu gối sẽ quì trước mặt ta, mọi lưỡi sẽ chỉ ta mà thề." — Cũng dùng cách diễn đạt phổ quát nhất:

"Rồi thì nước, quyền thế, và sự tôn đại của muôn nước ở dưới cả trời, sẽ được ban cho dân các thánh của Đấng Rất Cao." (Đa-ni-ên 7:27.)

Khi ma quỷ bị đuổi khỏi đế quốc La Mã, vì đó là phần cao nhất và chính yếu của thế giới, và các dân tộc khác còn lại đều thấp hèn và tầm thường so với nó, điều đó được mô tả như Sa-tan bị quăng từ trời xuống đất, Khải Huyền 12:9, nhưng có lời mô tả rằng nó sẽ bị quăng khỏi đất nữa, và bị nhốt trong âm phủ. Khải Huyền 20:1, 2, 3. Đây là cuộc cách mạng lớn nhất từ trước đến nay đã xảy ra: vì vậy có chép trong Khải Huyền 16:17, 18, rằng khi bát thứ bảy được trút ra, "có một cơn động đất lớn, đến nỗi từ khi có loài người trên đất, chưa hề có cơn động đất lớn như vậy." Và đây là sự cai quản quan phòng vĩ đại thứ ba trong Kinh Thánh được so sánh với sự Đấng Christ đến để phán xét, Khải Huyền 16:15. Ở đó, sau bát thứ sáu và sau khi các đạo binh của ma quỷ đã nhóm lại cho trận chiến lớn của chúng, và ngay trước chiến thắng vinh hiển của Đấng Christ trên chúng, có chép: "Nầy, ta đến như kẻ trộm. Phước cho kẻ tỉnh thức và giữ gìn áo xống mình." Vì vậy nó được gọi là sự đến của Đấng Christ, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8. Nói về kẻ địch Đấng Christ có chép: "Bấy giờ kẻ nghịch cùng luật pháp kia sẽ hiện ra, Đức Chúa Jêsus sẽ dùng hơi miệng Ngài mà hủy diệt nó, và trừ bỏ nó bởi sự chói sáng của sự Ngài đến." Xem thêm Đa-ni-ên 7:13, 14, nơi sự Đấng Christ đến để thiết lập vương quốc Ngài trên đất, và để hủy diệt kẻ địch Đấng Christ, được gọi là đến với những đám mây trên trời. Và điều này giống sự Đấng Christ đến lần cuối để phán xét hơn bất kỳ sự cai quản nào trước đó được gọi như vậy. Sự cai quản này lớn lao và phổ quát hơn nhiều, và vì vậy giống ngày phán xét hơn, là ngày liên quan đến cả thế gian. Sự sống lại thuộc linh lớn của Hội Thánh Đức Chúa Trời đi kèm với nó, giống sự sống lại chung vào cuối thế gian hơn bất kỳ sự nào khác. (Xem Khải Huyền 20:4.)

Những sự phán xét kinh khiếp và sự hủy diệt đáng sợ bấy giờ sẽ được thi hành trên kẻ thù của Đức Chúa Trời. Chắc chắn khi sự cai quản này được mở đầu sẽ có một bàn tay hữu hình và đáng sợ của Đức Chúa Trời chống lại những kẻ báng bổ, những người theo thuyết tự nhiên thần luận, những kẻ dị giáo cứng cỏi, và các kẻ thù khác của Đấng Christ, hủy diệt chúng cách kinh khiếp, với những dấu hiệu rõ rệt của cơn giận và sự báo thù. Đặc biệt sự cai quản này sẽ đi kèm với những sự phán xét kinh khiếp trên kẻ địch Đấng Christ; những kẻ bắt bớ tàn ác thuộc về Hội Thánh La Mã, sẽ bị hủy diệt một cách vô cùng đáng sợ; điều này được so sánh với việc quăng kẻ địch Đấng Christ vào ngọn lửa cháy, Đa-ni-ên 7:11, và quăng nó đang sống vào hồ lửa cháy bằng diêm sinh, Khải Huyền 19:20.

Bấy giờ Hội Thánh bắt bớ tàn ác này sẽ chịu những sự phán xét từ Đức Chúa Trời, còn đáng sợ hơn nhiều so với sự bắt bớ của nó đối với các thánh đồ, phù hợp với Khải Huyền 18:6, 7. — Những sự phán xét mà Đức Chúa Trời sẽ thi hành trên kẻ thù của Hội Thánh, lớn lao đến nỗi chúng được so sánh với việc Đức Chúa Trời giáng những hòn mưa đá lớn từ trời xuống trên chúng, mỗi hòn nặng một ta-lâng, như có chép khi bát thứ bảy được trút ra, Khải Huyền 16:21: "Một trận mưa đá lớn, nặng bằng một ta-lâng, từ trên trời giáng xuống trên loài người; loài người báng bổ Đức Chúa Trời vì cớ tai nạn mưa đá; vì tai nạn đó rất lớn." Và giờ đây sẽ có việc giày đạp thùng ép rượu nho đã nói đến, Khải Huyền 14:19, 20.

Điều này sẽ chấm dứt tình trạng chịu khổ của Hội Thánh, và sẽ đi kèm với những lời ngợi khen vinh hiển và vui mừng của họ. Tình trạng khốn khó của Hội Thánh đã kéo dài, trừ một vài khoảng nghỉ ngắn, từ sự phục sinh của Đấng Christ cho đến nay; nhưng giờ đây sẽ có một sự chấm dứt cuối cùng đối với tình trạng chịu khổ của nàng. Thật vậy, sau điều này, gần cuối thế gian, Hội Thánh sẽ bị đe dọa lớn; nhưng có chép rằng điều đó sẽ chỉ trong một thời gian ngắn, Khải Huyền 20:3, vì như những thời kỳ nghỉ ngơi của Hội Thánh trước đây đều ngắn ngủi, trước khi ngày dài khốn khó của nàng chấm dứt; thì bất kỳ khốn khó nào nàng có thể chịu sau điều này, cũng sẽ rất ngắn ngủi. Về mọi mặt khác, ngày khốn khó và bắt bớ của Hội Thánh giờ đây sẽ chấm dứt hoàn toàn. Kinh Thánh, ở nhiều chỗ, nói về thời kỳ này như sự chấm dứt tình trạng chịu khổ của Hội Thánh. Như Ê-sai 51:22: "Nầy, ta đã lấy khỏi tay ngươi chén choáng váng, tức là cặn của chén thạnh nộ ta: ngươi sẽ chẳng uống nữa." Bấy giờ sẽ được công bố cho Hội Thánh, Ê-sai 40:1, 2: "Hãy yên ủi, hãy yên ủi dân ta, Đức Chúa Trời các ngươi phán vậy. Hãy nói cho thấu lòng Giê-ru-sa-lem, và rao rằng sự tranh chiến của nó đã trọn; tội lỗi nó đã được tha; nó đã chịu gấp hai từ tay Đức Giê-hô-va vì các tội mình." Cũng vậy Ê-sai 54:8, 9 và 60:20 thuộc về thời kỳ này: "Đức Giê-hô-va sẽ là sự sáng đời đời cho ngươi, những ngày sầu thảm của ngươi đã hết rồi." Và Sô-phô-ni 3:15 cũng vậy:

"Đức Giê-hô-va đã cất án phạt khỏi ngươi, và xua kẻ thù nghịch ngươi đi. Vua của Y-sơ-ra-ên, tức là Đức Giê-hô-va, ở giữa ngươi, ngươi sẽ không gặp tai họa nữa."

Thời kỳ trước điều này, là thời gieo giống của Hội Thánh, trong đó nàng gieo trong nước mắt và trong máu, nhưng giờ đây là mùa gặt của nàng, trong đó nàng sẽ trở lại vui mừng, mang bó lúa mình. Giờ đây thời kỳ chuyển dạ của người đàn bà mặc mặt trời đã chấm dứt; giờ đây nàng đã sanh con trai: vì sự thiết lập vinh hiển vương quốc của Đấng Christ khắp thế gian này, là điều mà Hội Thánh đã chuyển dạ, với những cơn đau đớn kinh khiếp, suốt bao nhiêu thế kỷ: Ê-sai 26:17 [NEEDS REVIEW: nguồn ghi "Ê-sai 36:17", có lẽ là 26:17]: "Hỡi Đức Giê-hô-va, chúng tôi ở trước mặt Ngài, khác nào như đờn bà có thai gần giờ sanh nở, bị đau đớn, kêu la trong cơn quặn thắt." (Xem Ê-sai 60:20 và 61:10, 11.) Và giờ đây Hội Thánh sẽ quên nỗi buồn mình, vì một con trẻ đã sanh ra trong thế gian: giờ đây nối tiếp là sự ngợi khen và đắc thắng vui mừng của nàng. Những lời ngợi khen của nàng bấy giờ sẽ dâng lên Đức Chúa Trời từ mọi nơi trên đất; (như Ê-sai 42:10-12,) và sự ngợi khen sẽ không chỉ đầy dẫy đất, mà cả trời. Hội Thánh trên đất, và Hội Thánh trên trời, cả hai sẽ vui mừng vinh hiển và ngợi khen Đức Chúa Trời, như một lòng, nhân dịp này. Chắc chắn đó sẽ là thời kỳ vui mừng và ngợi khen đặc biệt giữa các tiên tri và sứ đồ thánh, và các thánh khác trên trời:

Khải Huyền 18:20: "Hỡi trời, hãy vui mừng về việc nó đi; hỡi các thánh đồ, các sứ đồ, các đấng tiên tri, cũng hãy mừng rỡ đi; vì Đức Chúa Trời đã xử công bình cho các ngươi trong khi Ngài xét đoán nó." Xem những lời ngợi khen này phổ quát biết bao trong Ê-sai 44:23:

"Hỡi các từng trời, hãy hát vui mừng vì Đức Giê-hô-va đã làm hoàn thành! Hỡi các nơi sâu của đất, hãy reo mừng! Hỡi các núi, rừng cùng mọi cây cối trên rừng, hãy cất tiếng hát! Vì Đức Giê-hô-va đã chuộc Gia-cốp, và sẽ được vinh hiển nơi Y-sơ-ra-ên."

Xem những lời ngợi khen vui mừng được hát cho Đức Chúa Trời nhân dịp này bởi Hội Thánh phổ quát trên trời và dưới đất, ở đầu chương 19 của Khải Huyền.

Sự cai quản này hơn mọi sự cai quản trước đó giống sự Đấng Christ đến để phán xét, ở chỗ nó chấm dứt tình trạng cũ của thế gian, và mở đầu vương quốc đời đời của Đấng Christ. Giờ đây vương quốc hữu hình của Sa-tan sẽ bị lật đổ, sau khi đã đứng vững kể từ khi xây tháp Ba-bên; các từng trời cũ và đất cũ sẽ qua đi ở mức độ lớn hơn, và các từng trời mới và đất mới sẽ được thiết lập một cách vinh hiển hơn nhiều so với trước đây. — Như vậy tôi đã trình bày sự thành công của sự mua chuộc của Đấng Christ đã được tiến hành như thế nào qua những thời kỳ của tình trạng khốn khó của Hội Thánh Cơ Đốc, từ sự phục sinh của Đấng Christ cho đến khi kẻ địch Đấng Christ sụp đổ, và vương quốc hữu hình của Sa-tan trên đất bị lật đổ.

PHẦN 8

SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ CỨU CHUỘC QUA KHOẢNG THỜI GIAN MÀ TRONG ĐÓ HỘI THÁNH CƠ ĐỐC, PHẦN LỚN, SẼ Ở TRONG TÌNH TRẠNG HÒA BÌNH VÀ THỊNH VƯỢNG.

Để mô tả phần này, tôi muốn nói, thứ nhất, về tình trạng thịnh vượng của Hội Thánh trong phần lớn nhất của giai đoạn này; và, thứ hai, về sự bội đạo lớn sẽ xảy ra vào cuối giai đoạn ấy.

I. Tôi muốn nói về tình trạng thịnh vượng của Hội Thánh trong phần lớn hơn của giai đoạn này. Và nói chung, tôi muốn nhận xét hai điều,

1. Rằng đây là thời kỳ của vương quốc thiên đàng trên đất một cách đúng nghĩa nhất. Mặc dù vương quốc thiên đàng đã được thiết lập ở một mức độ ngay sau sự phục sinh của Đấng Christ, và ở một mức độ xa hơn vào thời Constantine, và mặc dù Hội Thánh Cơ Đốc trong mọi thời đại của mình đều được gọi là vương quốc thiên đàng; nhưng đây là thời kỳ chính của vương quốc thiên đàng trên đất, thời kỳ được các lời tiên tri của Đa-ni-ên nhắm đến chủ yếu, mà từ đó người Do Thái lấy tên gọi vương quốc thiên đàng.

2. Giờ đây là sự ứng nghiệm chính của mọi lời tiên tri trong Cựu Ước nói về những thời kỳ vinh hiển của Phúc Âm trong những ngày sau rốt. Mặc dù đã có một sự ứng nghiệm vinh hiển của những lời tiên tri ấy rồi, trong thời các sứ đồ, và thời Constantine; nhưng những cách diễn đạt quá cao để phù hợp hoàn toàn với bất kỳ thời kỳ nào khác, ngoài thời kỳ sẽ nối tiếp sự sụp đổ của kẻ địch Đấng Christ. Đây là ngày vinh hiển của Phúc Âm một cách đúng nghĩa nhất. Các thời kỳ khác chỉ là những điềm báo trước và sự chuẩn bị cho thời kỳ này: những thời ấy là mùa gieo giống, nhưng thời này là mùa gặt. Nhưng nói cụ thể hơn,

(1.) Đó sẽ là thời kỳ của ánh sáng và sự hiểu biết lớn. Hiện tại là những ngày tối tăm, so với những ngày ấy. — Ánh sáng của thời kỳ vinh hiển ấy sẽ lớn lao đến nỗi nó được mô tả như thể bấy giờ sẽ không có đêm, mà chỉ có ngày; không có chiều tối cũng không có bóng tối. Như Xa-cha-ri 14:6, 7: "Trong ngày đó sẽ không có sự sáng, những vì sáng sẽ thâu lại. Ấy sẽ là một ngày Đức Giê-hô-va biết; chẳng phải ngày, chẳng phải đêm, song xảy ra trong buổi chiều sẽ có sự sáng." — Nó còn được mô tả thêm, như thể Đức Chúa Trời bấy giờ sẽ ban ánh sáng cho Hội Thánh Ngài, đến nỗi nó vượt xa vinh quang của ánh sáng mặt trời và mặt trăng, khiến chúng phải xấu hổ:

"Bấy giờ mặt trăng sẽ xấu hổ, mặt trời sẽ mắc cỡ; vì Đức Giê-hô-va vạn quân sẽ trị vì trên núi Si-ôn, tại Giê-ru-sa-lem; và sự vinh hiển sẽ chói lói trước mặt các trưởng lão." (Ê-sai 24:23.)

Hiện nay có một thứ màn che phủ trên phần lớn thế gian, giữ họ trong bóng tối; nhưng bấy giờ bức màn ấy sẽ bị hủy diệt: Ê-sai 25:7. "Ngài sẽ diệt trên núi nầy tấm màn bao phủ mọi dân, và bức màn che phủ mọi nước." Bấy giờ mọi xứ và mọi dân tộc, ngay cả những nơi hiện nay dốt nát nhất, sẽ đầy dẫy ánh sáng và sự hiểu biết. Sự hiểu biết lớn sẽ thắng thế khắp nơi. Có thể hy vọng rằng bấy giờ nhiều người Phi Châu và người Ấn Độ sẽ trở thành các nhà thần học, và những sách xuất sắc sẽ được xuất bản tại Phi Châu, tại Ê-thi-ô-pi, tại Ta-ta-ri, và các xứ khác hiện man rợ nhất, và không chỉ những người học thức, mà cả những người có trình độ học vấn thông thường hơn, bấy giờ cũng sẽ rất am hiểu về tôn giáo: Ê-sai 32:3, 4. "Bấy giờ mắt của kẻ xem sẽ chẳng mờ, tai của kẻ nghe sẽ chăm chỉ. Lòng của người hớp tớp sẽ hiểu sự khôn ngoan." Sự hiểu biết bấy giờ sẽ rất phổ quát giữa mọi hạng người, Giê-rê-mi 31:34. "Chúng nó ai nấy sẽ chẳng dạy kẻ lân cận mình, hay là anh em mình, mà rằng: Hãy nhìn biết Đức Giê-hô-va! vì ai nấy trong chúng nó, từ kẻ rất nhỏ cho đến kẻ rất lớn, đều sẽ biết ta."

Bấy giờ sẽ có một sự gỡ rối kỳ diệu những khó khăn trong các giáo lý của tôn giáo, và làm sáng tỏ những điều dường như mâu thuẫn: "Như vậy những nơi cong queo sẽ trở nên ngay thẳng, những nơi gồ ghề sẽ trở nên bằng phẳng, và bóng tối sẽ trở nên ánh sáng trước mặt dân của Đức Chúa Trời." Những khó khăn trong Kinh Thánh bấy giờ sẽ được làm sáng tỏ, và những điều kỳ diệu sẽ được khám phá trong lời của Đức Chúa Trời, mà trước đây chưa từng được khám phá. Sự khám phá lớn về những điều trong tôn giáo đã bị giữ kín trước đây dường như được so sánh với việc cất bức màn, và bày tỏ hòm giao ước cho dân chúng, là điều trước đây thường được giữ trong nơi kín đáo của đền thờ, và họ không bao giờ được thấy. Như vậy khi thiên sứ thứ bảy thổi kèn, khi được công bố "rằng các nước của thế gian đã trở nên nước của Chúa chúng ta và của Đấng Christ Ngài," có thêm rằng "đền thờ Đức Chúa Trời bèn mở ra ở trên trời, và hòm giao ước của Ngài hiện ra trong đền thờ Ngài." Sự gia tăng hiểu biết trong thời kỳ này sẽ lớn lao đến nỗi trời như được mở ra cho Hội Thánh của Đức Chúa Trời trên đất.

(2.) Đó sẽ là thời kỳ của sự thánh khiết lớn lao. Khi ấy đạo sống động sẽ thắng thế và cai trị khắp mọi nơi. Đạo sẽ không còn là một sự xưng nhận trống rỗng, như phần lớn hiện nay, mà sự thánh khiết của tấm lòng và đời sống sẽ thắng thế một cách dồi dào. Những thời kỳ ấy sẽ là một ngoại lệ đối với điều Đấng Christ đã phán về tình trạng thông thường của Hội Thánh, rằng chỉ có ít kẻ được cứu, vì khi ấy sự thánh khiết sẽ trở nên phổ biến: Ê-sai 60:21. "Dân ngươi cũng sẽ hết thảy là công bình." Điều đó không có nghĩa là sẽ chẳng còn ai ở trong tình trạng không có Đấng Christ; nhưng sự gian ác lộ liễu sẽ bị dập tắt khắp mọi nơi, và sự thánh khiết thật sẽ trở nên phổ biến, dù không phổ quát hoàn toàn. Đó sẽ là thời kỳ lạ lùng, không những vì số đông những người tin kính, mà còn vì sự nổi bật của ân điển: Ê-sai 65:20. "Tại đó sẽ không còn có trẻ con chết non, cũng chẳng có ông già không trọn tuổi mình; vì chết lúc trăm tuổi, còn là chết trẻ, và kẻ có tội lúc trăm tuổi, ấy là bị rủa sả." Xa-cha-ri 12:8. "Trong ngày đó, kẻ rất yếu hèn trong chúng nó sẽ như Đa-vít, và nhà Đa-vít sẽ như Đức Chúa Trời, như thiên sứ của Đức Giê-hô-va ở trước mặt chúng nó." Và sự thánh khiết khi ấy sẽ như được khắc ghi trên mọi vật, trên mọi công việc và nghề nghiệp thông thường của loài người, cùng các đồ dùng thường ngày của đời sống: mọi sự đều sẽ được dâng cho Đức Chúa Trời, và dùng vào các mục đích thánh: mọi sự khi ấy đều sẽ được làm vì sự vinh hiển của Đức Chúa Trời: Ê-sai 23:18. "Song lợi tức và công giá nó sẽ nên thánh cho Đức Giê-hô-va." (Cũng vậy, xem Xa-cha-ri 14:20, 21.) – Và như dân sự của Đức Chúa Trời khi ấy sẽ nổi bật trong sự thánh khiết của tấm lòng, thì họ cũng sẽ nổi bật trong sự thánh khiết của đời sống và việc làm.

(3.) Đó sẽ là thời kỳ mà đạo, về mọi mặt, đều ở vị trí tối cao trên thế giới. Đạo sẽ được tôn trọng và vinh hiển lớn lao. Cho đến nay các thánh đồ phần lớn đã bị chà đạp, và những kẻ gian ác cai trị. Nhưng khi ấy họ sẽ ở vị trí tối cao. Vương quốc sẽ được ban vào tay các thánh đồ của Đấng Rất Cao, Đa-ni-ên 7:27. Và "họ sẽ trị vì trên đất," Khải Huyền 5:10. Họ sẽ sống và "trị vì với Đấng Christ một ngàn năm," Khải Huyền 20:4. Trong ngày đó, những người nổi bật về lòng tin kính thật và đạo đức sẽ được cất nhắc lên các chức vụ tín nhiệm và cầm quyền. Đạo sống động khi ấy sẽ chiếm lấy các cung điện và ngai vàng của các vua; và những người ở địa vị cao nhất sẽ là những người thánh: Ê-sai 49:23. "Các vua sẽ làm cha nuôi ngươi, các hoàng hậu sẽ làm vú nuôi ngươi." Các vua sẽ dùng hết quyền lực, sự vinh hiển và sự giàu có của mình để làm tiến triển sự tôn trọng và vinh hiển của Đấng Christ, cùng sự ích lợi cho Hội Thánh của Ngài: Ê-sai 60:16. "Ngươi sẽ hút sữa của các nước, bú vú của các vua." Và những người quyền thế của thế gian, các thương gia giàu có, cùng những người có của cải và ảnh hưởng lớn, sẽ dâng hiến mọi sự cho Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài: Thi Thiên 45:12. "Con gái Ty-rơ sẽ đem lễ vật đến; những kẻ giàu sang trong dân sẽ đến nài xin ơn ngươi."

(4.) Đó sẽ là thời kỳ của sự bình an và yêu thương lớn lao. Khi ấy sẽ có sự bình an phổ quát và sự hòa thuận tốt đẹp giữa các dân tộc trên thế giới, thay cho sự hỗn loạn, chiến tranh và đổ máu.

"Ngài sẽ làm sự phán xét trong các nước, đoán định về nhiều dân. Bấy giờ họ sẽ lấy gươm rèn lưỡi cày, lấy giáo rèn lưỡi liềm. Nước nầy chẳng còn giá gươm lên nghịch cùng nước khác, người ta chẳng còn tập sự chiến tranh." (Ê-sai 2:4)

Điều đó được mô tả như thể mọi khí giới chiến tranh đều bị hủy diệt, vì đã trở nên vô dụng: Thi Thiên 46:9. "Ngài dẹp yên giặc cho đến đầu cùng đất, bẻ gãy cung và chặt giáo ra từng miếng, đốt xe nơi lửa." (Xem thêm Xa-cha-ri 9:10.) Khi ấy mọi dân tộc sẽ ở yên ổn và an toàn, không sợ kẻ thù nào. Ê-sai 32:18. "Dân ta sẽ ở trong chỗ bình an, trong nhà yên ổn, trong nơi nghỉ lặng lẽ." (Cũng xem Xa-cha-ri 8:10, 11.)

Khi ấy sự ganh ghét, ghen tương, giận dữ và trả thù sẽ bị dập tắt khắp mọi nơi; và sự bình an cùng tình yêu thương sẽ thắng thế giữa người nầy với người khác; điều nầy được mô tả một cách rất tao nhã trong Ê-sai 11:6-10. Khi ấy sẽ có sự bình an và yêu thương giữa kẻ cai trị và người bị trị. Những người cai trị sẽ yêu thương dân mình, và hết sức tìm kiếm điều tốt nhất cho họ; còn dân chúng sẽ yêu mến những người cai trị mình, vui vẻ vâng phục họ, và dâng cho họ sự tôn trọng xứng đáng. Cũng sẽ có tình yêu thương hạnh phúc giữa các mục sư và bầy chiên của họ: Ma-la-chi 4:6. "Nó sẽ làm cho lòng cha trở lại cùng con cái, lòng con cái trở lại cùng cha." Khi ấy những đức tính Cơ Đốc như nhu mì, tha thứ, nhịn nhục, hiền lành, nhân từ và yêu thương anh em sẽ nở rộ một cách nổi bật, tức những bông trái tuyệt vời của Đức Thánh Linh. Loài người, trong tính khí và tánh tình, khi ấy sẽ giống như Chiên Con của Đức Chúa Trời, tức Chúa Giê-xu đáng yêu. Thân thể sẽ được uốn nắn theo đầu.

Khi ấy cả thế giới sẽ hiệp làm một trong một xã hội đáng yêu. Mọi dân tộc, ở mọi nơi trên thế giới, mọi phía của địa cầu, khi ấy sẽ được kết chặt với nhau trong sự hòa thuận ngọt ngào. Mọi phần của Hội Thánh Đức Chúa Trời sẽ giúp đỡ và làm tiến triển sự ích lợi thuộc linh cho nhau. Khi ấy sẽ có sự thông công được duy trì giữa mọi nơi trên thế giới vì mục đích ấy; và nghệ thuật hàng hải, mà hiện nay được dùng nhiều để chiều theo lòng tham lam và kiêu ngạo của loài người, và bị những kẻ gian ác trụy lạc dùng nhiều, khi ấy sẽ được dâng cho Đức Chúa Trời, và dùng vào các mục đích thánh. (Xem Ê-sai 60:5-9.) Và khi ấy loài người sẽ dồi dào bày tỏ tình yêu thương nhau, không những bằng lời nói, mà bằng việc làm từ thiện, Ê-sai 32:5. "Kẻ dại dột sẽ chẳng được gọi là rộng rãi nữa, người gian lận sẽ chẳng được xưng là hào hiệp nữa," nhưng (câu 8) "người rộng rãi toan điều rộng rãi, và bởi sự rộng rãi mà đứng vững."

(5.) Đó sẽ là thời kỳ của sự trật tự tuyệt vời trong Hội Thánh của Đấng Christ. Sự cai trị và kỷ luật thật của Hội Thánh khi ấy sẽ được thiết lập và đem ra thực hành. Cả thế giới khi ấy sẽ như một Hội Thánh, một xã hội có trật tự, nề nếp, xinh đẹp. Và như thân thể là một, thì các chi thể sẽ cân xứng xinh đẹp với nhau. Khi ấy điều chép trong Thi Thiên 122:3 sẽ được ứng nghiệm: "Giê-ru-sa-lem được xây cất như một cái thành kết chặt nhau."

(6.) Hội Thánh của Đức Chúa Trời khi ấy sẽ xinh đẹp và vinh hiển vì những lý do nầy, phải, Hội Thánh sẽ hiện ra trong sự xinh đẹp trọn vẹn: Ê-sai 60:1. "Hãy dấy lên, và sáng lòe ra! Vì sự sáng ngươi đã đến, và sự vinh hiển Đức Giê-hô-va đã mọc lên trên ngươi." Ê-sai 61:10. "Ngài đã mặc cho ta áo cứu rỗi, và khoác cho ta áo choàng công bình, như chàng rể mới trang sức mình bằng đồ trang sức, như nàng dâu mới trang điểm mình bằng đồ châu báu." Vì những lý do nầy, Hội Thánh khi ấy sẽ là hình ảnh lớn nhất của chính thiên đàng.

(7.) Đó sẽ là thời kỳ của sự thịnh vượng tạm thời lớn nhất. Một tình trạng thuộc linh như chúng ta vừa mô tả tự nhiên có khuynh hướng đưa đến sức khỏe và tuổi thọ, và việc điều nầy sẽ thật sự xảy ra được thấy rõ qua Xa-cha-ri 8:4. "Đức Giê-hô-va vạn quân phán như vầy: Sẽ còn có những ông già bà già ở trong các đường phố Giê-ru-sa-lem, ai nấy sẽ cầm gậy trong tay, vì cớ mình già yếu." Nó cũng tự nhiên có khuynh hướng đem lại sự yên nghỉ, sự yên lặng, sự vui vẻ và sự hớn hở trong tâm trí, cùng sự giàu có và sự gia tăng lớn về con cái, như được ngụ ý trong Xa-cha-ri 8:5. "Các đường phố trong thành sẽ đầy những con trai con gái vui chơi trong đó." – Nhưng hơn nữa, sự thịnh vượng tạm thời của dân sự Đức Chúa Trời cũng sẽ được làm tiến triển bởi một phước lành lạ lùng từ trời: Ê-sai 65:21. "Họ sẽ xây nhà và ở, trồng vườn nho và ăn trái nó." Và trong Mi-chê 4:4. "Ai nấy sẽ ngồi dưới cây nho mình và cây vả mình, chẳng ai làm cho sợ hãi." Xa-cha-ri 8:12. "Vì sẽ có giống bình an; cây nho sẽ sanh trái nó, đất sẽ sanh hoa lợi, các từng trời sẽ sa móc xuống, ta sẽ làm cho kẻ sót lại của dân nầy được hưởng mọi sự đó." (Xem thêm Giê-rê-mi 31:12, 13 và A-mốt 9:13.) Phải, khi ấy họ sẽ nhận mọi thứ dấu hiệu về sự hiện diện, sự chấp nhận và ơn huệ của Đức Chúa Trời: Giê-rê-mi 33:9. "Thành nầy sẽ làm cho ta một danh vui vẻ, ngợi khen, vinh hiển trước mặt mọi dân thiên hạ; họ sẽ nghe mọi sự lành ta làm cho nó, thì sợ sệt và run rẩy về mọi phước lành và mọi sự thịnh vượng mà ta ban cho nó." Ngay cả những ngày của Sa-lô-môn cũng chỉ là hình ảnh của những ngày ấy, về sự thịnh vượng tạm thời sẽ đạt được trong đó.

(8.) Đó cũng sẽ là thời kỳ của sự vui mừng lớn lao: Ê-sai 35:10. "Những kẻ Đức Giê-hô-va đã chuộc sẽ trở về, đến Si-ôn với bài ca hát; sự hỉ lạc vô cùng sẽ ở trên đầu họ. Họ sẽ được sự vui vẻ mừng rỡ, mà sự buồn bực than vãn sẽ trốn đi." Đoạn 55:12. "Vì các ngươi sẽ đi ra vui vẻ, được đưa đi trong sự bình an. Trước mặt các ngươi, núi và đồi sẽ trổi tiếng ca hát." Đoạn 66:11. "Hầu cho các ngươi được bú và no nê bởi vú an ủi của nó; được vắt sữa và lấy làm vui thích bởi sự dư dật vinh quang của nó." Đoạn 12:3. "Vậy các ngươi sẽ vui vẻ mà múc nước nơi các suối cứu rỗi." Đó sẽ là ngày cưới vinh hiển của Hội Thánh với Đấng Christ trên đất: Khải Huyền 19:7. "Chúng ta hãy hớn hở vui mừng, tôn vinh Ngài; vì lễ cưới Chiên Con đã tới, và vợ Ngài đã sửa soạn." Câu 9. "Phước thay cho những kẻ được mời đến dự tiệc cưới Chiên Con!"

Kinh Thánh khắp nơi mô tả sự thịnh vượng nầy là lâu dài. Những khoảng nghỉ ngơi và thịnh vượng trước đây, như chúng ta đã nhận xét trước, được mô tả là ngắn ngủi; nhưng những mô tả về tình trạng nầy thì hoàn toàn khác:

"Tôi lại thấy linh hồn những kẻ đã bị chém vì sự làm chứng cho Đức Chúa Jêsus... họ được sống và trị vì với Đấng Christ một ngàn năm." (Khải Huyền 20:4)

"Ngươi đã bị bỏ và bị ghét, đến nỗi không ai đi qua giữa ngươi, ta sẽ làm cho ngươi nên sự sang trọng đời đời, sự vui mừng của nhiều đời." (Ê-sai 60:15)

Những điều nầy đủ để nói về tình trạng thịnh vượng của Hội Thánh trong phần lớn thời kỳ từ lúc vương quốc hữu hình của Sa-tan trên thế gian bị hủy diệt cho đến lúc Đấng Christ hiện ra trên mây trời để phán xét.

II. Bây giờ tôi đến nói về sự bội đạo lớn sẽ xảy ra gần cuối thời kỳ nầy, và Hội Thánh sẽ bị kẻ thù đe dọa trong một thời gian ngắn ra sao. Và điều nầy tôi sẽ trình bày dưới ba điểm.

1. Một thời gian ngắn trước khi thế gian chấm dứt, phần lớn thế gian sẽ lìa bỏ Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài. Có chép trong Khải Huyền 20:3 rằng Sa-tan sẽ bị quăng xuống vực sâu không đáy, bị nhốt lại, và bị đóng ấn trên mình để nó không còn lừa dối các dân nữa, cho đến khi một ngàn năm được trọn; và sau đó nó phải được thả ra khỏi ngục một mùa ngắn. Theo đó chúng ta được cho biết (câu 7, 8) rằng khi một ngàn năm đã mãn, Sa-tan sẽ được thả ra khỏi ngục và đi ra lừa dối các dân ở bốn phương trên đất, là Gót và Ma-gót. Điều nầy ngụ ý rằng sự bội đạo sẽ rất phổ quát. Các dân tộc ở bốn phương trên đất sẽ bị lừa dối; và số những kẻ bây giờ trở thành thù nghịch với Đấng Christ sẽ vô cùng đông, như đạo quân của Gót và Ma-gót được mô tả trong Ê-xê-chi-ên. Có chép (Khải Huyền 20:8) rằng số chúng đông như cát bờ biển, và chúng đi lên khắp bề rộng của đất, như thể chúng là một đạo quân lớn đến nỗi trải dài từ phía nầy sang phía kia của trái đất.

Như vậy sau một mùa hạnh phúc và vinh hiển, một ngày dài của ánh sáng và sự thánh khiết, của tình yêu thương và sự bình an, cùng sự vui mừng, thì sẽ lại là thời kỳ tối tăm. Sa-tan sẽ bắt đầu dựng lại sự cai trị của nó trên thế gian; và thế gian nầy sẽ lại trở thành một cảnh tối tăm và gian ác. Vực sâu không đáy sẽ được mở ra, và các quỉ sẽ lại từ đó đi lên, và một làn khói khủng khiếp sẽ bay lên làm tối tăm thế gian. Và Hội Thánh của Đấng Christ, thay vì lan rộng đến tận cùng bờ cõi thế gian như trước kia, sẽ bị thu hẹp lại trong những giới hạn chật hẹp. Thế gian loài người, sau khi được ở lâu trong tình trạng thịnh vượng lớn, bây giờ sẽ bắt đầu lạm dụng sự thịnh vượng của mình để phục vụ dục vọng và sự bại hoại. Điều nầy chúng ta học được từ Lu-ca 17:26, v.v.

2. Những kẻ bội đạo ấy sẽ chống đối Hội Thánh của Đức Chúa Trời một cách dữ dội. Hội Thánh sẽ bị đe dọa bằng một sự lật đổ đột ngột và hoàn toàn bởi chúng. Có chép rằng Sa-tan sẽ nhóm chúng lại để chiến tranh, đông như cát bờ biển; và chúng đi lên khắp bề rộng của đất, vây lấy trại quân của các thánh đồ và thành yêu dấu. Đến nỗi thành yêu dấu nầy dường như sắp bị chúng nuốt chửng: vì kẻ thù của Hội Thánh không những đe dọa Hội Thánh, mà thật sự đã nhóm lại nghịch cùng Hội Thánh, và không những thế, mà còn đã vây hãm Hội Thánh, đã vây quanh Hội Thánh mọi phía. – Tuy nhiên, trong lời tiên tri không có điều gì tỏ ra rằng Hội Thánh thật sự đã rơi vào tay chúng, như Hội Thánh đã rơi vào tay tên Antichrist, là kẻ được ban cho quyền đánh trận cùng các thánh đồ và thắng họ. Đức Chúa Trời sẽ không bao giờ để điều nầy xảy ra sau khi tên Antichrist đã bị giết, vì khi ấy ngày than khóc của Hội Thánh sẽ chấm dứt, dù bị đe dọa một cách đáng báo động bằng sự hủy diệt hoàn toàn và đột ngột.

3. Bấy giờ tình trạng sự việc sẽ kêu gọi một cách lạ lùng sự hiện ra tức thì của Đấng Christ để phán xét. Vì khi ấy thế gian sẽ đầy dẫy sự gian ác trầm trọng nhất. Vì phần lớn hơn của thế gian sẽ trở nên gian ác một cách lộ liễu và là kẻ thù công khai của Đấng Christ, và sự gian ác của chúng sẽ trầm trọng một cách khủng khiếp bởi sự bội đạo của chúng. Trước khi tên Antichrist sụp đổ, phần lớn thế gian đầy dẫy những kẻ gian ác lộ liễu. Nhưng phần lớn hơn trong số nầy là những người ngoại đạo khốn khổ, chưa bao giờ hưởng ánh sáng của Phúc Âm; và những người khác là những kẻ đã được nuôi dưỡng trong bóng tối của đạo Hồi hoặc đạo Công giáo La-mã. Nhưng những kẻ nầy đã bội đạo khỏi Hội Thánh Cơ Đốc, vương quốc hữu hình của Đấng Christ, nơi chúng đã hưởng ánh sáng lớn và những đặc ân của những thời kỳ vinh hiển, mà ánh sáng và đặc ân ấy sẽ lớn hơn vô cùng so với ánh sáng và đặc ân mà Hội Thánh của Đức Chúa Trời hiện nay đang hưởng. Sự bội đạo nầy sẽ giống nhất với sự bội đạo của các quỉ trong mọi sự bội đạo từng có trước đây: vì các quỉ đã bội đạo và trở thành kẻ thù của Đấng Christ, dù chúng đã ở trong ánh sáng của thiên đàng; và những kẻ nầy sẽ bội đạo và trở thành kẻ thù của Ngài, dù chúng đã hưởng ánh sáng và đặc ân của những thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh. Việc những kẻ như thế trở thành kẻ thù công khai và trắng trợn của Đấng Christ, và tìm cách hủy diệt Hội Thánh của Ngài, sẽ kêu gào đòi sự báo trả tức thì như đã thi hành trên các quỉ khi chúng sa ngã.

Sự gian ác của thế gian sẽ kêu gọi một cách lạ lùng sự hiện ra tức thì của Đấng Christ trong lửa hừng để báo trả chúng, vì cách chúng bày tỏ sự gian ác của mình. Điều nầy sẽ thể hiện qua việc chế nhạo và phạm thượng Đấng Christ cùng đạo thánh của Ngài; và đặc biệt, chúng sẽ chế nhạo ý niệm về sự Đấng Christ đến để phán xét, là điều mà Hội Thánh sẽ trông đợi. Vì khi ấy chắc chắn sẽ là sự ứng nghiệm lớn nhất của 2 Phi-e-rơ 3:3, 4. "Trước hết phải biết rằng, trong những ngày sau rốt, sẽ có mấy kẻ hay nhạo báng dùng lời giễu cợt, ở theo tình dục riêng của mình, đến mà nói rằng: Chớ nào lời hứa về sự Chúa đến ở đâu? Vì từ khi tổ phụ chúng ta qua đời rồi, muôn vật vẫn y nguyên như lúc bắt đầu sáng thế." Chúng sẽ không trông đợi sự Đấng Christ đến để phán xét và sẽ cười nhạo ý niệm ấy. Chúng sẽ chà đạp mọi điều như thế dưới chân, và phó mình cho dục vọng, ăn uống, đắm chìm trong những thú vui nhục dục, như thể chúng sẽ ở đây đời đời. Chúng sẽ khinh dể những lời cảnh báo mà Hội Thánh ban cho chúng về sự Đấng Christ đến để phán xét, như dân chúng của thế gian cũ đã khinh dể điều Nô-ê nói với họ về cơn lụt sắp đến, và như dân Sô-đôm đã làm khi Lót nói với họ rằng Chúa sẽ hủy diệt thành. Sự gian ác của chúng vì lý do nầy sẽ kêu thấu trời đòi Đấng Christ hiện ra trong lửa hừng để báo trả kẻ thù của Ngài; và vì chúng sẽ thi hành sự gian ác của mình trong một mưu đồ gian ác và một cuộc tấn công dữ dội nghịch cùng thành thánh của Đức Chúa Trời, nơi mà trong một thời gian dài, biết bao nhiêu đạo của Đấng Christ đã được bày tỏ.

Và số đông của kẻ gian ác là một điều khác sẽ đặc biệt kêu gọi sự đến của Đấng Christ: vì khi ấy thế gian chắc chắn sẽ đầy dẫy dân cư, sau khi đã ở lâu trong tình trạng thịnh vượng lớn như thế, mà không có những tai họa tàn phá khủng khiếp như chiến tranh, dịch lệ và những điều tương tự để làm giảm bớt chúng. Và phần lớn của thế gian nầy, vốn sẽ đông dân như thế, sẽ là những kẻ gian ác khinh dể, bội đạo khỏi Đức Chúa Trời. Chắc chắn khi ấy thế gian sẽ đầy dẫy sự gian ác hơn bao giờ hết từ khi sáng thế. Và nếu sự gian ác của thế gian cũ, khi loài người bắt đầu gia tăng trên đất, đã kêu gọi sự hủy diệt thế gian bằng cơn lụt nước, thì sự gian ác nầy cũng sẽ kêu gọi sự hủy diệt nó bằng cơn lụt lửa.

Lại nữa, hoàn cảnh của Hội Thánh trong ngày ấy cũng sẽ kêu gọi một cách nổi bật sự hiện ra tức thì của Đấng Christ, vì họ sẽ bị những kẻ thù phạm thượng, giết người vây quanh, sắp bị chúng nuốt chửng. Và đó sẽ là thời kỳ vô cùng khốn khổ đối với Hội Thánh, ngoại trừ sự an ủi họ sẽ có trong hy vọng được Đức Chúa Trời giải cứu: vì mọi sự giúp đỡ khác dường như đều thất bại. Tình thế sẽ đến chỗ cực kỳ nguy ngập, và sẽ có nhu cầu cấp bách rằng Đấng Christ phải đến để giải cứu họ. Và dù Hội Thánh bị đe dọa một cách nổi bật như thế, nhưng sự Quan Phòng sẽ xếp đặt đến nỗi Hội Thánh sẽ được bảo toàn cho đến khi Đấng Christ hiện ra trong sự hiện diện trực tiếp của Ngài, đến trong sự vinh hiển của Cha Ngài cùng mọi thiên sứ thánh của Ngài. Và khi ấy sẽ đến thời kỳ mọi kẻ được chọn đều được nhóm lại. Công việc cải đạo đã được tiến hành từ đầu Hội Thánh sau sự sa ngã qua mọi thời đại ấy sẽ không còn được tiến hành nữa. Sẽ chẳng còn một linh hồn nào được cải đạo nữa. Mỗi một trong số hàng triệu người mà tên đã được ghi trong sách sự sống từ trước khi sáng thế đều sẽ được đem vào; không một linh hồn nào bị mất. Và thân thể huyền nhiệm của Đấng Christ, vốn đã lớn lên từ khi mới bắt đầu trong những ngày của A-đam, sẽ được trọn vẹn về số lượng các phần, có đủ mọi chi thể của nó. Về mặt nầy, công việc cứu chuộc bây giờ sẽ được hoàn tất. Và bây giờ mục đích mà các phương tiện của ân điển đã được lập nên sẽ đạt được. – Mọi hiệu quả đã định đều sẽ được thành tựu.

PHẦN 9

SỰ PHÁN XÉT CHUNG.

NHƯ VẬY tôi đã cho thấy sự thành công của sự cứu chuộc của Đấng Christ đã được hoàn thành ra sao trong suốt thời gian Hội Thánh Cơ Đốc tồn tại dưới các phương tiện của ân điển. Chúng ta đã thấy những cuộc cách mạng lớn nào đã xảy ra và sẽ xảy ra trong khoảng thời gian nầy, những bánh xe lớn của sự Quan Phòng đã quay vòng ra sao để hoàn thành loại thành công của sự mua chuộc của Đấng Christ, tức sự ban ân điển cho kẻ được chọn. Trong việc theo đuổi đề tài, chúng ta đã đến thời điểm mà mọi bánh xe đã quay trọn vòng, đường lối sự việc trong trạng thái nầy của nó đã xong, và mọi sự đã chín muồi cho sự Đấng Christ đến để phán xét.

Sự thành công của sự mua chuộc của Đấng Christ có hai loại, gồm ân điển hoặc vinh hiển. Sự thành công gồm loại trước được thấy trong những công việc của Đức Chúa Trời được làm ra trong những thời đại mà Hội Thánh còn tồn tại dưới các phương tiện của ân điển; và sự thành công gồm loại sau sẽ chủ yếu được hoàn thành trong ngày phán xét. – Đã cho thấy sự thành công loại trước đã được hoàn thành ra sao, bây giờ tôi đến với loại sau; tức loại thành công được hoàn thành trong sự ban vinh hiển cho Hội Thánh trong ngày phán xét. – Và ở đây tôi muốn đề cập hai ba điều chung về loại thành công nầy của sự mua chuộc của Đấng Christ.

1. Sự thành công của sự mua chuộc của Đấng Christ lớn lao dường nào, chủ yếu hiện ra trong chính điều nầy. Sự thành công của sự mua chuộc của Đấng Christ tóm lại gồm sự cứu rỗi của kẻ được chọn. Nhưng sự ban vinh hiển nầy được gọi một cách nổi bật là sự cứu rỗi của họ: Hê-bơ-rơ 9:28. "Ngài lại sẽ hiện ra lần thứ hai, không phải để cất tội lỗi đi nữa, nhưng để ban sự cứu rỗi cho kẻ chờ đợi Ngài." Cũng vậy nó được gọi là sự cứu chuộc, vì đó chính là điều mà sự cứu chuộc của Hội Thánh gồm có một cách nổi bật. Như trong Ê-phê-sô 4:30. "Được ấn chứng đến ngày cứu chuộc;" và Lu-ca 21:28 và Ê-phê-sô 1:14. "Sự cứu chuộc của cơ nghiệp đã mua."

2. Mọi điều đi trước điều nầy, trong khi Hội Thánh còn dưới các phương tiện của ân điển, chỉ là để dọn đường cho sự thành công sẽ được hoàn thành trong sự ban vinh hiển. Các phương tiện của ân điển, và chính ân điển của Đức Chúa Trời, được ban cho kẻ được chọn để làm cho họ xứng hiệp với vinh hiển.

3. Mọi điều vinh hiển đã được làm nên cho Hội Thánh trong khi còn dưới các phương tiện của ân điển, chỉ là hình ảnh và bóng của điều nầy. Những điều vinh hiển đã được hoàn thành cho Hội Thánh trong những ngày của Constantine Đại Đế cũng vậy, và mọi vinh hiển sẽ tiếp theo sự sụp đổ của tên Antichrist cũng vậy. Dù lớn lao đến đâu, tất cả chỉ là bóng của điều sẽ được ban trong ngày phán xét. Nhưng tôi vội đi vào chi tiết hơn để cho thấy loại thành công nầy sẽ được hoàn thành ra sao.

I. Đấng Christ sẽ hiện ra trong sự vinh hiển của Cha Ngài, cùng mọi thiên sứ thánh của Ngài, đến trên mây trời. Khi thế gian đang đắm chìm trong sự gian ác của chúng, và vây quanh thành thánh, sắp hủy diệt nó, thì Đấng Cứu Chuộc vinh hiển sẽ hiện ra. Đấng mà qua Ngài sự cứu chuộc nầy đã luôn được tiến hành, sẽ hiện ra trước mắt thế gian, ánh sáng vinh hiển của Ngài sẽ bừng lên, cả thế gian sẽ lập tức được báo tin, và chúng sẽ ngước mắt lên mà xem cảnh tượng lạ lùng nầy. Mọi mắt sẽ thấy Ngài (Khải Huyền 1:7). Đấng Christ sẽ hiện ra đến trong bản tánh loài người của Ngài, trong chính thân thể ấy (nay đã được vinh hiển) vốn đã được sinh ra trong chuồng chiên, đặt trong máng cỏ, sau đó đã bị đối xử tàn nhẫn và đóng đinh trên thập tự giá.

Loài người bây giờ sẽ ngước mắt lên, và thấy Ngài đến trong sự uy nghi và vinh hiển mà hiện nay chúng ta hoàn toàn không thể tưởng tượng nổi. Sự vinh hiển của mặt trời giữa bầu trời trong sáng cũng chỉ là tối tăm so với nó, và mọi thiên sứ và thiên sứ trưởng vinh hiển sẽ theo hầu Ngài: hàng ngàn hàng ngàn hầu việc Ngài, và muôn lần muôn vây quanh Ngài. – Đấng ấy khi ấy sẽ hiện ra khác hẳn với Đấng đã hiện ra trong lần đến đầu tiên, khi Ngài như cái rễ ra từ đất khô, một người nghèo khổ, bị khinh dể, bị hoạn nạn! Sự hiện ra của Ngài bây giờ, giữa những thiên sứ vinh hiển, các quyền cai trị và các thế lực trên các nơi trên trời, theo hầu Ngài như những đầy tớ thường trực, khác hẳn với khi Ngài ở giữa một vòng lính, mặc áo nhạo báng và đội mão gai, bị vả, bị nhổ vào mặt, hay bị treo trên thập tự giá giữa hai tên trộm cướp, với đám đông kẻ thù của Ngài đắc thắng trên Ngài!

Đây sẽ là một cảnh tượng hoàn toàn bất ngờ đối với thế gian gian ác: nó sẽ đến như tiếng kêu lúc nửa đêm: chúng sẽ bị bắt giữa sự gian ác của mình, và nó sẽ làm cho chúng kinh hãi khủng khiếp. Nó sẽ lập tức phá tan những cuộc vui chơi của chúng, sự ăn uống và chè chén của chúng. Nó sẽ chấm dứt nhanh chóng mưu đồ của đạo quân lớn khi ấy đang vây trại quân của các thánh đồ: nó sẽ làm cho chúng buông vũ khí khỏi tay. Thế gian, khi ấy sẽ rất đông dân, phần lớn là những kẻ gian ác, khi ấy sẽ đầy dẫy tiếng kêu la và khóc lóc vinh hiển; vì mọi chi họ trên đất sẽ than khóc vì cớ Ngài (Khải Huyền 1:7). Và chúng sẽ trốn ở đâu? Cảnh tượng uy nghi đáng sợ ấy sẽ làm cho chúng khiếp đảm dường nào khi bị bắt giữa sự gian ác của mình! Khi ấy chúng sẽ thấy Ngài là ai, Ngài là Đấng như thế nào, là Đấng mà chúng đã chế nhạo và nhạo báng, và Hội Thánh của Ngài là Hội Thánh mà chúng đã tìm cách lật đổ. Cảnh tượng nầy sẽ đổi giọng của chúng. Tiếng cười và tiếng hát của chúng, trong khi chúng đang cưới gả, và tiếng chế nhạo của chúng, sẽ đổi thành tiếng kêu la gớm ghiếc như địa ngục. Nét mặt của chúng sẽ đổi từ vẻ vui nhục dục, kiêu ngạo và khinh dể dân sự của Đức Chúa Trời; chúng sẽ mang vẻ kinh hãi tái mét và sửng sốt; và sự run rẩy cùng nghiến răng sẽ chụp lấy chúng.

Nhưng đối với các thánh đồ, đó sẽ là một cảnh tượng vui mừng và vinh hiển nhất đối với họ: vì cảnh tượng nầy sẽ lập tức giải cứu họ khỏi mọi sự sợ hãi kẻ thù, là những kẻ trước đó đang vây quanh họ, sắp nuốt chửng họ. Sự giải cứu sẽ đến trong lúc nguy ngập của họ: vị tướng vinh hiển của sự cứu rỗi của họ sẽ hiện ra vì họ, vào lúc không còn sự giúp đỡ nào khác hiện ra. Khi ấy họ sẽ ngước đầu lên, và sự cứu chuộc của họ gần tới (Lu-ca 21:28). Đấng Christ sẽ hiện ra với sự uy nghi vô hạn, nhưng đồng thời họ sẽ thấy tình yêu thương vô hạn trên nét mặt Ngài. Và như vậy được thấy Đấng Cứu Chuộc của mình đến trên mây trời sẽ làm cho lòng họ đầy dẫy sự vui mừng. Nét mặt của họ cũng sẽ đổi, không như nét mặt của kẻ gian ác, mà từ buồn rầu đổi thành vui mừng và đắc thắng lạ thường. Và bây giờ công việc cứu chuộc sẽ được hoàn tất theo một nghĩa khác, tức là cả Hội Thánh sẽ được hoàn toàn và đời đời giải thoát khỏi mọi sự bắt bớ và quấy nhiễu từ những kẻ gian ác và các quỉ.

II. Tiếng kèn chót sẽ thổi lên, kẻ chết sẽ sống lại, và kẻ sống sẽ biến hóa. Đức Chúa Trời đã sai các thiên sứ Ngài với tiếng kèn lớn để nhóm kẻ được chọn của Ngài từ bốn góc đất theo nghĩa huyền nhiệm, trước sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem; tức Ngài đã sai các sứ đồ và những người khác đi giảng Phúc Âm khắp thế gian. Và như vậy theo nghĩa huyền nhiệm, tiếng kèn lớn đã được thổi lên lúc khởi đầu những thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh. Nhưng bây giờ tiếng kèn lớn được thổi lên theo nghĩa đen hơn, với âm thanh hùng mạnh làm rúng động đất. Sẽ có một hiệu lệnh lớn được ban ra bằng một âm thanh hùng mạnh, được gọi là tiếng của thiên sứ trưởng, vì là thiên sứ có sức mạnh lớn nhất,

"Vì sẽ có tiếng kêu lớn và tiếng của thiên sứ lớn cùng tiếng kèn của Đức Chúa Trời, thì chính mình Chúa ở trên trời giáng xuống." (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16)

Theo tiếng kèn lớn, kẻ chết sẽ sống lại khắp mọi nơi. Bây giờ số kẻ chết rất lớn. Sự chết đã chặt hạ biết bao nhiêu người từ khi thế gian đứng vững. Nhưng khi ấy số ấy sẽ còn lớn hơn nhiều, thế gian sẽ đứng vững lâu hơn, và trong phần lớn thời gian còn lại chắc chắn nó sẽ đông dân hơn bao giờ hết. Tất cả những người ấy bây giờ sẽ sống lại từ kẻ chết. Các mồ mả sẽ mở ra ở mọi nơi trên thế giới, và biển sẽ trả lại vô số kẻ chết ở trong nó (Khải Huyền 20:13).

Và bây giờ mọi cư dân từng ở trên mặt đất sẽ cùng hiện ra trên đất một lúc. Trong số đó sẽ có A-đam và Ê-va, tổ phụ đầu tiên của loài người, A-bên, Sết và Mê-tu-sê-la, cùng mọi thánh đồ đương thời với họ; Nô-ê và Áp-ra-ham, Y-sác và Gia-cốp, các đấng tiên tri của Y-sơ-ra-ên và các thánh xưng đạo. Trong số đó sẽ hiện ra mọi sứ đồ thánh của Chúa Giê-xu Christ, và mọi thánh đồ đương thời với họ; mọi thánh tử đạo đã ngã xuống dưới những cuộc bắt bớ dữ dội. Ở đó sẽ thấy mọi người thuộc về Hội Thánh trong tình trạng đồng vắng của nó, trong những thời kỳ tối tăm của tên Antichrist, và mọi người đã chịu khổ dưới sự tàn ác bắt bớ của nó, cùng mọi thánh đồ của thời quá khứ và hiện tại, và những người sẽ có cho đến cuối thế gian. – Bây giờ mọi kẻ thù của Hội Thánh trong mọi thời đại cũng sẽ hiện ra nữa, cùng những người ngoại đạo gian ác, người Giu-đa, người theo đạo Hồi và người Công giáo La-mã. Những kẻ có tội đủ loại, những kẻ giả hình đạo mạo, những kẻ trụy lạc phạm tục, những kẻ dị giáo, những kẻ vô thần, và mọi kẻ bắt bớ tàn ác, cùng mọi kẻ đã chết trong tội lỗi, sẽ nhóm lại với nhau.

Và đồng thời với lúc kẻ chết sống lại, kẻ sống sẽ biến hóa. Thân thể của những kẻ gian ác khi ấy còn sống sẽ bị biến đổi để thích hợp với sự tra tấn đời đời, và thân thể của mọi thánh đồ còn sống sẽ được biến hóa để giống như thân thể vinh hiển của Đấng Christ, 1 Cô-rinh-tô 15:51, 52, 53. Thân thể của các thánh đồ sẽ được biến đổi để khiến họ đời đời không còn biết đau đớn, hoạn nạn hay khó chịu, và mọi sự nặng nề u ám cùng mọi sự xấu xí mà thân thể họ trước kia có sẽ bị cởi bỏ, và họ sẽ mặc lấy sức mạnh và sự xinh đẹp, sự nhanh nhẹn và vinh hiển không hư nát, không phai tàn. Và trong vinh hiển như thế thân thể của mọi thánh đồ đã sống lại sẽ hiện ra.

Và bây giờ công việc cứu chuộc sẽ được hoàn tất theo một nghĩa khác, tức là mọi kẻ được chọn bây giờ sẽ thật sự được cứu chuộc cả linh hồn lẫn thân thể. Trước đây, công việc cứu chuộc, về sự thành công thật sự của nó, còn chưa trọn; vì chỉ có linh hồn của những kẻ được chuộc thật sự được cứu và được vinh hiển, trừ một vài trường hợp: nhưng bây giờ mọi thân thể của các thánh đồ sẽ được cứu và được vinh hiển cùng nhau; mọi kẻ được chọn sẽ được vinh hiển trong cả con người trọn vẹn, linh hồn và thân thể hiệp một.

III. Bây giờ các thánh đồ sẽ được cất lên trong đám mây để gặp Chúa trên không trung, và mọi kẻ gian ác cùng các quỉ sẽ bị dẫn ra trước tòa phán xét. Khi các thánh đồ đã chết sống lại, thì cả Hội Thánh, gồm mọi kẻ được chọn qua mọi thời đại, sẽ đứng chung với nhau trên đất, ít nhất là mọi người trừ vài người mà thân thể đã được vinh hiển trước, và khi ấy họ sẽ cùng bay lên như có cánh để gặp Đấng Christ. Dường như Đấng Christ, khi Ngài đến để phán xét, sẽ không đến sát mặt đất, mà ngai Ngài sẽ được đặt trong vùng không khí, từ đó Ngài có thể được mọi đám đông lớn nhóm lại trước mặt Ngài trông thấy. Vì vậy các thánh đồ sẽ bay lên đến Đấng Cứu Chúa của họ. Như vậy sứ đồ cho chúng ta biết rằng khi kẻ chết trong Đấng Christ sống lại, và kẻ sống biến hóa, thì những kẻ sống mà còn ở lại sẽ cùng nhau được cất lên với họ, để gặp Chúa trên không trung, và như vậy chúng ta sẽ ở cùng Chúa luôn luôn, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16, 17. Ôi, cảnh tượng lạ lùng dường nào khi mọi hàng triệu thánh đồ cùng bay lên như thế!

Khi ấy công việc cứu chuộc sẽ được hoàn tất theo một nghĩa khác: khi ấy cả Hội Thánh sẽ được hoàn toàn và đời đời giải thoát khỏi thế gian gian ác hiện tại nầy, sẽ vĩnh biệt trái đất nầy, nơi họ đã là khách lạ, và nơi phần lớn đã là cảnh hoạn nạn và buồn rầu: nơi ma quỉ đã cai trị như chúa, và đã quấy nhiễu họ nhiều, và nơi đã là cảnh gian ác và gớm ghiếc, nơi Đấng Christ, Chúa của họ, đã bị đối xử tàn nhẫn; và nơi họ đã bị ghét, bị sỉ nhục và bị bắt bớ. Họ sẽ lìa bỏ nó, và sẽ không bao giờ đặt chân lên nó nữa. Và sẽ có một sự phân rẽ đời đời giữa họ và những kẻ gian ác. Trước đây, họ bị trộn lẫn với nhau, và trong nhiều trường hợp không thể xác định tính cách của họ; nhưng bây giờ mọi sự sẽ trở nên rõ ràng; cả thánh đồ lẫn kẻ có tội sẽ hiện ra trong tính cách và hình dạng thật của mình. – Khi ấy cả Hội Thánh sẽ được thấy bay lên phía bên hữu của Đấng Christ. Ôi, một đám mây lớn dường nào ở đó!

Và khi ấy công việc cứu chuộc cũng sẽ được hoàn tất theo một nghĩa khác, tức là khi ấy Hội Thánh sẽ được nhóm lại với nhau. Trước đây họ đều thuộc về một xã hội, nhưng vẫn bị phân cách nhiều về nơi cư trú. Một số ở trên trời, một số ở dưới đất, và những người ở dưới đất bị phân cách, nhiều người bởi những đại dương rộng và những lục địa mênh mông. Nhưng bây giờ họ sẽ được nhóm lại với nhau, không bao giờ bị phân cách nữa. Và không những mọi chi thể của Hội Thánh bây giờ sẽ được nhóm lại với nhau, mà mọi người sẽ được nhóm lại cùng Đầu của mình, vào sự hiện diện vinh hiển trực tiếp của Ngài, không bao giờ lìa khỏi Ngài nữa.

Đồng thời, mọi kẻ gian ác và các quỉ sẽ bị dẫn đến trước tòa phán xét của Đấng Christ. Những kẻ nầy sẽ được nhóm lại phía bên tả của Đấng Christ, và dường như chúng sẽ vẫn còn ở trên đất, chứ không được cất lên trên không trung như các thánh đồ. Ma quỉ, con rắn xưa, bây giờ sẽ bị lôi lên khỏi địa ngục. Nó, kẻ đầu tiên đã gây ra sự sa ngã và khốn khổ của loài người; và đã luôn chống lại sự cứu chuộc của họ, luôn tỏ ra là kẻ thù không đội trời chung của Đấng Cứu Chuộc – sẽ không bao giờ còn liên quan gì đến Hội Thánh của Đức Chúa Trời, cũng không được phép quấy nhiễu hay làm khổ bất kỳ chi thể nào của Hội Thánh đời đời. Thay vào đó, bây giờ nó phải bị phán xét và nhận lấy theo việc làm của nó. Bây giờ đã đến thời kỳ mà nó luôn khiếp sợ, thời kỳ nó phải bị phán xét và nhận hình phạt đầy đủ. Nó, kẻ bởi sự cám dỗ đã độc ác gây ra sự đóng đinh Đấng Christ, và đã đắc thắng như thể đã thắng trận, chính nó sẽ thấy hậu quả của sự chết mà nó đã gây ra. Bây giờ nó phải đứng trước chính Chúa Giê-xu ấy, để bị phán xét, bị định tội và bị hủy diệt đời đời bởi Ngài. Nếu Sa-tan, chúa tể của địa ngục, run rẩy khi nghĩ đến điều ấy hàng ngàn năm trước, thì nó sẽ run rẩy dường nào, kiêu ngạo và cứng cỏi đến đâu, khi đến đứng trước tòa án của Đấng Christ!

Khi ấy nó cũng sẽ đứng trước tòa án của các thánh đồ, là những người mà nó đã ghét, đã làm khổ và quấy nhiễu: vì các thánh đồ sẽ phán xét nó cùng với Đấng Christ: 1 Cô-rinh-tô 6:3. "Anh em há chẳng biết chúng ta sẽ đoán xét các thiên sứ sao?" Bây giờ nó sẽ như bị giày đạp dưới chân Hội Thánh, theo Rô-ma 16:20. Sa-tan, khi lần đầu cám dỗ tổ phụ chúng ta phạm tội, đã dối trá nói với họ rằng họ sẽ như các thần: nhưng nó ít ngờ rằng họ sẽ thật sự như các thần đến nỗi được ngồi cùng Đức Chúa Trời để phán xét nó. Nó càng ít ngờ rằng một Đấng có bản tánh như bản tánh mà nó đã cám dỗ, một Đấng trong dòng dõi của chính những người mà nó đã cám dỗ, sẽ thật sự được hiệp một với Đức Chúa Trời; rằng với tư cách là Đức Chúa Trời, Ngài sẽ phán xét thế gian, và chính nó phải đứng run rẩy và sửng sốt trước tòa phán xét của Ngài. Nhưng như vậy mọi quỉ trong địa ngục, là những kẻ đã chống lại Đấng Christ và vương quốc của Ngài, bây giờ cuối cùng sẽ đứng trong sự sửng sốt và kinh hãi tột cùng trước Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài, là những Đấng sẽ hiện ra để định tội chúng.

Bây giờ mọi kẻ thù khác của Đấng Christ cũng sẽ bị dẫn ra hiện ra trước mặt Ngài. Bây giờ những thầy thông giáo và người Pha-ri-si kiêu ngạo, là những kẻ đã ganh ghét Đấng Christ một cách độc ác khi Ngài còn ở trong trạng thái hạ mình, và đã bắt bớ Ngài đến chết, sẽ bị bắt phải đến. Bây giờ những kẻ mà trước tòa án của chúng Đấng Christ đã từng đứng như một tên phạm tội – và những kẻ đã nhạo báng Ngài, vả Ngài, nhổ vào mặt Ngài – sẽ thấy Đấng Christ trong sự vinh hiển đáng sợ của Ngài, như đã được báo trước trong Ma-thi-ơ 26:64. Khi ấy Đấng Christ đã đứng trước tòa án của chúng; nhưng bây giờ đến lượt chúng đứng trước tòa phán xét của Ngài với sự kinh hãi và sửng sốt không thể tưởng tượng, với nét mặt tái mét, chân tay run rẩy, răng đánh lập cập, và đầu gối đập vào nhau.

Bây giờ mọi kẻ thù và kẻ bắt bớ tàn ác của Hội Thánh trong mọi thời đại cũng sẽ cùng hiện ra. Pha-ra-ôn và người Ê-díp-tô, An-ti-ô-chu Ê-pi-pha-nê, những thầy thông giáo và người Pha-ri-si độc ác, các hoàng đế ngoại đạo bắt bớ, Giu-li-an kẻ bội đạo, các giáo hoàng và người Công giáo La-mã bắt bớ tàn bạo, Gót và Ma-gót, tất cả sẽ cùng hiện ra trước tòa phán xét của Đấng Christ. Chúng và các thánh đồ trong mọi thời đại đã bị chúng bắt bớ sẽ cùng hiện ra, và bây giờ phải đối mặt nhau trước mặt Đấng Phán Xét lớn. Và bây giờ các thánh đồ trên ngai vinh hiển của mình sẽ được làm quan án của những vua và quan cai trị bất công, là những kẻ trước kia đã phán xét và định tội họ, và bắt họ chịu chết một cách tàn ác. Bây giờ những kẻ bắt bớ ấy sẽ thấy vinh hiển mà những người chúng trước kia đã khinh dể và đối xử tàn ác một cách độc ác nay đã đạt tới. Mọi sự sẽ thay đổi một cách lạ lùng dường nào; bây giờ mọi sự sẽ trở lại đúng chỗ.

IV. Sự công bình của Hội Thánh sẽ được bày tỏ, và mọi sự gian ác của kẻ thù họ sẽ bị phơi bày ra ánh sáng. Những thánh đồ đã là đối tượng của sự ghét bỏ, sỉ nhục và khinh dể trên thế gian; bị kẻ bắt bớ chửi rủa và định tội vô cớ, bây giờ sẽ được minh oan hoàn toàn. Họ bây giờ sẽ hiện ra mặc chiếc áo vinh hiển của sự công bình của Đấng Christ. Trước mặt thế gian sẽ rõ ràng nhất rằng sự công bình của Đấng Christ là của họ, và họ sẽ sáng chói một cách vinh hiển trong đó. Khi ấy sự thánh khiết vốn có của họ sẽ được bày tỏ, và mọi việc lành của họ sẽ được đem ra ánh sáng. Những điều tốt lành họ đã làm trong nơi kín nhiệm bây giờ sẽ được bày tỏ công khai. Những thánh đồ của Đức Chúa Trời, là những người đã bị đối xử như rác rến và cặn bã của đất, như không đáng sống, như tệ hơn thú vật hay ma quỉ, bây giờ sẽ hiện ra là những người tốt nhất trên đất. Bây giờ Đức Chúa Trời sẽ đem sự công bình của họ ra như ánh sáng, và sự phán xét của họ như giữa trưa. Và bây giờ sẽ thấy rõ ai thật sự là những kẻ gian ác không đáng sống, khi mọi sự gian ác của kẻ thù Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài, sự kiêu ngạo, sự ganh ghét, sự tàn ác, sự ghét bỏ đạo thật của chúng, sẽ được trình bày trong mọi hành động gớm ghiếc của nó, với màu sắc đúng của nó.

Và bây giờ những người công bình có thể được nghe trước mặt Đấng Phán Xét lớn nầy, là những người không thể được nghe trước những quan án bất công kia. Bây giờ họ sẽ trình bày vụ kiện của mình, và đứng lên trong sự phán xét nghịch cùng những kẻ bắt bớ mình, và sẽ tuyên bố chúng đã đối xử với họ ra sao. Và bây giờ mọi sự gian ác của kẻ gian ác sẽ bị đem ra ánh sáng, tức mọi sự gian ác của chúng, và chính lòng chúng sẽ được mở ra cho thấy, và như bị lộn trái ra, trước ánh sáng chói lọi của ngày lớn ấy. Những điều đã được nói bên tai, trong phòng kín, và làm trong bóng tối, sẽ được bày tỏ trong ánh sáng, và rao ra trước mặt các thiên sứ và loài người.

V. Bản án sẽ được tuyên trên người công bình và kẻ gian ác. Đấng Christ, Đấng Phán Xét vinh hiển, sẽ tuyên bản án phước hạnh ấy trên Hội Thánh ở bên hữu Ngài: "Hỡi những kẻ được Cha ta ban phước, hãy đến mà nhận lấy nước thiên đàng đã sắm sẵn cho các ngươi từ khi dựng nên trời đất." Bản án nầy sẽ được tuyên với tình yêu thương vô hạn, và tiếng ấy sẽ làm cho mọi lòng tràn đầy sự vui mừng. Như vậy Đấng Christ sẽ tuyên một bản án xưng công chính trên hàng triệu người, là những người trước kia đã bị các quan cai trị bắt bớ tuyên bản án định tội. Ngài sẽ tôn trọng những người trước kia đã bị khinh dể: Ngài sẽ nhận họ là của Ngài, và sẽ đội mão vinh hiển trên đầu họ trước mặt thế gian, và khi ấy họ sẽ sáng chói như mặt trời cùng Chúa Giê-xu Christ trong vinh hiển và vui mừng, trước mắt mọi kẻ thù của họ.

Và khi ấy bản án định tội sẽ được tuyên trên kẻ gian ác: "Hỡi kẻ bị rủa, hãy lui ra khỏi ta; đi vào lửa đời đời đã sắm sẵn cho ma quỉ và những quỉ sứ nó." Như vậy kẻ thù của Hội Thánh sẽ bị định tội, và trong bản án định tội nầy, các thánh tử đạo đã chịu khổ bởi chúng sẽ đồng tình. Khi những lời của bản án nầy được tuyên ra, chúng sẽ đánh vào mọi lòng của những kẻ ở bên tả với sự kinh hãi và sửng sốt không thể tưởng tượng. Mỗi âm tiết của nó sẽ khủng khiếp hơn một tia chớp xuyên qua lòng chúng. Ôi, tiếng kêu la khủng khiếp, tiếng rên la, nghiến răng, nét mặt méo mó, vẻ mặt gớm ghiếc, hành động gớm ghiếc và tiếng nói gớm ghiếc sẽ thấy khắp ngai lớn ấy dường nào!

VI. Sau đó, Đấng Christ cùng hết thảy các thánh đồ của Ngài, và hết thảy các thiên sứ thánh hầu việc họ, sẽ rời khỏi thế gian hạ giới nầy, và thăng lên đến các tầng trời cao nhất. Đấng Christ sẽ thăng lên trong vinh hiển lớn lao như khi Ngài giáng xuống, và về một vài phương diện còn lớn lao hơn: vì giờ đây Ngài sẽ thăng lên cùng với Hội Thánh được tuyển chọn của Ngài, được vinh hiển cả thân thể lẫn linh hồn. Lần thăng thiên đầu tiên của Đấng Christ lên trời, ngay sau khi chính Ngài sống lại, đã rất vinh hiển. Nhưng lần thăng thiên thứ hai nầy, cùng với thân thể thuộc linh của Ngài, tức toàn thể Hội Thánh của Ngài, sẽ còn vinh hiển hơn nhiều. Hội Thánh đã được cứu chuộc sẽ cùng thăng lên với Ngài một cách vui mừng và đắc thắng nhất: và hết thảy kẻ thù cùng những kẻ bắt bớ họ, là những kẻ sẽ bị bỏ lại để bị thiêu hủy, sẽ nhìn thấy cảnh tượng ấy, và nghe tiếng hát của họ. – Và như vậy Hội Thánh của Đấng Christ sẽ vĩnh viễn rời khỏi thế gian bị rủa sả nầy, để đi vào các tầng trời cao nhất, thiên đàng của Đức Chúa Trời, vương quốc đã được sắm sẵn cho họ từ khi sáng thế.

VII. Khi họ đã đi rồi, thế gian nầy sẽ bị châm lửa, và biến thành một lò lửa lớn, trong đó hết thảy kẻ thù của Đấng Christ và Hội Thánh Ngài sẽ bị hành hạ đời đời không cùng. Điều nầy được tỏ rõ trong 2 Phi-e-rơ 3:7.

“Nhưng các tầng trời và đất hiện có đây, bởi cùng một lời ấy, được giữ lại để chờ lửa, dành cho ngày đoán xét và sự hư mất của những kẻ không tin kính.”

Khi Đấng Christ và Hội Thánh Ngài đã thăng lên, rời xa khỏi thế gian nầy – đoàn người khốn khổ của kẻ ác bị bỏ lại phía sau, để chịu án phạt thi hành ngay tại nơi đây – thì toàn thể thế gian hạ giới nầy sẽ bị châm lửa, hoặc từ trên trời giáng xuống, hoặc bởi lửa bùng lên từ lòng đất, hoặc cả hai, cũng như nước đã đến trong thời kỳ lụt lớn. Dù thế nào, thế gian hạ giới nầy sẽ bị châm lửa khắp cả. Lửa vừa bén đến chúng, chúng thấy không còn đường nào thoát được, thì kẻ ác sẽ kinh khiếp biết bao! Sẽ có biết bao tiếng gào thét và kêu khóc giữa hàng triệu triệu người, khi chúng bắt đầu bước vào lò lửa lớn nầy, khi toàn thể thế gian trở thành một lò lửa với sức nóng dữ dội và cuồng nộ nhất! Đến nỗi sứ đồ Phi-e-rơ nói (2 Phi-e-rơ 3:10, 12) rằng “các tầng trời sẽ qua đi với tiếng động lớn, các thể chất sẽ tan chảy bởi sức nóng dữ dội, đất và mọi công việc trên đất đều sẽ bị thiêu đốt; các tầng trời bị lửa đốt cháy sẽ tan ra, và các thể chất sẽ chảy tan bởi sức nóng dữ dội.” Và sức nóng sẽ dữ dội đến nỗi nó thiêu đốt mặt đất cho đến tận trung tâm; điều nầy dường như chính là ý nghĩa của câu,

“Vì lửa đã nổi lên trong cơn giận Ta, sẽ cháy đến âm phủ sâu thẳm, thiêu nuốt đất và hoa lợi của đất, đốt cháy nền các núi.” (Phục truyền luật lệ ký 32:22.)

Và tại nơi đây, hết thảy những kẻ bắt bớ Hội Thánh của Đức Chúa Trời sẽ cháy trong lửa đời đời, là những kẻ trước kia đã thiêu sống các thánh đồ trên giàn hỏa; và chúng sẽ chịu những cực hình vượt xa mọi điều mà trí xảo quyệt và lòng độc ác tột cùng của chúng đã có thể giáng trên các thánh đồ. Và tại nơi đây, thân thể của hết thảy kẻ ác sẽ cháy, và bị hành hạ cho đến đời đời, mà chẳng bao giờ bị thiêu rụi; và cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời sẽ đổ xuống trên linh hồn chúng. Dù linh hồn của kẻ ác trong địa ngục hiện nay đang chịu hình phạt kinh khiếp, nhưng hình phạt của chúng sẽ còn tăng lên trong ngày Phán Xét, đến nỗi những gì chúng đã chịu trước kia, so sánh với điều nầy, chẳng khác nào sự giam giữ so với sự hành hình tiếp theo sau đó. Và bấy giờ ma quỷ, con rắn xưa, sẽ nhận lấy hình phạt trọn vẹn của nó; bấy giờ điều mà trước kia nó run sợ sẽ giáng xuống nó cách trọn vẹn. Thế gian nầy, nơi trước kia vốn là vương quốc của nó, nơi nó tự xưng mình là Đức Chúa Trời, giờ đây sẽ trở thành nơi nó chịu hình phạt trọn vẹn, sự hành hạ đời đời không cùng. – Và trong điều nầy, một mục đích của công cuộc cứu chuộc, tức là đặt kẻ thù của Đấng Christ dưới chân Ngài, sẽ được hoàn thành cách trọn vẹn. Kẻ thù của Ngài giờ đây sẽ bị làm bệ chân Ngài, ở mức độ trọn vẹn nhất. Bấy giờ sẽ là sự ứng nghiệm trọn vẹn nhất của Sáng thế ký 3:15: “Dòng dõi người nữ sẽ giày đạp đầu ngươi.”

VIII. Cùng lúc ấy, toàn thể Hội Thánh sẽ cùng Đấng Christ, Chúa vinh hiển của mình, bước vào các tầng trời cao nhất, và tại đó bước vào trạng thái phước hạnh và vinh hiển cao nhất, đời đời. Trong khi thế gian hạ giới mà họ đã bỏ lại dưới chân mình đang bị lửa báo thù của Đức Chúa Trời chụp lấy, và những ngọn lửa đang bùng lên trên nó, và kẻ ác đang bước vào lửa đời đời, thì toàn thể Hội Thánh sẽ cùng với Đấng Đầu vinh hiển của mình, và hết thảy các thiên sứ thánh tháp tùng, bước vào thiên đàng đời đời của Đức Chúa Trời trong niềm vui mừng, tức cung điện của Đức Giê-hô-va vĩ đại, Cha trên trời của họ. Các cổng sẽ mở rộng cho họ bước vào, và tại đó Đấng Christ sẽ đưa họ vào phòng Ngài trong ý nghĩa cao nhất. Tại đây Đấng Christ sẽ đưa họ đến, và trình diện họ trong vinh hiển trước mặt Cha Ngài, mà rằng: “Nầy, Ta đây, với những con cái mà Đức Chúa Trời đã ban cho Ta;” như muốn nói rằng, Nầy Ta đây, với từng người trong số những kẻ mà Cha đã ban cho Ta từ trước vô cùng để Ta chăm sóc, hầu cho họ được cứu chuộc và được vinh hiển – để cứu chuộc họ, Ta đã làm và đã chịu biết bao điều, và để mở đường cho sự cứu chuộc của họ, Ta đã suốt bao nhiêu thời đại thực hiện những biến đổi vĩ đại dường ấy. Giờ đây họ đã được cứu chuộc trọn vẹn cả thân thể lẫn linh hồn; Ta đã giải cứu họ khỏi mọi hậu quả xấu của sự sa ngã, và giải thoát họ khỏi mọi kẻ thù; Ta đã nhóm họ lại thành một cộng đồng vinh hiển, và hiệp một họ trong chính Ta; Ta đã công khai xưng công chính cho họ trước mặt hết thảy các thiên sứ và loài người, và giờ đây Ta đã đưa hết thảy họ ra khỏi thế gian bị rủa sả ấy, nơi họ đã chịu khổ biết bao, và đã đưa họ đến trước ngai Cha: Ta đã làm trọn mọi điều Cha đã định cho Ta làm vì họ: Ta đã tẩy sạch họ trọn vẹn trong huyết Ta, và giờ đây họ ở trong sự thánh khiết trọn vẹn, chiếu sáng với hình ảnh trọn vẹn của Cha.

Rồi Đức Chúa Cha sẽ tiếp nhận họ, nhận hết thảy họ làm con cái Ngài, và chào đón họ vào cơ nghiệp đời đời và trọn vẹn cùng vinh hiển của nhà Ngài, và trong dịp nầy sẽ bày tỏ tình yêu của Ngài cách vinh hiển hơn bao giờ hết, và sẽ cho họ được hưởng chính Ngài cách đầy đủ và trọn vẹn hơn.

Bấy giờ sẽ là lễ cưới của Chiên Con trong ý nghĩa trọn vẹn nhất. Khởi đầu của thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh trên đất, sau sự sụp đổ của Kẻ Chống Christ, được mô tả như lễ cưới của Chiên Con; nhưng sau đó chúng ta đọc thấy một lễ cưới khác của Chiên Con, vào lúc kết thúc ngày phán xét. – Sau khi sứ đồ Giăng yêu dấu thuật lại ngày phán xét (Khải huyền 20; 21) [NEEDS REVIEW: “Khải huyền 20:21” không tồn tại – Khải huyền 20 chỉ có 15 câu; có lẽ chỉ hai chương 20 và 21], ông thuật lại rằng ông thấy thành thánh, tức Giê-ru-sa-lem mới, được sửa soạn như cô dâu trang điểm chờ chồng mình. Đấng Christ sẽ đưa Hội Thánh Ngài vào nhà Cha Ngài trên trời, như cô dâu của Ngài, không tì vết, không nếp nhăn, hay bất cứ điều gì như thế.

Chàng rể và cô dâu bấy giờ sẽ cùng bước vào thiên đàng, cả hai đều chỉ mặc áo cưới, với hết thảy các thiên sứ vinh hiển tháp tùng. Và tại đó họ bước vào tiệc cưới và niềm vui của hôn lễ trước mặt Cha, họ sẽ bắt đầu một ngày cưới đời đời. Đó sẽ là ngày vui mừng của lòng Đấng Christ, trong ngày ấy Ngài sẽ vui mừng lớn, và hết thảy các thánh đồ sẽ vui mừng với Ngài. Đấng Christ sẽ vui mừng về cô dâu Ngài, và cô dâu sẽ vui mừng trong chồng mình, trong trạng thái phước hạnh trọn vẹn và đời đời của nàng, mà chúng ta có một lời mô tả chi tiết trong Khải huyền chương 21 và 22.

Và giờ đây toàn bộ công cuộc cứu chuộc đã hoàn tất. Giờ đây viên đá nóc của tòa nhà đã được đặt lên. Trong tiến trình của bài giảng nầy, chúng ta đã theo dấu Hội Thánh của Đức Chúa Trời qua mọi biến đổi lớn lao của nàng, mọi lần nàng bị quăng quật đây đó, mọi cơn bão tố và giông tố qua bao thời đại của thế gian. Chúng ta đã thấy nàng vào bến cảng, và cập bến nơi các tầng trời cao nhất, trong vinh hiển trọn vẹn và đời đời. Chúng ta đã đi qua từng thời đại của thời gian, như sự quan phòng và lời của Đức Chúa Trời đã dẫn dắt chúng ta. Chúng ta đã thấy mọi kẻ thù của Hội Thánh bị định trong sự khốn khổ vô cùng, và đã thấy Hội Thánh được trình diện trong sự cứu chuộc trọn vẹn trước mặt Cha nàng trên trời, để hưởng vinh hiển và phước hạnh chẳng thể nói nên lời và chẳng thể nghĩ tưởng được ấy, và tại đó chúng ta để nàng lại hưởng vinh hiển ấy suốt các thời đại không bao giờ cùng của cõi đời đời.

Giờ đây mọi kẻ thù của Đấng Christ sẽ bị đặt trọn vẹn dưới chân Ngài, và Ngài sẽ có chiến thắng trọn vẹn nhất trên tội lỗi và Sa-tan, cùng mọi công cụ của chúng, và sự chết, và âm phủ. Bấy giờ mọi lời hứa mà Đức Chúa Cha đã hứa với Đấng Christ trước khi sáng thế, tức những lời hứa của giao ước cứu chuộc, sẽ được ứng nghiệm trọn vẹn. Đấng Christ giờ đây sẽ nhận được trọn vẹn niềm vui đã đặt trước mặt Ngài, niềm vui mà vì đó Ngài đã gánh chịu những sự đau khổ lớn lao trong trạng thái hạ mình của Ngài. Bấy giờ mọi hy vọng và mong đợi của các thánh đồ sẽ được thành tựu. Trước kia trạng thái của Hội Thánh là tiến triển và chuẩn bị: nhưng giờ đây nàng đã đạt đến trạng thái vinh hiển trọn vẹn nhất của mình. Mọi vinh hiển của Hội Thánh trên đất chỉ là cái bóng mờ nhạt của vinh hiển trọn vẹn nầy của nàng trên trời.

Bấy giờ Đấng Christ, Đấng Cứu Chuộc vĩ đại, sẽ được tôn vinh cách trọn vẹn nhất, Đức Chúa Cha sẽ được tôn vinh trong Ngài, và Đức Thánh Linh sẽ được tôn vinh cách đầy đủ nhất trong sự hoàn tất công việc của Ngài trên lòng của toàn thể Hội Thánh. – Và bấy giờ trời mới và đất mới, tức trạng thái đổi mới của muôn vật, sẽ được hoàn tất trọn vẹn, sau khi khung vật chất của trời cũ và đất cũ bị hủy diệt:

“Đoạn tôi thấy trời mới và đất mới; vì trời thứ nhất và đất thứ nhất đã qua đi.” (Khải huyền 21:1)

– Và bấy giờ Đấng Cứu Chuộc vĩ đại sẽ hoàn tất mọi điều thuộc về công cuộc cứu chuộc, công cuộc mà Ngài đã bắt đầu ngay sau khi loài người sa ngã. Và ai có thể tưởng tượng được sự đắc thắng của những lời ngợi khen sẽ được hát lên trên trời trong dịp trọng đại nầy, lớn hơn biết bao so với dịp Kẻ Chống Christ sụp đổ. Sứ đồ Giăng yêu dấu (Khải huyền 19) dường như thiếu lời để mô tả những lời ngợi khen ấy, mà nói rằng: “Tiếng ấy như tiếng nước lớn, như tiếng sấm vang rền, rằng: Ha-lê-lu-gia! Vì Chúa là Đức Chúa Trời chúng ta, Đấng Toàn Năng, đã cai trị.” Nhưng những lời ngợi khen sẽ được hát lên trên trời sau sự hoàn tất cuối cùng của muôn vật sẽ còn chẳng thể diễn tả được hơn biết bao! Những lời ngợi khen của đoàn người đông đảo và vinh hiển ấy sẽ thật như tiếng sấm vang rền dường nào!

Mọi sự cũ đã qua đi dường nào, và muôn vật được định trong trạng thái vinh hiển để còn lại đời đời dường nào! – Và như Đấng Christ, khi mới bắt đầu công cuộc cứu chuộc, đã được Cha giao phó vương quốc, và như Ngài đã gánh lấy việc quản trị mọi việc của vũ trụ, để điều hành mọi sự hầu phục vụ các mục đích của công việc nầy; thì giờ đây, công việc đã hoàn tất, Ngài sẽ giao vương quốc lại cho Đức Chúa Trời, tức là Cha, như 1 Cô-rinh-tô 15:24 chép: “Rồi sự cuối cùng sẽ đến, là khi Ngài giao nước lại cho Đức Chúa Trời, tức là Cha, sau khi Ngài đã phá hủy mọi quyền cai trị, mọi quyền thế và quyền lực.” Không phải Đấng Christ sẽ thôi trị vì sau đó; vì có chép trong Lu-ca 1:33: “Ngài sẽ trị vì đời đời nhà Gia-cốp, nước Ngài vô cùng;” và Đa-ni-ên 7:14: “Quyền cai trị Ngài là quyền cai trị đời đời, không bao giờ qua đi, và nước Ngài là nước chẳng bao giờ bị hủy diệt.” Nhưng ý nghĩa là, Đấng Christ sẽ giao lại vương quốc hay quyền cai trị mà Ngài có trên thế gian, với tư cách là người đại diện được Cha ủy quyền, vương quốc mà Cha đã giao phó cho Ngài để quản trị hầu phục vụ cho ý định vĩ đại nầy của sự cứu chuộc. Mục đích của sự ủy thác, hay sự ủy quyền, mà Ngài đã nhận từ Cha, dường như là để phục vụ cho ý định đặc biệt nầy của sự cứu chuộc; và vì thế, khi ý định ấy được hoàn thành trọn vẹn, sự ủy thác sẽ chấm dứt, và Đấng Christ sẽ giao nó lại cho Cha, Đấng mà Ngài đã nhận lãnh.

PHẦN 10

SỰ ỨNG DỤNG CỦA TOÀN BỘ.

Bây giờ tôi bước sang phần ứng dụng của toàn bộ những điều đã được giảng ra từ giáo lý nầy.

I. Từ đó chúng ta có thể học biết công cuộc cứu chuộc nầy lớn lao dường nào. Giờ đây chúng ta đã được trình bày nó, dù một cách rất khiếm khuyết, trong toàn bộ tiến trình của nó, từ khởi đầu sau sự sa ngã, cho đến sự hoàn tất. Chúng ta đã thấy Đức Chúa Trời đã tiến hành việc xây dựng nầy như thế nào, bằng một chuỗi dài những công việc kỳ diệu nối tiếp nhau, nâng nó lên cao dần từ thời đại nầy sang thời đại khác, cho đến khi viên đá nóc được đặt lên. Và giờ đây chúng ta hãy suy ngẫm công cuộc nầy lớn lao dường nào. Người ta khi ngắm nhìn những tòa nhà vĩ đại, thì trầm trồ trước sự lộng lẫy của chúng, huống chi chúng ta trầm trồ trước sự vĩ đại của tòa nhà của Đức Chúa Trời nầy, tòa nhà mà Ngài xây dựng lên qua từng thời đại! Có ba điều được bày ra cho chúng ta trong những gì đã được giảng, đặc biệt cho thấy sự vĩ đại của công cuộc cứu chuộc.

1. Sự vĩ đại của những biến cố riêng lẻ, và những sự sắp đặt của sự quan phòng, bởi đó công cuộc nầy được hoàn thành. Những việc Đức Chúa Trời đã làm thật lớn lao biết bao, mà chỉ là từng phần của công cuộc vĩ đại nầy! Những việc lớn lao đã được làm ra trong thế gian để dọn đường cho Đấng Christ đến mà chuộc mua, và những việc lớn lao đã được làm ra trong chính sự chuộc mua của sự cứu chuộc! Việc đã được thực hiện để đặt Đấng Christ vào khả năng trực tiếp cho sự chuộc mua nầy thật kỳ diệu biết bao, tức là sự nhập thể của Ngài, Đức Chúa Trời trở nên người! Và những việc lớn lao đã được làm ra trong sự chuộc mua ấy, khi một Đấng, vốn là Đức Giê-hô-va đời đời, đã sống trên đất ba mươi bốn, ba mươi lăm năm trọn, trong thân phận hèn mọn, bị khinh dể, khi Ngài đã trải qua đời mình trong những lao nhọc và đau khổ dường ấy, và cuối cùng đã chết trên thập tự giá! Và những việc lớn lao đã được làm ra để hoàn thành sự thành công của sự cứu chuộc của Đấng Christ! Những việc lớn lao để đặt Ngài vào khả năng hoàn thành sự thành công nầy! Vì mục đích nầy Ngài đã sống lại từ kẻ chết, và thăng lên trời, và muôn vật đều phục dưới Ngài. Biết bao phép lạ đã được làm ra, biết bao cuộc đảo lộn lớn lao đã được thực hiện trong thế gian rồi, và biết bao cuộc đảo lộn còn lớn lao hơn nữa sẽ được thực hiện, để cho điều ấy!

2. Số lượng những biến cố lớn lao bởi đó Đức Chúa Trời tiến hành công cuộc nầy, cho thấy sự vĩ đại của công cuộc. Những cuộc đảo lộn lớn lao ấy nhiều đến nỗi lấp đầy bao thời đại. Những biến cố kỳ diệu riêng lẻ bởi đó công cuộc sáng tạo được tiến hành lấp đầy sáu ngày, nhưng những sự sắp đặt vĩ đại bởi đó công cuộc cứu chuộc được tiến hành thì nhiều đến nỗi chúng lấp đầy ít nhất sáu bảy ngàn năm, như chúng ta có lý do kết luận từ lời của Đức Chúa Trời. – Những việc lớn lao đã được làm ra trong công việc nầy trước cơn lụt, và trong cơn lụt thế gian đã một lần bị hủy diệt bởi nước, và Hội Thánh của Đức Chúa Trời đã được gìn giữ khỏi nó cách kỳ diệu để tiến hành công việc nầy. Và sau cơn lụt, Đức Chúa Trời đã làm những việc lớn lao nào liên quan đến việc tái lập thế gian, đến việc xây tháp Ba-bên, sự phân tán các dân tộc, sự rút ngắn ngày tháng đời người, sự kêu gọi Áp-ra-ham, sự hủy diệt Sô-đôm và Gô-mô-rơ, và chuỗi dài những sự quan phòng kỳ diệu liên quan đến Áp-ra-ham, Y-sác, Gia-cốp, và Giô-sép; và những phép lạ trong xứ Ê-díp-tô, và tại Biển Đỏ, trong đồng vắng, và trong xứ Ca-na-an thời Giô-suê, và bởi một chuỗi dài những sự quan phòng kỳ diệu từ thời đại nầy sang thời đại khác đối với dân tộc Giu-đa.

Đức Chúa Trời đã làm những việc lớn lao nào, trong việc đảo lộn thế gian cách công khai trước khi Đấng Christ đến, để dọn đường cho sự đến của Ngài! Những việc lớn lao cũng đã được làm ra trong thời Đấng Christ, và sau đó, trong việc lật đổ vương quốc của Sa-tan trong đế quốc ngoại giáo, và trong việc gìn giữ Hội Thánh Ngài trong thời kỳ đen tối dưới quyền Giáo hoàng, và trong việc đem lại cuộc Cải Chánh! – Biết bao việc lớn lao và kỳ diệu sẽ được thực hiện trong việc hoàn thành thời kỳ vinh hiển của Hội Thánh, và khi Đấng Christ đến lần cuối trong ngày phán xét, trong sự hủy diệt thế gian, và trong việc đưa toàn thể Hội Thánh vào thiên đàng!

3. Kết cục vinh hiển của toàn bộ công việc nầy, trong sự hủy diệt trọn vẹn và đời đời của kẻ ác, và trong vinh hiển trọn vẹn của người công bình. Và giờ đây chúng ta hãy một lần nữa ngắm nhìn tòa nhà nầy, khi mọi sự đã hoàn tất và viên đá nóc đã được đặt lên. Nó đã hiện ra với chiều cao vinh hiển trong thời các sứ đồ, và còn vinh hiển hơn nhiều trong thời Côn-tan-tin, và sẽ còn hiện ra vinh hiển hơn nữa sau sự sụp đổ của Kẻ Chống Christ; nhưng đến sự hoàn tất của muôn vật, nó hiện ra với chiều cao vinh hiển lớn lao vô cùng hơn bao giờ hết. Giờ đây nó hiện ra trong sự tráng lệ tột bậc, như một công trình cao vút đã hoàn chỉnh, đỉnh vươn tới trời của các tầng trời; một tòa nhà xứng đáng với Đức Chúa Trời vĩ đại, Vua của các vua.

Và từ những gì đã được giảng, người ta có thể lập luận rằng công cuộc cứu chuộc là công cuộc vĩ đại nhất trong mọi công việc của Đức Chúa Trời mà chúng ta được biết, và nó là mục đích của mọi công việc khác của Ngài. – Từ những gì đã được giảng, rõ ràng đây là công việc chính trong mọi công việc quan phòng của Đức Chúa Trời, và mọi công việc đều phục tùng cho công việc lớn của sự cứu chuộc. Chúng ta thấy mọi cuộc đảo lộn trong thế gian đều để phục vụ cho ý định trọng đại nầy. Điều nầy cho thấy công cuộc cứu chuộc lớn hơn công cuộc sáng tạo biết bao: vì nó là mục đích của công cuộc sáng tạo; cũng như công dụng của một ngôi nhà là mục đích của việc xây dựng nó. Nhưng công cuộc cứu chuộc là tổng hợp của mọi công việc quan phòng của Đức Chúa Trời; mọi công việc đều phục tùng nó: vì thế công cuộc sáng tạo mới còn trổi hơn công cuộc sáng tạo cũ. Vẫn luôn như vậy, khi Đức Chúa Trời dời bỏ một điều để dọn đường cho điều khác, thì điều mới trổi hơn điều cũ. Như đền thờ trổi hơn đền tạm; giao ước mới trổi hơn giao ước cũ: sự ban cho mới của Phúc Âm trổi hơn sự ban cho của Môi-se; ngai Đa-vít trổi hơn ngai Sau-lơ, chức thầy tế lễ của Đấng Christ trổi hơn chức thầy tế lễ của A-rôn; Giê-ru-sa-lem mới trổi hơn Giê-ru-sa-lem cũ; và cũng vậy sự sáng tạo mới vượt xa sự sáng tạo cũ biết bao.

Đức Chúa Trời đã dùng sự sáng tạo cho không mục đích nào khác, ngoài việc phục vụ cho các ý định của công việc nầy. Để đáp ứng mục đích nầy, Ngài đã dựng nên và sắp đặt loài người, vì điều nầy mà có các thiên sứ, vì điều nầy mà có mặt đất, vì điều nầy mà có các tầng trời cao nhất. Đức Chúa Trời đã dựng nên thế gian để sắm sẵn một nàng dâu và một vương quốc cho Con Ngài: và việc thiết lập vương quốc của Đấng Christ, cùng cuộc hôn nhân thuộc linh của nàng dâu với Ngài, chính là điều mà toàn thể sự sáng tạo quặn đau và rên siết để sinh ra. Công cuộc cứu chuộc nầy vĩ đại hơn mọi công việc của Đức Chúa Trời đến nỗi mọi công việc khác đều phải được xem hoặc là những phần của nó, hoặc là những phần phụ thuộc vào nó, hoặc bằng cách nào đó đều quy về nó; và vì thế mọi mạng lệnh của Đức Chúa Trời bằng cách nào đó đều thuộc về giao ước cứu chuộc đời đời đã có giữa Cha và Con trước khi sáng thế. Mỗi mạng lệnh của Đức Chúa Trời bằng cách nào đó đều quy về giao ước ấy. Và vì công cuộc cứu chuộc nầy vĩ đại dường ấy, chúng ta chẳng cần ngạc nhiên rằng các thiên sứ khao khát được nhìn vào nó. Và chúng ta chẳng cần ngạc nhiên rằng trong Kinh Thánh người ta nói nhiều về nó dường ấy, rằng nó được nhấn mạnh nhiều dường ấy trong các sách lịch sử, các lời tiên tri, và các bài ca của Kinh Thánh; vì công cuộc cứu chuộc là chủ đề lớn của toàn bộ Kinh Thánh, các giáo lý của nó, các lời hứa của nó, các hình bóng của nó, các bài ca của nó, trong các sách lịch sử, và các lời tiên tri của nó.

II. Từ đó chúng ta có thể học biết Đức Chúa Trời là An-pha và Ô-mê-ga, là Khởi Đầu và Cuối Cùng của muôn vật. Đó là những danh hiệu chúng ta thường thấy Kinh Thánh gán cho Ngài. Ê-sai 41:4 [NEEDS REVIEW: bản gốc ghi “Ê-sai 12:4”, nhưng lời trích dẫn phù hợp với Ê-sai 41:4]: “Ai đã làm và thành tựu việc đó, gọi các dòng dõi từ ban đầu? Ấy chính Ta, Đức Giê-hô-va, là Đầu Tiên, và cũng sẽ ở với Cuối Cùng; chính Ta là Đấng đó.” Và đặc biệt Kinh Thánh gán những danh hiệu như vậy cho Đức Chúa Trời, nơi nói về sự quan phòng, vì nó liên quan đến, và được tóm gọn trong công cuộc vĩ đại của sự cứu chuộc; (như Ê-sai 44:6, 7 và 48:11-12.) Vì thế, khi Đấng Christ bày tỏ cho sứ đồ Giăng những biến cố lớn lao của sự quan phòng trong tương lai liên quan đến Hội Thánh và dân sự Ngài, Ngài thường bày tỏ chính mình dưới danh hiệu nầy. Khải huyền 1:8: “Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đầu Tiên và Cuối Cùng, phán Chúa, là Đấng hiện có, đã có, và còn đến, là Đấng Toàn Năng.” Rồi trong câu 10, 11: “Tôi nghe đằng sau tôi có tiếng lớn như tiếng loa, rằng: Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đầu Tiên và Sau Rốt.” An-pha và Ô-mê-ga là tên của chữ đầu tiên và chữ cuối cùng trong bảng chữ cái Hy Lạp, nó có nghĩa giống như Ngài là Đầu Tiên và Sau Rốt, là Khởi Đầu và Cuối Cùng: như Khải huyền 21:6: “Xong rồi! Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Khởi Đầu và Cuối Cùng.” Và cũng vậy chương 22:12, 13: “Nầy, Ta đến mau chóng, đem phần thưởng theo với Ta, để trả cho mỗi người tùy theo công việc họ đã làm. Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đầu Tiên và Sau Rốt, là Khởi Đầu và Cuối Cùng.”

Chúng ta đã thấy Đức Chúa Trời bắt đầu dòng sự quan phòng của Ngài vào buổi đầu các dòng dõi loài người theo ý định nào, và Ngài đã luôn tiến hành mọi sự phù hợp với cùng một ý định ấy mà chẳng hề sai trật, và cuối cùng sự kết thúc và kết cục của muôn vật là hướng về Đức Chúa Trời, và vì thế giờ đây chúng ta có thể kêu lên cùng với sứ đồ trong Rô-ma 11:33: “Ôi! sự giàu có, sự khôn ngoan và sự thông biết của Đức Chúa Trời thật sâu nhiệm thay! Sự phán xét của Ngài nào ai dò thấu được, đường lối Ngài nào ai hiểu được!” và câu 36: “Vì muôn vật đều là từ Ngài, bởi Ngài, và hướng về Ngài. Vinh hiển thuộc về Ngài đời đời! A-men.”

Chúng ta đã thấy các điều khác lần lượt đi đến chỗ kết thúc; các quốc gia, các vương quốc, các đế quốc đã sụp đổ, và trở thành hư không, ngay cả những đế quốc lớn nhất và mạnh nhất; chúng ta đã thấy thế gian đã nhiều lần bị đảo lộn, và sẽ còn đảo lộn rõ rệt hơn nữa, chúng ta đã thấy nó trước kia đã bị hủy diệt bởi nước, và cuối cùng sẽ bị hủy diệt hoàn toàn bởi lửa: nhưng Đức Chúa Trời vẫn y nguyên qua mọi thời đại. Ngài đã có trước buổi đầu của dòng sự việc nầy, và Ngài sẽ còn sau khi nó kết thúc (Thi thiên 102:25, 26) [NEEDS REVIEW: bản gốc ghi “Thi thiên 112:25, 26”, nhưng Thi thiên 112 chỉ có 10 câu]. Như vậy Đức Chúa Trời là Đấng hiện có, đã có, và còn đến.

Chúng ta đã thấy, trong nhiều trường hợp, mọi thần khác đều hư mất. Những thần của các dân tộc quanh xứ Ca-na-an, và khắp đế quốc La Mã, đều đã bị hủy diệt và sự thờ phượng chúng từ lâu đã bị lật đổ. Chúng ta đã nghe Kẻ Chống Christ, kẻ tự xưng mình là đức chúa trời trên đất, Mô-ha-met, kẻ đòi hỏi những tôn vinh tôn giáo, hết thảy các thần của dân ngoại khắp thế gian, sẽ đi đến chỗ kết thúc ra sao, và Sa-tan, con rồng lớn, con rắn xưa, kẻ đã tự lập mình làm chúa của thế gian nầy, sẽ bị quăng vào hồ lửa, để chịu hình phạt trọn vẹn của nó ra sao: nhưng Đức Giê-hô-va vẫn còn; vương quốc Ngài là vương quốc đời đời và quyền cai trị Ngài chẳng hề cùng. Chúng ta đã thấy những biến đổi lớn lao nào đã xảy ra trong thế gian, nhưng Đức Chúa Trời không hề thay đổi, hôm qua, ngày nay, và cho đến đời đời vẫn y nguyên.

Chúng ta đã bắt đầu từ đầu nguồn của dòng sự quan phòng thiêng liêng, và đã lần theo nó qua những khúc quanh co, cho đến khi chúng ta đến chỗ cuối cùng nơi nó đổ ra. Như nó đã bắt đầu trong Đức Chúa Trời, thì nó cũng kết thúc trong Ngài. Đức Chúa Trời là đại dương vô hạn mà nó đổ vào. – Sự quan phòng giống như một bánh xe lớn, chu vi của nó cao đến nỗi thật đáng sợ; với vinh hiển của Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên ở trên nó, như được mô tả trong khải tượng của Ê-xê-chi-ên. Chúng ta đã thấy vòng quay của bánh xe nầy, và như nó đã từ Đức Chúa Trời mà ra, thì sự trở về của nó cũng là về với Đức Chúa Trời. Mọi biến cố của sự quan phòng thiêng liêng giống như những mắt xích của một sợi xích; mắt xích đầu tiên là từ Đức Chúa Trời, và mắt xích cuối cùng là hướng về Ngài.

III. Chúng ta có thể thấy qua những gì đã được giảng, Đấng Christ có địa vị trổi hơn hết trong mọi sự. Vì Ngài là Đấng Cứu Chuộc vĩ đại, và vì thế công cuộc cứu chuộc là tổng hợp của các công việc quan phòng của Đức Chúa Trời, cho thấy vinh hiển của Chúa Giê-xu Christ chúng ta, là Đấng ở trên hết, xuyên suốt hết, và trong hết. Việc Đức Chúa Trời định thế gian nầy cho Con Ngài dùng trong công việc cứu chuộc là một lý do tại sao Ngài đã dựng nên thế gian bởi Ngài, như Ê-phê-sô 3:9-12 chép. Những gì đã được giảng cho thấy mọi ý định của Đức Chúa Trời đều được định trong Đấng Christ; và Ngài có trước hết thảy, và ở trên hết thảy. Muôn vật hiệp lại trong Ngài, được Ngài cai quản và đều vì Ngài, như Cô-lô-se 1:15-18 chép. Đức Chúa Trời lập Ngài làm Con Đầu Lòng, cao hơn các vua trên đất, và đặt ngai Ngài trên các ngai của họ. Đức Chúa Trời đã luôn gìn giữ vương quốc Ngài, khi các vương quốc khác đều đi đến chỗ kết thúc; vương quốc ấy cuối cùng hiện ra trên hết, dù đã bị chống đối dữ dội suốt bao nhiêu thời đại. Mọi vương quốc khác đều sụp đổ, nhưng vương quốc Ngài là vương quốc sau cùng, và chẳng bao giờ nhường chỗ cho vương quốc nào khác.

Chúng ta thấy rằng, dù có những biến đổi nào, và dù kẻ thù của Đấng Christ có tự tôn mình lên cao dường nào, thì Ngài vẫn trị vì trong quyền năng không ai kiểm soát và vinh hiển vô lượng: cuối cùng, dân sự Ngài đều được cứu cách trọn vẹn và được hạnh phúc, và mọi kẻ thù Ngài trở thành bệ chân Ngài. – Và như vậy Đức Chúa Trời ban thế gian cho Con Ngài làm cơ nghiệp.

IV. Việc suy ngẫm những gì đã được giảng có thể giúp ích lớn cho chúng ta trong việc thấy được sự nhất quán, trật tự, và vẻ đẹp của các công việc quan phòng của Đức Chúa Trời. Nếu chúng ta nhìn các biến cố dưới bất cứ góc độ nào khác, mọi sự sẽ trông như hỗn loạn, như sóng biển xô đẩy, các sự việc sẽ trông như thể hết cuộc đảo lộn rối ren nầy đến cuộc đảo lộn rối ren khác xảy ra, chỉ bởi sự tình cờ mù quáng, chẳng có mục đích nào đều đặn hay chắc chắn. Nhưng nếu chúng ta xem xét các biến cố của sự quan phòng dưới ánh sáng mà chúng đã được bày ra trước chúng ta, và dưới ánh sáng mà Kinh Thánh bày ra trước chúng ta, chúng hiện ra như một chuỗi biến cố có trật tự, đều được khôn ngoan hướng dẫn trong sự hòa hợp và nhất quán tuyệt vời, tất cả đều hướng về một mục đích. Các bánh xe của sự quan phòng không quay bởi sự tình cờ mù quáng, nhưng đầy những mắt khắp chung quanh, (như Ê-xê-chi-ên mô tả chúng,) và được Linh của Đức Chúa Trời hướng dẫn: nơi nào Linh đi, chúng đi theo. Mọi công việc quan phòng của Đức Chúa Trời, qua mọi thời đại, cuối cùng đều gặp nhau, như bao đường thẳng gặp nhau tại một tâm điểm.

Công việc quan phòng của Đức Chúa Trời, giống như công việc sáng tạo, chỉ là một. Các biến cố của sự quan phòng không phải là bao công việc riêng rẽ, độc lập, mà đúng hơn là bao phần khác nhau của một công việc, một kế hoạch đều đặn. Tất cả đều hiệp lại, cũng như các phần khác nhau của một tòa nhà: có nhiều phiến đá, nhiều khúc gỗ, nhưng tất cả đều được ráp nối, và khéo léo ghép lại với nhau, để chỉ làm nên một tòa nhà, tất cả đều chỉ có một nền móng, và cuối cùng hiệp lại trong một viên đá nóc.

Sự quan phòng của Đức Chúa Trời có thể được so sánh không sai với một con sông lớn và dài, có vô số nhánh, bắt nguồn từ những vùng khác nhau, cách xa nhau rất xa, và tất cả đều hợp lại về một cửa chung. Sau những dòng chảy rất khác nhau và dường như trái ngược nhau, chúng đều tụ lại với nhau, càng gần đến chỗ kết thúc chung của mình, và cuối cùng đổ ra tại một cửa sông vào cùng một đại dương. Những dòng khác nhau của con sông nầy dễ hiện ra như sự rối ren đối với chúng ta, vì tầm nhìn hạn hẹp của chúng ta, bởi đó chúng ta không thể thấy toàn bộ cùng một lúc. Một người chỉ thấy một hai dòng chảy tại một thời điểm không thể biết dòng chảy của chúng hướng về đâu. Dòng chảy của chúng dường như rất quanh co, và những dòng khác nhau dường như một thời gian chảy theo những hướng khác nhau và trái ngược nhau: và nếu chúng ta nhìn các sự việc từ xa, dường như có vô số chướng ngại và trở lực trên đường đi như đá và núi, cùng những thứ tương tự, ngăn cản chúng không bao giờ hiệp lại, và đến được đại dương; nhưng nếu chúng ta lần theo chúng, cuối cùng chúng đều hiệp lại, đều đến cùng một chỗ kết thúc, đổ vào nhau thành một dòng vào cùng một đại dương lớn. Không một dòng nào trong hết thảy các dòng bị hụt mất.

V. Từ toàn bộ những gì đã được giảng, chúng ta có thể lập luận mạnh mẽ rằng Kinh Thánh là lời của Đức Chúa Trời, vì chỉ có Kinh Thánh cho chúng ta biết Đức Chúa Trời nhắm đến điều gì trong các công việc của Ngài. Chắc chắn Đức Chúa Trời đang theo đuổi một ý định nào đó, và đang tiến hành một kế hoạch nào đó, trong những biến đổi và đảo lộn khác nhau mà từ thời đại nầy sang thời đại khác xảy đến trong thế gian. Hợp lý nhất là cho rằng có một ý định lớn lao chắc chắn nào đó mà sự quan phòng đặt mọi biến đổi lớn lao nối tiếp nhau trong các công việc dưới nó. Hợp lý là cho rằng mọi cuộc đảo lộn, từ buổi đầu thế gian cho đến cuối cùng, chỉ là những phần khác nhau của cùng một kế hoạch, tất cả đều hợp lại để đem đến biến cố lớn mà Đấng Sáng Tạo và Đấng Cai Trị vĩ đại của thế gian cuối cùng nhắm đến; và kế hoạch sẽ không hoàn tất, ý định cũng không được thành tựu trọn vẹn, và biến cố lớn lao và cuối cùng cũng không được đem đến trọn vẹn, cho đến khi thế gian kết thúc, và cuộc đảo lộn cuối cùng được thực hiện.

Giờ đây chẳng có gì khác cho chúng ta biết kế hoạch và ý định của Đức Chúa Trời trong các công việc của Ngài là gì, ngoài Kinh Thánh. – Chẳng có gì khác dám bày ra trước mắt toàn bộ chuỗi các công việc quan phòng của Đức Chúa Trời từ đầu đến cuối, và cho biết mọi sự đã từ Đức Chúa Trời mà ra lúc ban đầu ra sao, chúng hiện hữu vì mục đích gì, chúng đã được sắp đặt từ ban đầu như thế nào, chúng sẽ tiến triển cho đến cuối thế gian ra sao, cuối cùng chúng sẽ ra sao, và bấy giờ mọi sự sẽ hướng về Đức Chúa Trời ra sao. Chẳng có gì khác ngoài Kinh Thánh dám cho thấy bất cứ kế hoạch hay xu hướng đều đặn nào trong những cuộc đảo lộn mà Đức Chúa Trời sắp đặt từ thời đại nầy sang thời đại khác. Chẳng có gì khác dám cho thấy Đức Chúa Trời muốn thực hiện điều gì bởi những việc Ngài đã làm, đang làm, và sẽ làm; Ngài tìm kiếm và định làm điều gì bởi chúng. Chẳng có gì khác dám cho thấy, với sự rõ ràng hay chắc chắn nào, thế gian đã bắt đầu ra sao, hay nói cho chúng ta biết nguồn gốc thật của muôn vật. Chẳng có gì ngoài Kinh Thánh trình bày Đức Chúa Trời đã cai trị thế gian từ buổi đầu các dòng dõi loài người trên đất ra sao, trong một lịch sử có trật tự; và chẳng có gì khác bày ra trước chúng ta Ngài sẽ cai trị nó cho đến cuối cùng ra sao, bằng một lời tiên tri có trật tự về các biến cố tương lai, phù hợp với lời thách thức mà Đức Chúa Trời đưa ra cho các thần, các tiên tri, và các thầy dạy của dân ngoại, trong Ê-sai 41:22, 23 [NEEDS REVIEW: bản gốc ghi “Ê-sai 12:22, 23”, nhưng Ê-sai 12 chỉ có 6 câu; lời trích dẫn phù hợp với Ê-sai 41:22, 23]: “Hãy đem chúng nó ra, và tỏ cho chúng ta những việc sẽ xảy đến: hãy tỏ ra những việc đã qua là thể nào, hầu cho chúng ta xem xét chúng, và biết sự cuối cùng của chúng; hoặc hãy rao cho chúng ta những việc sẽ đến. Hãy tỏ ra những việc sẽ đến sau nầy, hầu cho chúng ta biết các ngươi là thần.”

Lý trí cho thấy, thật phải lẽ và cần thiết, rằng những loài thọ tạo có trí khôn và lý trí trong thế gian phải biết đôi điều về kế hoạch và ý định của Đức Chúa Trời trong các công việc của Ngài: vì chắc chắn chính chúng là đối tượng chủ yếu được quan tâm. Ý định lớn lao của Đức Chúa Trời trong các công việc của Ngài, chắc chắn là về các loài thọ tạo có lý trí của Ngài, hơn là về thú vật và vật vô tri. Những cuộc đảo lộn bởi đó ý định lớn của Đức Chúa Trời được thực hiện, chắc chắn chủ yếu ở giữa chúng, và liên quan đến tình trạng của chúng, chứ không phải tình trạng của những vật không có sự sống hay lý trí. Và vì thế chắc chắn cần thiết là chúng phải biết đôi điều về điều đó, đặc biệt vì lý trí dạy rằng Đức Chúa Trời đã ban cho các loài thọ tạo có lý trí của Ngài khả năng nhìn thấy Ngài trong các công việc của Ngài; vì mục đích nầy, hầu cho chúng có thể thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời trong chúng, và dâng vinh hiển ấy cho Ngài. Nhưng làm sao chúng có thể thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời trong các công việc của Ngài, nếu chúng không biết ý định của Ngài trong chúng là gì, và Ngài nhắm đến điều gì bởi những gì Ngài đang làm trong thế gian?

Hơn nữa, thật phải lẽ là loài người phải được cho biết đôi điều về ý định của Đức Chúa Trời trong việc cai trị thế gian, vì họ được dựng nên có khả năng tích cực hòa mình vào ý định ấy, thúc đẩy nó, và hành động trong đó như bạn hữu và tôi tớ Ngài. Vì thế hợp lý để cho rằng Đức Chúa Trời đã ban cho loài người một sự mặc khải nào đó để cho họ biết điều nầy: nhưng chẳng có gì khác làm điều đó ngoài Kinh Thánh. Trong Kinh Thánh điều nầy được thực hiện. Tại đây chúng ta có thể học biết nguồn gốc đầu tiên của muôn vật, và có một lời thuật có trật tự về kế hoạch các công việc của Đức Chúa Trời từ buổi đầu, xuyên qua những thời đại vượt khỏi tầm với của mọi lịch sử khác. Tại đây chúng ta được cho biết Đức Chúa Trời nhắm đến điều gì trong toàn bộ, mục đích lớn là gì, Ngài đã sắp đặt ý định trọng đại ra sao, và những việc lớn lao Ngài muốn hoàn thành. – Tại đây chúng ta có một lời giải thích hợp lý, xuất sắc nhất về vấn đề nầy, xứng đáng với Đức Chúa Trời, và bày tỏ cách rực rỡ vinh hiển của các sự trọn lành của Ngài, sự oai nghi của Ngài, sự khôn ngoan của Ngài, sự thánh khiết vinh hiển của Ngài, ân điển, và tình yêu của Ngài, và sự tôn cao của Ngài trên hết như Đấng Đầu Tiên và Sau Rốt.

Tại đây được bày ra những phần khác nhau của công việc quan phòng và chúng liên kết với nhau ra sao trong một khung đều đặn, đẹp đẽ, và vinh hiển. Trong Kinh Thánh chúng ta có lời thuật về toàn bộ kế hoạch của sự quan phòng từ buổi đầu thế gian cho đến cuối cùng, hoặc trong lịch sử hoặc trong lời tiên tri, và được cho biết cuối cùng muôn vật sẽ ra sao, chúng sẽ kết thúc trong sự khuất phục kẻ thù của Đức Chúa Trời ra sao, và trong sự cứu rỗi và vinh hiển của Hội Thánh Ngài, và trong việc thiết lập vương quốc đời đời của Con Ngài.

Sự mặc khải nầy hợp lý, xứng đáng, và xuất sắc biết bao! Và Kinh Thánh, cuốn sách chứa đựng biết bao điều vượt trên mọi sách khác trong thế gian, xuất sắc biết bao, và những đặc điểm tỏ ra nó thật là một sách thiêng liêng ở đây biết bao; một cuốn sách mà Đức Giê-hô-va vĩ đại đã ban cho loài người để dạy dỗ họ, mà nếu không có nó chúng ta sẽ bị bỏ lại trong sự tối tăm và rối ren khốn khổ.

VI. Từ những gì đã được giảng, chúng ta có thể thấy sự oai nghi và quyền năng vinh hiển của Đức Chúa Trời trong công việc cứu chuộc nầy. Quyền năng vinh hiển của Ngài hiện ra trong việc nâng đỡ Hội Thánh Ngài suốt thời gian dài dường ấy, và tiến hành công việc nầy, nâng đỡ nó nhiều khi nó chỉ như một tia lửa nhỏ, hay như tim đèn cháy âm ỉ, trong đó lửa gần như đã tắt, và các quyền lực của đất và âm phủ hiệp lại để hủy diệt nó. Thế mà Đức Chúa Trời chẳng bao giờ để chúng dập tắt nó, và cuối cùng sẽ đem sự đoán xét ra đến chỗ đắc thắng. Đức Chúa Trời tôn vinh sức mạnh Ngài trong sự yếu đuối của Hội Thánh Ngài, khiến dân sự Ngài, vốn như một bầy trẻ thơ, cuối cùng đắc thắng trên cả đất và âm phủ; đến nỗi chúng sẽ giày đạp sư tử và rắn hổ; sư tử tơ và rồng chúng sẽ giày đạp dưới chân. Quyền năng vinh hiển của Đức Chúa Trời hiện ra trong việc chinh phục những kẻ thù đông đảo và hùng mạnh của Ngài bởi Đấng đã từng là một hài nhi trong máng cỏ, và hiện ra như một người nghèo khó, yếu đuối, bị khinh dể. Ngài chinh phục chúng, và đắc thắng trên chúng bằng chính vũ khí của chúng, thập tự giá.

Sự oai nghi vinh hiển của Đức Chúa Trời hiện ra trong việc chinh phục hết thảy những kẻ thù hùng mạnh của Hội Thánh, thời đại nầy qua thời đại khác, trong việc chinh phục Sa-tan, linh kiêu ngạo và mạnh mẽ ấy, cùng cả đạo quân âm phủ của nó, trong việc đạp nó xuống dưới chân, lâu sau khi nó đã khoe khoang mình là chúa của thế gian nầy, và khi nó đã làm hết sức để giữ vững vương quốc mình. Đấng Christ, Mi-chen của chúng ta, đã thắng nó, ma quỷ đã bị quăng xuống, và chẳng còn thấy chỗ nó trên trời nữa; nhưng nó đã bị quăng xuống đất, và các thiên sứ nó cũng bị quăng xuống với nó. – Nó bị chinh phục trong vương quốc mà sự kiêu ngạo, sự xảo quyệt, và sự độc ác của nó hiện ra trên hết, tức vương quốc của Kẻ Chống Christ. Và quyền năng vinh hiển của Đức Chúa Trời hiện ra trong việc chinh phục ma quỷ như vậy, và đạp nó xuống dưới chân, sau thời gian dài để nó tự củng cố mình đến tột độ. Nó đã một lần bị lật đổ trong đế quốc La Mã ngoại giáo của nó, sau khi nó đã làm cho mình mạnh lên trong những vùng ấy của thế gian, từ khi tháp Ba-bên được xây dựng. Điều ấy cũng hiện ra trong việc lật đổ vương quốc nó cách triệt để và phổ quát hơn trên khắp thế gian, sau khi nó có thêm một cơ hội nữa để tự củng cố mình đến tột độ suốt bao nhiêu thời đại, bằng cách thiết lập hai vương quốc lớn của Kẻ Chống Christ và Mô-ha-met, và củng cố quyền lợi của nó trong thế gian ngoại giáo. Chúng ta đã thấy các vương quốc của kẻ thù Đức Chúa Trời trông mạnh mẽ dường nào, như thể không thể lật đổ được, thế mà, khi Đức Chúa Trời hiện ra, chúng dường như tan chảy, như mỡ chiên con trước lửa, và bị cuốn đi như trấu trước gió lốc.

Những vương quốc hùng mạnh của Kẻ Chống Christ và Mô-ha-met, vốn đã nổi bật suốt bao nhiêu thời đại, và đã giày đạp thế gian dưới chân, khi Đức Chúa Trời đến mà hiện ra, sẽ tan biến như một cái bóng, và sẽ tự biến mất, như bóng tối trong một căn phòng khi ánh sáng được đem vào. Kẻ thù của Đức Chúa Trời trong tay Ngài là gì? Sức mạnh lớn nhất của chúng là sự yếu đuối biết bao khi Ngài trỗi dậy! Và trong ngày phán xét tất cả chúng sẽ hiện ra yếu đuối biết bao! Như vậy chúng ta có thể áp dụng những lời trong bài ca của Môi-se,

“Tay hữu Ngài, hỡi Đức Giê-hô-va, đã được vinh hiển trong năng lực: tay hữu Ngài, hỡi Đức Giê-hô-va, đã đập tan quân nghịch.” (Xuất Ê-díp-tô ký 15:6)

Và sự oai nghi của Đức Chúa Trời hiện ra lớn lao biết bao trong việc đảo lộn thế gian hết lần nầy đến lần khác, để hoàn thành các ý định của Ngài, và cuối cùng trong việc khiến đất và trời trốn đi, vì sự tiến triển của vinh hiển vương quốc Ngài!

VII. Từ những gì đã được giảng, chúng ta có thể thấy sự khôn ngoan vinh hiển của Đức Chúa Trời. Nó cho thấy sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời trong việc dựng nên thế gian, ở chỗ Ngài đã dựng nên nó cho một công dụng xuất sắc dường ấy, để hoàn thành trong nó một công việc vinh hiển dường ấy. Và nó cho thấy sự khôn ngoan của sự quan phòng thiêng liêng, ở chỗ Ngài đem điều lành lớn lao ra khỏi điều ác lớn lao dường ấy, khiến sự sa ngã và hư hoại của loài người, vốn tự nó thật đau buồn và đáng thương, trở thành dịp để hoàn thành một công việc vinh hiển như sự cứu chuộc, và dựng lên một tòa nhà vinh hiển dường ấy, đỉnh vươn tới trời, và đem những kẻ được chọn của Ngài đến trạng thái hạnh phúc chẳng thể nói nên lời. Và sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời hiện ra vinh hiển biết bao trong chuỗi dài những biến đổi lớn lao trong thế gian, trong việc đem trật tự ra khỏi sự rối ren, trong việc làm thất bại những mưu chước xảo quyệt nhất, và trong việc khiến những công việc lớn nhất của Sa-tan, những việc mà trong đó nó đã tự tôn mình nhất, hoàn toàn trở thành dịp cho sự đắc thắng càng vinh hiển hơn của Con Ngài là Chúa Giê-xu Christ! Và sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời kỳ diệu biết bao, trong việc đem hết thảy những biến đổi và đảo lộn đa dạng trong thế gian đến một kết cục vinh hiển dường ấy, và cuối cùng hướng dẫn mọi sự đến một thời kỳ vinh hiển dường ấy, một việc nầy hợp với việc kia, như những bánh xe đa dạng của một cỗ máy tinh xảo nhất, cuối cùng tạo ra một kết quả xuất sắc dường ấy, một sự bày tỏ vinh hiển thiêng liêng dường ấy, một hạnh phúc dường ấy cho dân sự Ngài, và một vương quốc vinh hiển và đời đời dường ấy cho Con Ngài!

VIII. Từ những gì đã được giảng, chúng ta có thể thấy sự vững bền của lòng thương xót và sự thành tín của Đức Chúa Trời đối với dân sự Ngài, Ngài chẳng bao giờ lìa bỏ cơ nghiệp Ngài, và nhớ đến giao ước Ngài. Giờ đây chúng ta thấy lý do của những lời trong câu gốc: “Vì sâu sẽ cắn nuốt chúng nó như cắn áo, mọt sẽ ăn chúng nó như ăn lông chiên; nhưng sự công bình của Ta sẽ còn mãi, sự cứu rỗi của Ta sẽ còn từ đời nầy đến đời kia.” Và giờ đây chúng ta có thể thấy lý do đầy đủ của danh ấy của Đức Chúa Trời mà Ngài bày tỏ cho Môi-se trong Xuất Ê-díp-tô ký 3:14: “Đức Chúa Trời phán rằng: Ta là Đấng Tự Hữu Hằng Hữu:” tức là Ta là Đấng hôm nay vẫn như Ta đã là khi Ta lập giao ước với Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp, và Ta sẽ đời đời vẫn y nguyên: Ta sẽ giữ giao ước đời đời: Ta tự đủ, mọi sự đều đủ, và không hề thay đổi.

Và giờ đây chúng ta có thể thấy lẽ thật của Thi thiên 36:5, 6: “Hỡi Đức Giê-hô-va, sự nhân từ Ngài ở trên các tầng trời; sự thành tín Ngài thấu đến các mây. Sự công bình Ngài như các núi Đức Chúa Trời; sự đoán xét Ngài như vực sâu lớn.” Và nếu chúng ta suy ngẫm những gì đã được giảng, chúng ta chẳng cần ngạc nhiên rằng tác giả Thi thiên, trong Thi thiên 136, đã lặp lại câu nầy nhiều lần dường ấy: “Vì sự nhân từ Ngài còn đến đời đời,” như thể ông đang ngây ngất khi suy ngẫm về sự bền vững của lòng thương xót của Đức Chúa Trời đối với Hội Thánh Ngài, vui thích khi nghĩ về nó, và chẳng biết làm sao ngoài việc liên tục bày tỏ nó. Chúng ta hãy với niềm vui và sự hân hoan như vậy mà ngợi khen sự tồn tại đời đời của lòng thương xót và sự thành tín của Đức Chúa Trời đối với Hội Thánh và dân sự Ngài, và chúng ta hãy được an ủi bởi điều đó dưới mọi hoàn cảnh tối tăm của Hội Thánh Đức Chúa Trời, và mọi sự náo động và rối ren trong thế gian, và mọi sự đe dọa của kẻ thù Hội Thánh. Và chúng ta hãy lấy đó làm sự khích lệ mà khẩn thiết cầu nguyện cho những việc vinh hiển mà Đức Chúa Trời đã hứa sẽ hoàn thành cho Hội Thánh Ngài.

IX. Từ đó chúng ta có thể học biết Hội Thánh của Đấng Christ là một cộng đồng hạnh phúc dường nào. Vì toàn bộ công việc lớn nầy là vì họ. Đấng Christ đã gánh lấy nó vì cớ họ, và vì cớ họ Ngài tiến hành nó; ấy là vì Ngài đã yêu họ bằng tình yêu đời đời. Vì cớ họ Ngài lật đổ các quốc gia và vương quốc. Vì cớ họ Ngài rung chuyển trời và đất. Ngài phó loài người vì họ, và phó các dân tộc vì mạng sống họ. Vì họ đã quý báu trước mắt Đức Chúa Trời, họ đã được tôn trọng; và vì thế trước hết Ngài ban huyết của chính Con Ngài, rồi Ngài ban huyết của mọi kẻ thù họ, biết bao ngàn vạn, mọi dân tộc cản đường họ, như một của lễ vì ích lợi họ.

Vì cớ họ Ngài đã dựng nên thế gian, và vì cớ họ Ngài sẽ hủy diệt nó, vì cớ họ Ngài đã xây dựng thiên đàng, và vì cớ họ Ngài khiến các thiên sứ Ngài làm những linh hầu việc. Vì thế sứ đồ nói trong 1 Cô-rinh-tô 3:21, vân vân: “Mọi sự đều thuộc về anh em: hoặc Phao-lô, hoặc A-bô-lô, hoặc Sê-pha, hoặc thế gian, hoặc sự sống, hoặc sự chết, hoặc những sự hiện tại, hoặc những sự hầu đến, thảy đều thuộc về anh em.” Dân nầy được phước biết bao, là những kẻ đã được cứu chuộc khỏi loài người, và là trái đầu mùa cho Đức Chúa Trời, và cho Chiên Con; là những kẻ có Đức Chúa Trời trong mọi thời đại làm sự bảo vệ và sự giúp đỡ mình!

“Ôi! Y-sơ-ra-ên, ngươi có phước thay! Ai giống như ngươi, là dân được Đức Giê-hô-va cứu rỗi, là cái thuẫn giúp đỡ ngươi, là cây gươm oai nghi của ngươi! Quân thù nghịch ngươi sẽ phục dưới ngươi, và ngươi sẽ giày đạp nơi cao của chúng nó.” (Phục truyền luật lệ ký 33:29)

Mặc ai đắc thắng bây giờ, mặc kẻ thù của Hội Thánh tự tôn mình lên bao nhiêu tùy ý, đây là dân mà vương quốc sau cùng sẽ thuộc về họ; vương quốc sau cùng sẽ được giao vào tay họ, và sẽ chẳng để lại cho dân khác. Chúng ta đã thấy mọi sự sau cùng sẽ được đưa đến một kết cục phước hạnh dường nào, và họ sẽ đạt đến vinh hiển nào, và sẽ giữ lấy nó đời đời không cùng, sau khi mọi vương quốc của thế gian đều đi đến chỗ kết thúc, và đất bị dời đi, và các núi bị quăng vào lòng biển sâu, hay nơi biển đã từng ở, và mặt đất hạ giới nầy đều sẽ tan rã. Ôi dân hạnh phúc dường nào, và cộng đồng được phước dường nào! Họ thật xứng đáng dùng cả cõi đời đời để ngợi khen và hát ha-lê-lu-gia cho Đấng đã yêu họ, và sẽ yêu họ đến đời đời.

X. Và, cuối cùng, từ đó mọi kẻ ác; mọi kẻ đang ở trong tình trạng không có Đấng Christ, có thể thấy sự khốn khổ tột cùng của mình. Hỡi những kẻ như vậy, dù các ngươi là ai, các ngươi sẽ chẳng có phần hay có phận gì trong việc nầy. Các ngươi chẳng được ích gì bởi bất cứ điều nào trong những điều nầy: phải, tội lỗi các ngươi chỉ càng lớn hơn, và sự khốn khổ mà các ngươi bị phơi bày chỉ càng kinh khiếp hơn. Các ngươi là một trong những kẻ mà Đức Chúa Trời trong tiến trình của công việc, tỏ ra cơn thịnh nộ rõ ràng dường ấy, một trong những kẻ thù đáng bị làm bệ chân của Đấng Christ, bị cai trị bằng cây gậy sắt, và bị đập tan ra từng mảnh. Các ngươi là một trong dòng dõi của con rắn, mà việc giày đạp đầu nó là một ý định lớn của toàn bộ công việc nầy. Dù Đức Chúa Trời hoàn thành những việc vinh hiển nào cho Hội Thánh Ngài, chúng sẽ chẳng vinh hiển gì đối với các ngươi. Thời kỳ vinh hiển nhất của Hội Thánh luôn là thời kỳ thê thảm nhất đối với kẻ ác và kẻ không ăn năn. (Ê-sai 66:14. – Và chúng ta thấy như vậy, bất cứ nơi nào những việc vinh hiển được báo trước về Hội Thánh, thì nơi đó những việc kinh khiếp được báo trước về kẻ ác, kẻ thù của Hội Thánh. Vẫn luôn như vậy trong những sự giải cứu đáng nhớ được làm ra cho Hội Thánh, thì cũng có một sự thi hành cơn thịnh nộ đáng nhớ trên kẻ thù nó. Khi Đức Chúa Trời giải cứu con cái Y-sơ-ra-ên ra khỏi xứ Ê-díp-tô; đồng thời Ngài đã đổ cơn thịnh nộ Ngài cách đáng nhớ trên Pha-ra-ôn và người Ê-díp-tô. Khi Ngài đem họ vào xứ Ca-na-an bởi Giô-suê, và ban cho họ đất tốt ấy, Ngài đã thi hành cơn thịnh nộ cách đáng nhớ trên dân Ca-na-an. Khi họ được giải cứu khỏi cảnh phu tù Ba-by-lôn, sự báo thù rõ rệt đã giáng trên dân Ba-by-lôn. Khi dân ngoại được kêu gọi, và những kẻ được chọn của Đức Chúa Trời được cứu bởi sự giảng của các sứ đồ, thì Giê-ru-sa-lem và dân Giu-đa bắt bớ đã bị hủy diệt một cách rất kinh khiếp.

Tôi có thể nhận xét điều tương tự về vinh hiển đã hoàn thành cho Hội Thánh trong thời Côn-tan-tin, khi vương quốc hữu hình của Sa-tan sụp đổ, khi Kẻ Chống Christ sụp đổ, và trong ngày phán xét. Trong mọi trường hợp nầy, và đặc biệt trong trường hợp cuối cùng, đã có, hoặc sẽ có, những dấu hiệu rất kinh khiếp của cơn thịnh nộ thiêng liêng giáng trên kẻ ác.

Đức Chúa Trời quả sẽ dùng các ngươi trong công việc nầy: nhưng ấy là vì vinh hiển của sự công bình Ngài, chứ không phải của lòng thương xót Ngài. Kẻ thù của Đức Chúa Trời được dành lại cho sự đắc thắng của quyền năng vinh hiển của Đấng Christ trong việc thắng hơn và đoán phạt chúng. Các ngươi là một trong những kẻ sẽ bị thiêu hủy cùng với thế gian bị rủa sả nầy sau ngày phán xét, khi Đấng Christ và Hội Thánh Ngài sẽ đắc thắng và vinh hiển thăng lên trời. – Vì thế hết thảy những ai đang ở trong tình trạng không có Đấng Christ hãy nghiêm túc suy ngẫm những điều nầy, và chớ giống như dân ngu dại của thế gian xưa, là những kẻ chẳng chịu nghe lời cảnh báo, khi Nô-ê bảo chúng rằng Chúa sắp đem lụt lớn đến trên đất; hay như dân Sô-đôm, là những kẻ chẳng để ý, khi Lót bảo chúng rằng Đức Chúa Trời sẽ hủy diệt thành ấy, và chẳng chịu chạy trốn khỏi cơn thịnh nộ hầu đến, và vì thế đã bị thiêu hủy trong sự hủy diệt kinh khiếp ấy.

Và giờ đây tôi muốn nói, để kết thúc toàn bộ bài giảng của tôi về chủ đề nầy: “Những lời nầy là thành tín chân thật, và phước thay cho kẻ giữ những lời nầy. Nầy, Đấng Christ đến mau chóng, và phần thưởng Ngài ở với Ngài, để trả cho mỗi người tùy theo công việc họ đã làm. Kẻ nào không công bình, cứ không công bình nữa; kẻ nào ô uế, cứ ô uế nữa; kẻ nào thánh sạch, cứ nên thánh nữa; kẻ nào công bình, cứ làm điều công bình nữa. Phước thay cho những kẻ giặt áo mình, đặng có phép đến nơi cây sự sống và bởi các cửa mà vào trong thành! Những loài chó, những thuật sĩ, những kẻ tà dâm, những kẻ giết người, những kẻ thờ hình tượng, và những kẻ ưa thích cùng làm sự giả dối đều ở ngoài hết thảy. Đấng làm chứng cho những điều nầy, phán rằng: Phải, Ta đến mau chóng. – A-men; nguyện Chúa Giê-xu hãy đến!”

Sách liên quan

Mở trong trình đọc Về thư viện

↑ Đầu trang
Chia sẻ:FacebookX