Nhật Ký Thiêng Liêng
William Gearing · The Sacred Diary
Bản dịch do AI (MG-3) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.
Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.
Mục lục
- Nhật Ký Thiêng Liêng
- LỜI NÓI ĐẦU I. Thư Dâng Tặng.
- LỜI NÓI ĐẦU II. Gửi Đến Độc Giả.
- LỜI NÓI ĐẦU I. Thư Dâng Tặng.
- LỜI NÓI ĐẦU II. Gửi Đến Độc Giả.
Nhật Ký Thiêng Liêng
NHẬT KÝ THIÊNG LIÊNG
William Gearing
Hay, Những Suy Gẫm Tuyển Chọn Cho Mọi Phần Của Ngày
GHI CHÚ CỦA BIÊN TẬP VIÊN – Trong quá trình phiên âm EEBO-TCP, toàn bộ văn bản đã được chép tay theo hình thức thị giác; và vì vậy, đôi khi các chữ cái s, l, f và t bị nhầm lẫn với nhau, những chữ cái này thường gần như không thể đọc được vì giống nhau trong bản facsimile gốc. Dù hiếm khi những lỗi này còn sót lại sau khi biên tập, nhưng thật không may chúng vẫn có thể còn nếu không bị phát hiện. Tôi xin thành thật cáo lỗi trước về những lỗi như vậy nếu có. Như Edward Leigh, một nhà Thanh giáo, từng nói "Nếu ngươi tìm thấy lỗi lầm và sai sót trong sách, hãy để tình yêu che phủ chúng, vì lầm lỗi (như nhà châm biếm nói) là đặc quyền buồn thảm của kiếp người phàm, và kẻ (trong mọi người) lầm lỗi nhiều nhất là kẻ dám đòi cho mình đặc quyền khỏi lầm lỗi." Ngoài ra, ký hiệu <H&G>, khi xuất hiện, biểu thị phần tiếng Hê-bơ-rơ và tiếng Hy Lạp bị lược bỏ. Cuối cùng, một số từ cổ có thể được cập nhật thành thuật ngữ đương đại hơn; nhưng các thay đổi đã được giữ ở mức tối thiểu, và bất kỳ số trang nào được nhắc đến trong văn bản sẽ tương ứng với bản facsimile gốc chứ không phải eBook hay bản tái bản.
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU I. Thư Dâng Tặng.
LỜI NÓI ĐẦU II. Gửi Đến Độc Giả.
1. MỤC I. Lời Dẫn Nhập Cho Tác Phẩm Này.
2. MỤC II. Độc Thoại Lúc Thức Dậy.
3. MỤC III. Hướng Dẫn Cách Bắt Đầu Ngày Mới.
4. MỤC IV. Lúc Rạng Đông, Và Lúc Sao Mai Mọc.
5. MỤC V. Lúc Ánh Sáng Bừng Lên.
6. MỤC VI. Lúc Ngày Mới Chớm, Hay Lúc Mặt Trời Mọc.
7. MỤC VII. Khi Ngươi Vẫn Còn Nằm Trên Giường.
8. MỤC VIII. Khi Ngươi Ra Khỏi Giường Vào Buổi Sáng.
9. MỤC IX. Khi Ngươi Uể Oải, Và Ngại Rời Khỏi Giường Vào Buổi Sáng.
10. MỤC X. Khi Ngươi Mặc Quần Áo.
11. MỤC XI. Khi Các Ngươi Sắp Sửa Chỉnh Trang Y Phục.
12. MỤC XII. Khi Các Ngươi Ngắm Khuôn Mặt Mình Trong Gương, Và Chỉnh Trang Theo Gương.
13. MỤC XIII. Về Việc Dâng Buổi Sáng Cho Đức Chúa Trời.
14. MỤC XIV. Về Việc Lui Vào Nơi Riêng Buổi Sáng Để Cầu Nguyện, Và Tạ Ơn.
15. MỤC XV. Về Sự Tạ Ơn.
16. MỤC XVI. Về Sự Chuẩn Bị Cho Cầu Nguyện.
17. MỤC XVII. Về Việc Đọc Kinh Thánh.
18. MỤC XVIII. Về Suy Gẫm, Và Thời Điểm Thích Hợp Nhất Cho Việc Ấy.
19. MỤC XIX. Về Sự Cầu Xin.
20. MỤC XX. Về Việc Dâng Chính Mình Cho Đức Chúa Trời.
21. MỤC XXI. Về Sự Ăn Năn Thống Hối.
22. MỤC XXII. Về Sự Thờ Phượng Trong Gia Đình.
23. MỤC XXIII. Về Nghề Nghiệp, Và Công Việc, Cùng Tầm Quan Trọng Của Chúng.
24. MỤC XXIV. Những Suy Xét Dành Cho Những Người Có Quyền Hơn Kẻ Khác Trong Đời Sống Chính Trị Của Xã Hội.
25. MỤC XXV. Về Việc Cai Quản Gia Đình.
26. MỤC XXVI. Những Quy Tắc Về Ăn Uống.
27. MỤC XXVII. Về Các Trò Giải Trí, Và Cách Sử Dụng Chúng.
28. MỤC XXVIII. Về Cách Ăn Ở Của Cha Mẹ Và Các Bậc Trưởng Thượng.
29. MỤC XXIX. Về Cách Cư Xử Của Con Cái, Tôi Tớ, Và Những Người Dưới Quyền.
30. MỤC XXX. Cách Mỗi Người Mỗi Ngày Phải Nắm Lấy Mọi Cơ Hội Làm Điều Thiện.
31. MỤC XXXI. Về Việc Tận Dụng Mọi Phương Tiện, Ân Tứ, Và Khả Năng, Trong Lẫn Ngoài, Đã Ban Cho Chúng Ta.
32. MỤC XXXII. Về Sự Tỉnh Thức Thánh Khiết Chống Lại Các Cám Dỗ.
33. MỤC XXXIII. Về Sự Giết Chết Tội Lỗi, Và Việc Hằng Ngày Rèn Luyện Mình Trong Đó.
34. MỤC XXXIV. Về Việc Lớn Lên Trong Sự Hiểu Biết Đấng Christ, Và Trong Ân Điển.
35. MỤC XXXV. Về Việc Cai Quản Lưỡi Của Các Ngươi.
36. MỤC XXXVI. Suy Gẫm Về Những Khốn Khổ Của Đời Này.
37. MỤC XXXVII. Về Việc Trở Lại Với Sự Thờ Phượng Gia Đình Vào Buổi Tối.
38. MỤC XXXVIII. Về Việc Một Người Buổi Tối Ôn Lại Các Hành Động Và Ân Phước Của Ngày Đã Qua.
39. MỤC XXXIX. Về Việc Buổi Tối Chuẩn Bị Cho Ngày Hôm Sau.
40. MỤC XL. Suy Gẫm Khi Cởi Quần Áo Để Đi Ngủ.
41. MỤC XLI. Khi Các Ngươi Nằm Xuống Giường Vào Ban Đêm.
42. MỤC XLII. Khi Các Ngươi Dọn Mình Để Ngủ.
LỜI NÓI ĐẦU I. Thư Dâng Tặng.
Gửi đến Ngài John Hobart Đáng Kính, ở Brickling thuộc Hạt Norfolk, Nam Tước; và gửi đến William Windham ở Felbridge cùng hạt, Esq; và gửi đến các Phu Nhân Đức Hạnh là vợ của các ngài.
Kính thưa các Ngài Đáng Kính,
Plato cho rằng người không học biết Đức Chúa Trời thì không xứng đáng mang danh Triết Gia. Các nhà thần học đi xa hơn, cho rằng người không học kính sợ và phụng sự Ngài thì không xứng đáng mang Danh Người. Làm điều ấy là totum Hominis, toàn bộ của Con Người; totum Officii, toàn bộ của Bổn Phận, totum Faelicitatis, toàn bộ của Hạnh Phúc. Trong Kinh Thánh, sự kính sợ Chúa này thường được gọi là khởi đầu của sự khôn ngoan; vì lòng kính sợ uy nghiêm của Đức Chúa Trời trong lòng chúng ta khiến chúng ta siêng năng cẩn thận tìm biết ý muốn Ngài và làm theo ý ấy. Và những cụm từ này thường đi đôi với nhau: Kính sợ Chúa, và đi trong đường lối Ngài, Phục Truyền Luật Lệ Ký 8:6, và chương 10:12. Sự kính sợ thánh khiết Đức Chúa Trời này sẽ khiến con người nhu mì và khiêm nhường, và cẩn thận trong mọi sự để bước đi xứng đáng với Chúa, đẹp lòng Ngài mọi đàng: Nó sẽ cai quản tư tưởng chúng ta, kìm hãm và điều khiển lưỡi chúng ta, và điều chỉnh mọi hành động chúng ta. Điều này sẽ thúc giục chúng ta đến sự sùng kính thánh khiết, và quy mọi sự sùng kính của chúng ta về thực hành.
Trong mọi hành động, Thánh Bernard muốn chúng ta đặt ba câu hỏi này: An liceat, an deceat, an expediat; Việc ấy có hợp pháp chăng, việc ấy có phải là điều xứng hợp cho chúng ta làm chăng, việc ấy có ích lợi để làm chăng. Mọi hành động của chúng ta khi trôi qua thì không trôi mất, vì mỗi việc lành là một hạt giống cho sự sống đời đời. Chúng ta nên nói như Xeuxes, họa sĩ nổi tiếng kia: Aeternitati Pingo, Tôi Vẽ Cho Đời Đời.
Chúng ta rất cần phải theo lời khuyên của Đấng Cứu Rỗi chúng ta, và làm việc khi còn ban ngày. Một đêm dài sẽ sớm bao phủ chúng ta bằng bóng tối của nó, trong đêm ấy chúng ta sẽ chẳng còn khả năng hay cơ hội để làm việc nữa.
Kính thưa các Ngài Rất Được Tôn Trọng Trong Chúa,
Hiện nay chúng ta có nhiều sách vang vọng lẫn nhau. Thời đại này phong phú về lời nói cũng như nghèo nàn về việc làm; nghiêng về nói nhiều, làm chẳng bao nhiêu: Tuy nhiên trong các vấn đề sùng kính, người ta không thể nói quá nhiều về điều mà chúng ta không bao giờ làm đủ. Tôi dâng tặng các ngài cuốn Nhật Ký Thiêng Liêng này; tôi hy vọng nó có thể hữu ích cho các ngài để mang trong tay, như chiếc đồng hồ mà một vị vương tử vĩ đại đeo trong nhẫn: Nó điểm mỗi giờ trong ngày, và hòa hợp với Kinh Thánh và lý trí, như mặt đồng hồ mặt trời hòa hợp với mặt trời. Nhờ thường xuyên đọc nó, và làm theo điều nó chỉ dẫn, các ngài sẽ càng biết rõ hơn luận văn này là gì. Về phần tôi, tôi hẳn đã không dám cả gan dâng tặng điều này cho các ngài, nếu tôi không tự thuyết phục rằng các ngài sẽ ít để ý đến bàn tay dâng tặng, hơn là đến tình cảm khiến tôi trở nên,
Ngày 18 tháng Chín, 1679.
Tôi Tớ Khiêm Nhường Và Thân Ái Nhất Của Các Ngài Trong Phúc Âm,
W. Gearing.
LỜI NÓI ĐẦU II. Gửi Đến Độc Giả.
Kinh Thánh kêu gọi chúng ta chuộc lại thì giờ: Nay chuộc lại thì giờ là, 1. Xem chừng chúng ta chẳng phí bỏ chút thì giờ nào cách luống công, nhưng dùng mỗi phút của nó như một điều hết sức quý báu, và tiêu dùng nó trọn vẹn trong đường lối của bổn phận. 2. Rằng chúng ta không những làm điều thiện, mà còn làm điều thiện tốt nhất mà chúng ta có thể làm, v.v. 3. Rằng chúng ta làm những điều tốt nhất bằng cách tốt nhất, và với mức độ lớn nhất, và làm nhiều điều thiện hết mức có thể. 4. Rằng chúng ta canh chừng những cơ hội đặc biệt. 5. Rằng chúng ta lập tức nắm lấy chúng khi chúng đến, và tận dụng chúng khi nắm lấy. 6. Rằng chúng ta từ bỏ mọi điều cần từ bỏ để giữ lấy thì giờ của mình. 7. Rằng chúng ta liệu trước việc ngăn ngừa các trở ngại, và việc dẹp bỏ các vật cản của mình, và việc đạt được mọi sự giúp đỡ để mau lẹ trong bổn phận. Đó là sự chuộc lại thì giờ thật, theo sự xét đoán của một nhà thần học đáng kính.
Và thật vậy, sự suy xét về tính ngắn ngủi của thì giờ chúng ta trong đời này, nên thúc giục chúng ta trong công việc và sự phụng sự Đức Chúa Trời. Ta phải làm công việc của Đấng đã sai ta, (Đấng Cứu Rỗi chúng ta phán) trong khi còn ban ngày; đêm đến, không ai làm việc được, Giăng 9:4. Ta chỉ có một ngày ngắn ngủi, là thời gian của đời này, để làm công việc mà Cha ta đã sai ta đến hoàn tất tại đây trên đất; và nay ta phải vội vàng làm nó, vì thì giờ đã gần, ta sắp bị nộp vào tay kẻ có tội để bị đóng đinh. Khi chủ vườn nho thấy có người đứng không vào giờ thứ mười một, ông quở trách họ về điều ấy: Sao các ngươi đứng đây cả ngày không làm gì? Các ngươi há chẳng biết rằng chỉ còn một giờ nữa là đến đêm, mười một phần đời các ngươi đã qua rồi, chỉ còn một trong mười hai phần còn lại. Há chẳng phải là điều hổ thẹn cho các ngươi khi còn đứng không sao? Các ngươi há chẳng nên vội vàng biết bao, khi chỉ còn một phần mười hai của đời ngắn ngủi các ngươi còn lại?
Một phần lớn của đời ngắn ngủi này bị chiếm lấy theo cách ấy, đến nỗi chỉ còn ít ỏi trong đó được tiêu dùng cách tốt đẹp. Mọi thì giờ của đời chúng ta, cho đến thì giờ chúng ta được cải đạo, có thể gạt sang một bên, như chẳng phải thì giờ, hay sự sống đối với chúng ta: Và sau khi chúng ta được kêu gọi cách hiệu quả, việc ngủ chiếm một phần lớn thì giờ chúng ta; ăn uống chiếm một phần khác, và còn nhiều hơn nữa thì giờ bị tiêu phí trong việc chẳng làm gì, hay trong việc làm điều ác. Dù một người có tiết kiệm và dè sẻn thì giờ đến đâu, thì phần lớn đời người vẫn sẽ trôi qua theo cách ấy. Trong tuổi già nhiều sự yếu đuối kéo đến, và khi chúng ta muốn làm điều thiện, chúng ta bị tuổi già và bệnh tật làm cho bất lực. Chúng ta lâu mới bắt đầu làm công việc của Đức Chúa Trời, và mau chán làm điều thiện. Ly cát của chúng ta gần cạn, trước khi chúng ta thật sự bắt đầu sống; và vừa bước vào đời sống thuộc linh, chúng ta đã bắt đầu chết vì sự suy nhược: Đến nỗi chỉ cần xét kỹ thì giờ của mình, chúng ta sẽ dễ dàng thấy rằng Đức Chúa Trời, Đấng đòi một phần mười của cải chúng ta, khó lòng nhận được một phần trăm thì giờ chúng ta, và điều ấy cũng chỉ nơi những người biết tiêu dùng thì giờ mình tốt nhất.
Chúng ta hãy suy xét sự lớn lao của công việc mà mỗi Cơ Đốc nhân phải làm trong thời gian ngắn ngủi này. Việc có được một tấm lòng tan vỡ là công việc lớn lao dường nào, khi lòng chúng ta vốn là lòng bằng đá? Việc có được sự bảo đảm vững chắc về tình yêu của Đức Chúa Trời là nhiệm vụ lớn lao dường nào, khi chúng ta có những lòng ác không tin như vậy? Việc tiến tới và lớn lên trong ân điển là công việc lớn lao dường nào, khi lòng chúng ta đầy dẫy sự bại hoại, ăn mòn và làm hao mòn sức mạnh của ân điển, quá nghiêng về thối lui và sa sút; có biết bao điều đè nặng xuống, biết bao gánh nặng đeo bám? Việc thoát khỏi sự bại hoại trong thế gian là nhiệm vụ lớn lao dường nào, và thoát khỏi biết bao cạm bẫy giăng ra khắp mọi nơi? Việc có được một tấm lòng tự do và rộng mở là công việc lớn lao dường nào? Việc bước đi liên tục trong Thánh Linh khó dường nào? Việc làm công việc, và thi hành sự phụng sự Đức Chúa Trời, trong quyền năng của Thánh Linh, khó dường nào? Việc bước đi trong sự thông công liên tục với Chúa khó dường nào? Vậy chúng ta phải siêng năng dường nào trong sự phụng sự Đức Chúa Trời, khi bị thì giờ bó hẹp dường ấy, và có quá nhiều việc phải làm, và một nhiệm vụ lớn lao dường ấy đặt trên chúng ta?
Hơn nữa, tính ngắn ngủi của đời sống, so với sự lớn lao của bản tường trình phải nộp lên vào cuối đời này, nên thúc giục chúng ta hết sức siêng năng vội vàng trong công việc và sự phụng sự Đức Chúa Trời. Một bản tường trình lớn phải nộp lên cho Đức Chúa Trời sau một đời sống ngắn ngủi, và vì vậy phải dùng sự siêng năng lớn, để nó có thể là một bản tường trình hạnh phúc và vui mừng, và để chúng ta chắc chắn mọi tội lỗi mình đã được gạch bỏ khỏi bản tường trình, và nhiều việc vâng lời, nhiều sự phụng sự đẹp lòng và được Đức Chúa Trời chấp nhận qua Chúa Giê-xu Christ, được ghi vào sổ tính. Mỗi chủ đều gọi đầy tớ mình đến để tính sổ về những gì họ đã giao vào tay họ, xem họ đã sử dụng ra sao. Và Đức Chúa Trời sẽ gọi mỗi người đến tính sổ về mỗi ta-lâng họ có trong tay, họ đã sử dụng chúng ra sao; họ đã làm gì cho vinh quang của Đức Chúa Trời, cho lợi ích của Đấng Christ, và cho điều tốt lành của linh hồn mình và của người khác. Mọi ta-lâng của chúng ta đều được ghi xuống; việc chúng ta sử dụng, việc chúng ta lạm dụng chúng; việc chúng ta tiêu xài, việc chúng ta tiêu xài sai lầm: Mọi thì giờ của sự nhẫn nại, khoan dung, và nhịn nhục lâu dài của Đức Chúa Trời, đều được ghi vào sổ tính của Đức Chúa Trời: Mọi ân phước và phước lành chúng ta đã nhận; mọi lễ nghi của Đức Chúa Trời, và phương tiện của ân điển chúng ta đã hưởng; mọi bài giảng đầy quyền năng chúng ta đã nghe, tất cả đều được ghi xuống trong sách kỷ niệm của Đức Chúa Trời, và trong sách của lương tâm chúng ta. Tất cả chúng ta sẽ bị gọi đến để khai trình, Ma-thi-ơ 25:15-19. Chúng ta hãy đều nhớ đến ngày tính sổ, và đừng đẩy nó ra xa khỏi mình, với hy vọng rằng Chủ mình sẽ hoãn sự đến của Ngài: Nhưng mỗi người hãy gắng sức làm sao cho được tìm thấy như điều mình mong muốn khi Ngài đến.
Hơn nữa, hãy suy xét cơ nghiệp đời đời tiếp theo sau một đời sống ngắn ngủi như vậy, và cơ nghiệp ấy sẽ tùy theo đời sống ngắn ngủi này, và xứng hợp với nó. Nay khi sự sống đời đời tiếp theo sau một đời sống ngắn ngủi, được tiêu dùng tốt đẹp cho vinh quang của Đức Chúa Trời; và sự khốn khổ và đau đớn đời đời tiếp theo sau một đời sống, tiêu dùng theo đường lối của thế gian này, bởi những kẻ sống trong xác thịt, Ôi con người nên dùng biết bao tốc độ, cần mẫn, và siêng năng trong việc cải thiện đời sống ngắn ngủi của mình trong sự phụng sự Đức Chúa Trời, để họ có thể thừa hưởng sự sống đời đời, và thoát khỏi sự hình phạt đời đời!
Cuối cùng, sau đời sống ngắn ngủi này, chúng ta sẽ không còn những cơ hội như vậy (như bây giờ) để tôn vinh Đức Chúa Trời tại đây trên đất; chúng ta sẽ không còn nghe giảng nữa, không còn hưởng ngày Sa-bát nữa, Thánh Linh Ngài sẽ không còn tranh đấu với chúng ta nữa. Phàm việc gì tay ngươi làm được, hãy làm hết sức mình; vì dưới âm phủ, là nơi ngươi đi đến, chẳng có việc làm, chẳng có mưu kế, chẳng có tri thức, cũng chẳng có sự khôn ngoan, Truyền Đạo 9:10. Sự chết sẽ lấy đi những cơ hội mà đời sống con người đem lại; vì vậy mỗi người nên dốc hết sức mình và sức lực tốt nhất trong việc cải thiện đời sống ngắn ngủi của mình cho vinh quang của Đức Chúa Trời.
Việc này có thể quở trách biết bao sự hoang phí và phung phí đời sống ngắn ngủi của chúng ta. Những người chỉ có một ít dự trữ về những điều này điều nọ, thì dè sẻn và tiết kiệm trong việc phân phát và sử dụng chúng: Sự khan hiếm bất cứ loại dự trữ nào, cũng thúc giục con người dè sẻn nó. Có gì khan hiếm hơn thì giờ? Con người có ít dự trữ về điều gì hơn là về sự sống? Không ai biết mình có ít đến đâu, và kẻ có nhiều nhất, cũng chỉ có ít mà thôi. Nhiều người tính đến nhiều năm sống sắp tới, mà có lẽ chẳng có nhiều ngày, có thể chẳng có nhiều giờ như số năm họ tính. Sự thật là, không ai chắc chắn về điều gì hơn là thì giờ hiện tại của đời mình. Mọi thì giờ đã qua mà đã tiêu dùng cách xấu xa, đều đã mất; và liệu còn thì giờ nào còn lại cho ngươi chăng, ngươi không chắc chắn: Và nếu còn, thì nó cũng dễ trượt khỏi ngươi cách vô ích, như thì giờ đã qua, nếu nay ngươi hoang phí và bất cẩn trong việc đánh mất và vứt bỏ thì giờ hiện tại. Sa-tan dễ dàng dẫn ngươi từng bước từng bước xuống địa ngục biết bao, trong khi ngươi tự thỏa mãn với những tư tưởng xa vời về thiên đàng, với những mục đích xa xôi về thiên đàng và sự sống mới? Há ngươi chẳng đã bỏ qua nhiều tuần và nhiều ngày rồi sao, khi ngươi đã có mục đích trở lại cùng Chúa, và dứt bỏ tội lỗi mình bằng sự ăn năn? Ngươi vẫn còn tấm lòng dối trá ấy, để nịnh ngươi bằng những hy vọng và mục đích ăn năn cho thời gian sắp tới. Vẫn còn ma quỷ ấy, để kéo ngươi từ ngày này sang ngày khác, từ tuần này sang tuần khác, thuyết phục ngươi lần lần xin thêm ngày nữa, cho đến khi những ngày của đời ngắn ngủi ngươi hao mòn đi, và ngươi hư mất trong tội lỗi mình, và không tìm được chỗ ăn năn.
Ôi việc này nên khiến con người run sợ dường nào! Toàn bộ đời sống ngươi chỉ như một gang tay, một khoảng thời gian ngắn ngủi. Ôi vậy hãy nghĩ ngươi đã hoang phí đời sống ngắn ngủi quý báu này cách khốn khổ dường nào! Có thể ngươi chẳng còn nhiều tuần phía sau, bằng số năm ngươi đã mất rồi; và mọi ngày của đời ngươi mà ngươi đã tiêu dùng trong tình trạng không ăn năn và không tái sinh, đều đã mất; và ngươi chẳng có bông trái nào của chúng về sự cứu rỗi. Ngươi càng sống lâu trong xác thịt, và chẳng được Thánh Linh dẫn dắt, thì ngươi càng gần địa ngục và sự đoán phạt; và suốt thời gian ấy ngươi đã chất chứa cơn thạnh nộ cho ngày thạnh nộ. Và há thì giờ này chẳng bị vứt bỏ cách đáng thương sao? Dù ngươi đã thịnh vượng trong thế gian dường nào, đã gia tăng của cải bên ngoài, đã thâu thập các vật chung quanh ngươi, v.v. thì mọi thì giờ ngươi đều đã mất; và thà ngươi chưa từng thấy những ngày ấy, nếu ngươi đã sống một đời không ăn năn và không tái sinh. Ôi vậy đừng hoang phí thêm nữa thì giờ quý báu này, đời sống ngắn ngủi này! Có biết bao dầu quý này đã đổ xuống đất; chỉ còn vài giọt để nuôi ngọn lửa, và giữ đèn sáng: Hãy cẩn thận kẻo dầu ấy cũng bị tiêu phí và hao mòn, và đời sống ngươi tắt đi như cây nến với bấc hôi thối, và kết thúc trong sự hổ thẹn và khốn khổ đời đời. Nếu ngươi vẫn chưa trở lại cùng Chúa bằng sự ăn năn thật, và vẫn chưa bắt đầu làm công việc của Đức Chúa Trời, thì nay trong khi còn gọi là ngày nay, hãy lắng nghe tiếng của Đức Chúa Trời, và mau chóng trở lại cùng Ngài; đừng trì hoãn việc bắt đầu công việc này cho đến ngày mai: Đừng mất nhiều giờ quý báu về thế gian, đừng tiêu nhiều giờ trong những thú vui xác thịt và khoái lạc hư không, trong chuyện trò vô ích, hay trong việc chẳng làm gì; nhiều giờ trong ăn, uống, và ngủ nhiều hơn sự yếu đuối ngươi đòi hỏi: hãy chuộc lại thì giờ khỏi tất cả những điều ấy; và càng phải làm vậy, vì các ngươi biết mình chỉ còn vài bước nữa là đến mồ mả. Bất cứ ai trong chúng ta được định sẵn trong mưu định kín nhiệm của Đức Chúa Trời để sống lâu nhất tại đây, thì ngày ấy cũng chẳng dài, đêm của sự chết đang vội vàng đến trên chúng ta. Ngày hè dài nhất cũng mau chóng qua đi, và đời sống dài nhất trên đất cũng trôi qua, như một câu chuyện đã kể xong. Vậy chúng ta hãy cố gắng sống đời sống ngắn ngủi này sao cho nó được kéo dài ra bằng sự sống đời đời và phước hạnh. Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta thì giờ để hòa thuận với Ngài; và nếu điều ấy bị bỏ qua, mọi sự đều mất, và chúng ta hư mất đời đời. Người ta kể về Alexander Đại Đế, rằng khi ông tiến đánh thành nào, thói quen của ông là dựng lên một cây đèn đang cháy, và rao rằng, ai đến và quy phục trong khi đèn này còn cháy, sẽ được ơn, và giữ được mạng sống: Nhưng ai đợi đến khi đèn này tắt, thì chỉ là người chết, và chẳng nên trông mong sự thương xót nào. — Các ngươi hãy biết, hỡi các Cơ Đốc nhân, rằng Đức Chúa Trời đã dựng lên một cây đèn, và đời sống chúng ta là cây đèn này, và Đức Chúa Trời rao rằng, ai đến trong khi đèn này còn cháy, sẽ được thương xót; nhưng nếu các ngươi đợi đến khi đèn tắt, đến khi đời sống các ngươi tiêu hao, thì chẳng còn gì ngoài sự khốn khổ đời đời để trông đợi. Nay cây đèn đời sống các ngươi, chẳng những có thể tắt vì dầu cạn, mà còn có thể bị dập tắt bởi những phương tiện bất ngờ; và nếu cây đèn này một khi đã tắt, mà công việc các ngươi chưa xong, thì các ngươi đã mất và hư mất đời đời. Truyền Đạo 11:3. Nơi nào cây ngã xuống, nơi đó nó nằm. Ngươi ngã về hướng nào khi ngươi chết, thì ngươi sẽ nằm về hướng ấy đến đời đời; nếu hướng về Đức Chúa Trời, thì Đức Chúa Trời là của ngươi đời đời; nếu hướng về tội lỗi, thì sự khốn khổ và hủy diệt là của ngươi đời đời. Sau sự chết không thể ăn năn hay tin được nữa; linh hồn và thân thể đã lìa nhau, toàn bộ con người không còn khả năng nhận công việc của Đức Chúa Trời trên mình nữa.
MỤC I. Lời Dẫn Nhập Cho Tác Phẩm Này.
Thật tốt cho con người đến gần Đức Chúa Trời, như chính tác giả Thi Thiên nói về mình, Thi Thiên 73, câu cuối. Lời chú giải này đặt trên bất cứ điều gì, cũng ca ngợi điều ấy cho con người; vì tự nhiên từ sau sự sa ngã còn lại trong con người nhiều đến nỗi lòng người có khuynh hướng về điều thiện; nhưng khi đến những điều cụ thể, thì đây là sự lầm lẫn, người ta tìm ánh sáng trong đường lối của bóng tối, và hạnh phúc trong đường lối của khốn khổ, và sự sống trong đường lối của sự chết, bị cuốn đi ngược chiều bởi sự dữ dội của những dục vọng bốc đồng của mình. Nhưng vẫn còn một khuynh hướng tự nhiên trong mọi người về điều thiện, (như một số người ngoại đã nhận xét) từ các nguyên tắc của tự nhiên, còn lại nền tảng chung này của tôn giáo trong mọi người. Điều thiện có một sức hút như nam châm, và có bản tính lôi kéo, và tương ứng với sự khám phá về thiện hay ác trong sự hiểu biết, thì có sự ôm lấy hay lánh xa trong ý chí của con người, là phần trong linh hồn con người bám chặt lấy điều thiện đã được khám phá. Thật tốt khi đến gần Đức Chúa Trời, Đấng là summum Bonum, điều thiện cao nhất. Sự tốt lành của một vật là lý do khiến chúng ta khao khát nó. Đó là định nghĩa của các triết gia về điều thiện, rằng điều thiện là điều mà mọi vật đều khao khát. Nay vậy, điều gì càng đáng khao khát thì càng trội hơn về sự tốt lành, và điều gì đáng khao khát nhất thì là điều thiện cao nhất. Mọi loài thọ tạo đều tự nhiên khao khát điều thiện cao nhất của mình, hạnh phúc của mình, sự trọn vẹn của mình. Và hạnh phúc của con người là đến gần Đức Chúa Trời, Đấng Tạo Hóa của mình.
Tâm trí của một Cơ Đốc nhân đôi khi có thể trượt khỏi Đức Chúa Trời, và trong một thời gian bị cuốn theo những điều khác, nhưng không thể lâu dài xa cách Ngài, vì Đức Chúa Trời là trung tâm của nó; và một tâm trí thuộc linh hướng về Đức Chúa Trời cũng tự nhiên như kim la bàn đã chạm nam châm chỉ về cực Bắc. Tôi đã đặt Chúa hằng ở trước mặt tôi, Đa-vít nói, Thi Thiên 16:8. Nơi nào Đức Chúa Trời không có chỗ trong tâm trí chúng ta, chúng ta không có phần gì trong Ngài. Một người tin kính và sùng đạo phải luôn ở với Đức Chúa Trời. Nếu người đói không thể quên ăn, cũng không người khát quên uống, thì con người cũng không thể quên Đức Chúa Trời. Ai sống dưới cảm thức liên tục về sự thiếu thốn Đức Chúa Trời, linh hồn người ấy vẫn thở than và khao khát Đức Chúa Trời. Tình yêu gây ra sự tuôn trào của tư tưởng, nó không cho phép người ta ở nhà, nhưng ở nơi tốt nhất trong mọi nơi. Có một sự cần thiết là con người phải để tâm đến điều mình yêu mến nhất, và một người yêu mến Đức Chúa Trời không thể sống trong một lối sống quên lãng Đức Chúa Trời; hoặc (như một người thánh khiết nhận xét) sự thiếu thốn đem người ấy đến, hoặc tình yêu thúc ép người ấy, hoặc Đấng Christ lôi kéo người ấy; và Đấng Christ sẽ không lâu xa cách những người thuộc về Ngài; nếu lòng họ không đến với Ngài, Ngài sẽ đến trong họ; và nếu Ngài ở đó, mọi sự đều bị cuốn vào việc hầu việc Ngài.
MỤC II. Độc Thoại Lúc Thức Dậy.
Các tư tưởng của Chúa đối cùng tôi lấy làm quý báu thay, hỡi Đức Chúa Trời! Tổng số các tư tưởng ấy thật lớn thay! v.v. Khi tôi tỉnh thức, tôi vẫn ở cùng Chúa, Thi Thiên 139:17,18. Hỡi Đức Chúa Trời, Chúa là Đức Chúa Trời tôi, tôi sẽ tìm kiếm Chúa sớm mai, linh hồn tôi khát khao Chúa, xác thịt tôi mong mỏi Chúa, trong một đất khô khan và khát nước, là nơi không có nước; đặng xem quyền năng và sự vinh hiển của Chúa, như tôi đã thấy Chúa trong nơi thánh. Vì sự nhân từ Chúa tốt hơn sự sống, môi tôi sẽ ngợi khen Chúa. Tôi sẽ chúc phước Chúa như vậy trọn đời tôi, tôi sẽ giơ tay lên nhân danh Chúa. Linh hồn tôi sẽ được thỏa mãn như ăn tủy và mỡ, và miệng tôi sẽ ngợi khen Chúa bằng môi vui vẻ; khi tôi nhớ đến Chúa trên giường tôi, và suy gẫm về Chúa trong các canh đêm. Vì Chúa đã giúp đỡ tôi, nên dưới bóng cánh Chúa tôi sẽ vui mừng. Linh hồn tôi theo Chúa sát gót, tay hữu Chúa nâng đỡ tôi, Thi Thiên 63:1-9. Hỡi Đức Chúa Trời, lòng tôi đã vững vàng; tôi sẽ hát và ngợi khen, ngay cả với sự vinh hiển của tôi. Hãy tỉnh thức, hỡi đàn cầm và đàn sắt, chính tôi sẽ tỉnh thức sớm mai; hay vào buổi sáng, [Tôi sẽ dậy trước nhất, và đánh thức buổi sáng khỏi giường nó, để tôi có thể đến dự lễ ngợi khen Ngài]; Thi Thiên 108:1,2. Linh hồn tôi trông đợi Chúa, hỡi Chúa, hơn kẻ trông đợi buổi sáng, tôi nói, hơn kẻ trông đợi buổi sáng, Thi Thiên 130:6. [Người ấy trông đợi Chúa hơn kẻ trông đợi buổi sáng] hoặc (như một nhà chú giải nói) hơn những kẻ trong đền thánh của Chúa cẩn thận giữ canh buổi sáng, để họ có thể dâng của lễ buổi sáng đúng mùa; hoặc hơn những kẻ được chỉ định giữ canh suốt đêm, trông đợi và khao khát buổi sáng, như một nhà chú giải khác nói.
MỤC III. Hướng Dẫn Cách Bắt Đầu Ngày Mới.
Hãy dâng cho Đức Chúa Trời những tư tưởng đầu tiên khi thức dậy của các ngươi: Đừng để tư tưởng thế gian nào bước vào, cho đến khi Đức Chúa Trời bước vào trước nhất. Những trái đầu mùa của miệng và của lòng phải được dâng lên Đức Chúa Trời, Thánh Ambrose nói. Như vậy mọi tư tưởng ác và hư không hoặc sẽ không dám xâm nhập, hoặc sẽ dễ dàng bị giữ lại ngoài hơn. Tâm trí con người không bao giờ nhàn rỗi, nó sẽ luôn hoạt động, hoặc về Đức Chúa Trời hoặc về thế gian, Đấng Christ hoặc sự hư không, điều thiện hoặc điều ác. Nó luôn bận rộn suy nghĩ, mưu tính, ngẫm nghĩ, về điều này hay điều khác. Vì vậy điều cần thiết là, trước hết vào buổi sáng chúng ta đặt tâm trí mình vào sự suy gẫm về những đối tượng thiêng liêng và thuộc trời. Ma quỷ sẽ bận rộn biết bao trong việc gieo vào tâm trí các ngươi vô số tư tưởng khác, để lôi kéo tâm trí các ngươi khỏi sự suy gẫm ngọt ngào về Đức Chúa Trời, nếu các ngươi không dâng cho Đức Chúa Trời những tư tưởng khi thức dậy của mình? Vô số tư tưởng sẽ chạy vào tâm trí các ngươi, như người ta chạy đến xem trò chọi bò, hay xem một cảnh lạ, nhưng các ngươi phải canh chừng chống lại chúng, và xua đuổi chúng đi, như Áp-ra-ham đã xua đuổi các loài chim khỏi của lễ của mình.
2. Hãy nâng lòng các ngươi lên cùng Đức Chúa Trời cách kính cẩn, và tạ ơn Ngài về sự nghỉ ngơi của đêm đã qua, rằng lòng thương xót Ngài chẳng dứt khỏi các ngươi, nhưng được đổi mới mỗi buổi sáng, rằng ngay trong ban đêm các ngươi đã nhận được bằng chứng rõ ràng về tình yêu Ngài, và trong khi vì những tội lỗi các ngươi đã phạm ngày hôm trước, Đức Chúa Trời có thể ngay trong giấc ngủ say đã lấy linh hồn các ngươi khỏi các ngươi, và như vậy đã đột ngột đưa các ngươi đến chỗ khai trình, hãy chúc phước Ngài vì đó là ý tốt của Ngài mà các ngươi vẫn còn được dung thứ.
3. Nếu vinh quang của Đức Chúa Trời là quý báu đối với các ngươi, các ngươi sẽ hoặc nên bắt đầu mỗi ngày theo cách này, trước khi các ngươi làm bất cứ điều gì, bằng cách dâng cho vinh quang của Đức Chúa Trời những gì các ngươi sắp làm, đặt trước mặt Ngài cách có suy tính trước các hành động của ngày sắp tới, theo cách này hay cách tương tự,
Lạy Đức Chúa Trời của con, bất cứ điều gì con sẽ nói hay làm trong ngày nay, phải, bất cứ điều gì con sẽ suy nghĩ, con dâng trọn vẹn cho Ngài; những lời cầu nguyện này, những sự suy gẫm này, những việc bố thí này, những sự sùng kính này, sự kiêng ăn này, những công việc này, những việc kinh doanh này, những hành động này, những việc của con này, con dâng hiến và biệt riêng cho Ngài, con cũng chẳng ước muốn điều gì khác, ngoài điều con sẽ làm trong ngày nay có thể trở nên vinh hiển cho Ngài.
Việc ngọt ngào dường nào khi bắt đầu ngày mới, trước khi một người nắm lấy bất cứ việc mới nào, nâng lòng mình lên cùng Đức Chúa Trời, và nói như vầy trong lòng mình, Lạy Chúa, con sẽ đảm nhận hành động này hay hành động kia nhờ sự giúp đỡ của Ngài, và vì Ngài trong ngày nay, vì Ngài con sẽ lao nhọc, con sẽ suy nghĩ điều này vì Ngài, vì Ngài nay con sẽ giữ im lặng, và nay con sẽ nói vì danh dự và vinh quang của Ngài; con sẽ nương cậy nơi Ngài cho ngày sắp tới.
Hãy tập cho mình luôn theo đường lối này, để lương tâm các ngươi quở trách các ngươi khi các ngươi bỏ qua nó. Một đường lối liên tục như vậy sẽ ngăn chặn nhiều cám dỗ có thể bất ngờ ập đến các ngươi, và buộc lòng các ngươi vào Đức Chúa Trời suốt ngày hôm sau.
MỤC IV. Lúc Rạng Đông, Và Lúc Sao Mai Mọc.
Hãy suy gẫm Phúc Âm là tanquam φωσφόρος, như một ngôi sao mai; và công việc của Thánh Linh soi sáng tâm trí, giống như lúc rạng đông, hay lúc sao mai mọc trong lòng của một Cơ Đốc nhân. Như vậy Thánh Phi-e-rơ khen ngợi những người ông viết thư cho vì đã sử dụng Cựu Ước, (về lẽ thật của Cựu Ước họ đã được bảo đảm) trong lúc chờ đợi, cho đến khi nhờ một công việc sâu xa hơn của Thánh Linh soi sáng, lòng và trí họ được dạy dỗ cách hiệu quả hơn, và được bảo đảm mạnh mẽ hơn về lẽ thật của Phúc Âm của Đấng Christ. Cựu Ước giống như ánh đuốc trong một căn phòng tối; Tân Ước được Thánh Linh mặc khải giống như lúc rạng đông, hay lúc sao mai mọc, so với ánh sáng sẽ xuất hiện khi Đấng Christ đến lần thứ hai, ánh sáng ấy sẽ như sự mọc lên rực rỡ của Mặt Trời Công Bình.
Hãy suy xét rằng, như lúc rạng đông đối với ban đêm, thì một linh hồn được soi sáng bằng sự hiểu biết cứu rỗi của Phúc Âm cũng đối với một người trong sự mù lòa tự nhiên của mình như vậy. Và,
Trước hết, nếu chúng ta so sánh một linh hồn như vậy với những tạo vật đáng thương thiếu phương tiện bên ngoài của sự hiểu biết, thì điều ấy rõ ràng; vì những người này không có ánh sáng nào được ban cho họ, nhờ đó họ đến biết Đức Chúa Trời cách cứu rỗi; vì vậy về sự hiểu biết này có một đêm tối hoàn toàn của sự ngu dốt giữa họ. Tình trạng của những người thiếu phương tiện của sự hiểu biết được sứ đồ bày tỏ rõ ràng, Ê-phê-sô 4:17,18, nơi ông cho thấy, dân ngoại bước đi trong sự hư không của tâm trí mình, có sự hiểu biết tối tăm, xa cách sự sống của Đức Chúa Trời, vì sự ngu dốt ở trong họ, bởi lòng cứng cỏi của họ. Nơi đây các ngươi có thể suy xét rằng, họ còn xa mới có sự hiểu biết dẫn họ đến sự sống và sự cứu rỗi, đến nỗi họ xa cách sự sống của Đức Chúa Trời vì sự ngu dốt ở trong họ. I Cô-rinh-tô 1:21. Có chép rằng, thế gian cậy sự khôn ngoan mình không biết Đức Chúa Trời. Họ có một thứ khôn ngoan mà nhiều người trong họ trội hơn, nhờ đó họ biết nhiều bí mật của tự nhiên, nhiều việc của nhà nước và chính quyền, v.v. Nhưng mọi sự khôn ngoan của họ vì thiếu Lời đã không dạy họ sự hiểu biết đúng đắn về Đức Chúa Trời cách cứu rỗi.
Hãy suy xét thêm rằng, như những người ngoại thiếu Lời, thì những người không tái sinh, sống dưới chức vụ của Lời, vẫn còn trong bóng tối, ngày không rạng đông cho họ, sao mai cũng không mọc trong lòng họ, hoặc nếu ngày có rạng đông trong trí óc họ, thì trong lòng họ vẫn là đêm tối; nếu họ có được đôi chút hiểu biết về Phúc Âm, và các sự mầu nhiệm của sự cứu rỗi, thì ánh sáng này cũng không xuyên thấu đến nỗi thắng họ về tình yêu của lẽ thật và ánh sáng xuất hiện cho họ, và khiến lòng họ phục tùng quyền năng của nó.
Nay nơi những người tái sinh, Phúc Âm được Thánh Linh mặc khải cho họ, giống như lúc rạng đông, và lúc sao mai mọc trong lòng họ, so với đêm tối của sự mù lòa, vốn ở trong chính họ trước khi tái sinh, và vẫn còn ở trong những người khác chưa tái sinh; vì trước hết, ngày rạng đông trong sự hiểu biết của họ, rồi sao mai mọc lên trong lòng họ; rồi đêm bắt đầu tàn đi, và ngày bẻ ra và rạng đông trên họ, rồi họ bắt đầu thấy những gì trước kia họ không thể thấy, và thấy rõ ràng và hiệu quả hơn nhiều, những gì họ đã thấy cách không trọn vẹn trước kia. Nay Thánh Linh đã khiến ngày rạng đông trong sự hiểu biết của họ, Ngài cũng tiến tới soi sáng vùng thấp hơn, và khiến sao mai mọc lên trong lòng họ; như trong ban đêm, khi mặt trời ở phía bên kia của trái đất, nó chiếu sáng rực rỡ, và soi sáng các ngôi sao, như chúng ta thấy, tuy nhiên thân thể của trái đất ở giữa mặt trời và chúng ta, khiến nơi đây bên dưới tối tăm; cũng vậy khi Thánh Linh soi sáng sự hiểu biết của một người chưa tái sinh bằng sự hiểu biết về Phúc Âm, ngay cùng lúc đó có một thân thể của sự chết trong lòng người ấy, và một khối lượng những sự bại hoại tội lỗi, ném bóng tối, và giữ lòng và tình cảm trong bóng tối khốn khổ. Nay như mỗi sự bại hoại là một mức độ của bóng tối, thì mỗi ân điển là một tia sáng thiên thượng; vì Đức Chúa Trời là sự sáng, và mỗi ân điển là một phần của hình ảnh và sự giống như Đức Chúa Trời, và như vậy là Lumen de Lumine, ánh sáng phát ra từ nguồn sáng. Hãy suy xét điều Thánh Phao-lô nói với các tín hữu Ê-phê-sô, Trước kia anh em là sự tối tăm, nhưng bây giờ anh em là sự sáng trong Chúa, đó là tình trạng hiện tại của họ. Trước kia họ là sự tối tăm, tối tăm khắp nơi, sự hiểu biết tối tăm, sự xét đoán tối tăm, lòng và tình cảm tối tăm; họ có một bức màn tối của sự mù lòa tự nhiên trên sự xét đoán của họ, một đám mây tối của những dục vọng thế gian và xác thịt cùng những sự bại hoại trên lòng họ: nhưng nay họ là sự sáng trong Chúa, sự hiểu biết sáng láng, và lòng cùng tình cảm sáng láng.
MỤC V. Lúc ánh sáng bừng lên.
Hãy suy xét với chính mình rằng có bốn thứ Ánh Sáng được nói đến trong Kinh Thánh, và Đức Chúa Trời được gọi là Pater Luminum, Cha của các sự sáng, Gia-cơ 1:17.
1. Có Lux materialis, ánh sáng vật chất, tức ánh sáng mà Đức Chúa Trời đã dựng nên lúc ban đầu, và Ngài đã dùng ánh sáng ấy mà làm nên mặt trời và mặt trăng như những nguồn và những bình chứa, để nhờ các tia sáng phát ra từ chúng mà thế gian được chiếu sáng. Hãy suy xét xem Đức Chúa Trời đã là Cha của ánh sáng này trước hết như thế nào, Sáng Thế Ký 1:3. Đức Chúa Trời phán rằng: Hãy có sự sáng; thì có sự sáng. Ngài đã truyền cho ánh sáng chiếu ra khỏi sự tối tăm, như sứ đồ nói. Và có chép rằng, Sáng Thế Ký 1:15. Ngài đã đặt hai vì sáng trên bầu trời, một vì sáng lớn hơn để cai trị ban ngày, và một vì sáng nhỏ hơn để cai trị ban đêm.
2. Có Lux naturalis, tức ánh sáng mà chúng ta thường gọi là Ánh Sáng của Tự Nhiên, và đó chính là sự hiểu biết và lương tâm đã được gieo trồng lúc ban đầu trong tâm trí con người, nhờ đó con người có thể phân biệt giữa điều Thiện và điều Ác. Đức Chúa Trời cũng là Cha của ánh sáng này, chính Ngài đã tạo dựng trong chúng ta sự hiểu biết để phân biệt, và lương tâm để làm chứng về điều Thiện và điều Ác.
3. Có Lux supernaturalis, hay spiritualis, tức ánh sáng mà chúng ta thường gọi là Ánh Sáng của Ân Điển, và từ ánh sáng này phát ra hai tia sáng,
(1.) Tia sáng chiếu vào lòng chúng ta, để xua tan sự tối tăm của tội lỗi trong chúng ta, điều mà trước đây ta đã nói đến. Chính theo nghĩa này mà con cái của Đức Chúa Trời được gọi là con cái của Ánh Sáng, và nếp sống thánh khiết mà họ sống được gọi là bước đi trong Ánh Sáng. Đức Chúa Trời cũng là Cha của ánh sáng này; chính Ngài bởi Thánh Linh Ngài soi sáng lòng chúng ta bằng ân điển, như trước đây ta đã nói.
(2.) Có một Ánh Sáng chiếu sáng trong lòng chúng ta, để làm cho chúng ta vui mừng với sự bảo đảm về tình yêu và ân huệ của Đức Chúa Trời: Ánh sáng đã gieo ra cho người công bình, và sự vui mừng cho người ngay thẳng trong lòng, Thi Thiên 97:11. Ánh Sáng và Niềm Vui được gieo chung trong cùng một luống cày: Đức Chúa Trời cũng là Cha của ánh sáng này, chỉ một mình Ngài mới có thể khiến chúng ta nghe tiếng vui mừng và hớn hở. Vậy nên Đa-vít cầu nguyện rằng: Lạy Chúa, xin dấy lên ánh sáng của mặt Chúa trên con. Ánh sáng của mặt Ngài chính là ánh sáng của ân huệ Ngài; nơi nào ánh sáng của ân huệ Ngài chiếu sáng, không đám mây hoạn nạn nào có thể làm tối niềm vui của chúng ta; nó sẽ khiến lòng chúng ta vui mừng hơn cả lúa mì và rượu nho.
4. Có Lux immortalis, hay Coelestis, chúng ta có thể gọi là Ánh Sáng của Vinh Hiển: Đó chính là Ánh Sáng mà Đức Chúa Trời ngự trong, Ánh Sáng không ai đến gần được, Ánh Sáng mà không ai có thể tới gần, I Ti-mô-thê 6:16. Thế mà Ánh Sáng ấy cũng là nơi mà con cái của Đức Chúa Trời một ngày kia sẽ ngự trong. Chúng ta có thể gọi đó là Ánh Sáng, vì đó là nơi mà sự tối tăm không bao giờ dựng trại của nó; một Ánh Sáng vinh hiển hơn mặt trời hay mặt trăng: Vì đó là nơi mà dù sẽ không có mặt trời, nhưng cũng sẽ không có đêm: Vinh hiển của Đức Chúa Trời soi sáng nơi đó; và Chiên Con là Ánh Sáng của nơi đó, Khải Huyền 21:23. Đức Chúa Trời cũng là Cha của Ánh Sáng này: Đấng ngự trong nó, cũng đã dựng nên nó, và đã chuẩn bị nó làm nơi cư ngụ cho các thánh đồ của Ngài, để hết thảy những ai sẽ là công dân của Giê-ru-sa-lem Mới đều được nghỉ ngơi dưới vinh hiển của nó. Mặt trời sẽ chẳng còn làm ánh sáng ban ngày cho ngươi nữa (tiên tri phán vậy), mặt trăng cũng chẳng lấy sự sáng mà soi ngươi; nhưng Đức Giê-hô-va sẽ làm ánh sáng đời đời cho ngươi, Đức Chúa Trời ngươi sẽ làm sự vinh hiển ngươi, Ê-sai 60:19.
Hãy suy ngẫm thêm về sự tương ứng giữa Ân Điển và Ánh Sáng,
1. Ánh sáng, các ngươi biết đó, thì è Caelo manare, nó tuôn chảy và bừng ra từ các tầng trời: Ân điển cũng vậy; nó bắt nguồn và được sai xuống từ thiên đàng.
2. Ánh sáng thì tenebras fugare, nó xua tan và đánh đuổi sự tối tăm. Ân điển cũng vậy, xua tan sự tối tăm của sai lầm và ngu dốt.
3. Ánh sáng tẩy sạch không khí khỏi sương mù và màn sương tối làm nghẹt nó. Ân điển cũng vậy, tẩy sạch lòng người bằng các tia sáng của nó, khỏi sự hư hoại của tội lỗi mà lòng người bị nghẹt và ô uế.
4. Ánh sáng làm sống động các hạt giống gieo trong đất, khiến chúng nảy mầm và kết quả. Ân điển cũng vậy, luôn làm sống động hạt giống của Lời Đức Chúa Trời khi được gieo trong tâm trí chúng ta: Nếu hạt giống ấy không ở đó, nó sẽ héo tàn và chết đi, nhưng ân điển khiến nó sinh sôi và kết quả dồi dào.
5. Ánh sáng thì visum delectare, nó làm vui mắt. Ánh sáng thật ngọt ngào, Sa-lô-môn nói vậy, v.v. Ân điển cũng thật dễ chịu đối với con mắt đã được soi sáng thuộc linh. Ngay cả mắt của chính Đức Chúa Trời cũng vui thích với những đối tượng như vậy: Vì những vẻ đẹp và trang sức của Tân Nương ấy là gì, mà Đấng Cứu Rỗi Christ của chúng ta, trong sách Nhã Ca, tuyên bố mình bị cảm động và mê đắm đến thế, nếu không phải là những ân tứ của ân điển mà Tân Nương ấy trội hơn?
6. Ánh sáng thì Occulta manifestare, tỏ bày những điều kín giấu. Trong bóng tối không thể xét đoán màu sắc, nhưng ánh sáng khiến mọi sự đều tỏ bày. Ánh sáng của ân điển cũng vậy, nó tỏ bày cho chúng ta những điều trước kia còn giấu kín đối với chúng ta; nhất là hai thứ: Dei misericordiam, & nostram indigentiam: Lòng thương xót của Đức Chúa Trời, và những nhu cầu của chính chúng ta. Về lòng thương xót của Đức Chúa Trời, nếu không có ánh sáng của ân điển, chúng ta không thể xét đoán chúng đúng như đáng phải: Hoặc chúng ta hoàn toàn không để ý đến chúng; hoặc chúng ta không quy việc có được chúng cho Đấng mà thật ra chúng ta nhận lãnh từ Ngài. Còn về những nhu cầu của chúng ta, mắt chúng ta càng mở ra để thấy chúng bao nhiêu, ánh sáng của ân điển càng chiếu sáng vào lòng chúng ta bấy nhiêu.
7. Ánh sáng thì Calorem generare; nơi nào có ánh sáng thì nó sinh ra hơi nóng: Ân điển trong chúng ta cũng vậy, nó sinh ra trong chúng ta hơi nóng của lòng sốt sắng và tình yêu thương nồng cháy: Nó không chỉ soi sáng chúng ta bằng tri thức, mà còn sưởi ấm chúng ta bằng lòng sốt sắng, để chúng ta tranh đấu cho chân lý của Đức Chúa Trời, và cho vinh hiển của Ngài.
Sự suy xét về điều này nên dạy chúng ta yêu mến ân điển, và ghét tội lỗi: Chúng ta tự nhiên ghét sự tối tăm, và yêu ánh sáng. Sự tối tăm là điều ghê tởm và đáng ghét đối với bản tính; nhưng khốn thay cho tình trạng của những kẻ yêu sự tối tăm hơn ánh sáng, Giăng 3:19, điều đó cho thấy việc làm của chúng là xấu xa: Và mọi kẻ làm ác đều ghét ánh sáng, cũng chẳng đến cùng ánh sáng, e rằng việc làm của mình bị quở trách: Như chim cú và dơi, chúng tránh ánh sáng, vì ánh sáng là thứ phơi bày mọi sự.
MỤC VI. Lúc ngày ló rạng, hay lúc mặt trời mọc.
Hãy suy xét đây, rằng Đấng Christ khi đến thế gian, giống như Đấng Mọc Lên từ nơi cao, hay như sự ló rạng hay mọc lên của mặt trời từ nơi cao, Lu-ca 1:78. Hãy suy xét xem sự đến của Ngài được ví sánh thật thích hợp với một Đấng Mọc Lên, hay với sự mọc lên của mặt trời, trong nhiều phương diện.
1. Mặt trời (có thể nói như vậy) phát xuất từ ban đêm, như mắt chúng ta thấy: Nó dường như ló ra từ lòng của sự tối tăm: Sự mọc lên của mặt trời tiếp sau sự tối tăm của ban đêm. Đấng Cứu Rỗi phước hạnh của chúng ta khi đến cũng dường như (có thể nói như vậy) ló ra từ sự tối tăm; trước kia Ngài ẩn mình dưới bức màn; Ngài được che phủ bằng các bóng, các hình bóng, các lễ nghi, các biểu tượng huyền nhiệm, các hình ảnh tối tăm, v.v. Thật vậy, các lời tiên tri làm chứng về Ngài cũng chứa nhiều sự tối tăm, dù chúng rõ ràng đến nỗi đã chỉ đường đến với Đấng Christ cho mọi tín hữu trung thành: Tuy nhiên ánh sáng ấy chỉ mờ nhạt, so với ánh sáng tiếp sau đó. Và nhất là vào thời ấy có nhiều sự tối tăm bao phủ mặt Hội Thánh, ngay vào khoảng thời gian Đấng Cứu Rỗi của chúng ta đến. Bấy giờ điều đã chép sau đây là đúng, Thi Thiên 74:9. Chúng tôi chẳng thấy các dấu lạ của chúng tôi; không còn đấng tiên tri nữa, cũng chẳng có ai trong chúng tôi biết sự đó sẽ đến bao giờ. Và ngoài sự thiếu ánh sáng này, còn có những nguyên nhân đặc biệt gây ra sự tối tăm, đó là những kẻ dẫn đường mù lòa: Vì chính Đấng Cứu Rỗi của chúng ta đã gọi những người Pha-ri-si là như vậy, là những kẻ ngồi trên ghế của Môi-se; và vì chính mình mù lòa và dốt nát, họ lại đảm nhận việc dẫn dắt kẻ mù, và dạy dỗ kẻ dốt nát, nên chẳng lạ gì cả hai đều vấp ngã trong bóng tối, và rơi xuống hố; và sự dốt nát nơi những kẻ ấy đã sinh ra sai lầm trong dân chúng, và làm tăng thêm sự tối tăm.
Nhưng nay hãy suy xét rằng Đấng Christ không được sai đến chỉ để cứu dân Do Thái mà thôi, nhưng cả các dân tộc khác nữa; và vì vậy hãy suy xét xem thế gian nói chung đã tối tăm dường nào. Các dân tộc trên thế gian đều là những miền tối tăm, và của bóng sự chết; và thánh Phao-lô gọi những thời đại ấy là Saecula tenebrarum, Những Thời Đại Tối Tăm. Ngay cả những người A-thên học thức cũng thờ phượng Đức Chúa Trời như một người lạ, và bàn thờ của họ mang dòng chữ này: Kính thần chưa biết. Nay từ sự tối tăm này (có thể nói như vậy) Đấng Mọc Lên đã phát xuất, Đấng Christ đã đến và tỏ mình ra cho thế gian.
2. Đấng Mọc Lên, hay sự mọc lên của mặt trời, xua tan sự tối tăm, Đấng Christ đã tỏ mình ra trong xác thịt cũng đã đuổi tan sự tối tăm bao phủ mặt thế gian, và chẳng bao lâu sau khi Đấng Christ đến đã có một sự thay đổi lớn lao, dường như có một thế gian mới được dựng nên, như đã chép về xứ Nép-ta-li và Sa-bu-lôn, sự thay đổi tương tự cũng xảy ra ở nhiều nơi trên thế gian: Xứ Sa-bu-lôn, và xứ Nép-ta-li, dọc đường biển, bên kia sông Giô-đanh, Ga-li-lê của dân ngoại; Dân ngồi trong nơi tối tăm đã thấy ánh sáng lớn; và đối với những kẻ ngồi trong miền và bóng sự chết, ánh sáng đã mọc lên cho họ. Ma-thi-ơ 4:15,16. Như vậy cũng có thể nói về thế gian nói chung.
Đấng Mọc Lên hay sự mọc lên của mặt trời thật đẹp đẽ và vinh hiển. Thi Thiên 19:5. Đa-vít ví mặt trời lúc mọc lên như chàng rể bước ra khỏi phòng mình với mọi trang sức. Sự tỏ mình của Đấng Christ ra cho thế gian thật vinh hiển, và đầy vẻ đẹp và uy nghi thiên thượng. Nhiều điều vinh hiển đã xuất hiện nơi Ngài lúc Ngài giáng sinh, và trong đời sống Ngài có nhiều phép lạ, dấu kỳ và việc lạ; và trong các điều khác, vẻ đẹp của sự thánh khiết và công chính trọn vẹn của Ngài đến nỗi ngay cả con mắt ác độc của các kẻ thù Ngài cũng không thấy một vết hay tỳ vết nào trong đó: nhưng nhất là trong sự tỏ mình vinh hiển hơn nữa lúc Ngài sống lại và thăng thiên, và sai Đức Thánh Linh xuống, nhờ Ngài mà các sứ đồ của Ngài được sai đi khắp nơi để mang Ánh Sáng đi đây đó trong thế gian, vẻ đẹp, sự tuyệt vời, và vinh hiển của Ngài đã tỏ ra.
4. Đấng Mọc Lên, hay sự mọc lên của mặt trời, đem lại sự tươi mát đặc biệt cho các loài thọ tạo, loài người, loài thú, loài chim, v.v. Sự đến của Đấng Christ cũng đã đem lại sự an ủi và tươi mát đặc biệt cho dân của Đức Chúa Trời, thật vậy, và cho cả những kẻ trước kia không phải là dân của Đức Chúa Trời, Ô-sê 1:10. Nhiều người ngoại đạo khốn khổ sau một đêm dài đằng đẵng nhiều trăm năm tối tăm và mù lòa thảm thương, nay đã được tươi mát một cách ngọt ngào nhất nhờ sự tỏ mình của Đấng Christ, như một Đấng Mọc Lên vinh hiển, và một Mặt Trời Công Chính đầy phước hạnh mọc lên với sự chữa lành trong cánh Ngài, nhờ đó họ đã thấy đường hòa bình, và phương cách hòa giải với Đức Chúa Trời, và sự cứu rỗi đời đời nhờ sự tha tội trong huyết của Đấng Christ.
5. Hãy suy xét rằng Đấng Mọc Lên hay sự mọc lên của mặt trời là nguyên nhân của sức khỏe. Ban đêm thì lạnh và ẩm ướt, và vì thiếu hơi nóng để tẩy sạch không khí, nên là nguyên nhân của nhiều sương mù dày đặc và hơi nước; nhưng mặt trời mọc lên tẩy sạch không khí, và thắng hơn những hơi sương mù ấy. Vậy hãy suy xét điều đã chép về Đấng Christ, rằng Ngài là Mặt Trời Công Chính, sẽ mọc lên với sự chữa lành trong cánh Ngài, xua tan những hơi độc không lành mạnh mà ma quỷ, Chúa tể của sự tối tăm, đã dấy lên để đầu độc linh hồn loài người. Mặt Trời Công Chính này đã nhờ dầu xoa tối cao của huyết vô cùng quý báu của Ngài mà chữa lành các vết thương của mặc cảm tội lỗi trên lương tâm họ, và nhờ các tia nắng quý báu của Thánh Linh Ngài mà chữa lành họ khỏi những sự hư hoại, và những bệnh tật của linh hồn, ban cho họ sức khỏe thuộc linh, tức là Thánh Linh của tình yêu thương và quyền năng, và của tâm trí lành mạnh.
6. Đấng Mọc Lên, hay sự mọc lên của mặt trời, gọi loài người ra khỏi giường, và đánh thức họ khỏi giấc ngủ: Đấng Christ cũng vậy, nhờ sự tỏ mình ra cho thế gian mà gọi loài người từ giấc ngủ trong tội lỗi, để thức dậy mà ăn năn và sống công chính. Thánh Phao-lô đã bày tỏ điều này rõ ràng, Công Vụ 17:30, v.v. Thời kỳ ngu dốt ấy Đức Chúa Trời đã bỏ qua; nhưng nay truyền cho mọi người ở khắp mọi nơi phải ăn năn. Đêm tối ấy, trước khi Đấng Mọc Lên và sự đến của Đấng Christ xảy ra, Đức Chúa Trời đã bỏ qua, nhưng nay truyền cho mọi người ở khắp mọi nơi phải ăn năn. Đó là thời kỳ ngủ nghỉ, và Đức Chúa Trời đã để thế gian nằm ngủ và ngáy trong tội lỗi và gian ác, Ngài đã bỏ qua họ, và không đánh thức họ; nhưng nay Ngài kêu gọi họ thức dậy, tức là ăn năn, nay đã là ban ngày, đêm đã qua; thật vậy, ông nói, Ngài truyền cho mọi người ở khắp mọi nơi. Chúa đã sai các sứ giả của Ngài từ nước này sang nước khác, từ thành này sang thành khác, để đánh thức thế gian lúc Đấng Mọc Lên, và lúc Mặt Trời Công Chính mọc lên.
7. Đấng Mọc Lên, hay sự mọc lên của mặt trời, ban ánh sáng cho loài người, và chỉ cho họ cả cách bước đi lẫn cách làm việc: Ngài là Ánh Sáng soi sáng mọi người đến trong thế gian, Giăng 12:35,36. Bấy giờ Đức Chúa Jêsus phán cùng họ rằng: Các ngươi còn có ánh sáng trong ít lâu; hãy bước đi đang khi các ngươi có ánh sáng, e rằng sự tối tăm đến thình lình trên các ngươi; vì kẻ bước đi trong sự tối tăm chẳng biết mình đi đâu. Đang khi các ngươi có ánh sáng, hãy tin ánh sáng, để các ngươi trở nên con cái của ánh sáng. Sự đến của Đấng Christ chỉ ra con đường chúng ta phải đi, nếu chúng ta muốn được cứu. Thế gian vì thiếu ánh sáng này, đã mò mẫm, và lạc mất đường đến hạnh phúc thật.
8. Đấng Mọc Lên, và sự mọc lên của mặt trời, khiến những loài gây hại phải ẩn mình. Những thú hoang hung dữ hay cướp mồi kẻ khác thường chui về hang và nơi ẩn náu lúc mặt trời mọc, tránh ánh sáng. Những kẻ trộm và kẻ giết người, là những kẻ ban đêm thường đột nhập và trộm cắp, đều rút lui, và kiêng dè lúc mặt trời mọc. Cũng vậy, khi Đấng Christ đến, Hê-rốt và đồng bọn đều bối rối, và cả thành Giê-ru-sa-lem cũng vậy. Các thầy thông giáo và người Pha-ri-si đều bối rối, và chính ma quỷ, Chúa tể của sự tối tăm, và kẻ làm những việc tối tăm vĩ đại ấy cũng bối rối, và kêu lên rằng: Ngươi đến để hành hạ chúng ta trước kỳ sao?
9. Đấng Mọc Lên, hay sự mọc lên của mặt trời, được những người bận rộn làm việc lương thiện, và siêng năng bước đi trong nếp sống ngay thẳng đón chào. Sự đến của Đấng Christ như một Đấng Mọc Lên, và Mặt Trời Công Chính, cũng được những người bước đi ngay thẳng trước mặt Chúa đón chào nồng nhiệt; đó là thời kỳ họ đã trông đợi từ lâu, hơn cả những kẻ trông đợi buổi sáng: Vì vậy mắt họ đều hướng về Đấng Mọc Lên này. Vậy nên Xa-cha-ri, Ê-li-sa-bét, Giô-sép, Si-mê-ôn, An-ne, những người chăn chiên tin kính, và những người còn lại, đều tuôn đến quanh Đấng Cứu Rỗi của chúng ta, như một nhóm người trong bóng tối quanh một ngọn đuốc, hay ngọn nến: Thật vậy, các nhà thông thái phương Đông, nhờ một ánh sáng nhỏ hơn, đã được dẫn đến Ánh Sáng lớn này, nhờ ánh sáng của một ngôi sao nhỏ mà được dẫn đến Đấng Christ, Ánh Sáng lớn của thế gian, Giăng 8:12. Ta là ánh sáng của thế gian (Ngài phán vậy); ai theo ta sẽ chẳng đi trong nơi tối tăm, nhưng có ánh sáng của sự sống.
II. Hãy suy ngẫm xem sự đến lần thứ hai và vinh hiển của Ngài sẽ giống như Đấng Mọc Lên, hay sự mọc lên của mặt trời như thế nào.
1. Hãy suy ngẫm về sự sáng láng và vinh hiển của ngày ấy, ngày sẽ ló ra (có thể nói như vậy) từ sự tối tăm. Sự tối tăm nào đang chiếm giữ thế gian ngày nay, so với ánh sáng của ngày vĩ đại và vinh hiển ấy? Sự ngu dốt của loài người lớn lao và dày đặc dường nào, so với tri thức sẽ được tỏ ra bấy giờ? Biết bao điều nay còn ẩn giấu, như những vật bị che phủ trong bóng tối? Biết bao điều về sự mầu nhiệm của Đấng Christ, còn chưa được biết đến, và nhiều điều chỉ được biết một cách không trọn vẹn? Biết bao lý do của những việc xảy ra trên thế gian, nay còn ẩn giấu đối với loài người? Biết bao điều bí mật trong đường lối quan phòng của Đức Chúa Trời, và trong cách Ngài đối xử với thế gian, và với Hội Thánh của Ngài, mà trong đêm tối mù lòa này chúng ta không thể thấy? Thật vậy, chúng ta thấy biết bao ít về sự tuyệt vời của Đấng Christ, về vẻ đẹp của những điều thiên thượng, và về vinh hiển của nước Ngài? Đây là những thời kỳ tối tăm, và chỉ một phần nhỏ những điều ấy được tỏ ra. Thật vậy, loài người thấy biết bao ít về sự hư không, đê hèn của những điều trần gian? Ai thấy được sự gian ác quá đỗi của tội lỗi, và tính đáng ghét của nó? Biết bao tội lỗi kín giấu nay đang phạm mỗi giờ, mà còn ẩn trong bóng tối? Đây là những thời kỳ tối tăm mà nay chúng ta đang sống trước khi Đấng Christ đến lần cuối.
2. Hãy suy xét rằng sự đến cuối cùng của Đấng Christ giống như Đấng Mọc Lên, sẽ dẹp bỏ sự tối tăm của thế gian, và phơi bày những điều đã ẩn giấu, và xua tan mọi đám mây đen nay đang che ánh sáng khỏi chúng ta: Nó sẽ dẹp bỏ sự ngu dốt về những điều thiên thượng khỏi tâm trí loài người; chính Đấng Christ sẽ là Ánh Sáng của ngày ấy. Bấy giờ những điều nay chỉ được biết một cách không trọn vẹn, sẽ được biết một cách trọn vẹn; bấy giờ các thánh đồ sẽ bỏ đi những điều trẻ con, những khởi đầu chưa trọn vẹn của tri thức thiên thượng, và sẽ có sự hiểu biết của người trưởng thành trong họ; một sự trọn vẹn của ánh sáng, không phải thấy qua gương một cách mờ mịt, nhưng mặt đối mặt. Ánh sáng của ngày ấy sẽ tỏ cho các thánh đồ biết rõ vẻ đẹp và vinh hiển của Đấng Christ, và giới thiệu Ngài với Hội Thánh như một chàng rể vinh hiển nhất, rõ ràng dường nào? Hãy suy xét xem ngày ấy sẽ tuyên bố sự công bình trong mọi cách Đức Chúa Trời đối xử với các loài thọ tạo của Ngài như thế nào? Nó sẽ khiến mọi sự nghi ngờ và chống đối điều đó tan biến như sương mù ra sao? Nó sẽ phơi bày sự điên dại và hư không của loài người, trong việc bám víu vào những điều của thế gian này, và trong việc chạy theo những dục vọng của mình, rõ ràng dường nào? Nó sẽ tỏ ra hiển nhiên rằng những người tin kính đã chọn phần tốt hơn; rằng những kẻ đã coi trọng Phúc Âm của Đấng Christ, vinh hiển của Đấng Christ, thật vậy, sự sỉ nhục của Đấng Christ, hơn những thú vui của tội lỗi, hay những điều vĩ đại nhất trên thế gian, là những người thật sự khôn ngoan, rõ ràng dường nào? Ngày này sẽ phơi bày mọi điều bí mật trong ánh sáng rõ ràng như thế nào? Mọi tội lỗi không được rửa sạch bởi sự ăn năn thật, sẽ bị đặt trước mắt thế gian như thế nào? Bấy giờ sự công chính của người ngay thẳng sẽ được đưa ra ánh sáng, sau khi đã nhiều năm bị che giấu bởi những lời vu khống và cáo buộc gian dối, như thế nào? Mọi việc làm của đức tin, mọi công lao của tình yêu thương, và mọi bông trái của Thánh Linh sẽ được phơi bày và tỏ ra như thế nào? Không có ánh sáng giả dối nào có thể có chỗ trong ngày ấy, để khiến hàng hóa xấu có vẻ tốt hơn, mọi sự bấy giờ sẽ hiện ra đúng như thật. Hỡi linh hồn ta! Ngươi nên lao nhọc biết bao trong những nơi kín giấu nhất của ngươi, và trong những tư tưởng kín giấu nhất của ngươi, để ghi nhớ ánh sáng của ngày vĩ đại ấy, khi Đấng Christ sẽ xuất hiện như một Đấng Mọc Lên cho thế gian! Những tư tưởng mà ta ấp ủ trong lòng, những tình cảm này, những lời nói này, những việc làm này, có thể chịu nổi ánh sáng lớn của ngày ấy, khi Đấng Christ đến, hay không? Chúng có phải là những điều có thể trình bày một cách dạn dĩ trước mặt Đấng Christ, và dâng lên trước mắt các thiên sứ thánh nhất và các thánh đồ trên thiên đàng, và được đưa ra ánh sáng công khai, khi Con của Sự Công Chính sẽ chiếu sáng trong sức mạnh của Ngài, hay không?
3. Hãy suy xét rằng sự đến lần thứ hai của Đấng Christ sẽ trong quyền năng và vinh hiển lớn. Ma-thi-ơ 24:30. Chính Chúa sẽ từ trời giáng xuống với tiếng kêu lớn, với tiếng của thiên sứ trưởng, và với tiếng kèn của Đức Chúa Trời. I Tê-sa-lô-ni-ca 4:16. Ngài sẽ ngồi bên phải quyền năng, và đến trong đám mây trên trời. Ma-thi-ơ 26:64. Ngài sẽ đến trong vinh hiển của Cha Ngài, với các thiên sứ của Ngài, Ma-thi-ơ 16:27. Vinh hiển của mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao, khi chúng chiếu sáng vinh hiển nhất, cũng chẳng là gì so với vinh hiển này của Đấng Christ, mà trong ngày ấy Ngài sẽ tỏ ra cho thế gian. Hỡi linh hồn ta! Giờ đây hãy lao nhọc ngắm xem vẻ đẹp, và vinh hiển của Ngài trong Thánh Linh bởi đức tin, và nhờ cái nhìn thoáng qua ấy mà nâng tư tưởng ngươi lên để suy xét về chiều cao và sự sáng láng của vinh hiển mà Đấng Christ sẽ tỏ mình trong ngày ấy; và mắt ngươi, và linh hồn ngươi sẽ được đầy dẫy niềm vui ngọt ngào trong vẻ đẹp và vinh hiển trọn vẹn của Ngài. Lòng chúng ta có thể hoàn toàn bị vẻ vinh hiển của Đấng Christ trong ngày vĩ đại ấy chiếm lấy, thì đó sẽ là phương cách làm chết đi những ước muốn dại dột của chúng ta đối với những điều mà mắt xác thịt hay lòng chúng ta, dễ bị vướng mắc. Điều đó sẽ nâng đỡ chúng ta rất nhiều dưới hoạn nạn. Nào, ta há chẳng nên chịu đựng với lòng kiên nhẫn, là kẻ trông đợi được thấy vẻ đẹp và vinh hiển của Đấng Christ trong ngày cuối cùng hay sao? Thật vậy, được thấy mặt vinh hiển của Đấng Christ hướng về ta trong tình yêu thương, ta há chẳng nên vượt qua hoạn nạn, tù ngục, đói kém, trần truồng, lưu đày, lửa, gươm, bất cứ điều gì, trong hy vọng được ngắm vẻ đẹp và vinh hiển của Đấng Christ, và được hưởng ánh sáng của mặt Ngài đời đời, khi Ngài sẽ đến như một Đấng Mọc Lên từ nơi cao hay sao?
4. Hãy suy xét xem Đấng Christ lúc đến lần thứ hai, sẽ tươi mát một cách ngọt ngào biết bao cho mọi kẻ khắp thế gian thuộc về Ngài; Ngài sẽ ban cho họ sự nghỉ ngơi đời đời khỏi mọi công lao mà họ đã chịu ở đây; sự bình an đời đời khỏi mọi lo lắng, và xung đột với thế gian, xác thịt, và ma quỷ, sự giải thoát khỏi mọi hoạn nạn, sự giải cứu khỏi mọi cơn bắt bớ; khi nhiều triệu linh hồn sẽ chen chúc quanh Ngài, và xuất hiện trước mắt Ngài; là những kẻ đã tin Ngài, và bám chặt lấy Ngài trong sự chân thành: Một số đã bị cưa xẻ làm đôi, bị đốt thành tro, một số bị giết bằng gươm, một số bị giam trong xiềng xích và gông cùm; một số bị nhạo báng, một số bị đánh đòn, một số bị đuổi khỏi nhà cửa, và bị cướp mất tài sản, bị xô đẩy đây đó, bị bắt bớ từ thành này sang thành khác, một số thiếu thốn, bị khốn khổ, bị hành hạ, vì danh Ngài; Ngài sẽ nhẹ nhàng an ủi và tươi mát họ như một Đấng Mọc Lên, khi họ xuất hiện trước mặt Ngài. Và đối với những thánh đồ của Ngài đã bị đè nặng bởi nhiều bệnh tật, những cơn đau đớn, bởi sự nghèo khó và thiếu thốn bên ngoài, không có nơi để gối đầu, cũng không có gì để no lòng; Ngài sẽ cho họ uống từ dòng sông đầy dẫy những niềm vui của Ngài, thật vậy, chính Ngài sẽ là sự tươi mát của họ, và họ sẽ hưởng Ngài đầy trọn đến nỗi họ sẽ không cần bất cứ điều gì có thể khiến họ thật sự và trọn vẹn hạnh phúc.
5. Hãy suy xét rằng Đấng Christ như một Đấng Mọc Lên lúc đến lần thứ hai, sẽ chữa lành mọi bệnh tật cả của linh hồn lẫn thân thể của những kẻ thuộc về Ngài. Ngài sẽ giải thoát ngay cả các loài thọ tạo vô tri khỏi ách nô lệ của sự hư hoại. Rô-ma 8:19. Vì sự trông đợi thiết tha của muôn vật, đang chờ đợi sự tỏ ra của các con trai Đức Chúa Trời; vì chính muôn vật đã bị bắt phục sự hư không, v.v. Câu 21. Chính muôn vật cũng sẽ được giải thoát khỏi ách nô lệ của sự hư hoại, để được hưởng sự tự do vinh hiển của các con trai Đức Chúa Trời: Vì chúng ta biết rằng cả muôn vật đều than thở, và quặn thắt trong cơn đau cho đến nay. Nơi đây ngươi thấy rằng cả thế gian đều đau ốm và bệnh tật, vì tội lỗi của loài người, nó đau đớn, và rên rỉ như người đàn bà chuyển dạ, khao khát thời kỳ giải cứu; và đó là thời kỳ Đấng Christ đến, khi Đấng Mọc Lên này sẽ xuất hiện từ nơi cao. Sự hư hoại phổ quát, và (có thể nói như vậy) sự lây nhiễm, đã lan tràn và chiếm lấy toàn thân của thiên nhiên, và mọi chi thể; cả thế gian, và mọi phần của nó, và mọi loài thọ tạo trong nó, và đó là vì tội lỗi của loài người: Nay sự đến của Đấng Christ sẽ luyện sạch mọi loài thọ tạo, và sẽ lập nên trời mới, và đất mới, nơi có sự công chính ngự trị. Loài thú, loài chim, loài cá, lúa mì, trái nho, v.v. sẽ không còn bị lạm dụng cho sự tham ăn, say sưa, và chủ nghĩa khoái lạc, và làm nhiên liệu nuôi dưỡng ngọn lửa của những dục vọng ô uế nữa. Thỏi vàng, hay túi bạc, sẽ không còn bị ô uế, đến nỗi trở thành thần tượng làm ô danh Đấng Tạo Hóa của nó, cướp lấy lòng người khỏi Ngài: Các kim loại và khoáng sản khác sẽ không còn bị ô uế nữa, đến nỗi trở thành công cụ của sự chết và tàn ác, và bị vấy máu vô tội: Các loài thọ tạo khác sẽ không bị lạm dụng nữa, đến nỗi phô trương sự kiêu ngạo của những người nam và nữ hư không. Đấng Christ sẽ chữa lành bệnh tật và sự hư hoại của thế gian, và giải thoát nó khỏi ách nô lệ của sự hư hoại; sự đến của Ngài sẽ chữa lành thế gian, huống chi sẽ chữa lành mọi sự yếu đuối của các chi thể Ngài. Trong ngày cuối cùng Chúa lúc đến sẽ chữa lành kẻ đau ốm, và bệnh tật; ban thị lực cho kẻ mù, sức mạnh cho kẻ què và yếu đuối; thính giác cho kẻ điếc, vẻ đẹp cho kẻ dị hình; thật vậy, Ngài sẽ chữa lành họ khỏi chính sự chết và sự hay chết; sự chết sẽ không còn đeo bám họ, cũng không còn liên quan gì đến họ nữa: Huống chi sự đến lần thứ hai của Ngài sẽ đem lại sức khỏe trọn vẹn và vĩnh cửu cho linh hồn họ; tội lỗi bấy giờ sẽ được chữa lành hoàn toàn, và linh hồn sẽ được làm cho hoàn toàn lành mạnh; và không tội lỗi nào sẽ làm đau linh hồn với sự nhớ lại nó, cũng không làm khổ nó với sự sợ hãi hình phạt: Và cảm giác mặc cảm tội lỗi sẽ bị cất đi, dường như loài người vẫn tiếp tục thánh khiết như các thiên sứ, và vẫn luôn giữ địa vị ban đầu của mình.
6. Hãy suy xét rằng Đấng Mọc Lên này lúc đến lần thứ hai, sẽ đánh thức mọi kẻ ngủ trong mồ mả, và trong biển, và ở mọi nơi bất cứ nơi nào; mọi kẻ chết, từ A-đam đến ngày cuối cùng, mọi kẻ nằm ngủ trong mồ mả từ đầu này đến đầu kia của thế gian, sẽ được đánh thức. Mọi vua và hoàng tử, và những người vĩ đại khác, là những kẻ sẽ bị bắt gặp đang ngủ trong những lăng tẩm và đài kỷ niệm xa hoa của họ, và mọi kẻ được chôn cất ở bất cứ nơi nào: Tiếng kèn sẽ vang lên, và kẻ chết thuộc mọi hạng, mọi cấp bậc, mọi tuổi tác, mọi dân tộc, sẽ thức dậy, sống lại, trỗi dậy, và đến trước mặt Con Đức Chúa Trời đang đến trong vinh hiển của Ngài. Ôi sự thay đổi kỳ diệu sẽ xảy ra trong Đấng Mọc Lên ấy! Khi những con mắt đã nhắm lại nhiều trăm năm sẽ được mở ra, và những thân thể đã lâu bị chôn trong mồ mả lặng lẽ, và bị bao phủ bởi sự tối tăm của sự chết, sẽ được đưa ra ánh sáng của ngày vĩ đại và vinh hiển. Hỡi linh hồn ta! Ngươi hãy thức dậy trước đi, để bấy giờ ta có thể thức dậy đầy niềm vui và an ủi, và được thỏa mãn với hình ảnh của Đấng Cứu Rỗi yêu dấu nhất của ta, và ngước đầu lên để ngắm Đấng Cứu Chuộc vinh hiển nhất của ta, và ngày tươi sáng và phước hạnh của sự cứu chuộc trọn vẹn của ta. Tiếng kèn của thiên sứ bấy giờ sẽ đánh thức lương tâm an toàn nhất, là lương tâm đã từng ru mình ngủ trong tội lỗi, thật vậy, bấy giờ mọi tội lỗi của chúng sẽ thức dậy cùng với lương tâm đã thức tỉnh của chúng, và nổi giận dữ dội chống lại linh hồn chúng. Vậy hãy thức dậy, hỡi kẻ có tội, để ăn năn; hãy thức dậy để sống thánh khiết, và công chính, để lương tâm ngươi được bình an với Ngài, và tội lỗi của ngươi được xóa bỏ đời đời, để Đấng Christ không bắt gặp ngươi đang ngủ lúc Ngài đến.
7. Như mặt trời lúc mọc lên, khiến các loài gây hại phải cúi đầu ẩn mình; sự đến lần cuối của Đấng Christ cũng gây đau đớn cho kẻ ác; nó sẽ khiến chúng kêu gọi các núi rơi xuống trên chúng, và các đồi che phủ chúng khỏi cơn thịnh nộ của Chiên Con, và khỏi mặt Đấng ngự trên ngai; bấy giờ chúng sẽ vui lòng ẩn đầu mình trong lòng đất, khi ánh sáng của Đấng Mọc Lên này xuất hiện. Hỡi linh hồn ta! Giờ đây ngươi hãy cởi bỏ những việc làm của sự tối tăm, và bấy giờ ánh sáng của ngày vinh hiển ấy sẽ không gây đau đớn cho ngươi, điều mà không một con cái nào của sự tối tăm có thể ngắm nhìn mà không hổ thẹn.
8. Hãy suy xét xem sự đến lần thứ hai của Đấng Christ sẽ được những người tin kính đón chào nồng nhiệt dường nào. Những người trung tín được mô tả bởi đặc tính này, rằng họ yêu mến sự xuất hiện của Ngài. Có chép rằng, mọi người đều là bạn của kẻ ban tặng quà. Ôi! Đấng Christ sẽ được mọi tín hữu đón chào nồng nhiệt dường nào, khi Ngài đến với cả hai tay đầy những món quà giàu có và quý giá, vượt quá tư tưởng và sự hiểu biết của loài người: Khi Đấng Christ đến để ban mão triều vinh hiển bất diệt, một vương quốc đời đời; Ôi! Người thừa kế vương quốc nào lại không với tấm lòng vui mừng mà đón chào Ngài? Nhưng chủ yếu, Đấng Christ sẽ được họ đón chào vì chính Ngài, vì bấy giờ họ sẽ thấy Ngài đúng như Ngài là. Hãy suy xét xem, đây sẽ là cảnh tượng phước hạnh dường nào, hỡi linh hồn ta, khi được thấy Đấng Cứu Rỗi yêu dấu của ngươi, là Đấng đã chết vì ngươi, đã yêu ngươi, và đã rửa sạch ngươi bằng chính huyết Ngài, khi được thấy Ngài nay thật vinh hiển: Được thấy Ngài trên ngai, là Đấng đã bị đóng đinh trên thập tự giá; được thấy Ngài trị vì và phán xét, là Đấng đã bị phán xét và kết án; được thấy Ngài đầy phước hạnh nhất, là Đấng đã bị làm thành sự rủa sả; được thấy sự công chính của Ngài chiếu sáng ra khắp thế gian, là Đấng đã bị kể vào hàng kẻ phạm pháp, được thấy Ngài trong uy nghi tuyệt vời, và sự đầy dẫy vinh hiển, điều này sẽ được đón chào nhất. Ôi! Phước hạnh thay cho tình trạng của linh hồn ấy, là linh hồn đã được chuẩn bị cho Đấng Christ, có lòng khao khát sự đến của Ngài, và có thể từ lòng mình mà nói rằng: Lạy Chúa Giê-xu, xin hãy mau đến.
9. Như Đấng Mọc Lên chỉ cho loài người công việc và con đường của họ, sự đến vinh hiển của Đấng Christ cũng sẽ chỉ cho thế gian biết chúng đã đi đường nào, và đường lối cùng việc làm của chúng đã đưa đến kết cục nào. Nhiều người nay tưởng rằng mình đi đường cứu rỗi, và đường sự sống, và rằng mình sẽ được bình an, và sẽ không bị Lời thuyết phục ngược lại: Nhưng ngày ấy sẽ tuyên bố điều đó; nó sẽ tỏ ra rằng nhiều kẻ như vậy đã bước đi trên con đường hủy diệt, và đã đi xuống các phòng của sự chết; thật vậy, nay sự cuối cùng và kết cục của mọi sự sẽ hiện ra là sự chết, và sự đoán phạt; trong ngày này Chúa sẽ tỏ ra ai là người công chính, và ai là kẻ ác; Ngài sẽ tỏ ra bởi ánh sáng của ngày ấy, ai là lúa mì, và ai là cỏ lùng; kẻ nào dành cho lửa, và kẻ nào dành cho người làm vườn; kẻ nào ở bên phải, và kẻ nào ở bên trái.
MỤC VII. Trong khi ngươi vẫn còn nằm trên giường.
Hãy nhớ rằng Đức Chúa Trời toàn năng ở quanh giường ngươi, và Ngài quan sát mọi tư tưởng kín giấu và mọi hoạt động của lòng ngươi: Hãy suy gẫm trong lòng ngươi trên giường ngươi, Thi Thiên 4:4. Hãy suy xét rằng chúng ta nằm trên giường, dường như nằm trong mồ mả của mình; và những tấm ga trải giường mà chúng ta nằm giữa, có thể nhắc chúng ta nhớ đến tấm vải liệm của mình. Thật tốt khi nhớ đến Đức Chúa Trời trên giường mình, như thói quen của Đa-vít, và luật pháp của Đức Chúa Trời là sự suy gẫm của ông cả ban đêm lẫn ban ngày. Khi ông suy gẫm về Đức Chúa Trời trong các canh đêm, ông như người được thỏa mãn với tủy và mỡ, Thi Thiên 63:5. Sự suy gẫm và cầu nguyện có thể thực hành tốt nhất, khi chúng ta thoát khỏi sự quấy rầy nhất, trong ban đêm, hay trên giường mình sau khi thức dậy, không ai khi ấy làm phiền chúng ta; bấy giờ chúng ta có sự tự do và yên tĩnh lớn hơn cho tư tưởng mình, khi chúng ta không bị công việc làm phiền, khi không có ai có thể ngăn trở chúng ta đến gần Đức Chúa Trời, khi tâm trí mình gắn kết lại với nhau, có thể siêng năng quy mọi sự về Thầy Thuốc của các linh hồn. Lúc nửa đêm Phao-lô và Si-la đã cầu nguyện và hát ngợi khen Đức Chúa Trời, khi bị tống vào ngục tối trong cùng, chân bị cùm trong gông, Công Vụ 16:24,25. Kìa, Bậc Thầy của thế gian (Chrysostom nói vậy) bị giam trong ngục, tuy nhiên vẫn cầu nguyện lúc nửa đêm cùng với Si-la. Cả việc xé áo quần của họ, cả những lằn roi và xiềng xích, đều không thể ngăn trở họ, thật vậy, họ càng tỏ ra lòng sốt sắng đối với Chúa hơn nữa. Con đã nhớ danh Chúa, hỡi Đức Giê-hô-va, trong ban đêm, Đa-vít nói vậy, Thi Thiên 119:55. Ban đêm đem đến cho chúng ta nhiều cơ hội suy gẫm sâu xa hơn. Chúng ta một cách chân thành hơn trong ban đêm, và trên giường mình, tự xét lại mình, thánh Ambrose nói vậy.
Hãy coi chừng việc mưu tính những mưu đồ xấu xa trên giường các ngươi. Có chép về kẻ ác rằng, hắn mưu toan điều ác trên giường mình, Thi Thiên 36:4, hắn dùng thời gian nghỉ ngơi, và thoát khỏi công việc, để mưu tính những việc ác, thi hành vào ngày hôm sau. Hãy coi chừng việc lạm dụng giường mình để thỏa mãn dục vọng, và lôi kéo người khác vào tội tà dâm và dâm đãng. Hãy nhớ rằng, giường không ô uế thì đáng tôn trọng, nhưng kẻ tà dâm và kẻ ngoại tình, Đức Chúa Trời sẽ đoán xét.
MỤC VIII. Khi ngươi ra khỏi giường vào buổi sáng.
Vậy hãy nghĩ rằng Đức Chúa Trời Toàn Năng có thể khiến ngươi sống lại từ trong mồ vào buổi sáng của sự sống lại, khỏi giấc ngủ và giường của sự chết, dễ dàng như Ngài đã đánh thức ngươi trong giường của ngươi, và khiến ngươi chỗi dậy trong khỏe mạnh và bình an sáng nay: Khi chính Chúa sẽ từ trời giáng xuống với tiếng kêu lớn, với tiếng của thiên sứ trưởng, và với tiếng kèn của Đức Chúa Trời, tiếng kèn ấy sẽ được nghe khắp mọi nơi trên thế gian, và với tiếng kèn ấy Ngài sẽ triệu tập mọi dân tộc đến dự sự phán xét chung.
Đó là tiếng đáng sợ mà Thánh Giê-rô-ni-mô nói đến, rằng: Dù tôi ăn hay uống, hay làm bất cứ điều gì, tôi dường như luôn nghe tiếng ấy vang bên tai mình: Hỡi kẻ chết, hãy chỗi dậy, và đến chịu phán xét.
Ôi! Ai sẽ kháng cáo khỏi lời triệu tập này? Ai sẽ có thể tránh khỏi sự phán xét này? Lòng ai sẽ không run rẩy và sợ hãi trước tiếng của tiếng đáng sợ này? Tiếng này sẽ lấy khỏi sự chết mọi chiến lợi phẩm của nó, và khiến nó phải trả lại mọi điều nó đã lấy khỏi thế gian. Biển sẽ trả lại những kẻ chết ở trong nó: và sự chết cùng âm phủ sẽ trả lại những kẻ chết ở trong chúng, Khải Huyền 20:13.
Hãy tự suy nghĩ, hỡi Cơ Đốc nhân, khi ngươi đang ra khỏi giường, rằng đó sẽ là một cảnh tượng kỳ diệu biết bao, khi thấy biển và đất sinh ra khắp mọi nơi đủ thứ thân thể khác nhau, và thấy biết bao đạo quân đông đảo ra khỏi giường của sự chết và tối tăm, và biết bao thứ dân tộc và loài người khác nhau được nhóm họp lại với nhau: Thấy những vua chúa quyền thế nhất, và những bậc cầm quyền mạnh mẽ nhất trên đất, được sống lại từ trong mồ của họ, và xuất hiện với một dáng vẻ và cử chỉ khác hẳn, và với những tư tưởng khác hẳn, rất khác với những tư tưởng họ đã có trong đời này.
Vậy hãy tự suy nghĩ rằng mọi con cháu của A-đam sẽ họp lại với nhau, mỗi người phải khai trình về đời sống của mình, và bị phán xét theo việc làm của mình; nhưng sẽ có sự khác biệt lớn giữa người công chính và kẻ bất chính, trong ngày sống lại: Kẻ thì sẽ sống lại để được sự sống và vinh hiển đời đời, kẻ thì sống lại để chịu xấu hổ và khinh bỉ đời đời, Đa-ni-ên 12:2.
Hãy suy ngẫm về cuộc gặp gỡ vui mừng biết bao của linh hồn và thân thể của người công chính trong sự sống lại chung. Linh hồn sẽ vui mừng ôm lấy thân thể biết bao? Và dường như sẽ nói với nó như vầy: Ôi thân thể của ta, và bạn đồng hành trung tín, là thân thể đã giúp ta đạt được mão triều vinh hiển này, đã nhiều lần kiêng ăn, thức canh, và cầu nguyện, đã cùng ta chịu những nhu cầu của sự nghèo khó, thập tự giá của hoạn nạn, những lời sỉ nhục và chống đối của những lưỡi hay chê bai? Ngươi đã bao nhiêu lần cởi bỏ y phục của chính mình, để mặc cho kẻ trần truồng? Ngươi đã bao nhiêu lần từ bỏ chính mình, từ bỏ quyền lợi và danh phận của mình, vì không muốn phá vỡ sự hòa thuận, và bất hòa với người lân cận của ngươi? Vì vậy, thật xứng đáng để ngươi nay được dự phần với ta trong vinh hiển của ta, như ngươi đã làm bạn đồng hành với ta trong mọi công việc và đau khổ của ta.
Cũng hãy tự suy nghĩ về cuộc gặp gỡ đau buồn và thảm thương của linh hồn và thân thể của kẻ ác, trong ngày sống lại của chúng. Linh hồn của một kẻ như vậy sẽ nói với thân thể đê hèn của mình rằng: Ôi thân thể đáng rủa sả, là nguyên nhân của sự khốn khổ và đau đớn của ta: Nay ta không còn nhận ngươi làm bạn đồng hành của ta nữa, mà là kẻ thù của ta: Nay ngươi không còn là kẻ giúp đỡ ta nữa, mà là kẻ hành hạ ta. Ôi vị giác đáng rủa sả, nay ta phải trả giá đắt biết bao cho những món ngon và thú vui của ngươi! Ôi thịt thối tha, ta đã vì chiều theo dục vọng và thú vui của ngươi mà dìm mình vào những cực hình vô tận này! Đây có phải là thân thể mà xưa kia hầu như không chạm đất, không chịu nổi gió thổi lên nó, là thân thể mà ta đã tốn biết bao thời gian để trang điểm và tô điểm cho nó chăng. Đây có phải là thịt mà ta đã nhiều lần cho ăn no nê và nuông chiều chăng? Những thú vui của thân thể này có phải là điều mà vì đó ta đã vứt bỏ chính mình chăng? Có phải vì đống phân thối tha này mà ta đã mất đời đời nước thiên đàng chăng? Ôi các nữ thần địa ngục, hãy nổi dậy chống lại ta ngay bây giờ, và xé ta ra từng mảnh! Đáng rủa sả thay ngày sinh bất hạnh của ta, vì chỉ vì vài thú vui ngắn ngủi, ta phải chịu cực hình đời đời.
Những lời này, và những lời tuyệt vọng khác, ngươi có thể nghĩ rằng (hỡi độc giả Cơ Đốc nhân) linh hồn khốn khổ sẽ nói với thân thể mà nó đã yêu thương quá đỗi trong đời tạm bợ này. Ta sẽ ghi lại lời của một người mộ đạo, theo cách này. Hãy nói cho ta biết, hỡi linh hồn khốn khổ, tại sao nay ngươi lại ghê tởm điều mà trước kia ngươi yêu thương quá nhiều? Thịt này há chẳng phải là người yêu dấu của ngươi sao? Bụng này há chẳng phải là bụng mà ngươi đã lấy làm thần của mình sao? Mặt này há chẳng phải là mặt mà ngươi đã giữ gìn cẩn thận khỏi gió và mặt trời sao? Dung mạo này há chẳng phải là dung mạo mà ngươi đã tô vẽ bằng biết bao màu sắc nhân tạo sao? Những cánh tay và ngón tay này há chẳng phải là những cánh tay và ngón tay đã lấp lánh với những nhẫn vàng, vòng tay, và kim cương sao? Thân thể này há chẳng phải là thân thể mà vì nó người ta đã tìm kiếm cả biển lẫn đất, để dọn bàn cho nó với đủ thứ món ăn ngon và tinh tế sao? Để có một chiếc giường mềm mại và sang trọng, để kiếm những y phục cầu kỳ và xa hoa sao? Ai đã thay đổi tình cảm của ngươi như vậy? Ai đã khiến thân thể của ngươi nay trông thật kinh khủng và dị dạng, trong khi trước kia nó dường như thật đáng yêu và đẹp đẽ?
Phước thay và thánh thay cho kẻ được dự phần trong sự sống lại thứ nhất; sự chết thứ hai không có quyền trên những người ấy, Khải Huyền 20:6.
MỤC IX. Khi ngươi uể oải, và không muốn ra khỏi giường vào buổi sáng.
Vậy hãy tự suy nghĩ, hỡi Cơ Đốc nhân, rằng ngươi nghe tiếng của Đấng Christ gọi ngươi, như xưa kia Ngài gọi người phối ngẫu của Ngài, Nhã Ca 2:10. Hãy chỗi dậy, hỡi người yêu dấu của ta, hỡi người đẹp của ta, và hãy đến. Hãy suy ngẫm điều Thánh Phao-lô nói với người Rô-ma. Đã đến giờ phải thức dậy khỏi giấc ngủ. Hãy tỉnh thức để sống công chính, và chớ phạm tội, I Cô-rinh-tô 15:34. Chỉ ưa thích sự công chính, và có lòng hướng về nó phần nào, thì chưa đủ, mà các ngươi phải tỉnh thức để sống công chính; như tinh thần của con người được tươi mới và đổi mới, và trở nên nhanh nhẹn và linh hoạt hơn, khi họ thức dậy khỏi giấc ngủ, hãy đánh thức và làm cho linh hồn các ngươi được sống động cho sự công chính và sự nên thánh, như thể các ngươi sắp bắt đầu công việc lại từ đầu, để tinh thần các ngươi được tươi mới, và lòng các ngươi được linh hoạt và sống động trong sự phục vụ Đức Chúa Trời.
Hãy xem Đa-vít tự khích lệ mình như thế nào. Hãy tỉnh thức, hỡi đàn cầm và đàn hạc; chính ta sẽ thức dậy sớm. [Hãy tỉnh thức, hỡi đàn cầm và đàn hạc.] Đa-vít có nói với những nhạc cụ vô tri này chăng? Há chẳng phải ông nói với chính tình cảm của mình, để chúng được đánh thức, và được làm cho sống động, mà tạo nên giai điệu cho Chúa trong lòng mình, trong khi ông chơi bằng tay trên đàn cầm và đàn hạc sao. Ông biết rằng, dù đàn hạc có được lên dây và chơi giỏi đến đâu, cũng chỉ tạo ra âm nhạc buồn tẻ và đơn điệu trong tai của Đức Chúa Trời hằng sống, nếu lòng không được lên dây, và tình cảm không được khuấy động và làm cho sống động. Hãy nâng lòng ngươi lên cùng Đức Chúa Trời, thì tình yêu thế gian sẽ ít thắng hơn nó, ngươi sẽ càng có thể nhận biết sự tuyệt vời của những điều thuộc về trời. Đây là một sự giúp đỡ đặc biệt chống lại sự cám dỗ, và là phương tiện để ngăn ngừa nó; và nhờ đó ngươi sẽ được chuẩn bị cho sự tương giao tự do hơn với Chúa, và ngươi sẽ càng có thể cảm nhận quyền năng của Đức Chúa Trời trong các lễ nghi của Ngài, và sẽ dư dật trong mọi việc lành, và sẽ tìm được niềm vui lớn trong sự phục vụ Đức Chúa Trời.
MỤC X. Khi ngươi đang mặc quần áo.
1. Hãy suy ngẫm rằng cha mẹ đầu tiên của chúng ta trong sự vô tội đã không có y phục. Y phục vừa là vật che đậy vừa là chứng cớ về sự bất trung và phản bội của loài người đối với Đức Chúa Trời là Đấng Tạo Hóa của mình. Sự vô tội của cha mẹ đầu tiên của chúng ta khi ấy là y phục của họ; như họ không có quần áo, họ cũng không cần quần áo; họ trần truồng, và không biết rằng mình trần truồng; nhưng sau khi họ đã phạm tội, tội lỗi của họ khiến họ nhận biết sự trần truồng của mình, và họ làm những tấm khố bằng lá, tìm cách che giấu khỏi mắt mình điều làm linh hồn họ khó chịu, và vì không thể trốn tránh chính mình, họ cố gắng che đậy chính mình. Nhưng chính Đức Chúa Trời, Đấng đã thương xót họ, đã cắt may bộ y phục đầu tiên của họ, và mặc cho họ bằng da thú. Đây là một công dụng của y phục, tức là che đậy sự trần truồng của chúng ta, và che giấu thân thể chúng ta, là thân thể bắt đầu trở nên đáng xấu hổ, khi nó không còn vô tội nữa.
Công dụng thứ hai của y phục là che chở chúng ta khỏi sự tổn hại của các mùa, và giải thoát thân thể chúng ta khỏi sự khắc nghiệt của các nguyên tố; vì loài người vừa vi phạm điều răn của Đức Chúa Trời, thì mọi tạo vật liền nổi loạn chống lại người; và bốn thể chất mà mọi thân thể chúng ta được cấu thành, đã tuyên chiến với nhau để hành hạ chúng ta, và phá vỡ những giới hạn mà thiên nhiên đã định cho chúng, xâm phạm lẫn nhau, để sự chia rẽ của chúng trở thành hình phạt của chúng ta. Bấy giờ loài người buộc phải tự may quần áo, người săn thú hoang, và mặc da của chúng, và cướp bóc các thần dân của mình, để tự vệ chống lại kẻ thù của mình; và học được với giá đắt rằng không có y phục nào chống được mọi mùa, ngoại trừ y phục của sự vô tội. Vậy thì mỗi người hãy thấy lỗi lầm của chính mình trong y phục của mình, là dấu hiệu rõ ràng về sự bất tuân của mình; và nếu người cai trị mình bằng lý trí, người sẽ (như thể) sửa phạt thân thể mình mỗi khi mặc quần áo. Thế mà nhiều người nay dường như có ý định khoe khoang chống lại sự công bình của Đức Chúa Trời, vinh hiển trong những hình phạt của nó, khiến điều đáng lẽ phục vụ cho sự xấu hổ của họ lại phục vụ cho vinh hiển của họ. A-đam chưa bao giờ xấu hổ như khi ông bị buộc phải mặc quần áo, những tấm da ông mặc là y phục của một người ăn năn; ông chưa bao giờ mặc quần áo mà không than khóc về sự vô tội của mình; và khi thời tiết lạnh khiến ông phải mặc thêm quần áo, ông suy ngẫm rằng sự bất thường của các mùa là hình phạt của tội lỗi mình. Vợ ông chưa biết nghệ thuật trang điểm và tô điểm cho mình; mọi tài hùng biện của các con gái bà cũng không thể thuyết phục bà rằng điều vốn là hình phạt của sự bất tuân của bà lại có thể làm tăng thêm vẻ đẹp của bà. Nếu quần áo hay đồ trang sức của ngươi đáng khen, lời khen thuộc về những người đã làm ra chúng, hơn là những người mặc chúng. Bất cứ ai tự hào về một bộ y phục, đều xâm phạm quyền của thợ may của mình; và ai tự đánh giá mình cao hơn vì chất liệu hay lụa mà mình mặc, đều làm tổn thương những con sâu đã nhả tơ, hay những người thợ đã làm ra nó. Vinh hiển của chúng ta phải ở bên trong chúng ta, (Seneca nói); và chúng ta không nên tự hào về một điều mà chúng ta bỏ đi mỗi khi cởi quần áo.
2. Khi các ngươi đang mặc quần áo lên thân thể mình, hãy để điều này nhắc nhở các ngươi về việc mặc lấy Đấng Christ, như Thánh Phao-lô khuyên nhủ, Rô-ma 13, câu cuối. Hãy mặc lấy Đấng Christ bởi đức tin trong sự xưng công chính để được công chính, vì Ngài đã được Đức Chúa Trời làm nên cho chúng ta sự khôn ngoan và sự công chính. Hễ ai đã chịu phép báp-têm trong Đấng Christ, thì đã [như vậy] mặc lấy Đấng Christ, Ga-la-ti 3:27. Đây là y phục tốt nhất của chúng ta, tức là y phục dự tiệc cưới. Ê-sai 61:10. Ta sẽ rất vui mừng trong Đức Giê-hô-va, linh hồn ta sẽ vui vẻ trong Đức Chúa Trời ta, vì Ngài đã mặc cho ta y phục của sự cứu rỗi; Ngài đã khoác cho ta áo choàng của sự công chính, như chàng rể trang điểm mình bằng đồ trang sức, và như nàng dâu tự trang sức bằng châu báu của mình. Phước thay cho những kẻ được mặc như vậy, vì họ sẽ không bao giờ bị thấy là trần truồng.
3. Khi các ngươi đang cởi bỏ quần áo cũ của mình, hãy xem các ngươi cởi bỏ con người cũ với mọi việc làm của nó, Cô-lô-se 3:9. Rằng các ngươi cởi bỏ, về cách ăn ở trước kia, con người cũ, là con người hư hỏng theo những dục vọng lừa dối. Hãy xem như trong y phục, chúng ta phải cởi bỏ bộ đồ cũ trước, rồi mới mặc bộ đồ mới vào; cũng vậy, ở đây, chúng ta phải cởi bỏ con người cũ, tức là phẩm chất cũ của toàn thể bản tính chúng ta.
Tại đây hãy suy ngẫm rằng các ngươi bị tội lỗi bao phủ, như bị y phục bao phủ: Như y phục bao phủ chúng ta, tội lỗi cũng bao phủ chúng ta: Nhưng đó không phải là y phục này hay y phục kia; không như chiếc mũ chỉ che đầu, cũng không như chiếc găng tay chỉ che tay; hay như chiếc ủng chỉ che chân; hay như chiếc váy chỉ che thắt lưng, mà nó giống như một y phục bao phủ chúng ta khắp cả đầu và tay, thắt lưng và chân. Như trẻ con được quấn và bọc trong tã lót, chúng ta cũng bị quấn trong tội lỗi, từ đỉnh đầu đến lòng bàn chân, như lời tiên tri nói. Bấy giờ, thấy rằng chúng ta bị tội lỗi bao phủ như bị y phục bao phủ, như chúng ta cởi bỏ một y phục, chúng ta cũng phải cởi bỏ tội lỗi. Tiên tri Ê-sai nói về những sự công chính của chúng ta, gọi chúng là những giẻ rách dơ bẩn; vậy thì tội lỗi của chúng ta dơ bẩn đến mức nào? Chúng ta phải lột bỏ chúng khỏi mình, và thay vào đó được mặc những áo đẹp; như Giô-suê thầy tế lễ thượng phẩm lúc đầu mặc y phục dơ bẩn, nhưng sau khi những y phục ấy được lấy đi, những áo đẹp được mặc cho ông.
Chúng ta không được gác tội lỗi của mình sang một bên, như chúng ta thường gác quần áo sang một bên; chúng ta cởi quần áo vào ban đêm, và thường mặc lại vào buổi sáng: Chúng ta có quần áo ngày Sa-bát, và quần áo ngày làm việc; những thứ kia chúng ta mặc một ngày trong tuần, những thứ này mặc suốt tuần; chúng ta không được đối xử với tội lỗi của mình như vậy. Thế mà ta ước gì không có những người làm như vậy, họ gác tội lỗi của mình, như họ gác quần áo của mình. Thật vậy, chúng đi khỏi vào ban đêm, chừng nào họ còn ngủ họ không nghĩ đến chúng, nhưng vào buổi sáng chúng lại trở lại, và họ quen thuộc bước đi trong chúng; hay chúng sẽ đi khỏi vào ngày Sa-bát có lẽ. Khi quần áo ngày Sa-bát của họ đã mặc vào, thì họ đi như thể được bao phủ bằng lòng sốt sắng và sự mộ đạo; nhưng với những bộ đồ ngày thường, họ mặc những tội lỗi ngày thường, và rồi ngày qua ngày, họ thường thực hành tội lỗi này, như họ mặc quần áo kia. Như chúng ta được khuyên mặc lấy Đấng Christ, sau khi đã mặc lấy Ngài, chúng ta phải giữ Ngài luôn, và không được khi muốn thì cởi Ngài ra; chúng ta cũng không được cởi bỏ tội lỗi, như khi muốn thì lại mặc nó vào; thà mặc lấy sự xấu hổ, còn hơn mặc lấy tội lỗi. Tóm lại, dù các ngươi phải vứt bỏ tội lỗi như một y phục, nhưng không phải như một y phục để mặc, vì như vậy sớm muộn các ngươi cũng sẽ lại khoác nó lên mình; mà như một y phục mục nát, như một y phục ô uế, như một y phục phung, như một y phục bệnh tật, như một y phục tù; như Giô-sép đã để lại y phục tù của mình khi được đưa ra trước mặt Pha-ra-ôn, và khi chúng đã được cởi bỏ một lần, thì không bao giờ mặc lại nữa. Chúng ta cũng nên từ bỏ tội lỗi của mình như vậy, không chỉ seponere, mà còn deponere, không chỉ gác chúng sang một bên, mà còn vứt bỏ chúng hoàn toàn, không bao giờ lấy lại nữa.
MỤC XI. Khi các ngươi sắp sửa trang điểm cho mình.
Hãy tự suy nghĩ rằng sự kiêu ngạo, và những thời trang phù phiếm của thời đại, lôi kéo nhiều người vào cách ăn mặc khiến họ phải mất nhiều thời gian để trang điểm vào buổi sáng; và điều này các ngươi hãy quyết tâm chống lại, và hãy mặc những y phục có thể mặc vào nhanh chóng. Cha mẹ đầu tiên của chúng ta mặc da thú; các tiên tri mặc y phục thô ráp; và Giăng Báp-tít mặc áo lông lạc đà; và nhiều người xưa nói rằng Đức Bà Ma-ri-a Đồng Trinh đã có một y phục giản dị, chỉ để che sự trần truồng, chứ không để tô điểm thân thể. Người La-xê-đê-môn có một luật rằng không ai ngoài gái điếm được mặc y phục sang trọng, để những phụ nữ lương thiện chán ghét sự xa hoa, và không tốn nhiều thời gian trang điểm cho mình. Thật là ngu dại lớn khi tốn nhiều thời gian vào buổi sáng để trang điểm và tô điểm thân thể, là thân thể chẳng bao lâu sẽ làm mồi cho sâu bọ, và trải qua nhiều ngày, nhiều tuần, nhiều tháng, và nhiều năm, hoàn toàn bỏ bê linh hồn là linh hồn phải sống đời đời. Nếu Thánh Phao-lô không dám vinh hiển về điều gì ngoài thập tự giá của Đấng Christ, thì ngươi dám khoe mình, và tốn nhiều thời gian về những sự phù phiếm này sao?
Hãy tự suy nghĩ rằng ý định của những kẻ thích y phục xa hoa, và tốn nhiều giờ để trang điểm cho mình, há chẳng phải là để làm hài lòng những người nhìn họ, để giăng lưới bắt linh hồn sao? Thật vậy, phụ nữ không quan tâm trang điểm cho mình khi họ ở một mình; sự cô độc là kẻ thù của sự phô trương: như chim công xếp lông lại, khi không có ai ngắm chúng; những người này cũng bỏ bê việc trang điểm khi không có ai ngưỡng mộ họ: Và khi họ không có khán giả để quan sát họ, cũng không có ai tâng bốc họ, tình yêu bản thân không đủ sức khiến họ mất nhiều thời gian hay cầu kỳ trong việc trang điểm cho mình. Thà đi với y phục như người da đỏ hoang dã, còn hơn phải trả lời về những giờ quý báu của buổi sáng (nhất là vào các ngày của Chúa) như quá nhiều quý bà và những chàng trai hào hoa khác đã làm; đúng vậy, và những kẻ thích mặc những y phục kỳ quái vượt quá địa vị của mình. Thật là sự xa hoa mua đắt, khi mỗi ngày phải tốn một giờ, hay nửa giờ thời gian quý báu một cách khác thường, như một người nhận xét.
MỤC XII. Khi các ngươi đang ngắm mặt mình trong gương, và trang điểm cho mình nhờ nó.
1. Hãy suy ngẫm rằng công dụng đầu tiên của gương là để nhờ đó đàn ông và đàn bà có thể biết mình rõ hơn; để những người đáng yêu nhất học cách tránh mọi điều ô nhục, và không làm ô uế phẩm giá của con người mình bằng sự dị dạng của cách cư xử. Nhưng gương của chúng ta nay đã mất đi mục đích ban đầu, và khiến nhiều người quên mất chính mình, và như Narcissus, say mê mặt mình, nghĩ rằng bất cứ ai thấy họ mà không ngưỡng mộ họ đều làm điều sai trái với họ.
2. Cũng hãy suy ngẫm rằng có nhiều gương khác nhau mà chúng ta có thể soi mình vào, để quan sát và thấy mình là người như thế nào, hay phải như thế nào.
Gương của Thiên Nhiên.
Gương của Gương Mẫu.
Gương của Lương Tâm.
Gương của Lời Đức Chúa Trời.
1. Gương của Thiên Nhiên: Đó là một tấm gương mà trời và đất, và mọi tạo vật giơ lên cho chúng ta. Không có tạo vật nào chúng ta có thể nhìn vào, mà chúng ta không thể thấy trong nó (như trong một tấm gương) hoặc khuôn mặt của vinh hiển Đức Chúa Trời, của sự khôn ngoan của Ngài, của quyền năng đời đời và thần tính, hoặc có thể thấy hình ảnh của sự vâng lời và bổn phận mà chúng ta nợ Đức Chúa Trời.
2. Có Gương của Gương Mẫu: Vì những gương mẫu của các thánh đồ mà chúng ta thấy trước mặt, và những gương mẫu được ghi lại trong Kinh Thánh, và trong các sách Công Vụ và Tượng Đài của Hội Thánh, là gì nếu không phải là biết bao tấm gương soi, nhờ đó chúng ta có thể học cách uốn nắn và sắp xếp đời sống mình, theo những mẫu mực thánh mà chúng đưa ra? Có biết bao gương mẫu sống động, và đám mây nhân chứng được đặt trước mặt chúng ta, mà trong đó (như trong biết bao tấm gương) chúng ta có thể thấy những ân điển đáng ngưỡng mộ, và sự vâng lời sẵn sàng của các thánh đồ, trong những điều mà xác thịt và bản tính do dự và lùi bước; đúng vậy, sự vâng lời trong những điều có vẻ lố bịch đối với loài người, và trong những điều dường như trái với tình cảm tự nhiên, trái với lợi ích của họ, và trong những điều chống lại sự an toàn của họ: Việc thấy những gương mẫu thánh ấy, sẽ khiến chúng ta kêu lên: Ôi Chúa là Đức Chúa Trời của chúng tôi! Những công việc của Ngài mà Ngài làm bởi tay các đầy tớ của Ngài kỳ diệu biết bao! Những ân điển của Ngài mà Ngài khiến tỏa sáng trong đời sống của họ kỳ diệu biết bao!
3. Có Gương của Lương Tâm. Dù chúng ta thiếu những chỉ dẫn khác, nhưng nếu chúng ta chịu hằng ngày soi vào tấm gương này, nếu chúng ta chịu suy ngẫm về chính mình, và hướng mắt vào trong để xem lương tâm của chính mình, thì chúng ta sẽ thấy một tấm gương về điều thiện và điều ác trong hình thức và màu sắc đúng đắn của chúng được trình bày cho chúng ta. Nếu một người thường xuyên soi vào tấm gương này, người ấy có thể kêu lên cùng với tác giả Thi Thiên rằng: Ai hiểu được những lỗi lầm của mình? Ai có thể đếm, và kể hết những vết nhơ của linh hồn mình, và những lỗi lầm của đời sống mình?
4. Có Gương của Lời Đức Chúa Trời. Đó là tấm gương rõ ràng và hoàn hảo nhất trong các tấm gương khác, vừa để cho chúng ta thấy thật sự mình là gì, và mình phải như thế nào, để bày tỏ những vết nhơ và tì vết của chúng ta cho chúng ta, để chúng ta thấy chúng, và cũng để chỉ dẫn chúng ta cách sửa chữa chúng.
Gương của Thiên Nhiên có quyền năng thuyết phục; bất cứ ai không soi vào nó, và không quan sát quyền năng và sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời trong đó, đều là kẻ vô thần. Gương của Gương Mẫu có quyền năng hướng dẫn, bất cứ ai không soi vào nó, đều là kẻ cẩu thả và ngang bướng. Gương của Lương Tâm có quyền năng cáo buộc; bất cứ ai không soi vào nó, để khám phá và than khóc tội lỗi của mình, đều là kẻ giả hình. Gương của Lời Đức Chúa Trời có quyền năng cải hóa; bất cứ ai không soi vào nó để học ý muốn của Đức Chúa Trời, và sửa mình theo đó, đều là kẻ vô tín.
Trong một tấm gương chúng ta thấy những nét của khuôn mặt tự nhiên của mình, và hình dáng bên ngoài của cấu trúc thân thể mình. Cũng vậy, trong Gương của Lời Đức Chúa Trời, chúng ta có thể thấy khuôn mặt thuộc linh (như thể) của lòng và đời sống mình, và bất cứ sự hư hỏng bên trong nào gây vết nhơ cho chúng ta, chúng ta nhờ đó có thể nhận biết, và xét đoán nó. Bởi luật pháp mà có sự biết tội lỗi, sứ đồ nói, Rô-ma 3:20, tức là 1. Một cách chung, vì luật pháp khiến chúng ta biết tội lỗi là gì. 2. Một cách riêng, vì luật pháp khiến chúng ta biết mình có tội đến mức nào. Nhưng khi con mắt phán đoán của chúng ta, hay con mắt tình cảm của chúng ta bị mù, hay mờ đi, dù chúng ta nhìn chằm chằm vào những vết nhơ và tì vết của mình, chúng ta vẫn không nhận ra chúng: Vì vậy chúng ta phải tha thiết cầu xin Đức Chúa Trời, để tấm màn che phủ tâm trí chúng ta được cất đi, để khi chúng ta đến soi vào tấm gương này, chúng ta có thể thấy rõ những gì nó sẽ cho chúng ta thấy, và trình bày cho chúng ta. Bất cứ ai soi vào tấm gương này, nó sẽ trình bày cho người ấy hình ảnh thật mà người ấy mang, chứ không lừa dối mắt người ấy bằng bất cứ bóng dáng giả dối nào. Chúng ta không được chỉ cố gắng thấy những sự hư hỏng của mình nhờ Gương của Lời, mà khi thấy chúng, phải sửa chữa chúng.
Trong Xuất Ê-díp-tô Ký 38:8. Chúng ta đọc về một cái chậu mà Môi-se làm bằng những tấm gương mà các phụ nữ Y-sơ-ra-ên mang đến cho ông, để đặt vào đền tạm. Những phụ nữ mộ đạo và tin kính, bằng lòng dâng những tấm gương mà họ thường dùng để trang điểm thân thể, để làm một dụng cụ, nhờ đó qua đức tin họ có thể nên thánh linh hồn mình. Chậu này phục vụ các thầy tế lễ, vừa để soi vào, vừa để rửa trong đó: Nó trong suốt, để họ có thể thấy mình trong đó; và nếu họ có bất cứ sự dơ bẩn nào nơi mình, họ cũng có thể rửa mình bằng nước chảy ra từ đó. Một bình như vậy là Lời của Đức Chúa Trời, nó là một tấm gương soi mà trong đó chúng ta có thể thấy chính mình, và những sự hư hỏng của mình trong đó; nhưng cũng là một cái chậu, để rửa mình trong đó. Người trẻ tuổi lấy gì để giữ đường lối mình cho trong sạch? Câu trả lời là, Bằng cách cẩn thận theo Lời của Ngài.
Nếu các ngươi là những người có địa vị, các ngươi có thể nhờ một người quanh mình đọc một đoạn trong Kinh Thánh trong khi các ngươi đang trang điểm: Hay thời gian có thể được các ngươi dùng vào một sự suy ngẫm có ích, hay một cuộc trò chuyện tin kính với những người quanh các ngươi, trong chừng mực những việc cần thiết của các ngươi cho phép. Và khi các ngươi trang điểm mình bằng châu báu, và đồ trang sức sang trọng, hãy cẩn thận đừng kiêu ngạo về chúng, hay đặt lòng mình vào chúng; hãy coi chừng sự ưa thích phù phiếm khi đeo chúng, và việc phung phí tài sản của mình vào chúng: Vì không ai được đem sự nghèo khó đến cho chính mình và con cái mình, để làm cho mình đẹp đẽ. Mọi đồ trang sức của các ngươi chỉ là dấu hiệu của tội lỗi và khốn khổ của các ngươi: Và như một người đầy tớ, mặc bộ đồng phục lòe loẹt, chỉ làm cho sự nô lệ của mình càng rõ ràng hơn; những kẻ trang điểm mình đẹp nhất, chỉ làm cho sự xấu hổ của mình càng công khai hơn.
Dù đàn ông và đàn bà dùng nghệ thuật nào để bào chữa cho sự phù phiếm của mình, họ không thể phủ nhận rằng những y phục lòe loẹt nhất của họ là chiến lợi phẩm của thú vật; rằng những đồ trang sức của họ được tìm kiếm dưới đáy biển, hay trong lòng đất. Chất liệu làm nên biết bao thứ lụa khác nhau là gì, nếu không phải là nước dãi của sâu bọ, và ngôi mộ mà những con vật nhỏ bé ấy tự làm cho mình khi chúng chết? Màu tía, vốn là dấu hiệu của quyền tối cao, là gì, nếu không phải là máu của một số loài cá? Ngọc trai là gì, nếu không phải là những mụn cóc của một số loài sò, và phần đặc nhất của bọt biển, là phần không thể biến thành chất của nó? Kim cương và hồng ngọc là gì, nếu không phải là nước đông lại trong đá? Và vàng, thứ mà loài người ngụy trang thành biết bao hình dạng, được tìm kiếm với biết bao công sức, nhiều khi được chiếm đoạt một cách bất công, và giữ gìn với biết bao cẩn thận, là gì, nếu không phải là phân của đất cằn cỗi nhất, mà lửa ban cho sự sáng bóng, và sự sai lầm của loài người ban cho giá trị? Và vải lanh tốt nhất mà vô số người rất ưa chuộng, và phần lớn sự phù phiếm của họ nằm trong đó, là gì, nếu không phải là một thứ thảo mộc và cỏ, mọc lên và nở hoa trên đồng ruộng, héo tàn và chết trong thời gian ngắn, đi qua tay phụ nữ, thấm nước bọt của họ, quay bằng con suốt, căng trên khung cửi, dệt bằng thoi, trắng nhờ sương, và cuối cùng cắt thành nhiều thứ khác nhau mà thân thể đàn ông và đàn bà được trang điểm? Người đàn ông hay đàn bà nào mà tự hào về những điều tầm thường như vậy há chẳng phải đã mất trí phán đoán sao? Ta không phủ nhận rằng một số người được phép đeo đồ trang sức, vì chúng ta không chỉ được mặc thứ dùng để che thân thể, mà còn mặc thứ có thể tô điểm nó: Vì như mọi người đều có thể mặc quần áo để che sự xấu hổ và trần truồng của mình, một số người cũng có thể mặc áo choàng và đồ trang sức, để tỏ địa vị và sự vĩ đại của mình. Nhưng việc trang điểm của họ không nên quá chú trọng đến việc trang điểm bề ngoài là tết tóc, đeo vàng, và mặc quần áo, bằng người bề trong của lòng: Nhưng trong thời kỳ đại hoạn nạn và đau khổ, ngay cả những người vĩ đại cũng phải cởi bỏ đồ trang sức của mình, khi cơn thịnh nộ và sự bất bình của Đức Chúa Trời bùng phát chống lại một xứ, hay một dân tộc. Vậy Đức Giê-hô-va phán cùng dân Y-sơ-ra-ên rằng: Hãy cởi bỏ ngay đồ trang sức của các ngươi, để ta biết ta sẽ làm gì với các ngươi, Xuất Ê-díp-tô Ký 33:5. Trong những lúc như vậy chúng ta nên xuất hiện trong giẻ rách hơn là trong lụa, với bụi trên đầu, và bao gai quanh thắt lưng, hơn là với đồ trang sức trên lưng, và chuỗi ngọc trai quanh cổ.
MỤC XIII. Về việc dâng buổi sáng cho Đức Chúa Trời.
Đức Chúa Trời đã truyền cho con cái Y-sơ-ra-ên, Xuất Ê-díp-tô Ký 23:19. Hoa quả đầu mùa của đất, ngươi phải đem vào nhà của Đức Giê-hô-va. Đức Chúa Trời không chỉ muốn hoa quả đầu mùa, mà còn muốn hoa quả đầu tiên trong các hoa quả đầu mùa; nếu có trái nào chín sớm hơn những trái khác, Đức Chúa Trời đòi hỏi chúng. Điều này dạy chúng ta rằng chúng ta không chỉ phải dâng cho Đức Chúa Trời hoa quả đầu mùa của ngày, mà còn phải dâng thời gian sớm nhất vào buổi sáng, là hoa quả đầu tiên trong các hoa quả đầu mùa của ngày. Đây là thói quen của thánh Gióp, vì con cái ông; ông sai người thánh hóa chúng, và dậy sớm vào buổi sáng, và dâng của lễ thiêu theo số của tất cả chúng, Gióp 1:5,6. Như đó là điều thuộc về Đức Chúa Trời, thì đó cũng là bổn phận của chúng ta, dâng buổi sáng, là thời gian đầu tiên và tốt nhất của mỗi ngày cho Đức Chúa Trời. Thi Thiên 5:3. Đa-vít nói với Đức Chúa Trời rằng: Buổi sáng Chúa sẽ nghe tiếng tôi, buổi sáng tôi sẽ hướng lời cầu nguyện của tôi về Chúa, và sẽ ngước lên. Như buổi sáng là bạn tốt của các nàng thơ, thì buổi sáng cũng là bạn lớn của các ân điển; như buổi sáng là thời gian học tập tốt nhất, thì tôi cho rằng buổi sáng là thời gian cầu nguyện tốt nhất. Vậy Bildad nói với Gióp, đoạn 8:5. [Nếu ngươi tìm kiếm Đức Chúa Trời kịp thời.] Theo đúng nghĩa của bản dịch, có thể dịch như vầy: Nếu ngươi tìm kiếm Đức Chúa Trời vào buổi sáng; hay, Nếu ngươi buổi sáng tìm Đức Chúa Trời: hãy ở với Ngài sớm vào buổi sáng; là phần đầu, hay khởi đầu của ngày, rồi hãy tuôn đổ lòng mình ra cùng Đức Chúa Trời trong lời cầu nguyện. Đó là một thói quen cổ xưa để tìm kiếm Đức Chúa Trời sớm vào buổi sáng. Và chính những người ngoại giáo nhờ ánh sáng của thiên nhiên, đã theo thói quen này trong sự thờ phượng ô uế và mê tín của họ. Herodotus thuật lại rằng các thầy tế lễ Ba Tư đã chuẩn bị sớm vào buổi sáng, để cầu nguyện cùng các thần giả của họ. Và các Cơ Đốc nhân đầu tiên đã bị người ngoại giáo ngạc nhiên vì những sự mộ đạo sớm của họ. Pliny, trong một thư của ông gửi Hoàng đế Trajan, và Tertullian trong sách Biện Hộ cho các Cơ Đốc nhân, thuật lại về những cuộc nhóm họp của các Cơ Đốc nhân trước khi trời sáng, để cầu nguyện và kêu cầu danh Đức Chúa Trời. Và đã có, và vẫn còn, sự lạm dụng mê tín về điều này trong số những người Công giáo La Mã, là những người gọi lời cầu nguyện buổi sáng của họ là Maitins, vì chúng bắt đầu sớm vào buổi sáng. Hãy tìm kiếm trước hết nước Đức Chúa Trời, Đấng Cứu Rỗi của chúng ta phán, Ma-thi-ơ 6:33. Trước hết về thời gian, không chỉ chủ yếu, mà trước tiên, hãy tìm kiếm nó sớm vào buổi sáng; đừng để nó lại đến cuối ngày, hay cuối những công việc của các ngươi. Tốt nhất mỗi ngày hãy bắt đầu với Đức Chúa Trời. Đó là lời khuyên của một người đáng kính: Nếu những bổn phận cần thiết hơn không gọi các ngươi đi, hãy để lời cầu nguyện riêng tư một mình, hay với bạn cùng phòng, hay cả hai, đi trước lời cầu nguyện chung của gia đình; và đừng trì hoãn nó một cách vô cớ, nhưng nếu có thể, hãy để nó đứng trước bất cứ công việc nào khác trong ngày: Nhưng đừng câu nệ và mê tín về giờ giấc của các ngươi, như thể Đức Chúa Trời đã tuyệt đối buộc các ngươi vào một thời gian như vậy, v.v. Giờ đó tốt nhất cho người này, có thể không phù hợp cho người khác. Lời cầu nguyện riêng tư thích hợp nhất cho hầu hết mọi người, ngay khi họ đã dậy và mặc quần áo: Đối với những người khác, một giờ khác có thể tự do và thích hợp hơn. Và những người không có những bổn phận cần thiết hơn, có thể làm tốt khi cầu nguyện vào mọi dịp tiện lợi. Người ấy nói như vậy.
MỤC XIV. Về việc lui mình vào buổi sáng để cầu nguyện, và tạ ơn.
Thật tốt khi lui mình vào phòng riêng mỗi buổi sáng sớm, để cầu nguyện, và tạ ơn Chúa. Tại đây các ngươi có thể tạ ơn Đức Chúa Trời về mọi ơn phước đã nhận nói chung, và đặc biệt về những ơn phước các ngươi đã nhận trong đêm qua, và ngay lúc đó, là những ơn phước mà lúc ấy các ngươi phải đặt trước mặt mình, để các ngươi có thể làm cho hành động thêm hương vị mới. Nhưng đặc biệt hơn, khi Chúa đã ban cho các ngươi bất cứ ơn đặc biệt nào, và (có lẽ) bất ngờ, các ngươi không nên (như những người thế gian phù phiếm) tỏ vẻ kiêu ngạo, khinh thường mọi người, là những người mà Chúa đã không mở bàn tay rộng rãi của Ngài ra cho họ như cho chính các ngươi; mà trái lại, trong ý thức khiêm nhường về sự bất xứng của mình, và sự ngưỡng mộ về lòng tốt của Đức Chúa Trời, lui mình sớm, và tuôn đổ lòng mình trong lời cầu nguyện và tạ ơn trước mặt Chúa.
Vậy khi Chúa đã ban cho các ngươi những chứng cớ đặc biệt về sự hiện diện và ơn của Ngài, và tỏ tình yêu của Ngài cho các ngươi đầy đủ hơn thường lệ, đó là thời điểm thích hợp để các ngươi bước vào phòng riêng, ở đó một cách riêng tư, và do đó càng tự do hơn, mở lòng mình ra cùng Chúa, và củng cố sự quen biết của mình với Đấng Yêu Dấu của mình; để gắn bó mình với Chúa Giê-xu Christ, và phó mình vào vòng tay ôm ấp của Ngài. Chúa bởi tiên tri Ê-xê-chi-ên, nói với Hội Thánh của Y-sơ-ra-ên rằng: Ta đã đi qua ngươi, và thời của ngươi là thời của tình yêu. Vậy một Cơ Đốc nhân nên cẩn thận quan sát Chúa đi qua, và trình diện chính Ngài, và lưu ý đến những thời của tình yêu, và rồi sự khôn ngoan của người ấy sẽ là dành một thời gian trong lời cầu nguyện riêng tư, suy ngẫm, và tạ ơn, và như vậy thỏa mãn tình yêu: và vì mục đích đó ta khuyên buổi sáng là thời gian thích hợp nhất cho mục đích này: Nếu chúng ta thường xuyên theo thói quen này, chúng ta sẽ trở nên thân mật và trọn vẹn hơn với Chúa: Trong khi đó, khi Chúa hằng ngày bày tỏ tình yêu và lòng nhân từ với chúng ta, nếu chúng ta tỏ ra lạnh nhạt, bạc bẽo, và không quan tâm đến tình yêu của Ngài; đây sẽ là cách khiến Ngài càng xa lạ với chúng ta hơn. Và thật vậy, lý do tại sao chúng ta phần lớn không có sự tương giao với Đấng Christ nhiều hơn, là vì chúng ta không tiếp đón Ngài tốt hơn khi Ngài đến. Một người có địa vị và phẩm chất, nếu người ấy đến thăm một người bạn tại nhà vào buổi sáng, và nghe rằng người bạn ấy vẫn còn trên giường, và không chịu dậy để bầu bạn với mình, hay nhận thấy rằng bất cứ điều nhỏ nhặt nào cũng khiến người bạn ấy tránh mặt, người ấy sẽ không còn là khách thường xuyên tại nhà đó nữa. Bấy giờ Đức Chúa Trời được nói là thăm viếng chúng ta mỗi buổi sáng, tức là, ngay khi ngày vừa ló rạng, hay mặt trời vừa mọc, Đức Chúa Trời đang thăm viếng. Hỡi loài người, Chúa làm cho ngươi nên cao trọng, và để lòng Ngài nơi ngươi, và thăm viếng ngươi mỗi buổi sáng, v.v. Gióp 7:17,18. Những cuộc thăm viếng của chúng ta thường vào buổi chiều, thật là điều khác thường khi thăm viếng một người vào buổi sáng, nhất là rất sớm vào buổi sáng. Những cuộc thăm viếng của Đức Chúa Trời thật khác thường, Ngài thăm viếng vào buổi sáng, và thăm viếng mỗi buổi sáng; cứ mỗi khi buổi sáng trở lại, Ngài lại đến thăm viếng chúng ta. Đức Chúa Trời thăm viếng chúng ta (như một người nói) vào buổi sáng như một người chăn thăm viếng bầy chiên của mình, e rằng có con nào bị thương, hay đi lạc. Chắc chắn như mặt trời mọc, hay buổi sáng đến, Đức Chúa Trời thăm viếng chúng ta bằng những sự thương xót: Vì vậy những sự thương xót của Ngài được nói là được đổi mới mỗi buổi sáng, Ca Thương 3:23. Hay tươi mới mỗi buổi sáng.
MỤC XV. Về Sự Tạ Ơn.
Việc này rất cần phải thực hiện mỗi buổi sáng, khi xét đến các ơn phước chúng ta liên tục nhận lãnh từ tay Đức Chúa Trời. Chúng ta chớ nên giống như những đám mây che khuất mặt trời đã nâng chúng lên, nhưng (như có người nói) chúng ta hãy noi gương tấm gương soi, là vật trả lại hình ảnh ngay khi gương mặt hiện ra trước nó.
Trong thời kỳ Luật Pháp, đã có mạng lệnh rằng lửa trên bàn thờ không bao giờ được tắt, nhưng phải luôn giữ cho cháy. Cũng chính ngọn lửa ấy, Philo nói, biểu thị lòng biết ơn; vì như lửa vẫn luôn bốc lên cao, lòng biết ơn cũng nâng lòng chúng ta lên, và khiến chúng hướng về Đức Chúa Trời: Và thật xứng hợp khi các ơn phước thiêng liêng không bao giờ bị quên lãng, cũng như lửa trên bàn thờ không bao giờ được dập tắt. Người công bình biết ơn là điều rất phải, Thi Thiên 33:1. Điều gì xứng hợp với chúng ta, chúng ta thường ưa thích: bất cứ thói quen, cách ăn mặc, phong thái hay cử chỉ nào khiến chúng ta duyên dáng và xinh đẹp nơi mình ở. Nay lòng biết ơn, như nhà tiên tri nói, là một điều duyên dáng: nó khiến chúng ta đáng yêu và dễ mến, cả trước mắt Đức Chúa Trời lẫn trước mắt loài người, trong khi sự vô ơn, trái lại, như một lớp ngụy trang bẩn thỉu, hay như một vết xấu xí trên thân thể, khiến chúng ta trở nên quái dị và biến dạng trước mắt người xem.
Các loài thọ tạo dạy chúng ta sự đền đáp của lòng biết ơn. Không khí hút hơi nước lên khỏi mặt đất: khi đã biến hơi nước thành mưa, nó lại đổ mưa xuống đất, và làm ẩm lòng đất khô cằn. Đất nhận hạt giống gieo vào lòng mình, đất không giữ lâu, nhưng trả lại cho người nông phu kèm theo lợi nhuận, cả vốn lẫn lời, ba mươi, sáu mươi, một trăm lần. Ngươi biết Sa-lô-môn nói gì về biển: Mọi sông đều chảy vào biển, Truyền Đạo 1:7, để chỉ nơi mà từ đó chúng trở về và ra đi. Thánh Bernard có một bài suy gẫm về điều này, rằng Đức Chúa Trời như biển cả, và chúng ta nên như các dòng sông: mọi phước hạnh đều đến từ Đức Chúa Trời, như các sông từ biển mà ra; và như các sông về với biển, chúng ta cũng nên dâng lời ngợi khen của mình lên Ngài. Thật vậy, đó là tất cả những gì chúng ta có thể làm, và cũng là điều chúng ta nên làm.
Việc này (như có người nhận xét) gồm ba điều. 1. Ở nơi trí nhớ, là nơi trình bày cho sự hiểu biết ơn phước đã nhận lãnh; và sự hiểu biết này xét đến bàn tay ban ơn, ban cho ai, ban thế nào, bằng những đường lối và phương tiện nào, và với mức độ nào. Từ đó một sự nhìn nhận đầy tình cảm được bày tỏ trong ý chí; ý chí không thể ngồi yên, bèn lan ra thành những hành động bên ngoài, để làm chứng cho lòng sốt sắng của tình cảm mình. Nay để thực hành điều này cho tốt, cần phải lập và giữ một bản liệt kê mọi ơn phước của Đức Chúa Trời. Hãy chúc tụng Đức Chúa Trời cách đặc biệt vì các ơn phước về sự sáng tạo, sự bảo tồn, sự cứu chuộc, ơn kêu gọi, và vì mọi ơn phước kín nhiệm khác đã nhận lãnh cách riêng.
1. Về các ơn phước của sự sáng tạo, hãy xét ngươi là gì trước khi ngươi được dựng nên, chẳng qua chỉ là hư không, và từ thuở ban đầu ngươi đã là hư không; và hư không không thể tự làm cho mình thành có. Nay Đấng đã kéo vũ trụ vĩ đại này ra khỏi hỗn mang và bóng tối của hư không, đến với ánh sáng của sự hiện hữu và sự sống, Ngài đã vui lòng, bởi ân điển nhưng không của Ngài, tỏ bày trên ngươi quyền năng toàn năng của Ngài, để đem ngươi đến chỗ hiện hữu, và làm cho ngươi thành một vật gì đó. Và (như Thánh Augustine nói) chẳng phải là một vật tầm thường, chẳng phải là đá, chẳng phải là chim, chẳng phải là cóc, chẳng phải là rắn, nhưng là một con người, một trong những loài thọ tạo cao quý nhất trên thế gian; Ngài đã làm nên ngươi như một phép lạ nhỏ của thiên nhiên, với những trang sức của biết bao bộ phận khéo kết hợp với nhau, để mang trong diện mạo của ngươi những tia sáng của chính sự oai nghi của Ngài. Ngài đã tạo nên thân thể này của ngươi, và làm đẹp nó trong mọi phần, cả bằng các chi thể lẫn các giác quan; và với nghệ thuật tinh xảo và sự quan phòng kỳ diệu đến nỗi mỗi phần trong chúng (nếu được xét kỹ) tự nó đã là một điều kỳ diệu lớn lao, và một ơn phước lớn lao. Điều này Gióp đã khiêm nhường và biết ơn mà nhìn nhận. Tay Ngài đã làm nên tôi, và nắn tôi nên trọn vẹn chung quanh, v.v. Xin hãy nhớ, tôi nài xin Ngài, rằng Ngài đã làm tôi như đất sét, v.v. Há Ngài chẳng đổ tôi ra như sữa, và đông tôi lại như pho mát sao? Ngài đã mặc cho tôi da và thịt, và lấy xương và gân mà bao bọc tôi, v.v.
Sự tạo dựng chúng ta và cấu tạo tự nhiên của chúng ta phải được kể vào số những ơn phước lớn lao đã nhận lãnh từ Đức Chúa Trời: Tôi sẽ ngợi khen Chúa, Đa-vít nói, vì tôi đã được dựng nên cách đáng sợ và lạ lùng.
Những kỳ quan lớn nhất của sự sáng tạo con người đều không thấy được. Đức Chúa Trời đã gói ghém nhiều điều quý hiếm, huyền nhiệm, kỳ diệu trong chiếc rương của con người. Mọi công cụ sinh tồn và bánh xe, nhờ đó chiếc đồng hồ của đời sống chúng ta chuyển động không ngừng, từ giờ đầu tiên đến giờ cuối cùng, đều được khóa kín trong một tủ nội thất tinh xảo, nơi chính Đức Chúa Trời đã chuẩn bị các ròng rọc, treo các quả nặng, và lên dây cót cho bộ chuông, bằng tay quyền năng vô hạn của Ngài, mà không mở bất cứ phần nào ra: như một nhà giải phẫu học uyên bác của chúng ta đã khéo léo chỉ dạy chúng ta trong lời nói đầu của quyển sách thứ sáu của ông.
Hãy xét xem biết bao sự hữu ích và tiện lợi, vẻ đẹp và sự thích hợp cùng gặp nhau trong mỗi bộ phận. Vẻ đẹp nào được in dấu trên gương mặt? Sự oai nghiêm nào trong đôi mắt? Sức mạnh nào được đặt vào cánh tay và lưng? Sự linh hoạt nào trong đôi bàn tay? Âm nhạc và giai điệu nào trong lưỡi? Không có gì trong toàn bộ công trình này có thể bỏ đi mà không thiệt hại, hay đặt ở chỗ tốt hơn, hoặc để trang sức, hoặc để sử dụng.
Nhưng sự cao quý của con người cốt ở linh hồn: Và như con người là phần chính của sự sáng tạo, linh hồn cũng là phần chính của con người. Đức Chúa Trời, bằng một hơi thở thiêng liêng, đã truyền đạt nguồn sự sống này, là hình thể thiên thượng không tiếng động cũng không chậm trễ, lan tỏa trọn vẹn vào thân thể, nhưng vẫn còn nguyên vẹn trong mỗi phần. Khung của thân thể là một khung tinh xảo, nhưng khung của linh hồn, các năng lực và quyền năng, các chuyển động và hoạt động của linh hồn, còn tinh xảo hơn nhiều. Người cư ngụ cao quý hơn ngôi nhà, và viên ngọc cao quý hơn chiếc tủ: Và dung lượng của linh hồn lớn đến nỗi mọi sự vật trên thế gian cộng lại cũng không thể làm thỏa mãn nó. Hơn nữa, không có khả năng, không có sự trọn vẹn nào nơi bất cứ loài thọ tạo nào dưới này, mà con người lại không có điều đó trong mình ở mức cao hơn và lớn hơn nhiều, và nhờ dung lượng của linh hồn, con người có thể đạt tới điều đó; do đó rõ ràng rằng Đức Chúa Trời, chỉ bằng việc ban cho chúng ta một điều này (tức là linh hồn của chúng ta) đã ban cho chúng ta cùng một lúc mọi sự. Sự suy xét điều này phải luôn khiến ngươi biết ơn Chúa đầy ân điển và rộng rãi vô cùng của ngươi, vì ơn phước lớn lao vượt trội này.
2. Hãy biết ơn Ngài vì sự bảo tồn ngươi, và các ơn phước của sự bảo tồn ấy. Hãy xét rằng Đức Chúa Trời không chỉ dựng nên ngươi trong vinh quang và phẩm giá lớn lao như vậy, nhưng chính Ngài cũng là Đấng bảo tồn ngươi; vì ngươi không thể sống một giây phút, cũng không thể bước một bước nếu không có Ngài. Hãy xét thêm rằng Ngài đã dựng nên mọi vật trên thế gian để ngươi sử dụng và phục vụ ngươi; phải, Ngài đã chỉ định chính các thiên sứ trên trời làm người bảo vệ và phòng thủ cho ngươi. Họ đều là những quan chức trong ngôi nhà và gia đình lớn lao này của Đức Chúa Trời, những người được giao phó việc bảo vệ và giữ gìn loài người. Tại đây hãy xét những ân huệ riêng đã nhận lãnh từ Đức Chúa Trời trong sự sinh ra, nuôi dưỡng, giáo dục, dạy dỗ, trong các ân tứ của linh hồn và thân thể, trong các phương tiện và tiện nghi, trong sức khỏe, sức mạnh, sự sống, sự nuôi dưỡng, và mọi sự giúp đỡ và cứu trợ khác thuộc về đời tạm; trong bạn bè, đồng minh, thân tộc, trong ơn kêu gọi, nghề nghiệp, và hoàn cảnh sống của ngươi, trong sự bảo vệ liên tục, trong sự giải cứu khỏi biết bao nguy hiểm, và sự thoát khỏi nhiều khốn khổ, mà ngươi thấy người khác sa vào mỗi ngày; và chính ngươi cũng có thể đã sa vào đó, nếu Đức Chúa Trời toàn năng bởi lòng thương xót lớn lao của Ngài đã không bảo tồn ngươi: trong việc dẫn dắt ngươi qua các giai đoạn của tuổi đời, mà trong đó mỗi người, xét riêng mình, đều có thể nhìn nhận vô số dấu vết của sự quan phòng thiêng liêng. Há sự suy xét điều này, cùng với hoàn cảnh của mỗi ơn phước, lại không khiến ngươi kêu lên cùng với tiên tri Đa-vít: Lạy Chúa Giê-hô-va, tôi là ai, và nhà tôi là gì, mà Chúa đã đem tôi đến đây? II Sa-mu-ên 7:18.
3. Hãy hết sức biết ơn vì sự cứu chuộc của ngươi. Tất cả chúng ta theo bản tính đều ở trong ách nô lệ khốn khổ cho tội lỗi và Sa-tan, và tất cả chúng ta đều đã bán mình không lấy gì, Ê-sai 52:3, và bởi việc bán mình cho tội lỗi và Sa-tan như vậy, chúng ta đã đặt mình ra khỏi quyền của chính mình, vào dưới quyền thống trị của chúng, và trong tình trạng đó, hoàn toàn bị chúng tùy ý định đoạt. Bây giờ chúng đã trở nên các chủ của chúng ta, và không có việc cực nhọc nào chúng ta được phép từ chối, dù nó khó chịu hay nặng nề đến đâu, mà chúng muốn sai khiến chúng ta làm. Nay, há tất cả những người đã được Đức Chúa Trời cứu chuộc lại không nên dâng vinh hiển và tôn trọng cho Đức Chúa Trời của mình, nhìn nhận tình yêu vô hạn, và ân điển dư dật của Đức Chúa Trời, trong việc lo liệu sự cứu chuộc cho những kẻ nô lệ nghèo khổ, những kẻ bị cầm tù, những tù nhân; rằng Ngài đã chỉ định và xức dầu cho một Đấng Cứu Chuộc để giảng Phúc Âm cho kẻ khiêm nhường, để ràng rịt kẻ có lòng tan vỡ, để rao tự do cho kẻ bị cầm tù, và mở cửa ngục cho kẻ bị trói, để rao năm ban ơn của Chúa; để rao năm hỉ, năm giải phóng cho tù nhân và nô lệ! Ê-sai 61:1,2. Hãy ngợi khen Đức Giê-hô-va, vì Ngài là thiện: vì sự thương xót Ngài còn đến đời đời. Nguyện những người được Đức Giê-hô-va cứu chuộc nói như vậy, là những người Ngài đã cứu chuộc khỏi tay kẻ thù. Người La Mã có một tục lệ, khi một vị tướng nào của họ đã thắng một trận lớn, và được vinh dự khải hoàn công khai, nếu nhờ chiến thắng này ông đã giải cứu được đồng bào nào trước kia bị cầm tù giữa quân thù, thì những người được chuộc này thường đi theo xe khải hoàn của vị tướng chiến thắng, khi ông tiến vào thành, để tỏ lòng tôn kính ông, và tôn vinh chiến thắng của ông. Trong trường hợp này, những người mà Chúa đã cứu chuộc khỏi tội lỗi, khỏi Sa-tan, khỏi sự rủa sả của Luật Pháp, và khỏi sự hủy diệt đời đời, phải chờ đợi Đấng Cứu Chuộc khải hoàn của mình, và dâng cho Ngài mọi vinh hiển có thể, cùng mọi lời ngợi khen và tạ ơn vì sự cứu chuộc của mình, đã được lo liệu bởi chiến thắng của Ngài trên mọi kẻ thù và điều ác ấy.
4. Hãy chúc tụng Chúa vì ơn kêu gọi của ngươi, rằng Ngài đã gọi ngươi ra khỏi bóng tối vào trong ánh sáng kỳ diệu của Ngài bởi Lời và Thánh Linh của Ngài; rằng Ngài đã nhận linh hồn ngươi làm bạn đời của Ngài, và trang sức nó bằng các ân tứ và ân điển của Thánh Linh Ngài. Ngươi sẽ ra sao nếu ngươi đã sinh ra giữa những kẻ vô tín, là những kẻ ở ngoài Đấng Christ, xa lạ với nước Y-sơ-ra-ên, và là người lạ đối với giao ước của lời hứa, không có hy vọng, và không có Đức Chúa Trời ở thế gian, là những kẻ thiếu sự hiểu biết về Đức Chúa Trời chân thật và hằng sống, đã thờ lạy gỗ đá làm Đức Chúa Trời. Và giữa nhiều kẻ hư mất trong sự ngu dốt và gian ác, là những kẻ ở dưới tiếng của Lời; những kẻ mà Phúc Âm bị che khuất đối với họ, những kẻ mà thần của đời này đã làm mù mắt, e rằng ánh sáng của Phúc Âm vinh hiển của Đấng Christ, là hình ảnh của Đức Chúa Trời, chiếu sáng trên họ. Hãy chúc tụng Chúa, vì Ngài đã vui lòng cho ngươi được sinh ra trong lòng Hội Thánh chân thật, và được nuôi dưỡng ở đó bằng sữa tinh sạch của Lời, và bằng huyết quý báu của Chúa Giê-xu Christ. Hãy xét Đức Chúa Trời đã chờ đợi sự trở lại của ngươi lâu dường nào, ban cho ngươi thời gian để ăn năn, và Ngài đã chịu đựng ngươi tiếp tục lâu như vậy trong tình trạng tội lỗi và gian ác, mà không đốn đi một cây vô dụng và không sinh lợi làm vướng đất, đã nhận ảnh hưởng của trời lâu như vậy cách vô ích. Hãy xét thêm biết bao cảm hứng tốt lành và ý định thánh khiết Ngài đã thở vào lòng ngươi, ngay giữa những tội lỗi và đời sống gian ác của ngươi; và rằng Ngài đã kiên trì kêu gọi ngươi lâu như vậy; và cuối cùng đã chấm dứt sự cứng cỏi lớn lao và sự chống cự ngoan cố kéo dài của ngươi; và đã gọi ngươi bằng một tiếng mạnh mẽ, lớn tiếng, và hiệu nghiệm, đến nỗi nhờ đó ngươi có thể từ sự chết sống lại, và bước ra như một La-xa-rơ khác, khỏi ngôi mộ tối tăm và mờ mịt của đời sống gian ác và tội lỗi của ngươi, không phải với tay chân bị trói, nhưng được cởi trói và được giải phóng khỏi ngục tù hôi thối và ách nô lệ của kẻ thù của nhân loại. Hãy ngợi khen Chúa vì đã ban cho ngươi không chỉ sự tha thứ các tội lỗi đã qua, mà còn ân điển từ đó về sau, để không trở lại ách nô lệ trước kia; và cũng vì Ngài đã ban cho ngươi nếm thử ngọt ngào và hưởng hương vị của những điều thuộc về Thánh Linh Ngài, là những điều trước kia dường như rất nhạt nhẽo đối với ngươi, cùng với sự ghê tởm và chán ghét những điều thuộc về xác thịt, và thế gian, là những điều trước kia rất thú vị đối với ngươi. Vậy hãy nghĩ với chính mình, Đức Chúa Trời đã từ chối ơn phước này đối với biết bao người, là ơn phước mà Ngài đã ban cho ngươi cách nhưng không như vậy? Và trong khi ngươi cũng không xứng đáng với ơn kêu gọi này như họ, thế mà Đức Chúa Trời đã vui lòng để họ tiếp tục trong sự không ăn năn và cứng cỏi, và gọi ngươi vào trong trạng thái ân điển và sự cứu rỗi: Ôi, ngươi mắc nợ Ngài biết bao lời cảm tạ và sự phục vụ vì ơn phước vô giá này!
5. Có những ơn phước khác được ban cho những người riêng biệt, mà không ai biết ngoài người đã nhận lãnh chúng, vì những ơn phước ấy chúng ta phải tạ ơn Chúa, cũng như vì những ơn phước chung hơn, vì chúng là những dấu hiệu chắc chắn hơn của tình yêu và sự quan phòng đặc biệt và riêng biệt mà Chúa dành cho chúng ta. Những ơn phước như thế không thể viết trong sách, nhưng mỗi người phải viết chúng trong lòng mình, và như vậy nối kết chúng với các ơn phước chung khác, và dâng lên Chúa lời tạ ơn khiêm nhường nhất vì chúng. Cũng có những ơn phước kín nhiệm hơn, không ai biết, hay ít được người nhận lãnh để ý đến. Đó là những cạm bẫy và nguy hiểm kín đáo, mà Chúa thường ngăn ngừa và làm thất bại bởi sự quan phòng của Ngài, vì Ngài biết chúng có thể gây hại lớn cho chúng ta biết bao, nếu Ngài không ngăn ngừa và làm thất bại chúng. Ai có thể kể được mình đã thoát khỏi bao nhiêu nguy hiểm, Đức Chúa Trời đã bảo tồn mình khỏi bao nhiêu cơn cám dỗ, Ngài đã giải cứu mình khỏi bao nhiêu cơ hội phạm tội, Ngài đã chặn các lối đi bao nhiêu lần, và cất khỏi đường những cạm bẫy tinh vi và lừa dối của ma quỷ, kẻ thù luôn tỉnh thức của chúng ta, để chúng ta khỏi sa vào chúng? Cũng vậy, một người có thể có nhiều tội lỗi kín nhiệm, mà chính người phạm chúng cũng không biết. Vì vậy, về những tội lỗi kín nhiệm này, chúng ta phải hằng ngày cầu nguyện với tác giả Thi Thiên: Xin Chúa rửa sạch tôi khỏi các tội lỗi kín nhiệm của tôi, Thi Thiên 19:12. Cũng vậy, mỗi ngày chúng ta cần dâng lên Ngài lời tạ ơn hết sức chân thành vì loại ơn phước này.
MỤC XVI. Về Sự Chuẩn Bị Cầu Nguyện.
Trước khi chúng ta bước vào sự cầu nguyện, hay sự tạ ơn, rất cần phải có trước hết sự chuẩn bị lòng chúng ta cho sự thực hành thánh này; làm trong việc này như các nhạc sĩ, là những người thường chỉnh dây và lên dây đàn luýt, đàn vi-ô-lông, hay nhạc cụ khác, trước khi chơi chúng. Trước khi ngươi cầu nguyện, hãy chuẩn bị chính mình, e rằng ngươi như một kẻ thử thách Đức Chúa Trời, con trai của Sirach nói vậy. Trong khuôn mẫu cầu nguyện của Đấng Cứu Rỗi chúng ta, các lời cầu xin không được đặt xuống cách đột ngột, nhưng một lời nói đầu trang trọng được đặt trước, như một mái hiên đẹp trước một ngôi nhà xinh đẹp, để dạy chúng ta sắp đặt tình cảm của mình theo thứ tự phải lẽ, trước khi chúng ta đến gần để thưa với Chúa. Đức Chúa Trời cũng đã phán dạy rõ ràng: Chớ vội mở miệng, và lòng ngươi chớ vội nói ra một lời trước mặt Đức Chúa Trời, Truyền Đạo 5:2. Thật là một điều nguy hiểm khi buông ra những lời không suy xét và chưa tiêu hóa trong tai Ngài. Sự cầu nguyện và các bổn phận thánh khác đòi hỏi sự chuẩn bị thánh. Tôi sẽ rửa tay tôi trong sự vô tội, và đi vòng quanh bàn thờ của Chúa, hỡi Đức Giê-hô-va, đó là quyết tâm của Đa-vít, Thi Thiên 26:6. Gióp đã sai người đi và thánh hóa các con của mình, tức là, ông đã long trọng sai người đến cùng các con của mình để chuẩn bị chính mình, cảnh báo chúng chớ đến dự của lễ trừ khi chúng đã được thánh hóa. Cũng vậy Sa-mu-ên đã nói với các trưởng lão của Bết-lê-hem: Hãy làm cho mình nên thánh, và đến cùng ta đặng dự của lễ, I Sa-mu-ên 16:5. Sự thánh hóa này là sự chuẩn bị chính mình, là sự sửa soạn chính mình, để chúng có thể sẵn sàng cho của lễ. Chính những người ngoại giáo cũng có quan niệm này, họ không cho phép bất cứ ai đến dự các nghi lễ tôn giáo của họ, trừ khi người ấy đã được chuẩn bị, vì vậy họ có một người kêu lên với dân chúng, khi dân chúng đến dâng của lễ: Hỡi tất cả những kẻ ô uế và phàm tục; hãy đi xa khỏi các của lễ này. Hãy chuẩn bị chính mình cho sự cầu nguyện, bằng cách xét đến sự vĩ đại và oai nghi của Đức Chúa Trời mà các ngươi đến để thưa chuyện trong sự cầu nguyện: Vì sự xét này sẽ dạy các ngươi, với lòng khiêm nhường và tôn kính lớn lao dường nào mà những loài thọ tạo khốn khổ như vậy, phải thưa với một Chúa có oai nghi lớn lao như Đức Chúa Trời toàn năng, về một vấn đề quan trọng lớn lao như chính sự cứu rỗi của các ngươi. Các cửa của sự hiểu biết và ý chí của các ngươi phải đóng kín dường nào vào lúc cầu nguyện, khỏi những lo lắng và tư tưởng của thế gian, và chỉ mở ra cho một mình Đức Chúa Trời, để trong trường hợp Ngài đến để bước vào đó, Ngài không bị đẩy lùi lại, vì thấy các cửa đóng lại chống Ngài, hay các phòng trọ đã bị chiếm lấy và chật ních những vị khách khác!
Và để đạt mục đích này, các ngươi có thể cầu nguyện để được chuẩn bị và được ban khả năng cầu nguyện, theo cách này, hay cách tương tự:
Lạy Đức Chúa Trời toàn năng, con nài xin Ngài, xin vui lòng chuẩn bị lòng con, và làm sống động tình cảm của con trong sự phục vụ thánh này là kêu cầu danh Ngài. Xin khiến con xét rằng Ngài, là Đấng mà con đến trước mặt, và là Đấng mà con có việc phải thưa, là Đức Chúa Trời mặc lấy vinh hiển và oai nghi, và con chỉ là bụi và tro, một tội nhân hết sức hèn hạ và bất xứng. Con nài xin Ngài chiếm lấy con bằng lòng kính sợ tôn nghiêm trước oai nghi vinh hiển của Ngài, để con canh giữ tư tưởng của mình, và giữ gìn cách cư xử tốt đẹp trước mặt Ngài, e rằng sự táo bạo của con, và sự thiếu tôn trọng phải có đối với oai nghi Ngài, biến lời cầu nguyện của con thành tội lỗi. Xin ban cho con cảm nhận sống động về những nhu cầu của chính con, và sự hiểu biết rõ ràng về những phước hạnh con đã nhận lãnh từ Ngài, và về những sự thương xót mà trong Lời Ngài, Ngài đã hứa sẽ ban, để con được trang bị tài liệu cho cả sự cầu xin lẫn sự tạ ơn; và có thể tuôn đổ linh hồn con cách dồi dào trước mặt Ngài. Xin Thánh Linh cầu nguyện của Ngài thánh hóa tư tưởng con, hướng dẫn lưỡi con, và giúp đỡ sự yếu đuối của con. Xin ban cho con đức tin nơi những lời hứa của Ngài, để con có thể dạn dĩ đến gần ngôi ân điển của Ngài, và thấy rằng đến gần Ngài (Đức Chúa Trời của con) trong sự cầu nguyện là điều tốt lành. Xin cho mục đích của sự cầu nguyện của con là vinh hiển của Ngài, và khiến con sẵn sàng tạ ơn vì những phước hạnh đã nhận được, như sẵn sàng khẩn thiết cầu xin những sự thương xót mà con đang cần đến.
Với sự chuẩn bị này, ngươi có thể đến gần Đức Chúa Trời vào buổi sáng, khẩn cầu Đức Chúa Trời ban sự trợ giúp và cứu trợ của ân điển Ngài, nhờ đó ngươi có thể dùng ngày tiếp theo trong sự phục vụ Ngài cách tốt hơn: Và hãy khẩn thiết với Đức Chúa Trời trong sự chuẩn bị của ngươi, để Ngài dạy dỗ ngươi cách làm bổn phận của ngươi trong đó, và hướng dẫn ngươi thưa với Ngài trong sự cầu nguyện với sự chú ý và lòng sùng kính như vậy, với sự thu hồi và tập trung của tâm trí như vậy, và với lòng kính sợ và tôn kính như vậy, là điều phải dùng trước một oai nghi lớn lao như thế; và đồng thời, hãy nài xin Ngài rằng ngươi có thể dùng phần thời gian đó trong sự thực hành cầu nguyện này, đến nỗi cuối cùng ngươi có thể đứng dậy khỏi đó với sức lực và sức mạnh mới, để làm mọi điều thuộc về sự phục vụ Ngài.
Và để ngươi có thể sửa soạn chính mình cho buổi cầu nguyện sáng cách tốt hơn, hãy đi ngủ với những tư tưởng về nó từ đêm hôm trước; như những người định nướng bánh không men vào ngày hôm sau, thường để bột men qua đêm. Cũng vậy một Cơ Đốc nhân qua đêm, có thể nghĩ về điều mình sẽ trình bày với Đức Chúa Trời vào sáng hôm sau, và ngay khi thức dậy, bận rộn tâm trí mình về điều đó, trước khi bất cứ điều gì khác bước vào đó; để lòng mình, sau khi đã soạn một vấn đề tốt lành, lưỡi mình có thể như cây bút của một người viết sẵn sàng.
Và vì lời cầu nguyện của người công bình được Đức Chúa Trời chấp nhận, các ngươi nên xét trong lời cầu nguyện của mình cả sáng lẫn tối, biết bao dân trung tín của Đức Chúa Trời, cả nam lẫn nữ, trên thế gian này, hiện đang ở trước ngôi ân điển, khiêm nhường xưng tội mình với Chúa, và cầu xin sự tha thứ cho chúng, và nài xin những ân điển và phước hạnh cần thiết cho họ; với những người ấy các ngươi phải liên hiệp chính mình, để sự nhớ lại ngọt ngào hiện tại về họ, có thể là một cái thúc giục cho lòng sùng kính của các ngươi, khiến các ngươi bền chí trong sự thực hành thánh này là cầu nguyện. Hơn nữa, bất cứ khi nào các ngươi thấy mình lạnh nhạt và trễ nải trong bổn phận này, các ngươi có thể xấu hổ, và tự trách mình bằng gương của biết bao người tin kính và sùng đạo, là những người với sự cẩn thận và siêng năng tốt lành như vậy, đã tiếp tục lâu như vậy trong sự thực hành cầu nguyện này không ngừng, hằng ngày dâng thân thể và linh hồn mình lên Đức Chúa Trời làm của lễ.
MỤC XVII. Về Việc Đọc Kinh Thánh.
Sau sự chuẩn bị thì đến việc đọc; việc này không nên làm cách hời hợt, cũng không nên lướt qua cách vội vàng, nhưng với sự cân nhắc và chú ý lớn lao, áp dụng sự hiểu biết của các ngươi để lĩnh hội những điều các ngươi đọc, và chủ yếu là tình cảm của các ngươi để nếm trải những điều các ngươi hiểu. Trước khi các ngươi cầu nguyện vào buổi sáng, trước hết hãy đọc một chương, hay một phần Kinh Thánh chọn lọc ra từ Lời Đức Chúa Trời; và khi ngươi đến một chỗ nào có thể đốt cháy tình cảm của ngươi, và nâng lòng sùng kính của ngươi lên, ngươi nên dừng lại và tạm nghỉ một chút tại đó, và lập tại đó (như thể) một trạm dừng trong việc suy nghĩ về vấn đề ngươi đã đọc, và dâng một lời cầu nguyện ngắn về vấn đề ấy: theo lời khuyên của Thánh Bernard, rằng: Thường cần phải thu thập và kiếm được một chút Thánh Linh và lòng sùng kính từ những vấn đề chúng ta đọc, và ngắt quãng dòng đọc của chúng ta bằng một lời cầu nguyện nào đó, nhờ đó chúng ta có thể nâng lòng mình lên cùng Chúa, và trò chuyện với Ngài tùy theo ý nghĩa và vấn đề của những điều chúng ta đọc đòi hỏi.
Tại đây hãy để ta nhắc nhở: Chớ để việc đọc của ngươi quá dài, e rằng nó chiếm quá nhiều thời gian, mà thời gian ấy lẽ ra phải dùng vào việc khác: Vì như Thánh Augustine nói, Thật tốt khi vừa đọc vừa cầu nguyện, nếu chúng ta có thể làm cả hai điều. Sau khi ngươi đã đọc một lúc, hãy nghĩ với chính mình xem ngươi có thể chọn ra bao nhiêu điều quý báu từ đó.
Hãy xét những lời khuyên thánh và những lời khích lệ nào cho một đời sống tin kính. Những lời đe dọa nào chống lại những tội lỗi như vậy. Những gương khủng khiếp nào về sự đoán phạt của Đức Chúa Trời trên những tội nhân như vậy và như vậy. Những phước hạnh và phần thưởng nào Đức Chúa Trời hứa cho những ân điển và nhân đức như vậy. Những sự giải cứu kỳ diệu nào Đức Chúa Trời đã làm cho Hội Thánh Ngài trong thời quá khứ, và những phước hạnh đặc biệt nào Ngài đã ban cho các tôi tớ trung tín của Ngài. Hãy đem những điều này về lòng ngươi; và chớ đọc chúng như những vấn đề của bài luận lịch sử, nhưng như biết bao bức thư được gửi xuống cho ngươi từ Đức Chúa Trời từ trời; và đọc chúng với lòng tôn kính như thể chính Đức Chúa Trời đứng bên cạnh, và phán những lời này với ngươi. Có chép về một vị giám mục sùng đạo và tin kính kia, rằng ông luôn đọc Kinh Thánh trong tư thế quỳ gối. Và bất cứ điều gì ngươi đọc như vậy, hãy để nó hoặc củng cố đức tin của ngươi, hoặc gia tăng sự ăn năn của ngươi.
MỤC XVIII. Về Sự Suy Gẫm, Và Thời Điểm Thích Hợp Nhất Cho Việc Ấy.
Bất cứ điều gì chúng ta phải suy gẫm, dù là về cuộc đời và sự thương khó của Đấng Cứu Rỗi chúng ta là Chúa Giê-xu Christ, hay về bất cứ điều gì khác có thể hình dung bằng trí tưởng tượng; như về sự chết, ngày phán xét, về thiên đàng, hay địa ngục, chúng ta có thể trình bày mỗi vấn đề ấy trong trí tưởng tượng của mình theo cách nó đã xảy ra, như thể ngay tại chính nơi chúng ta đang ở, mọi sự ấy đã diễn ra trước mặt chúng ta trong sự hiện diện của chúng ta. Cách suy gẫm tưởng tượng này phục vụ cho mục đích này, rằng nhờ sự trình bày những điều ấy như vậy, chúng ta có thể suy xét và cảm nhận chúng cách sống động hơn trong chúng ta. Sự suy gẫm tưởng tượng thường là một sự giúp đỡ lớn để giữ tâm trí thu hồi chặt chẽ hơn, bằng cách khiến nó chú ý đến công việc của nó, theo cách của loài ong, là loài làm tổ mật trong chính tổ của chúng.
Một số người khen ngợi buổi sáng là thời điểm thích hợp nhất để bận rộn tâm trí chúng ta trong những sự suy gẫm thánh, vì những lý do này:
1. Vì họ thấy đó là thói quen của Đa-vít, người suy gẫm ấy: Thi Thiên 139:18, ông nói với Đức Chúa Trời: Khi tôi tỉnh thức, tôi vẫn ở cùng Chúa. Tức là, khi tôi tỉnh thức vào buổi sáng, tôi bận rộn với những sự suy gẫm về Đức Chúa Trời. Những sự suy gẫm thiêng liêng là những tư tưởng đầu tiên khi thức dậy và lúc tỉnh thức hằng ngày của Đa-vít.
2. Vì khi ấy tâm trí, năng lực trí tuệ và suy nghĩ của con người, còn tươi mới, và thoát khỏi những công việc vội vã của thế gian, là những việc xảy ra mỗi ngày, và dễ làm phân tâm tâm trí trong bổn phận thánh này.
3. Vì nếu tâm trí trước hết được thấm nhuần những sự suy gẫm thánh, điều đó rất có xu hướng giữ cả tâm trí lẫn cách ăn ở trong một khuôn khổ thánh, suốt cả ngày sau đó; vì thường những tư tưởng đầu tiên của một người là gì, chúng trở nên những tư tưởng thường xuyên của người ấy trong ngày hôm đó. Nếu một người bắt đầu ngày mới với những tư tưởng hư không, thuộc về thế gian, hay báo thù, chúng dễ ở lại trong lòng người ấy suốt cả ngày dài; những tư tưởng như vậy là những vị khách xâm nhập và ở lại.
4. Vì Đức Chúa Trời phục hồi cho chúng ta những sự thương xót của Ngài mỗi buổi sáng, những sự thương xót mới chờ đợi chúng ta mỗi buổi sáng; và những sự thương xót được đổi mới này phải buộc chúng ta đổi mới những tư tưởng và sự suy gẫm của mình về Đức Chúa Trời, mỗi buổi sáng.
Ngươi cũng có thể suy gẫm tại đây về Chúa Giê-xu Christ, là Đấng được gọi là Nai Cái của Buổi Sáng. Ngài được bóng dáng bởi con nai cái về sự thương khó của Ngài, vì Ngài đã bị săn đuổi như một con nai cái bị chó săn, bị chó săn khát máu, bị những con chó săn của địa ngục của thế gian này, là những kẻ gian ác nhất trong loài người, săn đuổi. Vì vậy đáng chú ý rằng trong Thi Thiên thứ hai mươi hai, là Thi Thiên toàn bộ là lời tiên tri về Đấng Christ, (những lời đầu tiên được phán gần lúc Ngài chịu chết, khi Ngài treo trên thập tự giá, Đức Chúa Trời tôi ơi, Đức Chúa Trời tôi ơi, sao Ngài lìa bỏ tôi?) Tựa đề của Thi Thiên ấy là, Gửi cho người nhạc trưởng, theo điệu Aijeleh Sahar, tức là, Nai Cái của Buổi Sáng. Người đi săn thường chọn riêng con nai, con hươu đực, hay con nai cái đặc biệt đó, vào sáng sớm, khi họ định săn trong ngày hôm ấy; biểu thị rằng Chúa Giê-xu Christ là một con nai cái bị săn đuổi, không chỉ dữ dội lắm, mà còn rất sớm bởi những kẻ gian ác cho đến chết.
MỤC XIX. Về Sự Cầu Xin.
Đó là vinh hiển của Đức Chúa Trời, khi mọi loài thọ tạo cầu khẩn Ngài, và nương cậy nơi Ngài, khi mọi loài đều cần sự giúp đỡ của Ngài, và biết bao người cầu xin Ngài điều đó ngày qua ngày. Ngài là Đức Chúa Trời nghe lời cầu nguyện, vì vậy mọi xác thịt sẽ đến cùng Ngài. Vinh hiển cao nhất mà Đức Chúa Trời có trên đất, là việc biết bao ngàn người hằng ngày chen chúc đến, và gõ cửa thiên đàng. Một vị hoàng đế vĩ đại kia khi đến Ai Cập, để tỏ lòng sốt sắng đối với lợi ích chung, đã nói với người Ai Cập: Hãy múc lấy từ ta, như từ sông Nile của các ngươi. Nhưng từ một con người có thể múc được gì ngoài những hy vọng, là những thứ phồng lên như bong bóng nước cho đến khi vỡ tung? Chính từ Đức Chúa Trời chúng ta phải múc lấy, vì Ngài là một nguồn mạch tuôn chảy không ngừng; Đấng làm thỏa cơn khát của cả thế gian, và chỉ có một cơn khát, đó là (Gregory Nazianzen nói) mọi người đều khát khao sự rộng rãi của Ngài.
Đấng Cứu Rỗi chúng ta sau khi đã quở trách những lạm dụng trong sự cầu nguyện, đã đặt xuống một khuôn mẫu hoàn hảo, Ma-thi-ơ 6:9, v.v. nơi các ngươi có, 1. Một mạng lệnh. 2. Một khuôn mẫu. Hãy cầu nguyện như vầy, hay như thế này, οὕτως: Điều này có thể liên quan đến vấn đề cũng như đến cách thức, phải, đến thứ tự và phương pháp. Nhưng tại đây chúng ta hiểu nó không theo phương pháp, như thể chúng ta bị ràng buộc phải sắp xếp các lời cầu xin của mình luôn luôn như vậy. Chúng ta có một số lời cầu nguyện ngắn ở nơi khác, được ghi rõ trong Tân Ước, nơi chúng ta không thấy thứ tự này, và vì vậy điều đó, ta nghĩ, là tùy ý: Vì vậy điều này có thể liên quan chủ yếu đến vấn đề của lời cầu nguyện của chúng ta; hãy để điều này là vấn đề của lời cầu nguyện của các ngươi: Và liên quan đến tình cảm, hãy cầu nguyện với những tình cảm như được ngụ ý trong lời cầu nguyện này.
Vì vậy tại đây mọi lời cầu xin gian ác và bất hợp pháp đều bị lên án, như khi loài người ước muốn điều ác cho người khác vì ác ý riêng; khi họ ước muốn sự hoàn thành những ham muốn bất hợp pháp của mình; khi họ cầu nguyện cho những điều có xu hướng làm ô danh Đức Chúa Trời, và gây hại cho Hội Thánh Ngài: Và mặt khác khi họ không cầu nguyện với những tình cảm như được gợi ý trong lời cầu nguyện.
Trong lời nói đầu mở đường cho lời cầu nguyện, các ngươi có thể thấy,
I. Ai phải cầu nguyện, chúng ta phải cầu nguyện.
II. Chúng ta phải cầu nguyện với ai.
III. Chúng ta phải cầu nguyện cho ai.
IV. Chúng ta phải cầu nguyện nhờ ai.
V. Chúng ta phải cầu nguyện như thế nào.
I. Ai? Câu hỏi này có thể có hai nghĩa.
1. Ai phải cầu nguyện? Đối với điều này ta đáp: Tất cả mọi người: Vì tất cả đều mắc nợ Đức Chúa Trời mọi sự phục vụ, tôn trọng, thờ phượng, mà sự cầu nguyện là một phần đặc biệt. Trong Ngài tất cả đều sống, động, và có sự hiện hữu của mình. Phải, bản tính dạy dỗ con người nhìn nhận, và tìm đến một Đấng Thần Linh để cung ứng những nhu cầu của mình. Tất cả đều mắc món nợ này, dù tất cả không thể trả được, và không ai trả được như điều đòi hỏi.
2. Như vầy: Ai có thể, và có khả năng cầu nguyện cách đẹp lòng Đức Chúa Trời? Ta đáp: Chỉ những tín đồ mà thôi. Chỉ họ mới thật sự gọi Ngài là Cha. Chỉ họ mới nhận Ngài bởi đức tin, Giăng 1:12. Họ có thể kêu cầu Đấng mà họ chưa tin làm sao được? Rô-ma 10. Điều này cho thấy sự khốn khổ của một kẻ không tin, người ấy không thể đến cùng Đức Chúa Trời.
II. Chúng ta phải cầu nguyện cho ai? Ta đáp: Không chỉ cho chính mình, nhưng đặc biệt cho cả nhà đức tin; rộng hơn cho tất cả những người thuộc về Đức Chúa Trời, dù đã được kêu gọi, hay chưa được kêu gọi; chung hơn cho mọi người; như Thánh Phao-lô nói, và sách nghi lễ của chúng ta theo sau sứ đồ, (dù vì thế mà bị chê trách) scil. mọi hạng người và mọi hoàn cảnh của con người, đặc biệt cho vua, và mọi người cầm quyền dưới vua, các mục sư của chúng ta, những người cai quản Hội Thánh, các chức vụ, mọi người cầm quyền trong Hội Thánh, hay trong nước, và cho mọi thành viên của Hội Thánh phổ quát; cho cha mẹ, chủ, con cái, tôi tớ của chúng ta, và những người gần gũi nhất với chúng ta, và những người đặc biệt cần lời cầu nguyện của chúng ta, trong những tai họa chung và riêng.
Vấn nạn. Nhưng chúng ta phải cầu xin theo ý muốn của Đức Chúa Trời.
Đáp. Phải, theo ý muốn đã bày tỏ của Ngài: Chúng ta không được, không thể nhìn vào ý muốn kín nhiệm của Ngài, để xem ai bị loại khỏi lòng thương xót của Ngài ở đó; nhưng những người bị loại trong ý muốn đã bày tỏ của Ngài, chúng ta không được cầu xin cho họ; như các ma quỷ, và những người đã phạm tội với Đức Thánh Linh, nếu chúng ta biết họ.
Vấn nạn. Nhưng chúng ta há chẳng thờ phượng Đức Chúa Trời cách vô ích, khi chúng ta cầu nguyện cho những người mà Chúa sẽ không nghe chúng ta sao?
Đáp. Ta đáp: Không: Lời cầu nguyện của chúng ta sẽ trở lại trong lòng chúng ta, như trường hợp của tác giả Thi Thiên, khi ông cầu nguyện cho kẻ thù của mình.
III. Chúng ta phải cầu nguyện với ai? Ta đáp: Với Đức Chúa Trời, là Đấng ở đó được gọi là Cha; một từ chỉ bản tính, hay chỉ ngôi vị: Theo nghĩa trước được hiểu là Đức Chúa Trời Ba Ngôi; theo nghĩa sau là Ngôi Thứ Nhất. Tại đây các ngươi có thể hiểu cả hai cách, trong một ý nghĩa kết hợp. 1. Rằng các ngươi phải hướng lời cầu nguyện của mình đến Đức Chúa Trời, toàn bộ bản tính thiêng liêng, Cha, Con, và Đức Thánh Linh: Và đồng thời đến cùng Cha trước hết theo thứ tự, qua Con, bởi Đức Thánh Linh. Mọi người bị lên án tại đây, là những người cầu nguyện với bất cứ ai khác: Không ai được cầu nguyện cùng, ngoại trừ Đấng mà chúng ta có thể gọi là Cha trên trời của chúng ta, là điều không thuộc về bất cứ loài thọ tạo nào.
IV. Nhờ ai? Ta đáp: Chỉ nhờ Đấng Christ mà thôi: Vì nhờ Ngài, và không nhờ ai khác, Đức Chúa Trời đã trở nên Cha của chúng ta: Nhờ Ngài chúng ta có đặc ân làm con nuôi, và được làm con trai và con gái. Chúng ta có một Đấng cầu thay với Đức Chúa Cha, là Chúa Giê-xu Christ, Đấng Công Bình, là của lễ chuộc tội cho tội lỗi chúng ta, I Giăng 2:1. Không ai có thể là Đấng Trung Bảo cầu thay của chúng ta với Đức Chúa Trời, ngoại trừ Đấng là của lễ chuộc tội, làm nguôi Ngài, và thỏa mãn cơn thịnh nộ phải chịu vì tội lỗi chúng ta; và vì vậy không một thánh đồ hay thiên sứ nào được dùng trong chức vụ này. Chỉ có một Đấng Trung Bảo của sự cứu chuộc và cầu thay giữa Đức Chúa Trời và loài người, chính là Chúa Giê-xu Christ, vừa là Đức Chúa Trời vừa là con người.
V. Chúng ta phải cầu nguyện như thế nào? Đáp. 1. Như với một người Cha. 2. Như với một người Cha ở trên trời. Và vì vậy, với Đấng sẵn lòng và sẵn sàng giúp đỡ, vô hạn trong oai nghi và quyền tối cao, thấy và biết mọi sự, lòng chúng ta, những nhu cầu của chúng ta. Điều này phải dạy các ngươi cầu nguyện với lòng dạn dĩ, tin cậy, tôn kính, hiểu biết, chân thành. Hãy cầu nguyện với lòng dạn dĩ, như với một người Cha; với lòng tin cậy và tôn kính, như với một người Cha trên trời; với lòng chân thành và hiểu biết, như với Đấng thấy lòng các ngươi.
Những điều chúng ta phải cầu nguyện, ít nhất mỗi buổi sáng, một người rút gọn chúng thành những đầu mục này, tức là. Rằng các ngươi không xúc phạm Đức Chúa Trời trong ngày hôm nay. Rằng các ngươi không thiếu ân điển, ánh sáng, và lòng can đảm, để chống lại những cơn cám dỗ tấn công các ngươi nhiều nhất, và những tội lỗi mà các ngươi dễ sa vào nhất. Rằng các ngươi thực hành những nhân đức cần thiết nhất cho các ngươi. Rằng các ngươi được Đức Chúa Trời dẫn dắt trong ngày hôm nay bởi sự quan phòng tốt lành của Ngài, trong mọi điều liên quan đến linh hồn, thân thể, và tài sản của các ngươi. Rằng các ngươi có thể nhận được những ân huệ mới và sự trợ giúp cho những nhu cầu của người lân cận các ngươi, mà khi ấy các ngươi có thể trình bày trước mặt Ngài.
Loại cầu khẩn này (giữa những lợi ích khác) còn có điều này, rằng nó hằng ngày đổi mới trong linh hồn một số ý định tốt lành và khao khát nhân đức, và thúc giục linh hồn sốt sắng hơn để làm điều mà người ấy đã cầu xin cách thường xuyên và khẩn thiết như vậy. Chrysostom nói: Những người cầu nguyện cách khẩn thiết thật sự, sẽ không để lòng mình phạm bất cứ điều gì không xứng hợp với sự thực hành như vậy, nhưng luôn hướng mắt về Đức Chúa Trời, là Đấng mà cách đó không lâu họ đã trò chuyện, và giao tiếp. Và như vậy bởi sự suy nghĩ đó họ xua đuổi khỏi mình mọi sự gợi ý của ma quỷ, khi họ xét xem đó là một việc ghê tởm dường nào, khi kẻ vừa mới trò chuyện với Đức Chúa Trời toàn năng, và cầu xin Ngài sự trong sạch và thánh khiết, cùng mọi nhân đức khác, lại lập tức chạy sang phía kẻ thù của mình, và mở các cửa linh hồn mình, để đón nhận những thú vui ô uế và bất lương; và để ma quỷ đặt mình trong lòng ấy, là lòng mà cách đó không lâu đã là đền thờ của Đức Thánh Linh.
Một mẫu cầu nguyện về sự cầu xin, do Thomas Aquinas soạn.
Lạy Đức Chúa Trời, xin ban cho con, và cho tất cả những người con nhắc đến trong lời cầu nguyện của con, sự hiểu biết để biết Ngài, và lòng sốt sắng yêu mến để tìm kiếm Ngài; sự khôn ngoan để gặp được Ngài; cách ăn ở để làm đẹp lòng Ngài; sự kiên trì dạn dĩ chờ đợi Ngài; đức tin để vui mừng đón nhận Ngài. Lạy Đức Chúa Trời của con, xin sắp đặt sao cho con bị thương tích bởi sự thương khó của Ngài trong sự ăn năn, để trong đời này con dùng các phước hạnh của Ngài trong ân điển, và hưởng trong đời sau những niềm vui đời đời trong vinh hiển. A-men.
MỤC XX. Về việc dâng chính mình cho Đức Chúa Trời.
Một hành vi của lòng sùng kính chân thật là: mỗi buổi sáng, con người phải dâng lên và phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời, tức là hoàn toàn từ bỏ chính mình, và đặt mình dưới quyền năng, sự khôn ngoan và quyền tối cao của Đức Chúa Trời, để được Ngài truyền bảo, sắp đặt và định đoạt trong mọi sự theo ý muốn Ngài. Công việc phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời này phải luôn tiếp diễn trong khi chúng ta còn ở thế gian này. Khi Đức Chúa Trời đã tác động trên tấm lòng bằng những lời thuyết phục hiệu nghiệm và bằng quyền năng vĩ đại của Ngài, Chúa phán với linh hồn rằng: Ta là Đức Chúa Trời của ngươi; và linh hồn đáp lại cách chân thật rằng: Và tôi thuộc về Ngài. (Như Đa-vít, Thi Thiên 116:16. Hỡi Chúa, tôi là đầy tớ Ngài, tôi là đầy tớ Ngài). Bấy giờ sự phó thác thật sự đã được thực hiện. Nhưng dù việc ấy đã làm xong, nó vẫn luôn tiếp diễn trong khi chúng ta còn ở trên đất này, và cho đến đời đời: vì đó là việc gồm nhiều hành vi lặp đi lặp lại. Như hôn nhân không phải là một hành vi duy nhất của hai người trao thân cho nhau; nhưng nếu họ sống như vợ chồng phải sống, thì mỗi ngày đều có sự trao thân cho nhau: lòng họ hướng ra mỗi ngày với sự thỏa lòng và vui thích, sẵn lòng làm mới giao ước, và khiến giao ước ấy càng ngày càng vững chắc hơn.
Mục đích của sự phó thác chính mình cho Đức Chúa Trời là để trong mọi sự ngươi được Ngài truyền bảo, cai trị và điều khiển: lấy ý muốn của Đức Chúa Trời làm giới hạn của ngươi, và lấy ý ấy làm quy tắc và khuôn mẫu cho ngươi. Được Đức Chúa Trời giới hạn là không làm gì, trừ điều Đức Chúa Trời truyền bảo hoặc cho phép. Không phải mọi sự đều được truyền cho Cơ Đốc nhân để làm: nhưng các mạng lệnh và sự cho phép là giới hạn tột cùng của sự tự do còn để lại cho chúng ta; chúng ta không có quyền đi xa hơn, và cũng không cần đi xa hơn, vì trong các giới hạn ấy đã có đủ chỗ. Thi Thiên 119:96. Đa-vít nói: Tôi đã thấy sự cuối cùng của mọi sự trọn vẹn: nhưng điều răn của Chúa thật rộng lớn vô cùng. Dường như ông đã nói: Tôi đã đi khắp những đồng bằng tươi đẹp của mọi loài thọ tạo, tôi đã xem xét mức độ của mọi sự tuyệt vời nơi chúng, và tôi có thể nhìn xa hơn nữa: nhưng khi tôi nhìn vào điều răn của Đức Chúa Trời, dù là điều răn buộc phải làm hay lời hứa, thì nó có những chiều kích mênh mông, lớn lao vượt bậc, vượt trên mọi sự trên thế gian; trong đó có đủ chỗ cho tâm linh của con người thật sự phục tùng Đức Chúa Trời. Nay, như chúng ta không cần bước ra ngoài giới hạn này, thì nếu chúng ta bước ra, thật là nguy hiểm; chẳng khác nào một người bước ra khỏi đường và rơi xuống hố; hay một người bước ra khỏi nhà và rơi vào ngục tù. Chính vì điều này mà Đức Chúa Trời đe dọa Y-sơ-ra-ên, vì họ đã lìa bỏ Ngài, rằng Ngài sẽ nuôi họ như một con chiên trong một nơi xa lạ, Ô-sê 4:16. Nghĩa là, như một con chiên không được giữ trong chuồng và đồng cỏ đã định, dưới sự chăm sóc của người chăn tỉnh thức, mà bị bỏ mặc lang thang theo ý riêng.
Và như việc lấy ý muốn của Đức Chúa Trời làm giới hạn của ngươi là không làm gì ngoài điều hợp với ý muốn Ngài; thì cũng là làm mọi điều Ngài đòi hỏi. Đây là điều mà Chúa, Đức Chúa Trời của ngươi, đòi hỏi nơi ngươi, là làm mọi điều Ngài đã truyền bảo ngươi, như Môi-se nói. Khi ngươi dâng chính mình cho Đức Chúa Trời, để được Ngài truyền bảo và cai trị, thì đó là sự phục tùng tuyệt đối, chứ không có điều kiện.
Hơn nữa, ở dưới mạng lệnh và sự cai trị của Ngài là ngươi lấy ý muốn của Đức Chúa Trời làm quy tắc và khuôn mẫu cho mình; nghĩa là, không chỉ làm những điều đã được truyền bảo, mà còn làm theo cách thức như đã được truyền bảo.
Ngươi cũng phải sẵn lòng để Ngài định đoạt theo ý muốn Ngài: bằng lòng trong mọi hoàn cảnh mà Đức Chúa Trời đặt ngươi vào; và dù trường hợp của ngươi dường như khó khăn, và có nhiều điều trong đó gây đau đớn cho bản tính, thì vẫn nằm yên lặng dưới bàn tay và ý muốn của Đức Chúa Trời. Đó là một nhánh của sự sẵn lòng để Đức Chúa Trời định đoạt, là bằng lòng trong mọi hoàn cảnh mà Đức Chúa Trời đặt chúng ta vào. Nhánh thứ hai của sự sẵn lòng ở dưới sự định đoạt của Đức Chúa Trời là sự thản nhiên trong tâm trí đối với bất kỳ sự thay đổi nào có thể xảy ra, mà ngươi được kêu gọi theo sự khôn ngoan và ý muốn của Đức Chúa Trời; như một người thánh khiết đã nhận xét rất hay, II Sa-mu-ên 15:25,26. Khi Xa-đốc ở bên hòm giao ước, vua Đa-vít nói với ông rằng: Hãy đem hòm của Đức Chúa Trời trở lại thành: Nếu ta được ơn trước mặt Chúa, Ngài sẽ đem ta trở lại, và cho ta thấy hòm cùng nơi ngự của Ngài. Nhưng nếu Ngài phán như vầy: Ta không vui lòng về ngươi: Này, ta đây, xin Ngài làm cho ta điều gì Ngài thấy là tốt. Hãy để đây là lời nói của ngươi, hỡi Cơ Đốc nhân: nếu ngươi nhận Đức Chúa Trời là Đấng Tối Cao của ngươi, và hằng ngày phó thác chính mình để Ngài định đoạt trong mọi sự, hãy suy nghĩ rằng: ngươi như một con chiên trước mặt người chăn, phải đổi đồng cỏ theo ý muốn của người chăn; và như một người lính, phải hành quân đây đó theo lệnh của quan tướng hay quan tổng tư lệnh của ngươi; hay như một cái bình trong nhà, đứng đó để được đổ đầy hay đổ cạn tùy ý; hay như một đầy tớ, phải đến và đi theo lệnh truyền, chứ không được đến hay ở lại nơi nào theo ý riêng.
Hãy chăm lo mỗi buổi sáng dâng hiến mọi tình cảm và hành động của ngươi cho Đức Chúa Trời, dâng lên mọi năng lực, giác quan, tư tưởng, lời nói và việc làm, cùng mọi điều ngươi là, nhớ lời nói của Chrysostom: Rằng đó là sự tham lam gian ác nhất, khi lừa dối Đức Chúa Trời về của lễ dâng chính mình. Ngươi có thể dâng chính mình cho Đức Chúa Trời theo cách này, hay cách tương tự.
Cách dâng chính mình cho Đức Chúa Trời.
Hỡi Chúa, tôi không thuộc về chính tôi, nhưng thuộc về Ngài, tôi đã cam kết chính mình với Ngài; tôi đã cảm nhận quyền năng của Ngài chinh phục và khuất phục tôi; và tôi phó thác chính mình để thuộc về Ngài đời đời. Tôi sẽ cho là bất công lớn nơi tôi, nếu giành lấy bất kỳ tự do nào cho chính mình, vì tôi đã trang trọng trao nó vào tay Ngài. Tôi cho là tốt nhất khi phó thác chính mình cho Ngài, và cho là ân điển lớn khi Ngài chịu lập giao ước mới với tôi. Tôi phó thác công việc nhỏ bé mà tôi sẽ làm hôm nay cho sự dẫn dắt và giúp đỡ đầy thương xót của Ngài. Ôi Đấng Cứu Rỗi phước hạnh! Từ nay trở đi, xin hãy đặt nó trước mắt Ngài, để chỉ dẫn, sửa trị và làm cho nó trọn vẹn! Tôi dâng nó, cùng mọi điều tôi là, cho Ngài, với trọn tình cảm của tôi, cả cho chính tôi lẫn cho mọi tín hữu trung thành, trong sự hiệp nhất với ý định trọn vẹn nhất mà Ngài đã có, khi Ngài cầu nguyện trên đất với Cha Ngài trên trời.
MỤC XXI. Về sự ăn năn đau đớn.
Khi ngươi đến trước mặt Đức Chúa Trời vào buổi sáng, đã suy xét về vô số tội lỗi của ngươi, và thấy mình bị chất nặng dưới gánh nặng của chúng, hãy xem chừng ngươi hạ mình xuống, và để lòng ngươi bị đâm thâu bởi sự buồn rầu theo ý Đức Chúa Trời, sự ăn năn đau đớn, và sự day dứt trong tâm linh: để giúp cho việc ấy, ngươi có thể tự giúp mình bằng một sự suy xét rất sùng kính của một giáo phụ xưa, mà ta sẽ ghi lại với một vài thay đổi nhỏ.
Này, tôi, một kẻ khốn nạn đáng khinh, đã xúc phạm nặng nề đến Đấng Uy Nghiêm thiêng liêng của Ngài, tôi sợ ngước mắt lên trời; tôi mong muốn tự đánh mình cùng với người thu thuế trong Phúc Âm, để Đức Chúa Trời thương xót tôi là kẻ có tội: tôi mong muốn thúc ép chính mình, và cầm vũ khí chống lại sự gian ác của chính tôi; và tự xét đoán mình, để tôi khỏi bị Chúa xét đoán. Nếu Chúa và Đấng Cứu Rỗi phước hạnh của tôi đã bị đối xử nhục nhã như vậy vì cớ tôi; nếu Ngài đã chịu những đau đớn và cực hình nặng nề vì các tội lỗi mà tôi đã phạm, thì tại sao tôi lại không hạ mình và ghê tởm chính mình, vì chính tôi là kẻ đã phạm tội? Tôi là kẻ đã khinh dể Đức Chúa Trời Toàn Năng; tôi là kẻ đã cố gắng đóng đinh lại Con của Đức Chúa Trời: và dường như cả khung cảnh của thế gian này kêu lên chống lại tôi với miệng mở to, nói rằng: Đây là kẻ đã xúc phạm và khinh dể Chúa chung của chúng ta: đây là kẻ gian ác đáng khinh đã bị những mồi nhử gian trá của ma quỷ lay động, hơn là những ơn phước lớn lao của Đức Chúa Trời Toàn Năng. Đây là kẻ không bao giờ bị dẫn đến đức hạnh và sự tốt lành, bằng những dây yêu thương, và sự tiếp đãi ngọt ngào của Đức Chúa Trời Toàn Năng, cũng không bao giờ bị khiếp sợ bởi những lời đe dọa đáng sợ, và những sự phán xét kinh khiếp của Ngài. Đây là kẻ đã (trong khả năng của hắn) làm lu mờ quyền năng, sự khôn ngoan và sự tốt lành của Chúa, và ném sự khinh dể lên chúng. Đây là kẻ đã sợ xúc phạm một người phàm yếu đuối hơn là sợ Đức Chúa Trời, Đấng có thể ném cả hồn lẫn xác vào địa ngục. Đây là kẻ đã xấu hổ khi phạm một hành vi ô uế trước mặt một nông dân thô kệch hơn là trước mặt Đức Chúa Trời toàn tri. Đây là kẻ đã chuộng phân và cặn bã của đất hơn là những kho báu trên trời. Vì vậy mọi loài thọ tạo đều kêu lên chống lại tôi, theo cách này, và nói rằng: Đây là tên vô lại dâm đãng đã lạm dụng tất cả chúng ta: vì trong khi hắn phải dùng chúng ta trong sự phục vụ, và cho vinh hiển của Đấng Tạo Hóa chúng ta; thì hắn đã bắt chúng ta phục vụ dục vọng của hắn, cùng ý muốn và sự vui thích của ma quỷ, xuyên tạc mọi sự như thế để làm hại và sỉ nhục Đấng Tạo Hóa, Đấng đã dựng nên chúng cho sự phục vụ Ngài. Linh hồn hắn đã được trang điểm bằng hình ảnh của Đức Chúa Trời, và hắn đã làm méo mó hình ảnh thiêng liêng này, và mặc cho nó hình ảnh và hình dung đáng khinh của chúng ta; hắn đã trần tục hơn cả đất, bất định hơn cả nước, hay thay đổi hơn cả gió, bốc cháy trong dục vọng hơn cả lửa, cứng cỏi hơn cả đá; tàn nhẫn với chính mình hơn cả thú hoang, hiểm độc và độc hại đối với người khác hơn cả rắn hổ mang: hắn chẳng kính sợ Đức Chúa Trời, cũng chẳng tôn trọng con người: hắn chẳng thỏa lòng chỉ một mình làm hại Đức Chúa Trời; mà còn muốn nhiều người khác cùng dự phần với hắn trong những việc làm tội lỗi.
Bây giờ sẽ nói gì về những việc làm ghê tởm khác của hắn? Sự kiêu ngạo của hắn đã đến nỗi hắn từ chối phục tùng Đức Chúa Trời; hắn không chịu cúi cổ dưới ách êm ái của sự vâng lời Ngài, mà muốn sống theo ý thích của mình, và làm trọn ý riêng trong mọi điểm, nổi loạn chống lại Chúa, làm buồn Đức Thánh Linh của Ngài. Hắn đã giận dữ biết bao, nếu Đức Chúa Trời không ban cho hắn mọi điều hắn ao ước, hoặc nếu Ngài sai đến bất kỳ thập tự giá hay hoạn nạn nào, để thử thách và rèn luyện hắn: hắn thích được tán dương trong mọi việc hắn làm, dù tốt hay xấu.
Và bây giờ hãy suy xét, hỡi linh hồn ta, xem mọi loài thọ tạo có thể công chính kêu lên chống lại ngươi chăng, và nói rằng: Hãy đến, chúng ta hãy diệt trừ kẻ gian ác đáng khinh này khỏi mặt đất, là kẻ đã làm nhiều điều sai trái cho Đấng Tạo Hóa chúng ta. Đất có thể nói chăng: Tại sao ta phải chịu đựng một kẻ khốn nạn nặng nề như vậy? Nước có thể nói chăng: Tại sao ta không dìm hắn xuống? Lửa có thể nói chăng: Tại sao ta không thiêu đốt và tiêu diệt hắn? Địa ngục có thể nói chăng: Tại sao ta không nuốt hắn xuống, và hành hạ hắn? Than ôi! Kẻ khốn nạn đáng thương là tôi! Tôi sẽ làm gì? Tôi sẽ đi đâu, khi thấy mọi loài thọ tạo đều cầm vũ khí chống lại tôi? Tôi sẽ giấu đầu ở đâu? Ai sẽ tiếp nhận tôi, là kẻ đã xúc phạm mọi loài thọ tạo? Đức Chúa Trời vĩ đại tôi đã khinh dể, các thiên sứ tôi đã làm buồn lòng, các thánh đồ tôi đã làm nhục, loài người tôi đã xúc phạm và làm gương xấu, và mọi loài thọ tạo tôi đã lạm dụng cách gian ác nhất. Vậy tôi sẽ chạy trốn đến đâu để được che chở, vì tôi đã khiến mọi sự trở thành kẻ thù của tôi: tôi nhìn quanh mình, và chẳng thấy gì chịu bênh vực tôi; phải, ngay cả lương tâm của tôi cũng sủa lên chống lại tôi, và mọi ruột gan tôi đều cáo buộc tôi, và xé tôi ra từng mảnh.
Vậy nên, hãy khóc lóc không ngừng, hỡi linh hồn ta, than khóc sự khốn nạn của ngươi như một loài thọ tạo nghèo khổ đáng thương, đừng bao giờ ngừng khóc, bao lâu ngươi còn sống trong thung lũng khốn khổ này! Hãy cứ trông đợi khi nào Đấng Cứu Rỗi hay thương xót của ngươi sẽ đoái nhìn đến ngươi bằng con mắt thương xót; và với mọi sự khiêm nhường và xấu hổ có thể có, hãy gieo mình xuống dưới chân Ngài, và kêu lên rằng: Ôi! Tôi có thể tìm đâu đủ hình phạt để báo thù chính mình, và đủ nước mắt để rửa sạch các tội lỗi của tôi? Hỡi Chúa, tôi là kẻ thù lớn của Ngài, là kẻ đã phạm những tội lỗi gian ác và ghê tởm nhất trước mặt Ngài, tôi nhận mình có tội trước mặt Ngài. Tôi nài xin Ngài, hỡi Chúa, hãy phủ áo choàng thương xót của Ngài trên tôi, loài thọ tạo nghèo khổ, khốn nạn, đáng thương của Ngài, và để sự vĩ đại của sự tốt lành Ngài thắng hơn và che phủ sự gian ác của tôi. Xin cho người Cha yêu thương ngọt ngào nhất vui mừng khi đứa con hoang đàng trở về nhà: xin cho người chăn chiên tốt lành vui mừng khi tìm lại được con chiên đã lạc. Ôi! Ngày ấy sẽ hạnh phúc và vui mừng biết bao, khi Ngài ôm lấy cổ tôi, và ban cho tôi những cái ôm và nụ hôn ngọt ngào của sự bình an! Vậy nên từ nay tôi sẽ cầm vũ khí chống lại chính mình, và sẽ tàn nhẫn và nghiêm khắc với chính mình hơn bất kỳ ai khác; tôi sẽ ghê tởm và khinh dể chính mình, và từ nay về sau bộ mặt của tội lỗi sẽ ghê tởm đối với tôi hơn cả địa ngục; và tôi sẽ mong muốn bị mọi loài thọ tạo khinh dể và trừng phạt, vì tôi đã khinh dể Đấng Tạo Hóa của tất cả chúng. Tôi bằng lòng để mọi sự sỉ nhục, nhục mạ và hình phạt đổ xuống tôi từ mọi phía, miễn là nhờ đó tôi được đưa đến với Chúa hay thương xót ngọt ngào nhất của tôi. Và còn về mọi sự tôn trọng, vui thích và khoái lạc trần gian, chúng sẽ hoàn toàn bị đuổi xa khỏi tôi, đến nỗi ngay cả tên của chúng cũng sẽ không còn được nghe trong nhà tôi nữa; tôi sẽ chẳng tìm kiếm điều gì khác ngoài vinh hiển của Chúa, Đức Chúa Trời của tôi, và sự khinh dể cùng xấu hổ của chính tôi. Đến đây, hay gần như đến mức này, là lời của giáo phụ sùng kính và xưa kia ấy.
MỤC XXII. Về sự thờ phượng trong gia đình.
Tại đây tôi sẽ giới thiệu cho các ngươi lời khuyên của một nhà thần học đáng kính của chúng ta. Hãy thực hiện sự thờ phượng trong gia đình cách đều đặn và đúng lúc, hai lần một ngày, vào giờ rảnh rỗi nhất khỏi những sự gián đoạn, đừng trì hoãn nó mà không có lý do chính đáng. Nhưng bất cứ khi nào nó được thực hiện, hãy chắc chắn rằng nó được làm cách tôn kính, nghiêm túc và thuộc linh. Nếu bổn phận lớn hơn không ngăn trở, hãy bắt đầu bằng một lời cầu khẩn ngắn gọn danh Đức Chúa Trời, và cầu xin sự giúp đỡ và phước hạnh của Ngài qua Đấng Christ, rồi đọc một phần Kinh Thánh theo thứ tự; và hoặc giúp người nghe hiểu và áp dụng nó: hoặc nếu ngươi không đủ khả năng làm điều đó, thì đọc cho họ một cuốn sách bổ ích vì những mục đích ấy, và hết lòng đổ linh hồn mình ra trong sự cầu nguyện, v.v. Đừng viện cớ sự cần thiết để chống lại bất kỳ bổn phận nào, vì đó chỉ là sự không muốn, hay sự cẩu thả, khiến con người lơ là trong sự thờ phượng gia đình. Việc thực hiện các bổn phận gia đình cách sống động và đều đặn là phương tiện chính để duy trì quyền năng và ảnh hưởng của sự tin kính trên thế gian, tất cả đều suy tàn khi những điều này trở nên chết, hời hợt và hình thức.
Những gia đình mà sự phục vụ Đức Chúa Trời này được thực hiện thì như thể là những Hội Thánh nhỏ, phải, thậm chí là một thứ thiên đàng trên đất. Và vì mục đích này, thánh Phao-lô viết cho Phi-lê-môn, chào thăm Hội Thánh ở trong nhà ông. Và cũng vậy, ông gửi lời chào thăm Hội Thánh Cô-rinh-tô từ A-qui-la đến Priscilla, cùng Hội Thánh ở trong nhà họ, I Cô-rinh-tô 16:19. Mặt khác, nơi nào sự thờ phượng gia đình không được dùng đến, mà phần lớn hoặc hoàn toàn bị bỏ bê, thì những gia đình ấy có thể bị gọi chẳng hơn gì những nhóm người vô thần phạm thượng và không có ân điển, là những kẻ như phủ nhận Đức Chúa Trời trong lòng, thì cũng được mô tả bằng dấu hiệu này, là họ không kêu cầu danh Chúa, Thi Thiên 14:4. Và đấng tiên tri cầu nguyện cùng Đức Chúa Trời như vầy: Xin đổ cơn thịnh nộ Ngài trên các dân ngoại không biết Ngài, và trên các gia đình không kêu cầu danh Ngài, Giê-rê-mi 10:25.
Nhiều bậc cha mẹ chỉ lo làm giàu cho con cái, khiến chúng trở nên lớn lao và đáng tôn trọng trên thế gian, để lại cho chúng những phần gia tài và đất đai lớn, lo liệu những cuộc hôn nhân giàu sang cho chúng, nhưng không lo nuôi dạy chúng trong sự sửa dạy và khuyên bảo của Chúa: phải, nhiều bậc cha mẹ sợ con cái mình trở nên tin kính: một số bậc cha mẹ không thể chịu nổi con cái mình, khi thấy chúng hơi hướng về Si-ôn. Những bậc cha mẹ như vậy (như có người nói) là con cái của ma quỷ. Nhưng mỗi bậc cha mẹ phải nói về con cái tự nhiên của mình, như thánh Giăng nói về con cái thuộc linh của mình (III Giăng 4.) Tôi không có sự vui mừng nào lớn hơn, là nghe rằng con cái tôi bước đi trong lẽ thật.
MỤC XXIII. Một nghề nghiệp, và công việc, quan trọng biết bao.
Mỗi người đều phải thật siêng năng, và làm việc tốt trong một nghề nghiệp hợp pháp nào đó. Chính Đức Chúa Trời (cả Cha lẫn Con) được nói là làm việc, Giăng 5:17, và Ngài sẽ không chấp nhận kẻ lười biếng, hay người nhàn rỗi nào. Kẻ muốn có đồng tiền của mình, phải làm việc trong vườn nho của Ngài, Ma-thi-ơ 20:6. Và kẻ làm việc thì nhận tiền công, và thu thập trái cho sự sống đời đời, Giăng 4:36. Vậy không ai được nhàn rỗi, hay làm việc xấu: người ấy phải làm các công việc của Đức Chúa Trời, tức là những việc Đức Chúa Trời giao cho người ấy làm, và Ngài chấp thuận, mà không kén chọn công việc của riêng mình: người ấy phải làm việc trong khi còn ban ngày, trước khi đêm đến, là lúc không ai có thể làm việc được.
Hãy để ta khuyên ngươi, hỡi Cơ Đốc nhân, hãy tận dụng thời gian và công việc, để ngay cả sự nhàn rỗi của ngươi (nếu ta có thể gọi những giờ trống của ngươi như vậy), tức là sự nghỉ ngơi cần thiết của ngươi, sự rảnh rỗi của ngươi, cũng không thiếu sự siêng năng, vì nó có khuynh hướng chuẩn bị ngươi cho công việc. Khi ngươi nằm xuống ngủ, hãy để đó là vì mục đích này, là ngươi có thể dậy, và đi làm công việc của ngươi, chứ không phải để nuôi dưỡng sự lười biếng: nếu ngươi ăn, hãy làm vì cùng một mục đích như Ê-li đã làm, là đi trong sức mạnh của thức ăn ấy trên con đường mà Đức Chúa Trời sai ngươi đi, chứ không phải để thỏa mãn bụng dạ, hay sự thèm muốn của ngươi. Và khi Đức Chúa Trời đặt ngươi vào bất kỳ lúc nào để làm ý muốn Ngài, ngươi đừng bao giờ vui thích hơn, bằng khi Đức Chúa Trời ban cho ngươi đầy tay công việc, cũng đừng bồn chồn hơn, bằng khi Đức Chúa Trời không dùng ngươi vào việc gì.
Chính bàn tay siêng năng làm cho giàu có: và linh hồn của người siêng năng sẽ được làm cho béo tốt. Nếu ngươi bước đi trong đường lối của Đức Chúa Trời, ngươi ở trong sự gìn giữ của Đức Chúa Trời. Nhưng nếu ngươi lang thang khỏi đường bổn phận, ngươi rất có thể gặp một con sư tử, như vị tiên tri bất tuân: hay gặp bão tố, đắm tàu, cá voi, như Giô-na kẻ trốn chạy, để nuốt, chứ không phải để cứu. Nhưng nếu ngươi siêng năng bước đi trong nghề nghiệp của mình, ngươi ở trong hàng rào và ranh giới của sự quan phòng, và dưới sự bảo vệ của các thiên sứ thánh. Sự nhàn rỗi là kẻ thù của sức khỏe, sự tiêu hao của sự tiết kiệm, sự làm xấu đi của đức hạnh, sự cản trở của sự khôn ngoan, và sự ghét bỏ của Đức Chúa Trời; như một nhà thần học đáng kính của chúng ta gọi nó như vậy.
Chưa từng có người nào có tài sản lớn hơn A-đam, là vị quân vương tuyệt đối duy nhất của cả thế gian; cũng không có người phàm nào cao quý hơn, vì ông được gọi là Con của Đức Chúa Trời, Lu-ca 3:38. Nếu có ai vượt hơn ông về điều này, thì chỉ có Chúa Giê-xu Christ, Con tự nhiên của Đức Chúa Trời, và Đấng Thừa Kế mọi sự: thế mà Đức Chúa Trời không muốn rằng hoặc A-đam trong thiên đàng, trong tình trạng vô tội, hoặc chính Con Ngài xuất hiện trong xác thịt chúng ta, lại không có nghề nghiệp, hay nhàn rỗi trong nghề nghiệp ấy.
Có bao nhiêu người thuộc tầng lớp quý tộc, bị ám ảnh bởi quan niệm này, rằng họ phải sống xứng với tầm vóc tài sản của mình, và tiêu hết thời gian trong khoái lạc và nhàn rỗi, chẳng có ích gì cho lợi ích chung, mà còn gây hại nhiều cho nó; dường như Đức Chúa Trời, giống như Augustus, đã xây một Apragopolis, một thành phố không có công việc, và là nơi nuôi dưỡng sự nhàn rỗi và phạm thượng.
Vô số người trong thành phố, giống như người A-then, chẳng có việc gì mấy để làm, ngoài việc bận rộn nghe và kể tin tức. Những người khác tiêu phần lớn thời gian trong các vở kịch, và trong các cuộc thăm viếng, trong việc nghiên cứu thời thế, thời trang, kiểu cách và lời khen tặng, v.v. dựng lên (như thể) một học viện của sự nhàn rỗi, để làm bận rộn mọi kẻ phù phiếm; giống như cơ quan được lập tại Rô-ma bởi Tiberius, gọi là A Voluptatibus. Nhưng đây sẽ là số phận của mọi kẻ nhàn rỗi: Hãy ném đầy tớ vô ích vào nơi tối tăm ngoài cùng, là nơi sẽ có khóc lóc và nghiến răng, Ma-thi-ơ 25:30. Mỗi người (dù vĩ đại và đáng tôn trọng đến đâu) đều đứng trong gia đình của Đức Chúa Trời như một đầy tớ; như Đa-vít xưng mình là như vậy, Thi Thiên 116:16. Môi-se trung tín trong cả nhà của Đức Chúa Trời như một đầy tớ, và các đầy tớ thì không nhàn rỗi.
Mỗi người phải phục vụ trong một nghề nghiệp riêng biệt nào đó, mà trong đó người ấy phải ở với Đức Chúa Trời, dù là trong chức quan, cai trị cùng Đức Chúa Trời, (I Cô-rinh-tô 7:21) tức là, vì Đức Chúa Trời, và trung tín cùng các thánh đồ, (Ô-sê 11:12) và như vậy người ấy phải là đầy tớ của mọi người. Như thế, như Đa-vít, người ấy có thể phục vụ thế hệ mình theo ý muốn của Đức Chúa Trời, Công Vụ 13:36. Hoặc dù là trong chức vụ rao giảng, thì người ấy phải là đầy tớ của Chúa Giê-xu Christ. Như thế, thánh Phao-lô, thay mặt mọi mục sư trung tín, nói rằng: Chúng tôi không rao giảng chính mình, mà rao giảng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, và chính chúng tôi là đầy tớ của các anh em vì cớ Chúa Giê-xu, II Cô-rinh-tô 4:5. Phải, chủ gia đình cũng phải là đầy tớ của gia đình, nếu không gia đình sẽ không ở trong tình trạng và trật tự tốt. Kẻ nhàn rỗi, và bỏ bê việc chăm sóc gia đình mình, thì còn tệ hơn kẻ vô tín.
Hãy xem chừng các ngươi không chỉ làm việc, mà điều các ngươi siêng năng làm phải đáng với công sức của các ngươi; hãy kết hợp sự lựa chọn với sự siêng năng, và xem chừng các ngươi điều hành mọi công việc của mình với sự thận trọng. Đừng dính vào việc gì, cho đến khi các ngươi có thể trả lời cho chính mình câu hỏi này: Cui bono? Việc ấy có ích gì? Đó có phải là nghề nghiệp của tôi, hay trong nghề nghiệp ấy không? Hay trên đường đến với nó? Nó có chuẩn bị tôi cho nó, hay thúc giục tôi trong nó không? Nó có khiến tôi làm việc vui vẻ hơn, hay kết quả hơn không?
Hãy xem chừng các ngươi làm công việc riêng của mình, như thánh Phao-lô khuyên, I Tê-sa-lô-ni-ca 4:11. Ta không có ý rằng các ngươi nên từ chối làm việc cho người khác nếu họ mong muốn, và điều đó có thể ích lợi cho họ; nhưng hãy coi chừng, điều các ngươi làm cho chính mình, hay cho người khác, phải bị giới hạn trong phạm vi bổn phận, địa vị và nghề nghiệp của các ngươi. Đừng dính vào những việc ngoài nghề nghiệp của các ngươi. Đức Chúa Trời ban cho mỗi người những khả năng phù hợp với nghề nghiệp của người ấy; vì trong đó người ấy làm việc cho Đức Chúa Trời, nhưng không ban cho những khả năng đủ cho một nghề nghiệp khác; vì trong đó người ấy làm việc cho chính mình, hay thật ra là chống lại chính mình; như một nhà thần học đáng kính nhận xét: vì kẻ bước ra khỏi nghề nghiệp của mình, xúc phạm Đức Chúa Trời, và như vậy tự đưa mình vào nguy hiểm. Người ấy như một người lính, được quan tổng tư lệnh chỉ định vị trí, mà lại đi đến vị trí khác: hay như một con chim lang thang khỏi tổ của nó, nơi nó được an toàn, trở nên dễ bị bắt trong lưới, bị bắn, hay bị các loài chim săn mồi khác bắt làm mồi.
Là Cơ Đốc nhân, các ngươi phải tìm kiếm Nước Đức Chúa Trời trước hết, và làm công việc của Đức Chúa Trời trước công việc của riêng mình; nhưng trong công việc thuộc nghề nghiệp riêng của các ngươi, hãy xem chừng các ngươi không chỉ ở với Đức Chúa Trời, như không rời khỏi Ngài, hay rời khỏi nó; mà còn làm việc cho Đức Chúa Trời, để các ngươi có thể làm đẹp lòng Đấng đã kêu gọi các ngươi.
Trong mọi công việc, hãy chú tâm vào điều liên quan nhất đến các ngươi cần phải lo liệu, với con mắt hướng về mạng lệnh của Đức Chúa Trời, và lợi ích của xã hội loài người: và giữa những công việc bên ngoài, hãy cố gắng để cách ăn ở của các ngươi ở trên trời; và làm công việc trần gian của các ngươi với tấm lòng có khuôn mẫu thiên thượng: đừng để lòng các ngươi bị chiếm lấy, hay bị cuốn đi bởi những sự việc của thế gian, mà hãy đặt tình cảm của các ngươi vào những sự việc ở trên cao, chứ không phải những sự việc trên đất. Và khi các ngươi siêng năng nhất trong các công việc thuộc nghề nghiệp của mình, hãy nhắm đến việc giành lấy thời gian và sự tự do để trống cho các bổn phận thánh: trong những ngày làm việc, hãy lao động, chuẩn bị cho sự nghỉ ngơi của ngày Sa-bát, và hằng ngày cố gắng như vậy, để các ngươi có thể giành được thời gian để an ủi chính mình với Chúa, trong việc đọc, suy gẫm, hay cầu nguyện.
Hãy xem chừng các ngươi điều hành mọi công việc mà không quá lo lắng và bực dọc. Sự cẩn thận và siêng năng có thể đi cùng với sự bình an trong tâm linh, nhưng không thể đi cùng với sự lo lắng bực dọc. Vậy hãy cẩn thận trong mọi việc được Chúa giao phó cho ngươi, nhưng đừng tự làm khổ mình về chúng; vì điều đó sẽ làm mờ lý trí của ngươi, làm rối loạn sự phán đoán của ngươi, và cản trở ngươi làm tốt bất kỳ việc gì. Những con ong bắp cày và ong đực gây ồn ào hơn những con ong mật, thế mà chẳng làm ra mật, chỉ làm sáp mà thôi. Cũng vậy, những kẻ tự làm mình rối rắm quá mức về công việc trần gian, thì chẳng làm tốt việc gì. Và trong mọi việc của ngươi, hãy nương cậy chủ yếu nơi Đức Chúa Trời, là nguồn mà mọi công việc của chúng ta phải bắt đầu, hãy phó thác mọi việc của ngươi cho Đức Chúa Trời, tin cậy nơi Ngài, và luôn hướng mắt về Ngài: [Như những kẻ đi biển, là những người để đạt đến vùng đất họ mong muốn đến, thì nhìn lên trời nhiều hơn là nhìn xuống biển,] thì Đức Chúa Trời sẽ đi cùng các ngươi, và ban phước và làm thịnh vượng các ngươi, đến nỗi các ngươi chẳng những có đủ vật cung cấp cho gia đình mình, mà còn có thể giúp đỡ những người đang thiếu thốn.
MỤC XXIV. Những suy xét cho những người có địa vị cao hơn người khác trong chính thể.
Người có nhiều kẻ dưới quyền mình thì chẳng có việc nhỏ. Được làm đầu và làm chúa trên người khác là một điểm danh dự cao, cũng là một điểm phục vụ cao. Tại đây, việc ghi lại lời của một nhà thần học nghiêm trang, và một người Tây Ban Nha sùng kính gửi cho vị lãnh chúa vĩ đại của ông, có thể không phải là không thích hợp, lời ấy như sau: Hãy nhìn xem (ông nói) Chúa của loài người và các thiên sứ, là Đấng mà ngài đại diện. Thật là hợp lý khi kẻ ngồi vào chỗ của người khác, phải có những phẩm chất của người mà mình đại diện. Một lãnh chúa của các chư hầu là một quan phó của Đức Chúa Trời. Không có điều gì mà các lãnh chúa vĩ đại phải chú ý nhiều bằng việc thật sự và chân thành, (và như những người sống trước mặt Đức Chúa Trời) luôn trung tín và vững vàng với Ngài, mà không nghiêng về bên này, hay bên kia. Và điều này sẽ dễ dàng thực hiện bởi vị vĩ nhân ấy, là người sẽ chăm chú suy xét rằng mình chỉ là đầy tớ của Đức Chúa Trời, như một kẻ chỉ thi hành, và không được vượt quá ủy nhiệm đã ban cho mình. Đức Chúa Trời không đặt các lãnh chúa vĩ đại trên thế gian, để họ muốn làm và phá gì thì làm; mà để thi hành các luật lệ thuộc ý muốn thánh của Ngài. Và dù họ có thể tự cho mình là lãnh chúa, thì họ vẫn ở dưới Chúa phổ quát của mọi sự, so với Ngài thì họ thật sự là chư hầu hơn là các chư hầu của họ là chư hầu của họ: và quyền năng của họ thật sự bị giới hạn như quyền năng của các chư hầu của họ, xét về việc tùy tiện làm điều mình phải làm.
Ngài phải suy xét rằng, như ngài được đặt làm con mắt trong thân thể, thì Ngài cũng đã đặt ngài trước mắt nhiều người, là những người lấy điều họ thấy ngài làm làm quy tắc cho đời sống của họ, hãy cho rằng ngài được ngồi ở nơi cao, và lời nói cùng phong cách của ngài được mọi người thấy, và được đa số người noi theo. Hãy cho là một điểm vĩ đại, khi vâng theo các luật lệ của Đấng Christ, Chúa chúng ta; chắc chắn những người thấp kém sẽ cho là vinh dự khi làm điều họ thấy các nhân vật lớn thực hành, v.v. Tôi nài xin Ngài, rằng như ngài là một người riêng, ngài sẽ nhìn vào chính mình với một trăm con mắt; và rằng ngài sẽ nhìn vào chính mình với một trăm ngàn con mắt, vì ngài là một nhân vật mà nhiều người nhìn vào, và nhiều người noi theo. Và hãy chăm lo, cai trị cả bản thân ngài lẫn nhà ngài cách có trật tự, như luật của Đấng Christ đòi hỏi, để kẻ nào noi theo Ngài, cũng có thể noi theo Đấng Christ, Chúa chúng ta trong đó, và không gặp điều gì gây vấp phạm. Quần chúng chắc chắn chỉ là một thứ khỉ bắt chước. Các vĩ nhân hãy suy xét điều mình làm, vì cuối cùng, điều ấy sẽ được noi theo, hoặc để họ được cứu rỗi, nếu họ nêu gương tốt; hoặc để họ bị kết án, nếu gương ấy là xấu.
Tôi sẽ thêm một điều nữa, đó là lời nói của Sarpedon, gửi cho anh mình là Glaueus, là lời đáng được mọi vĩ nhân lưu ý. Nào, anh ơi, chúng ta là chúa trên người khác, được xem là các thần trên đất; chúng ta hãy tỏ ra rằng chúng ta thật sự là như vậy, chứ không phải chỉ mang danh. Công việc của chúng ta phải chứng minh giá trị của chúng ta. Những kẻ là chúa cao nhất, về mặt phục vụ tốt cho đất nước, phải là những đầy tớ thấp nhất. Những kẻ ở trên người khác về địa vị, phải sáng trước người khác về đức hạnh: những kẻ ăn của béo nhất, và uống của ngọt nhất, và như vậy nhận tiền công tốt nhất, theo quy tắc tương xứng, phải làm công việc tốt nhất. Và càng phải như vậy hơn, vì những người dưới quyền chúng ta (những kẻ thấp kém hơn chúng ta) có thể có lý do để nói rằng: Đây là những nhân vật đáng tôn trọng, và họ bước đi cách đáng tôn trọng; họ là những người hàng đầu và chính yếu giữa chúng ta; và họ là (như địa vị cao của họ hàm ý) những người đi đầu trong mọi hành động tốt và đáng tôn trọng. Như vậy Sarpedon khích lệ anh mình, rằng như hai nhân vật xứng đáng, họ có thể làm việc xứng đáng; điều này đáng cho mọi người có địa vị cao hơn người khác biết.
MỤC XXV. Về việc cai trị gia đình.
Chủ gia đình là một nhân vật mà trong người ấy có sự cai trị riêng và đặc thù của cả gia đình, và người ấy không đến với nó bằng sự bầu chọn, như xảy ra trong các chính thể khác, mà bằng mệnh lệnh của Đức Chúa Trời, đã được lập trong trật tự của tự nhiên: như có người đã nhận xét rất hay. Đối với người cha trong gia đình, là cha và là đầu chính của gia đình, quyền và năng lực thật sự trên mọi việc trong nhà đều thuộc về: và vì mục đích này, nếu ngươi ở trong địa vị ấy,
1. Hãy xem chừng ngươi thiết lập và thúc đẩy sự thờ phượng Đức Chúa Trời trong gia đình ngươi. Đó là quyết tâm của Giô-suê: Tôi và nhà tôi sẽ phục vụ Chúa, Giô-suê 24:15. Và vì mục đích này, ngươi hãy vừa cầu nguyện cho, vừa cầu nguyện với gia đình ngươi, và cũng dạy dỗ họ Kinh Thánh, và dạy giáo lý cho họ về những nền tảng của tôn giáo, để họ có thể lớn lên trong sự hiểu biết, và có thể được ích lợi bởi chức vụ công cộng. Đức Chúa Trời đã truyền cho con cái Y-sơ-ra-ên như vậy phải bước đi trong gia đình mình. Phục Truyền Luật Lệ Ký 6:7. Ngươi sẽ nhắc lại những điều này luôn luôn cho con cái ngươi, và sẽ nói về chúng, khi ngươi ở trong nhà mình, v.v. Và, câu 20. Khi con trai ngươi hỏi ngươi rằng: Các chứng cớ, lễ nghi và luật lệ mà Chúa, Đức Chúa Trời của các ngươi, đã truyền cho các ngươi có nghĩa gì? Thì ngươi sẽ nói với con trai ngươi rằng: Chúng ta đã làm tôi mọi cho Pha-ra-ôn tại Ê-díp-tô, nhưng Chúa đã đem chúng ta ra khỏi Ê-díp-tô bằng bàn tay mạnh mẽ. Lời chứng này Đức Chúa Trời đã ban về Áp-ra-ham trước khi luật pháp được ban, Sáng Thế Ký 18:19. Vì Ta biết Áp-ra-ham, rằng ông sẽ truyền bảo các con trai mình, và gia đình mình sau ông, để họ giữ đường lối của Chúa. Vì mục đích này, thánh Augustine nói rằng: Chủ gia đình, theo một cách nào đó, và trong mức độ của mình, thực hiện chức vụ của một giám mục trong chính nhà mình.
2. Hãy xem chừng ngươi chu cấp cho gia đình ngươi, cả thức ăn lẫn quần áo. Nếu ai không chu cấp cho người nhà mình, nhất là cho những người trong nhà mình, thì người ấy đã chối bỏ đức tin, và còn tệ hơn kẻ vô tín, I Ti-mô-thê 5:8. Chiên con là để làm áo cho ngươi, và dê là giá của ruộng ngươi; và ngươi sẽ có đủ sữa dê để làm thức ăn cho ngươi, cho thức ăn của gia đình ngươi, và cho việc nuôi dưỡng các đầy tớ gái của ngươi, Châm Ngôn 27:26,27.
3. Hãy coi chừng các ngươi giữ trật tự tốt, và thi hành kỷ luật tốt trong gia đình: nếu con cái cứng đầu, và đầy tớ bất tuân, các ngươi phải sửa trị chúng, và trừng phạt chúng theo bản chất của tội lỗi, và tình trạng cùng hoàn cảnh của người ấy, sau khi đã khuyên bảo chúng trước.
4. Hãy xem chừng các ngươi thực hiện mọi bổn phận về các đầy tớ mình cách có lương tâm. Điều này gồm hai việc,
I. Về việc chọn lựa các đầy tớ.
II. Về cách đối xử với các đầy tớ.
Trong việc chọn lựa đầy tớ, hãy lưu ý những điều này.
1. Về số lượng đầy tớ, hãy xem chừng số ấy tương xứng với tài sản, thu nhập, nghề nghiệp và công việc của ngươi. Thật là dại dột lớn khi phô trương nhiều đầy tớ chỉ vì hư vinh. Một người chẳng hạnh phúc hơn chút nào vì có nhiều đầy tớ.
2. Về phẩm chất của đầy tớ, các ngươi hoặc phải nhận đầy tớ tốt, hoặc phải lao nhọc để làm cho họ trở nên như vậy. Nếu một A-can gây rối cho một xứ, thì một đầy tớ không tin kính có thể gây rối cho một nhà biết bao? Đức Chúa Trời đã ban phước cho Phô-ti-pha và La-ban, vì cớ Giô-sép và Gia-cốp: các ngươi phải coi chừng việc tiếp nhận những đầy tớ như vậy, là những kẻ chẳng có lương tâm, cũng chẳng kính sợ Đức Chúa Trời, và bởi sự giao tiếp gian ác của họ mà con cái các ngươi có thể sớm bị hư hỏng.
3. Về năng lực; điều cần thiết là nơi một đầy tớ phải có khả năng hoàn thành chức vụ của mình; vì không phải ai trung thực cũng có khả năng đảm đương mọi loại công việc. Khả năng của chúng ta bị giới hạn cũng như tâm trí chúng ta, và mỗi người đều có tài năng riêng của mình, mà những kẻ muốn dùng người ấy phải biết. Vì mục đích này, hãy hỏi xem họ đã sống ở đâu, hãy lấy lời chứng tốt về họ, và hãy thử trước khi tin cậy.
4. Hãy xem chừng các ngươi nhận những đầy tớ trung tín như vậy. Sự trung tín là một trong những phẩm chất mà Phúc Âm ban cho một đầy tớ tốt: các ngươi có lý do để đòi hỏi nó, và thận trọng thử nghiệm nó, không phải bằng những sự nghi ngờ và ghen tị, chỉ dùng để khiêu khích những kẻ có khuynh hướng làm điều tốt. Một người thường được làm cho trung tín, vì được nghĩ là trung tín; và nhiều người vì luôn sợ bị lừa dối, đã dạy người khác lừa đảo và gian lận, biện minh cho sự dối trá của họ bằng chính sự không tin cậy của mình: như triết gia Rô-ma nói rằng: các ngươi phải cho phép các quan chức của mình có quyền chỉ huy và tự do mà chức vụ của họ đòi hỏi, đừng cãi cọ với họ mỗi phút vì những chuyện nhỏ nhặt: tuy nhiên các ngươi phải cẩn thận giữ lại tình trạng công việc của mình cho sự hiểu biết riêng của mình; vì đó là lỗi ngang nhau, khi tin cậy tất cả một cách bừa bãi, hay không tin cậy ai cả.
II. Về cách đối xử với các đầy tớ.
Khi các ngươi đã chọn lựa tốt, việc cai trị họ không khó: vì thánh Augustine nói rằng: Không có gì dễ bằng việc thuyết phục những kẻ có lòng mong muốn lớn lao thực hành điều tốt, làm điều tốt.
1. Hãy đuổi mọi sự xấu xa và gương xấu khỏi nhà ngươi, đừng để sự buông tuồng và ô uế đến gần nó: đừng để sự ăn uống quá độ, say sưa, hay thái quá biết đến cả cổng của nó; đừng chịu đựng những kẻ kiêu ngạo, kẻ nói dối, kẻ vu khống, và kẻ làm việc lừa dối ở với ngươi, hãy khiến những kẻ ngang bướng và gian ác rời khỏi ngươi. Đây là cách làm của Đa-vít, Thi Thiên 101. Vì như Nê-bu-cát-nết-sa bắt các trang đồng hầu hạ mình học ngôn ngữ của mình; thì ma quỷ cũng dạy những kẻ quen biết hắn thổ ngữ của hắn.
2. Và sau khi đã đuổi sự xấu xa đi, hãy tập cho gia đình ngươi quen với một vài sự sùng kính, hãy khiến họ siêng năng nghe Lời Chúa vào ngày của Chúa, và vào những dịp khác được đưa ra; hãy đem họ đến Hội Thánh, hay hội chúng công cộng, và xem chừng họ cư xử ở đó cách tin kính và tôn kính, trong thời gian thờ phượng công cộng: và khi việc ấy đã xong, và hội chúng đã giải tán, hãy tra hỏi họ về điều họ đã nghe, để họ có thể được ích lợi cả trong sự hiểu biết lẫn sự vâng lời: cũng hãy mời họ thường xuyên dự thánh lễ, tùy theo hoàn cảnh và khả năng của họ: hãy tập hợp họ vào buổi tối, hay vào một thời gian thuận tiện nào đó trong ngày, để thực hiện một vài việc sùng kính và tin kính; cũng hãy xem họ được dạy dỗ thế nào trong các tín điều của đức tin.
3. Hãy cư xử khôn ngoan và chân thành trước mặt con cái và đầy tớ của các ngươi; vì gương mẫu của các ngươi sẽ làm được nhiều hơn mọi lời nói của các ngươi; đời sống và cách ăn ở của một chủ nhà tốt và bà chủ tốt, là một lời nhắc nhở tốt trong nhà. Chúng ta sống trong thời đại mà chúng ta cần gương mẫu hơn là lời răn dạy. Các đầy tớ bám vào các trụ cột của nhà, như cây thường xuân bám vào cây lớn. Thật tốt khi các ngươi rộng rãi tùy theo phương tiện của mình; trong việc điều hành gia đình, hãy đáng tôn trọng trong những chi phí cần thiết cả cho nhu cầu lẫn sự trang nhã: vì nếu lưới hữu ích để bắt cá, thì sự rộng rãi là chiếc móc vàng để bắt người. Hãy điều hành phẩm giá và địa vị của mình theo cách không khắc nghiệt, độc đoán, hay kiêu ngạo: nhưng hãy để cách đối xử của các ngươi nhẹ nhàng, hòa nhã và cởi mở: hãy tỏ tình yêu thương và dịu dàng với các đầy tớ của các ngươi. Một đầy tớ là Cơ Đốc nhân phải ở trong địa vị của một anh em hay chị em yêu dấu, và được tiếp nhận như vậy. Phi-lê-môn câu 16. Cũng hãy nghĩ xem các ngươi có thể làm ích lợi cho họ thế nào, cũng như làm thế nào để được ích lợi bởi sự phục vụ của họ. Đức Chúa Trời đã đòi hỏi dân Y-sơ-ra-ên rằng họ không được cai trị các đầy tớ mình cách nghiêm khắc, Lê-vi Ký 25:43. Các ngươi phải tiết chế quyền năng của mình bằng lòng thương xót, bỏ qua sự đe dọa các đầy tớ của các ngươi, Ê-phê-sô 6:9, tức là, sự đe dọa kiểu con buôn, đe dọa họ vì mỗi chuyện nhỏ nhặt: vì nhiều chủ nhà nghiêm khắc nam nữ khó có thể nói với các đầy tớ mình, mà không gọi họ là kẻ lừa đảo, kẻ vô lại, ả đàn bà, ả điếm, v.v. đe dọa ném thứ gì đó vào đầu họ, ban cho họ điều sẽ bám lấy họ, v.v. Kiểu đe dọa các đầy tớ như thế này sứ đồ cấm. Nhưng mặt khác, hãy coi chừng kẻo vì thiếu thận trọng, các ngươi chạy từ thái cực này sang thái cực khác; vì kẻ nuôi dưỡng một đầy tớ cách nuông chiều, sẽ phải chịu đủ vì điều đó. Cũng xin khuyên các ngươi hãy giữ sự nghiêm trang đứng đắn và vừa phải trong cách cư xử của mình, để dấu ấn mà Đức Chúa Trời đặt trên những kẻ Ngài kêu gọi vào các chức vụ và địa vị cai trị, khỏi bị làm giảm giá trị.
Cuối cùng, trong mọi việc của các ngươi, hãy cầu xin sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời, và ban cho các ngươi sự khôn ngoan để biết điều gì làm đẹp lòng Ngài, và để các ngươi có thể thi hành điều ấy. Nếu dự án hay công việc của các ngươi có kết quả tốt, hãy dâng vinh hiển cho Đức Chúa Trời, và nêu gương khiêm tốn cho người lân cận của các ngươi: nhưng nếu công việc không theo kịp ý muốn của các ngươi, hãy học giữ nhịp với sự quan phòng thiêng liêng, là Đấng tạo nên mọi sự hài hòa trên thế gian; như có người khuyên rằng: dù các ngươi có quyền trên các kế hoạch của mình, các ngươi vẫn không có quyền trên kết quả của chúng. Nhưng trên hết, hãy nhìn vào chính mình, như phần đầu tiên trong sự cai trị của các ngươi; hãy để lương tâm của các ngươi trong sạch và bình an, và trong điều này các ngươi hãy rèn luyện chính mình, để luôn có lương tâm không có điều gì xúc phạm đối với Đức Chúa Trời, và đối với loài người, nói và làm mọi việc với nhiều sự suy xét, và không bao giờ khinh thường hay coi nhẹ lời khuyên của những kẻ có khả năng khuyên bảo các ngươi. Hãy giữ tư tưởng về sự hiện diện của Đức Chúa Trời luôn luôn trong tư tưởng của các ngươi, và chứng tỏ điều ấy bằng ước muốn các ngươi có để làm đẹp lòng Ngài trong mọi nơi, dịp và hành động: hãy dâng hiến mọi công việc của các ngươi cho Ngài trước khi các ngươi bắt đầu chúng; và sau khi đã hoàn thành chúng, hãy luôn nhớ đặt lên chúng con dấu của sự tạ ơn xứng đáng với Đấng Uy Nghiêm thiêng liêng của Ngài.
MỤC XXVI. Các quy tắc về ăn uống.
Trong việc ăn uống, hãy coi chừng sự quá độ, hoặc về phẩm chất, hoặc về số lượng của các món ăn thức uống.
Về phẩm chất, hay các loại món ăn thức uống, hãy bằng lòng với những thứ cần thiết và hữu ích cho việc giữ gìn sức khỏe và sức lực của thân thể các ngươi, và đừng thèm khát một cách vô độ những món ăn không xứng hợp với thiên chức của các ngươi. Con cái Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng đã thèm muốn những nồi thịt, những cây tỏi tây, những củ hành, và tỏi của xứ Ê-díp-tô, mà nói rằng: Bây giờ linh hồn chúng tôi khô héo rồi, và trước mắt chúng tôi chẳng có gì ngoài ma-na này. Hãy xem họ nói về ma-na ấy một cách khinh miệt biết bao, là ma-na mà Đức Chúa Trời đã khiến mưa xuống giữa họ một cách kỳ diệu từ trên trời (được gọi là lúa mì của trời, và bánh của các thiên sứ, Thi Thiên 78:24,25), nhưng như thế vẫn chưa đủ ngon cho khẩu vị của họ, họ còn phải có những thức ăn hiếm và chọn lọc hơn nữa. Tertullian nói như vầy: Những người mà Đức Chúa Trời nhận làm dân đầu tiên của Ngài đã (nếu có thể diễn đạt như thế) in lại tội lỗi của tổ phụ đầu tiên của chúng ta, và xuất bản nó trong một ấn bản mới, chiều theo bụng của mình hơn là chiều theo Đức Chúa Trời của mình. Chúa đã thỏa mãn sự thèm muốn vô độ của họ, nhưng kèm theo sự thi hành báo trả trên họ: Vì trong khi thịt còn ở giữa răng họ, trước khi được nhai, cơn thạnh nộ của Chúa đã giáng trên họ, giết những kẻ mập mạp nhất trong họ, và đánh ngã những người được chọn của Y-sơ-ra-ên, Thi Thiên 78:31.
Seneca cho chúng ta biết rằng người khôn ngoan nhất không phải là người có tài xây những phòng tiệc với nghệ thuật tinh xảo nhất, và khéo trang hoàng chúng bằng đủ loại món ăn xa hoa nhất; nhưng là người dạy chính mình và người khác rằng con người có thể có những thức ăn cần thiết cho mình, nếu họ bằng lòng với những thứ quae Terra posuit in summo, mà đất đai ban cho họ bằng bàn tay rộng mở và sẵn sàng; những thứ chỉ cần ít tốn kém hay công sức để kiếm được, hay ít nghệ thuật để nấu nướng: Quae si audire humanum genus voluerit, tam supervacuum sciet sibi coquum esse quam militem. Giáo lý ấy (ông nói) nếu nhân loại chịu lắng nghe và tin tưởng, thì một đầu bếp sẽ trở nên một thứ thừa thãi trên đời như một người lính, là kẻ chắc chắn sẽ trở nên một sinh vật rất vô dụng và thừa thãi, nếu thế gian khôn ngoan, tốt lành, và hòa bình như nó phải thế.
Sa-lô-môn khuyên chúng ta đừng thèm muốn những món ngon, vì chúng là món ăn dối trá, Châm Ngôn 23:3. Pythagoras buộc các môn đồ của mình phải kiêng mọi món ăn ngọt và đắt tiền. Epictetus muốn con người chỉ lo cho những sự thuộc về thân thể, như ăn, uống, mặc, v.v., đủ để khiến thân thể phục vụ linh hồn; và (ông nói) bất cứ điều gì chỉ phục vụ cho sự phô trương, hay cho sự khoái khẩu, ông muốn con người từ bỏ. Plutarch than phiền rằng con người bày vẽ quá nhiều về việc nêm nếm thịt của các sinh vật sống (mà họ giết để làm thức ăn) bằng dầu, rượu, và mật ong, bằng những nước sốt và gia vị của xứ Sy-ri và xứ A-rập, như thể họ có ý ướp xác chúng để chôn cất một cách danh dự trong chính thân thể mình. Và Xenophon cho chúng ta biết rằng những món ăn như thế chỉ được những kẻ phóng đãng, bệnh hoạn, ẻo lả thèm muốn, và những người ăn uống ngon miệng nhất thì không cần những sự pha chế cầu kỳ như thế.
Ăn đủ loại món ăn rất có hại cho sức khỏe thể xác của chúng ta. Không có nhiều hại phát sinh từ bản chất tự nó của món ăn, và phẩm chất của nó, trong việc nấu nướng và chế biến dở, bằng từ số lượng, sự rối loạn về thời gian và địa điểm, việc dùng nó không đúng lúc, sự không tiết độ và ăn uống quá nhiều. Lời của Pliny là rất đúng: Chế độ ăn đơn giản là tốt nhất, chất chồng nhiều món ăn là có hại, và nước sốt còn tệ hơn: Nhiều món ăn đem lại nhiều bệnh tật. Và Avicen nói rằng không có gì tệ hơn là ăn nhiều món ăn, hay kéo dài thời gian ăn uống lâu hơn bình thường: Từ đó mà sinh ra những sự suy nhược của chúng ta, và đó là nền tảng của mọi bệnh tật phát sinh từ sự xung khắc của các thể dịch thô trọc. Từ đó (Fernelius nói) mà sinh ra chứng khó tiêu, đầy hơi, tắc nghẽn, chết đột ngột, và còn gì nữa? Như một ngọn đèn bị nghẹt vì quá nhiều dầu, hay một ngọn lửa nhỏ bị dập tắt vì quá nhiều củi; cũng vậy, hơi nóng tự nhiên bị bóp nghẹt trong thân thể vì ăn uống vô độ đủ loại món ăn. Chính Hippocrates cho chúng ta biết rằng những thân thể ô uế, càng được nuôi dưỡng nhiều thì càng bị hại nhiều; vì thức ăn bị thối rữa cùng với các thể dịch xấu xa.
2. Về số lượng món ăn, chúng ta phải rất dè dặt và điều độ. Đó là lời than phiền của Cardan trong thời của ông: Chỉ có con người (ông nói) ăn uống mà không thấy đói, và hưởng mọi khoái lạc mà không cần thiết, animae vitio; và từ đó mà sinh ra nhiều điều bất tiện cho con người; vì không có món ăn nào, dù tự nó lành mạnh và tốt, mà nếu ăn không đúng lúc, hay dùng vô độ, quá sức chịu đựng của bao tử, lại không sinh ra chứng khó tiêu, và gây nhiều hại. Vì vậy Crato khuyên bệnh nhân của mình chỉ ăn hai lần một ngày, và ăn vào những bữa ăn nhất định, tuyệt đối không ăn khi không thấy đói, hay khi bao tử đã no, và giữ khoảng cách bảy giờ giữa bữa trưa và bữa tối. Nếu chúng ta tuân theo quy tắc ấy, thì sức khỏe của chúng ta sẽ tốt hơn nhiều so với hiện nay.
Tiết độ là một cái cương bằng vàng, như có người gọi, và ai muốn giữ gìn sức khỏe, và tránh những sự đầy hơi, tắc nghẽn, khó tiêu, căng trướng phát sinh từ việc ăn no, thì phải ăn dè dặt, tối đa một hoặc hai món ăn, và có ventrem been moratum, như Seneca gọi; vì ăn uống quá nhiều, hay ăn đủ loại món ăn, chúng ta tự làm nghẹt mình, và bóp nghẹt tự nhiên. Hilberius khi viết tiểu sử của Berengarius, đã nói về ông như vầy:
— Cui non fuit unquam,
Ante sitim potus, nec cibus ante famem.
Rằng ông không bao giờ uống cho đến khi khát, cũng không ăn cho đến khi đói. Nhưng ngày nay thì khác, con người để óc trong bụng, và ruột trong đầu; như Cornelius Agrippa đã trách một số người trong thời của ông, là những kẻ ingeniosi ad gulam; nếu họ khôn khéo trong điều gì, thì đó là tìm cách làm vui khẩu vị, và thỏa mãn cái bụng: Và mặc dù những nguy hiểm hiển nhiên, và những bệnh tật chết người sẵn sàng chụp lấy họ, Edunt ut vomunt, vomunt ut edant, họ ăn để mà mửa, và mửa để mà ăn nữa; ăn cho đến khi sắp nứt ra.
Tiết độ phải được thực hành liên tục, không một thời gian nào, không một ngày nào trong năm được phép không tiết độ, ăn uống quá độ, hay say sưa. Nó không chỉ phải được tránh khi con người bận rộn công việc, hay những việc tương tự, mà phải tránh mọi lúc, ngay cả tại các buổi tiệc, tại các đám cưới, tại các hội chợ, tại cuộc gặp gỡ bạn bè và người quen cũ, hay những dịp tương tự, là những lúc nhiều người cho rằng mình có thể được tự do. Đấng Cứu Rỗi của chúng ta không cho phép ngươi một giờ nào trong cả đời ngươi để ăn uống quá độ hay say sưa, Lu-ca 21:34. Hãy coi chừng (Ngài phán) kẻo có lúc nào lòng các ngươi nặng nề vì ăn uống quá độ và say sưa. Bây giờ sự tiết độ trong ăn uống này là việc dùng các loài thọ tạo một cách chừng mực, sao cho không cản trở, mà còn giúp chúng ta trong việc phục vụ Đức Chúa Trời, và trong những bổn phận cần thiết của thiên chức chúng ta: Điều ấy phù hợp với quy tắc chung của thánh Phao-lô, I Cô-rinh-tô 10:31. Dù các ngươi ăn hay uống, hay làm bất cứ điều gì, hãy làm mọi sự vì vinh quang của Đức Chúa Trời. Vì vậy những điều này phải được dùng sao cho chúng giúp các ngươi tôn vinh Đức Chúa Trời trong thiên chức chung và riêng của các ngươi. Vinh quang của Đức Chúa Trời phải là mục đích của mọi sự, và mọi sự phải quy về đó. Bây giờ nếu quy tắc này vừa được hiểu đúng, vừa được tuân giữ đúng, thì nó sẽ hướng dẫn các ngươi biết bao trong việc dùng các loài thọ tạo, để các ngươi không lạm dụng chúng, cũng không làm ô uế mình trong việc dùng chúng. Con người đã gạt bỏ một cách đáng xấu hổ mọi sự suy xét đúng đắn về quy tắc này biết bao, khi một phần bằng cách làm tê liệt các giác quan, và làm mờ tối sự hiểu biết của mình, bằng cách buông lỏng lòng mình cho những sự thỏa mãn xác thịt, họ khiến mình không xứng hợp cả cho việc phục vụ Đức Chúa Trời, lẫn cho công việc của thiên chức hợp pháp của mình. Những người như thế không nhắm đến vinh quang của Đức Chúa Trời, mà nhắm đến việc làm vui những tính khí hư không của những người khác mà họ giao tiếp, việc thỏa mãn những thèm muốn xác thịt và tội lỗi của chính mình, hay những điều tương tự, làm sỉ nhục lớn cho Đức Chúa Trời, và lấy danh Ngài mà làm chơi.
Vậy hãy gắng sức tránh xa và ghê tởm sự không tiết độ và say sưa, vì đó là điều sẽ hạ các ngươi xuống dưới loài thú sẽ hư mất; và như một người (trong thời của mình nổi bật hơn hết trong vương quốc về tài trí và năng lực) nói, điều ấy sẽ khiến một người trở nên đáng khinh, và bị mọi người khôn ngoan và xứng đáng khinh rẻ. Vậy hãy coi chừng (ông nói) kẻo một ung nhọt không thể chữa lành như thế chiếm lấy tuổi trẻ của ngươi, hay một sự ô nhiễm thú tính như thế chiếm lấy tuổi già của ngươi, vì khi ấy cả đời ngươi sẽ chẳng khác gì đời của một con thú; và sau khi ngươi chết, ngươi sẽ chỉ để lại một tiếng xấu hổ nhục cho con cháu ngươi, là những kẻ sẽ gắng quên rằng một người như thế đã từng là cha của chúng. Ông nói như vậy, và còn nhiều hơn nữa để làm sỉ nhục tội lỗi ấy. Vậy hãy tự cắt bớt một số thú vui hợp pháp của các ngươi: Vì giả sử việc thèm muốn những món ăn ngon nhất, và ăn đủ loại món ăn tại bàn của các ngươi là hợp pháp, thì các ngươi vẫn có thể làm tốt hơn bằng cách từ chối mình một số sự thỏa mãn hợp pháp, thay vì luôn đi đến tận cùng giới hạn của sự tự do hợp pháp của mình, hay làm mọi điều không đơn thuần là bất hợp pháp. Các ngươi sẽ không dễ sa ngã trong những điều bất hợp pháp, nếu các ngươi thận trọng kiềm chế mình đôi khi trong những điều hợp pháp. Nếu một người nghiện sự không tiết độ trong ăn uống, người ấy sẽ dễ dàng thắng hơn thói xấu này, nếu người ấy kiêng những món ăn làm vui khẩu vị mình nhất, ngay cả những món ăn hợp pháp cho người ấy dùng, và nếu người ấy kiêng chúng vào những lúc người ấy có thể dùng chúng một cách hợp pháp. Đây là một trong những phương thuốc mạnh mẽ nhất để thắng thói xấu này mà bất cứ người nào cũng có thể dùng.
Hãy bắt đầu mọi bữa ăn của các ngươi bằng sự cầu nguyện, và nuôi dưỡng tâm trí các ngươi bằng những sự suy gẫm thánh khiết trong khi các ngươi ăn uống, như về việc ăn bánh trong nước của Đức Chúa Trời, về việc lao động để có thức ăn còn đến sự sống đời đời, về việc nuôi mình bằng Đức Chúa Trời qua những lời hứa của Ngài bởi đức tin; thì Đức Chúa Trời dọn bàn cho các ngươi, khi các ngươi ăn uống như thế vì vinh quang của Ngài. Nhằm mục đích này, một số người xưa thường cho đọc một đoạn trong Kinh Thánh, trong khi họ đang dự tiệc, và ăn uống tại bàn của mình. Tertullian cho chúng ta biết những bữa tiệc của các Cơ Đốc nhân đầu tiên là như thế nào. Các bữa tiệc của chúng ta (ông nói) bày tỏ bản chất của chúng trong chính tên gọi của chúng. Chúng được gọi là ἀγάπαι (các bữa tiệc từ thiện) vì chúng được lập ra để cứu giúp người nghèo: Bàn ăn của chúng ta giống như một bàn thờ, và bữa tối của chúng ta như một của lễ: Chúng ta không màng đến chi phí, vì tiêu xài nhân danh lòng đạo đức là lợi. Bàn ăn của chúng ta không có gì mang mùi vị của sự hèn hạ, nhục dục, hay không đứng đắn; chúng ta ăn có chừng mực; chúng ta uống theo quy tắc của sự tiết độ; chúng ta thỏa mãn mình vừa đủ cho những người phải dậy lúc nửa đêm, để dâng lời cầu nguyện lên Đức Chúa Trời: Chúng ta nói năng và trò chuyện như ở trước mặt Đức Chúa Trời; tay chúng ta đã rửa sạch, và nến đã thắp sáng, mỗi người lặp lại điều mình biết từ Kinh Thánh, và từ sự sáng tạo của chính mình, để ngợi khen Đức Chúa Trời. Lời cầu nguyện, như đã mở đầu bữa tiệc, cũng kết thúc bữa tiệc: Từ bàn ăn chúng ta bước vào việc thực hành sự khiêm tốn và đứng đắn; nếu ngươi nhìn thấy chúng ta, ngươi sẽ nói rằng chúng ta không phải đang dự một bữa tối, mà đang dự một bài giảng về sự thánh khiết.
MỤC XXVII. Về các trò giải trí, và cách dùng chúng.
Về các trò giải trí, nhiều nhà thần học nghiêm túc và uyên bác cho rằng thật là không xứng hợp với Cơ Đốc nhân và không thể biện minh được, khi dành một phần lớn thời gian của một người cho giải trí, như thể đó là một nửa công việc của một người, hay có lẽ còn hơn nữa. Giải trí chỉ được phép đến mức nó hướng về vinh quang của Đức Chúa Trời, và không hơn; đến mức nó phục vụ cho thiên chức của một người, và khiến người ấy càng xứng hợp hơn để chu toàn các bổn phận của thiên chức ấy vì vinh quang của Ngài. Tôi thú nhận rằng đôi khi chúng ta cần giải trí, cả thân thể lẫn tinh thần; và thật là quá khắt khe nếu không cho mình bất cứ sự giải trí nào; cũng không cho những người dưới quyền mình được giải trí nào. Đi dạo ngoài trời để hít thở không khí, trò chuyện vui vẻ với bạn bè, rung chuông, bắn súng, chơi một nhạc cụ nào đó, hay những việc tương tự, đều là những trò giải trí lương thiện đến nỗi để dùng chúng cho tốt, chỉ cần sự thận trọng, là điều ấn định cho mọi sự thứ tự, thời gian, địa điểm, và mức độ của nó.
Nhiều người chơi quần vợt, gậy Batoon, Pall-Mally, chạy đua lấy vòng, cờ vua, bi, và cờ Tables, là những trò giải trí tự nó đủ đáng khen; nhưng trong đó các ngươi phải coi chừng sự quá độ, hoặc về thời gian đã dùng, hoặc về tiền bạc đã liều; vì nếu chúng ta dùng quá nhiều thời gian vào đó, thì đó không còn là giải trí nữa, mà là một nghề nghiệp, không làm tươi mới thân thể hay tinh thần, mà trái lại làm chúng trì trệ và xao lãng. Hơn nữa, nếu nhiều tiền bạc bị liều, thì nó làm rối loạn tình cảm của những người chơi; và thật là bất công khi đặt những khoản cược lớn vào sự khéo léo và khả năng trong những việc ít quan trọng như sự may rủi của mọi trò chơi. Nhưng trên hết, hãy coi chừng đặt tình cảm của các ngươi vào bất cứ trò nào trong số đó: Vì dù các trò giải trí tự nó lương thiện đến đâu, việc đặt tình cảm vào bất cứ trò nào trong số đó cũng là một thói xấu. Nhưng ngươi có thể giải trí bằng cách chơi trong thời gian ngươi chơi, nếu không thì đó sẽ không phải là giải trí; nhưng ngươi không được khao khát hay mong mỏi chúng một cách tha thiết, cũng không được suy nghĩ về chúng, cũng không được bực bội vì chúng. Và khi trò giải trí của ngươi kéo tâm trí ngươi ra khỏi việc bước đi trong một thiên chức lương thiện, hay ăn mất thời gian lẽ ra có thể dùng tốt hơn nhiều, để làm những việc có thể đem lại ích lợi cho chính ngươi, hay cho người khác, hoặc về đời này, hoặc về đời sau, thì đó là sự không tiết độ rõ ràng, và thiếu điều độ. Và nếu một bản kê khai nghiêm ngặt như thế phải được trình về những lời nói nhàn rỗi trong ngày phán xét, như Đấng Cứu Rỗi của chúng ta cho chúng ta biết, thì một bản kê khai nghiêm ngặt biết bao phải được trình về những hành động nhàn rỗi? Và mọi hành động vui chơi đều là nhàn rỗi, khi chúng quá độ. Mọi Cơ Đốc nhân đều bị buộc phải chuộc lại thời gian, chứ không phải phí phạm và tiêu tán thời gian một cách nhàn rỗi và hư không như thế. Và thiên đàng được định làm nơi cho con người nghỉ ngơi khỏi những lao nhọc của mình; chứ không phải cho những kẻ ngồi xuống đó, là những kẻ ở đời này đã tiêu phí phần lớn những ngày của mình trong các trò chơi và thú vui.
Các ngươi có thể thấy cách dùng hợp pháp những sự an ủi bên ngoài, các trò giải trí, và thú vui, được phép cho người tin kính, và lối sống bất hợp pháp và phóng đãng trong thú vui của kẻ không tin kính, được phác họa cho chúng ta; trong sự khác biệt giữa cách con chim và con cá dùng nước.
1. Con chim chỉ chạm vào nước, và chỉ hớp một chút để giải khát; nhưng con cá vùng vẫy và lăn lộn trong đó, và thích đắm mình, và phủ kín mình trong đó.
2. Con chim chỉ chạm vào nước, nhưng không nghỉ ngơi trên đó, mà nhanh chóng bay đi nữa; nhưng con cá ở lại trong đó, như ở trong môi trường thích hợp của nó.
3. Con chim khi bay, hạ xuống, và hớp một chút nước trong chuyến bay của mình trên đường đi; nhưng con cá nằm đó liên tục uống ừng ực và hút nước vào.
Cũng vậy, người dùng một cách hợp pháp những điều Đức Chúa Trời đã ban cho sự vui thích và giải khát của chúng ta, theo cách điều độ của Cơ Đốc nhân, người ấy lấy chúng dè dặt hơn; trong khi những người khác thậm chí ăn uống no nê và chán ngấy với chúng. Con cái của Đức Chúa Trời chỉ lấy một chút những điều này, và chỉ lấy trên đường đi khi họ đang chạy cuộc đua đã đặt trước mặt họ, khi họ đang bay về thiên đàng, linh hồn họ lúc ấy đang bay lên, và được nâng lên đến sự suy nghĩ về thiên đàng, khi họ nếm sự ngọt ngào của những điều này. Và nếu họ phạm lỗi trong việc này, và đôi khi ăn uống no nê quá nhiều với những điều này, thì sự sa ngã của họ làm họ phiền muộn hơn là thú vui của họ làm họ tươi mới. Mặt khác, kẻ sống trong thú vui, như con cá trong nước, người ấy lúc ấy được nghỉ ngơi khi đang hưởng một thú vui nhục dục nào đó, người ấy lúc ấy đang ở trong nơi Ubi thích hợp, và môi trường của mình, khi lòng người ấy thậm chí đắm chìm và chìm ngập trong một thú vui nào đó thích hợp với tình cảm nhục dục của mình. Và khi người ấy ở trong việc phục vụ và thờ phượng Đức Chúa Trời, người ấy giống như một con cá trên đất khô, ra khỏi chỗ của mình; người ấy đang ở trong một lối sống không làm vui lòng mình; lòng người ấy an nghỉ giữa những thú vui của mình, mà không hề được rèn luyện trong bất cứ việc làm thiên đàng nào, lòng người ấy không hề được nâng lên bởi bất cứ tình cảm sống động và thiên đàng nào.
MỤC XXVIII. Về cách cư xử của cha mẹ và người lớn tuổi.
Mọi người trong gia đình đều phải phục vụ Đức Chúa Trời theo khả năng của mình, như vị trí của mình cho mình cơ hội hay lợi thế. Nhiều người, nếu là chủ và người đứng đầu một gia đình, (trong khi chỉ là một người dưới quyền) sẽ làm nhiều điều tốt hơn những điều đang được làm. Vì vậy những người có lợi thế về vị trí như thế, phải tôn vinh Đức Chúa Trời tương xứng: Và họ phải giống như những bánh xe trong đồng hồ, là những bánh xe chuyển động trước hết, và kéo tất cả những bánh xe còn lại quay theo mình: Họ phải là những người dẫn đầu trong cầu nguyện, trong đọc Kinh Thánh, trong suy gẫm, trong trò chuyện thánh khiết, trong khiêm nhường, trong sốt sắng, trong tiết độ, trong khuyên bảo, trong cách cư xử thiên đàng.
Cha mẹ phải cầu nguyện tha thiết với Đức Chúa Trời để chữa lành linh hồn của con cái mình. Họ cũng phải rất cẩn thận tẩy sạch sự hư không trong lòng và cách cư xử của mình; để dầu họ không thể ngăn được dòng chảy đang tuôn ra mà qua đó họ đã truyền tội lỗi cho con cái mình ngay từ đầu, họ vẫn có thể coi chừng đừng làm tăng thêm nó bằng gương xấu. Bằng một cách cư xử hư không và xấu xa, ngươi chẳng làm gì khác hơn là xác nhận, và thậm chí tưới tẩm những rễ tội lỗi mà chính ngươi đã trồng trong chúng. 1. Những gương xấu nguy hiểm nhất, là những gương xấu được thực hành bởi những người có quyền hành lớn nhất. Bây giờ đứa trẻ, nhất là khi còn nhỏ trong thời thơ ấu, khi tính tình của nó nhận hình dạng đầu tiên, nhìn cha mình như một vị vua (có thể nói như vậy,) nó sợ hãi và kính trọng cha hơn bất cứ vị vua nào; và như vậy, ánh mắt, lời nói, và nhất là gương mẫu của cha, là luật đối với nó, và nó không tìm một bảo chứng nào tốt hơn. Người ta đã nói rằng phải dành nhiều sự kính trọng cho trẻ con. Chúng ta nói (và điều đó là đúng) rằng con cái phải dành sự kính trọng lớn cho cha mẹ và người lớn tuổi: Và cũng đúng như vậy; cha mẹ và người lớn tuổi phải cư xử một cách kính trọng đối với trẻ con, vì gương mẫu của họ khuyến khích trẻ con bắt chước họ trong sự giống nhau về lời nói, hay cách cư xử. 2. Gương xấu nguy hiểm nhất, là gương xấu thường xuyên ở trước mắt nhất. Bây giờ đứa trẻ nhìn cha và mẹ hầu như mỗi ngày, khi họ thức dậy, nằm xuống, đi ra, đi vào, nói chuyện, ăn, uống, v.v., nó vẫn luôn ở cùng họ: Những lối sống của người khác nó chỉ thấy thỉnh thoảng, còn những lối sống này thì luôn luôn. Bây giờ khi sự hư không chưa bị đóng đinh, chưa bị kiềm chế bùng nổ trong mọi biến cố của đời sống họ, và con cái họ chứng kiến điều đó, thì chẳng phải chúng cũng sẽ theo điều đó hay sao? Đứa trẻ có lẽ nghe một người hàng xóm chửi thề một lần trong một tuần, hay một tháng, nhưng khi nó nghe cha mình mỗi ngày làm ô danh Đức Chúa Trời bằng cách ấy, thì điều này rất nguy hiểm. 3. Những gương xấu nguy hiểm nhất trong những người mà chúng ta đặc biệt yêu mến; vì tình yêu che lấp nhiều khuyết điểm, trong những người và những vật được yêu mến. Bây giờ đứa trẻ yêu ai nhiều bằng cha và mẹ, vì vậy những gương xấu của họ sẽ sớm ảnh hưởng đến chúng. Điều xấu xa nơi cha mẹ, dường như tốt lành đối với con cái chúng, vì tình yêu tự nhiên của chúng đối với cha mẹ. Vì vậy hỡi các bậc cha mẹ, các ngươi phải cẩn thận biết bao về cách cư xử của mình đối với con cái các ngươi. Các ngươi muốn con cái các ngươi yêu mến các ngươi, và chúng phải như vậy: Nhưng hãy coi chừng kẻo các ngươi biến tình yêu của chúng đối với các ngươi, thành dịp hủy diệt chúng. Thật là một bậc cha mẹ gian ác và trái tự nhiên, khi biết con mình sẽ yêu mến một thứ có thể đầu độc nó, mà cố ý đặt thứ ấy trên đường đi của con mình, để nó nuốt xuống: Cũng vậy, khi một bậc cha mẹ biết con cái mình yêu mến và ôm lấy mình, và những điều mình làm, những lối sống và hành động của mình; thật là một điều đáng buồn biết bao, nếu người ấy làm ô uế mình và các hành động của mình bằng tội lỗi và gian ác; và như vậy khiến con cái mình, bằng cách ôm lấy mình trong tình yêu, cũng nhận vào lòng và tình cảm của chúng, tội lỗi và gian ác của mình, mà qua đó người ấy và các hành động của người ấy bị đầu độc. 4. Những gương xấu của những người ấy nguy hiểm nhất, mà chúng ta lệ thuộc vào họ nhiều nhất. Bây giờ trên đất này, con cái lệ thuộc vào ai nhiều bằng cha mẹ? Chúng trông đợi thức ăn, thức uống, quần áo, sự bảo vệ, phần gia tài, từ họ, vì vậy những gương xấu của họ thậm chí là luật đối với chúng. Vì vậy cha mẹ phải bước đi không chỗ trách được trước mặt con cái mình, để tội lỗi của mình không trở thành những hòn đá vấp ngã, và những dịp sa ngã cho chúng. 5. Những gương xấu ấy nguy hiểm nhất, là những gương xấu của những người có sự gần gũi và giống nhau đặc biệt với chúng ta trong tính khí tự nhiên. Bây giờ tính khí tự nhiên của ai thường giống nhau hơn, tính khí của đứa trẻ với tính khí của cha và mẹ? Và khi họ, có tính khí giống như con cái, bước đi trước mặt chúng trong một cách cư xử hư không, thì điều này sẽ là một phương tiện nguy hiểm để lôi kéo chúng theo mình. Vì vậy hỡi những người là cha mẹ, hãy coi chừng, đừng để con cái các ngươi học nơi các ngươi mà nói dối, chửi thề, say sưa, gian lận, phạm ngày Sa-bát, nhạo báng lòng đạo đức, nói lời ô uế, độc ác, trả thù, tham lam thế gian, kiêu ngạo, phóng đãng, ngoan cố, lười biếng, khinh rẻ Lời của Đức Chúa Trời, bỏ bê sự thờ phượng Đức Chúa Trời, hay thực hiện sự thờ phượng một cách cẩu thả. Người ta ít nghĩ đến những tai hại mà cha và mẹ gây ra cho con cái mình về mặt này biết bao. Khi đứa trẻ đáng thương chưa biết tay phải với tay trái trong các vấn đề tôn giáo, cũng không biết điều gì thuộc về sự cứu rỗi và sự hư mất, mà thấy dấu chân của cha mình trên con đường tội lỗi và sự chết, thì nó sẽ chẳng sẵn sàng lấy bước chân của cha mình làm hướng đi hay sao? Ê-xê-chi-ên 20:18. Các bậc cha, bằng cách nêu gương xấu cho con cái mình, đã ban những luật lệ xấu cho con cái mình. Chúa phán: Các ngươi chớ bước đi trong các luật lệ của tổ phụ các ngươi. Ngài phán điều này với con cái. Các tổ phụ của chúng đã ban cho chúng những luật lệ, tức là họ đã nêu gương xấu của mình làm luật và quy tắc cho chúng. Chúa truyền cho chúng bước đi trong các luật pháp của Ngài, và giữ các luật lệ của Ngài, và đừng lấy những lối xấu xa và gương xấu của tổ phụ mình làm quy tắc cho mình.
Vì vậy hỡi các bậc cha mẹ, hãy rất cẩn thận về cách cư xử của các ngươi, ngay cả vì con cái các ngươi; vì hãy chắc chắn điều này, rằng nếu các ngươi hư mất trong tội lỗi của mình, và bằng gương mẫu của mình đưa con cái các ngươi đến cùng một nơi khổ hình, thì mỗi đứa trong chúng sẽ làm tăng thêm vô cùng sự khốn khổ và đau đớn của các ngươi. Mặt khác, trong lòng thương xót dịu dàng đối với chúng, và đối với chính linh hồn các ngươi, hãy gắng sức hết sức mình, bằng sự khuyên bảo, gương mẫu, và bằng mọi phương tiện tốt lành, để đặt con cái các ngươi trên con đường sự sống, hầu chúng có thể trở thành mão triều thiên cho các ngươi trong ngày sau rốt. Phước thay những bậc cha mẹ bước đi trước mặt con cái mình như vậy, và phước thay những đứa trẻ theo những bậc cha mẹ như vậy, như chúng theo Đấng Christ.
MỤC XXIX. Về cách cư xử của con cái, đầy tớ, và người dưới quyền.
Con cái, đầy tớ, và người dưới quyền, không được chậm bước, nếu chúng nhận thấy nhiều sự chậm trễ trong việc làm điều lành, nơi những người ở trên mình, nhưng chúng phải khơi dậy ân tứ ở trong mình, và gắng sức đi xa trước người khác trong các đường lối của Đức Chúa Trời, như chúng ở sau người khác về vị trí và phẩm giá: Vì mặc dù những người trên mình phải vượt qua chúng trong lòng sốt sắng và thánh khiết, chúng vẫn không có bảo chứng nào để chờ đợi họ, khi thấy họ chần chừ. A-háp lẽ ra phải cẩn thận hơn đầy tớ mình là Ô-ba-đia, trong việc cứu một trăm tiên tri khỏi cơn thịnh nộ của Giê-xa-bên: Thế nhưng dầu Ô-ba-đia thấy chủ mình thà chiều theo vợ mình, hơn là kính sợ Chúa, ông cũng không học cách đứng yên theo gương của chủ mình, mà giấu họ năm mươi người một hang, và nuôi họ bằng bánh và nước. Na-banh lẽ ra phải sẵn sàng hơn để cứu giúp những nhu cầu của Đa-vít, và khôn ngoan hơn trong việc cứu gia đình mình khỏi nguy hiểm, hơn vợ mình, là bình yếu đuối hơn: Nhưng khi A-bi-ga-in thấy chồng mình thiếu sót trong cả hai điều, bà không ngồi yên, và phó mặc mọi sự cho may rủi, mà bù đắp trong cả hai điều mà chồng bà đã thiếu sót. Lòng sốt sắng của một người dưới quyền phải đi kèm với sự khiêm nhường, và cách cư xử đoan trang; thế nhưng người ấy không được, dưới cái cớ khiêm nhường, khiêm tốn, hay giữ khoảng cách, mà bỏ bê bổn phận của mình. Ê-li-hu trẻ tuổi, dầu đầy dẫy vấn đề đến nỗi sắp vỡ ra, vẫn không chịu nói trước khi các bậc trưởng lão đã nói những gì họ có thể nói: Thế nhưng khi thấy các bậc cổ nhân im lặng, ông cho rằng sự im lặng không đúng lúc của họ là bảo chứng cho tuổi trẻ của mình nói những điều mà họ lẽ ra phải truyền đạt.
MỤC XXX. Mọi người mỗi ngày phải nắm lấy mọi cơ hội làm điều lành như thế nào.
Cơ hội nhiều khi là một phương tiện đặc biệt mà một người có ân tứ và địa vị có thể làm điều lành hơn người khác, và hơn chính mình vào những lúc khác. Đôi khi sự việc xảy ra rất thích hợp với một người, đến nỗi chúng thậm chí thúc đẩy người ấy làm một việc phục vụ nào đó hướng về vinh quang của Đức Chúa Trời, trong khi những người khác không có cơ hội giống như vậy. Trong những trường hợp như thế, quy tắc là điều được ban cho một người trong câu chuyện thánh; Hãy làm theo điều tay ngươi tìm được: Hãy làm theo dịp tiện phục vụ, hãy làm theo điều cơ hội mời gọi ngươi. Nhiều người được sự quan phòng của Chúa kêu gọi, khi Ngài ban cho họ cơ hội, để làm điều gì đó vì vinh quang của Ngài, mà những người khác không có dịp tiện giống như vậy. Và khi con người thất bại trong việc này, họ tỏ ra có phần bỏ bê, hay bất tuân đối với sự kêu gọi của Chúa; và vì vậy khi Đức Chúa Trời ban một cơ hội, chúng ta không được đứng đó chất vấn hay lẩm bẩm: Sao người này, hay người kia, không đi trước chúng ta? Sao người này không làm điều đó thay vì chúng ta? Như Môi-se trong sự yếu đuối của mình đã nói với Chúa: [Xin hãy sai người mà Chúa phải sai.] Nhưng mỗi người phải nghĩ như vầy với chính mình: Đây là công việc của tôi, Chúa đặt nó trên tôi, và tôi phải làm nó. Điều này xảy ra trong nhiều trường hợp, mà trong đó không thể trông đợi một sự hướng dẫn đầy đủ.
Như vậy, đôi khi một người có thể, nhờ cơ hội, được thúc đẩy làm một việc thương xót, để cứu giúp một người đang thiếu thốn, khi chúng ta gặp người ấy qua sự quan phòng của Đức Chúa Trời trong trường hợp cùng cực, và chúng ta có sẵn thứ gì đó để giúp người ấy. Đây là trường hợp của người Sa-ma-ri, là người trong hành trình của mình đã gặp người nghèo khổ không nơi nương tựa, bị cướp và bị thương, và vì dịp tiện đã được ban cho, ông đã thương xót cứu giúp người ấy. Bây giờ cơ hội này, rằng ông đi ngang qua người ấy trong tình trạng cùng cực ấy, và có sẵn thứ gì đó để giúp người ấy, vừa khiến ông có thể cứu giúp người ấy, vừa là một sự kêu gọi làm việc mà những người khác không có, là những người không đi qua con đường ấy.
Cũng vậy, khi những trường hợp của con người được bày tỏ cho chúng ta rõ ràng hơn cho người khác, bằng cách trò chuyện thân mật với họ, hay bằng một phương tiện nào khác, và do đó cũng có lời cầu xin đặc biệt gửi đến chúng ta. Như trường hợp của Đa-vít đã được bày tỏ đặc biệt cho Na-banh, bằng sự quen biết qua lại giữa ông và các đầy tớ của Na-banh trong đồng vắng, và lời cầu xin đặc biệt cũng đã được gửi đến ông bởi tất cả những người giàu có ở quanh đó; và vì vậy ông đã có một cơ hội và sự kêu gọi đặc biệt để cứu giúp Đa-vít, và bị buộc phải làm điều đó đặc biệt hơn một số người khác.
Cũng vậy, đôi khi một người sẽ có một cơ hội đặc biệt được ban cho, để khuyên bảo người khác về tội lỗi của mình; người ấy có thể gặp người ấy một mình, người ấy có lẽ có lợi thế nào đó đối với người ấy, và có thể khiến người ấy mang ơn mình bằng cách nào đó, và như vậy có dịp để đối xử với người ấy một cách thẳng thắn hơn. Như Môi-se, khi Pha-ra-ôn cần đến ông và lời cầu nguyện của ông, để cất đi những tai vạ giáng xuống ông dồn dập, đã dùng dịp ấy, và khuyên bảo ông về sự đối xử bất trung, và lòng cứng cỏi của ông.
Tôi đã đọc rằng khi một kẻ bắt bớ lớn những người Tin Lành tại Pháp, bị đánh bằng một bệnh tật rất nặng nề, và buộc phải dùng đến một thầy thuốc Tin Lành kính sợ Đức Chúa Trời, thì thầy thuốc ấy đã lấy đó làm cơ hội để nói riêng với ông về tội lớn, trong việc làm đổ máu các thánh đồ của Ngài, và rằng bệnh tật này là bàn tay báo trả của Đức Chúa Trời trên ông. Và khi Đấng Cứu Rỗi của chúng ta đã khiến người mù đặc biệt mang ơn Ngài vì sự chữa lành mù lòa của mình, Ngài đã lấy cơ hội để ban cho người ấy một lời khuyên đúng lúc: Đừng phạm tội nữa, kẻo điều tệ hại hơn xảy đến cho ngươi.
Như vậy, khi một người khác cần đến của bố thí của ngươi, lời khuyên của ngươi, sự giúp đỡ của ngươi bằng cách nào đó, và cơ hội được ban cho ngươi để đối xử thẳng thắn với người ấy về bất cứ tội lỗi đặc biệt nào mà ngươi thấy người ấy đang mắc phải; thì có lẽ ngươi thấy người ấy có tâm trạng tốt hơn thường lệ. Ngươi có thể nghĩ rằng Chúa đã chuẩn bị, và làm cho người ấy sẵn sàng trong tay ngươi, và đã ban cho ngươi một cơ hội để tác động trên người ấy, và ngươi phải nghĩ rằng mình bị buộc phải nắm lấy nó. Có nhiều trường hợp, và rất đa dạng thuộc loại này, mà một người thường sẽ gặp, và mỗi người phải cẩn thận quan sát và nắm lấy vì vinh quang của Đức Chúa Trời, và vì sự tiến bộ của chính mình trong các đường lối và công việc của Đức Chúa Trời.
Cuối cùng, mọi Cơ Đốc nhân thật sự được nên thánh, đều được trang bị bằng những phương tiện và ân điển thiên đàng, vượt xa những người đang ở trong trạng thái tự nhiên của mình. Người khôn ngoan nói rằng: Một con chó sống còn hơn một con sư tử chết. Cơ Đốc nhân hèn mọn nhất, có năng lực yếu nhất, và những tài năng tự nhiên bình thường, khi được nâng lên đến đời sống mới của ân điển, có khả năng làm việc phục vụ Đức Chúa Trời hơn người đã chết trong tội lỗi, dầu được phú cho những ân tứ tự nhiên cao hơn. Ruffinus, trong Lịch Sử Hội Thánh của mình, kể cho chúng ta một câu chuyện đáng nhớ rằng khi hoàng đế Constantine Đại Đế, đã khiến hàng giáo phẩm tụ họp lại để tranh luận về quan điểm của Arius, thì có nhiều triết gia, và nhà luận lý học đến dự hội nghị, là những người tinh thông trong chuyên môn của mình, và rất tự phụ về mình. Trong số đó có một người rất nổi tiếng về luận lý học, và mỗi ngày ông tranh luận với các giám mục, là những nhà luận lý học giỏi. Nhiều người rất uyên bác đến xem và nghe những cuộc tranh luận ấy, và triết gia ấy cũng không thể bị làm cho im lặng: Trái lại, ông khéo léo đến nỗi khi người ta tưởng ông bị bắt và tóm được nhất, thì như một con lươn trơn trượt, ông sẽ trượt khỏi tay họ. Nhưng để Đức Chúa Trời tỏ ra rằng vương quốc của Ngài không ở trong lời nói, mà ở trong quyền năng, thì trong số các giám mục, có một vị xưng đạo đứng bên cạnh, một người biết ít điều ngoài Chúa Giê-xu Christ, và Ngài bị đóng đinh, là người khi thấy triết gia ấy đắc thắng trên các giám mục, và khoe khoang về kỹ năng tranh luận và lý luận của mình, đã xin mọi người đứng quanh cho mình chỗ, để mình có thể nói chuyện với triết gia ấy. Các giám mục và phe của họ, là những người biết sự đơn sơ của người ấy, và sự thiếu khéo léo của người ấy trong loại việc ấy, đã sợ hãi và xấu hổ, e rằng sự đơn sơ thánh khiết của người ấy có lẽ sẽ bị phơi bày trước sự chế nhạo của những bạn đồng hành xảo quyệt ấy. Nhưng ông lão vẫn kiên trì với mục đích của mình, và bắt đầu như vầy: Hỡi triết gia, (ông nói) nhân danh Chúa Giê-xu Christ, hãy nghe những điều chân thật. Đức Chúa Trời đã dựng nên trời và đất, và ban cho con người một linh hồn; Đấng đã nắn nên con người từ bụi đất, là Một: Ngài đã bởi quyền năng của Lời Ngài dựng nên mọi vật cả hữu hình lẫn vô hình, và củng cố chúng bằng sự nên thánh của Thánh Linh Ngài. Lời và sự khôn ngoan này, mà chúng ta gọi là Con, thương xót những lầm lỗi của loài người, đã sinh ra bởi một trinh nữ, và bởi sự thương khó của sự chết Ngài, đã giải cứu chúng ta khỏi sự chết đời đời, và bởi sự sống lại của Ngài đã ban cho chúng ta sự sống đời đời, là Đấng chúng ta trông đợi sẽ làm quan án xét xử mọi việc chúng ta làm. Hỡi triết gia, ông nói, ông có tin điều này chăng? Ngay sau đó triết gia, như thể chưa từng học nghệ thuật phản bác, đã kinh ngạc về những lời đã được nói, đến nỗi im lặng trước mọi điều đã được trình bày, chỉ có điều này ông có thể trả lời: Rằng những điều ông lão đã nói dường như đối với chính ông quả thật như vậy, và rằng không có chân lý nào khác ngoài chân lý đã được truyền đạt bởi ông lão. Ngay sau đó ông lão đáp lại: Vậy thì, ông nói, nếu ông tin những điều này là thật, hãy đứng dậy, và theo tôi đến Hội Thánh, và nhận phép báp-têm của ông, là ấn chứng của đức tin này. Ngay sau đó triết gia quay sang các môn đồ của mình, hay những người có mặt, và đến để nghe, mà nói rằng: Hỡi các bậc uyên bác, hãy nghe tôi; trong khi vấn đề đang bàn được thực hiện bằng lời nói, tôi cũng đã đối lời bằng lời nói; và những điều đã được nói, tôi đã có thể bác bỏ bằng nghệ thuật nói năng: Nhưng bây giờ thay vì lời nói, quyền năng đã phát ra từ miệng của người đang nói, thì lời nói không thể chống lại quyền năng ấy, và con người cũng không thể chống lại Đức Chúa Trời: Vì vậy, nếu bất cứ ai trong các ngươi ở đây, có thể tin những điều đã được nói, như tôi tin chúng, hãy tin nơi Đấng Christ, và theo ông lão này, là người mà Đức Chúa Trời đã phán qua như vậy: Và như vậy cuối cùng triết gia trở thành một Cơ Đốc nhân, đã vui mừng vì mình đã bị đánh bại như vậy.
Bây giờ hỡi tất cả các ngươi là những người đã được làm cho sống lại cho Đức Chúa Trời, hãy suy xét Chúa đòi hỏi điều gì nơi tay các ngươi; có đủ cho các ngươi chăng khi giữ nhịp bước trong các đường lối của Đức Chúa Trời, với những người đang ngủ, mà vẫn chết trong tội lỗi? Như thể một người không nên thức dậy khỏi giường mình, cũng không bắt tay vào công việc của mình, cho đến khi thấy những xác chết trong nghĩa trang trỗi dậy khỏi mồ mả, và đi ra ngoài. Chính các ngươi là những người có phương tiện để phục vụ Chúa: Chính các ngươi là những người có mắt đã mở ra, để thấy những đường lối và công việc mà Ngài đã định sẵn, để các ngươi bước đi trong đó: Chính các ngươi là những người có đức tin để nương cậy nơi Ngài, nhờ đó nhận được sự khích lệ từ Ngài trong các việc phục vụ Ngài, khi nắm lấy mão triều thiên vinh quang. Chính các ngươi là những người có tinh thần cầu nguyện; chính các ngươi là những người đã thả neo trong bức màn; chính các ngươi là những người có thể thấy một lối đi mở ra cho những lời cầu nguyện và việc phục vụ của các ngươi đến ngai ân điển: Chính các ngươi là những người đã cảm nhận lửa của Đức Chúa Trời giáng xuống lòng mình, nhờ đó các ngươi có thể dâng lên một của lễ đẹp lòng Đức Chúa Trời, như Ê-li, trong khi những người xác thịt, như các thầy tế lễ của Ba-anh, có thể đánh đập, cắt xẻ, và ép buộc mình (như nhiều người theo Giáo Hoàng làm) vượt hơn người khác trong những sự phô trương bên ngoài và những sự mê tín không cần thiết, mà vẫn không có một tia lửa nào từ trên cao, để đốt cháy các của lễ của mình. Không phải một thân thể tội lỗi sẽ làm một của lễ đẹp lòng Đức Chúa Trời, mà là một thân thể và linh hồn đã được rửa sạch bởi huyết của Đấng Christ.
Vì vậy hỡi các ngươi là những người mà Đức Chúa Trời đã ban cho như vậy, các ngươi phải dâng chính mình lên cho Ngài; như Đấng Cứu Rỗi của chúng ta phán với các môn đồ Ngài: Các ngươi được ban cho biết những sự mầu nhiệm của nước thiên đàng, nhưng những người kia thì không được ban cho. Vậy tôi nói rằng: Các ngươi được ban cho cầu nguyện, các ngươi được ban cho đọc Kinh Thánh, và nghe Lời của Đức Chúa Trời; các ngươi được ban cho suy gẫm Lời; các ngươi được ban cho thấy và hiểu đúng những sự thiên đàng: Các ngươi đã nếm tình yêu và lòng thương xót, và vì vậy các ngươi được ban cho tỏ ra tình yêu và lòng thương xót. Hãy nghĩ đến các ta-lâng của các ngươi, và những điều các ngươi đã nhận lãnh mà Đức Chúa Trời đã ban cho nhiều, hãy xem những gì các ngươi đã nhận lãnh, hãy nhớ đến bản kê khai của mình, hãy tôn trọng vinh quang của Ngài, là Đấng mà tình yêu trong suốt cõi đời đời đã dịu dàng đối với linh hồn các ngươi hơn nhiều ngàn người khác.
MỤC XXXI. Về việc tận dụng mọi phương tiện, ân tứ và khả năng, bên trong và bên ngoài, đã ban cho chúng ta.
Mọi người hãy gắng sức tận dụng mọi ân tứ, phương tiện và khả năng bên trong đã ban cho mình.
1. Ai có sự hiểu biết rộng lớn hơn và một cái đầu thấu đáo hơn người khác, thì Đức Chúa Trời đòi hỏi nơi người ấy càng nhiều hơn; trí óc của người ấy không nên bận rộn ấp ủ những mưu mô xảo quyệt và độc hại chống lại Đức Chúa Trời và công việc của Ngài, chống lại Hội Thánh của Đức Chúa Trời, hay chống lại người lân cận mình. Đức Chúa Trời đã không cho phép chính trị gia đại tài A-hi-tô-phe kia dùng trí khôn Ngài đã ban cho mình để bày mưu, cũng không cho cái lưỡi như lời sấm của ông ta thốt ra mưu kế độc hại chống lại Đấng được xức dầu của Ngài, một người theo lòng Đức Chúa Trời, cũng không dạy con giết cha. Đây là tột đỉnh sự gian ác của Sa-tan, rằng trong khi Chúa đã dựng nên hắn là một thiên sứ sáng láng vinh hiển, và ban cho hắn sự hiểu biết và tri thức đáng ngưỡng mộ, thì trái lại hắn lạm dụng điều ấy một cách gian ác nhất để làm ô danh Đức Chúa Trời là Đấng Tạo Hóa mình, để chống lại vinh quang Ngài, để gài bẫy các đầy tớ Ngài, và làm suy yếu vương quốc Ngài.
Có những người có đầu óc xuất chúng và sự lĩnh hội lớn lao, nhưng họ chỉ chất đầy chúng bằng đất, thế gian chiếm hữu họ hoàn toàn; họ hoàn toàn bận rộn bày mưu kiếm lợi, hay vơ vét và nắm giữ thế gian nhiều hơn mức họ có thể cai quản cho tốt khi đã có được; dường như Đức Chúa Trời đã ban cho họ nhiều trí khôn hơn người khác, chỉ để họ trở thành những kẻ tôi đòi và nô lệ cho Ma-môn lớn hơn người khác. Lại có những người lạm dụng trí khôn mình trong những trò đùa rỗng tuếch và chế nhạo người khác, trong những vần thơ phóng túng và dâm đãng. Một bài thơ dí dỏm của một Licentius kia, một thanh niên quý tộc, lọt vào tay Thánh Augustine (người mà có một thời ông ta từng là học trò), vị giáo phụ ấy nhận thấy ông ta đã lạm dụng trí khôn mình trong đó một cách gian ác, bèn viết cho ông ta như sau: Ta đã đọc bài thơ này của ngươi, và ta không biết dùng câu thơ nào để than khóc cho nó, vì ta thấy một trí khôn sắc bén trong từng dòng, nhưng là thứ trí khôn mà ta không thể dâng cho Đức Chúa Trời. Rồi ông khuyên ông ta: Da te Domino meo, v.v. Hãy phó mình cho Chúa của ta, Đấng đã ban cho ngươi trí khôn tuyệt vời này. Nếu ngươi tìm được một chiếc chén bằng vàng, ngươi há chẳng dâng nó cho một việc công ích sao? Đức Chúa Trời đã ban cho ngươi một trí khôn bằng vàng, sự hiểu biết của ngươi là một chiếc chén bằng vàng, mà ngươi lại để cho các dục vọng mình uống ra từ đó sao? Hay chính ngươi sẽ uống đến chỗ thuộc về ma quỷ trong đó? Ngươi hãy biết rằng Sa-tan tìm cách biến trí khôn ngươi thành đồ trang sức cho nó, và các tài năng của ngươi thành uy tín cho triều đình và phe cánh của nó. Những trí khôn tốt nhất thì thích hợp nhất cho những công việc tốt nhất và cao nhất: Thật đáng tiếc khi những người có sự hiểu biết xuất chúng lại bị đặt vào việc đào bới trong các mỏ của những công việc thấp hèn. Họ nên dùng chúng để tra cứu Kinh Thánh, và thu thập tri thức từ Lời Đức Chúa Trời, Đấng không đòi hỏi loài thọ tạo vô lý phải biết ý muốn Ngài trong Lời Ngài, mà đòi hỏi nơi con người, Đấng mà Ngài đã ban cho một tâm linh xuất chúng hơn. Nhưng điều đáng than thở là những người vốn có sự hiểu biết xuất chúng, trí khôn lanh lợi và sự phán đoán vững chắc, lại rất mù lòa và nông cạn trong sự hiểu biết Lời Đức Chúa Trời. Những người này sẽ đứng trước Chúa như thế nào trong ngày sau rốt, khi Ngài phán với họ rằng: Ta đã ban cho ngươi sự hiểu biết lớn lao, nhưng ngươi biết mọi sự khác hơn là biết Ta, Đấng mà ngươi đáng lẽ phải gắng sức biết trên hết mọi sự. Ngươi đã bận rộn trí khôn mình vào việc gì? Ngươi há không nghĩ Ta đáng cho ngươi biết và quen biết sao? Ngươi biết cách thịnh vượng và kiếm của cải, biết cách làm vui lòng và được lòng người ta; nhưng lại không quan tâm biết cách làm vui lòng Ta, tìm ra con đường Ta đã định cho ngươi bước đi: Ngươi biết cách nói với người ta, nhưng lại không quan tâm cách kêu cầu danh Ta. Bấy giờ ngươi sẽ kêu lên: Ôi! Ước gì ta đã có sự hiểu biết cứu rỗi về Đức Chúa Trời và ý muốn Ngài, dù tất cả những ai biết Ta đều đã nhạo báng ta là kẻ dại, và khinh bỉ ta vì thiếu khôn ngoan thế gian! Ôi ước gì ta đã biết Chúa Giê-xu Christ, và Ngài chịu đóng đinh, dù ta chẳng biết gì khác! Ôi ước gì ta đã biết Kinh Thánh một cách thấu đáo và thuộc linh, là điều đã khiến ta khôn ngoan để được cứu rỗi, dù ta chẳng phân biệt được tay phải với tay trái mình! Khốn thay cho ta, vì ta đã bận rộn đầu óc mình với những chuyện vặt vãnh, mà không quan tâm biết con đường sự sống và bình an đời đời! Than ôi! Mọi trí khôn, mưu mẹo, chính sách của ta nay đều thất bại; chúng chẳng giúp ta được một lời bào chữa nào, để tránh khỏi cơn thịnh nộ và sự công bình của Đức Chúa Trời, chúng chẳng ích gì cho ta nữa, nay khi ta phải ra trước mặt Quan Án của mình. Vậy các ngươi hãy gắng sức đạt được sự hiểu biết như thế, bằng cách này hay cách khác, có thể giúp các ngươi tiến bộ trong sự tin kính; và cũng hãy dùng sự hiểu biết của các ngươi, để lo liệu mọi việc hết sức có thể nhằm thúc đẩy vinh quang Đức Chúa Trời: Vì, như Chúa bằng sự khôn ngoan vô hạn của Ngài đánh bại và làm cho ra hư không những mưu mô xảo quyệt độc ác của Sa-tan; thì Ngài cũng muốn con cái Ngài (những người mà Ngài đã ban cho sự hiểu biết tốt hơn và sự khôn ngoan hơn người khác) dùng trí khôn mình chống lại sự xảo quyệt của kẻ ác, và dùng kỹ năng tốt nhất của mình để nâng đỡ tôn giáo, và lật đổ các đồn lũy của Sa-tan. Như vậy, Hu-sai trong số tất cả những người theo Đa-vít, đã được chọn ra để đối đầu với A-hi-tô-phe, và làm phương tiện đánh bại mưu kế xảo quyệt của ông ta, biến nó thành sự dại dột.
Còn đối với những người không có sự hiểu biết tự nhiên tốt như những người kia, thì theo mức độ của mình họ vẫn phải dùng tài năng của mình, vì tài năng ấy họ phải chịu trách nhiệm trước Chúa: Ngay cả những khả năng tự nhiên yếu kém cũng có thể được ân điển hoàn thiện và cải thiện một cách tuyệt vời, và được nâng lên một mức cao hơn mức có thể mong đợi; vì vậy không ai được thôi rèn luyện các ân tứ của mình, dù họ không thể sánh với một số người xuất chúng hơn.
II. Thứ hai, về trí nhớ, có những người có ân tứ lớn về phương diện này: Họ có thể nhớ các sự việc đến nỗi khiến người khác phải ngưỡng mộ, những người không thể sánh với họ về phương diện này. Những người này phải tôn vinh Đức Chúa Trời theo khả năng ấy. Bổn phận của các ngươi, hỡi các Cơ Đốc nhân, là tích trữ kho tàng những điều thuộc trời, mà các ngươi có thể đọc và nghe; và giúp ích cho người khác, là những người có trí nhớ không vững chắc và trung thực bằng; nhưng đừng khinh bỉ những người được ban ít hơn về phương diện này. Thật đáng than thở khi xét xem có bao nhiêu ân tứ đáng kể thuộc loại này bị lạm dụng hay bỏ bê. Nếu một người có thể nhìn vào trí nhớ của một số người vốn mạnh mẽ và vững chắc tự nhiên, như thứ sẽ giữ được nước, thì người ấy sẽ thấy gì ở đó ngoài những bài hát vè, những bài ca phóng túng, sách kịch, truyện lãng mạn, tin tức và câu chuyện tầm phào, những mối hận cũ, những điều sai trái và tổn thương đã nhiều năm, hay những điều tương tự như thế? Phải, nhiều người biến trí nhớ mình thành một phòng kế toán thuần túy, nó như một cuốn sổ cửa hàng đầy những khoản tính toán: Nhưng nó trống rỗng về những điều thuộc trời; nó đã để tuột mất những điều người ấy đã nghe về phương diện ấy.
Hỡi người, Chúa đã không ban cho ngươi trí nhớ của ngươi vì những mục đích như thế, mà là để ngươi nhớ đến Đấng Tạo Hóa mình, nhớ giữ thánh ngày Sa-bát, nhớ đến sự cuối cùng của ngươi; và nhớ rằng vì những việc làm ngươi làm trong đời này, Đức Chúa Trời sẽ đem ngươi đến sự phán xét.
Chúng ta hãy đến với một số người, và hỏi họ về những điểm đức tin và tôn giáo, mà họ đã nghe nhiều lần, thì họ chẳng nhớ gì về điều ấy; sự việc đã rời khỏi họ, như Nê-bu-cát-nết-sa đã nói về giấc chiêm bao của mình; và lời bào chữa của họ là: Họ không phải là người có học thức sách vở: Nhưng hãy hỏi họ về một số việc thế gian, mà có lẽ họ chưa từng nghe hay thấy quá một lần, thì họ sẽ trả lời các ngươi ngay; lý do là, những việc ấy hợp với họ, lòng họ hướng về chúng; những việc ấy ăn khớp với họ, còn những việc kia thì không; vì vậy những việc này bám chặt và ở lại với họ, trong khi những điều của Đức Chúa Trời trượt khỏi trí nhớ họ. Đổ nước trong vào một bình chỉ có một vết nứt nhỏ, thì nước sẽ sớm rò ra; trong khi thứ nước đục và bùn lầy thì không dễ rò rỉ như vậy. Lời Đức Chúa Trời (được ví như nước hằng sống trong Kinh Thánh) sớm bị mất đi và quên lãng, vì nó tinh sạch và thánh khiết; trong khi những thứ bùn lầy kia, mà chúng ta nên tẩy sạch khỏi trí nhớ mình hơn là giữ chúng ở đó, lại dễ ở lại trong chúng ta.
Nhưng các ngươi hãy biết rằng Chúa, Đấng dò xét tấm lòng, và mọi góc khuất của nó, sẽ thấy những gì trong trí nhớ và tình cảm của các ngươi. Đức Chúa Trời không bất công đến nỗi quên công việc yêu thương của các ngươi, như sứ đồ đã nói; thì Đức Chúa Trời cũng không bất công đến nỗi quên sự quên lãng của các ngươi đối với Ngài và chân lý Ngài, khi Ngài đã ban cho các ngươi những trí nhớ tuyệt vời, và những trí nhớ có thể rất hữu ích trong công việc của Ngài. Lạy Chúa, xin nhớ đến tôi (như tên trộm ăn năn đã thưa với Đấng Cứu Rỗi chúng ta) khi Ngài đến trong vương quốc Ngài. Như các ngươi mong muốn Đức Chúa Trời nhớ đến các ngươi để làm điều tốt trong ngày sau rốt; thì các ngươi cũng hãy nhớ đến Ngài bây giờ và Lời Ngài, bằng không các ngươi kêu cầu sự thương xót, hay sự nhớ đến, trong ngày sau rốt sẽ hoàn toàn vô ích. Nhiều người hiện nay cố ý và giả vờ quên lãng, và thật công bình khi Đức Chúa Trời phạt họ trong đời này, bằng sự ngu đần và mê muội cuối cùng, là những người để thỏa mãn các dục vọng xấu xa của mình, đã quăng Lời Ngài ra sau lưng mình, và sẵn lòng để ma quỷ cướp nó khỏi họ. Các ngươi hãy liệu lấy kịp thời, và hãy coi chừng đừng chọc giận Đức Chúa Trời bằng sự bất cẩn cố ý, để Ngài giáng trên các ngươi sự mê muội đáng sợ. Hãy coi chừng những tội lỗi làm say mê trí óc và trí nhớ, nhất là sự say rượu, sự ô uế, v.v. Có biết bao thân thể khỏe mạnh, trí óc năng động, trí khôn sắc bén, trí nhớ thịnh vượng, đã bị những thứ ấy lật đổ!
Nhưng đối với những người hay quên vì tai nạn bất ngờ, hay vì sự yếu đuối tự nhiên, ta thà nói điều gì để an ủi họ, hơn là khiển trách họ. Chắc chắn nhiều con cái yêu dấu của Đức Chúa Trời phải chịu khiếm khuyết này, và hằng ngày than thở về sự hay quên của mình, và trí nhớ mình yếu kém biết bao trong việc giữ lại bất cứ điều tốt nào họ nghe được. — Nhưng giả sử đúng như vậy; song có lẽ ngươi hiểu nhiều hơn mức ngươi có thể diễn đạt; điều này phải chịu đựng được. Có lẽ ngươi nhớ được nội dung, dù ngươi không thể nhớ được lời lẽ của một bài giảng, điều này cũng bù đắp phần nào: Có lẽ ngươi không nhớ nó để nhắc lại, song ngươi nhớ nó để thực hành; điều này là tốt nhất. Tully khen hai nhà hùng biện xuất sắc, vì trí nhớ xuất sắc của họ, là Lucullus và Hortensius; nhưng ông khen Lucullus hơn, vì ông nhớ nội dung, còn người kia chỉ nhớ lời lẽ. Nếu ngươi có thể nhớ nội dung của một bài giảng, dù ngươi không thể nhớ lời lẽ của nó: Hay nếu ngươi có thể nhớ để thực hành nó, dù ngươi không thể nhớ nó, thì ngươi càng ít có lý do để than thở. Nhưng nếu khiếm khuyết của ngươi lớn như ngươi than thở, thì có thể an ủi ngươi đôi chút rằng, ngươi có lòng than thở về nó: Việc than thở về một gánh nặng cũng làm nhẹ gánh ấy phần nào. Có biết bao ngàn người trên thế gian, tội lỗi đè nặng trên họ, song lại chẳng phải là điều phiền muộn đối với họ: Ngươi hãy luôn nhớ rằng, đó là dấu hiệu tốt, khi cảm nhận được, hoặc gánh nặng của tội lỗi, hoặc sự thiếu ân điển. Có bốn điều mà trí nhớ của các ngươi nên hằng ngày rèn luyện; tội lỗi của các ngươi, để các ngươi hằng ngày xưng ra và than khóc chúng; sự chết, để các ngươi chuẩn bị cho nó; sự công bình của Đức Chúa Trời, để các ngươi kính sợ; và lòng thương xót của Ngài, để các ngươi không tuyệt vọng.
III. Một ân tứ khác của tâm trí là lòng can đảm, mà trong đó có những người vượt trội người khác một cách tự nhiên. Vậy những người này bị ràng buộc phải dùng điều ấy cho vinh quang Đức Chúa Trời. Nếu ngươi có một tâm linh cương quyết, Chúa đòi hỏi ngươi phải tỏ nó ra về phía Ngài, chứ không chống lại Ngài và đường lối Ngài. Khi một vị vua có một người lính, hay một vị tướng, đã được thử nghiệm và chứng tỏ là dũng cảm và can đảm, vua trông cậy nơi người ấy hơn, trông đợi nơi người ấy những thành tích đáng kể hơn, so với những người khác không có tâm linh và lòng can đảm như người ấy có. Cũng vậy, khi Chúa đã ban cho một số người nhiều lòng can đảm và sự cương quyết hơn người khác, Ngài đòi hỏi họ phải dũng cảm vì chân lý Ngài, chứ không giấu đầu, và nhượng bộ trước sự ô danh Ngài. Thật lạ khi thấy những người cương quyết biết bao trong những cuộc tranh cãi của chính mình (đúng hay sai) mà lại sợ hãi gần như mọi bụi cây, khi danh dự Đức Chúa Trời có liên quan, và không có tâm linh để bênh vực Đức Chúa Trời, hay xuất hiện vì Phúc Âm và vinh quang Ngài.
Khi Gainas, tổng chỉ huy quân đội của Hoàng đế Arcadius, vốn là một kẻ dị giáo Arian, muốn một trong những nhà thờ chính ở Constantinople được giao cho ông ta để thực hành tôn giáo phạm thượng của mình, hoàng đế thiếu can đảm để từ chối ông ta (dường như ông ta quá mạnh đối với hoàng đế, như các con trai của Xê-ru-gia đã quá mạnh đối với Đa-vít), thì Chrysostom, lúc ấy là giám mục của nơi đó, đã nhận trách nhiệm trả lời ông ta trước mặt hoàng đế, và ông đã làm điều đó với lòng sốt sắng và can đảm đáng ngưỡng mộ. Và khi nghe ông ta đưa ra yêu cầu, và viện công trạng, và kể ông ta đã làm những việc lớn lao gì cho vua mình, vị giám mục đã nói thẳng với ông ta rằng, phần thưởng của hoàng đế đã lớn hơn công trạng của ông ta rất nhiều; và rằng công việc của ông ta đối với hoàng đế còn kém xa những của cải và chức tước ông ta đã nhận; và nói thêm với ông ta rằng, trong khi ông còn sống, và còn giữ chức giám mục ấy, thì ông ta sẽ chẳng được nhà thờ chính, cũng chẳng được bất cứ nhà thờ nào khác trong thành ấy, để phạm thượng Chúa và Thầy mình là Chúa Giê-xu Christ, và chối bỏ thần tính đời đời của Ngài đồng bản thể với Cha.
Lòng can đảm nơi một Cơ Đốc nhân, bắt nguồn và bay cao từ đức tin. Hãy xem Ghi-đê-ôn, Ba-rác, Sam-sôn, Giép-thê, Sa-mu-ên, Đa-vít. Hê-bơ-rơ 11:33,34. Là những người bởi đức tin đã thắng các vương quốc, — bịt miệng sư tử, — từ sự yếu đuối mà trở nên mạnh mẽ, trở nên dũng cảm trong chiến trận, đánh đuổi các đạo quân của dân ngoại. Nhiều đức tin, thì nhiều lòng can đảm; và những người ít đức tin thì luôn bắt tay với kẻ nhút nhát. Can đảm là một ân điển tốt đẹp, mà Đức Chúa Trời rất vui thích, và còn ai xứng đáng với nó hơn một tín đồ, là người có nhiều lý do hơn và nền tảng tốt hơn để dũng cảm, so với tâm linh lớn nhất trên thế gian mà thiếu đức tin. Những tên do thám giả dối và những người Y-sơ-ra-ên nhát gan kia, khi thấy hay nghe tin về những người khổng lồ ở Ca-na-an (bất chấp lời hứa và sự hiện diện của Đức Chúa Trời) đã coi mình chẳng qua chỉ là châu chấu so với người A-nak, Dân Số Ký 13:33. Và cả hội chúng đều khóc la, dường như Đức Chúa Trời và Môi-se đã phản bội họ: Trong khi Giô-suê và Ca-lép, Dân Số Ký 14:9, coi những người khổng lồ chẳng qua chỉ như bánh cho một bữa sáng của dân Đức Chúa Trời. Thật lớn lao biết bao sự khác biệt giữa đức tin và sự vô tín, trong những trường hợp khó khăn.
IV. Sự nhanh nhẹn và linh hoạt cũng là một ân tứ khác của tâm trí, mà trong đó có nhiều sự khác biệt giữa người này với người khác. Có những người vốn có tính khí linh hoạt, năng động tự nhiên, trong khi những người khác chậm chạp hơn theo bản tính, nặng nề hơn, và không sẵn sàng và kịp thời cho bất cứ việc gì họ làm. Bây giờ nếu Đức Chúa Trời đã ban cho ngươi sự nhanh nhẹn này của tâm linh, ngươi phải dùng nó cho vinh quang Ngài. Như Giăng nhanh nhẹn hơn Phi-e-rơ, nên ông đã dùng sự nhanh nhẹn của thân thể này, và đến mộ của Đấng Cứu Rỗi chúng ta sớm hơn Phi-e-rơ. Vậy nếu ngươi có một tâm linh nhanh nhẹn và năng động hơn, ngươi phải dùng nó để chạy vượt người khác trong các đường lối điều răn của Đức Chúa Trời. Nếu một người chủ có một đầy tớ mà ông biết là nhanh nhẹn, và có thể đi lại tốt, ông trông đợi người ấy phải vội vàng hơn khi ông sai đi làm việc, so với một người què hay đau yếu. Vậy nếu ngươi có tính khí nhanh nhẹn và linh hoạt, Chúa đòi hỏi ngươi mỗi ngày phải tỏ điều đó ra trong công việc của Ngài, và phải tiến lên và sốt sắng hơn những người có tâm linh chậm chạp hơn.
Nhưng chúng ta thấy nhiều người khoe khoang về sự nhanh nhẹn của trí khôn và tâm linh mình, và khinh bỉ sự chậm chạp của người khác, thì chính họ lại chậm chạp, phải, hoàn toàn chết lặng trong công việc Đức Chúa Trời: Nhiều người đi lại nhanh nhẹn nhất về lợi lộc và thú vui của mình, những người đầy sinh lực (như họ nói) hãy đem họ đến công việc Đức Chúa Trời, và đặt họ vào bất cứ việc gì hướng đến vinh quang Đức Chúa Trời, đặt họ vào một đường lối thánh khiết, thì họ chậm chạp biết bao? Họ dường như không có sự sống trong mình, các công việc của Đức Chúa Trời làm cho tâm linh họ chết lặng. Sự nhanh nhẹn tự nhiên có ích lợi tốt, khi nó được nêm bằng ân điển làm cho sống lại của Đức Thánh Linh, và tâm linh của con người trở nên sốt sắng phục vụ Đức Chúa Trời, khi tấm lòng linh hoạt, và đầy cảm xúc trong sự cầu nguyện, suy gẫm, đọc, nghe, v.v. bằng không nó sẽ là phương tiện làm tăng thêm sự đoán phạt của người ấy, nếu vốn nhanh nhẹn và năng động tự nhiên, mà vẫn cứ chậm chạp và chết lặng về mặt thuộc linh: Nhưng ở đâu sự năng động của tâm linh được bày tỏ trong công việc Đức Chúa Trời, thì người ấy sẽ không để lửa tắt, mà thổi bùng than lên; điều ấy khiến một người mặc lòng sốt sắng như áo choàng, và không chỉ mặc đồng phục này của Đấng Christ, và đi làm việc Ngài giao, mà còn bước nhanh hơn; và không chỉ làm công việc Ngài, mà còn làm với hết sức mình.
Về việc tận dụng các ân tứ, phương tiện bên ngoài, v.v.
Không chỉ về các khả năng bên trong, mà còn về các ân tứ bên ngoài của thân thể hay tài sản, con người cũng phải phục vụ Chúa.
1. Trước hết, sức khỏe là một phước lớn, và là một phương tiện đặc biệt giúp các ngươi có thể phục vụ Đức Chúa Trời, và tùy theo Chúa đã ban sức khỏe cho các ngươi thể nào, thì Ngài cũng đòi hỏi sức khỏe phải dâng lên cho công việc Ngài thể ấy. Các ngươi hãy chắc chắn rằng, các ngươi càng có nhiều sức khỏe, thì các ngươi càng phải làm nhiều việc cho Đức Chúa Trời; và Đức Chúa Trời đòi hỏi nơi các ngươi là những người khỏe mạnh nhiều hơn nơi những người đau yếu và bệnh tật. Khi một người chủ biết đầy tớ mình khỏe mạnh, ông không để cho nó nằm lâu trên giường vào buổi sáng, mà gọi nó dậy làm việc, trong khi người đau yếu, thì ngồi, hay nằm yên, mà không bị quở trách, dù chủ nhìn thấy nó.
Hỡi những người khỏe mạnh, hãy khôn ngoan và cẩn thận giữ gìn sức khỏe của mình; đừng vứt bỏ sức khỏe của mình cho các dục vọng mình, đừng để mình phải chịu những cơn đau kéo dài và những bệnh tật hao mòn, chỉ để thỏa mãn một thèm muốn nhục dục phóng túng. Sức khỏe của toàn thân đáng giá hơn hàng ngàn những thú vui chóng qua ấy.
Thế mà có biết bao người chạy đến tận miệng mồ, và vào giữa đám đông dày đặc nhất của những bệnh tật hủy diệt, chỉ để hưởng lấy những thú vui nghèo nàn và chóng tàn như thế? Là những người để làm vui lòng xác thịt mình trong vài khoảnh khắc bằng sự ăn uống quá độ và say rượu, bằng sự dâm dục và phóng túng trong phòng the, mà đem lại nhiều ngày, phải, nhiều tháng và nhiều năm, đau đớn và tra tấn cho xác thịt mình, và rút ngắn số ngày của mình, so với số ngày họ có lẽ đã có được theo lẽ tự nhiên.
Có nhiều người khác biến sức khỏe của mình thành một đặc quyền để bỏ bê công việc Đức Chúa Trời, nghĩ rằng việc thực hiện công việc Đức Chúa Trời một cách trọn vẹn chẳng bao giờ đúng mùa, cho đến khi họ nằm trên giường bệnh, và thấy sự chết đã gần kề. Tất cả những người như thế, không trừ một ai, là những người trì hoãn sự ăn năn nghiêm túc và chân thật của mình, cho đến lúc đau ốm. Sức khỏe là một trong những khả năng bên ngoài tốt nhất cho công việc Đức Chúa Trời, nay khi điều này được dùng cho công việc của tội lỗi, thì đó chẳng phải là không có nhiều sự cướp đoạt chống lại Đức Chúa Trời. Chỉ dâng cho Đức Chúa Trời những công việc trên giường bệnh của mình, khi Ngài đòi hỏi những việc làm tốt nhất của sức khỏe mình, thì cũng như Áp-ra-ham dâng con chiên tệ nhất trong bầy mình, khi Đức Chúa Trời kêu gọi dâng con yêu dấu của ông là Y-sác.
Các ngươi không có sự bảo đảm nào, nếu các ngươi bỏ bê Đức Chúa Trời trong lúc khỏe mạnh, rằng Ngài sẽ chấp nhận những sự sùng kính ốm yếu của các ngươi. Nhưng mặt khác, nếu trong khi các ngươi có sức khỏe, các ngươi dâng điều đó cho Đức Chúa Trời, thì khi bệnh tật đến, các ngươi có thể chắc chắn rằng Chúa sẽ chấp nhận những nỗ lực yếu đuối, vì chân thành, của các ngươi. Bấy giờ Đức Chúa Trời sẽ phán rằng, người này đã phục vụ Ta trong lúc khỏe mạnh nhất, khi chẳng có dấu hiệu rõ ràng nào của sự chết ở gần; người ấy đã nhớ đến Ta là Đấng Tạo Hóa mình trước khi những ngày xấu đến, vì vậy nay Ta nhận người ấy làm của riêng Ta, và Ta sẽ dọn giường cho người ấy trong lúc bệnh tật; Ta sẽ nâng đỡ và thêm sức cho người ấy, Ta sẽ chăm sóc người ấy nay trong lúc bệnh tật, cũng như Ta đã chấp nhận người ấy trước kia trong lúc khỏe mạnh.
Những người đau ốm cũng phải nghĩ đến công việc Đức Chúa Trời khi sức khỏe đã mất. Việc thiếu sức khỏe, và sinh lực của tâm linh, hẳn là một bất lợi lớn, bất cứ nơi nào nó xảy đến; song ở đâu có ân điển, và ân điển cai trị, thì tấm lòng được nâng lên cùng Đức Chúa Trời, linh hồn khao khát Ngài, và những sự yếu đuối của thân thể là sự giúp đỡ cho sự chết đi đối với tội lỗi, cho sự nhẫn nại, cho việc coi thường những điều thế gian, và là sự thúc giục mong mỏi sự cứu rỗi của Ngài, như Gia-cốp già đã làm trên giường chết của mình. Đa-vít đã đạt đến tâm trạng và mức độ tốt nhất của sức khỏe thuộc linh, khi ông bị bệnh tật thân thể đè nặng nhất.
2. Cùng với sức khỏe, chúng ta có thể thêm sức mạnh thân thể, là sự giúp đỡ lớn cho những sự tấn công thuộc linh, vốn tác động nhiều hơn trên sự yếu đuối, tuổi tác, v.v. so với trên những người khác, mà trong họ bản tính đã được thánh hóa, có thể đem lại nhiều sự giúp đỡ hơn cho con người bên trong bị tấn công bởi sự ngang ngạnh, sự nhút nhát, hay những điều tương tự; như một người đã nhận xét rất đúng. Những người trẻ có sức mạnh hơn những người khác đã kiệt sức vì tuổi tác; và nếu họ có Lời Đức Chúa Trời ở trong mình, thì họ thật sự mạnh mẽ để thắng kẻ ác. Nhiều người nhờ sức mạnh thân thể có thể dành thêm thời gian từ giấc ngủ của mình để dùng vào các bổn phận tôn giáo, mà những người có thân thể yếu đuối và mỏng manh hơn không thể dành được, là những người nếu thiếu sự nghỉ ngơi đầy đủ về phương diện này, thì sẽ không thích hợp cho bất cứ việc làm thánh nào. Nhiều cơ hội, người mạnh khỏe cũng có thể nắm lấy trong lúc đi lại để làm nhiều việc lành, mà những người yếu hơn không thể thực hiện tốt bằng: Phải, những người như thế có thể vật lộn với Đức Chúa Trời trong sự cầu nguyện một cách tha thiết hơn, và trong việc thực hiện các bài tập thánh khác có thể mãnh liệt hơn, mà những thân thể yếu đuối không thể thực hiện được.
Nhưng thật buồn khi thấy những kẻ ác, bất chấp sự yếu đuối thân thể của mình, lại chẳng hề yếu hơn trong việc làm tôi tớ cho tội lỗi. Kẻ ngoại tình lăn lộn tội lỗi mình trong lòng, dù đã bị chính sự gian ác của mình cũng như tuổi tác làm cho không còn khả năng phạm tội ấy trên thực tế; hắn vẫn là một kẻ ô uế, như lúc hắn có sức mạnh thân thể lớn nhất, và là một người thầy lớn hơn và kẻ xúi giục người khác phạm cùng sự gian ác ấy. Cũng vậy, những phù thủy, và những người ganh ghét khác, ác ý trong họ bù đắp cho những khiếm khuyết của khả năng tự nhiên, hay sự thiếu quyền lực hay cơ hội: Và thà thất bại, họ triệu tập Sa-tan đến giúp họ trong những mưu đồ địa ngục của mình. Cũng vậy, những người khác trong lúc yếu đuối của mình, trở nên ngang ngạnh và khó chịu hơn với mọi người chung quanh, và càng thiếu nhẫn nại hơn, thì lầm bầm chống lại Đức Chúa Trời, và sẵn sàng rủa sả và phạm thượng, vì họ không có sức khỏe, tay chân, sức mạnh, như người khác. Những người này chẳng khác gì các chư hầu của Kẻ Chống Đấng Christ, đang phải chịu những tai họa lạ thường một cách xứng đáng vì sự nô lệ tự nguyện của mình, là những kẻ đã cắn lưỡi mình vì đau đớn, và phạm thượng Đức Chúa Trời trên trời, vì những cơn đau và vết lở của mình, mà không ăn năn về các việc làm của mình. Khải Huyền 16:10,11.
Nhưng thân thể yếu đuối nhất cũng phải gắng sức mạnh mẽ trong tâm linh, để quyền năng của Thánh Linh Đức Chúa Trời có thể được bày tỏ trong sự yếu đuối của nó, trong khi con người bên trong được đổi mới ngày càng hơn, dù con người bên ngoài ngày càng suy tàn.
3. Tuổi trẻ cũng là một lợi thế trong công việc Đức Chúa Trời: Những người trẻ có nhiều khả năng và sự giúp đỡ hơn những người già, trí khôn họ còn tươi mới, tình cảm họ còn linh hoạt; mọi quyền năng của bản tính lúc ấy đều đang ở thời kỳ sung mãn, và Đức Chúa Trời đòi hỏi nơi họ nhiều hơn về các việc làm bên ngoài. Hỡi những người trẻ, nay hãy nhớ đến Đấng Tạo Hóa mình trong những ngày tuổi trẻ, và thời kỳ sung mãn của đời mình, [trong khi những ngày xấu chưa đến.] Những ngày tuổi già là những ngày xấu; nhưng ngươi phải phục vụ Đức Chúa Trời trong những ngày tốt nhất của mình: đừng dâng cho Ngài cặn bã của thời gian mình, hãy để Ngài có phần chính yếu và chọn lọc nhất của tuổi mình; hãy nghĩ rằng những ngày tốt nhất của mình cũng chưa đủ tốt. Những năm tháng sẽ đến gần, mà trong đó ngươi sẽ nói rằng, ta chẳng có vui thích gì trong chúng. Ngươi há nghĩ Đức Chúa Trời sẽ vui thích, và lấy làm vui trong tuổi ấy của ngươi (nếu ngươi bắt đầu phục vụ Ngài lúc ấy) khi chính ngươi cũng chẳng tìm được vui thích gì trong nó sao? Chúa phải được phục vụ với lòng vui mừng vì sự dư dật của mọi sự; và ngươi há hy vọng phục vụ Ngài, và được Ngài chấp nhận, nếu ngươi không bắt đầu cho đến lúc ấy, khi chính ngươi sẽ chẳng lấy làm thỏa mãn trong bất cứ điều gì, khi tuổi già sẽ lấy đi niềm vui của lòng ngươi, và sự an ủi của đời ngươi sao?
Thế mà những người già cũng phải gắng sức vượt trội trong sự kiên định vững vàng, trong sự nghiêm trang, trong những gương thánh khiết, trong sự chín muồi của mọi ân điển và tình cảm thánh khiết. Nhưng những người trẻ hơn phải làm nhiều hơn những người già có thể làm, về các bài tập tôn giáo, và điều đó về nhiều phương diện.
4. Cũng vậy, về tài sản bên ngoài, và trong đó về của cải; Hãy tôn kính Chúa bằng tài sản của ngươi, và bằng hoa quả đầu mùa của sự tăng trưởng của ngươi, Châm Ngôn 3:9. Thánh Phao-lô bảo Ti-mô-thê rằng: Hãy răn bảo những kẻ giàu trong đời này, v.v. rằng họ phải làm điều lành, rằng họ phải giàu về việc lành, sẵn sàng phân phát, sẵn lòng thông công, tích trữ cho mình một nền tảng tốt chống lại thời gian sắp đến. Ở đây các ngươi thấy Chúa đòi hỏi một bàn tay và tấm lòng rộng mở nơi những người được làm giàu bằng các phước bên ngoài. Mỗi người phải để dành bên mình, tùy theo Chúa đã ban khả năng cho mình. Có nhiều điều ở đây đòi hỏi nơi người giàu, mà người nghèo không thể làm, như duy trì việc rao giảng Phúc Âm, ở nơi thiếu phương tiện; cứu giúp người nghèo và người thiếu thốn; chống lại sự nguy hiểm và lừa dối của của cải; trong việc sở hữu và hưởng thụ những điều bên ngoài này, thì như thể các ngươi không sở hữu chúng; sẵn sàng lìa bỏ mọi sự vì Đấng Christ, như những người có ít nhất; và sẵn sàng tùy theo phần của cải của mình, để bày tỏ vinh quang Đấng Christ; biến của cải thành nhiên liệu cho các ân điển của mình, và thành công cụ cho bổn phận của mình đối với Đức Chúa Trời và con người. Có nhà đầy của cải, mà lòng đầy ân điển, thì đó là một sự kết hợp hạnh phúc, và gây nên sự ngưỡng mộ lớn lao. Đó là bằng chứng của nhiều ân điển, khi một người rất thánh khiết giữa sự dư dật của cải bên ngoài. Như Pineda nói về Gióp: Rằng sự thánh khiết của Gióp, đã được làm giàu thêm bởi của cải lớn lao của ông. Nhưng thường thì của cải làm cho linh hồn nghèo đi, và nuốt chửng mọi sự quan tâm đến thiên đàng; chúng khiến người ta quên Đức Chúa Trời, phải, đá và hất Ngài ra, như đã nói về Giê-su-run. Chúng thường được dùng làm ống bễ của sự kiêu ngạo, nhiên liệu của sự xa hoa và phóng túng, công cụ của sự trả thù, và khiến chủ của chúng khinh bỉ, coi thường, và áp bức anh em nghèo của mình; và chẳng dùng chúng vào việc gì khác, ngoài việc thỏa mãn các dục vọng của mình, và làm nặng nề linh hồn mình, gắn chặt chúng vào những điều ở dưới.
5. Thêm vào đây, chúng ta có thể kể đến sự kính trọng và quý mến từ thế gian: trong đó một số người có phần lớn hơn người khác, và (nếu họ biết dùng đúng) có lợi thế lớn hơn để tôn vinh Đức Chúa Trời; và vì vậy Chúa đòi hỏi nơi họ nhiều hơn mức người khác có thể thực hiện tốt được.
Trước hết, một số người được ơn trước mặt những người lớn: Như Nê-hê-mi đã được ơn trước mặt vua Ba-tư, và ông có thể mạnh dạn nói cho Giê-ru-sa-lem, thành của Chúa, khi nó nằm hoang tàn; và ông đã làm như vậy. Một người Y-sơ-ra-ên thường thì không có cơ hội như thế. Điều này sẽ bị quy trách nhiệm cho nhiều người, là những người đang được ơn trước mặt các vua chúa lớn, mà thấy nhiều điều sai trái, lại không dùng sự ảnh hưởng này của mình, cũng không tôn vinh Đức Chúa Trời theo những phương tiện, lợi thế, và cơ hội mà họ có. Nhiều người như thế có thể được lắng nghe nếu họ chịu nói, và có nhiều thời điểm thích hợp để nói, mà người khác không có. Cũng vậy, nhiều người có mối quan hệ đặc biệt nào đó với một quan tòa cấp dưới nào đó (giả sử một quan tòa hòa giải, hay một người khác) thì người ấy có lẽ thuyết phục được ông ta cải cách một sự lạm dụng nào đó, trừng phạt một số tội lỗi tai tiếng, vốn được phạm và tiếp tục bất chấp thế gian; người ấy có thể nói trong trường hợp của một người nghèo nào đó, và cũng thành công: Người ấy có thể thuyết phục thay cho một người vô tội và trung tín nào đó, là người sắp bị chà đạp bởi một kẻ mạnh hơn mình. Những lợi thế như thế nên được tận dụng.
Cũng vậy, ngay cả sự yêu mến của đám đông nhiều khi cũng giúp ích cho một người trong một số trường hợp, để thúc đẩy vinh quang Đức Chúa Trời. Một người được đám đông quý mến, đôi khi có thể lôi kéo họ khỏi một thói quen tội lỗi nào đó, thắng họ phần nào, và thuyết phục họ chống lại một đường lối vô đạo nào đó. Nhưng thường thì những người được đám đông yêu mến như thế, vì họ đã chiếm được tình yêu của đám đông bằng cách nịnh hót họ, chiều theo họ, và nói như họ nói; nên họ cũng sẽ tìm cách giữ nó bằng cùng phương tiện ấy, và thà để Đức Chúa Trời mất danh dự của Ngài vì họ, còn hơn là họ mạo hiểm đánh mất thiện cảm của dân chúng, bằng cách chống lại họ ở bất cứ mức độ nào.
Các ngươi có thể thấy những người có thể làm bất cứ điều gì với dân chúng, để dùng họ cho mục đích riêng của mình biết bao! Họ có thể thực hiện bất cứ việc gì, và đó là vinh quang của họ. Nhưng nếu đến một vấn đề liên quan đến vinh quang Đức Chúa Trời, việc cải cách một số sự lạm dụng tội lỗi, v.v. mà trong đó Đức Chúa Trời bị ô danh. Những kẻ được đám đông sủng ái lớn lao này, đứng yên với hai tay khoanh trước ngực, như Ga-li-ôn, họ chẳng quan tâm gì đến những điều này. Phải, sẽ còn chịu đựng được hơn nếu chỉ có vậy thôi: Nhưng chính họ nhiều khi lại là những công cụ nguy hiểm nhất cho những điều ác do đám đông gây ra; hoặc họ xúi giục đám đông làm việc, hoặc họ tán thành họ trong sự gian ác của họ, và cho họ biết ý mình nhiều đến nỗi họ thấy đám đông hài lòng với những việc làm của họ.
Viên thư ký thành Ê-phê-sô ấy sẽ đứng lên phán xét chống lại nhiều người như thế, là người dù là kẻ thờ thần tượng, và tán thành tiếng kêu của họ rằng: Điana của người Ê-phê-sô thật lớn; song ông đã dùng hết nỗ lực tốt nhất của mình để ngăn cơn giận của họ, và dẹp yên cuộc náo động mà họ gây ra chống lại Thánh Phao-lô, và các bạn ông. Cũng vậy, Ga-ma-li-ên, (dù là một bậc thầy Pha-ri-si) song sẽ kết án nhiều người khác, là người đã khôn ngoan và hòa bình ngăn ngừa nguy hiểm cho các sứ đồ, vốn là người có quyền lớn trong dân chúng. Và người ta (như Kinh Thánh nói) đã nghe theo ông.
MỤC XXXII. Về sự tỉnh thức thánh khiết chống lại các cám dỗ.
Con người là loài thọ tạo duy nhất mà Sa-tan săn đuổi và theo đuổi, trong tất cả các loài thọ tạo: Vậy điều này liên quan đến chúng ta mỗi ngày phải để mắt đến Sa-tan, để dù hắn theo đuổi chúng ta, hắn cũng không bắt chúng ta làm mồi. Các ngươi có lẽ sẽ lấy làm lạ rằng, khi thấy Đức Chúa Trời muốn cứu chuộc dân Ngài khỏi tay Sa-tan, mà Ngài vẫn cứ cho Sa-tan nhiều tự do như thế, trong việc theo đuổi và cám dỗ họ. Nhưng chớ có Cơ Đốc nhân nào lấy làm lạ về điều đó. Ngài không chỉ cho phép điều đó để rèn luyện con cái Ngài, để với càng nhiều xung đột họ càng có vinh quang lớn hơn, và Sa-tan càng thất bại lớn hơn.
Tình trạng của chúng ta trên thế gian, rất giống tình trạng của dân Y-sơ-ra-ên. Khi họ mới vào Ca-na-an, có chép rằng: Khi Đức Chúa Trời đã đem họ đến đó, Ngài để cho nhiều người Giê-bu-sít vẫn còn ở trong xứ, và không đuổi họ ra hết một lần, vì Ngài muốn giữ dân Ngài trong sự rèn luyện, chứ không để họ sống ở đó một cách nô lệ và biếng nhác. Và chắc chắn rằng, họ thường là gai trong mắt họ, và chông trong hông họ. Đức Chúa Trời đối xử với chúng ta cũng vậy. Ngài đã cứu chuộc dân Y-sơ-ra-ên của Ngài khỏi tay Sa-tan, đem họ ra khỏi tình trạng tội lỗi, vào tình trạng ân điển, như ra khỏi xứ Ê-díp-tô, vào xứ Ca-na-an; song Ngài vẫn để cho người Giê-bu-sít ở trong bờ cõi chúng ta: Ngài để cho Sa-tan, kẻ thù của sự bình an chúng ta, bằng những sự tấn công và cám dỗ của hắn làm phiền và rắc rối chúng ta, vì Ngài muốn chúng ta được giữ trong sự rèn luyện, và luôn cẩn thận làm như họ đã làm, giữ vũ khí bên mình, để khi gặp bất cứ sự xúc phạm nào, chúng ta có thể sẵn sàng chống cự.
Điều này liên quan đến mỗi Cơ Đốc nhân biết bao, phải dùng mọi mưu lược và sự khôn ngoan mà mình có thể, để tránh những sự tấn công của Sa-tan, và được giải cứu khỏi nguy hiểm của những sự tấn công của hắn. Người ấy đang ở trong tình trạng tuyệt vọng, khi biết mình có một kẻ thù, mà lại bất cẩn không chuẩn bị đối phó với hắn.
Vậy điều này liên quan đến các ngươi phải không bao giờ được an toàn, mà phải rất tỉnh thức đối với chính mình trong mọi nơi, trong mọi đoàn thể, trong mọi lúc. Các ngươi đang ở giữa các ma quỷ, là những kẻ rình mọi cơ hội để lôi kéo các ngươi đến tội lỗi, là những kẻ mưu cầu sự hủy diệt của các ngươi. Khi Sam-sôn bị ru ngủ trong lòng Đa-li-la, thì người Phi-li-tin đến trên ông. Trong khi người ta ngủ, kẻ thù đã gieo cỏ lùng. Hãy tỉnh thức và cầu nguyện (như Đấng Cứu Rỗi chúng ta phán) để các ngươi không sa vào cám dỗ. Trong khi chúng ta cầu nguyện, chúng ta cần phải tỉnh thức, vì trong khi chúng ta cầu nguyện chúng ta có thể bị cám dỗ. Ta cũng có thể nói rằng: Hãy tỉnh thức, và nghe Lời Đức Chúa Trời; tỉnh thức, và suy gẫm; tỉnh thức trong phòng học và phòng riêng của ngươi, tỉnh thức và làm việc trong cửa hàng của ngươi, tỉnh thức và đi lại trong đồng ruộng: hãy giữ sự tỉnh thức khi ngươi ở một mình, tỉnh thức đối với chính mình trong mọi đoàn thể, thời gian, nơi chốn, bổn phận; hãy trông đợi các cám dỗ, hãy tỉnh thức để các ngươi không vấp ngã, và sa ngã.
Ma quỷ tỉnh thức để cám dỗ, siêng năng trong việc cám dỗ, xảo quyệt trong các cám dỗ của nó; những sự bại hoại của ngươi thì mạnh mẽ, lòng ngươi dễ bị mắc bẫy bởi sự quyến rũ của kẻ mê hoặc; và ngươi không biết hắn sẽ đến cám dỗ ngươi vào lúc nào. Hãy tỉnh thức đối với bốn điều này:
1. Đối với tư tưởng của ngươi. Trong mọi sự gìn giữ, hãy gìn giữ lòng ngươi, Châm Ngôn 4:23. Tội lỗi bắt đầu nhiều nhất từ tư tưởng: Hãy tẩy sạch lòng ngươi khỏi những tư tưởng xấu xa: hãy giết chết những quan niệm này, trước khi tư tưởng của ngươi đem lại sự vui thích: Và rồi sự vui thích đem lại lòng ham muốn phạm tội, và những ham muốn của ngươi sẽ thúc đẩy ngươi thực hành tội lỗi.
2. Hãy tỉnh thức nhất ở nơi ngươi yếu đuối nhất. Sự canh giữ lớn nhất được giữ, ở nơi kẻ thù có khả năng xâm nhập nhất. Sự canh giữ mạnh nhất phải được đặt ở phần yếu nhất của tường thành của một thành bị vây hãm. Các ngươi hãy tỉnh thức đối với dục vọng mà các ngươi dễ mắc phải, dù là kiêu ngạo, nóng giận, trả thù, v.v. hãy đặt sự canh giữ của các ngươi ở đó. Hãy nhớ rằng Sa-tan bận rộn nhất với những sự bại hoại yêu dấu của các ngươi; hắn thích thả câu vào những vùng nước mà cá cắn câu nhiều nhất.
3. Hãy tỉnh thức đối với chính mình sau khi thắng các cám dỗ, vì bấy giờ ngươi dễ trở nên an toàn. Dù các ngươi có thể bằng cách chống cự mà đuổi ma quỷ chạy trốn, song hắn lại trở lại, và sẽ tấn công các ngươi dữ dội như trước. Chúa sẽ sớm giày đạp Sa-tan dưới chân các ngươi, nhưng hiện nay hắn vẫn giữ vững vị trí của mình.
4. Hãy tỉnh thức sau khi ngươi sa ngã, kẻo một cám dỗ tệ hơn cám dỗ trước xảy đến cho ngươi. Nếu Sa-tan thấy một người vấp ngã và sa xuống, hắn sẽ giữ người ấy nằm xuống nếu hắn có thể. Khi hắn đã lôi kéo Đa-vít phạm tội ngoại tình, hắn đã xúi giục ông phạm tội giết người. Khi hắn đã khiến Phi-e-rơ chối Đấng Christ một lần, hắn đã tiếp tục trong các cám dỗ của mình.
Tại đây, ta hãy đề ra nhiều cách giữ gìn chống lại các cám dỗ, để các ngươi không bị chúng thắng hơn.
1. Hãy giữ trong lòng ngươi những tư tưởng vững chắc về sự toàn tại của Đức Chúa Trời. Seneca muốn người ta nghĩ đến Cato nghiêm trang, rằng ông luôn nhìn thấy họ, để giữ họ khỏi sự buông thả. Nếu sự hiện diện của một con người, thì sự hiện diện của Đức Chúa Trời càng giữ một người khỏi tội lỗi hơn biết bao. Những kẻ ác tự do phạm tội, vì họ nói rằng: Hừ, Đức Chúa Trời có thấy chúng ta đâu. Nhưng Đức Chúa Trời nhìn xem các ngươi, không chỉ khi các ngươi kiêng ăn, mà còn khi ăn tiệc; không chỉ khi các ngươi cầu nguyện, mà còn khi vui chơi; không chỉ ngoài đồng ruộng, mà còn trong nhà; không chỉ trong phòng khách, mà còn trong phòng ngủ, phải, trong phòng riêng. Nếu sự suy xét này vẫn còn trong các ngươi, rằng Đức Chúa Trời thấy chúng ta; thì cám dỗ nào có thể thắng hơn chúng ta? Có nói về một người thánh khiết và đáng kính, rằng ông đã viết điều này trước mắt mình trong phòng học của ông: Ngươi chớ phạm tội, dù kín đáo đến đâu: Đức Chúa Trời thấy ngươi, và các thiên sứ đứng bên ngươi; ma quỷ sẵn sàng tố cáo ngươi; chính lương tâm ngươi làm chứng chống lại ngươi, và lửa địa ngục hành hạ ngươi. Hãy kính sợ Đức Chúa Trời trọn ngày, Châm Ngôn 23:17.
2. Hãy giữ trong lòng các ngươi những tư tưởng về sự khai trình nghiêm ngặt mà một ngày kia các ngươi sẽ phải làm về mọi tội lỗi: Hãy đáp lại mọi cám dỗ như sau; Ôi, ta không thể khai trình về những tội lỗi ta đã phạm rồi! Và nay ta sẽ làm thêm việc cho ngày lớn đó sao? Tài khoản của ta há chưa đủ lớn rồi sao? Ôi! Làm sao ta có thể khai trình với Đức Chúa Trời về một trong một ngàn tội lỗi mà ta đã phạm rồi?
3. Hãy để Lời Đức Chúa Trời ở dồi dào trong lòng các ngươi. Giấu Lời trong lòng các ngươi, là cách để được giữ khỏi tội lỗi, Thi Thiên 119:11. Đấng Christ đã nhờ Kinh Thánh mà thắng ma quỷ, rằng: Hãy tránh đi, Sa-tan: Có chép rằng, ngươi chớ làm điều này hay điều kia. Hãy áp dụng các điều răn của Đức Chúa Trời, các lời đe dọa của Đức Chúa Trời, sự rủa sả của luật pháp vào linh hồn ngươi, bất cứ khi nào ngươi bị cám dỗ phạm tội.
4. Hãy đối lại sự đau khổ đời đời với những thú vui tội lỗi của ngươi, và nói rằng: Được cả thế gian mà mất linh hồn mình đời đời thì có lợi gì? Sao! Ta há sẽ mạo hiểm nằm dưới cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời Toàn Năng đời đời, chỉ vì vài thú vui chóng qua sao? Lợi lộc và thú vui là những mồi nhử mạ vàng của mọi cám dỗ.
5. Hãy chứa những tư tưởng thánh khiết trong lòng các ngươi, và vâng theo mọi sự thúc giục của Thánh Linh Đức Chúa Trời. Một tâm trí đầy những tư tưởng thánh khiết, sẽ không chấp nhận những tư tưởng hư không. Khi Sa-tan thấy lòng trống rỗng và quét sạch các tư tưởng tốt, thì hắn bước vào với những gợi ý xấu xa: Vậy trong khi ngươi đang theo những sự thúc giục của Thánh Linh Đức Chúa Trời, điều này sẽ dập tắt những sự thúc giục của ma quỷ.
6. Hãy cầu nguyện sốt sắng và thường xuyên, để Đức Chúa Trời làm Đấng bảo vệ ngươi: Hãy thường xuyên than thở với Đức Chúa Trời, rằng ngươi đang ở giữa những kẻ thù, luôn làm phiền và quyến rũ ngươi. Ngươi không thể đi đâu, mà ma quỷ không ở bên tay phải ngươi: Hãy nài xin Chúa rằng Ngài sẽ quở trách Sa-tan: Nếu Đức Chúa Trời là Đấng Chăn Giữ ngươi, Ngài sẽ giải cứu ngươi khỏi vuốt gấu, và khỏi vuốt sư tử gầm thét.
Cuối cùng, ta khuyên các ngươi, hãy coi chừng đừng tự ném mình vào miệng sư tử, và vào vuốt gấu: Đó là sự thách thức Đức Chúa Trời một cách khiêu khích để Ngài phó chúng ta. Nếu trẻ con cứ nghịch lửa, thì cha mẹ khôn ngoan để chúng bị bỏng ngón tay, để ngăn ngừa tai họa lớn hơn. Không ai cần cám dỗ ma quỷ cám dỗ mình phạm tội, Nó đã đủ tỉnh thức để nuốt chửng; khi một người lao vào các cám dỗ, người ấy cám dỗ ma quỷ cám dỗ mình; khi một người cứ mạo hiểm giao du với kẻ ác, người ấy cám dỗ ma quỷ cám dỗ mình.
MỤC XXXIII. Về sự làm chết tội lỗi, và việc hằng ngày rèn luyện mình trong đó.
Hằng ngày hãy rèn luyện mình trong công việc làm chết tội lỗi. Như các thi nhân viết về con quái vật nhiều đầu Hydra mà Hercules đã giao chiến; rằng càng chặt đầu nó, càng nhiều đầu mọc lại, nảy lên thay vào chỗ cũ: Cũng vậy, chúng ta sẽ thấy điều đó đúng về con quái vật gớm ghiếc của tội lỗi sinh ra trong bản tính chúng ta, càng nhiều sự bại hoại và cám dỗ chúng ta thắng hơn và chế ngự, càng nhiều sẽ nhân lên trên chúng ta, và tăng cường các cuộc tấn công của chúng. Đó sẽ là công việc hằng ngày, và công việc cả đời chúng ta để làm chết mọi tội lỗi của mình. Chúng ta phải bắt lấy mọi kẻ thù thuộc linh mà chúng ta có thể gặp, và không tha cho kẻ nào chúng ta bắt được trong trận chiến, mà xử tử tất cả; như Đức Chúa Trời đã truyền cho Sau-lơ hủy diệt mọi người A-ma-léc. Và mỗi Cơ Đốc nhân phải cẩn thận như vậy, để quét sạch chiến trường khỏi tất cả, đến nỗi người ấy phải đứng vũ trang trên chiến trường, sau khi đã đánh bại và thắng hơn mọi kẻ đã xuất hiện, và chuẩn bị đối phó với những kẻ còn chưa bị phát hiện. Như Đa-vít, người chẳng những cố gắng chế ngự mọi tội lỗi mình đã biết, và được giữ khỏi các tội lỗi kiêu ngạo, mà còn cầu xin được tẩy sạch khỏi các tội lỗi kín giấu của mình: Không phải khỏi những tội mà người cố ý nuôi dưỡng (vì loại ấy người không có) mà là những tội người chưa phát hiện nơi mình, hoặc chưa hiểu là lầm lỗi. Các ngươi hãy gắng sức, nhờ quyền năng của ân điển, mà xuyên suốt toàn thân tội lỗi, để các ngươi có thể đánh đổ chẳng những các hành động, mà cả những tưởng tượng, và mọi sự cao ngạo dấy lên nghịch lại sự hiểu biết về Đức Chúa Trời, và bắt mọi tư tưởng phải phục tùng sự vâng phục Đấng Christ. Đừng để chi thể nào chưa bị làm chết, tội lỗi nào chưa bị chế ngự, ngay cả khi những tàn dư và phần còn sót lại của tội lỗi chưa hoàn toàn bị nhổ tận gốc.
Mỗi Cơ Đốc nhân hằng ngày hãy cố gắng làm chết mọi sự bại hoại của mình. Nhờ cố gắng làm điều đó, các ngươi sẽ đạt được điều này, rằng tuy sự bại hoại vẫn tăng trưởng trong bản tính các ngươi, nhưng nó sẽ không tràn ngập trong bản tính các ngươi. Một giếng nước phun nhanh, có nước liên tục sủi bọt và dâng lên trong đó, nhưng vì liên tục được múc ra, và đổ hết ngay khi đầy nhanh như vậy, thì dòng nước ấy tuy không được giữ khô, nhưng sẽ được giữ nông, và không bị để dâng cao quá bờ. Bản tính chúng ta cũng vậy; nó là một cái giếng có mạch phun nhanh, có nước dơ bẩn luôn sủi ra từ đó, nhưng chúng ta hãy luôn bơm nó, và múc nó ra, lúc này một ít, lúc khác một ít, để nhanh như khi nó đầy, chúng ta có thể đổ hết nó; điều này sẽ là phương tiện giữ nó nông, tuy chúng ta không thể giữ nó khô, để nó không dâng cao quá bờ với nguy hiểm lớn. Bài học của Thánh Phao-lô thật rõ ràng, Rô-ma 6:12. Đừng để tội lỗi cai trị trong thân thể hay chết của các ngươi: Tuy tội lỗi còn ở đó, nhưng đừng để nó cai trị ở đó, ít nhất đừng cai trị như một vị vua, tuy nó cai trị như một bạo chúa, khiến chúng ta phải vâng phục các dục vọng của nó. Nếu nó phải ở đó, hãy để nó như một người Ghi-bê-ôn đối với một người Y-sơ-ra-ên, một kẻ làm thuê, một nô lệ; không phải là Sa-ra, mà là A-ga; một đầy tớ, không phải một bà chủ; đừng để tội lỗi mất đất ở một chỗ, mà lại được đất ở một chỗ khác. Hãy làm chết các chi thể thuộc về đất của các ngươi, Cô-lô-se 3:5, hay các tình cảm. Hãy hằng ngày rút lấy năng lực làm chết từ sự chết của Đấng Christ, và điều đó sẽ có ảnh hưởng trên toàn bộ con người cũ bên trong các ngươi, tuy có lẽ các ngươi dùng nó đặc biệt hơn chống lại một vài chi thể đặc biệt của thân thể tội lỗi: Như khi Đấng Christ rủa cây vả, với sự ám chỉ đặc biệt hơn đến các nhánh không sinh trái, thì cả cây lập tức héo khô. Năng lực làm chết này chẳng những sẽ thuần phục, và khuất phục mọi tội lỗi trong các ngươi, đến nỗi nó không thể thống trị và hoành hành như trước kia, mà nó sẽ nhận lấy vết thương chí mạng, suy yếu và tiêu hao càng ngày càng hơn, Nullis medicabilis herbis, như thể đã quá mọi sự cứu chữa; và vội vã chẳng những đến sự tan rã, mà còn như thể đến sự hủy diệt toàn bộ.
MỤC XXXIV. Về sự tăng trưởng trong sự hiểu biết về Đấng Christ, và trong ân điển.
Hằng ngày hãy gắng sức tăng trưởng càng ngày càng hơn trong sự hiểu biết về Đấng Christ. Nay có hai mức độ của sự hiểu biết về Đấng Christ.
1. Thuộc về lịch sử, hay thuộc về giáo lý.
2. Thuộc về kinh nghiệm, và có hiệu quả.
1. Về điều trước, đó là sự hiểu biết về thân vị, các bản tính, sự giáng sinh, đời sống, sự chết, sự sống lại, sự thăng thiên, vương quốc, các chức vụ của Đấng Christ, chức thầy tế lễ, chức vua, và chức tiên tri, như những điều này được trình bày trong lịch sử và giáo lý của Phúc Âm. Và những điều này chứa đựng vô số mầu nhiệm vinh hiển, và những sự mặc khải kỳ diệu, mà mọi người khôn ngoan nhất dưới trời cũng không bao giờ có thể tìm ra, cũng không các thiên sứ thánh trên trời, nếu chính Chúa đã không mặc khải chúng bởi Đức Thánh Linh của Ngài. Các Cơ Đốc nhân phải tăng trưởng trong sự hiểu biết về những điều này. Nhưng một sự hiểu biết thuộc về lịch sử, hay một sự hiểu biết suông về những điều này thì chưa đủ, I Cô-rinh-tô 13, tuy một người có mọi sự hiểu biết, tức là, thuộc về mức độ, hay loại này. Nhưng,
2. Hãy gắng sức đạt được sự hiểu biết thuộc về kinh nghiệm bên trong về Đấng Christ, và tăng trưởng trong đó. Cùng với Thánh Phao-lô, hãy kể mọi sự như sự lỗ, vì sự xuất sắc của sự hiểu biết về Chúa Giê-xu Christ; hằng ngày hãy gắng sức biết Ngài, và quyền năng của sự sống lại của Ngài, và sự thông công trong sự thương khó của Ngài, và được trở nên giống như sự chết của Ngài. Sự hiểu biết của chúng ta rất yếu đuối, và chúng ta chỉ có thể nhận biết chút ít trong một lần nhìn; chúng ta chỉ có những khả năng yếu đuối và trẻ con đối với các sự thuộc về trời, vì vậy chúng ta phải cố gắng tăng trưởng càng ngày càng hơn trong sự hiểu biết về Đấng Christ. Hơn nữa, có một chiều sâu đáng ngưỡng mộ trong mầu nhiệm của Đấng Christ, và các ngươi không bao giờ có thể đến được đáy của nó, tuy các ngươi có lặn vào đó suốt đời mình.
Hãy xem xét mọi đối tượng của sự hiểu biết, và các ngươi có thể tìm thấy một đối tượng dễ chịu hơn, vui mừng hơn, an ủi hơn để học hỏi, hơn là sự hiểu biết về Đấng Christ, và tình yêu của Ngài đối với các tội nhân chăng? Điều Thánh Augustinô đã nói về niềm vui của thiên đàng, Tanta est dulcedo; sự ngọt ngào của nó lớn đến nỗi, nếu Đức Chúa Trời để rơi một giọt niềm vui của thiên đàng xuống địa ngục, nó sẽ biến địa ngục thành thiên đàng, nó sẽ biến các hồ lưu huỳnh thành các sông vui mừng; chúng ta cũng có thể nói như vậy về sự hiểu biết về Đấng Christ, và về tình yêu của Ngài đối với chúng ta: Sự ngọt ngào của nó lớn đến nỗi, nó có thể biến một tấm lòng đầy những nỗi buồn của địa ngục, thành một tấm lòng đầy những niềm vui của thiên đàng.
Các ngươi càng tăng trưởng trong sự quen biết Đấng Christ một cách sâu xa bên trong, các ngươi sẽ càng vui thích nơi Ngài, và ngưỡng mộ Ngài. Nữ vương Sê-ba biết Sa-lô-môn qua lời đồn, và bà ngưỡng mộ ông đến nỗi bà đã thực hiện một cuộc hành trình dài để thăm ông; nhưng khi bà là nhân chứng mắt thấy, và tai nghe về vinh quang và sự khôn ngoan của ông, bà ngưỡng mộ ông nhiều hơn nữa. Cũng vậy, khi một Cơ Đốc nhân có chút quen biết với Đấng Christ, người ấy ngưỡng mộ và yêu mến Ngài, nhưng khi người ấy tăng trưởng trong sự quen biết Ngài một cách sâu xa hơn bên trong, người ấy thấy càng nhiều lý do hơn để ngưỡng mộ và yêu mến Ngài. Sự xuất sắc, ngọt ngào, và hoàn hảo bên trong của Đấng Christ là như vậy, đến nỗi ai càng đến gần Ngài hơn, Ngài càng tỏ ra đáng ngưỡng mộ và đáng yêu hơn. Các ngươi càng tăng trưởng trong sự hiểu biết về Đấng Christ, tình yêu của các ngươi đối với thế gian, đối với chính mình, đối với tội lỗi của các ngươi, sẽ càng hao mòn, và chết đi trong các ngươi. Nếu các ngươi thấy linh hồn mình tăng trưởng trong sự hiểu biết về Đấng Christ, các ngươi sẽ thấy Đấng Yêu Dấu của mình vượt trội mọi tình nhân khác đến nỗi các ngươi sẽ càng ngày càng hết yêu mến chúng. Hằng ngày các ngươi hãy gắng sức càng ngày càng hơn để dự phần vào sự an ủi của Thánh Linh Ngài, vì Đấng Christ sẽ chiếu sáng rực rỡ trong những điều này đến linh hồn các ngươi. Sự an ủi này được gọi là, Ánh sáng của mặt Ngài, (Thi Thiên 4) và vì vậy như ánh sáng của mặt trời bày tỏ mặt trời cho chúng ta, để chúng ta thấy nó bởi chính ánh sáng của nó: Cũng vậy, những niềm vui và sự an ủi của Thánh Linh Đấng Christ, (là Ánh sáng của mặt Ngài) bày tỏ Đấng Christ một cách rõ ràng và xuất sắc cho các tín hữu. Những điều này bày tỏ Đấng Christ trong vẻ đẹp của Ngài, và khiến linh hồn ngưỡng mộ Ngài, và gắn bó với Ngài. Chính sự tối tăm của địa ngục cũng không thể che giấu Đấng Christ khỏi các ngươi, khi Ngài bày tỏ chính Ngài cho các ngươi như vậy bởi ánh sáng trực tiếp của Ngài.
Hằng ngày cũng hãy gắng sức tăng trưởng trong ân điển. Crescens là một tên thích hợp cho một Cơ Đốc nhân, vì người ấy luôn ở, hay phải ở trong trạng thái tăng trưởng; ân điển có cùng hiệu quả trên linh hồn, như linh hồn có trên thân thể. Trong khi thân thể ở trong tình trạng tăng trưởng, linh hồn làm cho thân thể lớn lên trong mọi phần và mọi chiều, để các chi thể chẳng những mặc nhiều quần áo hơn, mà còn nhận thêm chất dinh dưỡng, và nhờ đó trở nên mạnh mẽ hơn và hữu dụng hơn. Cũng vậy, các ngươi hãy gắng sức, để con người bề trong của các ngươi thật sự tăng trưởng trong Đấng Christ, trong mọi sự bởi sự vận hành của Thánh Linh của Đấng Christ, như linh hồn của sự sống mới ở bên trong các ngươi, để các ngươi có thể trở nên những công cụ thích hợp của sự công chính, sinh bông trái cho Đức Chúa Trời. Hãy luôn tiến lên, luôn thăng lên, luôn đi tới sự hoàn hảo, chẳng những trong sự hiểu biết, mà còn tăng trưởng trong ân điển vững chắc; không phải trong sự xưng mình bên ngoài và các hình thức, mà trong mọi việc lành, là những việc càng nhiều và tốt hơn về cuối hơn là lúc đầu. Hãy cố gắng luôn ở phía thịnh vượng, để các ngươi sinh nhiều trái hơn trong tuổi già, hơn là lúc ban đầu; để các ngươi không héo úa, hay suy tàn, mà vẫn béo tốt và tươi tốt: Và điều này có thể là sự an ủi của các ngươi, tuy con người bề ngoài suy tàn, nhưng con người bề trong của các ngươi được đổi mới ngày qua ngày. Và khi các ngươi không thể thực hiện nhiều sự phục vụ bên ngoài, như khi còn trẻ và mạnh mẽ trong thân thể, nhưng linh hồn thịnh vượng của các ngươi sẽ càng ngày càng vui mừng trong Đức Chúa Trời của các ngươi, ngay cả khi thấy những người khác đứng lên thay chỗ các ngươi, là những người mà nhờ lời khuyên thánh và lời cầu nguyện sốt sắng, các ngươi có thể giúp đỡ thêm trong công việc của Chúa.
Hằng ngày hãy gắng sức trở nên thuộc linh hơn, xem chừng sự hiểu biết của các ngươi trở nên sáng suốt hơn, lòng sốt sắng của các ngươi thận trọng hơn; tình yêu của các ngươi tích cực và thực chất hơn; hãy tăng trưởng nhiều hơn hướng về Đức Chúa Trời, và ít hơn hướng về chính mình và thế gian; hãy vững vàng càng ngày càng hơn trong một đường lối tốt; và tuy các ngươi dường như không đẹp đẽ bề ngoài, nhưng bề trong hãy gắng sức lành mạnh trong lòng.
MỤC XXXV. Về sự cai trị lưỡi của các ngươi.
Ai không phạm lỗi bằng lưỡi mình, là một người trọn vẹn, Gia-cơ 3:2. Người ấy thật sự đến gần sự trọn vẹn, là người có thể chế ngự những sự bại hoại ấy, mà chẳng những những người phàm tục không thể chế ngự, mà ngay cả những người có đạo cũng khó chế ngự được. Đó là một trong những kiệt tác của chúng ta trong đạo, để cai trị lưỡi mình cho tốt, một cách rất thích hợp và phù hợp. Nhiều người phạm lỗi bằng lưỡi mình theo ba cách.
Per,
Multiloquium,
Stultiloquium,
Praviloquium.
1. Bởi nói nhiều: Vì kẻ nói chuyện hoang phí và buông tuồng, không kiềm chế lưỡi mình. Kiềm chế lưỡi là dấu hiệu của sự khôn ngoan: Nhưng đầy lời nói là dấu hiệu của sự dại dột. Trong nhiều lời nói không thể thiếu tội lỗi: nhưng người khôn ngoan sẽ kiềm chế môi mình, Châm Ngôn 10:19. Đôi khi hoàn cảnh có thể đòi hỏi, một người phải nói nhiều, và tuy nói nhiều, nhưng cũng không hơn mức cần thiết. Người chỉ nói điều cần thiết, chớ để người ấy bị chê trách vì nói nhiều. Nhưng đôi khi tuy vấn đề người ấy nói cũng đủ tốt, nhưng các ngươi có thể bị chê trách vì nói quá nhiều; hoặc vì không cần thiết, hoặc vì không đúng lúc. Các thú vật trong khải tượng của Ê-xê-chi-ên được nói là có cánh, và có mắt trong cánh của chúng. Các ngươi chẳng những phải có cánh, mà còn phải có mắt nữa; mắt của sự thận trọng, cũng như cánh của lòng sốt sắng hay sự mộ đạo. Ta nói, mắt của sự thận trọng, để điều chỉnh các hoàn cảnh của lời nói của chúng ta, như thời gian, địa điểm, con người, dịp tiện đòi hỏi. Những kẻ bị ảnh hưởng bởi tính hay nói và nói nhiều; không thể nào (như Lavater nói) mà họ không, vel falsa dicere, vel superflua, vel utraque; hoặc nói những điều giả dối, hoặc thừa thãi, hoặc cả hai: Dù sao đó cũng là bằng chứng của sự thiếu thận trọng và hư vinh.
2. Người ta phạm lỗi bởi lời nói dại dột và hư không, khi lời nói của họ nhàn rỗi và vô mục đích; hoặc là những lời không gây dựng, hoặc là những lời không liên quan đến chúng ta. Thánh Phao-lô nói, Lời nói của chúng ta phải dùng để gây dựng, và ban ân điển cho người nghe, Ê-phê-sô 4:29. Nếu trong đó không có sự gây dựng, tốt hơn là giấu kín hơn là thốt ra. Trong Cô-lô-se 4:6, người bảo rằng lời nói của chúng ta phải được nêm bằng muối. Chúng phải có muối trong đó; ít nhất một chút gia vị, và hương vị của sự khôn ngoan và thận trọng. Những sự so sánh của Sa-lô-môn về mục đích này thật xuất sắc: Lúc thì người ví lưỡi của người khôn ngoan với cây sự sống, Châm Ngôn 15:4. Lúc khác thì ví những lời người ấy nói, với bạc lựa chọn, Châm Ngôn 10:20. [Cây sự sống,] trong đó có ân điển và sự gây dựng. [Bạc lựa chọn,] trong đó có sự khôn ngoan và thận trọng. Trong lời nói dại dột và hư không chẳng có điều nào trong hai điều này, vì lời nói ấy vừa trống rỗng vừa vô dụng. Không giống cây sự sống, mà giống một đống trấu; vì vậy nó trống rỗng. Không giống bạc lựa chọn, mà giống cặn bã vô giá trị; vì vậy nó vô dụng.
Cùng với Μωρολογία này, sứ đồ nối kết Ἐυτραπελία, với lời nói dại dột người nối kết lời nói đùa cợt. Lời nói dại dột và đùa cợt, chớ để chúng được nhắc đến giữa các ngươi; vì chúng là những điều không tiện. Erasmus dịch nó là, Urbanitas, nhưng không đúng; vì có một sự lịch thiệp, vừa hài hước vừa tài tình. Và như nó mang hương vị của sự dí dỏm, nó không phải là kẻ thù của ân điển; nhưng sự nghiêm trang của Cơ Đốc nhân có thể được giữ, mà vẫn dùng điều đó. Từ này đúng hơn có nghĩa là Scurrilitas, một loại dí dỏm thấp hèn và ký sinh, pha trộn giữa trò đùa và sự khinh miệt: Khi hoặc để làm vui lòng chính mình, một người thà mất người bạn tốt nhất của mình, hơn là mất trò đùa tệ nhất của mình: Hoặc để nịnh tai của vị ân nhân ham mê khoái lạc của mình, sẽ chẳng quan tâm mình gây sỉ nhục nào cho anh em Cơ Đốc của mình. Đó là lời nói dại dột, chẳng ích lợi gì.
Cũng có lời nói dại dột liên quan đến những việc không thuộc về chúng ta, và đó là việc tò mò xen vào công việc của người khác. Trong I Ti-mô-thê 5:13. Thánh Phao-lô quở trách một số góa phụ ở Ê-phê-sô, rằng trong các tính xấu khác, họ có tính này, là đi lang thang từ nhà này sang nhà khác, và làm kẻ lắm lời, và kẻ soi mói. Sa-lô-môn nói, Ngừng tranh cãi là vinh dự cho một người, nhưng mọi kẻ dại sẽ xen vào, Châm Ngôn 20:3. Xen vào công việc của người khác mà không liên quan đến chúng ta, là việc của kẻ dại.
3. Bởi lời nói gian ác: Và điều này chạm đến Đức Chúa Trời hoặc con người. Các nhánh khác nhau của cả hai, các ngươi có thể tìm ra qua các nhánh khác nhau của luật đạo đức.
1. Chống lại Đức Chúa Trời. Có lưỡi của kẻ vô thần, mà Đa-vít nói về, người ấy nói trong lòng mình, chẳng có Đức Chúa Trời; phải, và có lẽ người ấy cũng không kiềm chế mà nói như vậy bằng lưỡi mình nữa: Vì hãy nói với chúng, rằng Đức Chúa Trời biết và thấy những gì chúng làm, chúng nhạo báng điều đó; Cái gì, Đức Chúa Trời có thể thấy chúng ta chăng? Ngài có thể nhìn xuyên qua đám mây tối chăng? Hoặc hãy nói với chúng, một ngày kia Ngài sẽ đến, và báo trả chúng về những gì chúng làm: chúng cũng nhạo báng điều đó, như Thánh Phi-e-rơ nói, chúng hỏi với sự khinh miệt, Lời hứa về sự đến của Ngài ở đâu? Những lời hứa và lời đe dọa như thế này, chúng chỉ coi như những chuyện hoang đường. Có lưỡi của kẻ dị giáo, gieo rắc giáo lý sai lầm về Đức Chúa Trời, thuyết phục dân chúng theo các sự hư không, và đi theo sự dối trá. Có lưỡi của kẻ chia rẽ, gieo hạt giống tranh cãi và xung đột, phá vỡ dây liên kết của sự hiệp nhất. Có lưỡi của kẻ phạm thượng và thề thốt, nói một cách bất kính và phạm thánh về Đức Chúa Trời và các thuộc tính của Ngài, lời Ngài và các lễ nghi của Ngài, và đe dọa thiên đàng một cách đáng sợ bằng những lời thề và lời nguyền rủa. Đó là những lưỡi nói gian ác chống lại Đức Chúa Trời.
Cũng có những lưỡi nói gian ác chống lại con người. Có lưỡi bất trung và bất tuân, nhạo báng người cha, và khinh thường sự dạy dỗ của người mẹ. Có lưỡi đẫm máu, nói những lời thù hận và ác ý, đe dọa (như Ê-sau đã làm) tai họa và báo thù chống lại mạng sống của người khác, theo những sự hiểu lầm không đúng về các tổn thương bị nghi ngờ. Có lưỡi dâm ô, tuôn ra những lời thối nát và khó chịu, thích nói chuyện ô uế, và không trong sạch, xúi giục làm các hành vi dục vọng và ô uế; như vợ của Phô-ti-pha đã làm với Giô-sép; hay như Am-nôn đã dụ dỗ Ta-ma. Một trong các triết gia nghe một thanh niên đẹp trai nói vài lời khiếm nhã, đã hỏi chàng rằng chàng có xấu hổ không khi rút một thanh gươm bằng chì ra khỏi một vỏ gươm bằng ngà? Chúng ta cũng có thể hỏi như vậy về những kẻ mà nghề nghiệp thì tốt đẹp, mà lời nói thì dơ bẩn, rằng họ có xấu hổ không khi thốt ra những lời không đứng đắn như vậy từ dưới một chức vụ thiêng liêng như vậy? Có lưỡi dối trá, đúc nên nhiều lời dối trá giả tạo, thề nhiều lời thề giả dối, thốt ra nhiều lời cam đoan giả dối, để gán những cuộc mua bán xấu xí cho người khác, tuy người ấy khâu vào đó rất nhiều lợi lộc tệ hơn cho chính mình. Nhưng như Sa-lô-môn nói về cân giả, chúng ta có thể nói về lưỡi giả, chúng là điều gớm ghiếc đối với Đức Giê-hô-va. Có lưỡi vu khống và nói xấu sau lưng, làm tổn thương danh tiếng của những người vắng mặt, của những người đã chết, để khiến họ trở nên đáng ghét. Có lưỡi hay chỉ trích và nhạo báng, thích nói về bất cứ điều gì được nói hay làm, rồi bắt bẻ bất cứ điều gì nó muốn chê bai, bằng một lời châm chọc thô tục.
Vậy tất cả mọi người, nhưng đặc biệt những người dường như có đạo, hãy đặc biệt cẩn thận hằng ngày trong việc cai trị lưỡi mình cho tốt, để kiềm chế lưỡi mình. Một cái hàm thiếc có dây cương thuộc về nó, và một cái móng sắt; dây cương để cho tự do, móng sắt để kiềm chế. Vậy các ngươi hãy học làm như vậy với lưỡi mình; các ngươi phải học khi nào cho chúng dây cương, khi nào dùng móng sắt; khi nào thả lỏng chúng, khi nào kiềm chế chúng. Sa-lô-môn nói, Có thì để nói, và thì để giữ im lặng. Về mục đích này có nhiều hoàn cảnh khác nhau, mà chúng ta phải cẩn thận quan sát, cả trong việc giữ im lặng, và trong việc nói năng. Chúng ta phải xét,
Những người, mà chúng ta nói với.
Vấn đề, mà chúng ta nói.
Cách thức, chúng ta nói như thế nào.
Mục đích, tại sao chúng ta nói.
Địa điểm, chúng ta nói ở đâu.
Thời gian, chúng ta nói khi nào.
1. Những người mà các ngươi nói với là phải được xét đến; vì các ngươi không được nói mọi điều với mọi người. Đối với một số người làm như vậy là dại dột; đối với một số người làm như vậy là nguy hiểm; giống như Ê-xê-chia mở kho báu của mình cho kẻ thù, mà thực ra chẳng tốt hơn bao nhiêu so với việc phản bội vương quốc của mình. Hãy quan sát tình trạng và phẩm chất của người ấy, và theo đó học nói, hay im lặng.
2. Hãy quan sát vấn đề mà các ngươi nói đến; vì tùy theo đó, các ngươi nên nói tự do hơn, hay dè dặt hơn. Lòng tôi đang suy ngẫm một vấn đề tốt lành, Đa-vít nói, và lưỡi tôi sẽ là cây bút của người viết sẵn sàng. Nếu đó là một vấn đề tốt lành mà chúng ta phải nói đến, chúng ta có thể buông dây cương của hàm thiếc, và cho lưỡi mình nhiều phạm vi và tự do hơn: Nhưng hãy coi chừng những lời ba hoa phạm thánh mà Thánh Phao-lô nói đến, là những lời gia tăng thêm sự không tin kính, II Ti-mô-thê 2:16. Những lời ba hoa không cần thiết mà Thánh Phi-e-rơ nói đến, là xen vào như kẻ soi mói trong công việc của người khác, I Phi-e-rơ 4:15. Thánh Augustinô đưa ra lời khuyên tốt cho mục đích này; Ngươi sẽ không cho dạ dày mình thức ăn đắng để nuôi dưỡng: và ngươi sẽ cho lưỡi mình lời nói gian ác để nuôi dưỡng chăng? Như ngươi kén chọn điều mình ăn, hãy kén chọn điều mình nói.
3. Hãy quan sát các ngươi nói theo cách thức nào. Thánh Phao-lô muốn rằng mọi lời của các ngươi được nêm bằng muối của sự thận trọng, Cô-lô-se 4:6. Các ngươi phải học khi nào dùng lời khuyên bảo, khi nào dùng lời quở trách, khi nào dùng lời an ủi. Nếu các ngươi phải đối xử với một người bề trên, hãy dùng sự khiêm nhường nhiều hơn; nếu với một người ngang hàng, các ngươi có thể dùng sự trang trọng nhiều hơn; nếu với kẻ dưới mình, các ngươi có thể thi hành thẩm quyền của mình. Một số bản tính phải được xử lý bằng sự dịu dàng, một số bằng sự nghiêm khắc: Một số lỗi lầm phải được quở trách riêng tư, một số phải bị quở trách công khai. Một số kẻ phạm tội phải được cứu với sự sợ hãi, một số được giải cứu bằng bạo lực, và như thể bằng cách giật ra khỏi lửa. Tùy theo các dịp tiện và tính tình khác nhau mà chúng ta gặp, lời nói của chúng ta phải được điều hòa như vậy.
4. Hãy xét mục đích các ngươi có trong việc nói: Vì tuy miệng các ngươi như lời phán của Đức Chúa Trời, nói những điều thuộc về trời và xuất sắc: Tuy lời khuyên bảo của các ngươi thánh thiện đến đâu, lời an ủi của các ngươi tươi mới đến đâu, lời quở trách của các ngươi sốt sắng đến đâu, nhưng có lẽ mục đích của các ngươi có thể không chân thành. Vậy mục đích của các ngươi hãy luôn nhắm đến vinh quang của Đức Chúa Trời, và điều tốt lành của anh em các ngươi; lòng mộ đạo dạy điều này, lòng nhân ái dạy điều kia.
5. Hãy xét địa điểm các ngươi nói; vì có sự khác biệt phải đặt ra giữa những nơi riêng tư và nơi công cộng. Một triết gia uyên bác ngồi tại một bữa tiệc, được một số khách mời yêu cầu tham gia vào một cuộc luận đàm triết học; ông trả lời, Inter pocula non est Philosophandum: Đó không phải là nơi thích hợp cho ông luận đàm về triết học. Một số người sẽ không bao giờ nói về đạo, ngoại trừ khi họ ở trong một quán rượu, hay trên một băng ghế uống rượu; những chiếc ghế thích hợp cho những tiến sĩ như vậy. Ta không nói như thể Đức Chúa Trời không thể được nói đến ở bất cứ nơi đâu; ta chỉ nói để lên án sự dại dột thiếu thận trọng của những kẻ, chọn những nơi không thích hợp, hay những buổi họp không thích hợp cho các cuộc luận đàm của mình: Đó là làm như các thầy thông giáo và người Pha-ri-si đã làm, cầu nguyện nơi chợ, và mua bán trong đền thờ.
6. Các ngươi phải tôn trọng thời gian các ngươi nói; những lời nói đúng lúc, giống như trái táo bằng vàng trong hình bằng bạc. Đấng tiên tri ghi nhận đó là một phần đặc biệt của sự khôn ngoan nơi người có lưỡi của kẻ học thức, để nói một lời đúng lúc. Như vậy A-bi-ga-in đã đối xử với Na-banh, bà sẽ không nói với ông về sự dại dột và nguy hiểm của ông trong cơn say rượu của ông, mà khi rượu đã ra khỏi óc ông.
Nay để học hỏi tất cả điều này tốt hơn, ta sẽ giới thiệu cho các ngươi vài quy tắc hướng dẫn.
1. Hãy cẩn thận giữ sự canh giữ liên tục trên lưỡi các ngươi, và chú ý siêng năng đến những lời thoát ra từ các ngươi. Tôi nói, tôi sẽ giữ gìn các đường lối tôi, Đa-vít nói, để tôi không phạm lỗi bằng lưỡi tôi. Đối với việc nói chuyện của các ngươi, cũng như với việc đi lại của các ngươi: Nếu các ngươi không chú ý đến chân mình khi đi, các ngươi có thể vấp ngã. Cũng vậy, nếu các ngươi không chú ý đến lưỡi mình khi nói chuyện, chúng có thể chạy hoang.
2. Cùng với sự tỉnh thức hãy nối kết sự cầu nguyện: Hãy cầu nguyện hết lòng và thường xuyên với Đức Chúa Trời, rằng Ngài sẽ kiềm chế lưỡi các ngươi khỏi lời nói xấu, và mở chúng ra để thốt ra những điều tốt lành. Như A-gua đã làm, Xin cất khỏi tôi sự hư không và lời dối trá, Châm Ngôn 30:8. Như Đa-vít đã làm, Xin đặt sự canh giữ, hỡi Đức Giê-hô-va, trước miệng tôi, và giữ cửa môi tôi, v.v. Như các ngươi phải cầu xin sự tha thứ của Ngài, khi các ngươi đã phạm lỗi trong việc cai trị lưỡi mình sai lầm, thì để hướng dẫn và cai trị chúng cho tốt, các ngươi phải là những người cầu xin Ngài: Chỉ Đấng đã ban chúng cho các ngươi, mới có thể dạy các ngươi cách cai trị chúng.
3. Hãy học sự khiêm nhường trong việc quan sát chính mình, điều đó sẽ dạy các ngươi sự tiết độ trong việc nói về người khác: Vì sự tò mò trong việc quan sát của chúng ta, sự hay chỉ trích trong việc lên án người khác, do đâu mà ra, nếu không phải chỉ từ tình yêu bản thân đầy ý kiến, và sự tự phụ kiêu ngạo mà con người có về chính mình: Một người còn ngu dốt trong việc thấy lỗi lầm của chính mình lâu chừng nào, thì người ấy còn tò mò dò xét lỗi lầm của người khác lâu chừng ấy. Và về mục đích này, Chrysostom đưa ra lời khuyên tốt: Hãy bước vào lòng mình, người ấy nói, và để lương tâm mình làm quan xét của mình; hãy đưa chính mình ra tính sổ, và suy ngẫm trong mình vô số tội lỗi mà ngươi biết mình đã phạm; hãy nghĩ đến những hình phạt đáng phải chịu vì chúng, và tự hỏi mình câu hỏi, Làm sao ngươi dám làm điều này, hay điều kia? Nếu lương tâm ngươi bấy giờ muốn bay trở lại, và đánh lừa ngươi bằng lỗi lầm của người khác, Dic ad ipsam, non ego Judex in alios: Hãy trả lời nàng thẳng thắn; Đức Chúa Trời đã không lập ngươi làm quan xét của người khác, ngươi đã có đủ việc của chính mình để trả lời.
4. Hãy luôn học sẵn sàng nghe hơn là nói. Như Ê-li-hu nói, rằng ông đã cẩn thận làm như vậy. Như vậy ông nói với Gióp và ba người bạn của ông, Kìa, tôi đã chờ đợi lời nói của các ngươi; tôi đã lắng tai nghe lý lẽ của các ngươi, trong khi các ngươi tìm kiếm điều phải nói, v.v. Gióp 32:11. Thật vậy, đó là con đường đạt được sự khôn ngoan, nghe nhiều, và nói ít. Ai nghe nhiều, sẽ học nhiều; ai nói nhiều sẽ học ít. Nếu các ngươi muốn nói nhiều, Seneca nói, các ngươi nên làm điều đó bằng một cuộc độc thoại, Minimum cum aliis loqui, plurimum vobiscum: Hãy nói ít với người khác, nhiều nhất với chính mình. Đó cũng là điều sứ đồ dạy chúng ta, chúng ta phải mau nghe, chậm nói, Gia-cơ 1:19. Phải, chúng ta phải mau nghe gấp đôi so với nói; vì thiên nhiên đã ban cho chúng ta chỉ một cơ quan để nói, hai cơ quan để nghe.
MỤC XXXVI. Một sự suy gẫm về những khốn khổ của đời này.
Thật tốt cho một Cơ Đốc nhân hằng ngày, suy gẫm nghiêm túc về những khốn khổ của đời này. Và ở đây,
1. Hãy xét đến sự ngắn ngủi của nó. Gióp nói, Các ngày của loài người đã được định, số tháng của người ở cùng Đức Chúa Trời, và Ngài đã định giới hạn cho người mà người không thể vượt qua, Gióp 14:5. Các ngày của năm chúng ta là bảy mươi: Và nếu vì sức mạnh mà chúng được tám mươi năm, nhưng sức mạnh của chúng là lao khổ và buồn rầu, vì nó sớm bị cắt đứt, và chúng ta bay đi. Và về điều này các ngươi không thể tính thời gian thơ ấu của mình như bất kỳ phần nào của đời sống mình, vì trong tuổi ấy chẳng có điều gì được học hay làm, mà có thể xứng với phẩm giá của một con người.
Và nói về thời gian tiêu phí trong giấc ngủ, ta không thấy làm sao điều đó có thể được gọi là thời gian của sự sống; vì thấy phần chính của đời sống chúng ta, là có sự sử dụng các giác quan và lý trí, mà bấy giờ (như thể) bị đình chỉ trong chúng ta, và đã chết. Vì vậy một triết gia đã nói, rằng trong một nửa đời sống của con người, chẳng có sự khác biệt giữa người hạnh phúc và kẻ bất hạnh, vì trong thời gian ngủ, mọi người đều bình đẳng, vì bấy giờ họ như thể đã chết.
Vì lý do này một thi nhân nào đó gọi giấc ngủ là anh em họ của sự chết. Và một người khác gọi nó là anh em của sự chết, phải, anh cả của sự chết: Vì có sự tương tự gần gũi giữa cái này và cái kia. Vô số người ngủ một phần ba ngày và đêm, tức là tám giờ trọn (và một số người còn hơn nữa) từ đó suy ra, rằng một phần ba đời sống của chúng ta bị tiêu phí trong giấc ngủ, và do đó trong thời gian ấy chúng ta không sống.
Triết gia ấy đã có lý do chính đáng để làm như ông đã làm, là người khi được hỏi ông nghĩ gì về đời sống của con người, đã quay mình trước mặt những người đặt câu hỏi, và đột nhiên rời khỏi tầm mắt của họ; nhờ đó cho họ hiểu, rằng đời sống của chúng ta rất ngắn ngủi, và như thể chỉ là một vòng quay. Và trong một thời gian rất ngắn sau khi một người chết, chính sự tưởng nhớ về người ấy cũng tiêu vong. Một số người xưa gọi đời sống của con người là một giấc mơ; phải, giấc mơ của một cái bóng.
Nhưng hãy so sánh phần đời sống nhỏ bé còn lại mà chúng ta sống ở đây, với đời sống sẽ đến, và nó sẽ tỏ ra nhỏ bé biết bao? Đời sống tạm thời này, so với đời sống đời đời, là gì, nếu không phải như một giọt nước so với cả đại dương? Nếu một ngàn năm trước mắt Đức Chúa Trời, chẳng hơn gì như ngày hôm qua, đã qua và đi rồi, thì đời sống bảy mươi hay tám mươi năm sẽ dường như là gì, nếu không phải chỉ là một hư không, so với sự đời đời?
Hỡi độc giả Cơ Đốc, vậy hằng ngày hãy suy nghĩ với chính mình, còn sự dại dột và điên rồ nào lớn hơn có thể tưởng tượng, hơn là việc đàn ông và đàn bà vì hưởng thụ giấc mơ ngắn ngủi về những thú vui và khoái lạc hư không như vậy, lại lao mình vào những sự hành hạ đời đời? Và sự ngu muội nào đã chiếm hữu con người, đến nỗi họ phải tốn bao nhiêu lao khổ và đau đớn để sắm sửa bao nhiêu thứ cho một đời sống ngắn ngủi như vậy, mà lại không sắm sửa gì cả cho linh hồn mình, là linh hồn sẽ sống đời đời?
II. Cũng hãy suy gẫm về sự không chắc chắn của đời sống các ngươi. Vì đời sống chúng ta rất ngắn ngủi, nên nó cũng không chắc chắn. Truyền Đạo 9:12. Loài người không biết thời của mình: Như cá bị bắt trong lưới dữ; và như chim bị bắt trong bẫy, loài người cũng bị sa vào bẫy trong thời dữ, khi nó chợt đến trên chúng. Con người thường bị bất ngờ bởi những thay đổi đột ngột, như chim trong bẫy, và cá trong lưới, biết bao?
Vậy các ngươi hãy tỉnh thức, và luôn sẵn sàng, vì các ngươi không biết giờ Con Người đến; vì các ngươi không biết năm, vậy hãy luôn sẵn sàng mỗi năm: Và vì các ngươi không biết tháng, hãy tỉnh thức mỗi tháng; và vì các ngươi không biết giờ, hãy tỉnh thức mỗi giờ. Ta sẽ cho các ngươi một sự so sánh do một người mộ đạo đưa đến tay ta. Giả sử trước mặt ngươi đặt trên một cái bàn, 30 hay 40 món ăn khác nhau, và ngươi được một người bạn đặc biệt cho biết, rằng có thuốc độc trong một món trong đó, ngươi sẽ khó dám ăn món nào trong chúng, tuy ngươi rất đói, vì sợ có lẽ ngươi sẽ gặp phải món ăn bị bỏ độc. Nay có lẽ ngươi nghĩ, rằng ngươi sẽ sống ba mươi hay bốn mươi năm. Vậy thì! Nếu chắc chắn rằng trong một năm trong các năm ấy ngươi sẽ chết, và ngươi không biết trong năm nào, tại sao ngươi lại không sợ hãi trong mỗi năm trong chúng; và không mỗi năm, phải, mỗi ngày chuẩn bị cho sự chết?
Tại sao binh lính giữ sự canh gác liên tục trong lâu đài đứng ở biên giới, trên đất của kẻ thù? Có phải vì bất kỳ lý do nào khác, ngoài việc họ không biết khi nào kẻ thù sẽ đến tấn công nó chăng? Chắc chắn không vì lý do nào khác. Ôi vậy, vì các ngươi không biết giờ nào sự chết sẽ tấn công các ngươi, các ngươi luôn cần phải tỉnh thức; linh hồn ngươi quý giá hơn mọi lâu đài và vương quốc trên thế gian, và ngươi có những kẻ thù lớn hơn luôn cố gắng ngày đêm liên tục tấn công nó, và ngươi hoàn toàn không biết ngày và giờ bị tấn công của mình, và toàn bộ vấn đề sự cứu rỗi hay sự hư mất của linh hồn ngươi, hệ tại điểm này, là ngươi bị bắt gặp đã chuẩn bị hay chưa chuẩn bị trong giờ kinh khiếp ấy.
III. Hãy xét sự mong manh và dễ vỡ của đời sống con người, không có tấm kính nào dễ bị va chạm và vỡ như đời sống con người. Một số người mất mạng vì sức nóng dữ dội của mặt trời; mắt của một số người có thể cướp mạng sống của người khác. Một số người chết vì uống một ngụm thức uống lạnh trong lúc đổ mồ hôi, hay vì ăn uống quá độ tại một bữa tối. Một số người chết vì khoái lạc hay buồn rầu quá độ. Một số người dường như đi ngủ khỏe mạnh, và sáng hôm sau người ta thấy họ đã chết. Chúng ta có thể không ngạc nhiên làm sao con người kết thúc đời sống mình sớm như vậy, bằng làm sao họ chịu đựng lâu như vậy, vì công việc tạo nên thân thể họ thật tinh tế, và vật liệu mà họ được cấu thành, thật mong manh và yếu đuối. Đức Chúa Trời bảo đấng tiên tri kêu lên, Mọi xác thịt là cỏ, và mọi vinh quang của nó như hoa của đồng ruộng: Cỏ khô héo, hoa tàn phai, v.v. Cỏ là gì, nếu không phải là áo mùa hè của đất, mà người ta cởi ra trước khi mùa đông đến?
Ngày nay các ngươi có thể thấy một thanh niên hào hoa đang độ hoa niên, mạnh mẽ và sinh động, đi lại nghênh ngang trong y phục sang trọng, và với vẻ mặt kiêu hãnh; và ngày mai một cơn bệnh dữ dội bất ngờ, có thể làm biến dạng và thay đổi người ấy một cách lạ lùng. Một số người bị tan vỡ nặng nề bởi nghịch cảnh, một số bị bóp nghẹt bởi sự thiếu thốn và nghèo khổ. Một số người bị rối loạn vì thức ăn ngon và rượu ngọt; một số bị suy yếu vì tuổi già. Một số người làm hỏng nước da của mình bằng sơn vẽ nhân tạo, và hành vi phóng đãng, đến nỗi thịt của họ héo úa như cỏ, và hoa của nó tàn phai đi.
Các ngươi há không thể ngày nay thấy một số người xuất thân từ dòng dõi quý tộc, thuộc một gia đình rất cổ xưa, được nhiều bạn bè, và giữ một ngôi nhà lớn, có một đoàn tùy tùng đông đảo gồm tá điền và đầy tớ, và cai trị toàn vùng quê nơi họ sống; và trong vài ngày sau các ngươi có thể thấy cũng những người ấy bị mọi bạn bè bỏ rơi, bị những người ngang hàng khinh miệt, và ít được mọi người trên thế gian coi trọng; hoàn toàn bị sỉ nhục, và bị tống vào ngục tù ấy, nơi có lẽ không lâu trước đó họ đã giam cầm những người khác, và ở đó kết thúc đời sống khốn khổ và bất hạnh của mình? Hỡi người tội lỗi, ngươi uống sự gian ác như nước, ngươi hằng ngày đắm mình trong những thú vui và khoái lạc tội lỗi, ngươi há không thấy rõ ràng, rằng bất cứ khi nào sợi chỉ của đời sống mong manh và ngắn ngủi này của ngươi đứt ra, rằng nếu ngươi vẫn tiếp tục trong đường lối gian ác này của ngươi, ngươi sẽ rơi xuống hố sâu không đáy của sự hủy diệt chăng? Vậy làm sao ngươi có thể hát, cười, chơi đùa, hay ngủ, và nghỉ ngơi gì được? Làm sao ngươi lại vô cảm trước hiểm nguy và nguy cơ của mình như vậy, là người sẵn sàng mỗi lúc rơi xuống hố địa ngục?
IV. Hãy suy gẫm về tính hay thay đổi của đời này. Con tắc kè đổi mình thường xuyên thành nhiều màu khác nhau, và mặt trăng thành nhiều hình dạng khác nhau: Nhưng ai có thể kể hết những thay đổi nơi con người? Lúc này người ấy cười, ngay sau đó cau mày; lúc này người ấy hài lòng, nhưng chốc lát lại không hài lòng; lúc này người ấy vui vẻ, ngay sau đó lại buồn rầu và trầm tư; lúc này người ấy khỏe mạnh, chốc lát lại đau ốm: đôi khi thỏa mãn, đôi khi bất mãn; đôi khi đầy hy vọng, đôi khi tuyệt vọng; đôi khi hài lòng, đôi khi giận dữ. Điều đã qua làm người ấy khó chịu; điều hiện tại làm phiền người ấy; và điều sẽ đến làm người ấy bất an. Người ấy lo lắng trong việc kiếm của cải, sợ hãi mất mát, và buồn rầu khi chia lìa chúng. Và đời sống của con người liên tục vận động và hao mòn biết bao; vì mỗi phút người ấy lại đi thêm một bước về phía sự chết của mình?
Gióp nói, rằng các ngày của ông nhanh hơn một người đưa thư. Người cưỡi ngựa đưa thư, tuy thông điệp của mình đòi hỏi sự vội vã đến đâu, nhưng đôi khi sự cần thiết khiến người ấy phải dừng lại; nhưng đời sống chúng ta không bao giờ dừng lại một lúc nào. Thánh Giê-rô-nimô nói, Bất cứ điều gì tôi cầm lấy trong tay, bất cứ điều gì tôi viết, bất cứ điều gì tôi đọc lại và sửa chữa, mỗi việc lấy đi khỏi tôi một phần đời sống của tôi. Và hãy xem có bao nhiêu dấu chấm và dấu nhỏ mà người công chứng viết, thì cũng bấy nhiêu là những tổn thất và sự giảm sút của đời sống tôi: Đến nỗi, như những người đi thuyền, dù đứng hay ngồi, vẫn luôn đi và lướt tới, và luôn đến gần hơn với điểm cuối của cuộc hành trình của mình: Cũng vậy, mọi thời gian chúng ta sống ở đây, chúng ta bước đi và tiến lên mãi, đến gần hơn và hơn nữa với sự chết, là bến cảng chung mà tất cả chúng ta phải đến.
V. Hãy suy gẫm về tính dối trá của đời này; nó đầy sự lừa dối và gian trá. Hỡi người, ngươi có nhận biết chăng (vị giáo phụ kể trên nói) khi ngươi được tạo thành một hài nhi? Ngươi có thể nói khi nào ngươi được tạo thành một thanh niên chăng? Hay khi nào ngươi đến tuổi trưởng thành? Hay khi nào ngươi bắt đầu già? Chúng ta chết mỗi ngày, chúng ta thường xuyên ở trong sự chết, nhưng con người hư không lại muốn thuyết phục mình rằng mình sẽ sống đời đời.
Điều này đã khiến người Mê-ga-ren xây dựng những tòa nhà nguy nga và lộng lẫy như vậy, mà một triết gia nào đó nói về họ, rằng họ xây dựng như thể họ sẽ sống đời đời, và họ sống như thể họ sẽ chết ngày hôm sau. Vậy tại sao con người lao nhọc nhiều như vậy trong việc thu thập của cải, và mua đất đai, mà lại chuẩn bị quá ít cho sự chết, chẳng phải vì họ thuyết phục mình, rằng đời sống của họ sẽ kéo dài lâu chăng? Sự tin tưởng sai lầm này khiến họ tin, rằng họ sẽ có đủ thời gian cho mọi sự: Rằng họ sẽ có thời gian cho những thú vui, dục vọng, hư vinh, và công việc thế gian của mình; và rằng sau tất cả những điều này, họ cũng sẽ có đủ thời gian trước khi chết, để chuẩn bị tài khoản của mình, và làm sự chuộc tội với Đức Chúa Trời.
Sự thuyết phục hư không này không dựa trên bất kỳ lý lẽ, hay nền tảng thật nào, mà chỉ dựa trên tình yêu bản thân, là tình yêu tự nhiên ghét những tư tưởng về sự chết, nên sẽ không tin, rằng nó sẽ đến nhà mình sớm như đến nhà người khác; hầu hết con người không muốn tin một điều, mà có thể là dịp gây đau đớn và buồn rầu lớn cho họ như điều ấy sẽ gây ra.
VI. Hãy suy gẫm về vô số khốn khổ của đời này: Nhiều đến nỗi những tai họa và khốn khổ của thân thể và tâm trí con người, đến nỗi nó đáng được gọi là sự chết hơn là sự sống. Nếu mắt các ngươi được mở ra để thấy trường hợp của chính mình, các ngươi sẽ luôn than khóc và kêu van về tình trạng của mình, như những người bị Đức Chúa Trời Toàn Năng kết án, phải chịu những khốn khổ như vậy. Trước hết hãy xét những khốn khổ bên ngoài của thân thể; ai có thể đếm được chúng? Con người phải chịu bao nhiêu đau đớn và lao nhọc để kiếm thức ăn, nhờ đó duy trì đời sống mình, hoặc bằng mồ hôi trán, hoặc bằng mồ hôi trí óc? Các thú vật trên đất, và chim trời, được nuôi dưỡng mà không có lao nhọc hay đau đớn nào: Nhưng con người bị bắt buộc lao động ngày đêm, và vất vả trên biển và trên đất, để kiếm sống. Và như con nhện lao động ngày đêm trong việc giăng tơ của nó, làm hao mòn cả ruột gan của chính mình, và tiêu hao chính mình để hoàn thành nó, mà chỉ dùng làm lưới để bắt ruồi; cũng vậy mọi sự vất vả của con người chỉ phục vụ cho một mục đích nào khác, ngoài việc bắt ruồi, để kiếm những thứ tầm thường, và những vật ít giá trị.
Ai có thể kể hết vô số bệnh tật khác nhau, mà thân thể con người phải chịu? Các thầy thuốc trong sách của họ viết về vô số bệnh tật, và các phương thuốc chữa chúng; nhưng khoa học của họ được mở rộng mỗi ngày bởi sự bùng phát của những bệnh tật mới và lạ, mà các thầy thuốc xưa hoàn toàn không biết đến.
Và ngay cả những thể chất đã thoát khỏi những khốn khổ này, nhưng chúng cũng không thoát khỏi các tai họa, và bất hạnh khác. Có bao nhiêu ngàn người biển đã nuốt chửng? Có bao nhiêu người gươm đã nuốt chửng? Có bao nhiêu người lửa đã thiêu đốt? Có bao nhiêu người đã bị giết bởi sự sụp đổ của nhà cửa, tường thành, tháp? Có bao nhiêu người bởi những cú đánh và vết chích của thú độc? Có bao nhiêu phụ nữ chết trong lúc sinh con, và mua đắt mạng sống của con mình bằng cái chết đau đớn của chính mình? Chính những thú vật hung dữ được tạo ra để phục vụ chúng ta, lại nổi loạn chống lại chúng ta: Và trong mọi loài thọ tạo khác, con người tàn nhẫn chống lại con người nhất.
Có biết bao nhiêu máy móc, đại pháo, vũ khí và đạn dược con người đã nghĩ ra để tự vệ, và để tấn công kẻ khác? Đến nỗi khi chúng ta không bị quấy nhiễu bởi không khí, cũng chẳng bởi các nguyên tố, thì con người lại trở nên sói và ma quỷ đối với nhau. Tully nói về một triết gia nổi tiếng, người đã viết một cuốn sách về những cái chết của con người, trong đó ông kể lại các nguyên nhân gây ra cái chết của con người đã xảy ra trên thế gian, như bởi lụt lội, gươm giáo, đói kém, dịch bệnh, đủ thứ bệnh tật, sự hủy diệt các thành phố, sự tụ họp của thú dữ, chúng bất ngờ xông vào một số dân tộc, và đã nuốt chửng họ hoàn toàn: Và tuy vậy, cuối cùng, ông kết luận rằng, số người bị người khác giết hại còn lớn hơn nhiều so với số người bị tất cả các loại tai họa khác, dù tất cả hợp lại với nhau. Nhưng nếu trong bài luận này ta đi qua hết mọi nỗi khốn khổ và tai họa xảy đến cho mọi thời đại và mọi hoàn cảnh của đời này, thì con người vẫn còn có thể thấy mình ở trong tình trạng tệ hại hơn nhiều: Và ở đây chúng ta sẽ chẳng bao giờ kết thúc, nếu chúng ta trình bày sự thỏa mãn ít ỏi có thể tìm thấy trong mỗi điều ấy, và lòng khao khát mãnh liệt mà ai nấy đều có muốn đổi hoàn cảnh của mình lấy tình trạng của người khác. Sự suy xét về điều đó đã khiến Thánh Bernard nói rằng, ông cho rằng đời này chẳng hơn gì đời sống của địa ngục là bao; nếu không phải vì hy vọng rằng ở đây chúng ta có thể đạt tới Vương Quốc Thiên Đàng.
VII. Cuối cùng, hãy suy gẫm về chính sự chết, là điều tiếp nối sau các nỗi khốn khổ khác. Ai có thể kể hết vô số nỗi khốn khổ chứa đựng trong một nỗi khốn khổ này mà thôi? Hiện tại hãy xem một thánh phụ đã nói gì, bằng lời than thở chống lại sự chết; Hỡi sự chết, ký ức về ngươi mới đắng cay làm sao? Ngươi đến trộm lấy chúng ta thình lình biết bao? Đường lối của ngươi mới bí mật làm sao? Giờ của ngươi mới không chắc chắn làm sao? Quyền thống trị của ngươi mới phổ quát làm sao? Kẻ mạnh không thể thoát khỏi tay ngươi; người khôn ngoan không thể ẩn mình khỏi ngươi, và trước mặt ngươi, kẻ mạnh mất hết sức lực. Ngươi chẳng kể ai là giàu, vì không ai có thể chuộc mạng sống mình khỏi ngươi bằng tiền bạc; ngươi đi khắp mọi nơi, ngươi tìm kiếm khắp mọi nơi, chẳng có nơi nào mà ngươi không có mặt. Ngươi làm héo úa cỏ cây, ngươi uống cạn gió, ngươi làm ô nhiễm không khí, ngươi đổi thay các thời đại, ngươi biến đổi thế gian, ngươi chẳng ngần ngại nuốt chửng cả biển. Mọi vật đều tăng rồi giảm, nhưng ngươi vẫn luôn ở một trạng thái. Ngươi là cây búa luôn giáng xuống; ngươi là thanh gươm chẳng bao giờ cùn; ngươi là cái bẫy mà ai nấy đều sa vào; ngươi là nhà tù mà ai nấy đều bước vào; ngươi là biển mà mọi người đều chìm đắm trong đó. Ngươi là nỗi đau mà ai nấy đều chịu, và là thuế mà ai nấy đều nộp.
Hỡi sự chết tàn nhẫn, sao ngươi chẳng thương xót chúng ta, nhưng lại thình lình đến trộm lấy chúng ta, để cướp chúng ta đi trong những thời điểm tốt đẹp nhất của chúng ta, và ngắt quãng chúng ta trong những công việc tốt đẹp nhất của chúng ta? Ngươi cướp của chúng ta trong một giờ nhiều bằng những gì chúng ta đã gặt hái trong nhiều năm. Ngươi cắt đứt dòng dõi của các họ hàng và gia đình; ngươi để các vua chúa và vương quốc không có người thừa kế; ngươi làm đầy thế gian bằng những góa phụ và trẻ mồ côi; ngươi ngắt quãng việc học hành của các học giả lớn; ngươi lật đổ những trí tuệ tốt đẹp trong tuổi chín muồi nhất của họ; ngươi nối liền cuối cùng với khởi đầu, mà không dành chỗ cho đoạn giữa. Thánh nhân ấy đã nói như vậy. Sự suy xét về những điều này há chẳng nên khiến chúng ta sẵn lòng rời khỏi đây, khi sự chết thổi hồi kèn rút lui sao? Chrysostom nói một cách tao nhã rằng, đời này là một cái tổ được đan bằng rơm và vữa; chúng ta là những con chim non, chúng ta há sẽ thối rữa trong mùi hôi thối của cái tổ bẩn thỉu này sao? Nếu lòng sùng kính đã ban cho chúng ta đôi cánh, sao chúng ta lại lười biếng? Hãy bay vút lên cao, và thực hiện chuyến bay mà Đại Bàng của chúng ta đã vạch ra cho chúng ta trong ngày Ngài thăng thiên. Hãy nhớ rằng tinh túy của mọi sự khôn ngoan là sự suy gẫm về sự chết. Đó là một việc mà chúng ta nên học suốt cả đời mình, để thực hành một lần: Những lỗi lầm phạm phải trong đó là không thể sửa chữa, và sự mất mát thì không thể khôi phục.
MỤC XXXVII. Về việc trở lại thờ phượng trong gia đình vào buổi tối.
Mỗi Cơ Đốc nhân hãy trở lại thờ phượng Đức Chúa Trời trong gia đình, và trong nơi kín nhiệm, vào buổi tối cũng như buổi sáng. Dưới Luật Pháp, một con chiên con được dâng lên mỗi buổi sáng và buổi tối, ngày này qua ngày khác không ngừng. Về điều này các tiến sĩ Do Thái nói rằng, của lễ liên tục buổi sáng đã chuộc tội cho những điều gian ác đã phạm trong ban đêm: Và của lễ buổi tối đã chuộc tội cho những điều gian ác đã phạm trong ban ngày.
Điều này nên dạy chúng ta hằng ngày đổi mới việc áp dụng của lễ của Đấng Christ (được hình bóng bởi con chiên) đã một lần dâng lên cho Đức Chúa Trời vì chúng ta. Hãy tiếp nhận Ngài, nuôi mình bằng Ngài, và hằng ngày áp dụng Ngài, thậm chí sáng và tối hãy khiêm nhường xưng tội lỗi của các ngươi, với nhiều sự ăn năn thánh khiết và nỗi buồn tin kính, rồi trình dâng Đấng Christ cùng mọi công đức của Ngài lên Đức Chúa Trời, và rảy lương tâm của ngươi lại một lần nữa bằng huyết của Ngài. Hãy đổi mới sự nắm giữ Ngài, và ôm lấy Ngài chặt chẽ hơn; hãy để đức tin của các ngươi hằng ngày được rèn luyện trên Đấng Christ.
Chúa đã gặp gỡ dân sự, và phán với họ tại nơi con chiên được dâng liên tục, Xuất Ê-díp-tô Ký 29:42. Vậy, nếu chúng ta hằng ngày, sáng và tối, bởi đức tin chân thật và sống động, đổi mới việc áp dụng của lễ của Đấng Christ cho linh hồn mình, chúng ta có thể chắc chắn rằng Đấng Christ sẽ gặp gỡ chúng ta tại đó, và phán với chúng ta tại đó. Ôi, chúng ta tự làm hại mình biết bao khi chúng ta rút lui, và không chịu gặp gỡ Đấng Christ, khi chúng ta vắng mặt buổi sáng hay buổi tối, và bỏ bê những bổn phận thánh mà trong đó chúng ta nên gặp gỡ Chúa Giê-xu Christ, và nghe Ngài phán với chúng ta về sự bình an và tha thứ, sự hòa giải và sự cứu rỗi? Có sự an ủi ngọt ngào nào có thể tìm thấy trong mọi hoàn cảnh, khi chúng ta đến gần Chúa trong những bổn phận thánh này như vậy? Khi chúng ta gặp gỡ Ngài, và nghe những lời bày tỏ yêu thương ngọt ngào của Ngài bởi Đức Thánh Linh cho linh hồn chúng ta, điều đó nên khiến chúng ta chán ghét phải rời đi, thậm chí khó lòng bị kéo ra khỏi cửa đền tạm, không muốn chấm dứt những sự thực hành này, hay quay tư tưởng mình sang hướng khác, nếu không phải vì những việc khác phải được làm. Vì vậy, mỗi người hãy biệt mình ra thánh, và đến với của lễ thiêu hằng ngày này, sáng và tối không ngừng, để các ngươi gặp gỡ Chúa, và nghe Ngài nói với các ngươi những lời bình an và yêu thương. Nhiều người than phiền rằng Đấng Christ xa lạ đối với họ, họ không thể thấy Ngài, cũng chẳng nghe được lời an ủi nào từ Ngài; nhưng lỗi là ở chính họ, họ không chịu gặp gỡ Ngài, hay đến theo cách thánh khiết như họ phải làm.
Hơn nữa, có chép rằng, câu 43, rằng do đó đền tạm sẽ được biệt ra thánh bởi vinh quang của Chúa, khi họ đến trước mặt Ngài hằng ngày với của lễ thiêu liên tục này, và Ngài sẽ gặp gỡ họ, và phán với họ. Cũng vậy, một gia đình, một Cơ Đốc nhân được biệt ra thánh bởi vinh quang của Chúa qua sự giao tiếp hằng ngày này với Ngài. Nếu các ngươi hằng ngày gặp gỡ Chúa trong sự hạ mình, trong việc đổi mới áp dụng Đấng Christ cho linh hồn các ngươi, trong việc kêu cầu Ngài để hoàn thành các lời hứa của Ngài; và Ngài, về phía Ngài, gặp gỡ các ngươi, và phán với các ngươi, thì các ngươi sẽ được biệt ra thánh bởi vinh quang của Chúa, các ngươi sẽ thấy ánh sáng của nét mặt yêu thương của Ngài chiếu sáng cách nhân từ và vinh hiển trên linh hồn các ngươi. Điều này có một đức tính và quyền năng làm nên thánh trong nó. Như mặt trời chiếu sáng rực rỡ và vinh hiển từ lúc này sang lúc khác trên cây cối và trái cây, ban cho những trái cây ấy sự ngọt ngào và chín muồi ngày càng tăng: Cũng vậy Đấng Christ, bằng cách gặp gỡ chúng ta, và chiếu sáng trên linh hồn chúng ta bằng ánh sáng của nét mặt Ngài, khi chúng ta trình diện trước mặt Ngài đúng cách trong việc thực hiện đúng đắn và hằng ngày sự phục vụ Ngài, và dâng của lễ này, Ngài biệt chúng ta ra thánh bởi vinh quang Ngài; Ngài thay đổi tâm tính của linh hồn chúng ta, Ngài biến đổi và uốn nắn chúng ta theo hình ảnh Ngài, trong sự công chính và thánh khiết thật, từ vinh quang đến vinh quang bởi Đức Thánh Linh.
MỤC XXXVIII. Về việc một người xem lại vào buổi tối các hành động và sự thương xót của ngày đã qua.
Thật tốt, trước khi các ngươi nằm xuống ngủ, hãy xem lại mọi hành động và sự thương xót của ngày đã qua.
Nếu ngươi muốn biết những tội lỗi ngươi đã phạm trong ngày đã qua, hay tuần đã qua, hay cả đời đã qua của ngươi, ngươi có thể vắn tắt duyệt qua mọi điều răn của Đức Chúa Trời, và ngươi có thể dễ dàng thấy ngươi đã vi phạm những điều răn nào, và nhờ đó ngươi có thể hạ mình vì tội lỗi mình, và có thể đổi mới sự ăn năn của ngươi, và những quyết tâm vâng lời tốt hơn. Hãy chăm chú nhìn vào toàn bộ tình trạng đời sống ngươi, xem ngươi đã tiến bộ thế nào trong sự tin kính, hay ngươi đã suy thoái ra sao: Ngươi đã nói những lời nào, đã làm những việc nào, và vì mục đích gì, và chúng đã được thực hiện theo cách nào.
Hãy xem xét y phục của ngươi, tôi tớ của ngươi, đoàn tùy tùng của ngươi, bàn ăn của ngươi, cách ăn ở của ngươi, cách tiếp đãi của ngươi, và mọi giao dịch cùng hạnh kiểm của ngươi, xem chúng có mang mùi vị của kiêu ngạo và hư vinh chăng; và hãy để điều này trở thành cớ hạ mình cho ngươi.
Hãy tra xét lương tâm ngươi cách nghiêm ngặt mỗi buổi tối: Vì nếu lương tâm kết án, Đức Chúa Trời càng kết án nhiều hơn: Và nếu lương tâm tha bổng và xưng công chính, bởi bằng chứng của Lời và Đức Thánh Linh, Đức Chúa Trời tha bổng và xưng công chính, và chúng ta sẽ có lòng tin cậy hướng về Đức Chúa Trời. Điều gì có thể liên quan đến chúng ta mật thiết hơn, bằng việc hằng ngày tra xét kỹ lưỡng và cẩn thận lương tâm của chính mình? Người ta há lại cẩn thận tra xét các văn tự, nhờ đó họ giữ đất đai và niên kim, các hợp đồng thuê nhờ đó họ giữ nông trại; mà chúng ta lại bất cẩn đến nỗi để lòng và lương tâm mình nằm đó không được tra xét và tìm kiếm sao?
Ta đã đọc một câu chuyện về một vị vua kia, sau một thời gian dài chiến tranh đẫm máu, gây ra sự hỗn loạn lớn trong tài sản bề ngoài của con người, trong một hội đồng công khai, đã kêu gọi thần dân mình trình bày các văn tự, nhờ đó họ giữ đất đai của mình; do đó các quý tộc, không muốn văn tự của mình bị tra xét, đã rút gươm ra, và nói rằng, nhờ những thứ này mà họ giữ đất đai của mình. Cũng vậy, có nhiều người không thể chịu nổi việc tìm kiếm lòng và lương tâm mình, vì họ không có hy vọng vững chắc rằng văn tự của mình tốt và rõ ràng cho Vương Quốc Thiên Đàng.
Trừ khi các ngươi được xưng công chính bởi đức tin nơi Đấng Christ, lương tâm các ngươi khi thật sự được thức tỉnh và soi sáng, sẽ kết án các ngươi là có tội trước mặt Đức Chúa Trời, và sẽ kết án những hành động tốt nhất của các ngươi là không được làm ra trong Đức Chúa Trời, cũng chẳng làm trong danh Đấng Christ, không xuất phát từ tình yêu của Đức Chúa Trời, cũng chẳng nhằm vinh quang Ngài. Giờ đây, trước khi các ngươi có thể thấy mình được xưng công chính bởi đức tin nơi Đấng Christ qua Phúc Âm, các ngươi phải thấy lương tâm mình kết án các ngươi vì tội lỗi, và vì vậy hằng ngày phó chúng để được Lời của Đức Chúa Trời tìm kiếm và thuyết phục.
Cũng hãy xem lại mỗi buổi tối mọi ân tứ, ân điển, phước lành, lợi ích, Đức Chúa Trời đã ban cho ngươi, và xem ngươi đã sử dụng chúng trong ngày đã qua như thế nào; và tra xét xem mọi điều ấy, nhờ đó ngươi đáng lẽ đã phục vụ Đấng đã ban chúng càng nhiều hơn, ngươi há đã chẳng biến chúng thành vũ khí và công cụ, để xúc phạm Ngài càng nhiều hơn sao. Hãy tra xét ngươi đã dùng sức lực, sức khỏe, sự giàu có, tài sản, sự sống, sự hiểu biết, trí nhớ, ý chí, tình cảm, thị giác, lưỡi, tai, tay, và mọi chi thể cùng năng lực còn lại của ngươi như thế nào: Rồi hãy để sự suy xét về các lợi ích của Đức Chúa Trời khiến ngươi nhận biết Ngài, và sự tốt lành của Ngài khiến ngươi yêu mến Ngài: Như chúng ta không nên xem nhẹ những sự thương xót thông thường, thì những sự thương xót phi thường lại càng phải được chúng ta lưu ý cách đặc biệt và riêng biệt hơn.
MỤC XXXIX. Về việc chuẩn bị vào buổi tối cho ngày sắp tới.
Đó là lời khuyên tốt mà một người đưa ra, rằng một Cơ Đốc nhân nên bắt đầu từ buổi tối, mục đích làm những việc lành mà người ấy sẽ thực hiện ngày hôm sau; những điểm nào người ấy nên suy gẫm; tật xấu nào người ấy nên chống cự; đức hạnh nào người ấy nên thực hành; những công việc nào người ấy sẽ đảm nhận, để mọi sự xuất hiện đúng thời điểm của nó, với một sự quan phòng chín chắn. Đó là sợi chỉ của Ariadne, dẫn dắt các hành động của chúng ta trong mê cung lớn của thời gian, nếu không mọi sự đều chạy vào hỗn loạn.
Một số người khen ngợi buổi tối là thời điểm thích hợp cho sự suy gẫm, tức là từ lúc mặt trời lặn đến lúc chạng vạng. Có chép về Isaac rằng, ông đi ra ngoài đồng vào buổi tối, để suy gẫm và cầu nguyện. Từ gốc trong nguyên văn biểu thị cả hai bổn phận. Một số nhà giải kinh cho rằng David đã viết Thi Thiên thứ tám vào ban đêm, nhân dịp ông suy gẫm về các công việc của Đức Chúa Trời.
Vào buổi tối, hãy xem xét rằng mỗi buổi sáng đều có buổi tối của nó, và ngày dài nhất cũng có đêm của nó. Cũng vậy, mỗi ngày đời người sẽ có đêm chết của nó. Ngày đời dài nhất, sẽ có đêm chết của nó. Hãy nghĩ về lời của Đấng Cứu Rỗi của chúng ta, Ta phải làm việc đang khi còn ban ngày, vì đêm đến, khi đó không ai có thể làm việc được. Chẳng có việc làm ra sự cứu rỗi của các ngươi, khi đêm chết đã đến.
Nếu ngươi, hỡi con người, đã phí ngày trong những thú vui và khoái lạc hư không, hãy tự hỏi mình vào buổi tối, ngươi đã tìm thấy sự thỏa mãn nào trong những sự hư không mà ngươi đã hăng hái theo đuổi suốt ngày hôm trước; và giờ đây chúng đem lại cho ngươi sự an ủi nào? Than ôi! Giờ đây chúng đã qua đi và biến mất, và chúng chỉ để lại một dư vị buồn bã phía sau. Nhưng nếu ngươi vẫn quyết tâm bước lại cùng những nẻo đường tội lỗi và hủy diệt ấy, hãy chắc chắn rằng, một đêm sẽ đến mà đêm ấy sẽ chẳng bao giờ có buổi sáng. Khi bị bao phủ bởi bóng sự chết, ngươi sẽ nằm xuống trong nỗi buồn đời đời. Bấy giờ ngươi sẽ kêu lên trong nỗi thống khổ của linh hồn mình, Ôi, ta là kẻ khốn khổ biết bao, kẻ đã có thời gian và cơ hội để đạt được trạng thái phước hạnh mà các thiên sứ và các thánh đồ đang hưởng trong Vương Quốc Thiên Đàng, mà lại không dùng lợi ích của nó! Ôi, thời gian đời ta đã trôi qua cách nhàn rỗi và gian ác biết bao, mà sẽ chẳng bao giờ trở lại nữa! Và giờ đây, vì vài thú vui chóng qua trên đất, ta phải chịu những cực hình không thể chịu nổi và đời đời trong địa ngục. Ôi, những thú vui bất hạnh! Ôi, sự đổi thay đáng nguyền rủa! Ôi, giờ và khoảnh khắc bất hạnh, mà trong đó ta đã tự làm mù mình như vậy! Ta là kẻ khốn khổ biết bao! Một ngàn, phải, mười ngàn lần bất hạnh, kẻ đã tự lừa dối mình cách dại dột như vậy! Ôi, giá như ta chưa từng được sinh ra thì tốt biết mấy.
MỤC XL. Một sự suy gẫm khi cởi quần áo để đi ngủ.
1. Tại đây hãy xem xét rằng, quần áo không làm nên cũng chẳng làm hư một con người: Thân thể không ngừng là thân thể khi quần áo được cởi ra, để thân thể được nghỉ ngơi trong một chiếc giường ấm. Cũng vậy, không phải thân thể làm nên một con người, Animus cujusque quisque, chính là tâm trí, hay linh hồn của con người mới là con người. Khi thân thể được đặt sang một bên trong mồ mả, một con người không vì thế mà ngừng hiện hữu; nhưng linh hồn người ấy bấy giờ đang nghỉ ngơi trên thiên đàng, hay bị hành hạ trong địa ngục. Sự chết không phải là sự hủy diệt một con người, mà chỉ là sự phân rã.
2. Hãy xem xét rằng, như một người cởi quần áo mình trước khi đi nghỉ ngơi trên giường mình; thì sự chết đối với một người tin kính, cũng chỉ là cởi quần áo mình để ngủ và nghỉ ngơi: Và tại đây hãy suy gẫm về những điểm tương đồng giữa sự chết và việc cởi quần áo của chúng ta để ngủ và nghỉ ngơi.
1. Trước khi một người cởi quần áo mình, người ấy tháo thắt lưng mình, cởi cúc và tháo dây áo mình, để có thể cởi chúng ra. Cũng vậy, thông thường trước khi linh hồn được cởi bỏ thân thể, Đức Chúa Trời sai bệnh tật đến, một bệnh này hay bệnh khác để tháo thắt lưng và nới lỏng thân thể, vốn gắn bó mật thiết với linh hồn con người. Vì vậy Thánh Phao-lô gọi đó là sự phân rã. Tôi ước ao (ông nói) được phân rã: Nisi se vinctum putaverat, non optaverat dissolvi. Nếu ông đã không nghĩ linh hồn mình bị trói buộc và thắt chặt vào thân thể mình, ông đã chẳng ước ao được phân rã. Mỗi cơn đau nhức, cơn đau đớn, và bệnh tật mà Đức Chúa Trời giáng trên thân thể, là, và phải là một lời báo trước cho ngươi, rằng gần đến giờ đi ngủ rồi: Đó là người đưa tin của sự chết, và là đầy tớ của Đức Chúa Trời, được sai đến, có lẽ để đón và đưa ngươi đến giường ngươi, đến nơi nghỉ ngơi của ngươi.
2. Một người không thể có được sự khoan khoái ngọt ngào như vậy khi còn mặc quần áo, như khi người ấy đã cởi quần áo. Cũng vậy, một người tin kính không bao giờ có thể nghỉ ngơi khỏi lao khổ mình trong khi còn ở trong thân thể; nhưng người ấy sẽ luôn bị đè nặng, mệt mỏi, và rên rỉ trong nhà tạm trần gian này; người ấy sinh ra để lao khổ, như tia lửa bay lên cao: Chẳng có hy vọng nghỉ ngơi khỏi tội lỗi, khỏi cám dỗ, khỏi hoạn nạn, khỏi lao khổ bên ngoài, và khỏi sợ hãi bên trong, cho đến khi một Cơ Đốc nhân cởi bỏ thân thể mình, là chiếc áo của linh hồn; sự chết khiến người ấy nghỉ ngơi khỏi mọi lao khổ mình. Trong khi linh hồn còn ở trong thân thể, nó xa cách Chúa, là sự nghỉ ngơi đích thực của linh hồn, là nơi cư ngụ đời đời của các thánh đồ: Nhưng sự chết đưa Lazarus vào lòng Abraham.
3. Khi một người cởi hết quần áo mình để đi ngủ, người ấy không nằm xuống trần truồng và không có gì che phủ, nhưng lấy một tấm che phủ lên mình. Cũng vậy, khi linh hồn rời khỏi thân thể, nó cởi bỏ quần áo mình, thế mà không nằm đó mà không có che phủ: Giường của con người là mồ mả mình, và đất là tấm che phủ của mình. Một người tin kính có thể nghĩ về việc chôn cất mình trong mồ mả, như một chiếc rương hay hòm, trong đó thân thể mình (là y phục của linh hồn mình) được cất giữ cho đến buổi sáng của sự sống lại: Nhưng một kẻ gian ác có thể nghĩ về nó như một nhà tù tối tăm, giam giữ thân thể mình (như linh hồn mình bị giam giữ trong địa ngục trong xiềng xích tối tăm) cho đến sự phán xét của ngày trọng đại.
4. Khi một người cởi quần áo mình, người ấy cởi bỏ mọi đồ trang sức quý giá cùng với chúng. Cũng vậy, khi linh hồn cởi bỏ thân thể, nó cũng cởi bỏ mọi danh dự, chức tước, sự giàu có, thú vui, và bất cứ điều gì mà lòng hư không của con người tự hào. Chúng ta đã ra đời trần truồng, và trần truồng chúng ta sẽ trở về khỏi thế gian. Chúng ta đã ra đời trần truồng, điều đó cho thấy con người không sinh ra để làm những việc lớn lao; và trần truồng chúng ta sẽ trở về, để cho thấy sự hư không của con người trong việc chạy theo những việc lớn lao; vì khi người giàu và người tôn quý chết, họ sẽ chẳng mang theo gì cả, và vinh quang của họ sẽ chẳng theo họ xuống, Thi Thiên 49:17. Ôi, hãy xem xét, thật là một điều đáng thương biết bao khi con người cởi bỏ những điều này lúc chết, mà lại chẳng có đồ trang sức nào khác ngoài sự xấu xa của tội lỗi để ra mắt trước mặt Đức Chúa Trời!
5. Người ta cởi quần áo mình trong hy vọng sau khi đã làm mới mình bằng giấc ngủ, sẽ mặc chúng lại. Cũng vậy, khi linh hồn cởi bỏ thân thể mình, đó là trong hy vọng sống lại, về sự hợp nhất trở lại của linh hồn với cùng thân thể mà con người đã cởi bỏ; để cởi bỏ thân thể, như một người sẽ mặc nó lại cách vinh hiển hơn, và chẳng bao giờ cởi bỏ nó nữa.
MỤC XLI. Khi các ngươi nằm xuống giường vào ban đêm.
Sau khi đã kể lại các sự thương xót trong ngày, hãy nghĩ về những nguy hiểm của ban đêm. Có chép về những kẻ trộm cướp, rằng trong bóng tối chúng đào xuyên qua nhà, là những nhà chúng đã đánh dấu cho mình vào ban ngày, Gióp 24:16. Từ trong nguyên văn, biểu thị việc đánh dấu bằng một con dấu, như thể chúng đóng dấu của mình lên nhà của người khác để dùng cho riêng mình. Những kẻ trộm đặt dấu của chúng lên những nhà như vậy vào ban ngày, là những nhà chúng định cướp vào ban đêm. Hay (như một số người giải thích) chúng quan sát sức mạnh của ngôi nhà, các lối đi đến đó, có những ai trong nhà, và chúng có thể đột nhập vào đó cách dễ dàng và thuận lợi nhất ở đâu. Nhà cửa được đánh dấu vào ban ngày, và bị phá mở vào ban đêm; nhiều nhà cũng bị đốt cháy vào ban đêm, và con người bất lực biết bao giữa những tai nạn và nguy hiểm này? Nếu người ấy đang ngủ, kẻ trộm thấy người ấy bị trói tay; và nếu lửa bén vào phòng người ấy, lửa sẵn sàng thiêu đốt người ấy trong giường mình biết bao? Vào nửa đêm Chúa đã đánh giết mọi con đầu lòng trong đất Ai Cập, từ con đầu lòng của Pharaoh, v.v. cho đến con đầu lòng của kẻ bị tù trong ngục tối, và mọi con đầu lòng của súc vật, Xuất Ê-díp-tô Ký 12:29. Chính trong ban đêm mà thiên sứ của Chúa đã ra đi, và đánh giết trong trại quân Assyria một trăm tám mươi lăm ngàn người, II Các Vua 19:35. Ishbosheth bị giết vào buổi trưa trên giường mình: nhưng ban đêm đã gây tử vong cho nhiều người.
Hãy nhận biết đó là một sự thương xót, rằng Đức Chúa Trời ban cho các ngươi sự nghỉ ngơi sau lao khổ. Người ta ra đi làm công việc mình, và lao khổ cho đến buổi tối, Thi Thiên 104:23, vì như vậy (hay đúng hơn) Ngài ban giấc ngủ cho người yêu dấu của Ngài. Sự sống và sức lực sẽ suy tàn vì thiếu nghỉ ngơi, như vì thiếu thức ăn. Một Cơ Đốc nhân tốt có thể đi ngủ mà không sợ hãi. Các ngươi sẽ tìm thấy nhiều lời hứa trong Kinh Thánh, về phước lành này. Châm Ngôn 3:24. Khi ngươi nằm xuống, ngươi sẽ không sợ hãi, phải, ngươi sẽ nằm xuống, và giấc ngủ ngươi sẽ ngọt ngào, Gióp 11:18. Ngươi sẽ nghỉ ngơi trong sự an toàn, ngươi sẽ nằm xuống, và chẳng ai làm ngươi sợ hãi. David nói, Thi Thiên 3:5. Tôi đã nằm xuống và ngủ, tôi tỉnh thức, vì Đức Giê-hô-va nâng đỡ tôi. Thi Thiên 4:8. Tôi sẽ vừa nằm xuống trong bình an, vừa ngủ, vì hỡi Đức Giê-hô-va, Ngài khiến tôi ở yên ổn. Mỗi chi thể của Chúa Giê-xu Christ đều được an toàn qua đức tin nơi Ngài. Người chăn chiên thức khi những người khác ngủ, để giữ chiên mình khỏi sói. Đức Chúa Trời là Đấng giữ gìn bầy chiên Ngài, Ngài luôn tỉnh thức để bảo vệ chúng. Kìa, Đấng giữ gìn Israel sẽ chẳng buồn ngủ cũng chẳng ngủ: Đức Giê-hô-va là Đấng giữ gìn ngươi, Thi Thiên 121:4,5. Thánh Peter không sợ ngủ trong tù, Công Vụ 12:6. Ông Rogers, vị tử đạo đầu tiên của chúng ta thời Nữ Vương Mary, khó lòng bị đánh thức, khi người cai ngục đến báo cho ông chuẩn bị cho lửa thiêu, sau khi ông đã bị kết án thiêu sống. Khi Chúa gánh lấy việc bảo vệ chúng ta, chúng ta có thể ngủ như Đấng Cứu Rỗi của chúng ta đã ngủ, giữa cơn bão và giông tố. Như một đêm ngủ ngon là ân tứ của Đức Chúa Trời, thì nó cũng xứng đáng được chúng ta tạ ơn hằng ngày.
MỤC XLII. Khi các ngươi sửa soạn mình để ngủ.
Sau khi đã cầu nguyện ngay trước khi các ngươi đi nghỉ ngơi, hãy dâng chính sự nghỉ ngơi của các ngươi lên Đức Chúa Trời, theo cách này hay cách tương tự: Lạy Đức Chúa Trời của tôi! Tôi ước ao, hễ tôi thở bao nhiêu lần đêm nay, thì bấy nhiêu lần mọi hơi thở của tôi đều ngợi khen Ngài. Drexelius khuyên một Cơ Đốc nhân nên giả sử rằng mình nghe Đấng Christ phán với mình bằng những lời này: Khi bất cứ ai muốn nghỉ ngơi để ngủ, hãy suy gẫm đôi chút về Ta, hay trò chuyện với Ta: Vì như vậy, dù người ấy ngủ về thân thể, nhưng vẫn tỉnh thức về tâm trí đối với Ta: Phải, mỗi người sắp nhắm mắt lại, hãy ước ao rằng Ta sẽ nhận mỗi hơi thở mà người ấy sẽ thở ra đêm đó, như thể để ngợi khen Ta cách vô cùng; và Ta, Đấng không thể thiếu vắng trước những ước muốn thánh khiết của một linh hồn tin kính và yêu mến, sẽ làm trọn những ước muốn của người ấy trong chân lý. Việc một Cơ Đốc nhân quy mọi sự theo cách này về vinh quang của Đức Chúa Trời là một lợi ích lớn lao; và chẳng có khoảnh khắc thời gian nào, mà chúng ta không thể đang ở thế được lợi.
Thật tốt để trút bỏ khỏi mình, trước khi ngủ, mọi điều làm phiền các ngươi. Đó là quy tắc của Pythagoras cho học trò mình, Non te prius somno tradideris quam diurna opera ter mente revolveris: Chớ phó mình cho giấc ngủ, cho đến khi ngươi đã trong tâm trí mình duyệt qua ba lần các công việc trong ngày.
Giấc ngủ của một người tin kính thì ngọt ngào; nhưng giấc ngủ của nhiều kẻ gian ác thì rất phiền toái. Richard Đệ Tam, Vua nước Anh; sau khi giết hai người cháu trai của mình, đã có những giấc mơ kinh hãi, và muốn nhảy khỏi giường mình, và cầm gươm trong tay, như thể ông đang tìm kiếm một kẻ thù. Và Charles IX, Vua nước Pháp, sau cuộc tàn sát người Pháp, mỗi đêm được đưa đi ngủ, và được đánh thức bởi các nhạc sĩ.
Nhưng những người tốt đôi khi vì buồn rầu và đau đớn, có thể thấy ít sự dễ chịu, hay làm mới lại từ giường mình. Như vậy Gióp phóng đại những nỗi buồn của mình, viện dẫn những cách thông thường ấy, vốn đem lại cho những thân thể đau yếu và rối loạn một chút giảm bớt, hay tạm ngưng cơn đau của họ, như nằm xuống trên giường, hay ghế dài của mình. Khi tôi nói, giường tôi sẽ an ủi tôi, ghế dài tôi sẽ làm nhẹ lời than thở của tôi, thì Ngài làm tôi sợ hãi bằng những giấc mơ, và làm tôi kinh khiếp bằng những khải tượng. Như thể ông đã nói, trong khi suốt ngày tôi xung đột với những nỗi buồn của mình, tôi vẫn còn chút hy vọng tìm được an ủi vào ban đêm, rằng tôi sẽ tìm được sự nghỉ ngơi trên giường mình: Hay trong khi ban ngày thần linh tôi bị choáng ngợp trong tôi, đôi khi tôi nghĩ sẽ đánh lừa những cơn đau của mình đôi chút, bằng cách chợp mắt trên ghế dài của mình.
Hãy xem xét tại đây, rằng những phương tiện có vẻ chắc chắn và thích hợp nhất, tự chúng không thể đem lại sự dễ chịu hay an ủi nào cho chúng ta. Một người có thể đi đến giường mình, và nằm xuống trên ghế dài mình cách vô ích: trừ khi Đức Chúa Trời truyền cho một chiếc giường an ủi chúng ta, nó sẽ chẳng đem lại an ủi nào cho chúng ta; và trừ khi Ngài phán với một chiếc ghế dài, Hãy làm nhẹ lời than thở của người ấy, nó sẽ không làm điều đó. Nhưng nếu Đức Chúa Trời phán với một hòn đá cứng, hãy cho người ấy nghỉ ngơi, người ấy sẽ nghỉ ngơi và ngủ ngọt ngào trên đó; như Jacob đã làm khi ông hành trình từ Beer-sheba về phía Haran, lấy đá làm gối tại nơi ông nằm xuống ngủ, ở đó mơ thấy một chiếc thang đặt trên đất, đầu thang chạm tới trời, và các thiên sứ của Đức Chúa Trời lên xuống trên đó, và Chúa đứng trên đó, hứa ban đất nơi ông nằm, cho ông và dòng dõi ông, và khiến dòng dõi ông sinh sôi nảy nở vô cùng; và rằng trong dòng dõi ông mọi gia đình trên đất sẽ được phước.
Có bao nhiêu lần Đức Chúa Trời làm cho một số người sợ hãi bằng những giấc mơ, và làm họ kinh khiếp bằng những khải tượng? Như Gióp nói về chính mình. Đôi khi Satan gây ra những giấc mơ tội lỗi và ô uế, như Thánh Augustine than thở trong cuốn thứ mười của sách Confessions của ông: Đôi khi là những giấc mơ phản trắc và lừa dối. Một số người cho rằng, giấc mơ của vợ Pilate, Ma-thi-ơ 27:19, là từ ma quỷ, vì Satan nhờ đó muốn ngăn trở công việc cứu chuộc con người. Bà đến với Pilate, và xin ông đừng dính dáng gì đến người công chính ấy, vì (bà nói) đêm nay tôi đã chịu nhiều điều trong giấc mơ vì cớ người ấy. Như thời gian thức của chúng ta ở trong tay Đức Chúa Trời, thì thời gian ngủ của chúng ta cũng vậy. Đôi khi Đức Chúa Trời biến giấc ngủ thành một sự hoạn nạn cho chúng ta. Những giấc mơ của Gióp đã làm ông kinh hãi và sợ hãi. Một số giấc mơ là để cảnh báo và khuyên răn; Chúa đã cảnh báo Joseph trong giấc mơ; thiên sứ của Chúa hiện ra với ông trong giấc mơ trong khi ông đang suy nghĩ về những điều ấy, và ban cho ông lời khuyên phải làm gì, Ma-thi-ơ 1:20. Những sự suy gẫm thánh khiết ngay cả trên giường chúng ta, nhiều lần gặp được những sứ điệp của Chúa. Các thiên sứ ở trong sự phục vụ của Đức Chúa Trời để giúp đỡ các thánh đồ Ngài, như tại đây đối với Joseph; Ngài giúp ông thoát khỏi những tư tưởng rối bời của mình. Ông đang suy tính làm sao để làm đẹp lòng Đức Chúa Trời trong công việc quan trọng lớn lao ấy, và Đức Chúa Trời sai một thiên sứ đến giúp đỡ ông. Không thời gian nào là không thuận tiện để Đức Chúa Trời giúp đỡ con cái Ngài: Không thời gian nào mà Ngài không canh giữ chúng: Khi chúng đang ngủ, khi chúng chẳng nghĩ điều hại cũng chẳng nghĩ điều lành, bấy giờ Chúa canh giữ chúng để làm lành. Đức Chúa Trời có thể ban cho chúng ta sự hướng dẫn tốt hơn khi ngủ, so với những gì chúng ta có thể tìm ra khi thức. Nhiều người đã nếm trải thiên đàng nhiều hơn trong một giấc mơ ban đêm, so với nhiều ngày tham dự các lễ nghi thánh. Tuy nhiên điều này không phải là gối tựa cho sự lười biếng: Nếu chúng ta làm hết sức mình trong khi thức, Đức Chúa Trời sẽ cứu giúp chúng ta khi ngủ. Hãy đến với Đức Chúa Trời, và đừng tự làm mình rối trí, cũng đừng bất cẩn. Joseph đã nghĩ phải làm gì, thế mà những tư tưởng của ông không rối trí đến nỗi làm gián đoạn giấc ngủ ông: Đức Chúa Trời giúp đỡ ông khi ngủ. Đức Chúa Trời muốn chúng ta đang làm việc, thế mà có lẽ Ngài sẽ làm công việc riêng của Ngài mà không cần chúng ta.
Mỗi Cơ Đốc nhân hãy cố gắng được sử dụng tốt trong ban ngày, vì (như Aristotle nói) có thể rằng, trí tưởng tượng của chúng ta trong ban đêm có thể giữ một sự phù hợp nào đó với công việc trong ngày: Vì nếu tâm trí chúng ta trong ban ngày chú tâm vào công việc tốt, và được cố định vững chắc trên đó, giấc ngủ chúng ta có thể mang hương vị của cùng công việc ấy, và trí tưởng tượng chúng ta có thể trả lại điều gì đó mà chúng ta đã gắn chặt vào trong ngày, cũng như nó sẽ làm trong những sự hư không khác. Người khôn ngoan nói, Trong vô số giấc mơ, và nhiều lời nói, cũng có nhiều sự hư không; nhưng hãy kính sợ Đức Chúa Trời, Truyền Đạo 5:7. Nếu ngươi kính sợ Đức Chúa Trời, ngươi không cần sợ trí tưởng tượng ngươi, cũng chẳng sợ những giấc mơ ngươi. Ta sẽ kết luận bằng lời khuyên của Chrysostom, Hãy nhắm mắt ngươi với những tư tưởng về Đức Chúa Trời và sự tốt lành của Ngài, và ngươi sẽ có những giấc mơ ngọt ngào, trí tưởng tượng ngươi sẽ không bị quấy rầy.
HẾT.
LƯU Ý CỦA NGƯỜI DỊCH: 10 khối thông tin nhà xuất bản và bản quyền ở đầu sách đã được lược bỏ khi tách file; một số trích dẫn đã được hiệu đính theo đúng bản văn được trích dẫn.